Me i den raud-grøne regjeringa gjer det som Framstegspartiet var med på i førre periode; me gjer det som Nasjonal transportplan har lagt opp til. Me handlar i dag. Eg registrerer jo at Kristeleg Folkeparti og andre òg må seia seg fornøgd med dette – minus Framstegspartiet då, som stemte for det me gjer i dag, subsidiært. Det blir no ei offensiv satsing på veg og vegvedlikehald, som Høgre peikte på. Det blir ei satsing på rassikring og ferjer. Det blir ei satsing på hamner og farleier. Det blir ei veldig god utvikling på infrastrukturfronten no med denne raud-grøne regjeringa. Men me har ei utfordring, og den gjeld oss alle – eg er usikker på om det gjeld Framstegspartiet, men no når det er så dårleg vêr og mange flaumar på Vestlandet, kan det vera at dei òg begynner å tenkja seg om – og det er klimautfordringa, for der har me ikkje gjort nok. Me begynner no arbeidet i denne regjeringa, me gjer noko med drivstoff- og miljøavgifter, me gjer noko ved at me får ei heilt anna satsing på jernbanen. Men me gjer ikkje nok, når me ser veksten i flytrafikken og den auka forureininga i transportsektoren. Det eine me gjer som er viktig, er at me har ei utgreiing av høgfartstog, for viss me kan få eit konkurrerande alternativ til flytrafikken mellom aust og vest og nord og sør, er me i gang med å gjera noko verkeleg stort når det gjeld klimagassutslepp. Høgre, Venstre, Kristeleg Folkeparti og Framstegspartiet kunne i tre til sju år ha gjort det same som me gjer i dag, men dei gjorde det ikkje. Høgre og Bondevik-regjeringa prioriterte å auka hòla for rikfolk i skatteopplegget, framfor å tetta hòla i vegane. Det var det som var prioritert i den førre regjeringa. Det var ikkje vegvedlikehald, det var ikkje jernbanar. Det kan ein lesa viss ein ser på summane. Men det raud-grøne fleirtalet følgjer faktisk opp det vi var einige om i førre perioden i forhold til Nasjonal transportplan. Me får no ei historisk satsing. Me satsar altså ikkje berre i opposisjon, slik som no Høgre, Venstre, Kristeleg Folkeparti og Framstegspartiet gjer, me gjer faktisk noko i posisjon, når me har makt til å gjera ting. Det kunne eg ønskt meg at andre også gjorde når dei sat i posisjon. Det betyr at det me gjer frå dei raud-grøne si side, er at me satsar på fellesskapsløysingar. Me satsar faktisk på å byggja ut jernbanen, me satsar på å gjera noko med veg- og vegvedlikehaldet – ting som er viktige for folk flest. Det gjorde ikkje den førre regjeringa. Me raud-grøne satsar f.eks. 500 mill. kr på auka vegvedlikehald, mens Framstegspartiet i løpet av tre forlik med den førre regjeringa klarte å plussa på 1 mill. kr på vegvedlikehald. Dei skrik over seg over kor dårlege vegane er. Kvifor i alle dagar gjorde dei ikkje noko med det då dei hadde makta? Men dei kan koma etterpå og seia at no må dei raud-grøne rydda opp. Kvifor rydda dei ikkje opp sjølve? 1 mill. kr til vegvedlikehald, det er fantastisk. Framstegspartiet for folk flest! Jaggu sa me smør! Når det gjeld å prioritera, har dei raud-grøne klart nettopp det som betyr noko for folk flest i praksis. Det er ikkje berre om å gjera å syta og klaga over kor ille staten er, og kor høge bompengane er. Faktisk gjer me noko konkret, og det er hovudpoenget med å driva politikk. I buområdet mitt, på Nord-Jæren, sit folk flest veldig mykje i bilkø. Det gjer òg næringslivet, og dei taper titalls millionar kroner på å sitja i desse køane. Er det dei raud-grøne sin feil, som har hatt makta i drygt eit år, eller er det andre òg som må vera med på å bera dette ansvaret? Etter mi meining er det klart at her treng me ei auka satsing, og den satsinga står me for. På 1990-talet jobba eg sjølv i bystyret i Stavanger for å få på plass ein bybane på Nord-Jæren. Endå lenger har me jobba med dobbeltsporet. Me har høyrt om det år etter år. Nye regjeringar lovde dobbeltspor, dobbeltspor, dobbeltspor. Men det kom aldri. No satsar altså denne regjeringa 1/2 milliard kr på