Toen deze film in 1976 in première ging, werd hij volgens de overlevering met hoon en minachting ontvangen <0xE2><0x80><0x93> men beschouwde hem alom als een mislukking. Ik herinner me nog levendig dat Ebert hem één ster gaf en dat hij in Cannes werd beschimpt.<br />Blijkbaar begrepen die mensen de film niet, wat niet zo moeilijk te begrijpen is, want hij is erg esoterisch, duister en gelaagd op een manier die me nog steeds verbaast. Als ik de recensies hier doorlees, kom ik (zelfs na 7-8 keer kijken in de loop der jaren) veel elementen van de film tegen die ik tot dan toe had verdoezeld. Maar zelfs zonder dat ik de psychologische basis van het verhaal goed begrijp, is het nog steeds een geweldige suspensie <0xE2><0x80><0x93> zelfs als je de escalerende paranoia en vervolgingswaan die Polanski's film overspoelt, meetelt. Het titelpersonage lijkt op een tsunamigolf die over de loop van twee uur tijd raast.<br />Het bestuderen van het bronmateriaal <0xE2><0x80><0x93> een uitstekende novelle van de ondergewaardeerde schrijver Roland Topor <0xE2><0x80><0x93> levert meer intrigerende informatie op. Polanski's _Trekovski_ is een zuiplap van de bovenste plank. Hoewel hij in eerste instantie een zachtaardige, alledaagse ziel lijkt, dringt geleidelijk aan tot je door dat hij een van die mensen is die doelloos door het leven lijken te zweven en zich door het leven laten leiden. Hij lijkt weinig uitgesproken gevoelens te hebben over wat hij wel en niet leuk vindt. Hij merkt dat hij voorzichtig van de ene naar de andere kant wordt geduwd, maar lijkt hoe dan ook nooit uit vorm te raken. Deze vage wensdroom is in het boek meer zichtbaar dan in de film, maar ook in het begin van de film zijn er aanwijzingen voor.<br /><0x3E> <0x3E> <0x3E> <0x3E> <0x3E> <0x3E> <0x3E> <0x3E> <0x3E> <0x3E> <0x3E> <0x3E> <0x3E> <0x3E> <0x3E> <0x3E> <0x3E> <0x3E> <0x3E> <0x3E> <0x3E> <0x3E> <0x3E> <0x3E> <0x3E> <0x3E> <0x3E> <0x3E> <0x3E> <0x3E> <0x3E> <0x3E> In meer opzichten dan hem lief is, bevindt hij zich in het centrum van een maalstroom, veroorzaakt door een gebouw vol neurotische controlfreaks die overgevoelig zijn voor zelfs maar het geringste teken van menselijk leven, zoals een voetstap in de nacht of een klop op de deur.<br />In plaats van stelling te nemen, raakt Trelkovsky echter steeds meer van zijn stuk door de situatie en wordt hij bevangen door paranoia en een gevoel van vervolging. Hij raakt geobsedeerd door Choule en stelt zich voor dat hij net zo is als zij, dat hij zich net zo kleedt als zij, enzovoort, terwijl zijn eigen persoonlijkheid al snel wordt weggevaagd door zijn eigen waanzin.<br />Als iemand ooit aan Polanski's onbevreesdheid als kunstenaar heeft getwijfeld, dan zou hij er goed aan doen deze film te zien. Zijn kenmerkende zwarte humor is hier opvallend (en soms g<0xC3><0xAA>nant) te zien, en <0xE2><0x80><0x93> god zegene hem <0xE2><0x80><0x93> hij maakt er het mikpunt van. Het is een tour de force-optreden in een van de rijkste, riskantste, meeste gothic horrorfilms die ooit zijn gemaakt. Dat niet meer mensen het hebben gezien, is een echte misdaad.
When this film opened back in 1976, legend has that it was met with massive jeering and disdain --- it was widely considered a failure. I vividly remember Ebert giving it one star and it was supposedly booed at Cannes.<br /><br />Apparently these people didn't understand the movie, which is not that hard to comprehend since it's very esoteric, dark, and layered in ways that still astound me. Reading through many of the reviews here I find (even after about 7-8 viewings over the years) many elements of the film I had previously glossed over. But even without understanding much the psychological underpinnings of the story, it's still a cracking suspenser...even if you just take the escalating paranoia and persecution that overtakes Polanski's title character like a tsunami wave over the course of it's two hour running time.<br /><br />Examining the source material --- an excellent novella by underrated novelist Roland Topor --- uncovers more intriguing layers. Polanski's Trekovsky is a milquetoast of the highest order. Though he seems at first to be yet another mild everyday soul, one gradually realizes he is one of those people who seems to aimlessly drift through life, letting it direct him. He seems to have few strong feelings about his likes and dislikes. He finds himself gently pushed this way and that, but never seems to get too bent out of shape regardless. This vague sort of wishy-washy-ness is more noticeable in the novel than the movie, but there are hints of it early in the film too.<br /><br />Making a play for the apartment of a woman, one Mademouiselle Choule, who is in the hospital recovering from a recent suicide attempt, appears to be the most daring thing he has attempted (even effectively haggling down the price of the deposit in the bargain). He soon finds, however, that he is paying for his "good thing" in more ways than he cares, as he finds himself in the center of maelstrom created by a building full of neurotic, control freaks who are hypersensitive to even the slightest sign of human life, such as a footstep in the night or a knock on the door.<br /><br />Instead of taking a stand though, Trelkovsky becomes increasingly alienated by the situation, and overtaken by paranoia and a sense of persecution. He becomes obsessed with Choule, imagining himself to be like her, dressing like her, etc. as his own personality rapidly begins to be wiped away by his own insanity.<br /><br />If anyone has ever doubted Polanski's fearlessness as an artist, they'd be well-advised to see this film. His trademark black humor is prominently (and sometimes embarrassingly) on display here and --- god bless him --- he makes himself the butt of it. It's a tour de force performance in one of the richest, riskiest, most Gothic horror movies ever made. That more people haven't seen it is a true crime.