Als je denkt dat pianolerares Erika Kohut (Isabelle Huppert) in Michael Hanekes film LA PIANISTE de ultieme personificatie is van krankzinnigheid, perversie en duisternis, dan heb ik nieuws voor je: de pianolerares in Elfriede Jellineks roman LA PIANISTE (waarop de film is gebaseerd) is twee keer zo 'walgelijk', 'walgelijk', 'gestoord' en zelfs nog fascinerender <0xE2><0x80><0x93> hoewel er niet genoeg woorden zijn om het niveau van artistieke vaardigheid te vertalen dat Isabelle Huppert hier heeft bereikt, boven alle andere sterfelijke actrices die tegenwoordig actief zijn. En wie had dit personage anders met zo'n emotionele kracht kunnen spelen, compleet met de beste pianospelende/wringende bewegingen die een acteur kon maken?<br /><br />Zowel in de roman als in de film zijn er twee grote tegenstanders van de 'heldin'. Kohut: haar eigen moeder (een prachtige Annie Girardot met de stem van een wrak, in een rol die oorspronkelijk voor Jeanne Moreau was bedoeld) en Oostenrijk zelf. De moeder verpersoonlijkt Jellineks idee van haar geboorteland Oostenrijk als een land dat bedrieglijk en pervers racistisch/fascistisch (of in elk geval autoritair) gedrag aanmoedigt, seksuele en emotionele onderdrukking en, laten we zeggen, <0xC3><0x9C>bermensch-ideeën die tegenwoordig onmogelijk te handhaven zijn zonder het gevaar van een zenuwinzinking.<br />'La Pianiste' gaat ook over een heel belangrijke en delicate kwestie: hoe gevaarlijk het is om je diepste fantasieën te onthullen aan degene (denk je) van wie je houdt. We zijn geneigd te denken dat onze eigen seksuele fantasieën voor anderen even opwindend moeten zijn als voor onszelf, wat een enorme, g<0xC3><0xAA>nante en soms tragische vergissing kan blijken te zijn. Hier leert (?) Kohut de les op de pijnlijkste en vernederendste manier.<br />Het moet gezegd dat Elfriede Jellinek een van de bekendste en meest geprezen auteurs van Oostenrijk en Europa is (nou, nu heeft ze een Nobelprijs!) en dat je uit haar roman autobiografische passages kunt afleiden, omdat ze zelf pianiste was en een naar verluidt moeizame relatie met haar moeder had. De roman bevat ook lange passages over Kohuts jeugd en puberteit, zodat je min of meer begrijpt hoe ze is geworden wie ze nu is. Haneke koos ervoor deze informatie in de film te verbergen, waardoor we ons gedwongen zagen ons af te vragen hoe ze zo geworden was (kennen we niet allemaal een zekere Erika Kohut?). Maar hij heeft de structuur van het boek in zijn film heel goed bewaard: onverdraaglijke eerlijkheid, tot op het punt waarop de meest geheime, 'afschuwelijke' gevoelens pijnlijk naar boven komen: jaloezie, wreedheid, geweld, jaloezie, haat, ellende, sadisme, masochisme, egoïsme, perversiteit enzovoort. Allemaal onmiskenbaar menselijk.<br />Ik vond 'La Pianiste' een diep ontroerende film, heel verontrustend en tot nadenken stemmend, met een handvol onvergetelijke scènes, en dat is alles wat ik van films vraag. Het maakte ook dat ik het boek kocht en het geweldig vond, dat ik een fantastische schrijver ontdekte die ik al had.' Ik heb het niet eerder gelezen, en ik luister steeds weer naar Schubert <0xE2><0x80><0x93> dus mijn dank aan Schubert, Jellinek en Isabelle! Aan de andere kant, als je op zoek bent naar lichte kost, blijf dan weg. Mijn stem: 9 van de 10.
If you think piano teacher Erika Kohut (Isabelle Huppert) in Michael Haneke's film "LA PIANISTE" is the ultimate degree in the personification of derangement, perversion and darkness, I've got news for you: the piano teacher in Elfriede Jellinek's novel "LA PIANISTE" (on which the film was based) is twice as "repulsive", "disgusting", "deranged" and even more fascinating -- though there can't be words enough to translate the level of artistic proficiency that Isabelle Huppert has reached here, above all other mortal actresses in activity today. And who else could have played this character with such emotional power, complete with the best piano playing/dubbing an actor could deliver?<br /><br />In the novel as in the film, there are two big antagonists to the "heroine" Kohut: her own mother (wonderful, wreck-voiced Annie Girardot, in a part originally intended for Jeanne Moreau) and Austria itself. The mother personifies Jellinek's perception of her native Austria as a country that deceptively and perversely encourages racist/fascist (or at least authoritarian) behavior, sexual and emotional repression, and, let's say, übermensch ideals which are impossible to keep today without the danger of a mental breakdown.<br /><br />"La Pianiste" also deals with a very powerful and delicate issue: how dangerous it is to reveal your innermost fantasies to the one (you think) you love. We tend to think our own sexual fantasies must be as exciting to others as they are to ourselves, which may turn out to be a huge, embarrassing and sometimes tragic mistake. Here, Kohut learns (?) the lesson in the most painful and humiliating of ways.<br /><br />It must be mentioned that Elfriede Jellinek is one of the best-known and praised authors in Austria and Europe (well, now she's got a Nobel Prize!) and that autobiographical passages can be inferred in her novel, as she herself was a pianist and had a reportedly difficult relationship with her mother. The novel also includes long passages about Kohut's childhood and adolescence so you kind of understand how she turned into who she is now. Haneke chose to hide this information in the film, forcing us to wonder how she got to be that way (don't we all know a Erika Kohut out there?). But he very much preserves the fabric of the book in his film: unbearable honesty, to the point where most secretive, "horrendous" feelings painfully emerge -- envy, cruelty, violence, jealousy, hate, misery, sadism, masochism, selfishness, perversion etc. All of them unmistakably human.<br /><br />I thought "La Pianiste" was a deeply moving film, very disturbing and thought-provoking, with a handful of unforgettable scenes, and that's just all I ask of movies. It also made me buy and be thrilled by the book, discover a fantastic author I hadn't read before, and listen again and again to Schubert - so, my thanks to Haneke, Jellinek and Isabelle!!! On the other hand, if you're looking for light entertainment, please stay away. My vote: 9 out of 10