Jack Kirby
|Jack Kirby|
|Algemene informatie|
|Bijnaam||The King|
|Volledige naam||Jacob Kurtzberg|
|Geboren||28 augustus 1917|
|Overleden||6 februari 1994|
|Land||Verenigde Staten|
|Werk|
|Genre||Strips|
|Bekende werken||Strips van Marvel Comics en DC Comics|


Jack Kirby (New York City, 28 augustus 1917 – Thousand Oaks (Californië), 6 februari 1994) was een Amerikaanse stripauteur, en een van de meest invloedrijke stripauteurs in Amerika. Hij werkte voor onder andere Amerika's twee grootste stripboekcompagnieën, Marvel Comics en DC Comics. Zijn bijnaam in de stripwereld is ook wel The King.
Inhoud
Biografie[bewerken]
Jonge jaren[bewerken]
Jack Kirby werd geboren als Jacob Kurtzberg in New York City. Zijn ouders waren van Oostenrijkse afkomst. Kirby's vader was een conservatieve Jood en Kirby ging dan ook naar een Hebreeuwse school. In zijn jeugd raakte Kirby vaak betrokken bij jeugdbendes. Deze ervaringen vormden de basis van veel strips die hij later tekende (voorbeeld: het personage Benn Grimm was betrokken bij straatbendes. Bovendien heeft Ben dezelfde naam als Kirby's vader, Benjamin). Kirby werd op zijn veertiende toegelaten op het Pratt Instituut in Brooklyn, maar stopte al na een week.
De Golden Age van de strips[bewerken]
Kirby kwam uiteindelijk te werken bij het Lincoln krantensyndicaat in 1936, waar hij meewerkte aan de strips die in de krant verschenen zoals Your Health Comes First. Hij bleef hier tot 1939, waarna hij ging werken voor de animatiefilm compagnie Fleischer Studios.
Rond dezelfde tijd kwam Kirby in contact met de eerste stripboeken. In het begin waren deze stripboeken nog herdrukken van de strips die eerder in de krant waren verschenen, maar al snel werden hier nog niet eerder gedrukte strips aan toegevoegd. Kirby begon te werken als schrijver en tekenaar voor de stripboekuitgever Eisner & Iger. Via deze uitgever deed Kirby wat volgens eigen zeggen zijn eerste stripboekwerk was.
Kirby & Simon[bewerken]
Gedurende deze tijd leerde Kirby de striptekenaar Joe Simon kennen, en vormden een duo. Ze werkten nog de 20 jaar daarna samen. Ze verlieten samen Fox en kwamen terecht bij Timely Comics (het latere Marvel Comics). Hier bedachten ze samen de patriottische superheld Captain America. Hun unieke schrijf en tekenstijl maakte de strip meteen tot een succes en herschreef de regels voor hoe strips getekend moesten worden. Simon en Kirby brachten rond dezelfde tijd ook de eerste complete strip over Captain Marvel uit voor Fawcett Comics.
Captain America was het eerste van een groot aantal populaire personages die het duo zou bedenken. De namen Simon & Kirby werden onlosmakelijk verbonden met superheldenstrips. Een financiële onenigheid met Goodman maakte dat de twee overliepen naar National Comics, een van de voorlopers van DC Comics. Hier scoorden ze hun volgende hit met de "kid gang" teams, de Boy Commandos en de Newsboy Legion.
Kirby trouwde met Rosalind "Roz" Goldstein (25 september, 1922–22 december, 1998) op 23 mei 1942. Samen kregen ze vier kinderen: Susan, Neal< Barbara en Lisa. Datzelfde jaar liet hij zijn naam veranderen van Jacob Kurtzberg naar Jack Kirby. Kirby werd opgeroepen voor dienstplicht in 1943, en vocht als soldaat in de Tweede Wereldoorlog.
Na de Tweede Wereldoorlog nam de populariteit van de superheldenstrips af, waarna Kirby en zijn partner een ander genre verhalen begonnen te produceren. De samenwerking tussen Kirby en Simon eindigde in 1955 toen een van hun eigen stripuitgeverij Mainline Publications faalde. Kirby bleef freelance werken.
