Art. 31. 1. W razie stwierdzenia, że organ, którego działania lub bezczynności dotyczy orzeczenie Sądu, nie wykonał w całości lub w części tego orzeczenia, Sąd może orzec o wymierzeniu temu organowi grzywny. Orzeczenie Sądu o ukaraniu grzywną podlega wykonaniu w drodze egzekucji sądowej bez opatrywania go klauzulą wykonalności. 2. Sąd, w przypadku, o którym mowa w ust. 1, może ponadto orzec o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia lub obowiązku, jeżeli pozwala na to charakter sprawy oraz niesporne okoliczności jej stanu faktycznego i prawnego. 3. Sąd stosuje przepisy ust. 1 lub 2 w przypadku uwzględnienia skargi wniesionej przez uprawniony podmiot, który uprzednio zwrócił się do właściwego organu z pisemnym wezwaniem do wykonania orzeczenia Sądu. 4. Osobie, która poniosła szkodę wskutek niewykonania orzeczenia Sądu, służy roszczenie o odszkodowanie na zasadach określonych w Kodeksie cywilnym, z wyłączeniem art. 418 tego kodeksu. 5. Odszkodowanie, o którym mowa w ust. 4, przysługuje od organu, który nie wykonał orzeczenia Sądu. Organ ten orzeka o odszkodowaniu przez wydanie decyzji w terminie 3 miesięcy od dnia wniesienia wniosku o odszkodowanie; strona, która w tym terminie nie otrzymała decyzji lub jest niezadowolona z przyznanego jej odszkodowania, może wnieść powództwo do sądu powszechnego w terminie 30 dni od dnia pozostawania organu w zwłoce lub doręczenia jej decyzji w tej sprawie. 6. Grzywnę, o której mowa w ust. 1, wymierza się do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w sektorze przedsiębiorstw za ostatni miesiąc kwartału poprzedzającego dzień wydania orzeczenia o ukaraniu grzywną, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów.


Ustawa z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym Rozdział 1 Przepisy ogólne i organizacyjne

Art. 32. 1. O stwierdzonych w toku rozpoznawania spraw istotnych naruszeniach prawa lub okolicznościach mających wpływ na ich powstanie oraz o przypadkach niewykonania orzeczeń Sądu, Prezes Sądu lub skład orzekający informuje właściwe organy lub ich organy zwierzchnie w formie wystąpienia. 2. Organ, który otrzymał wystąpienie, obowiązany jest je rozpatrzyć i powiadomić w terminie 30 dni Sąd o zajętym stanowisku. Rozdział 3 Postępowanie przed Sądem


Art. 33. 1. Sąd wszczyna postępowanie na podstawie skargi wniesionej przez uprawniony podmiot. 2. Uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny, prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich oraz organizacja społeczna w zakresie jej statutowej działalności, w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób.


Art. 34. 1. Skargę można wnieść po wyczerpaniu środków odwoławczych, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator lub Rzecznik Praw Obywatelskich. 2. Przez wyczerpanie środków odwoławczych należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek odwoławczy przewidziany w ustawie. 3. Jeżeli ustawa nie przewiduje środków odwoławczych w sprawie będącej przedmiotem skargi, należy przed wniesieniem jej do Sądu zwrócić się do właściwego organu z wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa. Skarga może być wniesiona po upływie 30 dni od dnia doręczenia wezwania.


Art. 35. 1. Skargę wnosi się bezpośrednio do Sądu w terminie 30 dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie, a w innych przypadkach w terminie 30 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o podjęciu aktu lub innej czynności organu uzasadniającej wniesienie skargi. 2. Prokurator lub Rzecznik Praw Obywatelskich mogą wnieść skargę w terminie 6 miesięcy od dnia doręczenia stronie rozstrzygnięcia w sprawie indywidualnej, a w pozostałych przypadkach w terminie 6 miesięcy od dnia wejścia w życie aktu lub podjęcia innej czynności uzasadniającej wniesienie skargi. 3. Sąd z ważnych powodów przywróci na wniosek strony termin do wniesienia skargi. 4. Nie można wnieść skargi do Sądu, jeżeli toczy się postępowanie w celu zmiany, uchylenia lub stwierdzenia nieważności aktu albo innej czynności.


Art. 36. 1. Od skargi pobiera się wpis. 2. Rada Ministrów określi, w drodze rozporządzenia, wysokość oraz zasady pobierania wpisu. 3. W sprawach skarg stosuje się odpowiednio przepisy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych.


Art. 37. Skarga powinna zawierać: 1) oznaczenie skarżącego, jego miejsca zamieszkania lub siedziby, 2) wskazanie zaskarżonej decyzji, postanowienia, innego aktu lub czynności, 3) oznaczenie organu, którego działania lub bezczynności skarga dotyczy, 4) określenie naruszenia prawa bądź interesu prawnego, 5) podpis osoby wnoszącej skargę, a w przypadku wniesienia jej przez pełnomocnika - jego podpis z załączeniem do skargi pełnomocnictwa.


Art. 38. 1. Po otrzymaniu skargi Sąd przesyła jej odpis organowi, którego działanie lub bezczynność zaskarżono, i zobowiązuje go do udzielenia odpowiedzi na skargę w terminie 30 dni od dnia doręczenia odpisu skargi oraz do nadesłania w tym terminie akt sprawy. 2. Organ, którego działanie lub bezczynność zaskarżono, może uwzględnić skargę w całości do dnia wyznaczenia przez Sąd terminu rozprawy.


Art. 39. 1. W razie nie nadesłania przez organ odpowiedzi na skargę i akt sprawy w terminie określonym w art. 38 ust. 1, Sąd może orzec w sprawie na podstawie stanu faktycznego i prawnego przedstawionego w skardze, gdy nie budzi on uzasadnionych wątpliwości w świetle ustaleń poczynionych przez Sąd w toku rozpoznania sprawy. 2. Od orzeczenia wydanego w przypadku, o którym mowa w ust. 1, strona przeciwna może wnieść do Sądu sprzeciw w terminie 14 dni od daty doręczenia orzeczenia, jeżeli jednocześnie doręczy odpowiedź na skargę wraz z aktami sprawy. 3. Do rozpoznania sprzeciwu stosuje się odpowiednio przepis art. 47 ust. 4.


Art. 4. 1. W skład Sądu wchodzą: Prezes, wiceprezesi tego Sądu, prezesi izb, prezesi ośrodków zamiejscowych oraz sędziowie. 2. Prezesa i wiceprezesów Sądu powołuje i odwołuje Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej spośród sędziów tego Sądu, za zgodą Zgromadzenia Ogólnego Sędziów Sądu.


Art. 40. 1. Wniesienie skargi do Sądu nie wstrzymuje wykonania aktu lub zawieszenia czynności, jednakże Sąd może na wniosek strony lub z urzędu wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania tego aktu lub zawieszeniu czynności, zwłaszcza jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia skarżącemu znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. 2. Wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności, następuje z mocy prawa, jeżeli organ, który wydał akt bądź dokonał czynności nie przedstawił Sądowi odpowiedzi na skargę wraz z aktami sprawy w terminie, o którym mowa w art. 38 ust. 1.


Art. 41. 1. W postępowaniu przed Sądem stroną przeciwną w stosunku do skarżącego jest organ, którego działanie lub bezczynność jest przedmiotem skargi. 2. Osoby, których interesu prawnego dotyczy wynik postępowania sądowego, mogą wziąć w nim udział na prawach strony.


Art. 42. 1. Osoby fizyczne mogą działać osobiście lub przez pełnomocników. 2. Osoby prawne i inne jednostki organizacyjne nie posiadające osobowości prawnej działają przez organy uprawnione do działania w ich imieniu lub przez pełnomocników.


Art. 43. 1. Postępowanie przed Sądem toczy się z udziałem prokuratora, gdy prokurator wniósł skargę, albo gdy zgłosił swój udział w postępowaniu przed Sądem. 2. Nieobecność prokuratora na rozprawie nie wstrzymuje rozpoznania sprawy przez Sąd.


Art. 44. Orzeczenia Sądu zapadają w składzie trzech sędziów, chyba że ustawa niniejsza stanowi inaczej.


Art. 45. 1. Przewodniczący wydziału, prezes ośrodka zamiejscowego lub wyznaczony sędzia: 1) zarządza skompletowanie akt niezbędnych do rozpoznania sprawy, a w razie potrzeby także innych dowodów, 2) wyznacza skład sędziowski orzekający w sprawie, 3) zarządza doręczenie stronie przeciwnej odpisów skargi z załącznikami dla przedstawienia odpowiedzi na skargę wraz z aktami sprawy, wyznaczając w tym celu termin nie przekraczający 30 dni od dnia doręczenia odpisu skargi, 4) wyznacza termin posiedzenia niejawnego lub rozprawy, w którym sprawa ma być rozpoznana, 5) zarządza zawiadomienie o rozprawie stron i innych osób, których udział w rozprawie jest konieczny. 2. Zmiana składu orzekającego może nastąpić z uzasadnionych przyczyn w drodze zarządzenia przewodniczącego wydziału, prezesa ośrodka zamiejscowego lub wyznaczonego sędziego.


Art. 46. 1. Skarżący może cofnąć skargę. Cofnięcie skargi nie wiąże Sądu, chyba że rozpatrzenie sprawy stało się bezprzedmiotowe lub wydanie orzeczenia stało się z innych przyczyn zbędne. 2. W razie cofnięcia skargi i umorzenia przez Sąd postępowania przed rozprawą, skarżącemu zwraca się wpis; w razie cofnięcia skargi na rozprawie - połowę wpisu.


Art. 47. 1. Sąd rozpoznaje skargę na rozprawie, jeżeli nie zachodzą okoliczności uzasadniające rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym. 2. Przewodniczący wydziału lub prezes ośrodka zamiejscowego może skierować sprawę do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym co do jej istoty, jeżeli w sposób oczywisty decyzja jest dotknięta wadą, o której mowa w art. 156 § 1 pkt 1, 3 i 4 Kodeksu postępowania administracyjnego. 3. Uczestnik postępowania może zgłosić sprzeciw od wyroku wydanego na posiedzeniu niejawnym w terminie 14 dni od daty doręczenia wyroku. 4. Wniesienie sprzeciwu w terminie określonym w ust. 3 powoduje rozpoznanie sprawy na rozprawie. Sąd w orzeczeniu wydanym po rozpoznaniu sprzeciwu wydaje wyrok utrzymujący w mocy w całości lub w części wyrok wydany na posiedzeniu niejawnym albo uchyla go i wydaje wyrok rozstrzygający sprawę co do istoty bądź też sprzeciw odrzuca i postępowanie umarza.


Art. 48. 1. O czasie i miejscu rozprawy zawiadamia się uczestników postępowania w terminie umożliwiającym otrzymanie zawiadomienia na siedem dni przed rozprawą. 2. Sąd może uznać stawiennictwo uczestnika postępowania na rozprawie za obowiązkowe.


Art. 49. 1. Skład orzekający może wystąpić do Prezesa Sądu o rozpoznanie sprawy przez skład siedmiu sędziów z uwagi na występujące w sprawie istotne wątpliwości prawne. 2. Z przyczyn określonych w ust. 1 skład orzekający może wystąpić do Prezesa Sądu o wyjaśnienie wątpliwości prawnych przez skład siedmiu sędziów, izbę lub połączone izby. Wyjaśnienie wątpliwości następuje w drodze uchwały. 3. Prezes Sądu po otrzymaniu postanowienia Sądu w sprawie, o której mowa w ust. 1, wyznacza skład siedmiu sędziów, przewodniczącego składu oraz termin rozpoznania sprawy. 4. Prezes Sądu po otrzymaniu postanowienia Sądu, o którym mowa w ust. 2, przekazuje przedstawione wątpliwości prawne do wyjaśnienia przez skład siedmiu sędziów, izbę lub połączone izby. Przepis ust. 3 stosuje się odpowiednio. 5. Uchwała Sądu wyjaśniająca wątpliwość prawną wiąże w danej sprawie.


Art. 5. 1. Naczelny Sąd Administracyjny dzieli się na izby. Sędzia Sądu może być członkiem tylko jednej izby. 2. Sąd w Warszawie dzieli się na wydziały. W Sądzie tym działa Biuro Prezydialne i Biuro Orzecznictwa. Biura mogą dzielić się na wydziały. 3. Ośrodki zamiejscowe mogą dzielić się na wydziały.


Art. 50. Przy rozpoznawaniu pytań prawnych, o których mowa w art. 18 ust. 2, stosuje się odpowiednio art. 49 ust. 4 i 5. Sąd rozpoznaje pytania prawne w składzie pięciu sędziów.


Art. 51. Sąd nie jest związany granicami skargi. Sąd nie może jednak wydać orzeczenia na niekorzyść skarżącego, chyba że stwierdzi naruszenie prawa skutkujące stwierdzenie nieważności zaskarżonego aktu.


Art. 52. 1. Sąd orzeka na podstawie akt sprawy, chyba że zachodzą okoliczności, o których mowa w art. 39 ust. 1. 2. Sąd może z urzędu lub na wniosek uczestnika postępowania przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie; w przeciwnym razie uchyli zaskarżony akt lub czynność i zwróci akta organowi, którego działanie zostało zaskarżone, wskazując w uzasadnieniu orzeczenia zakres postępowania dowodowego, które organ ten ma uzupełnić.


