Er was een bepaald soort beeld in het 'precode'-tijdperk, waarin de losbandigheid van die tijd elke vorm van vreemde fantasie opriep. In de belangrijkste periode van seksuele bevrijding vóór de jaren zestig, en nog steeds in een tijdperk waarin het niet erg riskant leek om een bruid uit een primitieve cultuur te plukken, kon een beeld als _Bird of Paradise_ bestaan. Een verhaal als dit zou een paar decennia later het onderwerp zijn van afgezaagde B-films, maar in 1932 was het acceptabel materiaal voor A-films.<br />Dus wat we hier hebben is een nogal vreemde dichotomie. Een idiote verhaallijn, en toch een die met zwier werd uitgedacht. De producent en regisseur is koning Vidor, een van de meest getalenteerde filmmakers aller tijden, en bovendien lijkt hij Vogel van het Paradijs heel serieus te hebben genomen. Zijn camerastandpunten geven de gebeurtenissen een bijna documentaire sfeer. Hij dwingt ons niet tot het nemen van close-ups of het maken van koele, objectieve opnamen, maar laat ons vaak over schouders of van achter rekwisieten gluren, als een figurant te midden van de actie. Dit geeft ons niet alleen het gevoel dat we erbij zijn, het is ook ongelooflijk levendig en dynamisch. Hij regisseert met een mengeling van realisme (de meeste figuranten waren echte Polynesiërs) en bizarre stilering, die culmineert in rituelen die uitgroeien tot macabere en uitzinnige rellen. Er zitten ook een paar 'voordat ze beroemd waren'-curiosa bij. Die wilde stamdansen zijn gechoreografeerd door Busby Berkeley. Zijn strakke, abstracte formaties zijn al te zien en passen goed bij de sfeer van deze film. Dan is er muziek van Max Steiner, die een van de eerste voorbeelden componeert van een orkestratie op de achtergrond van een sprekende film. Steiners partituur is een beetje onhandig in het mengen, maar melodisch is hij goed, met thema's voor verschillende personages, achtergrondtonen, passende handeling, maar zonder de beelden te overdrijven. Berkeley en Steiner zouden weldra hun intrek nemen in Warner Brothers, en de rest zou geschiedenis zijn. Het is nog een curiositeit, in die zin dat je verscheidene keren duidelijk het Hawaïaanse woord 'wiki' hoort, bijna zeventig jaar voordat iemand op het idee kwam om het aan 'pedia' toe te voegen.<br />De spelers van _Bird of Paradise_ zijn een nogal vreemd stel, maar dat lijkt er niet toe te doen. De bemanning van het schip bestaat uit een aantal komische acteurs, zoals 'Skeets' Gallagher en Bert Roach. Zij maken de scènes aan boord iets interessanter, maar hun optreden is vluchtig en hun optreden zo gedempt dat ze nooit dreigen de film uit het lood te slaan of hem te kluchtig te maken. De hoofdrolspeler Joel McCrea was eerder een competente dan een uitzonderlijke acteur, maar hij heeft het ideale lichaam en de juiste manier van doen voor het personage. Belangrijker nog is dat hij ook een gulle speler is, die nooit probeert de scène te stelen. En ten slotte hebben we Dolores del Rio, die er natuurlijk veel meer Latijns-Amerikaans dan Polynesisch uitziet, maar niettemin overtuigend als inheemse vrouw, en zeker levendig.<br /><br />Ondanks, of misschien wel dankzij, het feit dat de gesproken tekst stevig is verankerd en niet langer gekunsteld is, lijkt _Bird of Paradise_ meer dan wat ook op een stilstaand beeld. Het kan niet zonder dialoog, maar de dialoog die er is, is meestal overbodig omdat de beelden welsprekend genoeg spreken. Met andere woorden, je had het als stilstaand beeld kunnen vrijgeven en dan had je niet veel titelkaartjes nodig gehad. Met zijn mystieke, exotische toon hoeven we de acteurs niet echt te horen wegkruipen om een gevoel van naturalisme te behouden. En ja, het bevat inderdaad veel momenten die enigszins lachwekkend zijn (zoals Joel McCrea die op een schildpad rijdt alsof het een surfplank is), maar dankzij de inventieve regie, de perfecte casting en de professionele productie slaagt het er tegen alle verwachtingen in in om enige waardigheid te behouden.
There was a certain kind of picture in the "pre-code" era, in which the licentiousness of the times would throw up any kind of strange fantasy. In the most significant period of sexual liberation before the 1960s, and still in an era where plucking a bride from a primitive culture did not seem a bit dodgy, a picture like Bird of Paradise could exist. A yarn like this would be the stuff of corny B-flicks a few decades later, but back in 1932 it was acceptable A-feature material.<br /><br />So what we have here is a rather odd dichotomy. A daft storyline, yet one pulled off with panache. The producer and director is King Vidor, one of the most uniquely talented filmmakers of all time, and what's more he appears to have taken Bird of Paradise very seriously. His camera set-ups give an almost documentary feel to the proceedings. He doesn't force us in with point-of-view shots, or make us coldly objective, but often has us peeping over shoulders or from behind props, like an extra amid the action. This not only gives us the feeling of being there, it is also incredibly vivid and dynamic. He directs with a mixture of realism (most of the extras were genuine Polynesians) and bizarre stylisation, culminating in rituals which become macabre and frenzied riots.<br /><br />Bird of Paradise also includes a couple of "before they were famous" curios. Those wild tribal dances are choreographed by Busby Berkeley. His stark, abstract formations are already evident, and nicely suit the feel of this picture. Then there is music by Max Steiner, composing what happens to be one of the earliest examples of an orchestral backing score in a talking picture. Steiner's score is a little awkward in its mixing, but melodically it is fine, establishing themes for different characters, setting tones, matching action but never once threatening to upstage the images. Berkeley and Steiner would soon take up residence at Warner Brothers, and the rest would be history. Oh, and there's one more curio, in that you several times clearly hear the Hawaiian word "wiki", nearly seventy years before anyone thought of joining it to "pedia".<br /><br />The cast of Bird of Paradise are a rather odd bunch, but it doesn't seem to matter. The ship's crew members are filled out with a number of comedy supporting players, like 'Skeets' Gallagher and Bert Roach. They make the onboard scenes a little more interesting, but their appearances are fleeting and their performances muted enough that they never threaten to overbalance the picture or make it too farcical. Lead man Joel McCrea was a competent rather than an exceptional actor, but he has the ideal physique and manner for the character. Importantly he is also a generous player, who never attempts to steal the scene. And finally we have Dolores del Rio, of course looking far more Hispanic than Polynesian, but nevertheless convincing as a native woman, and certainly vivacious.<br /><br />In spite of, or perhaps because of the talkies being firmly established and no longer stilted, Bird of Paradise seems more than anything like a silent picture. It does not make do without dialogue, but what dialogue there is tends to be superfluous, the images speaking eloquently enough. In other words, you could have released it as a silent, and not needed many title cards. With its mystical, exotic tone we do not really need to hear the actors rabbiting on to retain a sense of naturalism. And yes, it does contain many moments that are somewhat laughable (such as Joel McCrea riding a turtle like it was a surfboard), but thanks to its inventive direction, spot-on casting, and professional production it manages, against all odds, to salvage some dignity.