Deze film uit 1998 was gebaseerd op een script van wijlen Edward D. Wood, een script dat in de traditie van films als THE THIEF geen dialoog bevatte. Hoewel een groot deel van Wood' werk eigenzinnige lowbudgetopnamen in verschillende genrefilmtradities was, was zijn eerste film, GLEN OR GLENDA, een waarlijk visionaire poging om het onuitsprekelijke te uiten door middel van primitieve avant-gardetechnieken. Ik werd de dag dat ik stierf vroeg wakker en dat vertegenwoordigt die kant van Ed Wood, de experimentator, hoewel deze film een komedie is (maar dan wel een nachtmerrieachtige komedie!), terwijl het thema van de travestie van GLEN OR GLENDA zo serieus door Wood werd genomen dat er geen ruimte was voor komedie. Vanaf de eerste paar seconden van deze film wist ik dat ik naar een nieuwe filmwereld werd gebracht, en ik kan die wereld niet echt met iets anders vergelijken. De technische kant van de film <0xE2><0x80><0x93> productieontwerp, geluidsontwerp, muziekselectie, fotografie enzovoort <0xE2><0x80><0x93> is op een aantal niveaus baanbrekend. In het bijzonder is er, hoewel de film geen 'dialoog' heeft, van alles te horen en is er ook 'taal', maar je zult zelf moeten zien hoe het gedaan wordt, aangezien de slimheid en de verrassing van de methoden voor een zekere mate van opwinding zorgen. De Glen of Glenda-achtige techniek van het naast elkaar zetten van standaardbeelden voor het surrealistische effect werkt goed in de film en wordt tot een minimum beperkt. De hele film wordt op een hysterische, koortsige manier gespeeld, en Billy Zane levert een verbluffende tour de force-act die laat zien wat een briljant komiek en acteur hij is. In een rechtvaardige wereld zou hij een prijs voor deze voorstelling hebben gekregen. Hij ziet er zelfs uit als Ed Wood, en zoals Zane hem speelt, is hij op verschillende momenten grappig, slonzig, tragisch, sympathiek en anoniem (soms tegelijkertijd!). Wat jammer dat deze film verstrikt is geraakt in juridische problemen en nooit een Noord-Amerikaanse bioscoop- of videorelease heeft gekregen, en alleen op een paar festivals is vertoond. Op dit moment is hij alleen in Duitsland op video verkrijgbaar (mijn exemplaar is zelfs afkomstig uit een Duitse bron <0xE2><0x80><0x93> de fragmenten uit Wood' film zijn afkomstig uit zijn eigen film). Het scenario dat van tijd tot tijd op het scherm te zien is, is in het Duits vertaald, hoewel de krantenkoppen (de grote lowbudgettechniek om plotelementen te geven, vooral als die te duur zijn om te filmen, wordt hier in de Wood-traditie gebruikt) die Zane ziet, in het Engels zijn. Ik denk dat deze film een mond-tot-mondreclame had kunnen krijgen als hij om middernacht in een paar grote steden was vertoond, met enige zorgvuldige promotie. En als hij stad voor stad was vertoond in het kunstfilmcircuit, had hij het goed kunnen doen. Als de juridische kwesties kunnen worden opgelost, zou ik willen voorstellen dat de film nog steeds een bioscoopuitgave krijgt, vooral een 'cult'-uitgave om middernacht. Dit is een klassiek geval dat op ontdekking wacht.<br />Heb ik elke scène 'begrepen'? Nee, maar ik 'voelde' elke scène emotioneel. Werkte alles in de film? Misschien niet. Ik heb hem maar twee keer gezien en de eerste keer dat ik hem zag, werd ik een paar keer onderbroken. Maar met al die rommel op de montagelijnen en met zoveel 'alternatieve' films die fetisjistisch of pretentieus zijn omdat ze op video zijn opgenomen en door de filmschool zijn afgekeurd, hebben we echte Hollywood-experimenten als dit nodig. De recente Bob Dylan-film 'Masked and Anonymous' nam soortgelijke risico's als iets als Steven Soderberghs FULL FRONTAL. Deze film kon een publiek vinden dat veel groter was dan dat. Als je deze recensie over een paar jaar leest en het idee van deze film je intrigeert, kijk dan eens of hij ooit op video is uitgebracht. Je zult je NIET vervelen. Nodig een paar vrienden uit... maak er een feestje van. Draai de fantastische soundtrack LOUD. Ik heb het gevoel dat, waar hij ook is in het hiernamaals, Ed Wood gelukkig is met deze film en het gevoel heeft dat zijn unieke visie is gerechtvaardigd en enigszins gerechtvaardigd door de totstandkoming van deze film. Wood lacht waarschijnlijk ook omdat de film die als eerbetoon aan hem is gemaakt nadat hij was overleden, net zoals hij altijd de pech lijkt te hebben, wordt aangehouden in rechtszaken en niet wordt vrijgegeven in het land waar hij is gemaakt.
This 1998 film was based on a script by the late Edward D. Wood, a script that featured NO dialogue in the tradition of films such as THE THIEF. While much of Wood's work was quirky low-budget entries into various genre-film traditions, his first released feature GLEN OR GLENDA was a truly visionary attempt to express the inexpressible through primitive avant-garde techniques. I WOKE UP EARLY THE DAY I DIED represents THAT side of Ed Wood, the experimenter, although this film is a comedy (a nightmarish comedy, however!), while the cross-dressing theme of GLEN OR GLENDA was taken so seriously by Wood that there was not room for comedy there. From the first few seconds of this film I knew that I was being taken to a new cinematic world, and I can't really compare that world with anything else. The technical side of the film--production design, sound design, music scoring, photography, etc.--is groundbreaking on any number of levels. In particular, although the film has no "dialogue" there is sound of all kinds and also "language", but you'll have to see how it's done yourself, as the cleverness and surprise of the methods provides a level of excitement throughout. The Glen or Glenda-esque technique of juxtaposing stock footage for surreal effects works well in the film and is kept to a minimum. The whole film is played at a hysterical fever-pitch, and Billy Zane provides an amazing tour-de-force performance that shows what a brilliant physical comedian and actor he is. In a just world, he would have been given some award for this performance. He even LOOKS like Ed Wood, and as played by Zane this character is at various timesfunny, sleazy, tragic, sympathetic, and anonymous(sometimes simultaneously!!!). What a shame that this film was caught up in legal troubles and never received a North American theatrical or video release, only playing a few festivals. Right now, it's only available on video in Germany (in fact, my copy is from a German source--the excerpts from Wood's screenplay that are shown on the screen from time to time are translated into german, although the newspaper headlines (that great low-budget technique of giving plot elements, especially those that would be too expensive to film, via newspaper headlines is used here in the Wood tradition)that Zane sees are in English). I think that this film could have gotten a word-of-mouth following had it been played at midnight in some large cities with some careful promotion. And if played off city by city slowing on the art-film circuit, it could have done well. In fact, if the legal issues can be resolved, I'd like to suggest that the film should STILL be given a theatrical release, especially a MIDNIGHT "cult" release. This is a classic waiting to be discovered.<br /><br />Did I "understand" every scene? No, but I "felt" every scene emotionally. Did everything "work" in the film? Perhaps not. I've only seen it twice, and the first time I saw it I was interruped a number of times. However, with all the assembly-line junk playing the multiplexes and with so much "alternative" film being fetishistic or pretentious shot-on-video film-school rejects, we need actual Hollywood-made experimentation like this. The recent Bob Dylan film "Masked and Anonymous" took similar chances as did something like Steven Soderbergh's FULL FRONTAL. This film could find an audience much larger than either of those. If you are reading this review a few years from now and the idea of this film sounds intriguing, see if it has ever been released on video. You will NOT be bored. Invite some friends over...make it a party. Play the amazing soundtrack LOUD. I have a feeling that, wherever he is in the afterlife, Ed Wood is happy with this film and feels as though his unique vision has been justified and validated somewhat by the making of this film. Wood's probably also laughing that, just like he always seemed to get the bad breaks in life, the film made in tribute to him after his death is held up in lawsuits and sits unreleased in the country of its making.