Edward Dmytryks _Crossfire_, strak en organisch in elkaar grijpend, is een opvallende thriller, een onwaarschijnlijke 'boodschap'-film die gebruikmaakt van het uiterlijk en de middelen van de _noir_ -cyclus.<br />Een bivak in Washington, D.C. Een groep soldaten houdt zich bezig met hun rusteloosheid door in bars rond te hangen. Drie van hen komen terecht in het appartement van een onbekende, waar Robert Ryan, dronken en strijdlustig, hun gastheer (Sam Levene) doodslaat omdat hij toevallig joods is. Politierechercheur Robert Young onderzoekt de zaak met hulp van Robert Mitchum, die aan Ryans eenheid is toegevoegd. De verdenking valt op de tweede van de drie (George Cooper), die is verdwenen. Ryan vermoordt zijn derde maat (Steve Brodie) om ervoor te zorgen dat hij zwijgt voordat Young zijn mond voorbijpraat. Dmytryk, in de huid gekropen door een superieur script van John Paxton, geeft nauwkeurige uitvoeringen van zijn drie met Bobs. Ryan speelt natuurlijk zijn typerende Angry White Male (en tot in de puntjes), terwijl Mitchum met zijn karakteristieke alerte nonchalance (maar zijn rol staat niet centraal) onderdoet voor Young. Gloria Grahame geeft haar eerste volledige vertolking van de bijdehante, kwetsbare sloerie, en Paul Kelly, als een zielige zak die in haar leven is binnengezogen, achtervolgt ons in een kleine, bijkomstige rol die hij memorabel maakt.<br /><br />De politiek betrokken Dmytryk bezwijkt misschien onvermijdelijk voor preken, maar dat beperkt zich min of meer tot Young. Er is in elk geval geen poging gedaan om, hoe gladjes ook, een verklaring te geven voor het feit dat Ryan een hekel heeft aan joden (en hillbillies en...).<br />Merkwaardig genoeg overleeft Crossfire zelfs de belangrijkste verandering die erin is aangebracht <0xE2><0x80><0x93> de roman waarop hij is gebaseerd (The Brick Foxhole van Richard Brooks) gaat over een moord op een homohater. Maar homoseksualiteit was in 1947 nog niet aan de orde van de dag. Het nieuws van de holocaust was echter uit de as van Europa herrezen, dus voelde Hollywood zich gesterkt in zijn verzet tegen het antisemitisme (de studio's beefden al bij het vooruitzicht dat ze een potentiële kaartjeskoper zouden beledigen). Maar hoewel de overgang van homofobie naar antisemitisme in het algemeen goed werkt, kloppen de details niet helemaal. Het slachtoffer is aan het flirten met een eenzame, dronken jonge soldaat en nodigt hem vervolgens uit om mee naar huis te komen. Dat ziet er vreemd uit, ook al (of vooral omdat hij een vriendin bij zich heeft). Het roept de vraag op of dit scenario onbedoeld is bewaard, of is achtergelaten als discrete tip voor de oorspronkelijke motor van Ryans moordzuchtige woede.
Taut and organically gripping, Edward Dmytryk's Crossfire is a distinctive suspense thriller, an unlikely "message" movie using the look and devices of the noir cycle.<br /><br />Bivouacked in Washington, DC, a company of soldiers cope with their restlessness by hanging out in bars. Three of them end up at a stranger's apartment where Robert Ryan, drunk and belligerent, beats their host (Sam Levene) to death because he happens to be Jewish. Police detective Robert Young investigates with the help of Robert Mitchum, who's assigned to Ryan's outfit. Suspicion falls on the second of the three (George Cooper), who has vanished. Ryan slays the third buddy (Steve Brodie) to insure his silence before Young closes in.<br /><br />Abetted by a superior script by John Paxton, Dmytryk draws precise performances from his three starring Bobs. Ryan, naturally, does his prototypical Angry White Male (and to the hilt), while Mitchum underplays with his characteristic alert nonchalance (his role, however, is not central); Young may never have been better. Gloria Grahame gives her first fully-fledged rendition of the smart-mouthed, vulnerable tramp, and, as a sad sack who's leeched into her life, Paul Kelly haunts us in a small, peripheral role that he makes memorable.<br /><br />The politically engaged Dmytryk perhaps inevitably succumbs to sermonizing, but it's pretty much confined to Young's reminiscence of how his Irish grandfather died at the hands of bigots a century earlier (thus, incidentally, stretching chronology to the limit). At least there's no attempt to render an explanation, however glib, of why Ryan hates Jews (and hillbillies and...).<br /><br />Curiously, Crossfire survives even the major change wrought upon it -- the novel it's based on (Richard Brooks' The Brick Foxhole) dealt with a gay-bashing murder. But homosexuality in 1947 was still Beyond The Pale. News of the Holocaust had, however, begun to emerge from the ashes of Europe, so Hollywood felt emboldened to register its protest against anti-Semitism (the studios always quaked at the prospect of offending any potential ticket buyer).<br /><br />But while the change from homophobia to anti-Semitism works in general, the specifics don't fit so smoothly. The victim's chatting up a lonesome, drunk young soldier then inviting him back home looks odd, even though (or especially since) there's a girlfriend in tow. It raises the question whether this scenario was retained inadvertently or left in as a discreet tip-off to the original engine generating Ryan's murderous rage.