Art. 53. 1. Sąd rozstrzyga sprawy wyrokiem lub postanowieniem. 2. Wyrok rozstrzyga sprawę co do stwierdzenia naruszenia prawa i skutków prawnych tego naruszenia. 3. Postanowienie wydaje się w razie odrzucenia skargi, umorzenia postępowania na posiedzeniu niejawnym lub na rozprawie oraz w celu rozstrzygnięcia innych kwestii procesowych związanych ze sprawą, wynikających w toku postępowania sądowego, oraz w innych przypadkach określonych w niniejszej ustawie.


Art. 54. 1. Sąd wydaje orzeczenie po niejawnej naradzie sędziów bezpośrednio po zamknięciu rozprawy lub zakończeniu posiedzenia; może też odroczyć ogłoszenie orzeczenia do dwóch tygodni, podając uczestnikom postępowania termin i miejsce jego ogłoszenia. 2. Jeżeli wyniki narady to uzasadniają, Sąd może otworzyć rozprawę na nowo, wyznaczając termin nowej rozprawy. 3. Uzasadnienie orzeczenia sporządza się w terminie 30 dni od dnia ogłoszenia sentencji orzeczenia. 4. Orzeczenie wraz z uzasadnieniem doręcza się uczestnikom postępowania.


Art. 55. 1. Orzeczenie powinno zawierać również rozstrzygnięcie w sprawie kosztów postępowania. W orzeczeniu uwzględniającym skargę Sąd orzeknie zwrot kosztów na rzecz skarżącego od organu, który wydał zaskarżony akt lub podjął zaskarżoną czynność albo dopuścił się bezczynności. 2. Sąd może w uzasadnionych przypadkach zasądzić od organu tylko część kosztów, jeżeli skarga została uwzględniona w części niewspółmiernej w stosunku do wartości przedmiotu sporu ustalonej w celu pobrania wpisu. 3. Sąd może określić wysokość kosztów zastępstwa uczestnika postępowania reprezentowanego przez adwokata lub radcę prawnego w zależności od charakteru sprawy i wkładu pełnomocnika w przyczynienie się do jej wyjaśnienia i rozstrzygnięcia.


Art. 56. 1. W razie uchylania się organu od zastosowania się do orzeczenia sądowego, Sąd na wniosek uczestnika postępowania podejmie, w zależności od charakteru sprawy i uchybienia organu, środki przewidziane w art. 31. 2. Środek, o którym mowa w art. 31 ust. 1, Sąd podejmuje na posiedzeniu niejawnym w formie postanowienia.


Art. 57. 1. Orzeczenia Sądu są prawomocne, z wyjątkiem orzeczeń, od których wniesiono sprzeciw na podstawie art. 39 ust. 2 i art. 47 ust. 3. 2. Minister Sprawiedliwości, Prokurator Generalny, Pierwszy Prezes Sądu Najwyższego, Prezes Naczelnego Sądu Administracyjnego, Rzecznik Praw Obywatelskich, a w sprawach z zakresu prawa pracy i ubezpieczeń społecznych także Minister Pracy i Polityki Socjalnej mogą wnieść od orzeczenia Sądu rewizję nadzwyczajną do Sądu Najwyższego, jeżeli orzeczenie rażąco narusza prawo lub interes Rzeczypospolitej Polskiej.


Art. 58. W sprawie zakończonej prawomocnym orzeczeniem Sądu może być wznowione postępowanie na wniosek uczestnika postępowania lub z urzędu. Wniosek o wznowienie postępowania rozpoznaje Sąd w innym składzie.


Art. 59. W sprawach nie unormowanych w niniejszej ustawie do postępowania przed Sądem stosuje się odpowiednio art. 7-9, 11-14 § 1, 29-32, 39-49, 57-60, 73, 74 § 1, 75-85, 97, 98, 101 § 1 i 2, 103 i 146 Kodeksu postępowania administracyjnego, a w pozostałym zakresie stosuje się odpowiednio przepisy Kodeksu postępowania cywilnego.


Art. 6. 1. Na czele Sądu stoi Prezes Sądu, który kieruje jego pracami i reprezentuje Sąd na zewnątrz. 2. Prezes pełni czynności przewidziane w niniejszej ustawie i w odrębnych przepisach, a także wykonuje czynności administracji sądowej w stosunku do Sądu. 3. Sprawowanie przez Prezesa jego funkcji nie może wkraczać w dziedzinę, w której w myśl Konstytucji i ustaw sędziowie są niezawiśli.


Art. 60. W przypadku gdy Sąd w orzeczeniu: 1) uchyli zaskarżoną decyzję, a organ rozpatrując sprawę ponownie umorzy postępowanie, 2) stwierdzi nieważność aktu albo ustali przeszkodę prawną uniemożliwiającą stwierdzenie nieważności aktu, stronie, która poniosła szkodę, służy odszkodowanie od organu, który wydał decyzję.


Art. 61. W ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 1980 r. Nr 9, poz. 26 i Nr 27, poz. 111, z 1982 r. Nr 7, poz. 55 i Nr 45, poz. 289, z 1983 r. Nr 41, poz. 185, z 1984 r. Nr 34, poz. 183, z 1986 r. Nr 47, poz. 228, z 1987 r. Nr 21, poz. 123 i Nr 33, poz. 186, z 1989 r. Nr 20, poz. 107, z 1990 r. Nr 34, poz. 201, z 1991 r. Nr 100, poz. 442 i Nr 119, poz. 513, z 1994 r. Nr 122, poz. 593 i z 1995 r. Nr 1, poz. 1) wprowadza się następujące zmiany: 1) w art. 22 po § 2 dodaje się § 3 w brzmieniu: "§ 3. Z wnioskiem o rozpatrzenie sporu, o którym mowa w § 2, może wystąpić: 1) organ samorządu terytorialnego lub terenowy organ administracji rządowej - gdy uznają się równocześnie za właściwe do załatwienia sprawy (spór pozytywny), 2) strona - gdy w sprawie za niewłaściwy uznaje się zarówno organ samorządu terytorialnego, jak i terenowy organ administracji rządowej (spór negatywny), 3) minister właściwy do spraw administracji, 4) Minister Sprawiedliwości, Prokurator Generalny."; 2) art. 126 otrzymuje brzmienie: "Art. 126. Do postanowień stosuje się odpowiednio przepisy art. 107 § 2-5 oraz art. 109-113, a do postanowień, od których przysługuje zażalenie - również art. 145-152 oraz art. 156-159, z tym że zamiast decyzji, o której mowa w art. 149 § 3, 151 § 1, 157 § 1 i 158, wydaje się postanowienie."; 3) skreśla się dział VI.


Art. 62. W ustawie z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie terytorialnym (Dz.U. Nr 16, poz. 95, Nr 32, poz. 191, Nr 34, poz. 199, Nr 43, poz. 253 i Nr 89, poz. 518, z 1991 r. Nr 4, poz. 18 i Nr 110, poz. 473, z 1992 r. Nr 85, poz. 428, Nr 100, poz. 499, z 1993 r. Nr 17, poz. 78 oraz z 1994 r. Nr 122, poz. 593) w art. 101 dodaje się ust. 2{a} w brzmieniu: "2{a}. Skargę na uchwałę, o której mowa w ust. 1, można wnieść do sądu administracyjnego w imieniu własnym lub reprezentując grupę mieszkańców gminy, którzy na to wyrażą pisemną zgodę.".


Art. 63. W ustawie z dnia 22 marca 1990 r. o terenowych organach rządowej administracji ogólnej (Dz.U. Nr 21, poz. 123 i z 1991 r. Nr 75, poz. 328) wprowadza się następujące zmiany: 1) po art. 25 dodaje się art. 25{a} w brzmieniu: "Art. 25{a}. 1. Każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone przepisem prawa miejscowego, może - po bezskutecznym wezwaniu organu, który wydał przepis, lub organu upoważnionego do uchylenia przepisu w trybie nadzoru - zaskarżyć przepis do sądu administracyjnego. 2. Przepisu ust. 1 nie stosuje się, jeżeli w sprawie orzekał już sąd administracyjny i skargę oddalił. 3. W sprawie wezwania do usunięcia naruszenia stosuje się przepisy o terminach załatwiania spraw w postępowaniu administracyjnym. 4. Nie stwierdza się nieważności przepisu prawa miejscowego, jeżeli: 1) przepis ten utracił moc przed wydaniem wyroku przez Sąd, 2) skargę wniesiono po upływie roku od daty ogłoszenia przepisu w wojewódzkim dzienniku urzędowym, 3) naruszenie interesu prawnego lub uprawnienia nie było istotne. 5. Przepisy ust. 1-4 stosuje się odpowiednio do przepisów powszechnie obowiązujących, wydawanych przez terenowe organy administracji, o których mowa w art. 1 pkt 2."; 2) w art. 26 w ust. 2 dodaje się pkt 5 w brzmieniu: "5) wyroki sądu administracyjnego uwzględniające skargi na akty prawa miejscowego.".


Art. 64. W ustawie z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz.U. Nr 122, poz. 593) w art. 21 ust. 2 otrzymuje brzmienie: "2. Kontrolę orzecznictwa kolegiów sprawuje sąd administracyjny na zasadach i w trybie określonych przepisami ustawy o Naczelnym Sądzie Administracyjnym.".


Art. 65. Prezes Sądu ustali termin, nie dłuższy niż 6 miesięcy od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy, w którym podejmą działalność izby Sądu.


Art. 66. Dotychczasowe ośrodki zamiejscowe Sądu stają się z dniem wejścia w życie ustawy ośrodkami zamiejscowymi Sądu w rozumieniu niniejszej ustawy.


Art. 67. W zakresie uregulowanym niniejszą ustawą traci moc ustawa z dnia 31 stycznia 1980 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym oraz o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. Nr 4, poz. 8, Nr 19, poz. 68 i Nr 27, poz. 111, z 1989 r. Nr 73, poz. 436, z 1990 r. Nr 53, poz. 306 oraz z 1994 r. Nr 122, poz. 593).


Art. 68. Sprawy, w których skargi zostały wniesione do Sądu przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, podlegają rozpoznaniu według przepisów dotychczasowych.


Art. 69. Ustawa wchodzi w życie po upływie 3 miesięcy od dnia ogłoszenia.


Art. 7. Prezes Sądu w drodze zarządzenia: 1) określa stanowiska i kwalifikacje pracowników administracyjnych, pomocniczych i obsługi, 2) ustala zasady biurowości, 3) wydaje zbiór urzędowy orzeczeń Sądu.


Art. 8. 1. Pracami izby kieruje jej prezes. Prezesem izby może być jeden z wiceprezesów Sądu lub inny sędzia. Pracami ośrodków zamiejscowych kierują ich prezesi, biur - dyrektorzy, wydziałów - ich przewodniczący, zaś wydziałów biur - naczelnicy. 2. Prezesów izb, prezesów ośrodków zamiejscowych, dyrektorów biur i przewodniczących wydziałów powołuje i odwołuje Prezes Sądu za zgodą Kolegium Sądu. Prezes Sądu może także powoływać i odwoływać zastępców dyrektorów biur i przewodniczących wydziałów.


Art. 9 W Sądzie działają następujące organy kolegialne: Zgromadzenie Ogólne Sędziów Sądu oraz Kolegium Sądu.


