ଚନ୍ଦନନାଥ ମନ୍ଦିର  ' '   ' / ; ନେପାଳର ଜୁମଲା ଟାଉନଠାରେ   ଅବସ୍ଥିତ ଏକ ହିନ୍ଦୁ ମନ୍ଦିର । ଏହା ଚନ୍ଦନନାଥ ମ୍ୟୁନିସିପାଲଟି ଅନ୍ତର୍ଗତ ଖଲଙ୍ଗା ବଜାରରେ ଅଛି । ଇତିହାସ ଏହି ମନ୍ଦିର କଲଲା ରାଜବଂଶ ଅମଳରେ ତିଆରି କରାଯାଇଥିବା ଜଣାଯାଏ । କଲାଲ ରାଜବଂଶ ତଥା ମନ୍ଦିର ବିଷୟରେ କୌଣସି ଲିଖିତ ତଥ୍ୟ ନାହିଁ । ପୁରୁଷ ପୁରୁଷ ଧରି ଲୋକ ମୁଖରେ ଏହାର କାହାଣୀ ଚାଲିଛି । କାଶ୍ମୀରର ଚନ୍ଦନନାଥ ବାବା କାଶ୍ମୀରର ଚନ୍ଦନନାଥ ଏଠାକୁ ଦତ୍ତାତ୍ରେୟଙ୍କ  (ଅନ୍ୟ ନାମ ତ୍ରିମୂର୍ତ୍ତି) ଆଣିଥିଲେ  । ସେହି ସ୍ଥାନରେ ସେ ପ୍ରତିମା ରଖିବାରୁ କଲଲା ରାଜବଂଶ ଏକ ମନ୍ଦିର ତିଆରି କରିବାର ପ୍ରେରଣା ପାଇଥିଲେ । ଏହାର ଜଳବାୟୁର କାଶ୍ମୀର ସାଥିରେ ସାମଞ୍ଜସ୍ୟ ଥିବାରୁ ଚନ୍ଦନନାଥ ଜୁମଳାରେ ପ୍ରଥମେ ଉଷୁନା ଚାଉଳ               ପ୍ରଚଳନ କରିଥିଲେ । ଯେଉଁଠାରେ ଏବେ ମନ୍ଦିର ଅଛି ସେଠାରେ କେବେ କ୍ଷୀର ଦେଉନଥିବା ଗୋଟିଏ ଗାଈ ଠିଆ ହୋଇଥିବା ବେଳେ ତାହାର ପହ୍ନାରୁ କ୍ଷୀର ଝରିବାକୁ ଲାଗିଲା । ଗାଈ ମାଲିକ ଏହା ଦେଖି ଗ୍ରାମବାସୀଙ୍କୁ ଖବର ଦେଲେ । ଲୋକମାନେ ଭାବିଲେ ତାହା ଏକ ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନ ଯେହେତୁ ସେଠାରେ ଗାଈ କ୍ଷୀର ଦେଉଛି । ତେଣୁ ସେହି ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନରେ ସେମାନେ ଏକ ମନ୍ଦିର ତିଆରି କରେଇଥିଲେ । ଆଚରଣ ଏହି ମନ୍ଦିରରେ ପ୍ରତି ବର୍ଷ ସ୍ଥାନୀୟ ଲୋକମାନେ ଲିଙ୍ଗ ପରିବର୍ତ୍ତନ କରନ୍ତି । କାଠରେ ତିଆରି ଏହି ଲିଙ୍ଗର ଉଚ୍ଚତା ୫୨ ଫୁଟ, ଇଟା ରଙ୍ଗରେ ରଙ୍ଗେଇ ଦିଆଯାଏ ଓ ଏକ ବିରାଟ କନା ତାହା ଚାରି ପାଖରେ ସିଲେଇ କରିଦିଆଯାଏ । ଲିଙ୍ଗ ବଦଳ ସମୟରେ ଭାଂଗିଥିଲେ ତାହାକୁ ଏକ ଅଶୁଭ ସୂଚନା ଧରାଯାଉଥିଲା । ଏହାକୁ ଘାଟ ପରିବର୍ତ୍ତନ କୁହାଯାଏ ଓ ଏହା ନିମନ୍ତେ ବହୁତ ଭକ୍ତ ସମାଗମ ହୁଏ । କୃଷ୍ଣ ଜନ୍ମାଷ୍ଟମୀ ଓ ମହା ଶିବରାତ୍ରି ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ହିନ୍ଦୁ ପର୍ବମାନଙ୍କରେ ଏହି ମନ୍ଦିରରେ ଅନେକ ଭକ୍ତ ସମାଗମ ହୁଏ ।