Als iemand ooit een compendium samenstelt over moderne Amerikaanse horror die werkelijk de moeite waard is, dan _moet_ er wel een vermelding zijn van ss Brownriggs overdreven exercitie in Asylum Horror. Elke keer als ik deze film zie, ben ik onder de indruk van de totale zuinigheid van de film, van de compacte, volkomen op zichzelf staande plot met een raadselachtig begin en een al te gruwelijk einde, de innemende optredens van wat in wezen een groep niet-professionele acteurs was, en een voorbode van angst en claustrofobie die de film in feite met een zekere onvermijdelijkheid verteren, wat des te angstaanjagender is omdat de kijkers al lang weten wat er aan de hand is voordat de held zijn opwachting maakt, met als enige vraag wanneer ze wakker zullen worden en de koffie zullen ruiken.<br /><br />Geschoten op een tandartsflossbudget in het Texaanse Brownrigg's, in een oud landhuis dat prima dienst doet als decor voor een privésanatorium. Kijk in het souterrain is weer zo'n intrigerende wending in het goeie ouwe boek van Edgar Allan Poe over gedetineerden die de inrichting overnemen vlak voordat een anders 'normale' buitenstaander zich ongewild bij hen voegt zonder te beseffen dat niet alles is wat het lijkt, dat ze volkomen afgesneden zijn van alle hulp van buitenaf en dat hun eigen geestelijke gezondheid in twijfel wordt getrokken als de waanzin uit de hand loopt <0xE2><0x80><0x93> The Original STAR TREK-tv-serie heeft dit ook uitgeprobeerd met hun aflevering WHOM SUMMER DESTROY uit 1968, Juan Moctezuma gaf de gebeurtenissen een met peyote gevulde Mexicaanse psychedelische trip in DR. s AsylumEROTICA/SLAUGHTER HOTEL, dat de elementen bevat van een onbekende moordenaar en een einde dat alleen omschreven kan worden als 'Splatter Cinema' <0xE2><0x80><0x93> Brownrigg heeft SLAUGHTER HOTEL misschien niet gezien of er zelfs maar aan gedacht, maar hij kwam wel met een paar soortgelijke ideeën op de proppen.<br /><br />De voormalige Playboy Playmate Rosie Holotik speelt Charlotte Beale, RN in de klinische psychologie, die net haar mooie baan als hoofd van een groot ziekenhuis heeft opgezegd om midden in een of andere godverlaten woestenij uit een Peckinpah-film te gaan werken bij ene dokter Stevens in zijn privésanatorium. Stevens heeft een nieuwe vorm van therapie ontwikkeld die in wezen is gebaseerd op het aanmoedigen van mensen die emotioneel en psychisch beschadigd zijn om hun innerlijke obsessies onder ogen te zien, ze naar de oppervlakte te brengen en de patiënten hopelijk te verlossen van alles wat hun verstand heeft aangetast. Leuk idee, maar een totaal gestoorde man van 1 meter 80 met een bijl te lijf gaan en tegen hem zeggen dat hij zijn agressie moet botvieren en hem dan de rug toekeren is waarschijnlijk niet het slimste wat je kunt doen, en dokter Stevens is al uitgeschakeld voordat mevrouw Holotik zelfs maar op het scherm verschijnt met een flinke klap op het onderste deel van zijn schedel. <br />Deze gebeurtenis laat het sanatorium in feite in handen van ene Geraldine Masters - niet-acteur - Annabelle Weenick, die ook fungeerde als scriptsupervisor en productiemanager, een vrouw met een onthutsend professionele houding die de situatie snel bezweert met de hulp van Sam, de onwaarschijnlijke held van de film, een gelobde Afro-Amerikaanse bohemien gespeeld door een acteur die Bill McGhee heet en die helaas is beroofd van een Oscarnominatie voor zijn rol als spierbundel met de hersens van een achtjarig jongetje. Sams enige wens is dat iemand hem helpt om zijn geliefde speelgoedbootje 'in het water' te krijgen. en zijn voortdurende verzoeken aan de verschillende vrouwelijke leden van de cast om dat te doen <0xE2><0x80><0x93> en zijn ononderbroken consumptie van chocolade-ijsjes als een soort onderliggend thema, hoewel we dat hier zullen vermijden omdat de kinderen misschien nog op zijn. Er is ook een kort subplot over een personeelslid dat heeft besloten weg te gaan nadat ze door een van de patiënten is bedreigd, maar ik zal de details daarvan aan uw ontdekking overlaten.