Ustawa z dnia 9 czerwca 1995 r. o zmianie ustawy - Prawo budżetowe

Art. 1. W ustawie z dnia 5 stycznia 1991 r. - Prawo budżetowe (Dz.U. z 1993 r. Nr 72, poz. 344 oraz z 1994 r. Nr 76, poz. 344, Nr 121, poz. 591 i Nr 133, poz. 685) wprowadza się następujące zmiany: 1) w art. 2 skreśla się ust. 3; 2) w art. 18 ust. 6 otrzymuje brzmienie: "6. Szczegółowe zasady gospodarki finansowej państwowego funduszu celowego, w zakresie nie uregulowanym ustawą, o której mowa w ust. 1, ustala, w drodze rozporządzenia, minister nadzorujący państwowy fundusz celowy, w porozumieniu z Ministrem Finansów."; 3) w art. 23: a) ust. 5 i 6 otrzymują brzmienie: "5. Rada Ministrów lub Minister Finansów mogą również, w ramach kwoty, o której mowa w ust. 3, w innej formie niż poręczenie, gwarantować bankom zagranicznym oraz międzynarodowym instytucjom finansowym spłatę kredytów lub pożyczek zagranicznych wraz z odsetkami i innymi kosztami, jeżeli wymagają tego zasady lub zwyczaje międzynarodowe. 6. Rada Ministrów, w drodze rozporządzenia, określa warunki, tryb oraz opłaty z tytułu udzielania poręczeń, o których mowa w ust. 1, i gwarantowania, o którym mowa w ust. 5.", b) w ust. 7 wyrazy "i 6" zastępuje się wyrazami "i 5" i po kropce dodaje się zdanie w brzmieniu: "Do egzekucji kwot zapłaconych z tytułu udzielonego poręczenia lub gwarantowania stosuje się przepisy ustawy o zobowiązaniach podatkowych."; 4) w art. 27 ust. 1 otrzymuje brzmienie: "1. Do inwestycji centralnych zalicza się inwestycje państwowych jednostek i zakładów budżetowych oraz mogą być zaliczane inwestycje podmiotów gospodarczych i państwowych jednostek organizacyjnych, o których mowa w art. 26 pkt 2, finansowane w całości lub w części ze środków budżetu państwa lub z kredytu bankowego, objętego poręczeniem albo inną formą gwarantowania przez Skarb Państwa spłaty kredytu, jeżeli okres realizacji przekracza rok budżetowy, a całkowita wartość kosztorysowa danej inwestycji jest wyższa od kwoty określonej przez Ministra Finansów w zarządzeniu wydawanym na podstawie art. 31 ust. 3 pkt 1."; 5) w art. 28: a) w ust. 1 skreśla się wyrazy ",z zastrzeżeniem ust. 3,", b) skreśla się ust. 3; 6) w art. 31: a) skreśla się ust. 1 i 2, b) w ust. 3 w pkt 1 po wyrazie "określa" dodaje się wyrazy ",w drodze zarządzenia,"; 7) w art. 33: a) w ust. 1 wyrazy "15 listopada" zastępuje się wyrazami "31 października", b) ust. 5 otrzymuje brzmienie: "5. W razie gdy z początkiem roku budżetowego nie wejdzie w życie ustawa budżetowa lub ustawa o prowizorium budżetowym, podstawą gospodarki finansowej państwa, w tym również określenia wysokości stawek należności budżetowych, wielkości zadłużenia z tytułów określonych w art. 40 ust. 1 pkt 1 i 2, emisji skarbowych papierów wartościowych oraz składek na państwowe fundusze celowe, jest, do czasu wejścia w życie odpowiedniej ustawy, przedstawiony Sejmowi jeden z projektów ustaw, o których mowa w ust. 1 i 3.", c) ust. 7 otrzymuje brzmienie: "7. Informację o wysokości stawek należności budżetowych i składek na państwowe fundusze celowe ujętych w projekcie ustawy budżetowej - dla których obowiązek ustalenia wysokości stawek w ustawie budżetowej wynika z innych ustaw - ogłasza Minister Finansów, w drodze obwieszczenia, przed rozpoczęciem roku, w którym należności te są wymagalne."; 8) w art. 34 w ust. 3: a) po pkt 1 dodaje się pkt 1a w brzmieniu: "1a) założenia polityki społeczno-gospodarczej na rok budżetowy,", b) pkt 2 otrzymuje brzmienie: "2) założenia dotyczące podstawowych wielkości makroekonomicznych (produktu krajowego brutto i składników jego ostatecznego podziału, obrotów handlu zagranicznego, cen, zatrudnienia, poziomu bezrobocia) na rok budżetowy i kolejne dwa lata," c) po pkt 2 dodaje się pkt 2a w brzmieniu: "2a) prognozy wskaźników charakteryzujących dochody ludności i sytuację finansową przedsiębiorstw na rok budżetowy,"; 9) w art. 39 w ust. 3 skreśla się wyrazy "i wojewodowie"; 10) w art. 40 dodaje się ust. 4 w brzmieniu: "4. Minister Finansów określa, w drodze zarządzenia, warunki emisji skarbowych papierów wartościowych, o których mowa w ust. 1 pkt 2, a w szczególności wartość nominalną poszczególnych emisji, wysokość i sposób oprocentowania, terminy wykupu i płatności odsetkowych, podmioty uprawnione do nabycia, sposób ustalenia ceny emisyjnej oraz terminy przedawnienia."; 11) w art. 45 w ust. 3 wyrazy "Ministrowie i wojewodowie" zastępuje się wyrazami "Dysponenci części budżetowych"; 12) w art. 46 w ust. 5 wyrazy "pkt 3" zastępuje się wyrazami "pkt 4"; 13) w art. 57: a) w ust. 1: - pkt 8 otrzymuje brzmienie: "8) zaciągnięcie w roku budżetowym zobowiązań, które - przy uwzględnieniu wymagalnych terminów płatności i zobowiązań wymagalnych z okresów poprzedzających rok budżetowy - przekraczają plan finansowy jednostki wykonującej budżet,", - pkt 12 i 13 otrzymują brzmienie: "12) zlecenie jednostce niepaństwowej zadania państwowego z naruszeniem wynikających z rozporządzenia wydanego na podstawie art. 20 ust. 3 warunków i trybu zlecania tych zadań lub zasad ustalania i rozliczania dotacji na to zadanie, 13) naruszenie zasad realizacji budżetu określonych na podstawie art. 39 ust. 1 lub art. 39a pkt 2, a także szczególnych zasad gospodarki finansowej i zasad wykonywania budżetu ustalonych na podstawie art. 70,", - w pkt 15 kropkę zastępuje się przecinkiem i dodaje się pkt 16 w brzmieniu: "16) zaniechanie przez kierownika jednostki lub rzecznika dyscypliny budżetowej zawiadomienia komisji orzekającej o naruszeniu dyscypliny budżetowej.", b) po ust. 2 dodaje się ust. 2a w brzmieniu: "2a. Nie stanowi naruszenia dyscypliny budżetowej sprzedaż wierzytelności Skarbu Państwa, powstałych w związku z udzielonymi poręczeniami lub gwarancjami Rady Ministrów albo Ministra Finansów spłaty ze środków budżetu państwa części lub całości kredytu bankowego, poniżej kwoty wynikającej z prawidłowego obliczenia, jeżeli z okoliczności sprawy wynika, że odzyskanie kwot w pełnej wysokości nie jest możliwe, a Rada Ministrów wyrazi zgodę na sprzedaż wierzytelności.", c) w ust. 3 wyrazy "ust. 1 i 2" zastępuje się wyrazami "ust. 1, z wyjątkiem pkt 10"; 14) w art. 59 pkt 2 otrzymuje brzmienie: "2) łączna kwota przekroczenia wydatków budżetowych przewidzianych w planie finansowym jednostki wykonującej budżet lub szkoda jest niższa od przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia, o którym mowa w pkt 1."; 15) w art. 62 dodaje się ust. 4 i 5 w brzmieniu: "4. Jeżeli skutkiem naruszenia dyscypliny budżetowej jest szkoda (w tym odsetki za zwłokę), wymierza się karę pieniężną. 5. Przy orzekaniu w sprawach o naruszenie dyscypliny budżetowej stosuje się odpowiednio art. 2, 4, 7, 33 i 34 oraz art. 39 § 1 i 2 Kodeksu wykroczeń."; 16) w art. 65 dodaje się ust. 3 w brzmieniu: "3. Minister Finansów sprawuje nadzór nad działalnością organów orzekających w sprawach o naruszenie dyscypliny budżetowej."; 17) art. 68 otrzymuje brzmienie: "Art. 68. Rada Ministrów, w drodze rozporządzenia, określa: 1) zakres działania organów orzekających w sprawach o naruszenie dyscypliny budżetowej i tryb postępowania przed nimi, 2) zasady powoływania i tryb działania rzeczników dyscypliny budżetowej, 3) zasady i wysokość wynagrodzenia za udział w rozprawie przed komisją orzekającą w sprawach o naruszenie dyscypliny budżetowej pierwszej i drugiej instancji, należnego członkom składu orzekającego oraz rzecznikowi dyscypliny budżetowej i protokolantowi, 4) tryb sprawowania nadzoru nad działalnością organów orzekających w sprawach o naruszenie dyscypliny budżetowej, 5) zakres informacji przekazywanych organowi nadzoru."; 18) w art. 70 w ust. 1 wyrazy "odpowiedzialności za" zastępuje się wyrazami "oraz tryb postępowania przed resortowymi komisjami orzekającymi w sprawach o".


Art. 2. Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.


Ustawa z dnia 11 maja 1995 r. o zmianie ustawy - Prawo o ustroju sądów powszechnych

Art. 1. W ustawie z dnia 20 czerwca 1985 r. - Prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz.U. z 1994 r. Nr 7, poz. 25, Nr 77, poz. 355, Nr 91, poz. 421, Nr 105, poz. 509 i z 1995 r. Nr 34, poz. 163) wprowadza się następujące zmiany: 1) w art. 29{1} dodaje się § 1 w brzmieniu: "§1. Prezesa sądu apelacyjnego powołuje i odwołuje Minister Sprawiedliwości spośród sędziów sądu apelacyjnego, Naczelnego Sądu Administracyjnego bądź Sądu Najwyższego, po zasięgnięciu opinii zgromadzenia ogólnego sędziów danego sądu apelacyjnego, z zastrzeżeniem § 2."; 2) w art. 30 dodaje się § 1 w brzmieniu: "§1. Prezesa sądu wojewódzkiego powołuje i odwołuje Minister Sprawiedliwości spośród sędziów sądu wojewódzkiego, sądu apelacyjnego, Naczelnego Sądu Administracyjnego bądź Sądu Najwyższego, po zasięgnięciu opinii zgromadzenia ogólnego sędziów danego sądu wojewódzkiego i opinii prezesa właściwego sądu apelacyjnego. Przepis art. 29{1} § 2 stosuje się odpowiednio.".


Ustawa z dnia 26 maja 1995 r. o zmianie ustawy - Kodeks rodzinny i opiekuńczy oraz niektórych innych ustaw

Art. 1. W ustawie z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz.U. Nr 9, poz. 59, z 1975 r. Nr 45, poz. 234, z 1986 r. Nr 36, poz. 180 i z 1990 r. Nr 34, poz. 198) dział II w tytule II otrzymuje brzmienie: "Dział II. Przysposobienie


Art. 114{2}. §1.Przysposobienie, które spowoduje zmianę dotychczasowego go miejsca zamieszkania przysposabianego w Rzeczypospolitej Polskiej na miejsce zamieszkania w innym państwie, może nastąpić wówczas, gdy tylko w ten sposób można zapewnić przysposabianemu odpowiednie zastępcze środowisko rodzinne. §2. Przepis § 1 nie ma zastosowania, jeżeli między przysposabiającym a przysposabianym istnieje stosunek pokrewieństwa lub powinowactwa albo gdy przysposabiający już przysposobił siostrę lub brata przysposabianego.


Art. 114{1}. §1.Przysposobić może osoba mająca pełną zdolność do czynności prawnych, jeżeli jej kwalifikacje osobiste uzasadniają przekonanie, że będzie należycie wywiązywała się z obowiązków przysposabiającego. §2. Między przysposabiającym a przysposobionym powinna istnieć odpowiednia różnica wieku.


Art. 114. §1.Przysposobić można osobę małoletnią, tylko dla jej dobra. §2. Wymaganie małoletności powinno być spełnione w dniu złożenia wniosku o przysposobienie.


Art. 115. §1.Przysposobić wspólnie mogą tylko małżonkowie. §2. Przysposobienie ma skutki przysposobienia wspólnego także wtedy, gdy osoba przysposobiona przez jednego z małżonków zostaje następnie przysposobiona przez drugiego małżonka. §3. Sąd opiekuńczy może na wniosek przysposabiającego orzec, że przysposobienie ma skutki przysposobienia wspólnego, jeżeli przysposabiający był małżonkiem osoby, która wcześniej dziecko przysposobiła, a małżeństwo ustało przez śmierć małżonka, który już dokonał przysposobienia.


Art. 116. Przysposobienie przez jednego z małżonków nie może nastąpić bez zgody drugiego małżonka, chyba że ten nie ma zdolności do czynności prawnych albo że porozumienie się z nim napotyka trudne do przezwyciężenia przeszkody.


Art. 117. §1.Przysposobienie następuje przez orzeczenie sądu opiekuńczego na żądanie przysposabiającego. §2. Orzeczenie nie może być wydane po śmierci przysposabiającego lub osoby, która ma być przysposobiona. §3.Po śmierci przysposabiającego orzeczenie o przysposobieniu może być wydane wyjątkowo, jeżeli z żądaniem przyspobienia wystąpili oboje małżonkowie, jeden z nich zmarł po wszczęciu postępowania, a drugi żądanie przysposobienia wspólnie przez małżonków podtrzymuje oraz gdy przez dłuższy czas przed wszczęciem postępowania przysposabiany pozostawał pod pieczą wnioskodawców lub tylko zmarłego wnioskodawcy i między stronami powstała więź jak między rodzicami a dzieckiem. §4. Na miejsce zmarłego w postępowaniu wstępuje kurator ustanowiony przez sąd opiekuńczy. §5. Przysposobienie, o którym mowa w §3, ma takie same skutki jak orzeczone przed śmiercią małżonka. {}Art. 117{1}.Przysposobienie nie stoi na przeszkodzie ponownemu przyspo{} sobieniu po śmierci przysposabiającego. { }Art. 118. §1.{}Do przysposobienia potrzebna jest zgoda przysposabianego, który ukończył lat trzynaście. §2. Sąd opiekuńczy powinien wysłuchać przysposabianego, który nie ukończył lat trzynastu, jeżeli może on pojąć znaczenie przysposobienia. §3. Sąd opiekuńczy może wyjątkowo orzec przysposobienie bez żądania zgody przysposabianego lub bez jego wysłuchania, jeżeli nie jest on zdolny do wyrażenia zgody lub jeżeli z oceny stosunku między przysposabiającym a przysposabianym wynika, że uważa się on za dziecko przysposabiającego, a żądanie zgody lub wysłuchanie byłoby sprzeczne z dobrem przysposabianego.


Art. 119{2}. Zgoda rodziców na przysposobienie dziecka nie może być wyrażona wcześniej niż po upływie sześciu tygodni od urodzenia się dziecka.


