ଚମ୍ଫାଈ, ଭାରତୀୟ ରାଜ୍ୟ ମିଜୋରମର ଏକ ସୀମା ବର୍ତୀ ସହର । ଏହା ଚମ୍ଫାଈ ଜିଲ୍ଲାର ସଦର ମହକୁମା ମଧ୍ୟ । ଇଣ୍ଡୋ- ମିଆଁମାର ସୀମାରେ ଥିବା ହେତୁ ଏହା ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ ।ଏହି ସହର ଦେଇ ମିଆଁମାର ସଙ୍ଗେ ଭାରତର ବହୁତ ବାଣିଜ୍ୟ କାରବାର ହେଇଥାଏ । ଚମ୍ଫାଈ ସହରର ଆୟତନ ୩,୧୮୫.୮୩ ବର୍ଗ କିଲୋମିଟର ହେଇଥିବା ବେଳେ ବାର୍ଷିକ ବର୍ଷାଜଳ ୧,୮୧୪ ମିଲିମିଟର ହେଇଥାଏ । ଇତିହାସ ଚମ୍ଫାଈ , ପୂର୍ବତନ ମିଜୋ ମୁଖ୍ୟ ଲାଳବୁରା ସାଇଲୋଙ୍କ ମୁଖ୍ୟ ଦପ୍ତର ଥିଲା । ବ୍ରିଟିଶ ଶାସକମାନେ ୧୮୭୧-୭୨ରେ ତାଙ୍କୁ ପରାଜିତ କରି ଚମ୍ଫାଈକୁ ଏକ ଦୁର୍ଗର ମାନ୍ୟତା ଦେଇଥିଲେ । ଅର୍ଥନୈତିକ ପରିସ୍ଥିତି ମୁଖ୍ୟତଃ କୃଷି ଉପରେ ନିର୍ଭର ଶୀଳ ଚମ୍ଫାଈରେ ସୀମାବର୍ତୀ ବାଣିଜ୍ୟ ମଧ୍ୟ ହେଇଥାଏ । ମିଆଁମାର ଦେଶ ସହ ଏହାର ବାଣିଜ୍ୟିକ ସମ୍ପର୍କ ଥାଏ । ଏଠାରେ ଉପପନ୍ନ ଧାନ ଓ ଅଙ୍ଗୁର ଦେଶ ଓ ବିଦେଶକୁ ରପ୍ତାନି ହୁଏ । ପାଗ ଚମ୍ଫାଈର ପାଗ ଖୁବ ଆରାମଦାୟକ । ଶୀତକାଳୀନ ତାପମାତ୍ରା ୧୦ ଡିଗ୍ରୀରୁ ୨୦ ଡିଗ୍ରୀ ରହି , ଗ୍ରୀଷ୍ମ ଦିନରେ ଏହା ୧୫ରୁ ୩୦ ଡିଗ୍ରୀ ମଧ୍ୟରେ ରହେ । ଶିକ୍ଷା ବ୍ୟବସ୍ଥା ଚମ୍ଫାଈ କଲେକ ସେଠାରେ ଏକମାତ୍ର ଉଛ ଶିକ୍ଷା କେନ୍ଦ୍ର ହେଇଥିବା ବେଳେ ସରକାରୀ ଓ ବେସରକାରୀ ସ୍କୁଲଗୁଡ଼ିକ ରହିଛି । ଚ୍ୟାମ୍ଫାଈ ଏକ ସୁରମ୍ୟ ସ୍ଥାନ । ଏହାର ଚତୁଃପାର୍ଶ୍ୱରେ ପାର୍ବତ୍ୟ ଅଞ୍ଚଳ ଥିବା ବେଳେ ଏହାର ସଂସ୍କୃତି ମଧ୍ୟ ଖୁବ ଉତ୍ତମ । ଚମ୍ଫାଈ ନିକଟସ୍ଥ ଅନ୍ୟ ସୁନ୍ଦର ଦର୍ଶନୀୟ ସ୍ଥାନ ସବୁ ରହିଛି । ମିଡିଆ     ଯାତାୟତ ସୁବିଧା ଚମ୍ଫାଈ ଓ ଆଇଜ୍ୱାଳ ମଧ୍ୟରେ ଦୂରତା ୧୯୪ କିଲୋମିଟର ଓ ଏହି ଦୁଇ ସ୍ଥାନ ବସ ଓ ସୁମୋ ଗାଡିଦ୍ୱାରା ସଂଯୁକ୍ତ ।  'ପବନ ହଂସ  "ଦ୍ୱାରା ହେଲିକେପ୍ଟର ସେବା ଆରମ୍ଭ ହେଇ ଗମନାଗମନର ସୁବିଧା ହେଇପାରିଛି ।