Hoewel deze film zich afspeelt in het Zweden van de achttiende eeuw en in dat land werd geproduceerd door Victor Sjeastr<0xC3><0xB6>m, ontvouwt hij zich in grote lijnen als het soort donkere, ruige westerns die William S. Hart tegelijkertijd in Californië maakte. Met slechts een paar kleine veranderingen in detail had BERG-EJVIND OCH HANS HUSTRU (in Amerika bekend als 'The Outlaw and His Wife') een karakteristiek scenario van Bill Hart kunnen zijn, een scenario dat in de jaren vijftig door Anthony Mann had kunnen worden herschreven als een van zijn broeierige 'volwassen' westerns. De belangrijkste elementen van het verhaal zullen fans van het genre zeker bekend voorkomen. Het verhaal gaat over een vreemdeling met een mogelijk crimineel verleden, die in een geïsoleerde gemeenschap terechtkomt, waar hij een baantje krijgt als arbeider op een boerderij van een rijke weduwe. De weduwe heeft de avances van de plaatselijke baljuw, die ze verafschuwt, afgewezen, maar ze voelt zich al snel aangetrokken tot haar nieuwe werknemer, ondanks de verontrustende geruchten over zijn achtergrond. De relatie tussen de weduwe en de vreemdeling bloeit op tijdens een oogstfeest, maar op het hoogtepunt van het feest wordt hij door de baljuw met beschuldigingen geconfronteerd en moet hij zijn eer verdedigen. Later horen we dat hij, net als Hugo's Jean Valjean, alleen maar heeft gestolen om zijn uitgehongerde gezin te eten te geven, later is ontsnapt en sindsdien vervolgd wordt. Kort daarna, met de wet op zijn hielen, voegen de bandiet en de weduwe zich bij elkaar en trekken naar de heuvels, waar een uiteindelijke confrontatie tussen de bandiet en de gerechtsdienaar in de dood eindigt.<br />Er zijn hier geen saloons of cowboyhoeden; waar het kleding betreft, doen de merkwaardige kostuums van deze film de Amerikaanse kijkers misschien denken aan de eerste kolonisten van New England. Maar wat de tijdsperiode of de omgeving ook is, we kunnen de elementaire strijd van een man die onrecht is aangedaan waarderen om gerechtigheid te vinden in een onrechtvaardige wereld. En net als in de grote westerns van Hart, Thomas Ince, John Ford enz., worden natuurlijke landschappen ten volle benut, vooral in de bergscènes. De Scandinavische film heeft een fatalisme dat grenst aan het mystieke: hoe snel een man ook kan rennen, hij kan niet aan zijn lot ontsnappen, en dat is beslist de kern van de zaak waar het de 'bandiet' Berg-Ejj<0xC3><0xB6> betreft. Sjerkaner Berg-Ej<0xC3><0xB6> speelde deze rol zelf in de toneelversie van het materiaal en herhaalde hem in de film, terwijl de rol van de weduwe Halla werd gespeeld door zijn levensechte echtgenote, Edith Erastoff. Hun relatie vormt de kern van het verhaal. In de eerste scènes waarin ze samen spelen, wordt gesuggereerd dat de bandiet misbruik maakt van de weduwe om haar bezit in handen te krijgen. Een dienstmeisje dat op de boerderij werkt, jonger en knapper dan haar meesteres, plaagt de nieuweling dat hij anders op haar zou reageren als zij de eigenares was. Maar het wordt geleidelijk aan duidelijk dat de liefde van de bandiet voor de weduwe hartstochtelijk oprecht is (wat sommige kijkers misschien zal verbazen in het licht van Halla's nogal matroneachtige uiterlijk). Als ze samen naar de heuvels gaan, doen ze dat in het volle besef dat zij haar bezit opgeeft en dat ze als zwervers zullen moeten leven, maar ze doen het met plezier. Halla's filosofie is dat liefde de enige wet is die ertoe doet en dit thema, net als Berg-Ejvinds geloof in het lot, wordt in de tragische slotscène van de film ten volle gedemonstreerd. <br />Deze film was het vervolg op de doorbraakfilm van Sjengstr<0xC3><0xB6>m uit 1917, TERJE VIGEN, die hem de eerste internationale aandacht opleverde. Persoonlijk geef ik de voorkeur aan een eenvoudiger plot en een strakker tempo dan in de eerste film. Voor mij zou BERG-EJVIND OCH HANS HUSTRU effectiever zijn geweest als het verhaal zich in een korter tijdsbestek had afgespeeld. Als we te horen krijgen dat de bandiet en zijn vrouw al jaren in de bergen wonen <0xE2><0x80><0x93> lang genoeg om een baby ter wereld te brengen en op te voeden die ongeveer drie jaar oud lijkt <0xE2><0x80><0x93> en dan ontdekken dat ze nog steeds in de buurt van Halla's vroegere eigendommen zijn, is onze goedgelovigheid aangetast. Waarom zijn ze nu nog niet gepakt? Waarom heeft de deurwaarder er zoveel jaren voor nodig om hen op te sporen? En dan, als ze in het nauw zitten, is Halla's plotselinge opoffering van hun kind voor mij onverklaarbaar. In een oude legende of in een bijbels verhaal zouden we dit soort acties misschien accepteren, maar niet in een in wezen realistisch verhaal. Toch hebben de laatste scènes een onmiskenbare (zij het deprimerende) uitwerking. Ik begrijp nu waarom deze film de status van de regisseur als een topregisseur heeft versterkt.<br />Wetenschappers en stomme filmliefhebbers zullen dit drama willen zien en het waarschijnlijk op prijs stellen. Maar wees gewaarschuwd: BERG-EJVIND OCH HANS HUSTRU is indrukwekkend, maar het is geen prettige ervaring.
