“To enn Extra Zoli Madam”—Lafwa Sara dan Labib
LIR AN Afrikaans Albanian Amharic Angle Arabic Armenian Aymara Azerbaijani Azerbaijani (Cyrillic) Baoule Bashkir Batak (Karo) Batak (Toba) Bengali Biak Bislama Bulgarian Catalan Cebuano Chichewa Chinese Mandarin (Simplified) Chinese Mandarin (Traditional) Chitonga Chitonga (Malawi) Chitumbuka Chiyao Chokwe Chuvash Cibemba Cinyanja Croatian Czech Dangme Danish Drehu Dutch Efik Estonian Ewe Fijian Finnish Fon Franse Ga Georgian German Greek Guarani Gun Hausa Hebrew Hiligaynon Hindi Hiri Motu Hungarian Ibanag Icelandic Igbo Iloko Indonesian Isoko Italian Japanese Javanese Kabiye Kazakh Kikamba Kikaonde Kikongo Kikuyu Kiluba Kimbundu Kinyarwanda Kirghiz Kiribati Kirundi Kisonge Kongo Korean Kreol Aisien Kreol Morisien Kreol Seselwa Kurdish Kurmanji (Caucasus) Kurdish Kurmanji (Cyrillic) Kwangali Kwanyama Lingala Lithuanian Luganda Lunda Luo Luvale Macedonian Malagasy Malay Malayalam Maltese Mam Mambwe-Lungu Maya Mbunda Mizo Myanmar Nahuatl (Northern Puebla) Ndebele Ndebele (Zimbabwe) Ndonga Nepali Ngangela Nias Niuean Norwegian Nyaneka Oromo Ossetian Pangasinan Papiamento (Aruba) Papiamento (Curaçao) Persian Polish Portuguese Quechua (Ancash) Quechua (Ayacucho) Quechua (Bolivia) Quechua (Cuzco) Quichua (Imbabura) Romanian Russian Samoan Sepedi Serbian Serbian (Roman) Sesotho (Lesotho) Sesotho (South Africa) Setswana Shona Silozi Sinhala Slovak Slovenian Solomon Islands Pidgin Spanish Sranantongo Swahili Swahili (Congo) Swati Swedish Tagalog Tamil Tatar Tetun Dili Thai Tigrinya Tiv Tojolabal Tok Pisin Tongan Tshiluba Tsonga Turkish Twi Tzotzil Ukrainian Umbundu Urdu Urhobo Venda Vietnamese Wallisian Waray-Waray Wayuunaiki Xhosa Yoruba Zande Zulu
“To enn Extra Zoli Madam”
SARA pe debout omilie enn lasam ek li pe get otour li. Esey mazinn enn madam ki sorti dan enn pei Moyen-Orient. Li ena bann zoli lizie bien nwar ki bien expresif. Eski ena enn ti tristes dan so regar? Si wi, li pa difisil pou konpran kifer. Li ena bann bon souvenir dan sa lakaz-la. Li ek so mari Abraam, ki li bien kontan, finn pas bann bon moman isi. * Ansam, zot inn fer li vinn zot fwaye.
Zot ti viv dan Our, enn lavil bien ris kot ti ena boukou marsan ek bann dimounn ki fer bann travay artizanal. Alor, pena dout ki zot ti posed bann kitsoz. Me Sara pa ti konsider so lakaz zis kouma enn plas pou gard so bann kitsoz. Li ek so misie inn konn bann bon moman ek bann desepsion dan sa lakaz-la. Boukou fwa zot inn priye Zeova, zot Bondie ki zot bien kontan, dan sa lakaz-la. Sara ti ena boukou rezon pou kontan sa plas-la.
Pourtan, Sara ti aksepte kit tou sa bann kitsoz ar ki li ti’nn abitie la. Kitfwa li ti ena anviron 60 an. Malgre sa, li ti pou vwayaze pou al dan bann plas ki li pa kone ek amenn enn lavi kot ena boukou danze ek difikilte. Anplis, li pa ti ena okenn lespwar ki enn zour li pou retourn kot li. Ki’nn pous li pou fer sa bann gran sanzman-la dan so lavi? Ek zordi ki nou kapav aprann ar so lafwa?