<br />Mevrouw Holotik arriveert net op het moment dat dokter Stevens effectief te ruste is gelegd en wordt snel overgehaald door het gevatte professionalisme van mevrouw Holotik. Masters, die met tegenzin toestaat dat de langbenige jonge verpleegster blijft ondanks de tragedie die zojuist heeft plaatsgevonden, o, twintig minuten geleden, wat je moet toegeven nogal sportief van haar. Holotiks verpleegster Beale begint echter symptomen te vertonen van het feit dat ze niet de scherpste hakbijl in de la is, toen ze te horen kreeg dat ze een woonverblijf deelt met een stel maniakken en dat er geen sloten op de deuren zitten & dat ze...' We sjokken naar de dichtstbijzijnde Ace Hardware Store om een beugel en een hangslot te kopen voor haar veiligheid en we worden getrakteerd op een paar echt griezelige scènes waarin sommige gedetineerden haar kamer binnensluipen & dingen doen zoals aan haar haar ruiken, proberen haar te vermoorden met slagersmessen en haar nek strelen met bijlkoppen. Maar dat hoort allemaal bij het werken in zo'n radicale psychiatrische omgeving, zegt mevrouw Master's tegen haar, en ze gaat aan de slag met haar vreemd afgebakende 'rondes' die bestaan uit het dragen van een verpleegstersuniform dat je kunt vinden in een fetisjboetiek in 42nd Street en het leren kennen van de gedetineerden. Allysson is een obsessieve nymfomane met moordzuchtige neigingen die het leuk vindt om haar shirt uit te trekken & de film te voorzien van wat T & A tussen haar theatrale uitbarstingen door; Harriet is een jonge ex-moeder die haar kind heeft laten sterven door een stom ongeluk en die nu dol is op een gehavende oude pop waar ze ook moorddadig beschermend over doet; De Seargant is een echte _sir_ <0x5C>- en impliciete Vietnamveteraan die door zijn nalatigheid zijn peloton de dood heeft ingejaagd - en die nu door het raam met een verrekijker de nadering van een onzichtbare vijand in de gaten houdt; Jennifer is een Phish-fan die geen kaartje voor het nieuwe jaar kon scoren. s Eve Show en werd gek & ging nembutols en andere barbituraten slikken als er niemand kijkt, en heeft ook verborgen moordlustige neigingen die verband houden met haar onvermogen om een beha te vinden; rechter Cameron is kennelijk een moordlustige perverseling die geobsedeerd is geraakt door zijn eigen machtsgevoel en nu de dingen graag met bijlen in stukken hakt; mevrouw Callingham is een oude dichteres die dienstdoet als een soort sussende oude heks uit _Macbeth_ voordat de kat haar tong krijgt; en Danny is een krankzinnige idioot die in de cast is opgenomen als het willekeurige element waar het plot geen controle over heeft, en die...' Zijn capriolen dienen als de echte katalysator voor de reeks tragedies & moorden die uiteindelijk plaatsvinden in dit donkere, oude, griezelige huis midden in de rimboe.<br />Het huis zelf is een prachtig geheel, met een versleten interieur uit het begin van de jaren zeventig dat opmerkelijk is in zijn onopvallendheid, met een fantastisch kleurgebruik dat wordt bereikt door subtiele omgevingsverlichting. Het huis bestaat uit een reeks gangen en kamers met glanzende, bruine houten vloeren, kronkelende, beperkte trappen, verborgen kasten en gangen die naar de verschillende grotere ruimtes leiden, en natuurlijk het souterrain dat in de titel wordt genoemd <0xE2><0x80><0x93> slechts één keer bezocht, maar man, wat blijkt het een juweeltje! Ik ben dol op de geglazuurde oude vriezer waar Sam zijn voorraad ijsklontjes bewaart, de volstrekt onopgesmukte buitenkant die me doet denken aan een zomerhuis dat ons gezin elk jaar bezocht & dat ons dwong te smoren in de hitte: iedereen zit onder de kralen van de vertwijfeling en ziet er uitgeput uit, en zelfs de altijd opgewekte Sam begint op een gegeven moment te vermoeden dat er slechte dingen gebeuren, hoewel hij niet kan begrijpen wat het allemaal betekent en Rosie H. is te stellig in haar geloof in haar beroep om zelfs maar te vermoeden wat er werkelijk is gebeurd, en hoewel de beperkingen van mevrouw Holotik als actrice de effectiviteit van haar scène in de Grote Openbaring misschien hebben verminderd, is zij...' Als de hel losbreekt, is ze een geweldige schreeuwlelijk, en Brownrigg heeft een paar mooie camera-opnamen van haar gemaakt in verschillende suggestieve poses of fasen van ontkleding, die laten zien wat een knappe dame ze is zonder meer bloot te geven dan haar contract voorschrijft. Jammer!