Τα χωριά αυτά -που αποτελούσαν σε πολλές περιοχές το μεγαλύτερο ποσοστό των οικισμών- έχασαν όχι μόνο τις περιουσίες τους αλλά και το δικαίωμα αυτοδιοίκησης. Oι περισσότεροι ιστορικοί συμφωνούν στο ότι οι καλλιεργητές των τσιφλικιών δεν είχαν δικαίωμα να εκλέγουν κοινοτικούς αντιπροσώπους, σε αντίθεση με ό,τι συνέβαινε στα κεφαλοχώρια ή ελευθεροχώρια. Πράγματι, στα χωριά που κατοικούνταν από ελεύθερους ιδιοκτήτες καλλιεργητές, και τα οποία υπήρχαν σε όλους τους αιώνες της Τουρκοκρατίας σε ορεινές και άγονες κυρίως περιοχές που παρουσίαζαν μειωμένο ενδιαφέρον για τον κατακτητή, αναπτύχθηκε ιδιαίτερα ο κοινοτικός θεσμός.