In veel opzichten is John Cassavetes, de onafhankelijke filmlegende, de tegenpool van iemand als Alfred Hitchcock, de volmaakte studioregisseur. Terwijl Hitchcock zijn acteurs berucht maakte als vee, probeerde Cassavetes met hen te improviseren. Terwijl elk element in een Hitchcock-film onberispelijk is samengesteld, gaf Cassavetes minder om de manier waarop een scène figuurlijk was samengesteld dan om hoe die aanvoelde, of wat die emotioneel overbracht. Hitchcocks verhalen waren altijd verhalen met een plot, met het menselijke element op de achtergrond. Cassavetes liet in al zijn films de menselijke ervaring vooropstaan. Als sommige dingen niet logisch waren, dan was dat maar zo.<br />Dat kun je zelfs zien in zijn allereerste film, 1959' s Shadows, met een 16mm-handcamera, op een budget van ongeveer 40.000 dollar, in Manhattan, met het gezelschap van Cassavetes' toneelschool, en aangeprezen als een improvisatiefilm. Het verhaal is vrij eenvoudig, want het volgt het leven van drie zwarte inwoners van Manhattan: Benny (Ben Carruthers) <0xE2><0x80><0x93> een trompettist zonder contract, Hugh (Hugh Hurd) <0xE2><0x80><0x93> een opgedroogde zanger, en Lelia (Lelia Goldoni) <0xE2><0x80><0x93> de jongere zus van beiden. De drie hoofdstukken van de film gaan over Hughs mislukkingen als crooner in nachtclubs en zijn vriendschap met zijn manager Rupert (Rupert Crosse), Benny's wandelingen door Manhattan met zijn twee geen-contract-vrienden, en Lelia's liefdesleven <0xE2><0x80><0x93> eerst met een blanke jongen, Tony (Anthony Ray), die niet beseft dat Lelia een lichte huid heeft. 's race, zelfs nadat hij met haar naar bed is geweest; dan met de stijve, keurige Davey (Davey Jones), die misschien een vrouwenhater is.<br />In de eerste ronde gebeurt er niet veel, behalve dat de donkere Hugh plechtstatig kan vertellen hoe vernederend hij het vindt om in ordinaire nachtclubs te zingen en shows te openen voor meisjesnummers. Hij droomt ervan om het groot te maken in New York, of zelfs in Parijs, maar je kunt zien dat hij het type man is dat zichzelf blijft voor de gek houden met zijn schamele talent, want de enige keer dat we hem echt horen zingen, laat hij zien dat hij op zijn best een marginaal talent is. Dat Rupert hem blijft aanmoedigen, geeft ons een glimp van hoe destructieve vriendschappen werken. Maar dit is de minst belangrijke van de drie onderwerpen die aan de orde komen. Hoewel deze film over het geheel genomen beter is dan bijvoorbeeld de eerste film van Martin Scorsese, _Who's That Knocking At My Door_, tien jaar later, _Who's That Knocking At My Door_? <0xE2><0x80><0x93> ook een verhaal over mislukte romances en gefrustreerde New Yorkers <0xE2><0x80><0x93> heeft hij niet een van de briljante momenten <0xE2><0x80><0x93> toneelspel of cinematografie <0xE2><0x80><0x93> die deze film wel heeft. Hij is ook niet naturalistisch, want naturalisme in de kunst is heel moeilijk te bereiken, vooral in de film, hoewel de Manhattan-buitenopnamen uit de jaren vijftig op grondniveau een juweeltje zijn om opnieuw te beleven. Shadows mag dan een belangrijke film zijn met betrekking tot de geschiedenis van het onafhankelijke filmcircuit, maar het is bij lange na geen geweldige film. Delen ervan zijn prekerig, slecht geacteerd, scènes die tegen wil en dank eindigen, bijna als verduisteringsschetsen, en soms worden ze schijnbaar in het midden afgekapt. Al met al is het een heel slordig werkje <0xE2><0x80><0x93> vooral de afschuwelijke jazzmuziek die vaak niet synchroon loopt met de rest van de film, zoals Cassavetes bewees dat hij als regisseur, althans in zijn eerste film, een goed acteur was. De enige reden waarom iemand Shadows wil zien, is omdat Cassavetes uiteindelijk beter werd in latere films, en dat geeft een aanwijzing voor zijn latere werkstijl.<br />Het National Film Registry heeft deze film terecht als 'cultureel belangrijk' bestempeld. Dit is allemaal in overeenstemming met het credo van de kunst Cassavetes, die zich lang heeft verzet, zoals blijkt uit dit citaat: 'Ik heb nog nooit een exploderende helikopter gezien. Ik heb nog nooit iemand iemands hoofd zien afschieten. Dus waarom zou ik er een film over maken? Maar ik heb mensen gezien die zichzelf op de meest minieme manier kapotmaakten. Ik heb mensen zich zien terugtrekken. Ik heb mensen gezien die zich verscholen achter politieke ideeën, achter drugs, achter de seksuele revolutie, achter het fascisme, achter hypocrisie, en ik heb al die dingen zelf gedaan. Dus ik kan ze begrijpen. Wat we zeggen is zo zachtmoedig. Het is zachtmoedigheid. We hebben problemen, verschrikkelijke problemen, maar onze problemen zijn menselijke problemen.' is waar, maar die waarheid is niet synoniem met 'artistiek betekenisvol' zijn. Het zit hem in het verschil tussen deze twee definities, waar grote kunst werkelijk gedijt.
