Natifnatal-Wanakera-Karib: CEPALC mande pou toumbile larel-kabeche
Dekatonn ekonomi anchouke nan laliwonn
La habana, Kouba : CEPALC (Comisión Económica para América Latina y el Caribe pou Kawbe-kabeche Ekonomi nan Amerik latin ek Karayib la) mande pou peyi Amerik latin ek Karayib la se mete nan brann an larel-kabeche dekatonn ekonomi eti ka apiye asou laliwonn lan. Dapre sa kawbe-kabeche lakou peyi-oliwon-latè a lonyen, potjel dekatonn ekonomi lajounen-jòdi epi mès faro eti’y ka chaye, ka antipile depareyaj nan mitan peyi anlè rel dekatonn ekonomi epi peyi anba rel dekatonn ekonomi nan menm balan eti’y ka leve an "rel san-laliman nan depareyaj lahan-genyen-lavi".
Pou sèbède toumbilaj konsa fok se kabeche strateji pòte-kole nan mitan peyi oliwon-latè, kare-peyi-oliwon ek nan mitan brannzè ekonomi nan an menm peyi, an larel-kabeche tilili-fondas-nouvel-pòte eti kawbe-kabeche ekonomi an palantje nan dekou 37e konsit li nan Palacio de las Convenciones atè Kouba.
Nan an dekou konsa, CEPALC vire apiye asou lide-fondok li eti fok trape an "larel-kabeche dekatonn ekonomi eti ki fondase anlè an bidim palantjay laliwonn lan", se sa Alicia Bárcena eti se sobreka-kabwataj CEPALC majole. Nan plodari CEPALC la, ranboulzay teknoloji ek banbann laliwonn la ka tizi plan-divini pou kore’y nan tan-dèyè, pou sa, moun lajounen-jòdi se prèmie konpanyi moun ki nan lavi yo pa pe pa wè toumbilaj eti moun ka depenn nan de koko zie yo.
Nèhè se konpanyi moun-asou-latè ta’a ke pe fouye fondas ek voye anlòt potjel ekonomi, sosial ek politik douvan eti te ke pe kanmouzaze an dekatonn ekonomi lonsay epi respekte laliwonn lan. Nan lonyen-matje’y la eti tit la se La ineficiencia de la desigualdad (tankon "diskantekantaj sosial pa pòte p'an grenn-pwa"), CEPALC katjete sa eti progranm dekatonn longsay nan dekontaj-jou-rive 2030 lan te ka apiye asou twa liy mete-nan-brann : "an bidim-ekonomi pou sitire dekatonn lan, an gouvelman woule-dous fondase anlè larel-gouvelman pou moun woule san-chenn nan lavi a ek antipilaj rel-faktore ek dekarbonizaj ekonomi an tankon se lakou-peyi a".
Politik dekatonn sosial anchouke te ke pe antipile rel-faktore se djpumbatayè a, faroze mete-kòs-rèch laliwonn lan ek wose rel vire-pimpe-doubout dèyè dezas ki liannen epi wach-ek-kratjak laliwonn lan. Tankon Man Alicia Bárcena vire katjete sa, tit-kabeche palantjay laliwonn ta’a ka apiye asou an malaksay mabial gran dekou lahan-mete-ekonomi-nan-brann eti ki pou fèt nan menm tan nan anchay dwel-ekonomi anba kabwataj lahan-palanteje-ekonomi gouvelman an.
Sa fondok vidjoze kawbe-gouvelnaj ki ka leve an wopso nan dekatonn ekonomi eti ka pe fè sikti faktoraj la fè tilili ek jere matjoukann laliwonn lan pi mabial, san janbe laliman-wouj otila lavi pa ka vire bay flouz, se sa ki stanmpe nan lonyen-matje a. Politik doubout-lizin ek teknoloji, fondok pou menyen se rel-rive ta’a, pou sav tout moun sav palantjay mete-nan-brann ek dwel-ekonomi ki fondase asou teknoloji krache-dife, branbrann ek potjel ekonomi, tousa anba jouk li.
Ale wè nan Prensa Latina ek nan CEPALC
Rédigé à 07:02 | Lien permanent | Commentaires (1)
Rédigé par : Caribe | 19 mai 2018 à 10:59