Alweer een meesterzet van Jack de Vries
De uithaal van CDA-lijsttrekker Sybrand van Haersma Buma richting VVD-premier Mark Rutte mag gerust gewaagd worden genoemd.
Niet des CDA's, zou je zeggen.
Volgens de kersverse christendemocratische lijsttrekker schurkt Rutte met zijn standpunten aangaande Europa en het robuuste bezuinigen op ontwikkelingssamenwerking tegen de PVV aan van Geert Wilders. 'Hij maakt van de VVD een PVV-light,' zegt Buma dinsdag in het AD. Maandagavond op een bijeenkomst in Amsterdam heette het dat Rutte zijn partij wil omturnen tot een 'namaak-PVV' en dat beoordeelt Buma als 'slecht voor de werkgelegenheid, voor onze gezinnen en voor onze samenleving'.
In deze paar zinnen geeft Buma een aardig inkijkje in de strategie die zijn partij de komende weken gaat voeren: alles wat in het CDA nog riekt naar de PVV, wordt met een harde borstel weggepoetst. Eerder werden alle PVV-vrienden uit het kabinet-Rutte, van wie Maxime Verhagen, Hans Hillen, Henk Bleker en kamerlid Ger Koopmans de bekendsten zijn, al dan niet uit zichzelf, geweerd van de kandidatenlijst voor de Tweede Kamer. Nu dus stevige taal van Buma aan regeringspartner VVD en premier Rutte die er bevreesd voor zou zijn dat de harde conservatieve kiezers overstappen dan wel blijven bij de PVV.
Running mates
Het is gewaagd, stevig, maar tevens een beetje dom. Want als voorzitter van de regeringsfractie CDA in het kabinet-Rutte/Verhagen/Wilders heulde ook Sybrand van Haersma Buma met de vijand, die PVV heet, zij het misschien wat minder innig dan de CDA-bewindslieden en sommige Kamerleden. Die bal zal dus eenvoudig terug te kaatsen zijn voor Rutte of voor wie van zijn running mates ook. Onherroepelijk loopt Buma dan de kans te worden beticht van hypocrisie, want 'waar was u meneer Buma met uw grote mond de afgelopen anderhalf jaar, en u bent toch niet weggelopen van het Catshuis omdat Geert Wilders en Fleur Agema aan tafel zaten?'
En welke kiezer zou Buma in vredesnaam willen terughalen met zijn opmerking dat een 'internationaal georiënteerd land als Nederland juist ook belang heeft bij ontwikkelingssamenwerking'? Vast niet de kiezers die zich op dat thema veel beter bediend weten door GroenLinks of de PvdA. En de voormalige CDA-achterban die bij de verkiezingen van 2010 toch massaal overstapte naar PVV en VVD, zal zich bevestigd zien in het vermoeden dat met het CDA onder Buma alweer afscheid is genomen van de poging van Verhagen, Hillen en Bleker om hun partij een conservatiever profiel te geven. Die oude kiezers komen dus niet terug.
Spin doctors
Ongetwijfeld zal Buma zich rekenschap hebben gegeven van de impact van zijn uitspraken, en anders zijn spin doctors wel. Wat kan hen hebben bewogen de aanval in te zetten op Rutte? Welke meesterzet heeft good old mannetjesmaker Jack de Vries vanuit de luwte met al zijn kennis en kunde gesouffleerd aan zijn volgelingen in de karavaan? Dat kan maar één ding zijn: tijd. Beter nu de bekende verwijten geïncasseerd over Buma's 'foute verleden' met de PVV, dan dat het door blijft etteren tot in de aanloop naar 12 september. Nu, terwijl het hoogtepunt van de verkiezingscampagne pas eind augustus zal liggen, kan het electoraal weinig kwaad.
Het is een gokje, want misschien reageert Rutte niet; hij zit in Berlijn bij Angela Merkel. Misschien spaart hij het op en gebruikt hij het op een moment dat het meer schade kan toebrengen. Alhoewel, het CDA staat met twaalf zetels al op een historisch laagterecord in de peilingen, en als die trend aanhoudt, dan heeft de VVD van dat arme, uitgeklede CDA helemaal niets te duchten. Is de nastoot van Rutte niet eens nodig, wat de vernedering voor Buma nog iets groter zal maken.
/Haagsche Post is een rubriek van notities, geruchten en onbewezen theorieën uit de residentie.