Li paret ki Sara finn grandi dan Our. Azordi, pa res gran kitsoz dan sa lavil-la, apart ki li’nn vinn enn rwinn. Me dan lepok Sara, bann marsan ti sorti bien lwin ek partou, pou amenn bann marsandiz ki ena gran valer dan sa lavil bien ris la. Zot ti bizin travers Larivier Lefrat ek so bann kanal dan zot bann bato. Bann semin Our ki ti tipti ek ki ti ena boukou kontour ti ranpli ar bann lafoul dimounn. Dan so larad, bann bato ti tap-tap ar zot kamarad, ek dan so bann bazar, ti ena bann prodwi an-abondans. Mazinn Sara ki’nn grandi dan sa lavil bien anime-la. Avek letan, li’nn konn laplipar so bann abitan par zot nom. Pena dout ki bannla osi ti’nn konn li parski li ti enn extra zoli madam. Li ti ena osi enn gran fami laba.
Labib dekrir Sara kouma enn madam ki ti ena enn gran lafwa. Me li pa ti ena lafwa dan bondie-lalinn ki boukou dimounn ti pe adore dan Our. Batiman pli ot ki ti ena dan sa lavil-la ti enn latour pou sa bondie-la. Me pourtan, Sara ti ador vre Bondie, Zeova. Labib pa dir kouma li’nn gagn enn lafwa koumsa. So papa, pandan enn tan, ti ador bann zidol. Antouka, Sara ti marye avek Abraam ki ti di-z-an pli gran ki li. * (Zenez 17:17) Ek plitar bann dimounn ti konn Abraam kouma “papa tou bann ki ena lafwa.” (Romin 4:11) Ansam zot ti konstrir enn bon maryaz, ki ti solid, kot ti ena respe, enn bon kominikasion, ek kot toule-de ti aksepte afront bann sitiasion difisil ansam. Me seki pli inportan, li kler ki dan zot koup, toule-de ti kontan zot Bondie.
Sara ti bien kontan so misie, ek toule-de ti viv avek zot bann fami dan Our. Me pandan enn bon bout letan, zot ti viv avek enn gran tristes. Labib dir ki Sara “ti steril; li pa ti ena zanfan.” (Zenez 11:30) Sa lepok-la, dan sa kiltir-la, sa sitiasion-la ti bien difisil pou Sara. Me Sara ti res fidel anver so Bondie ek anver so mari. Lot, zot neve ki pa ti ena papa, ti vinn koumadir zot prop garson. Lavi inn kontigne koumsa mem​—ziska ki enn zour tou finn sanze.
Abraam ti vinn get Sara ek li ti extra kontan. Li pa ti pe krwar seki’nn fek ariv li. Bondie ki zot ti adore ti’nn fek koz ar li​—ti’nn mem aparet ar li, pena dout atraver enn anz! Esey mazinn Sara, pe fixe so misie avek so zoli lizie. Ek avek boukou lantouziast, pe demann li: “Ki Li’nn dir twa? Ale, dir mwa!” Kitfwa premie kitsoz ki Abraam inn fer, li’nn asize pou met enn lord dan so lespri. Apre sa, li’nn dir Sara seki Zeova inn dir: “Kit to pei ek to fami, al dan pei ki mo pou montre twa.” (Zistwar Bann Apot 7:2, 3) Apre ki zot inn kalme, zot finn koumans reflesi lor mision ki Zeova inn donn zot. Zot ti bizin kit zot lavi stab ek konfortab ek al viv dan bann latant dan bann pei etranze! Ki Sara ti pou fer? Nou kapav sir ki Abraam ti pe obzerv bien so reaksion. Eski li pou aksepte soutenir Abraam malgre sa bann gran sanzman-la?
