 Lobelá etumba oyo esalemaki na Inde mpe Chine na 1962
Etumba ya Inde-Chine ya 1962, eyebani mpe lokola Etumba ya Chine-Indien, ezalaki etumba ya mokuse kasi makasi ya ndelo kati na bikólo mibale oyo eumelaki pene na sanza moko, kobanda mokolo ya 20 Ɔkɔtɔbɛ tii mokolo ya 21 Novɛmbɛ 1962. Etumba yango esalemaki libosoliboso na etúká ya Himalaya, mpe matata monene ezali mpo na ndelo ya mikili yango mibale, mingimingi na bitúká ya Aksai Chin mpe Arunachal Pradesh. Ezala Inde to Chine esɛngaki teritware yango, mpe matata ezalaki se kobakisama kati na mikili yango mibale banda bambula mingi liboso ya etumba yango. Guvɛrnema ya Chine emonanaki ete etɛlɛmɛlo ya Inde na matata yango lokola ndakisa ya bizaleli ya Inde oyo elingi kopanzana, nzokande Inde emonanaki ete misala ya Chine ezali likama mpo na libateli na yango. Na basanza oyo ezalaki liboso ya etumba, bitumba ya mikemike esalemaki na ndelo, mpe na sanza ya Sɛtɛmbɛ 1962, basoda ya Chine babandaki kokende liboso na bisika oyo matata ezalaki. Na mokolo ya 20 Ɔkɔtɔbɛ, basalaki etumba ya mobimba, mpe mampinga ya Inde ezwaki mpasi nokinoki. Guvɛrnema ya Inde, oyo ebongisamaki te mpo na bonene ya attaque yango, emimonaki na defense. Mampinga ya Chine ekendeki liboso nokinoki mpe na boumeli ya mikolo ezwaki eteni monene ya teritware oyo ezalaki na matata. Mampinga ya Inde ebundaki na mpiko, kasi bamibongisaki malamu te mpe bazalaki na bisaleli malamu te mpo na makambo ya etumba ya bisika minene. Etumba esilaki le 21 novembre ntango Chine esakolaki cessation ya masasi mpe elongolaki mampinga na yango, kasi te yambo ete ezwa territoire ya ntina oyo ezalaki liboso na Inde. Etumba yango esalaki ete bankóto ya bato bakufaki na ngámbo nyonso mibale mpe ebungisaki mpenza Inde, ezala na oyo etali teritware mpe na lolendo ya ekólo. Ezalaki na bopusi ya koumela na boyokani kati na Inde mpe Chine mpe etikalaki na bozangi bondimi ya mozindo oyo ezali kaka tii lelo. Makambo mingi esalaki ete etumba ebanda, na ndakisa matata ya ndelo oyo esilaki te, matomba ya ekólo oyo ezalaki kowelana, mpe makanisi ekeseni. Atako milende mingi esalemi mpo na ko normaliser ba relations, matata ya frontière etikali kosila te tii lelo.