

Ik hoor de mensen
regelmatig mopperen over "al dat onkruid in hun gazon".
"Met welke middelen kan ik dat onkruid zo vlug mogelijk
vernietigen ?" is dan de hamvraag.
Onze voorouders bekeken die kruiden met heel andere ogen en hadden
zelfs respect voor kleefkruid, zevenblad, weegbree en madeliefjes
in hun tuin.
Madeliefje
(Bellis perennis):
Voor
kort hoorde ik een man klagen over madeliefjes in zijn gazon. Het
was niet om aan te zien vertelde hij. Die meneer heeft het nog
altijd niet door. Madeliefjes zijn niet alleen mooi en lekker,
voor onze voorouders betekenden ze nog veel meer.
De oude Franse benaming voor madeliefje is "Consoude". Dat is
afgeleid van het Latijnse consolida wat "hecht, vast" betekent.
Daarom symboliseerde het plantje vroeger maagdelijkheid, reinheid
en liefdestrouw.
Het madeliefje werkte niet alleen symbolisch, als je genoeg
bloemen en blaadjes van dit plantje at, reinigden die ook je
bloed. In elke heerlijk ruikende kom soep, kan je nu een
madeliefje leggen. Je soep wordt er een stuk feestelijker door.
Leg op het borrelhap-smeersel een madeliefje. Maak de stengel van
een stukje bieslook en maak blaadjes aan je bieslookspriet door er
een pimpernel, of een ander groen blaadje naast te leggen.
En dan nog iets, als je vroeger een goede afloop van belangrijke
zaken wilde verzekeren, dan moest je gedroogde madeliefjes op zak
hebben. En als je, in die tijd, de eerste drie gevonden
madeliefjes opat, had je het hele jaar door geen last van
tandpijn, koorts of oogziekte. Dus zet nooit de spuit op
madeliefjes in je gazon. Hopelijk heeft die meneer deze boodschap
gehoord en geniet hij vanaf nu van zijn madeliefjes in zijn gazon.
Zevenblad (Aegopodium podagraria)
Dit kruidje geraak je niet meer kwijt uit de tuin. Ik geniet
daarom liever van de zeven blaadjes die de groene bladeren vormen.
In juni komen er witte schermbloemen op, in juli zijn de zaadjes
in aanmaak. De bloemen zijn prachtig in wilde-bloemenboeketten.
Ook al zijn ze uitgebloeid, ze blijven mooi om te verwerken. De
groene bladeren gebruik ik altijd als buitenrand van mijn boeket.
De bladeren houden lang en het boeket ziet er dan goed gevuld uit.
De Romeinen plantten het zevenblad als groente. De kleine groene
blaadjes waren bij hen een delicatesse. Ze aten ze rauw of
stoofden het zevenblad met wat boter en kruiden. En wat de
Romeinen konden, dat kunnen wij nu nog.
De jonge blaadjes snipper ik in de sla. Zeker de eerste van het
seizoen zuiveren ons lichaam. Ook later op het jaar gebruik ik ze
en stoof ik ze samen met spinazie. Onverwacht lekker. Ik zeg
altijd maar : "Je krijgt de plant toch niet weg uit je tuin, dus
eet ze op". Ze smaken trouwens lekker en doen aan worteltjes
denken. Je kan ze ook op 't laatste moment aan worteltjes en
erwtjes toevoegen.
Als je kinderen zeuren en zagen dat het te warm is en dat ze
honger hebben, kan je ze wat zevenbladblaadjes geven. Let er wel
op dat je ze niet naast een druk bereden baan plukt. Ook niet vlak
naast het wandelpad waar de honden hun poot wel eens oplichten.
Als onze voorouders vroeger last hadden van voetjicht, maakten ze
een aftreksel van dit kruid door het te
overgieten
met kokend water en 20 min. te laten trekken. Trouwens, kijk maar
eens naar de Latijnse naam Aegopodium podagraria.
Voetjicht heet podagra en dat vind je in de Latijnse naam van
zevenblad terug.


