Posts Tagged 'Wereldpolitiek'
In de politiek worden soms vergelijkingen gemaakt met schaken. De wegens politieke omstandigheden naar de VS uitgeweken oud-wereldkampioen Garry Kasparov ontkent steevast dat Vladimir Putin een schaker is. Wat dan positief moet worden opgevat over iemand met strategisch inzicht die kan vooruitdenken. Volgens Kasparov is Putin een pokeraar. En dat wordt dan weer negatief bedoeld. Maar Putin is schaker noch pokeraar.
Putin is een overlevingskunstenaar die tactisch handelt om de volgende slag te winnen en de lange termijn daaraan ondergeschikt maakt. Putin annexeerde de Krim niet om zich van de internationale gemeenschap af te keren, of Oekraïne op stang te jagen of te verzwakken, maar om binnenlandse redenen. Om de volksgunst in de Russische Federatie naar z'n hand te zetten en economische problemen naar de achtergrond te dringen.
Kasparov vraagt de VS en de EU vanwege overweldigend bewijs van Russische schuld inzake de MH17 niet ineen te krimpen, maar te handelen. Ongeduld helpt niet, naar verwachting komt eind dit jaar het Joint Investigation Team met de naam van de schuldigen. Nu is het afwachten. Russische diplomatie concentreert zich op Griekenland en Iran en verzwakt zo indirect de positie van Oekraïne dat van de voorpagina's verdwijnt.
In een globale wereld spelen leiders allang niet meer allen hetzelfde spel met dezelfde spelregels. Daarom is de vraag of Putin een schaker of een pokeraar is niet van belang. Chinezen omsingelen langzaam het centrum vanaf het buitenveld alsof ze een spelletje Go spelen. Russen spelen een spel dat ze ontkennen te spelen en dat nog het meest lijkt op verstoppertje. Amerikanen willen scoren in een spel dat ze met elkaar spelen. Europeanen vertalen de spelregels in 24 talen en vergaderen daarover zonder aan het spelen van een spel toe te komen. Wereldpolitiek mist gemeenschappelijke moraliteit of ethiek en onttrekt zich aan overkoepeling.
Foto: Tweet van Garry Kasparov, 20 juli 2015.
Op verzoek van de Oekraïense regering is de vorige Oekraïense president Viktor Janoekovitsj door een speciale commissie van Interpol op een lijst van gezochte personen gezet, aldus een bericht in Kiyv Post. De zogenaamde Red Notice. Ook zijn zoon Oleksandr en de oud-premier Mykola Azarov zouden op de lijst gezet zijn, maar die zijn op dit moment op de site van Interpol nog niet terug te vinden.
Nog een maand geleden weigerde Interpol om Janoekovitsj en zes oud-leden van zijn regering een Red Notice te geven. Interpol vreesde dat het verzoek van Oekraïne politiek gemotiveerd was. Janoekovitsj bevindt zich in Rusland waar hij onlangs door regisseur Oliver Stone geïnterviewd werd voor een documentaire over zijn eigen leven. Praktisch betekent dit als Rusland hem niet uitlevert aan Oekraïne hij Rusland niet kan verlaten.
De kritiek dat Interpol zich politiek laat gebruiken komt niet uit de lucht vallen en heeft wel enige grond. Zo kreeg Julian Assange van Interpol zonder dat er ook maar ergens een aanklacht tegen hem liep een Red Notice aan zijn broek of de West-Iriaanse vrijheidsstrijder Benny Wenda, terwijl de Libische leider Moammar Kadaffi het nooit verder schopte dan een Orange Notice. Interpol weet niet altijd de vermenging van opsporing en politieke actie te vermijden, en krijgt daar volop kritiek voor. Dat verklaart de aarzeling over Janoekovitsj.
Omdat Oekraïne het meest corrupte land van Europa is en politiek en bedrijfsleven er vast verstrengeld zijn heeft de Oekraïense regering waarschijnlijk overtuigend aan kunnen tonen dat oud-president Janoekovitsj de wet heeft overtreden en georganiseerd geld uit de staatskas verduisterd heeft. Er zijn dus in dit geval genoeg niet-politieke redenen om hem op te pakken en te berechten. Maar met plaatsing op de Red Notice lijst van politieke figuren als Janoekovitsj, Assange of Wenda -of wie weet huidige Oekraïense machthebbers- maakt Interpol zich telkens weer kwetsbaar. Het kan niet echt de schijn wegnemen een onderonsje te zijn van machtige landen die Interpol onder druk zetten en misbruiken om hun eigen politieke agenda door te voeren.
