ଇଣ୍ଟ୍ରାସେରେବ୍ରାଲ ହେମୋରେଜ ବା ପ୍ରମସ୍ତିଷ୍କାଭ୍ୟନ୍ତର ରକ୍ତସ୍ରାବ  (ଇଂରାଜୀ ଭାଷାରେ ବା ଆଇସିଏଚ/ ବା ) ଏକ ପ୍ରକାର ଖପୁରୀ ଅଭ୍ୟନ୍ତର ରକ୍ତସ୍ରାବ ଯାହା ମସ୍ତିଷ୍କ ତନ୍ତୁ    ଭିତରେ ବା ଭେଣ୍ଟ୍ରିକ୍ଲ   ଭିତରେ ହୋଇପାରେ । ଏହି ରୋଗର ଲକ୍ଷଣ: ମୁଣ୍ଡବଥା, ଏକ ପାଖିଆ ଦୁର୍ବଳତା, ବାନ୍ତି, ଅପସ୍ମାର ବାତ, ସ୍ୱଳ୍ପ ସ୍ତରର ଚେତନା   ଓ ଶକ୍ତ ବେକ   । ସମୟ କ୍ରମେ ଲକ୍ଷଣ ଖରାପ ଦିଗକୁ ଯାଏ । ସାଧାରଣତଃ ଜ୍ୱର ମଧ୍ୟ ହୁଏ । ଅନେକ କେଶ୍‌ରେ ଉଭୟ ମସ୍ତିଷ୍କ ତନ୍ତୁ ଓ ଭେଣ୍ଟ୍ରିକ୍ଲ ମଧ୍ୟରେ ରକ୍ତସ୍ରାବ ହୁଏ । ମସ୍ତିଷ୍କ ଆଘାତ  , ମସ୍ତିଷ୍କ ଆନିଉରିଜ୍ମ  , ଆର୍ଟେରିଓଭେନସ ମାଲଫର୍ମେସନ  , ଓ ମସ୍ତିଷ୍କ ଅର୍ବୁଦ   ଇତ୍ୟାଦି କାରଣମାନଙ୍କ ଯୋଗୁ ଏହି ରୋଗ ହୁଏ । ଉଚ୍ଚ ରକ୍ତଚାପ   ଓ ଆମିଲଏଡୋସିସ   ଆଲକୋହୋଲିଜ୍ମ  , ସ୍ୱଳ୍ପ କୋଲେସ୍ଟେରୋଲ  , ରକ୍ତ ପତଳାକାରୀ ଔଷଧ   ଓ କୋକେନ   ଇତ୍ୟାଦି ଯୋଗୁ ସ୍ୱତଃ ରକ୍ତସ୍ରାବ ସଙ୍କଟ ସୃଷ୍ଟି ହୁଏ । ସିଟି ସ୍କାନ  ‌   ଅନୁଶୀଳନ କରି ଏହି ରୋଗ ନିର୍ଣ୍ଣୟ କରାଯାଏ । ଇସକେମିକ ସ୍ଟ୍ରୋକ   ରୋଗରେ ମଧ୍ୟ ସମ ଲକ୍ଷଣ ଦେଖାଯାଏ । ଆଇସିୟୁରେ   ଏହି ରୋଗର ଚିକିତ୍ସା କରାଯାଏ । ସିସ୍ଟୋଲିକ ରକ୍ତଚାପ ୧୪୦ମିମିପାରଦରୁ କମେଇବା ଆବଶ୍ୟକ । ରକ୍ତ ଶର୍କରା ସ୍ତର ସାଧାରଣ ମାତ୍ରାରେ ରଖାଯାଏ, ଆବଶ୍ୟକତା ଅନୁସାରେ ରକ୍ତ ପତଳାକାରୀ ଔଷଧ ଦେବା ବନ୍ଦ ବା ବଦଳ କରିଦିଆଯାଏ । ହାଇଡ୍ରୋସେଫାଲସ ଥିଲେ ଭେଣ୍ଟ୍ରିକୁଲାର ଡ୍ରେନ   ଦିଆଯାଏ, କର୍ଟିକୋସ୍ଟିରଏଡ   ଆଦୌ ଦିଆଯାଏ ନାହିଁ । କେତେକ କେଶ୍‌ରେ ଅପରେଶନ କରି ରକ୍ତ ବାହାର କରିବାକୁ ଆବଶ୍ୟକ ହୁଏ । ପ୍ରତି ୧୦,୦୦୦ ଲୋକରେ ବାର୍ଷିକ ୨.୫ ଜଣକୁ ଏହି ରୋଗ ଆକ୍ରମଣ କରେ । ପୁରୁଷ ଓ ବ‌ୟସ୍କ ଲୋକଙ୍କୁ ଅଧିକ ରୋଗ ହୁଏ । ରୋଗ ହେବାର ଏକ ମାସ ମଧ୍ୟରେ ପ୍ରାୟ ୪୪% ଲୋକ ମୃତ୍ୟୁ ବରଣ କରନ୍ତି । ରୋଗାକ୍ରାନ୍ତ ଲୋକଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ କେବଳ ୨୦% ଲୋକଙ୍କର ଫଳାଫଳ ଭଲ ହୁଏ । ସ୍ଟ୍ରୋକ‌କୁ   ସନ ୧୮୨୩ ମସିହାପରଠାରୁ ଦୁଇ ଭାଗରେ ବିଭକ୍ତ କରାଯାଇଛି, ରକ୍ତସ୍ରାବ ଓ ସ୍ୱଳ୍ପ ରକ୍ତ ପ୍ରବାହ ।