ପ୍ରକଳ୍ପ ଥାଇ ଜମି ପଡ଼ିଆ
ରାସୋଳ,୮।୮: ଅଖି ମୁଠି ଅନୁକୂଳ କରି ଜ୍ୟେଷ୍ଠ ମାସରୁ ଅପେକ୍ଷା କରିଛି ଚାଷୀ। ଆଷାଢ଼ ଗଲା। ସରିବାକୁ ବସିଲାଣି ଶ୍ରାବଣ। ଅଥଚ ଯେଉଁ ପରିମାଣର ବର୍ଷା ହେବା କଥା, ତାହା ହେଲାନାହିଁ। ଯଦିଓ ଜୁଲାଇରେ ଜୁନ୍ ତୁଳନାରେe ଅପେକ୍ଷାକୃତ ଭଲ ବର୍ଷିଲା, ହେଲେ ପ୍ରଚଣ୍ଡ ଖରା ପାଇଁ ଜମିରେ ପାଣି ରହିଲାନି। ଯେଉଁ କେତେକ ସ୍ଥାନରେ ଭୂଇଁ ବତର ରହିଲା ସେଠାରେ ପାଣି ଅଭାବରୁ ତଳି ରୋଇବା ସହଜ ହେଲାନାହିଁ। ଧିମେଇଗଲା ରୁଆ ସାଙ୍ଗକୁ ବେଉଷଣ। ଅଗଷ୍ଟ ପ୍ରଥମ ସପ୍ତାହରେ ଲଘୁଚାପ ପ୍ରଭାବରେ ଭଲ ବର୍ଷା ହୋଇଥିଲେ ହେଁ ଜମିରେ ପାଣି ରହୁ ନ ଥିବାରୁ ୭୫% ଜମିରେ ଚାଷ କାର୍ଯ୍ୟ ଆରମ୍ଭ ହୋଇପାରିନାହିଁ। ଏହାକୁ ନେଇ ଚିନ୍ତାରେ ପଡ଼ିଛନ୍ତି ଢେଙ୍କାନାଳ ଜିଲା ହିନ୍ଦୋଳ ବ୍ଲକ ରାସୋଳ ଅଞ୍ଚଳର ୧୦ ପଞ୍ଚାୟତର ଚାଷୀ। ୨ଟି କ୍ଷୁଦ୍ର ଜଳସେଚନ ପ୍ରକଳ୍ପ ଥିବା ସତ୍ତ୍ୱେ କେନାଲ ପାଣି ତଳମୁଣ୍ଡରେ ପହଞ୍ଚତ୍ ପାରୁ ନ ଥିବାବେଳେ ସମୟ ଗଡ଼ିଯାଉଥିବାରୁ ତଳି ମଧ୍ୟ ବୁଢ଼ା ହେବାକୁ ବସିଲାଣି। ଫଳରେ ଚଳିତବର୍ଷ ଖରିଫ୍ ଧାନ ଚାଷ କିପରି ହେବ, ତାହାକୁ ନେଇ ଆଶଙ୍କାରେ ପଡ଼ିଛନ୍ତି ସେମାନେ।  
ହିନ୍ଦୋଳ ବ୍ଲକର ଅଧିକାଂଶ ପରିବାର ଚାଷ ଉପରେ ନିର୍ଭରଶୀଳ। ବିଶେଷ କରି ରାସୋଳ, ବୁହାଳିପାଳ, ଦଣ୍ଡିରି, ଖଲିବୋରେଇ, ବାବନ୍ଧ, ଗଣ୍ଡାନାଳି, କୁନୁଆ, ନବକିଶୋରପୁର, ଜରଡ଼ା, ଗିରିଧରପ୍ରସାଦ ପଞ୍ଚାୟତର ୬୦୦୦ ହେକ୍ଟରରୁ ଊର୍ଦ୍ଧ୍ୱ ଜମିରେ ବ୍ୟାପକ ପରିମାଣର ଖରିଫ୍ ଧାନ ଚାଷ କରାଯାଇଥାଏ। ସାଧାରଣତଃ ଜୁଲାଇ ଶେଷ ସୁଦ୍ଧା ୫୦% ଏବଂ ଅଗଷ୍ଟ ୧୫ ସୁଦ୍ଧା ରୁଆ କାର୍ଯ୍ୟ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଶେଷ ହେବା କଥା। ହେଲେ ଅନିୟମିତ ବୃଷ୍ଟିପାତ ଯୋଗୁ ପ୍ରାୟ ୭୫% ଜମି ପଡ଼ିଆ ପଡ଼ିଛି। ଗତ ଦୁଇଦିନ ହେଲା ଭଲ ବର୍ଷା ହୋଇଥିଲେ ମଧ୍ୟ ଜମି ପାଗ ନ ଥିବାରୁ ବେଶି କିଛି ଲାଭ ମିଳିବନାହିଁ ବୋଲି ଚାଷୀମାନେ କହିଛନ୍ତି।  
ବର୍ଷାଭାବ ସମସ୍ୟା ଭିତରେ ଆଉ ଯେଉଁ କଥାଟି ସାମ୍ନାକୁ ଆସିଛି, ତାହା ହେଉଛି କେନାଲ ଜଳ ପରିଚାଳନାରେ ଅବ୍ୟବସ୍ଥା। ଅଞ୍ଚଳର ଜମିକୁ ଜଳଯୋଗାଣ ଲାଗି ସାପୁଆ ଏବଂ କାଳିଯୋଡ଼ି କ୍ଷୁଦ୍ର ଜଳସେଚନ ପ୍ରକଳ୍ପ କରାଯାଇଛି। ହେଲେ ଦୂରଦୃଷ୍ଟି ଅଭାବ, ପରିତ୍ୟକ୍ତ ହୋଇପଡ଼ିଥିବା କେନାଲ ଏବଂ ତଳମୁଣ୍ଡକୁ ପାଣି ପହଞ୍ଚୁ ନ ଥିବାରୁ ଅଡୁଆ ବଢ଼ିଛି। ସାପୁଆ ଜଳଭଣ୍ଡାରରୁ ରାସୋଳ ମାଇନର କେନାଲ, କୁନୁଆ ସବ୍ମାଇନର କେନାଲ, ରାଇଟ୍ ମୁଖ୍ୟ କେନାଲ ମାଧ୍ୟମରେ ୨୪୦୦ ହେକ୍ଟର ଜମିକୁ ଜଳସେଚନ ସୁବିଧା ରହିଛି। ଏହାଦ୍ୱାରା ରାସୋଳ, ଦଣ୍ଡିରି, କୁନୁଆ ପଞ୍ଚାୟତ ସମେତ ବୁହାଳିପାଳ ଅଞ୍ଚଳର ଚାଷୀ ଉପକୃତ ହୋଇପାରୁଛନ୍ତି। ତେବେ ଯେତିକି ପାଣି ଛଡ଼ା ଯାଉଛି, ତାହା ତୁଳନାରେ ଚାହିଦା ଅଧିକ ରହୁଥିବାରୁ ତଳମୁଣ୍ଡରେ ପାଣି ପହଞ୍ଚତ୍ପାରୁନାହିଁ। ଏ ସଂକ୍ରାନ୍ତରେ ବିଭାଗୀୟ କନିଷ୍ଠ ଯନ୍ତ୍ରୀ ରାମକୃଷ୍ଣ ସାହୁ କୁହନ୍ତି, ଚାଷ କାର୍ଯ୍ୟ ତ୍ୱରାନ୍ବିତ ଲାଗି ଜୁଲାଇ ୧୫ରୁ ପାଣି ମଧ୍ୟ ଛଡ଼ାଯାଇଛି। ଚାଷୀ ଯେପରି କେନାଲର ପାଣିର ସୁବିଧା