Salá lisolo ya siansi oyo elobeli lolenge ya banyama oyo esili kosila, Resplendent Quetzal.
Quetzal oyo ezali kongɛnga: Kotala nsima ya lolenge moko oyo esilá kokufa Quetzal oyo ezali kongɛnga, oyo eyebani mpe na nkombo Pharomachrus mocinno, ezalaki kala ndɛkɛ ya langi ya makasi mpe ezalaki na libota ya trogon. Ndɛkɛ yango ya kokamwa, oyo eutá na bitúká ya bangomba ya Amerika ya ntei, eyebanaki mpo na nzoto na yango ya vert oyo ezali kongɛnga, ntolo na yango ya motane, mpe nsala milai ya mokila oyo ezalaki kosopana. Atako lolenge yango ezalaki kokola malamu na boumeli ya bikeke mingi, nsukansuka elimwaki mpo na makambo ndenge na ndenge. Na lisolo oyo, tokotalela bizaleli, esika oyo ndɛkɛ yango efandaka, mpe makambo oyo esalaka ete ndɛkɛ yango oyo kala ezalaki kongɛnga ekufa. Resplendent Quetzal ezalaki ndɛkɛ moko ya monene ya katikati, na bolai ya santimɛtrɛ 36 tii 40. Mibali ezalaki mpenza kobenda likebi, na nsala na bango ya milai mpe ya mapasa ya mokila oyo ekokaki kokola molai lokola mɛtrɛ moko na bolai. Mibali to ya basi bazalaki na nsala ya vert oyo ezalaki kongɛnga, oyo ya mibali bazalaki na ntolo ya motane mpe ya basi bazalaki na ntolo ya langi ya motane. Bandɛkɛ yango eyebanaki mpe mpo na kolela na bango ya kotɔbɔla, oyo ezalaki koyokana na zamba mobimba. Esika ya kofanda ya Resplendent Quetzal ezalaki libosoliboso bazamba ya mapata ya Amerika ya ntei, na bosanda ya mɛtrɛ 1200 mpe 3000. Bitúká yango ezalaki na mai mingi, malili ezalaki mingi mpe matiti ezalaki mingi. Bandɛkɛ yango ezalaki mingi na bisika oyo ezalaki na avocat ya zamba mingi, oyo ezalaki eteni monene ya bilei na bango. Quetzal ezalaki mpe kolya banyama mikemike mpe banyama mikemike oyo ezali na mikuwa ya mokɔngɔ mpe eyebanaki ete esalaka zumbu na mabulu ya banzete to na mabulu ya ba- woodpecker oyo esundolami. Atako kitoko na yango ya koningana, Quetzal ya Resplendent ekufaki mpo na makambo mingi. Moko ya bantina ya libosoliboso ezalaki kobebisama ya bisika oyo ndɛkɛ yango efandaka, mpamba te kokata bazamba mpo na kosala bilanga mpe kokata banzete ekitisaki teritware oyo ndɛkɛ yango ezalaki na yango. Kosalela bankisi ya koboma banyama na bitúká yango esalaki mpe ete lolenge yango ekita. Longola yango, bazalaki koluka nsala ya Quetzal mpo na nsala na yango, oyo bazalaki kosalela na bilamba ya bonkɔkɔ ya bato ya Maya mpe na bilamba. Nsukansuka, kosangisa makambo wana esalaki ete ndɛkɛ yango esila. Mpo na kosukisa, kala Resplendent Quetzal ezalaki lolenge moko ya kongɛnga oyo ezalaki kokembisa bazamba ya mapata ya Amerika ya ntei. Emonaneli na yango ya kobenda likebi mpe kobenga na yango ya kotɔbɔla esalaki ete ezala eteni oyo bato balingaka mingi ya etúká na yango ya kobotama. Kasi, kobebisama ya bisika oyo efandaka, kobundisa banyama, mpe kosalela bankisi ya koboma banyama esalaki ete nsukansuka ndɛkɛ yango ya kokamwa esila. Atako Quetzal ya kongenga ezali lisusu elongo na biso te, bokundoli na yango ezali lokola bokundoli ya ntina ya