ବଂଶୀଧର ପ୍ରତିହାରୀ  (ଜନ୍ମ: ୧୯୨୮) ଜଣେ ଭାରତୀୟ ଚିତ୍ରକର, ଏବଂ ଟେମ୍ପରା, ଧୌତଚିତ୍ର, ଜଳରଙ୍ଗ ଚିତ୍ର ତଥା କାଠ ଖୋଦେଇରେ ଅବଦାନ ନିମନ୍ତେ ଜଣାଶୁଣା  । ଚିତ୍ରକଳା ନିମନ୍ତେ ତାଙ୍କର ଆଜୀବନ ଅବଦାନ ନିମନ୍ତେ ଓଡ଼ିଶା ଲଳିତ କଳା ଏକାଡେମୀ ତରଫରୁ ସେ ୨୦୨୩ ମସିହାରେ ୨୦୨୨ ବର୍ଷ ପାଇଁ ଓଡ଼ିଶାର ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଚିତ୍ରକଳା ସମ୍ମାନ ଧର୍ମପଦ ପୁରସ୍କାରରେ ସମ୍ମାନୀତ ହୋଇଥିଲେ । ସେ ଭାରତର ଅଜନ୍ତା ଗୁମ୍ଫାଚିତ୍ର ଶୈଳୀରେ ହୋଇଥିବା ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଫ୍ରେସ୍କୋ  (କାନ୍ଥ ଗାତ୍ରରେ ଅଙ୍କିତ ଚିତ୍ର) ଅଙ୍କନ ପାଇଁ ପ୍ରସିଦ୍ଧ  । ଜୀବନୀ, ଶିକ୍ଷା ଓ ବୃତ୍ତି ବଂଶୀଧର ପ୍ରତିହାରୀ ୧୯୨୮ ମସିହାରେ ଓଡ଼ିଶାର କେନ୍ଦ୍ରାପଡ଼ା ଜିଲ୍ଲାରେ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ସେ ଶାନ୍ତିନିକେତନର କଳା ଭବନରୁ ୧୯୫୮ ମସିହାରେ କଳାରେ ଶିକ୍ଷା କରିଥିଲେ । ତାଙ୍କର କଳା ମଧ୍ୟରେ ଟେମ୍ପରା, ଧୌତଚିତ୍ର, ଜଳରଙ୍ଗ ଚିତ୍ର ତଥା କାଠ ଖୋଦେଇ ଆଦି ଅନ୍ୟତମ । ଅଜନ୍ତାର ଗୁମ୍ଫାଚିତ୍ର ଶୈଳୀରେ ସେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଫ୍ରେସ୍କୋ ଚିତ୍ର ଅଙ୍କନ ପାଇଁ ପ୍ରସିଦ୍ଧ । ତା 'ପରେ ସେ ୩୦ ବର୍ଷ ଧରି ବିହାରର ପାଟଣାଠାରେ ଉପେନ୍ଦ୍ର ମହାରଥୀ ଇଣ୍ଡଷ୍ଟ୍ରିଆଲ ଡିଜାଇନରେ ଡିଜାଇନର ଭାବେକାର୍ଯ୍ୟ କରି ୧୯୮୮ ମସିହାରେ ସରକାରୀ ଚାକିରିରୁ ଅବସର ନେଇଥିଲେ । ସମ୍ମାନ ଓ ପୁରସ୍କାର ଚିତ୍ରକଳା କ୍ଷେତ୍ରରେ ତାଙ୍କର ଆଜୀବନ ଅବଦାନ ନିମନ୍ତେ ଓଡ଼ିଶା ଲଳିତ କଳା ଏକାଡେମୀ ତାଙ୍କୁ ୨୦୨୩ ମସିହାରେ ୨୦୨୨ ବର୍ଷ ପାଇଁ ଓଡ଼ିଶାର ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଚିତ୍ରକଳା ସମ୍ମାନ ଧର୍ମପଦ ପୁରସ୍କାରରେ ସମ୍ମାନୀତ କରିଥିଲେ । ତାଙ୍କର କଳାକୃତି ପାଇଁ ୧୯୭୨ ମସିହାରେ ସେ ଓଡ଼ିଶା ଲଳିତ କଳା ଏକାଡେମି ପୁରସ୍କାର ପାଇଥିଲେ । ଏହା ବାଦ ସେ ଓଡ଼ିଶା ଓ ରାଜ୍ୟ ବାହାରୁ ଅନେକ ପୁରସ୍କାର ଓ ସମ୍ମାନ ପାଇବା ସହ ଚିତ୍ରକଳା ଶିବିର ଓ ପ୍ରଦର୍ଶନୀରେ ଅଂଶଗ୍ରହଣ କରିଛନ୍ତି ।