ବଲ୍ଲୀଗଭୀ  କନ୍ନଡ଼:         ଭାରତୀୟତା ରାଜ୍ୟ କର୍ଣାଟକର ଶିବମୋଗ୍ଗା ଜିଲ୍ଲାର ଶିକରିପୁରା ତାଲୁକର ଏକ ସହର । ଏହାର ପ୍ରାଚୀନ ନାମ ଦକ୍ଷିଣ କେଦାର , ଭିଲ୍ଲୀଗ୍ରାମ ଥିଲା । ଏହା ଏକ ପ୍ରାଚୀନ ସଂସ୍କୃତି ଓ ଏଇତିହ ସ୍ଥଳ । ଏଠାରେ ଅନେକ ପୁରାତନ ଭାସ୍କର୍ଜ୍ୟ ରହିଛି । ଏହା ବୀର ଶୈବ ସନ୍ଥ ଆଲ୍ଲାମା ପ୍ରଭୁଙ୍କ ଜନ୍ମସ୍ଥାନ । ବଚନ କବି ଅକ୍କା ମହାଦେବୀ ଏହି ସ୍ଥାନସହ ସମ୍ପୃକ୍ତ ଥିଲେ । . ସେ ଆଲ୍ଲାମ୍ମା ପ୍ରଭଯୁ ଓ ବାସଭନ୍ନଙ୍କ ସହ ମିଶି ବୀର ଶୈବ ସଂଗଠନକୁ ଆଗେଇ ନେଇଥିଲେ । ବଲ୍ଲଗଭୀଠାରେ ହୋୟଶାଳାରର ରାଣୀ ଶନତଲା ଦେବୀ ମଧ୍ୟ ଜନ୍ମ ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ହୋୟଶାଳା ଅଞ୍ଚଳର ଅନେକ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଭାସ୍କର୍ଜୀ ଶିଳ୍ପୀ ଏହି ଅଞ୍ଚଳରୁ ହିଁ ଜନ୍ମ ଗ୍ରହଣ କରି ଥିଲେ । ଏଠାରେ ଥିବା 11 ଶ ଶତାବ୍ଦୀର ମନ୍ଦିର କେଦାରେଶ୍ୱର ମନ୍ଦିର ସହ ତ୍ରିପୁରଣତକେଶ୍ୱର ମନ୍ଦିର ପର୍ଯ୍ୟଟନ ପାଇଁ ଉତ୍ତମ ସ୍ଥଳୀ ଭାବରେ ରହିଛି । କିମ୍ବଦନ୍ତୀ କିମ୍ବଦନ୍ତୀ ଅନୁସାରେ ଏହା ଅସୁର ରାଜାଙ୍କ ରାଜଧାନୀ ଥିଲା । ପାଣ୍ଡବମାନେ ବନବାସ ସମୟର ଏଠାକୁ ଆସି ଆରବନ୍ୟାରେ ପାଞ୍ଚଟି ଲିଙ୍ଗା ସ୍ଥାପନ କରି ଶିବ ଉପାସନା କରିଥିଲେ । ତାହା ପରେ ପଞ୍ଚଲିଙ୍ଗେଶ୍ୱର ନାମରେ ଏକ ମନ୍ଦିର ହେଇ ରହିଲା । 685 ମସିହାର ସିଲାଲେଖରେ ବଲ୍ଲଗଭୀର ନାମ ଚାଲୁକ୍ୟ ଲିପିରେ ଲିଖିତ ରହିଛି । ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଯୁଗ 10 ମରୁ 12 ଶ ଶତାବ୍ଦୀ ଯାଏ ବଲ୍ଲଗଭୀର ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଯୁଗ କୁହାଯାଇଥାଏ । ସେତେବେଳେ ପଶ୍ଚିମ ଚାଲୁକ୍ୟ ବଂଶର ଶାସନ ଚଳୁଥିଲା । .ଏହି ସମୟରେ ବଲ୍ଲଗଭୀ ଏକ ସମ୍ବରୁଧ ଅଞ୍ଚଳ ଭାବରେ ଥିଲା । ମନ୍ଦିର , ମଠ ବିଦ୍ୟାପୀଠ , ଏପରିକି ଏକ ପ୍ରାଚୀନ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟ ଏଠାରେ ଥିଲା । ସହରରେ ସେ ସମୟରେ 60ଟି ମଠ ଥିଲା ଓ 60,000 ଅଧିବାସୀ ରହୁଥିଲେ । . ଏହି ଅଞ୍ଚଳରୁ ପ୍ରତ୍ନତତ୍ତ୍ୱ ବିଭାଗ କଦମ୍ବ ଲିପିରେ ସିଲାଲେଖା ଉଦ୍ଧାର କରିଛନ୍ତି ।