Het probleem met dit soort lyrische films is dat je óf een meesterwerk maakt, óf een afknapper: er is weinig middenweg. Om het voorzichtig uit te drukken: dit is geen 'Berlijn - symfonie van een stad' of 'Man met een filmcamera'. Helaas is het ook niet veel om naar te kijken.<br />Het probleem met deze film is dat hij gladjes en halfbakken is, alsof Michael Moore aan boord is gekomen. Hij heeft niet echt iets te zeggen, of liever gezegd, hij laat ons niets zien met beelden en geluiden. Koyanisqatsi gebruikt beelden cumulatief om een stelling te verdedigen. Dit is gewoon een lappendeken op zoek naar een punt. (Hoewel de film, geheel per ongeluk, meer over de geest van Uncle Sam vertelt dan hij van plan was. Er is iets heel paradoxaals aan een anti-technologie, anti-beschaving, anti-mediafilm die zo doorspekt is met technologie. 'Doe wat ik zeg, en niet wat ik doe'. Je moet gewoon van de yanks houden, hè.) Tonisch heeft deze aflevering iets zuurs en misantropisch. Beide vorige afleveringen hadden momenten van lyriek en opwinding; deze keer is de toon voortdurend somber. Het werkt gewoon niet zolang het duurt, zoals Gustav Mahler je zal vertellen.<br />Stylistisch gezien is Naqoyqatsi een zootje. Vooral het ruisende digitale spul is misplaatst. Het geeft de hele zaak een uiterst pietluttig, overbewerkt aanzien, en het ondermijnt ook het'realisme' van de analoge 'gevonden beelden'. (Ik bedoel, ik heb medelijden met de jongens. Een deel van de vreugde van Koyanisqaatsi was dat het een eerbetoon was aan het gebruik van optische film. Maar nu optische film een historisch artefact is, moeten ze het digitale domein 'aanpakken'; maar ik denk niet dat ze het voor elkaar krijgen. Het digitale spul ziet er vaak uit als videolinks van CNN of BBC World.) En met de 'gevonden beelden', tja, de digitale manipulatie is vaak lelijk en meestal gewoon dwaas, en de valse kleur en de zonnestand deden me denken aan...<br />... ahum...<br />James Bond-titels.<br />Ahum. Hoe vreemd het ook mag lijken, er bestaat ook nog de mogelijkheid dat de film gewoon gestolen is door de vertolking van Yo Yo Ma; hij is ongeveer even onopvallend als een commentaarstem van Lawrence Olivier. De beelden zouden vrolijk moeten zijn om het te kunnen opnemen tegen al dat charisma.<br /><0x3E> Philip Glass zelf is vreemd in vorm; ik had nooit verwacht dat hij het Verdi-requiem zou overslaan! (Ik moest erom lachen, wat natuurlijk niet de gewenste reactie is op welk deel van deze film dan ook). Er is zelfs een muziekstuk dat op Brahms lijkt. (?) Misschien hebben ze zijn pillen veranderd.<br /><0x3E> Van onze 'zinloze vragen'-afdeling: is Geoffrey Reggio eigenlijk wel een Hopi-indiaan? Of heeft hij alleen maar een zweethut in Hollywood Hills gedaan? O, en zijn de verschillende fragmenten van eerdere 'episodes' in de trilogie een commentaar op de manier waarop ook deze films deel uitmaken van de wereldwijde media-aandacht?
The trouble with this sort of lyrical film-making is that you either make a masterpiece, or a lemon: there's little middle ground. Putting it gently, this is not "Berlin - symphony of a city" or "Man with a Movie Camera". Unfortunately, it's not much to look at, either.<br /><br />The problem with this one is that it's glib and half-baked, as if Michael Moore had come on board. It doesn't really have anything to say, or rather, to show us with pictures and sounds. Koyanisqatsi uses images cumulatively to propound a thesis. This is just a patchwork in search of a point. (Though, quite inadvertently, the movie tells us more about the mind of Uncle Sam than it intends. There is something profoundly paradoxical about an anti-technology, anti-civilisation, anti-media movie that is so profoundly souped up with technology. 'Do as I say, and not as I do'. You just gotta love the Yanks, eh.) Tonally, there's something sour and misanthropic about this episode. Both the prior episodes had moments of lyricism and exhilaration; this time the tone is consistently glum. It simply doesn't work over this duration, as Gustav Mahler will tell you.<br /><br />Stylistically, Naqoyqatsi is a mess. The whizzy digital stuff is particularly misguided. It gives the whole thing a totally fussy, overprocessed look, and it also undermines the 'realist' nature of the analogue 'found footage'. (I mean, I pity the guys. Part of the joy of Koyanisqaatsi was that it was a homage to the use of optical film. But now optical film's an historical artifact, they have to 'take on board' the digital domain; but I don't think they bring it off. The digital stuff often looks like video links from CNN or BBC World.) And with the "found footage", well, the digital manipulation is often ugly, and usually just silly, and the false colour and solarisation kept me thinking of...<br /><br />...ahem...<br /><br />James Bond title sequences.<br /><br />Ahem. Odd as it may seem, there is also the possibility that the movie has been simply stolen by Yo Yo Ma's performance; it's about as unobtrusive as a Lawrence Olivier voice-over. The images would have to be jolly compelling to stack up against all that charisma.<br /><br />Philip Glass himself is on odd form; never expected him to knock off the Verdi requiem! (Made me laugh, which, of course, is not the desired response to any part of this movie). There's even one piece of music that sounds like Brahms. (?) Perhaps they've changed his pills.<br /><br />From our 'idle questions' department: is Geoffrey Reggio actually a Hopi Indian at all? Or did he just do a sweatlodge in Hollywood Hills? Oh, and are the various snippets bits of footage from earlier 'episodes' in the trilogy a commentary on the way these movies, too, are part of the global media slushy?