Art. 119. §1.Do przysposobienia potrzebna jest zgoda rodziców przysposabianego, chyba że zostali oni pozbawieni władzy rodzicielskiej lub są nieznani albo porozumienie się z nimi napotyka trudne do przezwyciężenia przeszkody. Nie jest też potrzebna zgoda ojca, jeżeli jego ojcostwo zostało ustalone przez sąd, a władza rodzicielska nie została mu przyznana. §2. Sąd opiekuńczy może, ze względu na szczególne okoliczności, orzec przysposobienie mimo braku zgody rodziców, których zdolność do czynności prawnych jest ograniczona, jeżeli odmowa zgody na przysposobienie jest oczywiście sprzeczna z dobrem dziecka.


Art. 119{1}. §1.Rodzice mogą przed sądem opiekuńczym wyrazić zgodę na przysposobienie swego dziecka w przyszłości bez wskazania osoby przysposabiającego. Zgodę tę mogą odwołać przez oświadczenie złożone przed sądem opiekuńczym, nie później jednak niż przed wszczęciem sprawy o przysposobienie. §2. Przepisy o przysposobieniu za zgodą rodziców bez wskazania osoby przysposabiającego stosuje się odpowiednio, jeżeli jedno z rodziców wyraziło taką zgodę, a zgoda drugiego nie jest do przysposobienia potrzebna. Przepisu tego nie stosuje się, jeżeli porozumienie się z drugim rodzicem napotyka trudne do przezwyciężenia przeszkody. §3. Przepisy o przysposobieniu za zgodą rodziców bez wskazania osoby przysposabiającego stosuje się odpowiednio również wtedy, gdy rodzice przysposabianego są nieznani albo nie żyją, jeżeli sąd opiekuńczy w orzeczeniu o przysposobieniu tak postanowi.


Art. 120. Jeżeli dziecko pozostaje pod opieką, do przysposobienia potrzebna jest zgoda opiekuna. Jednakże sąd opiekuńczy może, ze względu na szczególne okoliczności, orzec przysposobienie nawet mimo braku zgody opiekuna, jeżeli wymaga tego dobro dziecka.


Art. 120{1}. §1.Przed orzeczeniem przysposobienia sąd opiekuńczy może określić sposób i okres osobistej styczności przysposabiającego z przysposabianym. §2. W wypadku określenia styczności w formie pieczy nad dzieckiem stosuje się odpowiednio przepisy o rodzinach zastępczych, z tym że całkowite koszty utrzymania przysposabianego obciążają przysposabiającego. §3. Jeżeli jednak przez przysposobienie przysposabiany ma zmienić dotychczasowe miejsce zamieszkania w Rzeczypospolitej Polskiej na miejsce zamieszkania w innym państwie, przysposobienie może być orzeczone po upływie określonego przez sąd opiekuńczy okresu osobistej styczności przysposabiającego z przysposabianym w dotychczasowym miejscu zamieszkania przysposabianego lub w innej miejscowości w Rzeczypospolitej Polskiej. §4. Przy wykonywaniu nadzoru nad przebiegiem styczności przysposabiającego z przysposabianym sąd opiekuńczy może korzystać z pomocy ośrodka adopcyjno-opiekuńczego lub organu pomocniczego w sprawach opiekuńczych.


Art. 121{1}. §1.Przepisu art. 121 § 3 nie stosuje się względem małżonka, którego dziecko zostało przysposobione przez drugiego małżonka, ani względem krewnych tego małżonka, także w razie przysposobienia po ustaniu małżeństwa przez śmierć tego małżonka. §2. W wypadku gdy małżonek przysposobił dziecko swego małżonka po śmierci drugiego z rodziców przysposobionego, przepisu art. 121 § 3 nie stosuje się względem krewnych zmarłego, jeżeli w orzeczeniu o przysposobieniu sąd opiekuńczy tak postanowił.


Art. 121. §1.Przez przysposobienie powstaje między przysposabiającym a przysposobionym taki stosunek, jak między rodzicami a dziećmi. §2. Przysposobiony nabywa prawa i obowiązki wynikające z pokrewieństwa w stosunku do krewnych przysposabiającego. §3. Ustają prawa i obowiązki przysposobionego wynikające z pokrewieństwa względem jego krewnych, jak również prawa i obowiązki tych krewnych względem niego. §4. Skutki przysposobienia rozciągają się na zstępnych przysposobionego.


Art. 122. §1.Przysposobiony otrzymuje nazwisko przysposabiającego, a jeżeli został przysposobiony przez małżonków wspólnie albo jeżeli jeden z małżonków przysposobił dziecko drugiego małżonka - nazwisko, które noszą albo nosiłyby dzieci zrodzone z tego małżeństwa. §2. Na żądanie osoby, która ma być przysposobiona, i za zgodą przysposabiającego sąd opiekuńczy w orzeczeniu o przysposobieniu postanawia, że przysposobiony nosić będzie nazwisko złożone z jego dotychczasowego nazwiska i nazwiska przysposabiającego. Jeżeli przysposabiający albo przysposobiony nosi złożone nazwisko, sąd opiekuńczy rozstrzyga, który człon tego nazwiska wejdzie w skład nazwiska przysposobionego. Przepisu tego nie stosuje się w razie sporządzenia nowego aktu urodzenia przysposobionego z wpisaniem przysposabiających jako jego rodziców. §3. Na wniosek przysposabiającego sąd opiekuńczy może w orzeczeniu o przysposobieniu zmienić imię lub imiona przysposobionego. Jeżeli przysposobiony ukończył lat trzynaście, może to nastąpić tylko za jego zgodą. Przepis art. 118 § 2 stosuje się odpowiednio.


Art. 123. §1.Przez przysposobienie ustaje dotychczasowa władza rodzicielska lub opieka nad przysposobionym. §2. Jeżeli jeden z małżonków przysposobił dziecko drugiego małżonka, władza rodzicielska przysługuje obojgu małżonkom wspólnie.


Art. 124. §1.Na żądanie przysposabiającego i za zgodą osób, których zgoda jest do przysposobienia potrzebna, sąd opiekuńczy orzeka, że skutki przysposobienia polegać będą wyłącznie na powstaniu stosunku między przysposabiającym a przysposobionym. Jednakże i w tym wypadku skutki przysposobienia rozciągają się na zstępnych przysposobionego. §2. Nie jest dopuszczalne ograniczenie skutków przysposobienia w wypadku, gdy rodzice przysposobionego wyrazili przed sądem opiekuńczym zgodę na przysposobienie dziecka bez wskazania osoby przysposabiającego. §3. Na żądanie przysposabiającego i za zgodą osób, których zgoda jest do przysposobienia potrzebna, sąd opiekuńczy może w okresie małoletności przysposobionego zmienić przysposobienie orzeczone stosownie do § 1 na przysposobienie, którego skutki podlegają przepisom art. 121-123.


Art. 124{1}. W wypadku gdy rodzice przysposobionego wyrazili przed sądem opiekuńczym zgodę na jego przysposobienie bez wskazania osoby przysposabiającego, nie jest dopuszczalne uznanie przysposobionego, unieważnienie uznania, sądowe ustalenie lub zaprzeczenie jego pochodzenia.


Art. 125{1}. §1.Nie jest dopuszczalne rozwiązanie przysposobienia, na które rodzice przysposobionego wyrazili przed sądem opiekuńczym zgodę bez wskazania osoby przysposabiającego. §2. Takie przysposobienie nie stoi na przeszkodzie ponownemu przysposobieniu za życia przysposabiającego.


Art. 125. §1.Z ważnych powodów zarówno przysposobiony, jak i przysposabiający mogą żądać rozwiązania stosunku przysposobienia przez sąd. Rozwiązanie stosunku przysposobienia nie jest dopuszczalne, jeżeli wskutek niego miałoby ucierpieć dobro małoletniego dziecka. Orzekając rozwiązanie stosunku przysposobienia, sąd może, stosownie do okoliczności, utrzymać w mocy wynikające z niego obowiązki alimentacyjne. §2. Po śmierci przysposobionego lub przysposabiającego rozwiązanie stosunku przysposobienia nie jest dopuszczalne, chyba że przysposabiający zmarł po wszczęciu sprawy o rozwiązanie stosunku przysposobienia. W wypadku takim na miejsce przysposabiającego w procesie wstępuje kurator ustanowiony przez sąd.


Art. 126. §1.Z chwilą rozwiązania stosunku przysposobienia ustają jego skutki. Jeżeli rozwiązanie nastąpiło po śmierci przysposabiającego, uważa się, że skutki przysposobienia ustały z chwilą jego śmierci. §2. Przysposobiony zachowuje nazwisko nabyte przez przysposobienie oraz otrzymane w związku z przysposobieniem imię lub imiona. Jednakże z ważnych powodów sąd na wniosek przysposobionego lub przysposabiającego może w orzeczeniu o rozwiązaniu stosunku przysposobienia postanowić, że przysposobiony powraca do nazwiska, które nosił przed orzeczeniem przysposobienia. Na wniosek przysposobionego sąd orzeka o jego powrocie do poprzednio noszonego imienia lub imion.


Art. 127. Powództwo o rozwiązanie przysposobienia może wytoczyć także prokurator.".


Art. 2. W ustawie z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny (Dz.U. Nr 16, poz. 93, z 1971 r. Nr 27, poz. 252, z 1976 r. Nr 19, poz. 122, z 1982 r. Nr 11, poz. 81, Nr 19, poz. 147 i Nr 30, poz. 210, z 1984 r. Nr 45, poz. 242, z 1985 r. Nr 22, poz. 99, z 1989 r. Nr 3, poz. 11, z 1990 r. Nr 34, poz. 198, Nr 55, poz. 321 i Nr 79, poz. 464, z 1991 r. Nr 107, poz. 464 i Nr 115, poz. 496, z 1993 r. Nr 17, poz. 78 oraz z 1994 r. Nr 27, poz. 96, Nr 85, poz. 388 i Nr 105, poz. 509) w art. 936 dodaje się § 3 w brzmieniu: "§3. W wypadku, gdy jeden z małżonków przysposobił dziecko drugiego małżonka, przepisu § 2 nie stosuje się względem tego małżonka i jego krewnych, a jeżeli takie przysposobienie nastąpiło po śmierci drugiego z rodziców przysposobionego, także względem krewnych zmarłego, których prawa i obowiązki wynikające z pokrewieństwa zostały w orzeczeniu o przysposobieniu utrzymane.".


Art. 3. W ustawie z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego (Dz.U. Nr 43, poz. 296, z 1965 r. Nr 15, poz. 113, z 1974 r. Nr 27, poz. 157 i Nr 39, poz. 231, z 1975 r. Nr 45, poz. 234, z 1982 r. Nr 11, poz. 82 i Nr 30, poz. 210, z 1983 r. Nr 5, poz. 33, z 1984 r. Nr 45, poz. 241 i 242, z 1985 r. Nr 20, poz. 86, z 1987 r. Nr 21, poz. 123, z 1988 r. Nr 41, poz. 324, z 1989 r. Nr 4, poz. 21 i Nr 33, poz. 175, z 1990 r. Nr 14, poz. 88, Nr 34, poz. 198, Nr 53, poz. 306, Nr 55, poz. 318 i Nr 79, poz. 464, z 1991 r. Nr 7, poz. 24, Nr 22, poz. 92 i Nr 115, poz. 496, z 1993 r. Nr 12, poz. 53 oraz z 1994 r. Nr 105, poz. 509) wprowadza się następujące zmiany: 1) w art. 586 dodaje się § 4 w brzmieniu: "§4. Przed wydaniem orzeczenia sąd opiekuńczy zasięga opinii ośrodka adopcyjno-opiekuńczego lub innej specjalistycznej placówki."; 2) po art. 586 dodaje się art. 586{1} w brzmieniu: "Art. 586{1}.Na postanowienie w przedmiocie określenia sposobu i okresu osobistej styczności przysposabiającego z przysposabianym przysługuje zażalenie."; 3) w art. 587 dotychczasową treść oznacza się jako § 1 i dodaje się § 2 w brzmieniu: "§2. Jednakże postępowanie zawiesza się w razie śmierci przysposabiającego, który złożył wniosek o przysposobienie wspólnie z małżonkiem, do czasu ustanowienia przez sąd opiekuńczy kuratora.".


Art. 4. W ustawie z dnia 12 listopada 1965 r. - Prawo prywatne międzynarodowe (Dz.U. Nr 46, poz. 290) w art. 22 w § 2 kropkę zastępuje się przecinkiem i dodaje się wyrazy "a także ograniczeń przysposobienia z powodu zmiany dotychczasowego miejsca zamieszkania na miejsce zamieszkania w innym państwie.".