grote weegbree


smalle weegbree
Grote Weegbree (Plantago major) en smalle weegbree
(Plantago lanceolata)
Mijn man Marcel keek vorige week een bedenkelijk naar zijn gazon
samen met onze buur landbouwer Filip. Hij riep me en zei: "Nu
staan er precies allemaal kleine sla's in onze tuin, kunnen we
daar iets aan doen?" Kleine sla's,
wat zouden ze daar nu mee bedoelen? Ik liet mijn inspecterend oog
eens over het gras
glijden en zag dat er
inderdaad heel wat plantjes tussen het gras groeiden die daar niet
dadelijk bedoeld waren. Het waren allemaal taaie weegbreebladeren
die een rozetje vormden en als een kleine sla tegen de aarde aan
groeiden. "Die ga je toch niet kapot spuiten" liet ik van me
horen. Onze buur Filip glimlachte eens bedenkelijk en keek naar
Marcel. Hij dacht waarschijnlijk : "Zij daarmee getrouwd".
Weegbree doe ik fijngesnipperd bij de sla. Ik plet een
weegbreeblad als er iemand een blaar op zijn voet heeft en van de
smalle weegbree maak ik thee tegen verkoudheid, want weegbree
heeft een slijmoplossende werking. Als er iemand een insectensteek
heeft of te dicht langs de netels liep, staat de weegbree altijd
paraat.
En als constipatie je parten speelt, eet dan zaden van de grote
weegbree. Twee theelepels ongemalen zaden in een glas warm water 5
min. laten weken en dan alles doorslikken. Dit herhaal je één tot
driemaal per dag.
Ondanks al deze goede eigenschappen zie ik mijn man telkens als
hij in de tuin gaat enkele plantjes uittrekken. Tegenwoordig
relativeert hij de toestand met de opmerking : "Toch spijtig, dat
er zoveel gras tussen onze weegbree blijft groeien…".
Kleefkruid
(Galium aparine):
Toegegeven, kleefkruid is een opdringerig kruidje dat je niet
zomaar weg krijgt. De jongens gooiden het vroeger op boze meisjes,
of die deden dan toch alsof. Tot nu toe nog niets verheugends mee
aan te vangen. Of toch?
Onze voorouders trokken regelmatig een sliert van deze kruiden uit
en maakten er een dikke prop van.
Die
natuurzeef legden ze op een emmer en dan goten ze er hun melk
door. Dat had dan twee voordelen. Kleine diertjes in de melk
bleven in het kruid zitten en er kwam een natuurlijk stremsel in
de melk, waardoor je gemakkelijker kaas van de melk kon maken.
Onze voorouders gebruikten het kruid ook, als ze last hadden van
abcessen en huidaandoeningen, zoals eczeem en psoriasis.
Kleefkruid zuivert inderdaad het lichaam. Je kan thee maken van
het kruid door 10 gr. ervan te overgieten met kokend water en niet
langer dan 5 min. te laten trekken.
Je kan kleefkruid zowel in- als uitwendig gebruiken. Waarom dan
geen kleefkruid in de spinazie?
Als je kleefkruid liever uitwendig gebruikt, maak er dan een
natuurlijk deodorant van. Dat doe je op de volgende manier.
- Pluk
een handvol verse kleefkruidstengels.
- Doe ze
in een kookpot en giet er 1 liter water over.
- Breng
aan de kook, neem de pot van het vuur en laat 15 min. trekken.
- Laat
afkoelen en doe het aftreksel in een fles.
- Bewaar
in de koelkast en voel je fris met je natuurlijke deodorant na
de douche. Deze deodorant blijft 5 dagen goed, daarna moet je
nieuwe maken.
Pluimvee
maakt trouwens ook korte metten met kleefkruid en pikt het kruid
helemaal op. Ze krijgen dan stevige eierschalen. Als je het
uittrekt in je tuin, laat dan de kippen ervan genieten.