ଫେଣ୍ଟାନିଲ  (ଇଂରାଜୀ ଭାଷାରେ , ) ଏକ ଓପିଅଏଡ ଔଷଧ ଯାହା ଯନ୍ତ୍ରଣା ନିବାରକ ଔଷଧ   ଭାବରେ ଓ ନିଶ୍ଚେତକ   ଦେବା ସମୟରେ ବ୍ୟବ‌ହୃତ ହୁଏ  । ବେନିୟମ ଭାବରେ ଫେଣ୍ଟାନିଲ ମଧ୍ୟ ତିଆରି ହୋଇ ଆମୋଦ‌ ଦାୟକ ଔଷଧ   ଭାବରେ ହିରୋଇନ   ବା କୋକେନ   ସାଥୀରେ ବ୍ୟବ‌ହାର କରାଯାଏ । ଏହାର ପ୍ରଭାବ ଶୀଘ୍ର ଆରମ୍ଭ ହୋଇ ୧/୨ ଘଣ୍ଟା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ରହେ । ଏହି ଔଷଧ ପାଟିରେ, ଇଞ୍ଜେକସନ   ଆକାରରେ ଚର୍ମରେ   ବା ନାକ ସ୍ପ୍ରେ   ଆକାରରେ ଦିଆଯାଏ । ପାର୍ଶ୍ୱ ପ୍ରତିକ୍ରିୟାରେ ବାନ୍ତି  , କୋଷ୍ଠକାଠିନ୍ୟ, ଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱ, ହାଲୁସିନେସନ  , ପ୍ରଶାନ୍ତି ଓ ଦୁର୍ବଳ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ ଯୋଗୁ ଆଘାତ ପାଇବା ଆଦି ହୋଇପାରେ । ସାଂଘାତିକ ପାର୍ଶ୍ୱ ପ୍ରତିକ୍ରିୟାରେ ସ୍ୱଳ୍ପ ଶ୍ୱାସକ୍ରିୟା  , ସେରୋଟୋନିନ ସିଣ୍ଡ୍ରୋମ  , ନିମ୍ନ ରକ୍ତଚାପ  , ନିଶାଗ୍ରସ୍ତ ଓ କୋମା   ହୋଇପାରେ । ସନ ୨୦୧୬ରେ ଯୁକ୍ତରାଷ୍ଟ୍ର ଆମେରିକାରେ ମାତ୍ରାଧିକ ଫେଣ୍ଟାନିଲ ଓ ଫେଣ୍ଟାନିଲ ଅନାଲଗ   ସେବନ ଯୋଗୁ ୨୦,୦୦୦ ଲୋକ ମୃତ୍ୟୁ ବରଣ କରିଥିଲେ । ଓପିଅଏଡ  ରିସେପ୍ଟରକୁ ଉତ୍ତେଜିତ କରି ଫେଣ୍ଟାନିଲ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ଷମ ହୁଏ । ମର୍ଫିନ ଅପେକ୍ଷା ଫେଣ୍ଟାନିଲ ୧୦୦ ଗୁଣ ଓ କାର୍ଫେଣ୍ଟାନିଲ  ‌   ୧୦,୦୦୦ ଗୁଣ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ।