સાહિત્યનું માધ્યમ ભાષા છે. પણ ભાષા વિજ્ઞાન વગર વિવેચન કેમ શક્ય છે? કૉઇ શબ્દને અર્થ હોતો નથી. અર્થ આરોપિત હોય છે. Imposed meaning. ભાષામાં અપણે અર્થો આરોપતા હોઇએ છીએ. કૉઇ મોડું આવે અને તમે કહો, "આજે તમે કેમ વહેલા આવ્યા?" આ ધ્વનિ. હંમેશા આપણે આ ધ્વનિ પકડવાની મથામણમાં હોઇએ છીએ. બધા એકસરખું સમજતા નથી. અભિજ્ઞાન શકુન્તલનું ઉદાહરણ, દુષ્યંત શકુન્તલાનો ત્યાગ કરે, મરિચિ ઋષિના આશ્રમમાં સર્વદમન (શકુન્તલાનો, પોતાનો પુત્ર) સિંહના બચ્ચા સાથે રમી રહ્યો છે. દુષ્યંત ચિંતિત છે. એજ વખતે કુટિરમાંથી શકુન્તલા બહાર આવે છે. એક તાપસી શંકુત (સારંગ / મોર) લાવી આપવા કહે છે. शंकुत: लावन्यम प्रेक्षस्व:। આ શકુન્તલનું લાવણ્ય જો. આ શબ્દની શક્તિ છે. સાહિત્યનો આનંદ આપણને એના નિષ્પન્ન થતા ધ્વનિ દ્વારા પ્રાપ્ત થાય છે.