Art. 5. W ustawie z dnia 29 września 1986 r. - Prawo o aktach stanu cywilnego (Dz.U. Nr 36, poz. 180, z 1988 r. Nr 19, poz. 132, z 1989 r. Nr 29, poz. 154 i z 1990 r. Nr 34, poz. 198) wprowadza się następujące zmiany: 1) art. 47 otrzymuje brzmienie: "Art. 47. 1. W razie orzeczenia przysposobienia dziecka, wpisuje się do aktu urodzenia wzmiankę dodatkową o przysposobieniu. 2. Jeżeli przysposobienie zostało dokonane wspólnie przez małżonków, w odpisie skróconym aktu urodzenia wymienia się przysposabiających jako rodziców przysposobionego. 3. Jeżeli przysposobienie zostało dokonane przez męża matki lub żonę ojca dziecka, w odpisie skróconym aktu urodzenia wymienia się przysposabiającego oraz jego małżonka jako rodziców dziecka. 4. W razie przysposobienia dziecka przez osobę nie pozostającą w związku małżeńskim, w odpisie skróconym aktu urodzenia wymienia się przysposabiającego jako rodzica dziecka. Jako imię drugiego z rodziców wpisuje się imię wskazane przez przysposabiającego, a jako nazwisko drugiego z rodziców i jego nazwisko rodowe - nazwisko przysposabiającego. 5. Przepis ust. 4 stosuje się odpowiednio w razie przysposobienia przez jednego z małżonków dziecka nie pochodzącego od współmałżonka. 6. Przepisów ust. 2-5 nie stosuje się do przysposobienia, które wywołuje skutki z art. 124 §1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, jeżeli sąd opiekuńczy tak postanowił na wniosek przysposabiającego i za zgodą osób, których zgoda jest do przysposobienia potrzebna."; 2) w art. 48: a) ust. 2 otrzymuje brzmienie: "2. Przepisy art. 47 ust. 4 i 5 stosuje się odpowiednio.", b) ust. 3 otrzymuje brzmienie: "3. O sporządzeniu nowego aktu urodzenia wpisuje się do dotychczasowego aktu urodzenia przysposobionego wzmiankę dodatkową; dotychczasowy akt urodzenia przysposobionego nie podlega ujawnieniu i nie wydaje się z niego odpisów, chyba że zażąda tego sąd w związku ze sprawą, w której uzna to za konieczne.", c) dodaje się ust. 4 w brzmieniu: "4. Przysposobiony po uzyskaniu pełnoletności może żądać udostępnienia księgi stanu cywilnego w części dotyczącej dotychczasowego aktu urodzenia."; 3) w art. 49: a) ust. 1 otrzymuje brzmienie: "1. W razie orzeczenia przysposobienia w sposób określony w art. 121 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, może być sporządzony nowy akt urodzenia przysposobionego, w którym jako rodziców wpisuje się przysposabiających, jeżeli sąd opiekuńczy tak postanowił. Przepisy art. 47 ust. 2-5 stosuje się odpowiednio.", b) dodaje się ust. 1a w brzmieniu: "1a. O sporządzeniu nowego aktu urodzenia sąd opiekuńczy orzeka na wniosek przysposabiającego, za zgodą przysposobionego, który ukończył lat trzynaście, albo na wniosek przysposobionego za zgodą przysposabiającego. Przepisy art. 118 § 2 i 3 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego stosuje się odpowiednio.", c) w ust. 2 po wyrazach "lub rozwiązaniem stosunku przysposobienia" dodaje się wyrazy "albo w związku z innymi sprawami, w których sąd uzna to za konieczne.", d) dodaje się ust. 2a w brzmieniu: "2a. Przysposobiony po uzyskaniu pełnoletności może żądać udostępnienia księgi stanu cywilnego w części dotyczącej dotychczasowego aktu urodzenia.".


Art. 6. Do spraw o przysposobienie wszczętych przed dniem wejścia w życie ustawy stosuje się przepisy dotychczasowe.


Art. 7. Ustawa wchodzi w życie po upływie 3 miesięcy od dnia ogłoszenia.


Ustawa z dnia 22 czerwca 1995 r. o zmianie ustawy - Przepisy wprowadzające ustawę o orderach i odznaczeniach, uchylające przepisy o tytułach honorowych oraz zmieniające niektóre ustawy

Art. 1. W ustawie z dnia 16 października 1992 r. - Przepisy wprowadzające ustawę o orderach i odznaczeniach, uchylające przepisy o tytułach honorowych oraz zmieniające niektóre ustawy (Dz.U. Nr 90, poz. 451) użyte w art. 2 ust. 1 pkt 1, art. 6 ust. 3 i art. 7 ust. 1 wyrazy "8 maja 1995 r." zastępuje się wyrazami "8 maja 1999 r.".


Art. 2. Ustawa wchodzi w życie z dniem ogłoszenia z mocą od dnia 9 maja 1995 r.


Ustawa z dnia 29 czerwca 1995 r. o obligacjach

Art. 1. Ustawa określa zasady emisji, zbywania, nabywania i wykupu obligacji.


Art. 10. 1. Propozycja nabycia, o której mowa w art. 9 ust. 1 pkt 2 zawiera dane, które stosownie do rodzaju emitenta i obligacji pozwalają na ocenę sytuacji finansowej emitenta. Emitent zobowiązany jest do udostępnienia informacji dotyczących w szczególności: 1) celów emisji - określenia przedsięwzięcia, na które będą przeznaczane środki pochodzące z emisji, 2) wielkości emisji, 3) wartości nominalnej i ceny emisyjnej obligacji, 4) warunków wykupu, 5) warunków wypłaty oprocentowania, 6) wysokości i formy ewentualnego zabezpieczenia i oznaczenia podmiotu udzielającego zabezpieczenie, 7) zysku bilansowego osiągniętego w roku poprzedzającym emisję i perspektywy kształtowania wyników finansowych emitenta w wyniku realizacji przedsięwzięcia sfinansowanego z emisji obligacji do czasu całkowitego ich wykupu, 8) danych umożliwiających potencjalnym nabywcom obligacji orientację w efektach przedsięwzięcia, które ma być sfinansowane z emisji obligacji oraz zdolność emitenta do wywiązania się ze zobowiązań wynikających z obligacji, 9) zasad przeliczania wartości świadczenia niepieniężnego na świadczenie pieniężne. 2. W przypadku ustanowienia zastawu lub hipoteki jako zabezpieczenia wierzytelności wynikających z obligacji, emitent zobowiązany jest poddać przedmiot zastawu lub hipoteki wycenie przez uprawnionego biegłego. Wycena przedmiotu zastawu lub hipoteki, powinna być udostępniona wraz z danymi, o których mowa w ust. 1. 3. Emitent zobowiązany jest udostępnić osobom, o których mowa w art. 9 ust. 1 pkt 2 sprawozdanie finansowe za ostatni rok obrotowy, wraz z opinią biegłego rewidenta. 4. Emitent zobowiązany jest do udostępniania obligatariuszom sprawozdań finansowych i rocznych sprawozdań wraz z opinią biegłego rewidenta w okresie od dokonania emisji do czasu całkowitego wykupu obligacji. 5. W przypadku emisji obligacji przez gminy, związki międzygminne (związki komunalne) oraz miasto stołeczne Warszawę wymagania określone w ust. 1 pkt 7 oraz w ust. 3 i 4 uważa się za spełnione poprzez udostępnienie sprawozdania z wykonania budżetu gminy za rok poprzedzający emisję obligacji wraz z opinią regionalnej izby obrachunkowej.


Art. 11. 1. Informacje wskazane w art. 10 emitent udostępnia w warunkach emisji ogłaszanych w dwóch dziennikach ogólnopolskich, w przypadku gdy termin realizacji praw z obligacji emitowanych w sposób, o którym mowa w art. 9 ust. 1 pkt 1 jest krótszy niż rok od daty emisji, a obligacje te nie znajdują się w publicznym obrocie. 2. W przypadku emisji obligacji, o których mowa w ust. 1 obowiązki informacyjne określone w art. 13 ust. 3 pkt 1 i art. 20 ust. 6 uważa się za spełnione poprzez opublikowanie informacji w dwóch dziennikach ogólnopolskich, w których ogłoszone zostały warunki emisji.


Art. 12. 1. Termin do zapisywania się na obligacje nie może być dłuższy niż trzy miesiące od dnia otwarcia publicznej subskrypcji. 2. W ciągu dwóch tygodni od dnia zamknięcia publicznej subskrypcji emitent dokona przydziału obligacji, zgodnie z zasadami określonymi w warunkach emisji. 3. W przypadku emisji, o której mowa w art. 9 ust. 1 pkt 2: 1) termin na przyjęcie propozycji nabycia wynosi trzy tygodnie od dnia jej otrzymania, 2) termin kierowania kolejnych propozycji nabycia obligacji nie może być dłuższy niż sześć tygodni od skierowania pierwszej propozycji, 3) termin na dokonanie przydziału obligacji wynosi sześć tygodni od dnia skierowania ostatniej propozycji nabycia.


Art. 13. 1. Emisję uważa się za niedoszłą do skutku, jeżeli w terminie wyznaczonym do zapisywania się na obligacje nie zostanie subskrybowane co najmniej 80% emisji. W przypadku emisji obligacji zabezpieczonych całkowicie, w warunkach emisji emitent może określić inny próg dojścia subskrypcji do skutku. 2. Przepis ust. 1 stosuje się odpowiednio do emisji obligacji, o której mowa w art. 9 ust. 1 pkt 2. 3. O niedojściu emisji do skutku emitent: 1) informuje poprzez ogłoszenie w dwóch dziennikach, wskazanych w treści prospektu emisyjnego lub memorandum informacyjnego - w terminie dwóch tygodni od upływu terminu, o którym mowa w art. 12 ust. 1, albo 2) zawiadamia listami poleconymi indywidualnych adresatów propozycji nabycia, wzywając do odbioru wpłaconych kwot - w terminie dwóch tygodni od upływu terminu, o którym mowa w art. 12 ust. 3 pkt 1.


Art. 14. Obligacje mogą być imienne lub na okaziciela.


Art. 15. Obligacje nie mogą być wydawane przed ustanowieniem zabezpieczeń przewidzianych w warunkach emisji.


Art. 16. 1. Obligację można zbyć jedynie bezwarunkowo. 2. Emitent może, w warunkach emisji, wprowadzić zakaz lub ograniczenie zbywania obligacji imiennej.


Art. 17. Obligacje z tej samej emisji, dają obligatariuszom jednakowe uprawnienia wynikające z obligacji.


Art. 18. Do oprocentowania obligacji nie stosuje się przepisów o odsetkach maksymalnych.


Art. 19. 1. Szczegółowe zasady ustalania udziału obligatariuszy w zyskach emitenta, powinny być określone w warunkach emisji i zgłoszone celem wpisania do właściwego rejestru. 2. Zakazany jest podział, wypłata lub inne dysponowanie zyskami, o których mowa w ust. 1, jeżeli miałoby to sprzeciwiać się warunkom emisji obligacji.


Art. 2. 1. Obligacje mogą emitować: 1) podmioty prowadzące działalność gospodarczą, posiadające osobowość prawną, 2) gminy, związki międzygminne (związki komunalne) oraz miasto stołeczne Warszawa, 3) inne podmioty posiadające osobowość prawną, upoważnione do emisji obligacji na podstawie innych ustaw, zwane dalej "emitentami". 2. Banki emitują obligacje na zasadach określonych ustawą z dnia 31 stycznia 1989 r. - Prawo bankowe (Dz.U. z 1992 r. Nr 72, poz. 359, z 1993 r. Nr 6, poz. 29, Nr 28, poz. 127, Nr 134, poz. 646 oraz z 1994 r. Nr 80, poz. 369), a w zakresie w niej nie uregulowanym, mają odpowiednie zastosowanie przepisy niniejszej ustawy.


Art. 20. 1. Emisja obligacji zamiennych jest dopuszczalna, o ile statut spółki - emitenta tak stanowi. 2. Obligacje zamienne nie mogą być emitowane poniżej wartości nominalnej i nie mogą być wydawane przed pełną wpłatą. 3. Uchwała o emisji obligacji zamiennych podlega wpisowi do rejestru handlowego. Uchwała przed zarejestrowaniem nie wywołuje skutków prawnych. 4. Uchwała o emisji obligacji zamiennych powinna określać w szczególności: 1) zakres przyznawanego prawa oraz warunki jego realizacji, w tym rodzaj akcji wydawanych w zamian za obligacje, 2) sposób przeliczenia obligacji na akcje, z tym jednak, że na każdy jeden złoty wartości nominalnej obligacji może przypadać najwyżej jeden złoty wartości nominalnej akcji, 3) maksymalną wysokość podwyższenia kapitału akcyjnego w drodze zamiany obligacji na akcje. 5. Termin zamiany obligacji na akcje nie może być dłuższy niż termin wykupu obligacji. Uchwała o emisji obligacji może określić krótszy termin. 6. Emitent obligacji zamiennych obowiązany jest w warunkach emisji określić szczegółowo: 1) termin, w jakim zamiana będzie dopuszczalna, 2) sposób przeliczenia obligacji na akcje, 3) sposób postępowania w przypadku przekształcenia lub likwidacji emitenta lub zmiany wartości nominalnej akcji przed dniem, gdy roszczenie do zamiany stanie się wymagalne, 4) informację o obowiązku zgłoszenia przez obligatariuszy Urzędowi Antymonopolowemu zamiaru nabycia akcji w drodze zamiany obligacji na akcje oraz o skutkach jego niedopełnienia, wynikającym z ustawy z dnia 24 lutego 1990 r. o przeciwdziałaniu praktykom monopolistycznym (Dz.U. z 1991 r. Nr 89, poz. 403 oraz z 1994 r. Nr 90, poz. 419). 7. Oświadczenie obligatariusza o zamianie obligacji na akcje, wymaga formy pisemnej i powinno zostać złożone spółce. Do podwyższenia kapitału akcyjnego w drodze zamiany obligacji na akcje, stosuje się odpowiednio przepis art. 439 Kodeksu handlowego. Do zgłoszenia podwyższenia kapitału akcyjnego do rejestru handlowego należy dołączyć oświadczenia obligatariuszy o zamianie obligacji na akcje.