<br />Maar de echte showdief is Sam, en fans van wat ik als Splatter Cinema heb leren noemen, zullen niet teleurgesteld zijn door de nogal schokkende finale, en er is iets ontroerends aan de manier waarop Sam naar de bescherming van zijn vriend rent en binnen een paar seconden iedereen binnen zijn bereik bruut vermoordt, wat ofwel betekent dat hij een gemene rat was vóór zijn lobotomie, ofwel dat de film CUT is. Hoe dan ook, de eerste keer dat je de film ziet, ben je niet voorbereid op het einde, ook al weet je als kijker al hoe het afloopt lang voordat iemand anders in de film het allemaal bij elkaar heeft gesprokkeld.<br />Op één persoon na: Rhea MacAdams' bulderende, stereotiepe oude tang, mevrouw Callingham, die geïnspireerd lijkt te zijn op het personage van Donald Sutherland in de Christopher Lee-film van Michael Reeves uit 1964, CASTLE OF THE LIVING DOOD, naast een nogal akelige dood door een ronde spijker in het oog, die niet alleen de toekomst voorspelt, maar ook het meest lacht in de film, een luid amusant stukje dialoog, terwijl ze met mevrouw Callingham in de tuin wandelt. Holotik die zoiets runt...<br />'Het is hier echt prachtig. Gaat u vaak de deur uit, mevrouw Callingham?' vraagt Holotik, waarop de oude vrouw antwoordt:<br />'U bent degene die de deur uit moet.'<br />Hilarisch, en een van die dingen die je min of meer met eigen ogen moet 'zien' om ze te 'grijpen'. NIET IN DE BASEMENT ZIEN is beschikbaar op ten minste zes codevrije dvd's van 'koop niet in de container' van bedrijven als Brentwood Home Video, Diamond Entertainment, VCI en Platinum Disc Corp.s HORROR CLASSICS-serie; ik vind Alpha Video's sexy, prachtig versierde mer6-uitgave uit 2003 wel aardig.<br />Graaf in die koopjesbakken! Maar zorg er wel voor dat je er een hebt met de 89/90-minuten-versie erin; een oudere 83-minuten-versie is gewoonweg verwarrend vanwege sommige rekwisieten, en je moet echt de aftiteling zien om dit zieke, verwrongen en verrassend onderhoudende verhaal tot het einde toe te kunnen volgen.<br />Meesterwerk? Misschien niet te vergelijken met THE EXORCIST of ROSEMARY'S BABY, maar het is een heel unieke Amerikaanse horrorfilm en een echte klassieker uit het drive-in tijdperk die herontdekt moet worden door iedereen die op zoek is naar iets wat meer is dan een beetje hersensap en geen cent meer dan ze absoluut nodig hebben.
If anyone ever assembles a compendium on modern American horror that is truly worth it's salt, there will *have* to be an entry for SF Brownrigg's ubiquetous exercize in Asylum Horror. Every time I watch this movie I am impressed by the complete economy of the film, from the compact, totally self-contained plot with a puzzling beginning and an all too horrible ending, the engaging performances by what was essentially a group of non-professional actors, and a prevading sense of dread and claustrophobia that effectively consumes the narrarive with a certain inevitability which is all the more terrifying because the viewers know what is going on long before the hero[es], with the only question being when are they going to wake up & smell the coffee?<br /><br />Shot on a dental floss budget in Brownrigg's native Texas at an old palatial manor that nicely serves as the setting for a private sanitorium, DON'T LOOK IN THE BASEMENT is another intriguing twist on the good old Edgar Allan Poe tome about inmates taking over the asylum just before an otherwise "normal" outsider unwittingly joins the ranks without realizing until it is far too late that not all is what it seems, they are totally cut off & beyond any outside help, and inevitably find their own sanity questioned as the madness spins out of control -- The Original STAR TREK TV series had a go at this with their WHOM GODS DESTROY episode from 1968, Juan Moctezuma gave the proceedings a peyote fueled Mexican psychedelic trip in DR. TARR'S TORTURE DUNGEON in 1972, and tangentially related is Fernando Di Leo's ASYLUM EROTICA/SLAUGHTER HOTEL, which injects the elements of an unknown killer and an ending that can only be defined as "Splatter Cinema" -- Brownrigg may not have seen or been thinking of SLAUGHTER HOTEL, but he sure came up with some similar ideas.