|Title||Flexible and open development research|
|Period||10 / 2010 - 12 / 2011|
|Status||Completed|
|Research number||OND1345741|
|Probleemstelling


Het doorvoeren van majeure veranderingen in het bedrijf, is vaak te risicovol voor ondernemers in de praktijk om daarmee aan de slag te gaan. De vraag is of via experimenteel onderzoek middels proof of principles van systeemvernieuwingen ondernemers gestimuleerd kunnen worden tot grotere systeeminnovaties.
Doelgroep en kennisbehoefte
De doelgroep voor het ontwikkelingsgericht onderzoek is: het varken, de varkenshouder en afhankelijk van het project de maatschappij, stallenbouwers en/of toeleverend of afnemend bedrijfsleven die gemotiveerd en geïnteresseerd zijn met de innovaties aan de slag te gaan.
Hierbij gaat het om experimenteel onderzoek op de proefbedrijven naar de proof of principles van systeemvernieuwingen of deelsystemen. Deze zijn essentieel om praktijkinnovaties te ondersteunen en los te maken. Het betreft het ontwikkelen, uittesten en doorontwikkelen van de basisprincipes van geheel nieuwe oplossingsrichtingen (prototyping) die verbeteringen van meerdere duurzaamheidsaspecten trachten te realiseren en die praktijkmatige innovaties eerder mogelijk maken. Dit vindt plaats in nauwe samenwerking met netwerken van geïnteresseerde industrie, veehouders, adviseurs en ketenpartijen. Het resultaat is een aantal prototypes voor onderdelen van integraal duurzame houderijsystemen die vervolgens op en door praktijkbedrijven toegepast en verder doorontwikkeld worden. De kinderziekten zijn er dan grotendeels uit. Door inzet van onderzoek draagt de overheid aldus bij aan het draaglijk maken van financiële en technisch inhoudelijke risico s van grotere innovaties. Hiermee worden de risico s voor toepassing in de praktijk verkleind. In 2011 is de focus gericht op experimenteel onderzoek op de proefbedrijven voor de varkenshouderij (Sterksel). In een enkel geval kan het onderzoek betreffen op praktijkbedrijven zoals bijvoorbeeld systeemvernieuwing gericht op management.
Doelstelling project
De doelstelling van het project is het ontwikkelen, uittesten en doorontwikkelen van de basisprincipes van geheel nieuwe oplossingsrichtingen (prototyping) die verbeteringen van meerdere duurzaamheidsaspecten trachten te realiseren en die praktijkmatige innovaties eerder mogelijk maken.
Het project legt daarbij verbindingen tussen enerzijds het ontwerponderzoek en anderzijds gemotiveerde ondernemers en bedrijfsleven die met innovaties zelf aan de slag willen.
Relevantie project voor EL&I
De integrale verduurzaming van de veehouderij is een complex veranderingsproces. Het zetten van kleine stappen vanuit initiatieven in de praktijk of vanuit onderzoekresultaten, vaak voor één aandachtsveld (zoals milieu, welzijn of gezondheid) vindt plaats. Echter het zetten van grotere stappen, is vaak te risicovol voor ondernemers in de praktijk om daarmee aan de slag te gaan. Het is belangrijk voor EL&I om via experimenteel onderzoek te komen tot proof of principles van systeemvernieuwingen of deelsystemen. Dit moet ondernemers helpen te komen tot grotere systeeminnovaties. Voorts ondersteunt het ondernemers bij het oplossen van nieuwe knelpunten (lock inn s) bij hun innovatie.
Aanpak en tijdspad
Voor alle projecten met ontwikkelingsgericht onderzoek geldt een vergelijkbare fasering: in een eerste fase vindt op kleine schaal een stuk innovatie en uitontwikkeling plaats, om te bepalen of het systeem voor mens en dier goed functioneert. In een vervolgfase wordt dit opgeschaald. Voor varkens van hok naar afdelingsniveau, waarna het uitgerold wordt naar de praktijk.
Kern bij de aanpak is dat enerzijds wordt aangesloten bij het onderzoek dat uitgevoerd is gericht op systeemanalyse en ontwerpen (varkansen, kracht van koeien). Anderzijds is voor de uitrol belangrijk dat steeds gezocht wordt naar gemotiveerde ondernemers en ketenpartijen die zelf met de innovaties verder willen. Deze groep moeten zich mede eigenaar voelen van het onderzoek.
Het realiseren van onderzoek op de proefbedrijven biedt de mogelijkheid om als proeftuin al tijdens het project de nodige kennisoverdracht en communicatie richting de sector te laten plaatsvinden. Ook het aspect Inspireren door te realiseren komt dan uitgebreid aan bod: een innovatie blijft niet hangen in een tekening of schets, maar wordt ook daadwerkelijk gebouwd en uitontwikkeld. Zodra de prototypes uitontwikkeld zijn worden deze uitgerold naar de praktijk. Één of enkele ondernemers zullen dan begeleid worden om met het systeem aan de slag te gaan en het echt in de praktijk in gebruik te nemen. In een enkel geval zijn er veehouders die zelf al als proeftuin aan de slag zijn en waar de aanpak zich meer richt op samenwerken met dit type ondernemers gericht op de doelstelling van EL&I.
Resultaten
Varkens
Meegroeihuis:
Het meegroeihuis is een project waarin een totaal nieuw houderijsysteem ontwikkeld worden. Binnen de varkenshouderij worden de dieren al jaren op dezelfde manier en leeftijdscategorie gehuisvest, het is tijd om dat opnieuw te gaan ontdekken en ontwikkelen. Daarbij wordt gewerkt aan een kraambed, welfare zoog- en opfokhok voor zeugen met biggen en een groeihok voor vleesvarkens. Hiermee kan een echte welzijnsslag gemaakt worden waarbij overleving van de biggen ook een belangrijk item is. Dit project is reeds opgestart in 2010 en zal vervolg krijgen in 2011.
Toiletstal:
De toiletstal is, naast een uitkomst van Varkansensessies, een reeds lang gekoesterde wens van ook bedrijfsleven. Op diverse manieren is dit steeds ontworpen op papier, nu wordt de stap gezet om het ook te gaan ontwikkelen. Daarvoor zijn nog vele pogingen nodig om te bepalen hoe het varken beïnvloed kan worden in mestgedrag. Ook wordt bekeken of er directe mestscheiding aan de bron kan plaatsvinden. Zowel gezondheid en welzijn (meer hygiëne in het hok, meer functiegebieden mogelijk) als milieubelasting (ammoniak, stof en geuruitstoot) zijn dan zo optimaal mogelijk. Dit project zal in 2011 opgestart worden.
Nieuwe drachtstal:
Vanuit het netwerk Wat liggen ze er mooi bij zijn reeds goede resultaten geboekt met het ontwikkelen van kraamhokken voor zeugen. Ook op het gebied van drachtige zeugen worden nu nieuwe systemen ontwikkeld volgens de inzichten: voeren op maat, zekerheid en ontspanning. Het realiseren en finetunen van de concepten zal in 2011 plaatsvinden.
Publicaties bij dit project zijn beschikbaar via deze Link>
|Program||BO-12.02-001|
Go to page top
Go back to contents
Go back to site navigation