Гэта добра вядомы факт: сведкі часта ці несвядома, ці мэтанакіравана «пераглядаюць» уласныя ўспаміны пад уплывам «высокай культуры». Прычым гэта адбываецца не толькі ў таталітарных грамадствах. Нават ліберальная публічная сфера «цісне» на прамоўцу, які, загадзя ўяўляючы пануючыя ўяўленні аб прадмеце ягоных успамінаў, можа або «падладжвацца» пад чаканні публікі, або, наадварот, абвастраць сваю нязгоду з мэтай правакацый. У абодвух выпадках гэта непасрэдна ўплывае на змест успаміну.