Foto: Schermafbeelding van een Red Notice van de Oekraïense oud-president Viktor Janoekovitsj die gezocht wordt door Oekraïne, 12 januari 2015.
Het onrecht dat minderheden aangedaan wordt is immens. Aan volkeren wordt zelfbeschikking ontzegd. Waar te beginnen met het uitspreken van steun? En wat levert een adhesiebetuiging meer op dan het geruststellen van het eigen geweten? Een al sinds 1962 sluimerend conflict is 'Papua' (ook wel West Papua) het voormalig Nederlands Nieuw-Guinea. Het komt erop neer dat het gebied door Indonesië bezet en geannexeerd wordt, een referendum dat de bevolking beloofd was nooit is gehouden maar uitdraaide op doorgestoken kaart en de internationale gemeenschap dat allemaal accepteert. Vaak tandenknarsend. Omdat Nederland een speciale verantwoordelijkheid heeft vanwege de overdracht van het gebied aan Indonesië is Nederland betrokken bij de geschiedenis. En de nasleep daarvan. Daarom is het logisch dat Nederlanders hun steun uitspreken voor de Papua-bevolking en de Nederlandse overheid onder druk zetten om eens op te treden. In de EU of in de VN.
Lid van de Democratische partij en voormalig medewerker van Martin Luther King Jesse Jackson veroordeelt de aard en de schaal van de massale spionage door de Amerikaanse staatsveiligheidsdienst NSA. Het verzwakt volgens hem het morele gezag van de VS. Ofwel, het zorgt ervoor dat de VS anderen niet meer de les kunnen lezen over democratie, internetvrijheid of persvrijheid. Nu gaat zich juist het omgekeerde aftekenen. Anderen zullen in de toekomst de VS op deze gebieden de les lezen.
Zo tekent zich in de globale morele graadmeter een omslag af van een situatie die sinds de Tweede Wereldoorlog bestond. De VS beseffen de omslag nog onvoldoende. In elk geval handelen ze er nog niet naar. Ze stellen zich nog steeds op als de dominee en politieman-van-de-wereld. Zoals nu met hun rol in de Syrische oorlog die voorbijgaat aan de rol van het internationale recht, de VN en het idee van gelijkwaardigheid tussen landen. Maar die pretentie oogt hoe langer hoe ongeloofwaardiger en potsierlijker. Alleen de leden van de regering-Obama lijken het niet te merken. Jesse Jackson roept ze op tot inkeer te komen. Hij is in dit verhaal de echte dominee.
Update 7 augustus 2012: De Red Notice tegen Benny Wenda is door Interpol eindelijk ingetrokken. Onder druk van Fair Trials International. De politieorganisatie heeft toegegeven dat de zaak tegen Benny Wenda vooral politiek van aard was en een misbruik van het 'red notice system'. De geloofwaardigheid van Interpol als onafhankelijke organisatie is door deze politisering aangetast. WikiLeaks-oprichter Julian Assange lijkt ook om politieke redenen een Red Notice te hebben gekregen zonder dat dit wordt toegelicht door Interpol.
Naar nu pas bekend werd is Benny Wenda uit West Papoea op verzoek van Indonesië in 2011 op een lijst van gezochten gezet. De zogenaamde Red Notice van Interpol vraagt om zijn arrestatie of voorlopige aanhouding met het oog op uitlevering. Het misdrijf waarvan-ie verdacht wordt is het gebruik van wapens en explosieven. De aanvraag is ingediend door de Indonesische politie. West Papoea of Papua Barat is het westelijke stuk van Nieuw-Guinea dat tot 1962 Nederlands was. Indonesiërs terroriseren en discrimineren de bevolking.
Wenda woont in Oxford en kreeg na zijn vlucht uit Indonesië in 2002 asiel. Hij leidt de Free West Papua beweging. Advocaat Charles Foster steunt hem en ziet de stap van de Indonesische autoriteiten als een manier om Wenda te stoppen in zijn strijd voor onafhankelijkheid. In 1969 manipuleerde de Indonesische overheid de Act of Free Choice. De toegezegde volksraadpleging en zelfbeschikking bleven uit. Ook papoea's in Nederland strijden voor onafhankelijkheid getuige hun site Tanahku West-Papua.