<br /><br />Legaliciuos former Playboy Playmate Rosie Holotik plays Charlotte Beale, RN in Clinical Psychology, who has just left her nice job as a supervisor at a major hospital to travel way out into the middle of some god forsaken waste right out of a Peckinpah movie to work with a Dr. Stevens at his private sanitorium. Dr. Stevens has pioneered a new form of therapy based upon basically encouraging the emotionally & psychologically scarred to face their inner obsessions, bring them to the surface and hopefully rid the patients of whatever has fried their sense of reasoning. Nice idea, but arming a 6ft 250 pound utterly insane man with an axe and telling him to pound out his aggression AND THEN TURNING YOUR BACK ON HIM probably isn't the smartest idea, and Dr. Stevens is dispatched before Ms. Holotik even appears onscreen with a good whack to the lower portion of his skull.<br /><br />This event leaves the sanitorium effectively in the hands of one Geraldine Masters [actress Annabelle Weenick, who also served as the script supervisor & production manager], a woman of startlingly professional demeanor who quickly defuses the situation with the help of Sam, the film's wonderfully unlikely hero, a lobotomized African American boheomouth played by an actor named Bill McGhee who was sadly robbed of a supporting Oscar nomination for his turn as a mass of muscle with the brain of an 8 year old boy. Sam's one wish is to have someone help him put his prized toy boat "in the water", and his continual asking of the various female cast members to do so [and his nonstop consumption of chocolate popsicles] as *SOME* kind of underlying theme, though we will avoid such here because the kids might still be up. There is also a quick subplot about a staff member who has decided to leave after being threatened by one of the patients, but I'll leave the details of that to your discovery.<br /><br />Ms. Holotik arrives just as Dr. Stevens has been effectively laid to rest and is quickly won over by the snappy professionalism of Ms. Masters, who reluctantly allows the leggy young nurse to stay on in spite of the tragedy that has just happened, oh, TWENTY MINUTES AGO, which you must admit was rather sporting of her. Holotik's Nurse Beale begins to demonstrate symptoms of not being the sharpest meat cleaver in the drawer, however, when informed that she shares living quarters with a bunch of maniacs and there are no locks on the doors & doesn't trudge off for the nearest Ace Hardware Store to pick up a hasp and padlock to secure herself, and we are treated to a couple of truly creepy scenes where some of the inmates sneak into her room & do stuff like smell her hair, try to kill her with butcher knives and caress her neck with axe heads. But that's all a part of working in such a radical psychiatric health care environment, Ms. Master's informs her, and she goes about her oddly defined "rounds" that consist of wearing as leg defining a nurse outfit as you can find in a 42nd Street fetish boutique and getting to know the inmates.<br /><br />Allysson is a obsessive compulsive nymphomaniac with homicidal tendancies who likes to take off her shirt & provide the film with some T & A between fits of histrionics; Harriet is a young former mother who let her child die in a stupid accident and now dotes on a beat-up old doll that she is also homicidally protective of; The Seargant is an actual seargeant [and implied Vietnam vet] who's negligence led to the death of his platoon, and now watches from the window with binoculars for the approach of an unseen enemy; Jennifer is a Phish fan who couldn't score a ticket to the New Year's Eve Show and went insane & likes to scarf down nembutols and other barbituates when nobody is looking, and likewise has hidden homicidal tendancies linked to her inability to find a bra; Judge Cameron is apparently a homicidal pervert who became obsessed with his own sense of power and now likes to chop things up with axes; Ms. Callingham is an aged poet who serves as a sort of soothsaying old hag from MACBETH before the cat gets her tongue; and Danny is an insane idiot who was included in the cast as the random element that the plot cannot control, and who's antics serve as the real catalyst for the series of tragedies & murders that ultimately take place in this dark, old, creepy house in the middle of nowhere.