De grootste periode van de cinema begon in het Europa van na de oorlog, met de neorealistische beweging in Italië. In de twee of drie decennia die volgden, trok Frankrijks New Wavers de aandacht van iedereen, en er was altijd wel een Bergman ergens op zijn verlaten Scandinavische eiland die er bittere meesterwerken van maakte. Maar in 1971 bracht Luchino Visconti de kunstvorm, geografisch gezien, in zijn geheel naar de kroon met zijn wonderbaarlijke werk _Death in Venice_, dat net zo goed _The Death of Europoean Cinema_ had kunnen heten. Toen de jaren zestig ten einde liepen, deden de grote Europese filmmakers dat ook, op enkele uitzonderingen na, die over het algemeen uitgeput raakten en de fakkel doorgaven aan een nieuwe Amerikaanse generatie van Movie Brats (Coppola, Scorsese & Co.). Deze film voelt absoluut aan als een groots slot, niet alleen van Visconti's film. De Visconti's zijn niet zozeer geobsedeerd door esthetische idealen, als wel door de algemene poging van Europese filmmakers om het esthetische ideaal in de film te bereiken. En wees gerust, u zult geen strenger meester vinden dan de Visconti's die hier zijn onthuld. Hij speelt niet voor de massa, mensen: of je gaat achter hem staan en volgt hem, of je wordt achtergelaten. Het ijsberen is een uitdaging: langzaam, maar nooit zonder emotioneel gewicht. 'Incidenten' zijn er maar weinig en met grote tussenpozen, maar ze lijken stuk voor stuk geladen met symbolische betekenis in een sturm-und-drang kosmos.<br />'We zullen waarschijnlijk nooit meer in zulk verheven gezelschap verkeren, wat de film betreft: een van de honderd.' Visconti is een van de grote schrijvers die het verhaal inspireerden (Thomas Mann), een van de grootste filmmakers die het regisseerden (Visconti), een van de grootste acteurs in de hoofdrol (Dirk Bogarde) en bijna onophoudelijk op de achtergrond aanzwellend: de Vijfde Symfonie van Gustav Mahler. Visconti maakt volledig gebruik van Mahlers vermogen om zelfs de meest cynische vrouw tot romantiek aan te zetten, en verandert de hoofdfiguur, Aschenbach, van een afgeleefde componist in een afgeleefde schrijver, en verzint zelfs dat Bogarde op Mahler lijkt (slungelige snor, bril, warrig haar, eendachtige manier van lopen). Bogarde levert, tussen twee haakjes, de waarschijnlijk grootste prestatie van een acteur in de geschiedenis van de film. Het is een grotendeels zwijgende vertoning, en de acteur moet met een gebaar of een blik heel veel betekenis overbrengen <0xE2><0x80><0x93> een moeilijke kunst zonder als Chaplin te doen of gewoon als een levend lijk.<br />Cinema kan niet beter. Ik zal de klachten van de Ritalin-verslaafden negeren die zeggen dat het te langzaam gaat, maar zelfs de meer legitieme klachten over een paar flashbacks van Aschenbach met die vijandige vriend van hem zijn misplaatst. De flashbacks passen keurig binnen de thematiek van de film (d.w.z.: wat is de beste weg naar esthetische perfectie: passie of discipline?), en het plotselinge en schrille van deze onderbrekingen zorgt ervoor dat de kijkers niet slaperig worden. (Natuurlijk zullen sommige kijkers door deze film heen slapen. Een non-stop stroom van Mahler en een mooi, stervend Venetië zou niet meer dan een mooie film zijn, maar deze film gaat eigenlijk over iets. En het gaat vooral over lijden, in het bijzonder het lijden van een romantische (Capital R) romanticus. Visconti, zelf een lijdende romanticus, wist waarover hij het had.<br />************************************************************************************************************************************************************************************************************************************************************************************************************************************************************************************************************************************************************************************************************************************ De klimatologische opeenvolging vat alles samen waar de film over gaat: liefde, lust, schoonheid, verlies, het einde van een leven dat zich aftekent tegen het begin van een ander leven, en een koude dood te midden van warme, zonnige schoonheid. Death in Venice** is een wonderbaarlijk kunstwerk.<br />**Dvd-tip** : net als bij het gelijktijdig uitgebrachte meesterwerk _The Damned_ van Visconti, raad ik je aan de Engelse ondertiteling aan te zetten als je naar de film kijkt. Hij is zogenaamd in het Engels, maar het geluid van de dvd klinkt nogal wazig en er wordt trouwens ook veel Italiaans gesproken tijdens de film.<br /><br /><br />
