Ik heb Lon Chaney jr. wel een stuk of tien film- en televisierollen zien spelen, en afgezien van zijn kenmerkende 'Wolfman' uit 1941, had ik nooit gedacht dat hij zo'n goede acteur zou zijn. Maar wow!, hij geeft een verbluffend briljante vertolking van de geestelijk gehandicapte Lennie in deze filmverfilming van John Steinbecks klassieke roman. Niet alleen door zijn manier van doen, maar ook door de gedisciplineerde cadans van zijn stem, waarmee hij een werkelijk uniek personage in een film weet te raken. Zodra ik het hoorde, moest ik terugdenken aan mijn jeugd, toen ik naar die oude tekenfilms van Warner Brothers keek, en hoewel ik me niet kan herinneren welke het was, kan ik me duidelijk de woorden ''''' in mijn hoofd herinneren. 'Welke kant is hij opgegaan, George, welke kant is hij opgegaan?' Dat verwijst natuurlijk (in de film, niet in de tekenfilm) naar Lennies opzichter en reisgenoot. Burgess Meredith is volkomen natuurlijk als Lennies vriend George, met het geduld van een heilige en een hart zo goed als goud.<br />Maar George en Lennie zijn nog maar het begin. Het zou moeilijk zijn om in een film uit welk tijdperk dan ook zulke rijke personages te vinden, die stuk voor stuk zo'n sterke reactie oproepen bij de kijker. Ik stond versteld van de vertolking van Roman Bohnen als Candy; de scène waarin zijn oude schaapshond werd weggeleid is een van de meest ongemakkelijke momenten die ik ooit in een film heb meegemaakt. Ik heb Bob Steele nog nooit in een van zijn westerns gezien, waar hij zo'n dominante figuur lijkt, zelfs als hij een schurk speelt zoals hier. Heb je de keurige manier gezien waarop hij zijn paard besteeg, meteen nadat hij George en Lennie had ontmoet? Het ging zo soepel dat het een paar seconden duurt voor je beseft wat hij net heeft gedaan.<br />De grootste verrassing voor mij was dat hij in de barakscène met Crooks (Leigh Whipper) praatte over wat het betekent om een zwarte te zijn. Zoals hij dat doet, krijg je nooit de indruk dat hij de zogenaamde 'raskaart' gebruikt om sympathie op te wekken. Hij maakt alleen maar duidelijk dat hij eenzaam is omdat hij zwart is. Dat gevoel van isolement wordt nog versterkt door de personages van George en Curly's vrouw Mae, die allemaal iemand nodig hebben om mee te praten.<br />Omdat ik het boek al zo lang geleden heb gelezen, weet ik niet meer hoe het afliep, maar dat was misschien wel het enige in de film dat beter had gekund. Toen George het gestolen pistool aan Slim (Charles Bickford) liet zien, gaf dat het einde aan voor de kijkers die niet bekend waren met de roman. Het zou veel krachtiger zijn geweest als George zijn bedoelingen had onthuld als hij Lennie eindelijk op de afgesproken plaats in het moeras vindt. Het zat me ook dwars dat, hoewel Slim medeplichtig was aan de daad van George (door niet te proberen hem tegen te houden), hij de sheriff tegenhield om hem op George te wijzen.<br />Nu ik er nog eens over nadenk, zou Slim wel eens de meest tegenstrijdige figuur in het verhaal kunnen zijn geweest, die aan beide kanten stond van een kwestie die op veel niveaus speelde. Hij vormde een bedreiging voor Curly, maar daagde hem nooit openlijk uit. Hij keurde het niet goed dat Carlson (Granville Bates) zich met Candy bemoeide vanwege zijn schaapshond, maar hij was wel de stem die Candy ervan overtuigde dat het goed was om de hond te laten inslapen. Er is veel meer dan je op het eerste gezicht zou zeggen van Slims personage, en zijn aanwezigheid in de film bleef me de hele tijd dwarszitten; misschien was dat wel Steinbecks bedoeling geweest. Een van de leuke dingen van het zien van deze film op Turner Classics was het commentaar van gastheer Robert Osborne na de film. Hij legde een ingewikkeld detail uit over het filmcontract dat Curly's vrouw halverwege het verhaal in haar hand had. Een van de films op de kaart was 'Zenobia', die in hetzelfde jaar als deze film was uitgebracht, en net als deze film werd hij ook geproduceerd door Hal Roach. Zelfs zeventig jaar geleden al vonden filmproducenten unieke manieren om hun eigen eigendommen te promoten.
I've seen Lon Chaney Jr. in close to a couple dozen movie and television roles, and except for his signature 'Wolf Man' from 1941, I never thought he was that good an actor. But WOW!, he gives a stunningly brilliant performance as the mentally challenged Lennie in this movie adaptation of John Steinbeck's classic novel. Not only in his mannerisms, but in the disciplined cadence of his speech to affect a truly unique character in film. As soon as I heard it, I hearkened back to my childhood watching those old Warner Brothers cartoons, and even though I can't remember which one it was, I can clearly hear in my mind the words "Which way did he go George, which way did he go?" Referring of course (in the picture, not the cartoon), to Lennie's overseer and traveling companion. Burgess Meredith is completely natural as Lennie's buddy George, with the patience of a saint and a heart as good as gold.<br /><br />But George and Lennie are just the beginning. You would be hard pressed to find a film of any era to be so rich in characters, each of which evokes such a strong response from the viewer. I marveled at the performance of Roman Bohnen as Candy; the scene in which his old sheep dog was led away is one of the most uncomfortable moments I've ever experienced in pictures. I've yet to see Bob Steele in any of his Westerns where he comes across as such a dominant character, even when he's portraying a villain as he does here. Did you catch the neat way he mounted his horse right after first meeting George and Lennie? - it was so smooth that it takes a few seconds to realize what he just did.<br /><br />The biggest surprise for me while watching was how the picture confronted racism head on in the bunkhouse scene with Crooks (Leigh Whipper), talking about what it means to be a black man. Just the way it's done, you never get the impression he's using the so called 'race card', to evoke sympathy. He simply conveys how being black has made him a lonely man. That sense of isolation is further reinforced by the characters of George and Curly's wife Mae, all of whom just need someone to talk to.<br /><br />Having read the book so long ago, I don't remember the set up for the finale, but that might be the only thing in the picture that could have been handled better. When George showed the stolen gun to Slim (Charles Bickford), it telegraphed the ending for those viewers unfamiliar with the novel. It would have been much more powerful for George to reveal his intent when he finally finds Lennie at the pre-arranged meeting place in the swamp. It also bothered me that although Slim was complicit in George's act (by not trying to stop him), he stopped the sheriff to point out George.<br /><br />Now that I think about it some more, Slim might have been the most conflicted character in the story, straddling both sides of an issue on many levels. He was a threat to Curly, but never openly challenged him. He didn't approve of Carlson (Granville Bates) meddling with Candy over his sheep dog, but was the voice that convinced Candy that putting the dog to rest was the right thing to do. There's a lot more than meets the eye with Slim's character, and his presence in the film nagged me throughout; maybe that was Steinbeck's intent.<br /><br />One of the neat things about catching this picture the other night on Turner Classics was the commentary by host Robert Osborne following the film. He explained an intricate detail about the movie bill that Curly's wife had in her hand about mid way in the story. One of the films on the card was "Zenobia", released the same year as this picture, and like this one, was also produced by Hal Roach. Even seventy years ago, film makers found unique ways to promote their own properties.