የርችት ተኩስ መሆኑ እንጂ ሰነዱ ዝርዝር ቁም ነገር አልነበረውም፡፡ «ኢትዮጵያ የብሄሮች አገር ናት» የሚለው ሀሣብ የጥንስስ ገንቦ የነብርሃነመሰቀል ራስ አልነበረም፡፡ የውጭ ሰዎች በፈራ ተባ ቀድመው ሲያነሱት ሲጥሉት የነበረ ነው፡፡ ለሁሉም የአበሣችን መነሻ ሀሳብ ይኸው ነው፡፡ በዚህ ሰነድ ማን ባለቤት፤ ማን ጨቋኝ እንደሆነ አልተብራራም፡፡ የእንክርት ፖለቲካ ነበር፡፡ ያማራውን አበላል፣ አለባበስ፣ አነጋገር፣…..ወዘተ እየወረፈ የቀሩትን ማህበረሰባት በሙሉ ያማራው ባህል ግብር ተሠሪዎች ያደርጋቸዋል፡፡ አማራ ምሁራን ይህን ልብ አላሉም፡፡ ከፖለቲካ ዘፈኑ አብረው ገቡ፡፡ በዚህ ረገድ የማህበረሰባት ታሪካዊ ስሞች ያማራ ስያሜዎች ተብለው ተቀየሩ፡፡ እናም በአብዮት ስም የበታችነት ስሜት እንዲነግሥ ተደረገ፡፡ የብሔር ጥያቄ ቋንቋ፣ የኑሮ ዘይቤ መንሸራሸር በደል ሆነ፡፡ በደም የተቃየጠው (የተቀላቀለው) በቋንቋ ዞግ ለየ፡፡ ያገሪቱ መሬት - መሬቶች ሆነ፡፡ ሕዝቧ -ሕዝቦች ተባለ፡፡ ክልል ትግሮች እንደሻቱት ተከተረ፡፡ ስለዚህ ኢትዮጵያ እንዳገር (በመንፈስም በአካልም) የት ላይ እንዳለች አይታወቅም፡፡ የሁለቱ ትግሬ ክልሎች (ኤርትራ እንዳገር) አስተዳደራዊ መዋቅራቸው እጅግ ተሰናድቷል፡፡ በሀያ ዓመት ያየነው ይኸን ነው፡- አንድ ቀን ያላነቀፈው የትግሬ መብት - የሌሎች ሰቆቃ፡፡