Nord-Jæren når det gjeld dobbeltspor, og me stiller oss bak planlegging av bybanen på Nord-Jæren. Ingen av dei partia som snakkar om dette i dag, og som er i opposisjon, gjorde dette. Me gjer sjølvsagt dette fordi me vil redusera klimagassproblemet. Me gjer dette fordi me vil redusera støyen i byane. Me gjer dette fordi vi vil redusera dei problema som vegtrafikken skaper, som alle ordførarar i storbyområda er opptekne av, og som næringslivet og lastebileigarar òg er opptekne av. Ved å satsa på kollektive løysingar skaper me betre plass for næringslivet. At høgresida i norsk politikk, som stadig vekk snakkar om høgresida sine rammevilkår, ikkje er opptekne av dette, er forunderleg. Frå Regjeringa si side inviterer me – og me meiner det faktisk – til eit samarbeid om å gjera noko med dei problema som er i storbyområda. Stockholm-forsøket er tidlegare nemnt, i eit replikkordskifte. Regjeringa legg no opp til ei massiv satsing på kollektivtransport. Me legg opp til t.d. i samarbeid med storbyområde å laga prosjekt som kan likna på Stockholm-modellen – viss ein ønskjer det lokalt. Problemet no er at ordførarane frå Høgre og Framstegspartiet sit i sin kommune, sin storby, og roper på meir veg, som vil skapa endå større problem for folk som bur der. Samtidig kuttar m.a. Framstegspartiet i jernbanesatsinga, noko som vil føra til endå fleire i bilkø. Det vi no treng – og det er ei utfordring til opposisjonspartia – er: Sørg for å bidra til at dei lokala partia deira er interesserte i å vera med på forsøk som liknar på Stockholm-modellen, slik at me verkeleg får til framtidsretta løysingar. Eg forventar ikkje dette i Oslo, i og med at Oslo har lagt sitt eige løp. Eg er i Løvebakken MC-klubb. MC-folket i Noreg er veldig glad for at me no får ei satsing på vegvedlikehald. Me veit at det betyr mykje for tohjulingar. Litt dårleg vedlikehald på vegane kan dreia seg om liv eller død for mange MC-folk. Her tek vi eit viktig skritt og gjer noko med det. Regjeringa har tidlegare vedteke eit wirerekkverkforbod. Det er på plass. Det har òg MC-folk ønskt seg. Dei takkar oss for dette. Eg takkar statsråden for at ho stod på og fekk dette til, for det gav seg nemleg ikkje sjølv. Det var ein del som ikkje ville dette. På same måten blir det viktig at me no viser politisk vilje med omsyn til dei signala som ein no gjev i dette budsjettet frå Stortinget si side, m.a. knytt opp mot riksvegferjene og mot Tau-sambandet. No får ein ein gjennomgang av dette, no får ein fakta på bordet, og så må ein ut frå det visa den politiske viljen som må til, som ein gjorde ved wirerekkverkforbodet. Her må det no koma ei løysing. Frå vår side er vi fornøgde med det første ekte raud-grøne budsjettet, sjølv om det har enkelte skjønnheitsfeil. For sjølv om det har det, reknar me med at me klarer å retta opp desse småtinga i dei komande budsjetta. Det blir snakka mykje om at denne regjeringa er historisk, fordi me oppfyller dei transportplanane som Stortinget tidlegare har vedteke, og me oppfyller dei valløfta me har gjeve på dette området, også med pengar, ikkje berre med ord, slik som opposisjonspartia no gjer etter at dei har kome seg ut av regjeringskontora og forsøkjer å visa handlekraft. Lat oss håpa at det å levera resultat betyr meir enn det å overgå løfte som aldri har blitt forsøkt haldne, t.d. av Framstegspartiet då dei forhandla om budsjettet. Det å koma med vidløftige og dyre løfte er heilt greitt. Men når ein i forhandlingar om budsjett heilt gløymer dei, og t.d. klarer å plussa på 1 mill. kr til vegvedlikehald på tre år, må eg spørja meg sjølv: Er dette realpolitikk, eller er det luftslottspolitikk som ikkje har rot i verkelegheita? Denne regjeringa begynte med å gjera det som var nødvendig for samferdsla. I dag gjer me det som er mogleg. Kanskje klarer me det Høgre, Venstre, Kristeleg Folkeparti og Framstegspartiet aldri har klart: å halda løfta våre i regjeringserklæringa, Soria Moria.