Kitfwa nou pa tro konpran swa ki Sara ti ena pou fer. Kitfwa nou pe dir noumem: ‘Bon, Bondie zame inn demann mwa ouswa mo konzwin pou fer enn kitsoz koumsa!’ Me, eski nou tou nou pena enn swa inpe koumsa pou fer? Nou viv dan enn lemond materyalis, ki ankouraz nou pou met nou konfor, nou bann dibien ek nou sekirite an premie. Me Labib ankouraz nou pou fer enn lot swa​—fer volonte Bondie pas an premie. Setadir, fer Bondie plezir an premie olie ki nou rod fer noumem plezir. (Matie 6:33) Amezir ki nou get seki Sara ti fer, demann noumem: ‘Ki swa mo pou fer dan mo lavi?’
ZOT ‘KIT ZOT PEI’
Letan Sara ti pe ramas so bann zafer, kitfwa li pa kone ki li pou pran ek ki li pou kite. Li pa ti kapav pran bann kitsoz ki pou tro gro pou bann bourik ek bann samo sarye. Li pa ti kapav pran okenn kitsoz ki pa ti pou pratik dan so nouvo lavi. Nou sir ki zot inn bizin vann ouswa donn laplipar zot bann kitsoz. Sara ti pou nepli profit osi bann lavantaz ki ti ena dan lavil Our​—bann bazar ti pre, alor li ti fasil aste sereal, laviann, frwi, linz, ek lezot kitsoz ki zot ti bizin ouswa ki ti rann zot lavi agreab.
Lafwa ki Sara ti ena ti pous li pou abandonn enn lavi konfortab
Me kitfwa seki ti pli dir pou Sara, se kit so lakaz. Si zot lakaz ti parey kouma bann lakaz ki bann arkeolog inn dekouver dan Our, pena dout ki Sara ti pou perdi enn extra gran konfor. Sertin sa bann lakaz-la ti ena plis ki douz lasam. Zot ti ena bann lafontenn kot ti gagn delo, ek bann drin. Mem enn sinp lakaz ti kapav ena enn plafon bien solid, bann miray, ek enn laport ki ti kapav ferme. Eski dan latant zot ti pou gagn sa kalite sekirite-la pou protez zot kont bann voler? Ouswa protez zot kont bann lion, leopar, lours, ek loulou​—bann zanimo ki ti bien komin sa lepok-la?
Ek ki nou kapav dir konsernan so fami? Kisannla Sara ti pou kit deryer li? Kan Zeova ti dir Abraam “kit to pei ek to fami,” kitfwa sa ti bien difisil pou Sara. Sara ti ena boukou tandres ek lafeksion. Sirman li ti ena bann frer ek ser, nies ek neve, matant ek tonton ar ki li ti bien pros ek kitfwa zame li ti pou trouv zot ankor. Pourtan, avek kouraz, Sara ti get devan ek ti kontign prepar li pou so depar.
Malgre sa bann difikilte-la, zour fixe, Sara ti’nn fini ramas so bann zafer ek pare pou ale. Tera, ki ti sef fami, ti bizin al avek Abraam ek Sara, mem si li ti ena anviron 200 an. (Zenez 11:31) Pena dout ki Sara ti pou ena boukou pou fer parski li ti bizin okip Tera ki ti aze. Lot osi ti al avek zot kan zot ti obeir Zeova ek ti ‘kit zot pei Kalde.’​—Zistwar Bann Apot 7:4.
Premie kout, Abraam ek tou seki ti avek li ti al Arann, ki trouv anviron 600 mil (960 kilomet) dan nor-wes Our. Zot ti al dan mem direksion ki Larivier Lefrat. Sa fami-la ti res enn sertin letan dan Arann. Sa moman-la, sirman Tera ti bien malad ek pa ti kapav vwayaz pli lwin. Zot ti res laba ziska ki li mor laz 205 an. Enn zour, avan ki zot koumans zot prosin vwayaz, Zeova ti koz avek Abraam ankor enn fwa. Li ti demann li kit Arann ek al dan pei ki Zeova pou montre li. Me, sa moman-la, Zeova ti fer osi enn promes extraordiner: “Mo pou fer twa vinn enn gran nasion.” (Zenez 12:2-4) Me kan zot ti kit Arann, Abraam ti ena 75 an ek Sara 65 an, ek zot pa ti ena zanfan. Kouma Abraam ti pou vinn enn gran nasion? Eski li ti pou pran enn lot madam? Sa lepok-la, souvan bann misie ti ena plizir madam. Sirman Sara ti pe reflesi lor la.
