ପଞ୍ଚୁ ଫୁଟଣ ହେଉଛି ପାଞ୍ଚଟି ମସଲାର ସମାହାର । ଏହା ପୂର୍ବ ଭାରତ, ପଶ୍ଚିମ ନେପାଳ, ବଙ୍ଗଳା, ଆସାମ ଓ ଓଡ଼ିଶାରେ ଖାଦ୍ୟ ରନ୍ଧନରେ ବହୂଳ ଭାବେ ବ୍ୟବହାର କରାଯାଏ । ପଞ୍ଚୁ ଫୁଟଣ ମୂଖ୍ୟତଃ ପାଞ୍ଚୋଟି ବୀଜ ଜାତୀୟ ମସଲା, ଯଥା; ଜିରା, ସୋରିଷ, ମେଥୀ, ପାନମଧୁରୀ ଓ କଳାଜୀରାର ସମାହାର । ପଞ୍ଚୁ ଫୁଟଣ ସାଧାରଣତଃ ଏକାଠି ବ୍ୟବହାର କରାଯାଏ । ତେବେ ବ୍ୟବହାର ସମୟରେ ଅନେକେ ମେଥୀ କମ୍‌ ପରିମାଣରେ ବ୍ୟବହାର କରନ୍ତି । କାରଣ ମେଥୀକୁ ଅଧିକ ଭାଜିଲେ ପିତା ଲାଗିପାରେ । ପାରମ୍ପରିକ ଓଡ଼ିଆ ରାନ୍ଧଣାରେ ପଞ୍ଚୁ ଫୁଟଣ ପରିବା, ମାଂସ, ଆଚାର ଇତ୍ୟାଦିରେ ବ୍ୟବହାର କରାଯାଏ । ଓଡ଼ିଶା, ମିଥିଳା, ନେପାଳ, ଭୋଜପୁରୀ ଏବଂ ବଙ୍ଗାଳୀ ରନ୍ଧନ ପ୍ରଣାଳୀରେ ପଞ୍ଚୁ ଫୁଟଣ ସୋରିଷ ତେଲ କିମ୍ବା ଘିଅରେ ଭଜା ହୁଏ । ଏହି ପ୍ରଣାଳୀ ବା ପଦ୍ଧତିକୁ ବଘାରିବା ବା ଛୁଙ୍କ ଦେବା କୁହାଯାଏ । ପଞ୍ଚୁ ଫୁଟଣ ଭାଜି ହୋଇଯିବାପରେ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ପରିବା ଅଥବା ରନ୍ଧନ ସାମଗ୍ରୀ ପକାଇ ଖାଦ୍ୟ ରନ୍ଧା ହୁଏ ।