Afgelopen weekend gingen in talloze Russische steden mensen de straat op om te protesteren. Jong of oud, rijk en arm, veel mensen zijn de alleenheerschappij en het economisch wanbeleid van premier Vladimir Poetin zat. Vooral in de regio's bestaat er grote onvrede.
,,Ik ben het zat, meer dan zat. Zelfs op mijn leeftijd. Ik mag het niet zeggen, maar ik denk dat we eigenlijk de wapens moeten oppakken en die hele bende het Kremlin uit moeten jagen!", zegt de 81-jarige Ljoedmila Erisova stellig. Een groepje punkers, die even bij de demonstratie in Vladivostok kwamen kijken, moet lachen om de verhitte grootmoeder. ,,Jullie denken dat ik dat niet meer kan? Ik heb de Nazi's in 1944 eigenhandig uit Wit-Rusland geschoten, Maarschalk Zjoekov heeft me er zelf de Lenin-orde voor opgespeld. We hebben het land verdedigd en we krijgen er niets voor terug." Zelfs de punkers vallen stil. ,,Ze moeten zich schamen, die Medvedev en vooral die Poetin, ik moet rechtzaken voeren om nog een beetje pensioen te krijgen. De mensen hebben er genoeg van!"
Afgelopen weekend gingen in meer dan 50 steden in alle elf tijdzones van Rusland boze burgers de straat op. Allerlei organisaties, van de communistische partij tot de federatie van autobezitters, hadden 20 maart tot nationale protestdag uitgeroepen. Uiteindelijk kwamen er volgens de Russische pers in totaal niet meer dan 20.000 mensen opdagen. Een relatief laag cijfer, vooral omdat de meeste stadsbesturen de demonstraties hadden verboden. Bovendien werd de gebruikelijke trucendoos opengetrokken, in Vladivostok riepen verschillende radiostations om dat de demonstratie was afgelast en in andere steden doken plots jaarmarkten en kinderfeestjes op. Toch was het deze keer anders, weet ook zakenman Aleksej, die zijn achternaam uit voorzorg niet noemt. ,,Normaal gesproken zie je alleen marginale figuren protesteren, nu sta ik er plots zelf ook tussen. Ik ben onlangs vader geworden, dan ga je toch nadenken. Ik wil niet dat mijn zoon in zo'n corrupt land opgroeit", zegt hij. Volgens een recente peiling van een onderzoeksinstituut zou zo'n 30 procent van de bevolking in Rusland bereid zijn de straat op te gaan. De alledaagse kosten voor levensonderhoud zijn flink omhoog gegaan de afgelopen jaren terwijl de werkeloosheid en de corruptie juist toeneemt. Volgens Vitali Nikolaev (22) is er nergens werk te vinden. ,,Toen ik nog aan de zeevaartschool studeerde kon ik af en toe mee op de vaart naar Japan, nu heb ik een diploma en is er geen werk. De regering luistert niet naar onze problemen, het interesseert ze daar in Moskou gewoon niet", legt hij uit.
In de Siberische stad Irkoetsk gingen zo'n 2000 mensen de straat, vooral om te protesteren tegen een grote fabriek die chemisch afval dumpt in het Bajkalmeer, een van 's werelds grootste zoetwaterreserves. In Kaliningrad, de Russische enclave ingesloten tussen Polen en Litouwen, kwamen zo'n 5000 mensen protesteren, terwijl bij protesten in januari ruim 12.000 mensen kwamen opdagen. Volgens berichten in de lokale media had de grootste werkgever in het gebied, autofabriek AvtoTor, laten weten dat iedereen die zou gaan protesteren op staande voet werd ontslagen. Volgens de meeste analisten moet vooral premier Poetin zich bewijzen in de regio's die het economisch gezien het zwaarst te voorduren hebben. ,,We hebben altijd een streepje voor gehad", legt Artjom Samsonov uit, een oppositie-activist in Vladivostok. ,,Ten tijde van de Tsaar kreeg je hier gratis land, in de Sovjet-Unie waren de salarissen hier stukken hoger. Nu ligt al het geld in Moskou. Zelfs de enige lucratieve vorm van handel, die met China, Japan en Korea, is nu door de federale overheid aan banden gelegd. Iedereen gaat hier weg, jongeren verhuizen naar Moskou of liever nog naar het buitenland. Dat neem ik de overheid kwalijk."