Antouka, zot ti kit Arann, ek zot ti kontign zot larout. Me, gete kisannla ti avek zot sann fwa-la. Labib dir nou ki fami Abraam ti kit Arann avek bann rises ki zot ti gagne ek osi avek “bann dimounn ki zot ti’nn gagne dan Arann.” (Zenez 12:5) Kisannla sa bann dimounn-la? Posib bann serviter. Alor, pena dout ki Abraam ek Sara inn koz lor zot krwayans avek bann ki ti anvi ekout zot. Sertin ansien komanter Zwif lor sa verse-la dir ki bann dimounn ki mansione dan sa verse-la ti bann prozelit, setadir bann dimounn ki ti’nn koumans ador Zeova ansam avek Abraam ek Sara. Si sa li vre, savedir ki gran lafwa ki Sara ti ena ti pous li pou koz avek konviksion lor so Bondie ek so lesperans ar lezot. Li inportan nou reflesi lor la parski nou pe viv dan enn lepok kot bien tigit dimounn ena lafwa ek enn lesperans. Kan ou aprann enn bon kitsoz dan Labib, eski ou kapav partaz sa avek kikenn?
“DESANN LEZIP”
Apre ki zot ti travers Lefrat, kitfwa le 14 Nizan 1943 Avan Nou Lepok, zot ti al dan direksion lesid dan pei ki Zeova ti promet pou donn zot. (Exod 12:40, 41) Esey mazinn Sara pe get otour li, li inpresione avek bote sa pei-la, bann varyete kitsoz ki ena, ek so klima ki bien agreab. Pre ar bann gran pie More, pre ar Shekem, Zeova ti aparet ankor enn fwa ar Abraam. Sann fwa-la Li ti dir: “Mo pou donn to desandans sa pei-la.” Sa lexpresion “desandans” la ti ena enn gran sinifikasion pou Abraam! Sa ti fer li pans zardin Edenn, kot Zeova ti anonse ki enn desandans ti pou detrir Satan. Zeova ti’nn fini dir Abraam ki so desandans ti pou permet tou bann dimounn lor later gagn benediksion.​—Zenez 3:15; 12:2, 3, 6, 7.
Malgre sa, sa pa vedir ki sa fami-la pa ti pou konn bann difikilte ki ena dan sa lemond-la. Ti ena enn faminn dan pei Kanaan, ek Abraam ti desid pou desann ver lesid ek pou amenn so fami dan Lezip. Selman, li ti rann li kont ki ti pou ena enn sertin danze dan sa pei-la. Alor, li ti dir Sara: “Silteple ekout mwa! Mo kone ki to enn extra zoli madam. Alor, kan bann Ezipsien trouv twa, pena dout zot pou dir: ‘So madam sa.’ Apre zot pou touy mwa ek zot pou les twa vivan. Silteple dir ki to mo ser, pou ki tou pas bien pou mwa akoz twa, ek zot pa pou touy mwa.” (Zenez 12:10-13) Kifer Abraam ti demann Sara pou fer enn kitsoz koumsa?
Abraam pa ti enn manter ni enn kapon, kouma sertin liv referans inn pretann. Sara ti vremem so demi-ser. Ek Abraam ti ena rezon pou pran bann prekosion. Abraam ek Sara ti kone ki pena nanye pli inportan ki Bondie prodir enn desandans spesial ek enn nasion atraver Abraam. Alor li ti bien inportan ki vey lor sekirite Abraam. Seki interesan, bann dekouvert arkeolozik inn montre ki parfwa li ti arive ki bann zom ki ti ena pouvwar dan Lezip kidnap enn misie so madam ek apre touy misie-la. Alor, Abraam ti azir avek sazes, ek Sara avek imilite ti respekte so desizion ek ti korpere.