Art. 21. 1. Opłacenie podwyższanego kapitału akcyjnego w drodze zamiany obligacji na akcje, następuje sukcesywnie do oświadczeń obligatariuszy o zamianie obligacji na akcje. 2. Oświadczenie obligatariusza o zamianie obligacji na akcje, stanowi potrącenie wierzytelności obligatariusza z wierzytelnością spółki z tytułu opłacenia kapitału akcyjnego. 3. Do akcji wydawanych w zamian za obligacje zamienne, przepisu art. 347 Kodeksu handlowego nie stosuje się. 4. W przypadku emisji obligacji zamiennych na akcje, przepisu art. 432 §2 Kodeksu handlowego nie stosuje się. 5. Nie zalicza się do przychodu spółki kwoty kapitału akcyjnego opłaconego w drodze zamiany obligacji na akcje.


Art. 22. Uprawnienia obligatariuszy wynikające z przyznanego prawa pierwszeństwa wygasają z dniem rozpoczęcia wykupu obligacji. Uchwała o emisji obligacji może określić krótszy termin.


Art. 23. Uchwała o emisji obligacji z prawem pierwszeństwa i obligacji zamiennych powinna przewidywać, że stosowne podwyższenie kapitału akcyjnego spółki nastąpi z wyłączeniem dotychczasowych akcjonariuszy w całości albo w odpowiedniej części od prawa poboru akcji nowej emisji w trybie art. 435 § 2 Kodeksu handlowego. Uchwała powinna określać zakres przyznawanego prawa oraz warunki jego realizacji, a w szczególności liczbę akcji przypadających na jedną obligację oraz cenę akcji lub sposób jej ustalenia.


Art. 24. 1. Z chwilą wykupu obligacje podlegają umorzeniu. 2. Jeżeli emitent nie wypełni w terminie zobowiązań wynikających z obligacji, obligacje mogą podlegać natychmiastowemu wykupowi, po przedstawieniu ich do wykupu w trybie określonym w art. 35 ust. 2 pkt 2. 3. W razie likwidacji emitenta, obligacje stają się płatne z dniem otwarcia likwidacji, chociażby termin ich wykupu jeszcze nie nastąpił. W przypadku zniesienia lub podziału gminy będącej emitentem obligacji, odpowiedzialność za zobowiązania wynikające z emisji obligacji ponoszą solidarnie gminy, które przejęły jej mienie. 4. Jeżeli emitent obligacji zobowiązał się do spełnienia świadczenia niepieniężnego, opóźnienie w jego spełnieniu powoduje przekształcenie się tego świadczenia w świadczenie pieniężne. Zasady przeliczania wartości takiego świadczenia pieniężnego określają warunki emisji.


Art. 25. 1. Emitent może nabywać własne obligacje jedynie w celu ich umorzenia. 2. Emitent nie może nabywać własnych obligacji po upływie terminu do spełnienia wszystkich zobowiązań z obligacji, określonego w warunkach emisji.


Art. 26. W razie utraty obligacji imiennej, podlega ona odtworzeniu przez sąd, w trybie właściwym dla umarzania utraconych dokumentów.


Art. 27. Czynności związane ze zbywaniem, wykupem oraz wypłatą oprocentowania obligacji, wyemitowanych zgodnie z art. 9 ust. 1 pkt 2, emitent może powierzyć bankowi w drodze umowy.


Art. 28. Środków pochodzących z emisji obligacji emitent nie może przeznaczyć na inne cele, niż określone w warunkach emisji.


Art. 29. 1. Dla ochrony interesów obligatariuszy emitent powinien przed rozpoczęciem emisji obligacji zawrzeć z bankiem umowę o reprezentację obligatariuszy wobec emitenta, zwaną dalej "umową o reprezentację". 2. Przepisu ust. 1 nie stosuje się do obligacji, o których mowa w art. 9 ust. 1 pkt 2 oraz do obligacji, dla których termin realizacji praw jest krótszy niż rok od daty emisji.


Art. 3. Przepisy ustawy nie mają zastosowania do obligacji emitowanych przez: 1) Skarb Państwa, 2) Narodowy Bank Polski.


Art. 30. 1. Bank, o którym mowa w art. 29 ust. 1, zwany dalej "bankiem - reprezentantem" pełni funkcję przedstawiciela ustawowego obligatariuszy na zasadach określonych w ustawie oraz w umowie o reprezentację. 2. Przy wykonywaniu obowiązków wobec obligatariuszy bank - reprezentant powinien działać z zachowaniem najwyższej staranności zawodowej.


Art. 31. 1. Funkcję banku - reprezentanta może pełnić wyłącznie bank, posiadający kapitał własny w wysokości nie niższej niż równowartość 10.000.000 ECU w walucie polskiej, utworzony w formie spółki akcyjnej lub bank państwowy. 2. Bankiem - reprezentantem w ramach danej emisji obligacji nie może być bank: 1) którego członkowie organów nadzoru lub zarządu są dłużnikami emitenta, 2) będący w stosunku do emitenta wprowadzającym papiery wartościowe do publicznego obrotu, w rozumieniu art. 2 pkt 2a ustawy, o której mowa w art. 9 ust. 2 lub oferującym w publicznym obrocie papiery wartościowe tego emitenta, 3) którego więcej niż 20% członków organów nadzoru lub zarządu pełni jednocześnie funkcje członka organu stanowiącego, nadzoru lub zarządu emitenta, 4) posiadający więcej niż 10% akcji lub udziałów emitenta lub podmiotu dominującego lub zależnego w stosunku do emitenta, 5) którego więcej niż 10% akcji lub udziałów jest łącznie w posiadaniu emitenta, członków jego organów stanowiących, nadzoru lub zarządu oraz któregokolwiek z właścicieli emitenta, albo gdy więcej niż 10% akcji lub udziałów podmiotu dominującego lub zależnego w stosunku do banku znajduje się w posiadaniu tych podmiotów lub osób. 3. Ograniczenia, o których mowa w ust. 2 pkt 5 nie mają zastosowania do posiadanych przez Skarb Państwa akcji lub udziałów: 1) emitenta, 2) banku - reprezentanta, 3) podmiotu dominującego lub zależnego w stosunku do podmiotów, określonych w pkt 1 i 2. 4. W przypadku wystąpienia okoliczności, o których mowa w ust. 2, bank - reprezentant zobowiązany jest w terminie 30 dni od ich wystąpienia do usunięcia powstałych przeszkód. Jeżeli usunięcie tych przeszkód nie jest możliwe, emitent powinien rozwiązać umowę o reprezentację w terminie nie dłuższym niż kolejne 60 dni, nie wcześniej jednak niż przed zawarciem umowy o reprezentację z nowym bankiem. 5. W terminie 60 dni od zawieszenia działalności banku - reprezentanta lub otwarcia jego likwidacji, emitent zobowiązany jest do zawarcia umowy o reprezentację z nowym bankiem. Do chwili zawarcia nowej umowy, obowiązki reprezentanta obligatariuszy pełni bank dotychczasowy.


Art. 32. 1. Umowa o reprezentację powinna określać szczegółowo uprawnienia i obowiązki banku - reprezentanta wobec emitenta oraz obowiązki wobec obligatariuszy, jak również obowiązki emitenta wobec banku - reprezentanta. 2. Istotne postanowienia umowy z bankiem - reprezentantem powinny być zamieszczone w prospekcie emisyjnym lub memorandum informacyjnym danej emisji obligacji.


Art. 33. Emitent zobowiązany jest do: 1) przekazywania bankowi - reprezentantowi informacji bieżących i okresowych przygotowanych zgodnie z art. 52 § 2 ustawy, o której mowa w art. 9 ust. 2, 2) składania bankowi - reprezentantowi, w odstępach czasu nie dłuższych niż trzy miesiące, okresowego sprawozdania z wypełnienia obowiązków wynikających z warunków emisji, 3) zawiadamianie banku - reprezentanta - w przypadku ustanowienia zabezpieczenia emisji - o wszelkich zmianach dotyczących ustanowionych zabezpieczeń, w tym także o istotnych zmianach wartości rzeczy lub praw stanowiących podstawę zabezpieczenia.


Art. 34. Do obowiązków banku - reprezentanta wobec obligatariuszy należy w szczególności: 1) okresowa analiza sytuacji finansowej emitenta z punktu widzenia jego zdolności do wykonywania obowiązków wynikających z warunków emisji, 2) udzielanie odpowiedzi na pytania obligatariuszy dotyczące emisji, 3) składanie obligatariuszom, nie rzadziej niż raz na sześć miesięcy, oświadczenia o braku okoliczności, o których mowa w art. 31 ust. 2, 4) niezwłoczne zawiadamianie obligatariuszy o sytuacji finansowej emitenta - przed wystąpieniem okoliczności stanowiących naruszenie obowiązków emitenta ciążących na nim w ramach emisji - o ile zdaniem banku - reprezentanta sytuacja ta stwarza realne zagrożenie dla zdolności wykonywania tych obowiązków przez emitenta.


Art. 35. 1. Do obowiązków banku - reprezentanta, po stwierdzeniu naruszenia przez emitenta obowiązków wynikających z warunków emisji, należy: 1) niezwłoczne zawiadomienie obligatariuszy o zaistnieniu okoliczności stanowiących naruszenie obowiązków emitenta wobec obligatariuszy, 2) zastosowanie środków mających na celu ochronę praw obligatariuszy danej emisji oraz niezwłoczne zawiadomienie obligatariuszy o zastosowanych środkach. 2. Środki, o których mowa w ust. 1 pkt 2 mogą obejmować w szczególności: 1) podjęcie działań mających na celu ustanowienie przez emitenta dodatkowych zabezpieczeń, 2) zawiadomienie emitenta o wymagalności całego długu głównego na wypadek opóźnienia w spłacie określonej części tego długu lub raty odsetek, jeżeli spłatę taką przewidują warunki emisji, albo 3) wystąpienie z właściwym powództwem przeciwko emitentowi, albo 4) zgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości emitenta.


Art. 36. Udostępnienie obligatariuszom przez bank - reprezentanta informacji wymaganych przez ustawę lub umowę o reprezentację obligatariuszy odbywa się w drodze publikacji w co najmniej 2 dziennikach, wskazanych w treści prospektu emisyjnego lub memorandum informacyjnego.


Art. 37. Wierzytelności banku - reprezentanta wobec emitenta, w tym także roszczenie o wynagrodzenia przewidziane w umowie o reprezentację nie mogą zostać zaspokojone w stopniu wyższym niż ten, w którym następuje zaspokojenie wierzytelności obligatariuszy wobec emitenta.


Art. 38. 1. Kto dokonuje emisji obligacji nie będąc do tego uprawnionym lub przy emisji nie zachowuje warunków określonych w ustawie, podlega karze pozbawienia wolności od 6 miesięcy do lat 5 i grzywny do 5.000.000 zł. 2. Tej samej karze podlega, kto działając w imieniu lub w interesie osoby prawnej, albo jednostki organizacyjnej nie posiadającej osobowości prawnej, dopuszcza się czynu określonego w ust. 1.


Art. 39. 1. Kto, przy emisji obligacji, o której mowa w art. 9 ust. 1 pkt 2, podaje nieprawdziwe lub zataja prawdziwe dane, które mogą w istotny sposób wpłynąć na ocenę zdolności emitenta do wywiązania się o zobowiązań wynikających z obligacji, podlega karze pozbawienia wolności od 6 miesięcy do lat 5 i grzywny do 5.000.000 zł. 2. Tej samej karze podlega, kto dopuszcza się czynu określonego w ust. 1, działając w imieniu lub w interesie osoby prawnej, albo jednostki organizacyjnej nie posiadającej osobowości prawnej.


Art. 4. 1. Obligacja jest papierem wartościowym emitowanym w serii, w którym emitent stwierdza, że jest dłużnikiem właściciela obligacji (obligatariusza) i zobowiązuje się wobec niego do spełnienia określonego świadczenia (wykupu obligacji). 2. Świadczenie, o którym mowa w ust. 1, może mieć charakter pieniężny lub niepieniężny. 3. Świadczenie pieniężne polega na zapłacie należności głównej lub należności ubocznych (odsetek) w sposób i w terminach określonych w warunkach emisji. Za należności uboczne uważa się również różnicę między ceną nominalną a ceną emisyjną obligacji. 4. Świadczenie niepieniężne może w szczególności polegać na realizacji przyznanego obligatariuszowi: 1) prawa do udziałów w przyszłych zyskach emitenta, 2) prawa do zamiany obligacji na akcje spółki będącej emitentem tych obligacji (obligacje zamienne), 3) prawa pierwszeństwa do objęcia emitowanych w przyszłości akcji spółki będącej emitentem tych obligacji (obligacje z prawem pierwszeństwa).


Art. 40. 1. Kto nie udostępnia sprawozdań finansowych, o których mowa w art. 10 ust. 3 i 4 albo w przypadku, o którym mowa w art. 10 ust. 5 nie udostępnia rocznego sprawozdania z wykonania budżetu za rok poprzedzający emisję wraz z opinią regionalnej izby obrachunkowej, podlega karze pozbawienia wolności do roku, ograniczenia wolności albo grzywny. 2. Tej samej karze podlega, kto dopuszcza się czynu określonego w ust. 1, działając w imieniu lub w interesie emitenta.


