Dit verhaal over een Russische soldaat die midden in de Grote Patriottische Oorlog, zoals die in Rusland wordt genoemd, met verlof was, werd in 1959 door Chukhrai geregisseerd, een periode van detente. Ik vraag me af of er gevallen zijn waarin je de politieke gezondheid van een land kunt beoordelen aan de hand van de kwaliteit van de films. Toen Tsjechoslowakije tien jaar later wat losser werd, werden er al een aantal kwaliteitsfilms geproduceerd voordat de Sovjet-Unie met strafmaatregelen kwam, en nu China, zo niet intern bevrijd, dan toch op zijn minst zijdelings in het werelddorp wordt geduwd, beginnen we bewonderenswaardige Chinese films te zien. Is er een causaal verband? Waarschijnlijk niet.<br />'Ballade van een soldaat' Het was een van twee films die rond dezelfde tijd in Amerika werden uitgebracht, en de andere was 'The Cranes are Flying'. Deze won een nominatie voor een Academy Award.<br />Het verdiende het ook. De regie, het acteerwerk en de fotografie zijn prima, en Mikhail Zivs orkestratie is anders dan waaraan we gewend zijn geraakt. Niet noodzakelijkerwijs beter, maar ook niet Hollywood-achtig.<br />Vladimir Ivashov is een negentienjarige, knappe, onschuldig ogende soldaat aan het front die het voor elkaar krijgt om in zijn eentje twee Duitse tanks uit te schakelen. Het was een verbluffend tafereel voor 1959. Ivashov rent halsoverkop met de tank achter zich aan door de velden. De camera staat op een kraan en de man en de Dan rennen ze onder de camera door en ervandaan, en de camera draait ondersteboven om ze van achteren te volgen. Nu zijn we gewend aan allerlei cameratrucs, maar dit shot was destijds echt nieuw.<br />Hier is nog een incident uit diezelfde achtervolging dat nog steeds verfrissend vernieuwend zou zijn in een Amerikaanse oorlogsfilm. De uitgeputte Ivashov valt ten slotte in een loopgraaf, waar hij een primitief antitankgeweer vindt. De monsterlijke Panzer stijgt op boven Ivashovs loopgraaf, staat op het punt hem te verpletteren, en hij schiet een enorme kogel door de gevoelige onderkant. In elke moderne film zou dit een geweldige explosie en een vuurbal die omhoog stuift tot gevolg hebben. Hier blijft de dodelijk gewonde tank gewoon staan, kreunt even, glijdt dan langzaam de berm in en blijft staan. Even later komt er een zwarte rookpluim uit. Dat is het. Zo wordt de tank tot stilstand gebracht. Een tweede tank wordt op grotere afstand tot stilstand gebracht, en met niet meer fanfare dan de eerste.<br />Bijna iedereen in de film is goedgehumeurd. Op Ivashovs weg naar huis komen een paar bewakers en een ontrouwe echtgenote langs, maar niemand is erg lang verbitterd. Er is niets over de smerige moffen. De naam Stalin wordt niet genoemd en niemand houdt een toespraak over Moedertje Rusland. De smerigste gedeelten van de Grote Vaderlandse Oorlog zijn er niet bij: niets over het in het gelid zetten van luilakken en ze naar de Duitsers laten marcheren om ze te laten neermaaien, zodat de posities van de vijand onthuld zouden worden. Het is geen GOede oorlog. Goede mensen sterven of worden verraden of buitenspel gezet. Maar het zou overal en altijd oorlog kunnen zijn, waarin het beste wat er in de oorlog kan gebeuren is dat er een eind aan komt.
This story of a Russian soldier on leave in the middle of The Great Patriotic War, as it's called in Russia, was directed by Chukhrai in 1959, a period of detente. I wonder if there are instances in which you can judge the political health of a nation from the quality of its films. When Czechoslovakia was loosening up ten years later, a number of quality movies were produced before the Soviet crackdown, and now that China is, if not being internally liberated, at least sliding sideways into the global village, we're beginning to see some admirably done Chinese films. Is there some causation involved? Probably not.<br /><br />"Ballad of a Soldier" was one of a pair of films that showed up in America at about the same time, the other being "The Cranes are Flying." This one won an Academy Award nomination.<br /><br />It deserved it too. The direction, acting, and photography are fine, and Mikhail Ziv's orchestral score is different from what we've become used to. Not necessarily better, but not Hollywood either.<br /><br />Vladimir Ivashov is a nineteen-year old, handsome, innocent-looking soldier at the front who manages to knock out two German tanks by himself. The scene was stunning for 1959. Ivashov runs pell mell with the tank pursuing him across the fields. The camera is perched on a crane and the man and the tank run towards it. Then they run UNDER the camera and PAST it, and the camera turns upside down to follow them from behind. Now, we're used to all kinds of camera tricks but this shot was truly novel at the time.<br /><br />Here's another incident from that same chase that would STILL be refreshingly innovative in an American war movie. The exhausted Ivashov finally falls into a trench, where he finds a primitive anti-tank rifle. The monstrous Panzer rises over Ivashov's trench, about to crush him, and he puts a huge bullet through its sensitive underside. Now, in any modern film, this calls for a stupendous explosion and a fireball ballooning upward. Here, the mortally wounded tank simply stops, groans for a moment, then whines as it slides slowly back down the berm and halts. A moment later, there is a plume of black smoke. That's it. That's how the tank is stopped. A second tank is disabled at a greater distance and with no more fanfare than the first.<br /><br />Almost everyone in the movie is good natured. There are a few guards and an unfaithful wife to be met with along Ivashov's way home, but no one is bitter for very long. There is nothing about the dirty Krauts. The name of Stalin is never mentioned and no one has a speech about Mother Russia. The dirtier parts of the Great Patriotic War are absent: nothing about putting slackers in line and marching them towards the Germans to be mowed down, so that the enemy's positions would be revealed. It's not a NICE war. Good people die, or are betrayed or disabled. But it could be war anywhere at any time, in which the best thing that could happen in the war is that it ends.