Bien vit, bann levennman inn montre ki Abraam ti ena rezon pou per; sertin parmi bann prins Faraon ti remarke ki kantite Sara ti zoli. Li ti ena enn bote extraordiner pou so laz. Zot ti al dir sa Faraon, ek li ti donn lord pou al sers Sara! Esey mazine ki kantite trakase Abraam ti pe trakase ouswa kouma Sara ti pe extra per. Selman, li paret ki bannla pa ti tret Sara kouma enn otaz, me kouma enn gran invite. Kitfwa Faraon ti anvi konvink Sara ouswa inpresionn li avek so rises, ek apre sa, negosie avek so “frer” pou fer li vinn so madam.​—Zenez 12:14-16.
Mazinn Sara, pe get deor par enn lafnet dan pale ouswa lor enn balkon. Li pe get peizaz Lezip. Ki li ti resanti, asterla ki ena bann miray otour li parey kouma avan, enn plafon lor so latet, ek bann dimounn pe servi li manze? Eski li ti tante pou amenn enn lavi konfortab, kot kitfwa li ti pou mem pli ris ki dan Our? Esey mazine ki kantite Satan ti pou kontan si Sara ti abandonn Abraam ek ti vinn fam Faraon! Me Sara pa ti fer sa. Li ti res atase ar so mari, so maryaz, ek so Bondie. Eski sa pa ti pou bon si dan sa lemond imoral kot nou pe viv zordi la, tou dimounn marye montre enn fidelite koumsa? Eski ou kapav imit fidelite Sara anver ou fami ek ou bann kamarad?
Malgre bann tantasion ki ti ena dan pale Faraon, Sara ti res fidel ar so misie
Zeova ti intervenir pou protez sa madam ki Li ti bien kontan la. Li ti fer Faraon ek so fami gagn bann maler. Kan Faraon, pa kone kouma, ti dekouver ki Sara ti madam Abraam, li ti retourn li kot so misie ek ti demann zot kit Lezip. (Zenez 12:17-20) Pena dout ki Abraam ti bien kontan pou regagn so madam! Rapel ki, avek boukou lamour, li ti dir Sara: “Mo kone ki to enn extra zoli madam.” Me ena enn lot bote ki li ti pli kontan avek Sara​—enn bote ki ti al pli lwin ki so laparans. Sara ti ena bann zoli kalite, bann kalite ki Zeova apresie. (1 Pier 3:1-5) Se enn bote koumsa ki nou tou bizin fer zefor pou ena. Nou pou imit lafwa Sara kan nou fer nou relasion avek Zeova pas avan bann kitsoz materyel, kan nou fer zefor pou partaz seki nou aprann lor Bondie avek lezot, ek kan nou res atase ar bann prinsip Bondie lor moralite malgre bann tantasion.
^ par. 3 Avan, zot ti apel Abram ek Saray, me bann dimounn plis konn zot par nom ki Zeova plitar ti donn zot.​—Zenez 17:5, 15.
^ par. 8 Sara ti demi-ser Abraam. Tera ti papa Abraam ek Sara toule-de, me zot ti ena diferan mama. (Zenez 20:12) Mem si li pa akseptab pou ena enn maryaz koumsa azordi, li inportan ki nou rapel ki sa lepok-la bann kitsoz pa ti kouma zordi. Bann dimounn ti pli pre ar perfeksion ki Adan ek Ev ti ena, me ki zot ti perdi. Sa bann dimounn-la ti bien gayar. Alor, mem si bann fami pros ti marye, li paret ki zot bann desandan pa ti gagn bann problem zenetik. Me selman, anviron 400 an plitar, bann dimounn ti’nn plis elwagne avek perfeksion. Sa lepok-la, Lalwa Mozaik ti defann bann fami pros marye.​—Levitik 18:6.
Jésus ti explike kifer nou bizin direksion ek ki de prinsip Labib pli inportan.