Art. 41. Kto przeznacza środki pochodzące z emisji obligacji na inne cele niż określone w warunkach emisji, podlega karze pozbawienia wolności do lat 2 lub grzywny do 5.000.000 zł, albo obu tym karom łącznie.


Art. 42. 1. Kto wbrew warunkom emisji obligacji dokonuje podziału i wypłaty lub w inny sposób dysponuje zyskami, o których mowa w art. 4 ust. 4 pkt 1, podlega karze pozbawienia wolności do lat 2 lub grzywny do 5.000.000 zł albo obu tym karom łącznie. 2. Tej samej karze podlega, kto dopuszcza się czynu określonego w ust. 1, działając w imieniu lub w interesie osoby prawnej, albo jednostki organizacyjnej nie posiadającej osobowości prawnej.


Art. 43. Kto działając w imieniu banku - reprezentanta nie dopełnia obowiązków, o których mowa w art. 35 ust. 1, podlega karze grzywny do 5.000.000 zł.


Art. 44. Do obligacji wyemitowanych przed dniem wejścia w życie ustawy stosuje się przepisy dotychczasowe.


Art. 45. Traci moc ustawa z dnia 27 września 1988 r. o obligacjach (Dz.U. Nr 34, poz. 254).


Art. 46. Ustawa wchodzi w życie po upływie miesiąca od dnia ogłoszenia.


Art. 5. 1. Obligacja powinna zawierać w szczególności: 1) powołanie podstawy prawnej emisji, 2) nazwę (firmę) i siedzibę emitenta, miejsce i numer wpisu do właściwego rejestru lub wskazanie gminy będącej emitentem, 3) nazwę obligacji i cel jej wyemitowania, 4) wartość nominalną i numer kolejny obligacji oraz serię, 5) oznaczenie obligatariusza - przy obligacji imiennej, 6) ewentualny zakaz lub ograniczenie zbywania obligacji imiennej, 7) datę, od której nalicza się oprocentowanie, wysokość oprocentowania, terminy jego wypłaty i miejsce płatności - jeżeli warunki emisji przewidują oprocentowanie oraz warunki wykupu, 8) wysokość i zasady udzielania gwarancji oraz oznaczenie podmiotu gwarantującego, 9) zakres i formę zabezpieczenia albo informację o jego braku, 10) miejsce i datę wystawienia obligacji oraz datę nabycia obligacji, 11) podpisy osób uprawnionych do zaciągania zobowiązań w imieniu emitenta, przy czym podpisy te mogą być odtwarzane sposobem mechanicznym. 2. Warunek, o którym mowa w ust. 1 pkt 10, w stosunku do obligacji dopuszczonych do publicznego obrotu, uważa się za spełniony przez wystawienie świadectwa depozytowego określającego te dane. 3. Emitenci obligacji zabezpieczonych całkowicie, w sposób, o którym mowa w art. 6 ust. 2, mają obowiązek i wyłączne prawo używania w nazwie obligacji wyrazu "zabezpieczona". 4. Do obligacji dołącza się arkusz kuponowy oprocentowania, jeśli warunki emisji to przewidują oraz arkusz wykupu obligacji.


Art. 6. 1. Wynikające z obligacji wierzytelności mogą być zabezpieczone całkowicie lub częściowo albo nie zabezpieczone. 2. Zabezpieczenie całkowite polega na: 1) ustanowieniu zastawu lub hipoteki, albo 2) udzieleniu gwarancji przez Narodowy Bank Polski lub bank, posiadający kapitał własny w wysokości nie niższej niż równowartość 10.000.000 ECU w walucie polskiej, albo 3) udzieleniu zabezpieczenia przez Skarb Państwa, albo 4) udzieleniu zabezpieczenia przez bank zagraniczny lub międzynarodową instytucję finansową posiadające kapitał własny w wysokości nie niższej niż równowartość 10.000.000 ECU, albo 5) udzieleniu poręczenia przez gminy, z zastrzeżeniem ust. 5 - i obejmuje wartość nominalną emitowanych obligacji wraz z sumą należnego oprocentowania. 3. Emitentem obligacji nie zabezpieczonych zgodnie z ust. 2, może być podmiot, który sporządził sprawozdanie finansowe za ostatnie trzy kolejne lata obrotowe, a wartość jego kapitału i funduszy własnych wynosi co najmniej pięciokrotność minimalnego kapitału akcyjnego określonego przepisami Kodeksu handlowego. W przypadku, gdy emitentem obligacji jest spółka akcyjna, wymóg ten dotyczy opłaconej części kapitału akcyjnego, a gdy spółdzielnia - opłaconej części funduszu udziałowego. 4. Wymagania, o których mowa w ust. 3 nie dotyczą: 1) gmin, związków międzygminnych (związków komunalnych) oraz miasta stołecznego Warszawy, 2) banków, które emitują obligacje w ramach programu postępowania uzdrawiającego zgodnie z przepisami ustawy, o której mowa w art. 2 ust. 2, a ich nabywcą jest Skarb Państwa lub Narodowy Bank Polski. 5. Gminy oraz miasto stołeczne Warszawa mogą poręczać zobowiązania wynikające z obligacji emitowanych przez: 1) inne gminy oraz związki, o których mowa w art. 2 ust. 1 pkt 2, 2) spółki prawa handlowego, w których dana gmina lub miasto stołeczne Warszawa dysponuje ponad 50% głosów na zgromadzeniu wspólników lub walnym zgromadzeniu akcjonariuszy, 3) przedsiębiorstwa, dla których organem założycielskim jest dana gmina lub miasto stołeczne Warszawa do wysokości 15% dochodów gminy planowanych w roku, w którym następuje udzielenie poręczenia. Udzielenie poręczenie wymaga uchwały organu stanowiącego gminy lub Rady miasta stołecznego Warszawy.


Art. 7. 1. Do ustanowienia hipoteki, o której mowa w art. 6 ust. 2 pkt 1, wystarcza oświadczenie woli właściciela nieruchomości. Wpis w księdze wieczystej powinien wskazywać w szczególności: 1) uchwałę lub oświadczenie emitenta o emisji obligacji i jej datę, 2) sumę, na którą ustanawia się hipotekę, 3) liczbę, serie, numery i wartość nominalną obligacji, 4) sposób i wysokość oprocentowania obligacji, o ile jest ono przewidziane, 5) terminy i sposób wykupu obligacji. Obligatariuszy imiennie się nie oznacza. 2. Protokół umorzenia wykupionych obligacji, sporządzony przez notariusza, jest tytułem do wykreślenia hipoteki, ustanowionej w celu zabezpieczenia wierzytelności obligatariuszy. 3. Do przeniesienia obligacji zabezpieczonej hipoteką przepisu art. 245{1} Kodeksu cywilnego nie stosuje się.


Art. 8. 1. Emitent odpowiada całym swoim majątkiem za zobowiązania wynikające z obligacji. 2. Podmioty, które udzieliły zabezpieczeń, o których mowa w art. 6 ust. 2, odpowiadają do wysokości udzielonego zabezpieczenia.


Art. 9. 1. Emisja obligacji może nastąpić poprzez: 1) publiczną subskrypcję, 2) propozycję nabycia skierowaną do indywidualnych adresatów, w liczbie nie większej niż 300 osób. 2. Do publicznej subskrypcji i publicznego obrotu obligacjami, w zakresie nie uregulowanym przepisami niniejszej ustawy, stosuje się przepisy ustawy z dnia 22 marca 1991 r. - Prawo o publicznym obrocie papierami wartościowymi i funduszach powierniczych (Dz.U. z 1994 r. Nr 58, poz. 239, Nr 71, poz. 313 oraz Nr 121, poz. 591).


Ustawa z dnia 22 czerwca 1995 r. o zmianie ustawy o organizacji i finansowaniu ubezpieczeń społecznych oraz o zmianie niektórych innych ustaw

Art. 1. W ustawie z dnia 25 listopada 1986 r. o organizacji i finansowaniu ubezpieczeń społecznych (Dz.U. z 1989 r. Nr 25, poz. 137 i Nr 74, poz. 441, z 1990 r. Nr 36, poz. 206, z 1991 r. Nr 7, poz. 24, Nr 104, poz. 450 i Nr 110, poz. 474, z 1994 r. Nr 84, poz. 385 oraz z 1995 r. Nr 4, poz. 17) wprowadza się następujące zmiany: 1) w art. 4: a) w ust. 2 skreśla się pkt 3, b) po ust. 2 dodaje się ust. 2a w brzmieniu: "2a. Osoby wymienione w ust. 2 pkt 4 podlegają jednak ubezpieczeniu społecznemu określonemu ustawą, mimo pozostawania we wspólnym gospodarstwie domowym, jeżeli została z nimi zawarta umowa o pracę w celu przygotowania zawodowego młodocianych.", c) po ust. 5 dodaje się ust. 5a w brzmieniu: "5a. Minister Pracy i Polityki Socjalnej może w drodze decyzji wyłączać z obowiązku ubezpieczenia społecznego określonego w ustawie nie wymienionych w ust. 2 pkt 1 obywateli państw obcych."; 2) w art. 11 ust. 2 otrzymuje brzmienie: "2. Do zakresu działania Zakładu należy także prowadzenie prewencji rentowej, a w szczególności: 1) orzekanie o potrzebie rehabilitacji leczniczej ubezpieczonych pobierających przez dłuższy okres świadczenia z tytułu czasowej niezdolności do pracy i zagrożonych stałą lub długoterminową niezdolnością do pracy, 2) kierowanie osób, o których mowa w pkt 1, na rehabilitację leczniczą oraz pokrywanie części kosztów tej rehabilitacji na zasadach określonych przez Radę Ministrów w drodze rozporządzenia, 3) prowadzenie we własnym zakresie badań i analiz przyczyn inwalidztwa, w szczególności z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych, oraz inicjowanie i wspieranie finansowo lub w innej formie badań naukowych dotyczących tej problematyki, 4) współdziałanie z organami i instytucjami właściwymi do spraw prewencji rentowej, rehabilitacji leczniczej i zawodowej oraz zatrudniania osób niepełnosprawnych, 5) wspieranie finansowo lub w innej formie działań mogących przyczynić się do zmniejszenia wydatków na świadczenia z tytułu niezdolności do pracy."; 3) po art. 12 dodaje się art. 12a w brzmieniu: "Art. 12a. 1. Zakład ma prawo do występowania z wnioskiem o założenie księgi wieczystej dla nieruchomości dłużnika zalegającego z opłatą składek na ubezpieczenie społeczne także wtedy, gdy dłużnikiem jest państwowa jednostka organizacyjna nie będąca jednostką budżetową. 2. Wystawione przez Zakład dokumenty stwierdzające istnienie zobowiązania z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne oraz jego wysokość są podstawą wpisu hipoteki do księgi wieczystej nieruchomości stanowiącej własność zobowiązanego; jeżeli nieruchomość nie posiada księgi wieczystej, zabezpieczenie jest dokonywane przez złożenie tych dokumentów do zbioru dokumentów."; 4) w art. 14 pkt 5 otrzymuje brzmienie: "5) rozpatrywanie projektu planów prewencji rentowej oraz akceptowanie wniosków dotyczących wspierania działań, o których mowa w art. 11 ust. 2 pkt 3 i 5,"; 5) w art. 18 ust. 2 otrzymuje brzmienie: "2. W skład Naczelnej Rady Nadzorczej wchodzą: 1) w jednej drugiej - przedstawiciele ubezpieczonych oraz emerytów i rencistów, 2) w jednej czwartej - przedstawiciele pracodawców, 3) w jednej czwartej - osoby wskazane przez Ministra Pracy i Polityki Socjalnej."; 6) w art. 19: a) w ust. 1 wyrazy "27 osób" zastępuje się wyrazami "24 osób", b) ust. 2 otrzymuje brzmienie: "2. W skład rady nadzorczej wchodzą: 1) w jednej drugiej - przedstawiciele ubezpieczonych oraz emerytów i rencistów, 2) w jednej czwartej - przedstawiciele pracodawców, 3) w jednej czwartej - osoby wskazane przez wojewodę (właściwy terenowy organ administracji rządowej stopnia wojewódzkiego)."; 7) art. 20 otrzymuje brzmienie: "Art. 20. Członków Naczelnej Rady Nadzorczej oraz jej przewodniczącego powołuje, na okres czterech lat, Prezes Rady Ministrów spośród kandydatów zgłoszonych przez: 1) organizacje związkowe, organizacje zrzeszające ubezpieczonych nie będących pracownikami oraz organizacje zrzeszające emerytów i rencistów, z wyłączeniem partii politycznych, 2) organizacje pracodawców, 3) Ministra Pracy i Polityki Socjalnej."; 8) art. 21 otrzymuje brzmienie: "Art. 21. Członków rady nadzorczej oraz jej przewodniczącego powołuje na okres czterech lat właściwy terenowy organ administracji rządowej o właściwości ogólnej stopnia wojewódzkiego spośród kandydatów zgłoszonych przez działające na terenie danego województwa: 1) organizacje związków zawodowych, organizacje zrzeszające ubezpieczonych nie będących pracownikami oraz organizacje zrzeszające emerytów i rencistów, z wyłączeniem partii politycznych, 2) organizacje pracodawców, 3) terenowe organy administracji rządowej oraz organy samorządu terytorialnego."; 9) po art. 21 dodaje się art. 21a w brzmieniu: "Art. 21a. Prawo zgłaszania kandydatów reprezentujących organizacje związków zawodowych, o których mowa w art. 20 pkt 1 i art. 21 pkt 1, przysługuje ogólnokrajowej organizacji międzyzwiązkowej i ogólnokrajowemu związkowi zawodowemu, o których mowa w art. 19 ust. 1 ustawy z dnia 23 maja 1991 r. o związkach zawodowych (Dz.U. Nr 55, poz. 234 i z 1994 r. Nr 43, poz. 163)."; 10) w art. 27 pkt 4 otrzymuje brzmienie: "4) wydatki związane z działalnością, o której mowa w art. 11 ust. 2, w wysokości nie przekraczającej 0,5% wydatków Funduszu na świadczenia pieniężne, a w tym na działalność określoną w art. 11 ust. 2 pkt 3 i 5 w wysokości nie wyższej niż 10% wydatków Funduszu przeznaczonych na działalność określoną w art. 11 ust. 2, po uprzedniej akceptacji Naczelnej Rady Nadzorczej."; 11) po art. 36 dodaje się art. 36a w brzmieniu: "Art. 36a. 1. Należności Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne pracowników oraz składek na Fundusz Pracy i na Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych, z odsetkami za zwłokę i kosztami egzekucji, są wyłączone z postępowania układowego, o którym mowa w rozporządzeniu Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 24 października 1934 r. - Prawo o postępowaniu układowym (Dz.U. Nr 93, poz. 836, z 1950 r. Nr 38, poz. 349 i z 1990 r. Nr 55, poz. 320). 2. Przepis ust. 1 stosuje się odpowiednio do należnych na podstawie odrębnych przepisów składek na ubezpieczenie społeczne osób nie będących pracownikami oraz składek na Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych za te osoby."; 12) w art. 39 dodaje się ust. 4-7 w brzmieniu: "4. Organy administracji rządowej oraz organy samorządu terytorialnego obowiązane są udzielać Zakładowi pomocy w sprawach, o których mowa w ust. 1-3. 5. Do pracowników Zakładu przeprowadzających kontrole stosuje się przepis art. 17, 18 i art. 41 ust. 1 ustawy z dnia 28 września 1991 r. o kontroli skarbowej (Dz.U. Nr 100, poz. 442 oraz z 1992 r. Nr 21, poz. 85). 6. Pracownikom Zakładu przeprowadzającym kontrole przysługuje miesięczny dodatek kontrolerski do wynagrodzenia w wysokości do 50% wynagrodzenia. 7. Minister Pracy i Polityki Socjalnej, w drodze zarządzenia, określi wysokość i tryb przyznawania dodatku, o którym mowa w ust. 6."; 13) w art. 40 w ust. 1 i 2 po wyrazach "w art. 11 ust. 2" dodaje się wyrazy "pkt 2-5"; 14) dotychczasową treść art. 41 oznacza się jako ust. 1 i dodaje się ust. 2 w brzmieniu: "2. Przepis ust. 1 stosuje się odpowiednio do należnych na podstawie odrębnych przepisów składek na ubezpieczenie społeczne osób nie będących pracownikami.".


