Problemen
In een seconde tijd verdwijnen hele stroken bos van het aardoppervlak, vooral in het Amazonewoud, het Congobekken en Zuidoost-Azië. Dat heeft gevolgen voor de hele planeet: de uitstoot van broeikasgassen neemt toe, ecosystemen verdwijnen en de leefomgeving van honderden miljoenen mensen staat onder zware druk .
Uitstoot van broeikasgassen
Ontbossing is een van de belangrijkste oorzaken van de klimaatverandering. Daar zijn twee redenen voor. Ten eerste: als er minder bossen zijn, kunnen deze ecosystemen ook minder koolstof opnemen en opslaan. Daardoor is er meer CO² in de atmosfeer aanwezig. Ten tweede komt het CO² die in die bomen en bosbodems opgeslagen zit vrij door de bomen om te hakken. Uiteindelijk is tot 20 procent van de wereldwijde uitstoot van broeikasgassen toe te schrijven aan ontbossing. Dat is meer dan de uitstoot van de wereldwijde transportsector.
Aanslag op de biodiversiteit
De ontbossing draagt niet alleen bij aan de opwarming van de aarde, maar brengt ook de rijkdom aan platen en dieren in gevaar. Bossen herbergen immers de kern van de biodiversiteit: heel wat van de levende soorten op aarde woont in het regenwoud. Door de ontbossing zijn zij ter dood veroordeeld. De huidige snelheid waarmee soorten verdwijnen, ligt naar schatting duizend keer hoger dan het natuurlijke tempo. En uiteindelijk bedreigt die uitroeiing van leven ook de mens zelf.
Lokale bevolking is slachtoffer
In het Amazonewoud, het Congobekken en Zuidoost-Azië wordt de plaatselijke bevolking van haar gronden verdreven. Haar leefomgeving raakt vervuild en verwoest. De houtkapbedrijven en de plantagehouders beweren dat ze zorgen voor werkgelegenheid en welvaart. Maar de arbeidsomstandigheden in de concessies zijn vaak erbarmelijk. Bovendien komt het geld niet terecht bij de arbeiders en evenmin bij de lokale gemeenschap, maar wel bij buitenlandse bedrijven en vaak ook corrupte ambtenaren en politici .
Gevaarlijke handel in hout
Consumenten laten de houthandel floreren ten koste van het leefmilieu. Door onze voorliefde voor exotisch hout en ons gebrek aan belangstelling voor de herkomst van de producten die we kopen, wordt het woud verder geplunderd. Jammer genoeg houdt de prijs van het hout geen rekening met de ecologische en sociale kosten van de ontbossing. De wetgeving is niet streng genoeg of wordt met de voeten getreden. Zolang 'illegaal' en 'niet-duurzaam' geproduceerd hout een economische afzet vindt zal de dreiging voor de regenwouden rond de evenaar en de boreale bossen in het noorden blijven bestaan.
In 2010 heeft de EU eindelijk een wet goedgekeurd die illegaal hout op de Europese markt verbiedt. Die verplicht de invoerders van hout een systeem uit te werken om de herkomst van het hout te traceren. Overtreders zullen boetes moeten betalen die in verhouding staan met de milieuschade die ze hebben berokkend. Vanaf maart 2013 is de wet van kracht.
Landbouwindustrie met weinig scrupules
De handel in hout is lang niet de enige oorzaak van de ontbossing. Ook de landbouwindustrie ontbost in ijltempo om bosgebieden om te zetten in landbouwgrond. In Indonesië gebeurt dat voor de productie van papier, maar ook van palmolie, die gebruikt wordt in schoonheidsproducten en voeding. In Brazilië wordt bos gekapt om er runderen te laten grazen. Het vlees en het leder zijn bestemd voor uitvoer naar onze landen. En vaak wordt er ook soja gekweekt dat dient als voeder voor ons vee, of voor de productie van biobrandstoffen. In al die gevallen wordt het woud opgeofferd aan financiële belangen op korte termijn.