Als u getuige bent geweest van een strafbaar feit, kan aan u worden gevraagd om een getuigenverklaring af te leggen. Als getuige bent u niet verplicht om een verklaring bij de politie af te leggen. Maar als u als getuige gehoord wordt door de rechter bent u daar wel toe verplicht. Deze verklaring wordt meestal door de rechter-commissaris afgenomen tijdens een gerechtelijk vooronderzoek. De beslissing om u als getuige te horen tijdens het gerechtelijk vooronderzoek of de zitting, hangt af van het belang dat uw verklaring kan hebben op de uitkomst van het proces.
Politieonderzoek
Voor het politieonderzoek is het van belang dat u zoveel mogelijk details vertelt van wat u heeft gezien of gehoord. Het is verstandig om de naam van de politieambtenaar te vragen zodat u nog contact op kunt nemen als u iets wilt weten of vertellen. De politie bepaalt zelf hoe lang er tussen aangifte en oproep van getuigen zit. Als de politie een verdachte heeft gevonden van het strafbare feit, kan er vervolging worden ingesteld. U kunt dan op twee manieren worden gevraagd te getuigen:
tijdens een gerechtelijk vooronderzoek bij de rechter-commissaris;
tijdens de zitting.
Eed of belofte
Als getuige moet u een eed of belofte afleggen. Vertelt u niet de waarheid dan kunt u worden vervolgd wegens meineed.
Getuige jonger dan 18 jaar
Het verhoor van jeugdige getuigen onder de 18 jaar (minderjarigen) vindt meestal plaats tijdens een gerechtelijk vooronderzoek bij de rechter-commissaris. Het verhoor vindt bijna nooit plaats tijdens de zitting. Een jeugdige onder de 16 jaar wordt niet beëdigd, maar hij wordt wel aangespoord de waarheid te vertellen.
Verschoningsrecht
Sommige mensen hebben op grond van hun beroep (zoals advocaten en artsen) de beschikking over vertrouwelijke informatie. Zij mogen deze informatie niet aan anderen geven. Ook tegenover Justitie zullen zij in de regel een beroep doen op hun zwijgplicht.
Vergoeding van kosten
Als getuige kunt u een vergoeding krijgen voor tijdverzuim en gemaakte kosten. Op de oproeping vindt u daarover nadere inlichtingen. Als u bent opgeroepen door de verdachte en zijn advocaat zonder medewerking van de officier van justitie, dan zijn de kosten voor rekening van de verdachte. De advocaat van de verdachte kan u daarover meer vertellen.
Strafvermindering bij getuigenis
Wanneer een verdachte bereid is om een belastende getuigenverklaring af te leggen in een strafzaak tegen een andere verdachte, is het mogelijk dat het Openbaar Ministerie toezegt strafvermindering te bevorderen van hoogstens de helft die de officier van justitie van plan is te eisen.