Dit is de laatste van de vier stoere Franse strips die ik dit kerstseizoen op mijn programma heb staan: de andere (in volgorde van verschijning) waren de ongeïnspireerde THE BLACK TULIP (1964; van dezelfde regisseur als deze, maar lang niet zo goed), de verrassend effectieve LADY LOVE (1979; oorspronkelijk een Japanse manga!) en de schitterende CARTOUCHE (1962). In feite had ik deze film nog niet zo lang geleden's avonds laat op de Italiaanse televisie gezien, en ik herinner me dat ik er niet bijzonder door onder de indruk was, zodat ik oprecht verbaasd was dat ik er deze keer zo van genoot (en ik dacht ook aan het verbijsterende gebrek aan enthousiasme waarmee de film hier en daar werd ontvangen toen hij voor het eerst werd aangekondigd als een aanstaande dvd-uitgave van Criterion).<br />Tussen haakjes, FANFAN LA TULIPE heeft heel wat gemeen met de eerder genoemde Caroucée: niet alleen de cast en de crew (regisseurs Georges Dancigers en Alexandre Mnouchkine, filmregisseur Christian Matras, acteur Noel Roquevert), maar ook qua plot is de held een rokkenjagende soldaat (Jean-Paul Belmondo's Cartouche had ook een kort militair tintje) die...' Hij is verliefd op een vurig meisje (in dit geval de zigeunerin Gina Lollobrigida) terwijl hij zelf geobsedeerd wordt door een onmogelijke liefde (hier, het is niemand minder dan de dochter van de koning)! Net als in de latere film wordt Fanfan (een ideale Gerard Philipe die ironisch genoeg zo vol leven is dat je bijna niet kunt geloven dat hij binnen 7 jaar aan kanker zou sterven) geflankeerd door twee geestige maar laffe mannen (een van hen is in werkelijkheid zijn meerdere en de vader van de heldin) en tegengewerkt door een gewetenloze figuur binnen zijn eigen gelederen (de bejaarde Roquevert, met wie de held uiteindelijk een duel op het dak uitvecht omdat ook hij amoureuze plannen heeft met het zigeunermeisje)! Voor de goede orde: Lollobrigida zal zich bij Philippe voegen in haar volgende film, Rene Clairs verrukkelijke romantische fantasie LES BELLES DE NUIT (1952).<br />FANFAN bleek een grote kassucces op zijn thuisbasis en kreeg zelfs een verrassende (maar welverdiende) prijs voor de beste film in Cannes, voor beroemde films als AN American in Paris (1951), DETECTIVE STORY (1951), OTHELLO, UMBERTO D. en VIVA ZAPATA! In feite zorgde zijn populariteit ervoor dat de film in een computergekleurde versie opnieuw werd uitgebracht (vermoedelijk voor het geval de kijkers geen trek zouden hebben in een zwart-witproduct met een afmeting van drie meter) en de Criterion-dvd zelf bevat een voorbeeld van deze variant; aangezien het duidelijk een titel in een vreemde taal is, is het duidelijk.' Het is ook de dubieuze keuze van een Engelstalige soundtrack, maar zelfs als die niet bijzonder pijnlijk zou blijken te zijn om over na te denken, is er, als puntje bij paaltje komt, gewoon geen vervangingsmiddel voor het origineel!<br />La Tulipe (een bijnaam die een jonge Genevieve Page aan de beroemde Madame de Pompadour heeft gegeven) bevat ongeveer evenveel komedie als (de verwachte) actie en romantiek; hoewel sommigen dit misschien overdonderend zullen vinden, ben ik het er niet mee eens, want ik genoot van de scherp satirische vertelling, en over het geheel genomen is deze combinatie vergelijkbaar met Jerzy Skolimowski's even komische _The Adventures of Gerard_ (1970). De zwaardgevechten hier zijn opmerkelijk krachtig voor een in wezen luchthartige onderneming (vooral een schermutseling in het bos en de hinderlaag in een klooster) en de film zelf is soms nogal volwassen (met talloze toespelingen op seksualiteit en grove taal die overal in worden toegepast) als je hem rug aan rug bekijkt met de klassieke Hollywood-stijl zoals ik nu deed; de climax is dan heel vernuftig: de vijandelijke troepen (die, vermakelijk genoeg, gedwongen worden in versneld brabbeltaal te spreken!) worden uitgedund door ons heldhaftige trio alleen, tot grote verbazing van de koning, die, zoals geportretteerd door Marcel Herrand, het best bekend is om zijn rol als leider van de Parijse onderwereld in Marcel Carnes _KINDERS OF PARADISE_ (1945) en zelf een soort geilaard is.<br />P.S. Een Italiaanse tv-zender dreigt nu al maanden om Christian-Jaques veelbelovende CHAMPAGNE FOR SAVAGES (1964) uit te zenden, maar hoewel ze hem al drie keer hebben geprogrammeerd (met een voorlopige vierde voor volgende week), hebben ze hem nog steeds niet laten zien; toch heb ik nog drie films van hem in mijn onbekeken VHS-stapel (evenredig gesorteerd op late Italiaanse tv-vertoningen): het drie uur durende epische LA CHARTREUSE DE PARME (1948; ook met Gerard Philippe), THE SECOND TWIN (1967) en THE LEGEND OF FRENCHIE KING (1971; met Brigitte Bardot en Claudia Cardinale).
