ଜାନକୀ ବଲ୍ଲଭ ମହାନ୍ତି  (୧୯୨୫-୧୯୯), ଜଣେ ଓଡ଼ିଆ ସାହିତ୍ୟିକ ଥିଲେ  । ସେ କବିତା, ଅନୁବାଦ, ଶିଶୁ ସାହିତ୍ୟ ଓ ସମାଲୋଚନା ଆଦି ଉଭୟ ଓଡ଼ିଆ ଓ ଇଂରାଜୀ ଭାଷାରେ ଲେଖୁଥିଲେ । ସେ ଉତ୍କଳ ସାହିତ୍ୟ ସମାଜର ସମ୍ପାଦକ ଓ ସଭାପତି ତଥା କେନ୍ଦ୍ର ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀର ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରତିନିଧି  (୧୯୭୭-୮୨) ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ  । ବୃତ୍ତିରେ ସେ ଜଣେ ଅଧ୍ୟାପକ ଥିଲେ । ଗୀତିକାର ଜାନକୀ ବଲ୍ଲଭ ମହାନ୍ତି ତାଙ୍କର ସମସାମୟିକ ଥିଲେ ଓ ତାଙ୍କ ସହିତ ସମାନ ନାମ ଯୋଗୁ ଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱ ଉପୁଯିବାରୁ, ସେ ନିଜା ନାମରେ ଭରଦ୍ୱାଜ ଯୋଡ଼ିଥିଲେ । ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ଜୀବନ ଜାନକୀ ବଲ୍ଲଭ, ପୁରୀ ଜିଲ୍ଲାର ନିମାପଡ଼ା ଅନ୍ତର୍ଗତ ଡଗରା ସାହିରେ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ପୁରୀ ଜିଲ୍ଲା ସ୍କୁଲରେ ସେ ପାଠ ପଢ଼ିଥିଲେ ଓ ରେଭେନ୍ସା ମହାବିଦ୍ୟାଳୟରୁ ସ୍ନାତକୋତ୍ତର ଶିକ୍ଷା ଲାଭ କରିଥିଲେ । ଫକୀର ମୋହନ ସ୍ୱୟଂଶାସିତ ମହାବିଦ୍ୟାଳୟରୁ ସେ ନିଜର ଅଧ୍ୟାପନା ବୃତ୍ତି ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ । ୧୯୮୨ ମସିହା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଅଧ୍ୟାପନା କରି ସେ ରେଭେନ୍ସା ମହାବିଦ୍ୟାଳୟରୁ ବିଭାଗ ମୁଖ୍ୟ ଭାବରେ ଅବସର ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ୧୯୯୯ ଡିସେମ୍ବର ୧୬ ତାରିଖରେ ତାଙ୍କର ପରଲୋକ ଘଟିଥିଲା । ସାହିତ୍ୟ ସର୍ଜନା ଅଷ୍ଟମ ଶ୍ରେଣୀରେ ପଢ଼ୁଥିବା ସମୟରେ ଜାନକୀ ବଲ୍ଲଭ ନିଜର ପ୍ରଥମ କବିତା ଲେଖିଥିଲେ । ତାଙ୍କ ଲିଖିତ କବିତା ଆମେ ଓଡ଼ିଆ ବିଦ୍ୟାଳୟ ମୁଖପତ୍ର ମହୋଦଧିରେ ପ୍ରକାଶ ପାଇଥିଲା । ସେ ମହୋଦଧିର ସମ୍ପାଦନା ମଣ୍ଡଳିର ସଦସ୍ୟ ମଧ୍ୟ ଥିଲେ । ଅଧ୍ୟାପନା ବୃତ୍ତିରେ ଥାଇ ସେ ସମାଲୋଚନା, ଶିଶୁ ସାହିତ୍ୟ ଓ ଅନୁବାଦ ଅଧିକ ରଚନା କରିଥିଲେ । ସେ ଅଢ଼େଇ ହଜାରୁ ଅଧିକ ଓଡ଼ିଆ ଗୀତିକବିତା ଓ ଚଉତିଶା ଲୋକଲୋଚନକୁ ଆଣିଥିଲେ । ତିନିଶହରୁ ଅଧିକ ଲୋକକଥାକୁ ଓଡ଼ିଆ ଭାଷାକୁ ଅନୁବାଦିତ କରିଥିଲେ । ତାଙ୍କ ପିଏଚଡ଼ିର ଗବେଷଣା ମଧ୍ୟ ଓଡ଼ିଆ ଗୀତିକବିତା ଥିଲା । ରଚନାବଳୀ କବିତା ତୀର୍ଯ୍ୟକ୍ ଛାୟାପଥ ଛୋଟବଡ଼ ବିଚିତ୍ରବର୍ଣ୍ଣା ଉପେନ୍ଦ୍ର ଭଞ୍ଜ (୧୯୪୯) ତଫାତ  (୧୯୪୯) ବସୁନ୍ଧରା  (୧୯୫୦) ଅରୁଣ ମହାପାତ୍ର  (୧୯୫୦) ବିରୋଧାଭାସ ସନ୍ଧାନ ସହଜ ଛୋଟରୁ ବଡ ସମାଲୋଚନା ନବଯୁଗର କବି ଓ କାବ୍ୟଧାରା ନବଯୁଗର କବି ଓ କଳାକାର ଓଡ଼ିଆ ସାହିତ୍ୟି ପରିକ୍ରମା ଓଡ଼ିଆ ଛନ୍ଦର ବିକାଶ ଓଡ଼ିଆ ଗୀତିକାବ୍ୟ ଦିବ୍ୟ ଅଦିବ୍ୟ କଳା ଓ କଳାକାର ପ୍ରାଚୀନ ଗୀତିକବି ଓ କାବ୍ୟଧାରା ଆଧୁନିକ ଓଡ଼ିଆ ସାହିତ୍ୟ - ଗ୍ରନ୍ଥ ମନ୍ଦିର, କଟକ  ' ସେ ୩ ଶହରୁ ଅଧିକ ଗଳ୍ପ ଓଡ଼ିଆ ଭାଷାକୁ ଅନୁବାଦ କରିଥିଲେ ଓ ଇଂରାଜୀରେ ୪ଟି ପୁସ୍ତକ ମଧ୍ୟ ରଚନା କରିଥିଲେ ।