Although this film is set in 18th century Sweden and was produced in that country by Victor Sjöström, it unfolds very much like the sort of dark, gritty Westerns William S. Hart was making concurrently in California. With only minor alterations in detail BERG-EJVIND OCH HANS HUSTRU (known as "The Outlaw and His Wife" in America) could have been a characteristic Bill Hart scenario, one that could have been remade in the 1950s by Anthony Mann as one of his brooding "adult" Westerns. Key story elements will certainly feel familiar to fans of the genre. The plot concerns a stranger with a possibly criminal past who arrives in an isolated community, where he lands a job as a laborer on a farm owned by a wealthy widow. The widow has spurned the advances of the local bailiff, whom she despises, but she is quickly drawn to her new employee despite the disturbing rumors about his background. The relationship between the widow and the stranger blossoms at a harvest celebration, but at the height of the party he is confronted by the bailiff with accusations and forced to defend his honor. We later learn that, like Hugo's Jean Valjean, he stole only to feed his starving family, later escaped from confinement, and has been persecuted ever since. Soon after, with the law hot on his heels, the outlaw and the widow throw in their lot together and head for the hills, where an eventual confrontation between the outlaw and the bailiff ends in death.<br /><br />There are no saloons or cowboy hats here; where clothing is concerned the quaint costumes of this film may remind American viewers of the earliest settlers of New England. But whatever the time period or setting we can appreciate the elemental struggle of a wronged man to attain justice in an unjust world. And as in the great Westerns of Hart, Thomas Ince, John Ford, etc., natural landscapes are used to full advantage, especially in the mountain scenes. What makes Victor Sjöström's film specifically Scandinavian is a sense of fatalism bordering on the mystical: we're told that no matter how fast a man can run, he can't escape his fate, and that is certainly the crux of the matter where the "outlaw" Berg-Ejvind is concerned. Sjöström himself played this part in the stage version of this material and repeated it in the movie, while the role of the widow Halla was taken by his real-life spouse, Edith Erastoff. Their relationship is the heart of the story. In their early scenes together it's implied that the outlaw may be taking advantage of the widow to gain her property. A servant girl who works on the farm, younger and prettier than her mistress, taunts the newcomer that he would respond to her differently if she were the owner. But it gradually becomes clear that the outlaw's love for the widow is passionately sincere (which may surprise some viewers in light of Halla's rather matronly appearance). When they take to the hills together they do so in full knowledge that she's giving up her property and that they'll have to live like vagrants, but they do so happily. Halla's philosophy is that love is the only law that matters, and this theme, like Berg-Ejvind's belief about fate, is fully demonstrated in the film's tragic final act.<br /><br />This movie was the follow-up to Sjöström's 1917 breakthrough feature, TERJE VIGEN, which first gained him international attention. Personally, I prefer the simpler plot and tighter pacing of the earlier film. For me, BERG-EJVIND OCH HANS HUSTRU would have been more effective if the story had unfolded in a shorter span of time. When we're told that the outlaw and his wife have been living in the mountains for years-- long enough to deliver and raise a baby who appears to be about three years old --then discover that they're still in the vicinity of Halla's former property, our credulity is strained. Why haven't they been caught by now? Why does it take the bailiff so many years to track them down? And then, when they're cornered, Halla's sudden sacrifice of their child was inexplicable to me. We might accept this sort of action in an ancient legend or biblical tale, but not in a basically realistic story of this sort. Still, the final scenes have an undeniable (though depressing) impact. I can see why this film enhanced its director's growing stature as a top-flight director.<br /><br />Scholars and silent film buffs will want to see this drama, and will likely appreciate it. But be forewarned: BERG-EJVIND OCH HANS HUSTRU is impressive, but it's not a feel-good experience.