<br /><br />The house itself is a wonderful set, with a threadbare early 1970's decor that is remarkable in it's unremarkableness, with a fantastic use of color achieved by subtle ambient lighting. The house is a series of hallways and rooms with shiny brown wooden floors, twisting, confined stairways, secreted closets and passageways leading to the different larger areas, and of course the basement mentioned in the title -- visited only once, but boy it sure proves to be a doozy! I love the frosted old freezer where Sam keeps his stash of popsicles, the utterly plain exteriors that remind me of a summer home our family used to visit every year & force us to swelter in the heat: Everyone is covered with beads of persperation and looks exhausted, and even the ever cheerful Sam at one point begins to suspect that bad things are happening, though he cannot understand what it all means and Rosie H. is too firm in her belief of her profession to even suspect what has really happened, and while Ms. Holotik's limitations of an actress may have diminished the effectiveness of her Big Revelation scene, she's a great screamer when all Hell starts to break loose, and Brownrigg indulged of some nice camera shots of her in various suggestive poses or stages of undress that show off what a pretty lady she is without exposing anything more than her contract stipulated. Too bad!<br /><br />The real show stealer is Sam, however, and fans of what I have been taught to refer to as Splatter Cinema will not be disappointed by the rather shocking finale, and there is something moving about how Sam runs to the protection of his friend and brutally kills everyone within arms reach in a matter of seconds that either suggests he was one mean motha before his lobotomy, or the film is CUT. In any event you won't be prepared for the ending the first time you see it, even though you as the viewer know what the score is long before anyone else in the film has put it all together.<br /><br />Except for one person: Rhea MacAdams' uproariously stereotyped old coot Mrs. Callingham [who seems to be inspired by the Donald Sutherland Old Woman character from the Michael Reeves' 1964 Christopher Lee film CASTLE OF THE LIVING DEAD, in addition to a rather nasty death by round spike to the eye], who not only predicts the future, but has the film's most laugh out loud amusing bit of dialogue while on a walk in the garden with Ms. Holotik that runs something like this --<br /><br />"It's really beautiful out here. Do you get out much, Mrs. Callingham?" asks Holotik, to which the old woman replies<br /><br />"It's YOU who needs to get out."<br /><br />Hilarious, and one of those things you gotta kind of see for yourself to "get". DON'T LOOK IN THE BASEMENT is available on at least a half dozen "bargain bin" codefree DVD releases by companies like Brentwood Home Video, Diamond Entertainment, VCI and Platinum Disc Corp.'s HORROR CLASSICS series; I kind of like Alpha Video's sexily gorgeously decorated $6 release from 2003:<br /><br />Dig through those bargain bins! But make sure you get one with the 89/90 minute print contained therein; an older 83 minute version is downright confusing due to some of the trims, and you really need to see the ending credits as intended to bring this sick, twisted and surprisingly entertaining yarn to it's end.<br /><br />Masterpiece? Maybe not compared to THE EXORCIST or ROSEMARY'S BABY, but it is a very uniquely American horror film, and a genuine classic of the drive-in age that deserves to be rediscovered by anyone looking for something made with more than just a little bit of brain juice, and not a penny more than they absolutely needed.<br /><br />***1/2 out of ****