ଜାତୀୟ ପ୍ରଦୂଷଣ ନିବାରଣ ଦିବସ ଭାରତରେ ପ୍ରତିବର୍ଷ ଡିସେମ୍ବର ୨ ତାରିଖରେ ପାଳନ କରାଯାଏ । ଭୋପାଳ ଗ୍ୟାସ ବିପର୍ଯ୍ୟୟରେ ପ୍ରାଣ ହରାଇଥିବା ଲୋକଙ୍କ ସ୍ମୃତିରେ ଏହି ଦିନ ପାଳନ କରାଯାଏ । ୧୯୮୪ ମସିହାରେ ଡିସେମ୍ବର ୨ ୩ ତାରିଖ ରାତିରେ ଭୋପାଳ ଗ୍ୟାସ ଦୁର୍ଘଟଣା ଘଟିଥିଲା । ବିଷାକ୍ତ ଗ୍ୟାସ୍ ମିଥାଇଲ୍ ଆଇସୋସିଆନେଟ୍   କାରଣରୁ ଅନେକ ଲୋକଙ୍କର ମୃତ୍ୟୁ ହୋଇଥିଲା । ଭୋପାଳ ଗ୍ୟାସ ଦୁର୍ଘଟଣାକୁ ସବୁଠୁ ବଡ଼ ଶିଳ୍ପ ପ୍ରଦୂଷଣ ବିପର୍ଯ୍ୟୟ ଭାବରେ ବିବେଚନା କରାଯାଏ । ଦିନର ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ଶିଳ୍ପ ବିପର୍ଯ୍ୟୟର ପରିଚାଳନା ଏବଂ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ ଉପରେ ସଚେତନତା ସୃଷ୍ଟି କରିବା । ଶିଳ୍ପ ପ୍ରକ୍ରିୟା କିମ୍ବା ମାନବ ଅବହେଳାଦ୍ୱାରା ଉତ୍ପାଦିତ ପ୍ରଦୂଷଣକୁ ରୋକିବା ପାଇଁ କାର୍ଯ୍ୟ କରିବା । ପ୍ରଦୂଷଣ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କାର୍ଯ୍ୟର ମହତ୍ତ୍ୱ ବିଷୟରେ ଲୋକ ତଥା ଶିଳ୍ପସଂସ୍ଥାମାନଙ୍କୁ ସଚେତନ କରାଇବା ।