This is the last of four swashbucklers from France I've scheduled for viewing during this Christmas season: the others (in order of viewing) were the uninspired THE BLACK TULIP (1964; from the same director as this one but not nearly as good), the surprisingly effective LADY Oscar (1979; which had originated as a Japanese manga!) and the splendid CARTOUCHE (1962). Actually, I had watched this one not too long ago on late-night Italian TV and recall not being especially bowled over by it, so that I was genuinely surprised by how much I enjoyed it this time around (also bearing in mind the baffling lack of enthusiasm shown towards the film here and elsewhere when it was first announced as an upcoming DVD release from Criterion).<br /><br />Incidentally, FANFAN LA TULIPE has quite a bit in common with the afore-mentioned CARTOUCHE: not just cast and crew members (producers Georges Dancigers and Alexandre Mnouchkine, cinematographer Christian Matras, actor Noel Roquevert) but plot-wise as well  in fact, the hero is a womanizing soldier (Jean-Paul Belmondo's Cartouche had also had a brief military spell) who's loved by a fiery girl (in this case, gypsy Gina Lollobrigida) while he's himself obsessed by an impossible love (here, it's none other than the king's daughter)! As in the later film, too, Fanfan (an ideally cast Gerard Philipe who, ironically, is so full of life here that one finds it hard to believe that he would be stricken down by cancer within 7 years' time) is flanked by two fun-loving yet cowardly men (one of them is actually his superior officer and the heroine's own father) and opposed by an unscrupulous figure within his own ranks (the ageing Roquevert, with whom the hero eventually engages in a rooftop duel since he too has amorous designs on the gypsy girl)!; for the record, Lollobrigida will rejoin Philippe in her next film, Rene Clair's delightful romantic fantasy LES BELLES DE NUIT (1952).<br /><br />FANFAN proved to be a big box-office hit on its home-ground and even copped a surprising (but well-deserved) Best Direction award at Cannes over more renowned films like AN American IN Paris (1951), DETECTIVE STORY (1951), OTHELLO, UMBERTO D. and VIVA ZAPATA! In fact, its popularity ensured its re-release in a computer-colored version (presumably for the benefit of viewers who wouldn't touch a black-and-white product with a ten-foot pole) and the Criterion DVD itself contains a sample from this variant; being obviously a foreign-language title, there's also the dubious choice of an English-dubbed soundtrack but, even if these proved not especially painful to sit through considering, when all is said and done, there's simply no substitute for the original! <br /><br />FANFAN LA TULIPE (a nickname given the hero by a young Genevieve Page as the celebrated Madame De Pompadour) contains about as much comedy as (the expected) action and romance; while some may find this overwhelming, I don't agree myself as I enjoyed the sharply satirical narration and, on the whole, this combination is comparable with Jerzy Skolimowski's equally droll THE ADVENTURES OF GERARD (1970). That said, the swordfights here are remarkably forceful for an essentially lighthearted enterprise (particularly a scuffle in the woods and the ambush at a convent) and the film itself rather adult at times (with numerous allusions to sexuality as well as coarse language adopted throughout) when viewed back-to-back with vintage Hollywood fare as I did now; the climax, then is quite ingenious: the enemy forces (who, amusingly, are made to speak in speeded-up gibberish!) are depleted by our heroic trio alone, much to the king's amazement who, as portrayed by Marcel Herrand  best-known for his role of leader of the Parisian underworld in Marcel Carne''s CHILDREN OF PARADISE (1945)  is himself something of a lecher.<br /><br />P.S. An Italian TV channel has been threatening to screen Christian-Jaque's promising CHAMPAGNE FOR SAVAGES (1964) for months now but, despite programming it three times already (with a tentative fourth one slated for next week), they have yet to show it; even so, I do have three more films of his in my unwatched VHS pile (equally culled from late-night Italian TV screenings): the three-hour epic LA CHARTREUSE DE PARME (1948; also starring Gerard Philippe), THE SECOND TWIN (1967) and THE LEGEND OF FRENCHIE KING (1971; with Brigitte Bardot and Claudia Cardinale).