ନେଇପାରିବେ ସେହି ବ୍ୟବସ୍ଥା କରାଯାଉଛି। ସେହିପରି ବୁହାଳିପାଳସ୍ଥିତ କାଳିଯୋଡ଼ି ପ୍ରୋଜେକ୍ଟ ମାଧ୍ୟମରେ ୪୫୦ ହେକ୍ଟର ଜମିକୁ ଜଳସେଚନ ବ୍ୟବସ୍ଥା ରହିଛି। ତେବେ ପରିଚାଳନା ଓ ରକ୍ଷଣାବେକ୍ଷଣ ଅଭାବରୁ କେନାଲ ପରିତ୍ୟକ୍ତ ହୋଇପଡ଼ିଛି। ତେଣୁ ରାମଚନ୍ଦ୍ରପୁର ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ପାଣି ମାଡ଼ିବା ସୁବିଧା ଥିଲେ ମଧ୍ୟ ଏହା କେବଳ ବୁହାଳିପାଳ ପଞ୍ଚାୟତ ମଧ୍ୟରେ ସୀମିତ ରହିଯାଇଥିବା ଚାଷୀମାନେ କହିଛନ୍ତି। ଅନ୍ୟପଟେ ଗତ ୪ଦିନ ହେଲା କେନାଲରେ ପାଣି ଛଡ଼ାଯାଇଥିବା କନିଷ୍ଠ ଯନ୍ତ୍ରୀ ଅନିଲ ନାୟକ ସୂଚନା ଦେଇଛନ୍ତି। ଅପରପକ୍ଷେ ସମ୍ପୃକ୍ତ ୧୦ ପଞ୍ଚାୟତରେ ବର୍ଷାଜଳ ସଂରକ୍ଷଣ କରିବା ଲାଗି ୩୫ରୁ ଊର୍ଦ୍ଧ୍ୱ ଚେକ୍ଡ୍ୟାମ୍ ନିର୍ମାଣ କରାଯାଇଥିଲେ ମଧ୍ୟ ଦୂରଦୃଷ୍ଟି ଅଭାବରୁ ଏହା କାମରେ ଆସୁନାହିଁ।  
ଏ ସମ୍ପର୍କରେ ଜିଲା ମୁଖ୍ୟ କୃଷି ଅଧିକାରୀ ଅଂଶୁମାନ ପଟ୍ଟନାୟକ କୁହନ୍ତି, ହିନ୍ଦୋଳ ବ୍ଲକରେ କେଉଁଠି ଅତ୍ୟଧିକ ତ ଅନ୍ୟ କେଉଁଠି କମ୍ ବର୍ଷା ହୋଇଛି। ଫଳରେ କେତେକ ସ୍ଥାନରେ ଚାଷ କାର୍ଯ୍ୟ ପ୍ରଭାବିତ ହୋଇଛି। ଚାଷୀମାନେ ଖାଲୁଆ ଜମିରେ ଧାନ ଚାଷ ତ୍ୱରାନ୍ବିତ କରିବା ଆବଶ୍ୟକ। ଅପେକ୍ଷାକୃତ ଢିପ ଜମିରେ ମାଣ୍ଡିଆ ଚାଷ କରିବାକୁ କୃଷି ବିଭାଗ ପକ୍ଷରୁ ପ୍ରୋତ୍ସାହନ ଦିଆଯାଉଛି। ସେହିପରି କେନାଲ ପାଣି ଯେପରି ସବୁ ଅଞ୍ଚଳରେ ପହଞ୍ଚତ୍ବ ସେଥିଲାଗି ବିଭାଗୀୟ ଅଧିକାରୀଙ୍କ ସହ ଆଲୋଚନା କରାଯିବ ବୋଲି ସେ କହିଛନ୍ତି।

(ସରୋଜ କୁମାର ମିଶ୍ର)