ହୋକାଇଦୋ  , ହେଉଛି ଜାପାନର ଦ୍ୱିତୀୟ ବୃହତ୍ତମ ଦ୍ୱୀପ ଏବଂ ଏଥିରେ ଜାପାନର ବୃହତ୍ତମ ରାଜ୍ଯ ଅବସ୍ଥିତ । ତ୍ସୁଗାରୁ ପ୍ରଣାଳୀ, ହୋକାଇଦୋକୁ ହୋଁଶୁଠାରୁ ଅଲଗା କରିଥାଏ ଏବଂ ଦ୍ୱୀପ ଦ୍ୱୟ ପରସ୍ପର ସହ ଏକ ସାଗରଗର୍ଭୀ ରେଳପଥ - ସେଇକାଁ ଜୁଇଦୋଦ୍ୱାରା ସଂଯୁକ୍ତ ହୋଇଛି । ସାପ୍ପୋରୋ-ଶୀ ହେଉଛି ହୋକାଇଦୋର ବୃହତ୍ତମ ସହର ତଥା ଏହାର ରାଜଧାନୀ । ଏହା ମଧ୍ଯ ହୋକାଇଦୋର ଏକମାତ୍ର ଆଦେଶ ନିର୍ଦ୍ଦେଶିତ ସହର । ଋଷିଆଦ୍ୱାରା ପ୍ରଶାସିତ ସାଖାଲିଁ, ହୋକାଇଦୋରୁ ୪୩ କି.ମି. ଦୂରରେ ଉତ୍ତର ଆଡକୁ ଅବସ୍ଥିତ ଏବଂ କୁରିଲ୍ ଦ୍ୱୀପପୁଞ୍ଜ ଏହାର ପୂର୍ବ ଓ ଐଶାନ୍ୟ ଦିଗରେ ଅବସ୍ଥିତ । କୁରିଲ୍ ଦ୍ୱୀପପୁଞ୍ଜର ଦକ୍ଷିଣତମ ଚାରୋଟି ଦ୍ୱୀପ ଉପରେ ଜାପାନର ଦାବି ରହିଛି । ପୂର୍ବରେ ହୋକାଇଦୋ, ଏଜୋ, ୟେଜୋ, ୟେସୋ, ତଥା ୟେସ୍ସୋ ଆଦି ନାମରେ ଜଣାଶୁଣା । ଇତିହାସ ପ୍ରାକ୍-ଇତିହାସ ୧୫,୦୦୦ ବର୍ଷ ପୂର୍ବେ ହୋକାଇଦୋରେ ଯୋମୋନ ସଂସ୍କୃତି ଏବଂ ସମ୍ବନ୍ଧିତ ଶୀକାର-ସଂଗ୍ରହ ଜୀବନଶୈଳି, ବିସ୍ତୃତ ଲାଭ କରିଥିଲା । ହୋଁଶୁ ଦ୍ୱୀପର ବିପରୀତ, ଏହି ଯୁଗରେ ହୋକାଇଦୋରେ କୌଣସି ପ୍ରକାରର ଯୁଦ୍ଧ ହୋଇ ନ ଥିଲା । ଆଇନୁ ଆଧ୍ଯାତ୍ମବାଦର ଉତ୍ପତ୍ତି, ପ୍ରାକୃତିକ ଆଲୌକିକ ଶକ୍ତି ଉପରେ ଯୋମୋନମାନଙ୍କ ବିଶ୍ବାସରୁ ହୋଇଥିଲା ବୋଲି ଗ୍ରହଣ କରାଯାଇଛି । ପ୍ରାୟ ୨,୦୦୦ ବର୍ଷ ପୂର୍ବେ, ଏହି ଦ୍ୱୀପଟିରେ ୟାୟୋଇ ଲୋକମାନେ ବସତି ସ୍ଥାପନ କଲେ । ଫଳରେ ଦ୍ୱୀପରେ ରହୁଥିବା ଅନେକ ଲୋକ ଶୀକାର-ସଂଗ୍ରହ ଜୀବନଶୈଳି ତ୍ଯାଗ କରି କୃଷିକାର୍ଯ୍ୟ ଆଡ଼କୁ ମନ ଦେଲେ । ନିହୋଁ ଶୋକୀ, ୭୨୦ ଖ୍ରୀଷ୍ଟାବ୍ଦରେ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ହେଲା ଏବଂ ଏଥିରେ ହିଁ ହୋକାଇଦୋର ପ୍ରଥମ ଉଲ୍ଲେଖ ଲିପିବଦ୍ଧ ହୋଇଛି । ଏହି ପୁସ୍ତକ ଅନୁସାରେ, ୬୫୮ରୁ ୬୬୦ ମଧ୍ଯରେ ଆବେନୋ ହିରାଫୁ ଏକ ବଡ଼ ନୌବାହିନୀ ଏବଂ ପଦାତିକ ବାହିନୀ ନେଇ ଉତ୍ତର ଆଡକୁ ଗତି କଲେ ଏବଂ ମିଶିହାସେ ଓ ଏମିଶିମାନଙ୍କ ସଂସ୍ପର୍ଶରେ ଆସିଲେ । ସେହି ଯାତ୍ରାରେ ହିରାଫୁ ଏକ ୱାତାରିଶିମା   ବୋଲି ସ୍ଥାନକୁ ଯାଇଥିଲେ, ଯାହାକୁ ହୋକାଇଦୋ ବୋଲି ଚିହ୍ନଟ କରାଯାଇଛି । ଏହି ଘାଟଣାର ବିବରଣୀ ବିଷୟରେ ଅନେକ ଅନୁମାନ କରାଯାଇ ଥାଏ; ଯେପରିକି - ୱାତାରିଶିମାର ବାସ୍ତବ ଅବସ୍ଥିତି, ତଥା ଏଥିରେ ରହୁଥିବା ଏମିଶି ଲୋକମାନେ ବର୍ତ୍ତମାନର ଆଇନୁ ଲୋକମାନଙ୍କର ପୂର୍ବଜ । ନାରା ଓ ହେଈଆଁ କାଳରେ  (୭୧୦-୧୧୮୫), ହୋକାଇଦୋର ଲୋକମାନେ ଦେୱା ପ୍ରାନ୍ତ ସହ ବାଣିଜ୍ଯ ବ୍ଯବସାୟ କରୁଥିଲେ  । ମଧ୍ଯଯୁଗରୁ, ହୋକାଇଦୋର ଲୋକମାନେ ଏଜୋ ନାମରେ ପରିଚିତ ହେଲେ । ଫଳରେ କ୍ରମେ ହୋକାଇଦୋର ନାମ ଏଜୋଚି  ( ; ଏଜୋଭୂମି) ବା ଏଜୋଗାଶିମା  ( ; ଏଜୋ ଦ୍ୱୀପ) ହୋଇଗଲା  । ଏଜୋଲୋକମାନେ ଶୀକାର ଓ ମାଛଧରା ଉପରେ ନିର୍ଭର କରୁଥିଲେ ଏବଂ ଅନ୍ୟ ଜାପାନୀଙ୍କ ସହ ବ୍ଯବସାୟଦ୍ୱାରା ଧାନ ଓ ଲୁହା ପ୍ରାପ୍ତ କଲେ । ନୈରୁକ୍ତଶାସ୍ତ୍ର ବିକାଶ କମିଶନ ସ୍ଥାପନ କରିବା ସମୟରେ ମେଇଜୀ ପ୍ରଶାସନ ଏଜୋଚିର ନାମ ପରିବର୍ତ୍ତନ କରିବା ପାଇଁ ଚାହିଁଲେ । ମାତ୍ସୁଉରା ତାକେଶୀରୋ, କାଇହୋକୁଦୋ   ତଥା ହୋକାଇଦୋ   ଆଦି, ଛଅଟି ପ୍ରସ୍ତାବ ଦାଖଲ କରିଥିଲେ ।