De Schotten blinken uit in het vertellen van verhalen. Van het traditionele soort. Vele jaren na dato zie ik nog steeds voor mijn geestesoog een oude dame, de moeder van mijn vriend, de Slag bij Culloden navertellen. Zij brengt de personages tot leven. Haar passie is die van een ooggetuige. Een ooggetuige van de gebeurtenissen op de doorweekte heide, een paar kilometer van haar huis.<br />Natuurlijk is het al vele jaren voor haar geboorte gebeurd, maar dat kun je niet opmaken uit de manier waarop ze het vertelt. In alle cafés in heel Schotland wordt hetzelfde verhaal verteld. Toen ik het op een avond met een vriend in Mallaig besprak, kwam een plaatselijke kroegbaas tussenbeide om zijn versie te vertellen. Het gesprek ging tot sluitingstijd door. Zo'n verhaal als dit wordt een deel van ons wezen. Wie herinnert zich de verhalen niet die onze ouders ons vertelden toen we klein waren? Ze worden onze onzichtbare wereld. En naarmate we ouder worden, dienen ze misschien nog steeds als inspiratie of als emotioneel reservoir. Feit en fictie vermengen zich met aspiraties, rolmodellen. Waarschuwende verhalen. Archetypen. Magie en mysterie.<br />'Mijn naam is Aonghas, net als mijn grootvader en zijn grootvader vóór hem.' Onze hoofdpersoon stelt zich aan ons voor. En introduceert ook het verhaal dat zich over generaties uitstrekt. Het produceert verhalen binnen verhalen. Verhalen die het ondoordringbare wonder van Schotland oproepen, de ruige bergen gehuld in nevelen. Het materiaal van een legende. Maar Seach is geworteld in de werkelijkheid. Dat geeft het zijn bijzondere charme. Het heeft een ruwe schoonheid en authenticiteit, getemperd door de mooiste Gaelische liederen die je ooit zult horen.<br />Aonghas (Angus) bezoekt zijn grootvader kort voor zijn dood in het ziekenhuis. Hij brandt van frustratie. Een deel van hem verlangt ernaar om in de eenentwintigste eeuw te zijn, om in Glasgow rond te hangen. Maar hij is opgegroeid aan de westkust, in een Gaelische gemeenschap.<br />Toch is er een diepere strijd in hem. Hij verlangt ernaar de waarheid te weten. De waarheid achter de oude verhalen van zijn grootvader. Waar eindigt fictie? En hij wil de waarheid weten achter de dood van zijn ouders. Hij wordt overgehaald om een laatste noodlottige reis te maken, naar de top van een van de meest ontoegankelijke bergen van Schotland. Kan de waarheid worden verteld? Of gebeurt dat allemaal in verhalen?<br />In dit verhaal over verhalen gaan we terug naar bloedige veldslagen, vergiftigde geliefden, de folklore van vroeger en de soms verraderlijker folklore van de aanvaarde waarheid. Daardoor komen we allemaal in contact met Angus, die het verhaal van zijn eigen leven beleeft.<br />Seachd: The In Accessible Pinnacle is waarschijnlijk de eerlijkste, pretentieloosste en mooiste film van Schotland die ooit is gemaakt. Net als Angus ergerde ik me een beetje aan het voorwendsel van het ophangen van verhalen aan andere verhalen. Maar net als Angus vergaf ik het me toen ik het 'grotere beeld' zag. Vergeet de kaskraker Braveheart en dergelijke. Je zou zelfs kunnen afzien van de terecht beroemd geworden verfilming van The Wicker Man. Om een film te zien die Schotland eer aandoet, is deze waarschijnlijk uniek. Als je er diep genoeg over nadenkt, kun je misschien zelfs de kracht van het vertellen opnieuw evalueren, en de eeuwenoude vraag of er waarheden zijn die niet verteld kunnen worden, maar alleen ervaren.
The Scots excel at storytelling. The traditional sort. Many years after the event, I can still see in my mind's eye an elderly lady, my friend's mother, retelling the Battle of Culloden. She makes the characters come alive. Her passion is that of an eye-witness. One to the events on the sodden heath a mile or so from where she lives.<br /><br />Of course, it happened many years before she was born, but you wouldn't guess from the way she tells it. The same story is told in bars the length and breadth of Scotland. As I discussed it with a friend one night in Mallaig, a local cut in to give his version. The discussion continued to closing time.<br /><br />Stories passed down like this become part of our being. Who doesn't remember the stories our parents told us when we were children? They become our invisible world. And, as we grow older, they maybe still serve as inspiration or as an emotional reservoir. Fact and fiction blend with aspiration, role models. Warning stories. Archetypes. Magic and mystery.<br /><br />"My name is Aonghas, like my grandfather and his grandfather before him." Our protagonist introduces himself to us. And also introduces the story that stretches back through generations. It produces stories within stories. Stories that evoke the impenetrable wonder of Scotland, its rugged mountains shrouded in mists. The stuff of legend. Yet Seach'd is rooted in reality. This is what gives it its special charm. It has a rough beauty and authenticity, tempered with some of the finest Gaelic singing you will ever hear.<br /><br />Aonghas (Angus) visits his grandfather in hospital shortly before his death. He burns with frustration. Part of him yearns to be in the twenty-first century, to hang out in Glasgow. But he is raised on the Western shores among a Gaelic-speaking community.<br /><br />Yet there is a deeper conflict within him. He yearns to know the truth. The truth behind his grandfather's ancient stories. Where does fiction end? And he wants to know the truth behind the death of his parents.<br /><br />He is pulled to make a last fateful journey, to the summit of one of Scotland's most inaccessible mountains. Can the truth be told? Or is it all in stories?<br /><br />In this story about stories, we revisit bloody battles, poisoned lovers, the folklore of old and the sometimes more treacherous folklore of accepted truth. In doing so, we each connect with Angus, as he lives the story of his own life.<br /><br />Seachd: The Inaccessible Pinnacle is probably the most honest, unpretentious and genuinely beautiful film of Scotland ever made. Like Angus, I got slightly annoyed with the pretext of hanging stories on more stories. But, also like Angus, I forgave this once I saw the 'bigger picture.' Forget the box-office pastiche of Braveheart and its like. You might even forego the justly famous dramatisation of The Wicker Man. To see a film that is true to Scotland, this one is probably unique. If you maybe meditate on it deeply enough, you might even re-evaluate the power of storytelling, and the age-old question of whether there are some truths that cannot be told but only experienced.