Stan Lee en Marvel Comics[bewerken]
Kirby ging werken voor Marvel Comics toen dit bedrijf net ontstond uit Atlas Comics. Hier schreef hij strips met uiteenlopende thema's (Western, spionage enz.). Hij maakte zichzelf vooral bekend met een serie monster horror en sciencefictionverhalen voor de stripseries Amazing Adventures, [Strange Tales, Tales to Astonish en Tales of Suspense. Zijn bizarre, krachtige en onaardse personages bleken zeer populair bij het grote publiek. Samen met Stan Lee stortte Kirby zich weer op superheldenstrips, beginnend met de Fantastic Four.
Voor bijna 10 jaar leverde Kirby de vaste tekenstijl en ontwerpen voor veel van Marvels' personages. Enkele beroemde personages die hij heeft helpen bedenken zijn Thor, de Hulk, Iron Man, de originele X-Men, de Silver Surfer, Dr. Doom, Galactus, Uatuu, Magneto, Ego the Living Planet, de Inhumans en hun verborgen stad Attilan, en de Black Panther.
Kirby bleef lange tijd actief bij Marvel, en experimenteerde met nieuwe tekentechnieken. In 1970 verliet Kirby Marvel Comics, en ging werken voor DC Comics.
Latere carrière[bewerken]
Bij DC Comics kreeg Kirby een contract dat hem volledige creatieve controle gaf als schrijver en tekenaar. Hij werkte mee aan nieuwe titels van de New Gods, Mister Miracle, en The Forever People. Verder werkte hij mee aan de Superman strip, Superman's Pal Jimmy Olsen, waar hij op verzoek van de uitgever aan werkte.
Kirby keerde daarna terug bij Marvel Comics waar hij meewerkte aan nieuwe Captain America strips, en de nieuwe stripserie The Eternals bedacht. In deze stripserie bedacht hij ook het buitenaardse ras de Celestials, die verantwoordelijk zouden zijn voor het ontstaan van supermensen in het Marvel Universum.
Hoewel ze artistiek succesvol waren, spraken de nieuwe strips het publiek minder aan dan Kirby's oude werk. Kirby was ook ontevreden over hoe hij werd behandeld bij Marvel, dus verliet hij het bedrijf weer om in de animatie te gaan werken. Zo werkte hij mee aan de series Turbo Teen en Thundarr the Barbarian. Hij hielp ook mee met de Fantastic Four animatieserie, waarbij hij weer samenwerkte met Stan Lee.
Kirby stierf uiteindelijk op 6 februari 1994. Maar in de stripwereld geld hij nog steeds als een van de meest invloedrijke tekenaars/schrijvers. Zijn werk staat vooral bekend om de dynamische energie en de lichaamstaal van de personages.
Prijzen[bewerken]
Jack Kirby kreeg een hoop erkenning voor zijn werk in de strips. In 1967 ontving hij de Alley Award voor beste tekenaar, en in 1968 werd hij in dezelfde categorie tweede.
Kirby won een Shazam Award voor "Special Achievement by an Individual" in 1971. De prijs dankte hij vooral aan zijn "Fourth World"-serie in Forever People, New Gods, Mister Miracle, en Superman's Pal Jimmy Olsen. Hij werd in 1974 opgenomen in de Shazam Awards Hall of Fame.
Zowel de Kirby Award als de Jack Kirby Hall of Fame zijn naar hem vernoemd.
In 1987 werd Kirby opgenomen in de De Will Eisner Award Hall of Fame.
In 2006 werd Jack Kirby verkozen tot nummer een in Comic Book Resources 'Top 100 van beste schrijvers en tekenaar".
[bewerken]
- The New York Times (Aug. 27, 2003): "Jack Kirby Heroes Thrive in Comic Books and Film", by Elvis Mitchell
- Jack Kirby op Marvel Database.com
|Referenties

