ରବୀନ୍ଦ୍ର କୁମାର ପ୍ରହରାଜ, ଜଣେ ଓଡ଼ିଆ ସାହିତ୍ୟିକ । ଅନୁବାଦ ସାହିତ୍ୟ ପାଇଁ ସେ ବିଶେଷ ଭାବରେ ପରିଚିତ । ରବୀନ୍ଦ୍ର କୁମାର ପ୍ରହରାଜ, ୧୯୩୮ ମସିହା ନଭେମ୍ବର ୨୯ ତାରିଖରେ, ଜଗତସିଂହପୁର ଜିଲ୍ଲାର ତିର୍ତ୍ତୋଲ ବ୍ଳକ ଅନ୍ତର୍ଗତ ବିଧାନପୁର ଗ୍ରାମରେ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ତାଙ୍କ ପିତାଙ୍କ ନାମ ଗୁଣନିଧି ପ୍ରହରାଜ ଓ ମାତାଙ୍କ ନାମ ରଙ୍ଗଲତା ଦେବୀ । ଓଡ଼ିଆରେ ସେ ସ୍ନାତ୍ତକ ଓ ବି.ଏଡ୍ କରିବା ପରେ ଉତ୍କଳ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟରୁ ପି.ଏଚ.ଡି ହାସଲ କରିଛନ୍ତି । ଶିକ୍ଷକ ବୃତ୍ତିକୁ ଆବୋରୀଥିବା ରବୀନ୍ଦ୍ର କୁମାର ବିଭିନ୍ନ ବିଦ୍ୟାଳୟ ଓ ମହାବିଦ୍ୟାଳୟରେ ଶିକ୍ଷାଦାନ କରି ୧୯୯୬ମସିହାରେ ସେବାନିବୃତ ହୋଇଛନ୍ତି । ସାହିତ୍ୟ ଓ ଶିକ୍ଷକତା ବ୍ୟତିତ, ରବୀନ୍ଦ୍ର କୁମାରଙ୍କର ଗୀତ ଗାଇବା, ବାଦ୍ୟଯନ୍ତ୍ର ବଜେଇବା, ସଙ୍ଗୀତ ଓ ନାଟକ ନିର୍ଦ୍ଦେଶନାରେ ମଧ୍ୟ ରୂଚି ରହିଛି । ଓଡ଼ିଆ ସାହିତ୍ୟକୁ ଅବଦାନ ୧୯୬୪ ମସିହାରୁ ପ୍ରବନ୍ଧ ଲେଖି ଆସୁଥିବା ରବୀନ୍ଦ୍ରଙ୍କର ଏଯାବତ ୨୦୦ରୁ ଉର୍ଦ୍ଧ ପ୍ରବନ୍ଧ ବିଭିନ୍ନ ପତ୍ରପତ୍ରିକାରେ ପ୍ରକାଶିତ ହୋଇସାରିଛି । ସେ ୧୯୮୯ ମସିହାରୁ ଅନୁବାଦ ସାହିତ୍ୟରେ ପ୍ରବେଶ କରିଥିଲେ ଓ ଏ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ତାଙ୍କର ୧୪ଟି ଅନୁବାଦ ଗ୍ରନ୍ଥ ପ୍ରକାଶିତ ହୋଇସାରିଛି ଓ ଆଉ ୫ଟି ପ୍ରକାଶ ଅପେକ୍ଷାରେ ଅଛି । ସର୍ବମୋଟ ତାଙ୍କର ୩୬ଟି ପୁସ୍ତକ ପ୍ରକାଶିତ ହୋଇସାରିଛି । ତାଙ୍କର ପ୍ରଥମ ପ୍ରବନ୍ଧ ଥିଲା  'ସାରଳା ସାହିତ୍ୟରେ ଉତ୍କଳୀୟତା'  ଓ ପ୍ରଥମ କବିତା ଥିଲା  'କବି ସମ୍ରାଟ'  । ମୁଖ୍ୟତଃ ଇଂରାଜୀ ଓ ବଙ୍ଗଳା ଭାଷାର ପୁସ୍ତକ ଗୁଡିକୁ ଅନୁବାଦ କରୁଥିବା ରବୀନ୍ଦ୍ର, ଆଗାମୀ ଦିନରେ ହିନ୍ଦୀ ଓ ସଂସ୍କୃତ ଭାଷାର ପୁସ୍ତକ ଅନୁବାଦ କରିବାର ଲକ୍ଷ ରଖିଛନ୍ତି । ୧୯୯୬ରେ ଅବସର ଗ୍ରହଣ କରିବା ପରେ, ସେ ଲେଖାଲେଖିରେ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ନିମଗ୍ନ ଅଛନ୍ତି । ରବୀନ୍ଦ୍ର କୁମାରଙ୍କ ଅନୁବାଦ ପୁସ୍ତକ  'ଥିଲା ଘରର ଗେହ୍ଲାପୁଅ'  ୨୦୧୫ ମସିହାର କେନ୍ଦ୍ର ସାହିତ୍ୟ ଅକାଦେମୀ ପୁରସ୍କାର ପାଇଁ ମନୋନୀତ ହୋଇଛି । ଏହି ପୁସ୍ତକଟି ଟେକଚାନ୍ଦ ଠାକୁରଙ୍କ ବଙ୍ଗଳା ପୁସ୍ତକ  'ଆଲାଲେର ଘରେର ଦୁଲାଲ' (୧୮୫୭ରେ ଲିଖିତ)ର ଓଡ଼ିଆ ଅନୁବାଦ  । ଏହି ପୁସ୍ତକଟିକୁ ଲେଖିବା ପାଇଁ, ରବୀନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ୮ମାସ ସମୟ ଲାଗିଥିଲା ଓ ଏହା ୨୦୧୧ରେ ପ୍ରକାଶିତ ହୋଇଥିଲା । ୧୭୮ ପୃଷ୍ଠା ବିଶିଷ୍ଟ ଏହି ପୁସ୍ତକରେ ବଙ୍ଗଳା ଗ୍ରାମାଞ୍ଚଳ ବିଷୟରେ ଲେଖାଯାଇଛି ।