Cinema's greatest period started in post-War Europe with Italy's Neo-Realist movement. During the next 2 or 3 decades that followed, France's New Wavers caught everyone's attention, and there was always Bergman up there on his desolate Scandinavian island somewhere, making bitter masterpieces. But in 1971, Luchino Visconti brought the art-form to full circle, geographically speaking, with his miraculous work *Death in Venice*, which might as well be called *The Death of Europoean Cinema*. After the Sixties wound down, so did the great European filmmakers, who, with some exceptions, generally grew exhausted and passed the torch to a new American generation of Movie Brats (Coppola, Scorsese, & Co.). This movie absolutely feels like a grand summing-up, not just of Visconti's particular obsessions, but of the general attempt of European filmmakers to achieve the aesthetic ideal in movies. And rest assured, you will find no sterner task-master than the Visconti revealed here. He's not playing to the crowd, folks: either you get behind him and follow along, or you get left behind. The pacing is a challenge: slow, but never without emotional weight. "Incidents" are few and far between, but each seems loaded with symbolic significance in a sturm-und-drang cosmos.<br /><br />We will probably never be in such rarefied company again, in terms of the movies: one of the century's great writers who inspired the tale (Thomas Mann), one of the greatest filmmakers directing it (Visconti), one of the greatest actors in the lead role (Dirk Bogarde), and swelling almost ceaselessly in the background, Gustav Mahler's 5th Symphony. Taking full advantage of Mahler's ability to inspire Romanticism in even the most cynical breast, Visconti changes the main character, Aschenbach, into a decrepit composer from his original persona as a writer, even making Bogarde up to LOOK like Mahler (geeky mustache, specs, shaggy hair, duck-like walk). Bogarde, by the way, delivers what is probably greatest performance of an actor in the history of movies: it's a largely silent performance, and the actor has to deliver reams of meaning in a gesture or a glance -- a difficult trick without mugging like Chaplin or merely acting like an animated corpse.<br /><br />Cinema just doesn't get better than this. I'll ignore the complaints from the Ritalin-addicts out there who say that it's too slow, but even the more legitimate gripe concerning some of Aschenbach's flashbacks with that antagonistic friend of his is misplaced. The flashbacks fit neatly within the movie's thematic concerns (i.e., which is the better path to aesthetic perfection: passion or discipline?), and the suddenness and shrillness of these interruptions serve to prevent sleepiness among the viewers. (Of course, some viewers will sleep through this movie, anyway.) A nonstop stream of Mahler and beautiful, dying Venice would be nothing more than a pretty picture; but this movie is actually about something. And what it's mostly about is suffering: Romantic (capital R) suffering, in particular. As a suffering Romantic himself, Visconti knew whereof he spoke.<br /><br />[SPOILER . . . I guess] If for nothing else, see *Death in Venice* for its portentous opening credits . . . and for its unforgettable ending, with Bogarde's jet-black hair-dye dripping off of his sweaty, dying head and onto his chalk-white face. Meanwhile, off in the distance, young Tadzio, the object of Bogarde's dying desire, stands in the ocean and points toward the horizon like a Michelangelo sculpture. The climatic sequence sums up with agonizing economy everything that the movie is about: love, lust, beauty, loss, the ending of a life set against the beginning of another life, and cold death in the midst of warm, sunny beauty. *Death in Venice* is a miraculous work of art. <br /><br />[DVD tip: as with the simultaneously released Visconti masterpiece *The Damned*, I recommend that you turn the English subtitles ON while watching this movie. It's ostensibly in English, but the DVD's sound seems muddy and there's a lot of Italian spoken during the film, anyway.] <br /><br />