In many ways, the filmic career of independent film-making legend John Cassavetes is the polar opposite of someone like Alfred Hitchcock, the consummate studio director. Where Hitchcock infamously treated his actors as cattle, Cassavetes sought to work with them improvisationally. Where every element in a Hitchcock shot is composed immaculately, Cassavetes cared less for the way a scene was figuratively composed than in how it felt, or what it conveyed, emotionally. Hitchcock's tales were always plot-first narratives, with the human element put in the background. Cassavetes put the human experience forefront in every one of his films. If some things did not make much sense logically, so be it.<br /><br />One can see this even from his very first film, 1959's Shadows, filmed with a 16mm hand-held camera, on a shoe string budget of about $40,000, in Manhattan, with Cassavetes' acting workshop repertory company, and touted as an improvisatory film. The story is rather simple, as it follows the lives of three black sibling Manhattanites- Benny (Ben Carruthers)- a trumpeter and no account, Hugh (Hugh Hurd)- a washed up singer, and Lelia (Lelia Goldoni)- the younger sister of both. The film's three main arcs deal with Hugh's failures as a nightclub crooner, and his friendship with his manager Rupert (Rupert Crosse); Benny's perambulations in an about Manhattan with his two no account pals; and Lelia's lovelife- first with a white boy Tony (Anthony Ray), who does not realize light-skinned Lelia's race, even after bedding her; then with stiff and proper Davey (Davey Jones), who may be a misogynist.<br /><br />In the first arc, nothing much happens, except dark-skinned Hugh gets to pontificate on how degraded he feels to be singing in low class nightclubs, and opening shows for girly acts. He dreams of making it big in New York, or even Paris, but one can tell he is the type of man who will continue deluding himself of his meager skill, for the one time we actually get to hear him sing, he shows he's a marginal talent, at best. That Rupert keeps encouraging him gives us glimpses into how destructive friendships work. But, this is the least important of the three arcs. While this film is better overall than, say, Martin Scorsese's first film, a decade later, Who's That Knocking At My Door?- another tale of failed romance and frustrated New Yorkers, it has none of the brilliant moments- acting-wise nor cinematographically- that that film has. It also is not naturalistic, for naturalism in art is a very difficult thing to achieve, especially in film, although the 1950s era Manhattan exteriors, at ground level, is a gem to relive. While Shadows may, indeed, be an important film in regards to the history of the independent film circuit, it certainly is nowhere near a great film. Parts of it are preachy, poorly acted, scenes end willy-nilly, almost like blackout sketches, and sometimes are cut off seemingly in the middle. All in all it's a very sloppy job- especially the atrocious jazz score that is often out of synch with the rest of the film, as Cassavetes proved that as a director, at least in his first film, he was a good actor. The only reason for anyone to see Shadows is because Cassavetes ultimately got better with later films, and this gives a clue as to his later working style.<br /><br />The National Film Registry has rightly declared this film worthy of preservation as 'culturally significant'. This is all in keeping with the credo of art Cassavetes long championed, as typified by this quote: 'I've never seen an exploding helicopter. I've never seen anybody go and blow somebody's head off. So why should I make films about them? But I have seen people destroy themselves in the smallest way. I've seen people withdraw. I've seen people hide behind political ideas, behind dope, behind the sexual revolution, behind fascism, behind hypocrisy, and I've myself done all these things. So I can understand them. What we are saying is so gentle. It's gentleness. We have problems, terrible problems, but our problems are human problems.' That this film is 'culturally significant' is true, but that truth is not synonymous with its being 'artistically significant'. It is in the difference between these two definitions where great art truly thrives.