Zie ook mijn commentaar op Die Nibelungen, deel 1: Siegfried.<br />Het tweede deel van de gigantische productie van de Nibelungen door de UFA-studio gaat op de gestileerde, symfonische en emotioneel afstandelijke manier van zijn voorganger verder. Maar terwijl deel 1 een passieloze weergave was van individuele heldendaden, is deel 2 een chaotische weergave van bloedvergieten op grote schaal.<br />Net als in deel 1 houdt regisseur Fritz Lang een doorlopend dynamisch ritme aan, waarbij het tempo van de actie en de complexiteit van de compositie soepel op- en neergaan naar gelang de toon van de scène vereist. Deze beelden mogen alleen bekeken worden met de perfecte opname van Gottfried Huppertz, die gelukkig op de Kino-dvd staat. Nu, met deze focus op massale actie, wordt Lang met grotere uitdagingen geconfronteerd bij het regisseren. De actiesequenties in zijn eerste gelaatstrekken waren vaak slecht geconstrueerd, maar nu maakt hij ze eenvoudigweg deel van die ritmische stroom, waarbij het niveau van activiteit op het scherm aanzwol als een orkest.<br />Maar net zoals deel één ons zakelijk en zonder opwinding getuige liet zijn van Siegfrieds avonturen, presenteert deel twee oorlog als een vernietigende tragedie. In beide foto's is er een opzettelijk gebrek aan emotionele band met de personages. Daarom houdt Lang de camera meestal buiten de actie, zodat we nooit het gevoel krijgen dat we erbij zijn (en dat is belangrijk, omdat het betrekken van het publiek normaal gesproken een onderscheid is van Langs werk). En dat is ook de reden waarom de voorstellingen onnatuurlijk theatraal zijn, met acteurs die als geconstipeerde slaapwandelaars heen en weer slingeren.<br />Niettemin heeft Kriemhilds wraak voortdurend met emoties te maken, en is hij in feite diep humanistisch. Het enige moment van naturalisme is wanneer Atilla zijn pasgeboren zoontje voor het eerst vasthoudt, en Lang legt de nadruk op de tederheid van deze scène door er met de wilde, uitzinnige rit van de hunnen de nadruk op te leggen. Het punt is dat Lang ons nooit manipuleert om partij te kiezen, en in dat opzicht heeft deze versie meer gemeen met de oorspronkelijke saga dan met de opera van Wagner. De climax van de slachting is precies het tegenovergestelde van een opwindende strijdscène. Waarom dan wel met Hitler en consorten? 'Omdat de onwrikbare raciale ideologie van de nazi's ervoor zorgde dat ze de Nibelungen automatisch als de goeden beschouwden, ook al vermoordden ze baby's en verrieden ze hun eigen familie. Voor Hitler zou hun ondergang altijd een nationalistische tragedie zijn, geen menselijke.'<br />'Maar voor ons, niet-nazi-kijkers, is het mooie gevoel van pracht en praal en muzikaal ritme wat deze film zo leuk maakt. Als je deze volledig ontwikkelde zwijgende films van Lang ziet, besef je hoeveel hij in Hollywood verspild heeft.' In plaats van hem op te zadelen met goedkope pannenkoekenpannenkoeken, hadden ze hem aan het werk moeten zetten met een paar van die zwaard-en-zand-epieken, films die niet geloofwaardig hoeven te zijn en ons niet emotioneel hoeven te raken, waar het de poëtische, opera-achtige tragiek is die ons meesleurt.
Please see also my comment on Die Nibelungen part 1: Siegfried.<br /><br />The second part of UFA studio's gargantuan production of the Nibelungen saga continues in the stylised, symphonic and emotionally detached manner of its predecessor. However, whereas part one was a passionless portrayal of individual acts of heroism, part two is a chaotic depiction of bloodletting on a grand scale.<br /><br />As in part one, director Fritz Lang maintains a continuous dynamic rhythm, with the pace of the action and the complexity of the shot composition rising and falling smoothly as the tone of each scene demands. These pictures should only be watched with the note-perfect Gottfried Huppertz score, which fortunately is on the Kino DVD. Now, with this focus on mass action, Lang is presented with greater challenges in staging. The action sequences in his earliest features were often badly constructed, but now he simply makes them part of that rhythmic flow, with the level of activity on the screen swelling up like an orchestra.<br /><br />But just as part one made us witness Siegfried's adventures matter-of-factly and without excitement, part two presents warfare as devastating tragedy. In both pictures, there is a deliberate lack of emotional connection with the characters. That's why Lang mostly keeps the camera outside of the action, never allowing us to feel as if we are there (and this is significant because involving the audience is normally a distinction of Lang's work). That's also why the performances are unnaturally theatrical, with the actors lurching around like constipated sleepwalkers.<br /><br />Nevertheless, Kriemhild's revenge does constantly deal with emotions, and is in fact profoundly humanist. The one moment of naturalism is when Atilla holds his baby son for the first time, and Lang actually emphasises the tenderness of this scene by building up to it with the wild, frantic ride of the huns. The point is that Lang never manipulates us into taking sides, and in that respect this version has more in common with the original saga than the Wagner opera. The climactic slaughter is the very antithesis of a rousing battle scene. Why then did Hitler and co. get so teary-eyed over it, a fact which has unfairly tarnished the reputation of these films? Because the unwavering racial ideology of the Nazis made them automatically view the Nibelungs as the good guys, even if they do kill babies and betray their own kin. For Hitler, their downfall would always be a nationalist tragedy, not a human one.<br /><br />But for us non-nazi viewers, what makes this picture enjoyable is its beautiful sense of pageantry and musical rhythm. When you see these fully-developed silent pictures of Lang's, it makes you realise how much he was wasted in Hollywood. Rather than saddling him with low-budget potboilers, they should have put him to work on a few of those sword-and-sandal epics, pictures that do not have to be believable and do not have to move us emotionally, where it's the poetic, operatic tonality that sweeps us along.