De Red Notice beperkt Wenda in zijn bewegingsvrijheid. Het sluit hem op binnen het Verenigd Koninkrijk. Volgens Jago Russell van Fair Trials International is het onterecht en zijn er meer landen die dit middel gebruiken om politieke opponenten te verzwakken. Interpol ontkent dat en zegt dat Red Notices enkel worden uitgevaardigd als de details van een geldig arrestatiebevel door het verzoekende land worden verstrekt. Toch lijkt Interpol ongewild partij te kiezen in een intern conflict waarbij het niet aan de kant van de vrijheid staat.
Foto: Dani stamlid op weg naar zijn dorp Pasema; zuidelijke pas Baliemvallei Papua
Update 13 oktober 2012: Harry van Bommel (SP) zegt op zijn weblog: 'Gisteren boden de Organisasi Papua Merdeka en de Nationaal Papoea Vereniging '95 West Nieuw Guinea hierom een petitie aan. Daarin vragen de aanbieders om erkenning van het recht op zelfbeschikking voor de bevolking van Papua.'
De mensenrechten in de Indonesische provincie Papua Barat (West-Papoea) staan onder druk en de VN bij monde van secretaris-generaal Ban Ki-moon laat het afweten. Op een persconferentie in het Nieuw-Zeelandse Auckland zei Ban deze week dat ze besproken kunnen worden in het Dekolonisatie Comité van de VN. Dat wordt als wegkijken gezien. Volgens getuigen terroriseert de Indonesische staat de lokale bevolking.
Nederland heeft een bijzondere verantwoordelijkheid omdat Papoea waarvan Papua Barat een onderdeel is als Nieuw-Guinea tot 1962 een Nederlandse kolonie was. Toenmalig minister van Buitenlandse Zaken Joseph Luns maakte zich sterk voor behoud en schermde met de toezegging van de Amerikanen. Maar deze wilden in Azië naast Vietnam geen tweede gewapend conflict. De VS besliste uiteindelijk tegen de zelfbeschikking van de bevolking onder Nederlands toezicht. Overigens was het vasthouden door Nederland aan Nieuw-Guinea een onlogische deviant case volgens politicoloog Arend Lijphart.
In 1962 bezegelde het verdrag van New York de overdracht. Zo was het Papoea-conflict geboren. In 1969 manipuleerde de Indonesische overheid met medeweten van de internationale gemeenschap de Act of Free Choice, de Penentuan Pendapat Rakyat, PEPERA. De toegezegde volksraadpleging van 800.000 bewoners werd onder leiding van general Sarwo Edhi Wibowo veranderd in een selectie van 1025 etnische Melanesiërs die mochten 'beslissen'. Omdat ze gekocht, gechanteerd of bedreigd werden stemden ze unaniem voor aansluiting bij Indonesië.
De Amerikanen wisten dat Indonesië fraude had gepleegd, maar aanvaardden het als voldongen feit. Zonder kwalificatie nam de VN er in november 1969 genoegen mee in resolutie 2504. Toenmalig Boliviaans VN-ambassadeur Fernando Ortiz-Sanz zei dat de wereld een morele verantwoordelijkheid had voor de Papoea-bevolking. Maar nooit is die verantwoordelijkheid genomen. De beschaafde wereld werd de zogenaamde onbeschaafde Papoea's onthouden, mede door onverholen racisme. Niet in het minst door Indonesië.
Sinds die tijd is er een guerillastrijd gaande tussen het Indonesische leger en verzetsbewegingen. Deze worden door Indonesië het Organisasi Papua Merdeka (OPM), Organisatie voor een vrij Papoea, genoemd hoewel deze al sinds 1970 opgerold is. Toen in Nederlands-Indië in 1945 de strijdkreet Merdeka (vrijheid) klonk was dat de Nederlanders onwelkom. Dezelfde kreet klinkt 65 jaar later nog steeds in Papua Barat. Nederland heeft een kans om iets van de schande van de overdracht recht te zetten.
Foto: Gearresteerde Kogoyas, 8 september 2011, AFP.