Art. 2. W rozporządzeniu Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 24 października 1934 r. - Prawo upadłościowe (Dz.U. z 1991 r. Nr 118, poz. 512 oraz z 1994 r. Nr 1, poz. 1) w art. 204 w § 1 wprowadza się następujące zmiany: 1) pkt 3 otrzymuje brzmienie: "3) podatki i inne daniny publiczne oraz należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne należne za ostatnie dwa lata przed datą ogłoszenia upadłości wraz ze wszystkimi dodatkami, wszelkimi odsetkami i kosztami egzekucji"; 2) skreśla się pkt 4.


Art. 3. W ustawie z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 1991 r. Nr 36, poz. 161, z 1992 r. Nr 20, poz. 78 i z 1993 r. Nr 28, poz. 127) w art. 112 wprowadza się następujące zmiany: 1) dotychczasową treść oznacza się jako ust. 1; 2) dodaje się ust. 2 w brzmieniu: "2. Przepis ust. 1 nie ma zastosowania do należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne i zobowiązań podatkowych.".


Art. 4. W ustawie z dnia 19 grudnia 1980 r. o zobowiązaniach podatkowych (Dz.U. z 1993 r. Nr 108, poz. 486 i Nr 134, poz. 646 oraz z 1995 r. Nr 5, poz. 25) w art. 47 w ust. 2 po wyrazach "nie ma zastosowania" dodaje się wyrazy "z wyłączeniem zobowiązań z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne".


Art. 5. W ustawie z dnia 23 grudnia 1988 r. o działalności gospodarczej (Dz.U. Nr 41, poz. 324, z 1990 r. Nr 26, poz. 149 i Nr 86, poz. 504, z 1991 r. Nr 31, poz. 128, Nr 41, poz. 179, Nr 73, poz. 321, Nr 105, poz. 452, Nr 106, poz. 457 i Nr 107, poz. 460 oraz z 1993 r. Nr 28, poz. 127, Nr 47, poz. 212 i Nr 134, poz. 646, z 1994 r. Nr 27, poz. 96 i Nr 127, poz. 627 oraz z 1995 r. Nr 60, poz. 310) wprowadza się następujące zmiany: 1) w art. 3 dodaje się ust. 3c w brzmieniu: "3c. Podmiot gospodarczy jest obowiązany do przekazywania informacji, o których mowa w ust. 3, także oddziałowi Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, w którym opłaca składki na ubezpieczenie społeczne."; 2) w art. 25g po wyrazach "w art. 3 ust. 3 pkt 2-4" dodaje się wyrazy "i w ust. 3c".


Art. 6. W ustawie z dnia 16 października 1991 r. o zmianie niektórych przepisów o ubezpieczeniu społecznym (Dz.U. Nr 110, poz. 474) skreśla się art. 5.


Art. 7. Pierwsza kadencja rad nadzorczych, powołanych w trybie określonym w art. 20 i 21 ustawy z dnia 25 listopada 1986 r. o organizacji i finansowaniu ubezpieczeń społecznych w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, rozpoczyna się z dniem 1 stycznia 1996 r.


Art. 8. Kadencja rad nadzorczych, działających dotychczas na podstawie przepisów ustawy z dnia 25 listopada 1986 r. o organizacji i finansowaniu ubezpieczeń społecznych (Dz.U. z 1989 r. Nr 25, poz. 137 i Nr 74, poz. 441, z 1990 r. Nr 36, poz. 206, z 1991 r. Nr 7, poz. 24, Nr 104, poz. 450 i Nr 110, poz. 474, z 1994 r. Nr 84, poz. 385 i z 1995 r. Nr 4, poz. 17), wygasa z dniem 31 grudnia 1995 r.; z tym samym dniem wygasają stosunki pracy członków rad nadzorczych, którzy pełnili swe funkcje na ich podstawie.


Art. 9. Ustawa wchodzi w życie po upływie 30 dni od dnia ogłoszenia, z wyjątkiem przepisów art. 3, 6 i 7 ustawy, które wchodzą w życie z dniem 1 stycznia 1996 r.


Ustawa z dnia 28 czerwca 1995 r. o zmianie ustawy - Prawo celne

Art. 1. W ustawie z dnia 28 grudnia 1989 r. - Prawo celne (Dz.U. z 1994 r. Nr 71, poz. 312) wprowadza się następujące zmiany: 1) w art. 4 w ust. 2 wyrazy "art. 25 ust. 1" zastępuje się wyrazami "art. 26 ust. 1 i art. 30c ust. 1"; 2) rozdział 3 otrzymuje brzmienie: "Rozdział 3 Wartość celna towarów


Art. 2. W sprawach wszczętych a nie zakończonych do dnia wejścia w życie niniejszej ustawy stosuje się przepisy dotychczasowe.


Art. 25. Użyte w niniejszym rozdziale określenia oznaczają: 1) wytworzenie - wyhodowanie, wyprodukowanie, wydobycie, 2) towary identyczne - towary wytworzone w tym samym kraju, będące takimi samymi pod każdym względem, włączając cechy fizyczne i renomę, jaką posiadają. Nieznaczne różnice w wyglądzie zewnętrznym nie są przeszkodą dla uznania towarów za identyczne, jeśli odpowiadają one pod innym względem niniejszej definicji, 3) towary podobne - towary wytworzone w tym samym kraju, które nie będąc podobnymi pod każdym względem, posiadają podobne cechy i skład materiałowy, co pozwala im pełnić te same funkcje i być towarami handlowo zamiennymi. Jakość towarów, znak handlowy i renoma, jaką posiadają, są czynnikami, które należy uwzględniać przy ustalaniu podobieństwa towarów, 4) towary tej samej jakości i rodzaju - towary zawierające się w grupie lub zakresie towarów wytwarzanych przez jedną gałąź przemysłu lub branżę przemysłową i obejmujące towary identyczne lub podobne, 5) osoby powiązane ze sobą - osoby są powiązane ze sobą, jeżeli: a) jedna z osób jest urzędnikiem, dyrektorem lub członkiem organu zarządzającego bądź kontrolnego drugiej, b) są prawnie uznanymi wspólnikami w działalności gospodarczej, c) jedna z osób jest pracodawcą drugiej, d) którakolwiek z osób bezpośrednio lub pośrednio dysponuje prawami głosu lub udziałem w kapitale zakładowym lub akcyjnym, wynoszącymi co najmniej 5% wszystkich praw głosu, lub co najmniej 5% kapitału zakładowego lub akcyjnego drugiej osoby, e) jedna z osób bezpośrednio lub pośrednio kontroluje drugą, f) dwie osoby znajdują się pod bezpośrednią lub pośrednią kontrolą trzeciej osoby, g) dwie osoby wspólnie kontrolują, bezpośrednio lub pośrednio, trzecią osobę, h) są spokrewnione lub spowinowacone do drugiego stopnia, i) jedna z nich w działalności gospodarczej jest wyłącznym dystrybutorem lub wyłącznym koncesjonariuszem drugiej osoby, jeśli odpowiada kryteriom, o których mowa w lit. a)-h), 6) prowizja od zakupu - opłaty poniesione przez kupującego towary na rzecz jego agenta za usługę polegającą na reprezentowaniu go przy zakupie towarów, dla których ustalana jest wartość celna.


Art. 26. 1. Wartością celną towarów jest wartość transakcyjna, to znaczy cena faktycznie zapłacona lub należna za towar sprzedany w celu przywozu na polski obszar celny, ustalana, o ile jest to konieczne, na podstawie art. 30c i 30d, pod warunkiem że: 1) nie istnieją ograniczenia w dysponowaniu lub użytkowaniu towarów przez kupującego inne niż ograniczenia, które: a) są nakładane lub wymagane przez prawo, b) ograniczają obszar geograficzny, na którym towar może być odsprzedany, lub c) nie mają istotnego wpływu na wartość towaru, 2) sprzedaż lub cena towaru nie są uzależnione od warunków lub spełnienia świadczeń, których wartości nie można ustalić, 3) jakakolwiek część dochodu z dalszej odsprzedaży, dyspozycji lub późniejszego użytkowania towarów przez nabywcę nie przypada bezpośrednio lub pośrednio sprzedającemu, chyba że zgodnie z art. 30c może zostać dokonana odpowiednia korekta, 4) kupujący i sprzedający nie są ze sobą powiązani, a w wypadkach, gdy są powiązani, wartość transakcyjna może być zaakceptowana dla ustalania wartości celnej, zgodnie z ust. 2. 2. Przy ustalaniu, czy wartość transakcyjna jest do zaakceptowania dla celów stosowania ust. 1, fakt, iż kupujący i sprzedający są ze sobą powiązani, nie stanowi sam w sobie wystarczającej podstawy do niezaakceptowania wartości transakcyjnej. Gdy okaże się to konieczne, okoliczności dotyczące sprzedaży powinny zostać zbadane, a wartość transakcyjna powinna być zaakceptowana pod warunkiem, że powiązanie nie wpłynęło na cenę. Jeżeli na podstawie informacji uzyskanych od zgłaszającego lub powziętych w inny sposób organ celny ma powody, aby uznać, iż powiązanie wpłynęło na cenę, powody takie powinny być podane zgłaszającemu i należy zapewnić możliwość ustosunkowania się do nich. Na żądanie zgłaszającego informacja o takich powodach powinna być przedstawiona w formie pisemnej. 3. W wypadku transakcji między osobami powiązanymi, wartość transakcyjna jest akceptowana, a wartość celna towarów ustalana jest zgodnie z ust. 1, o ile zgłaszający udowodni, że taka wartość jest zbliżona do jednej z występujących w tym samym lub zbliżonym czasie: 1) wartości transakcyjnej przy sprzedaży kupującemu, w żadnym konkretnym wypadku nie powiązanemu ze sprzedającym, identycznych lub podobnych towarów wprowadzonych na polski obszar celny, 2) wartości celnej identycznych lub podobnych towarów, ustalonej zgodnie z przepisami art. 30, 3) wartości celnej identycznych lub podobnych towarów, ustalonej zgodnie z przepisami art. 30a. 4. Przy zastosowaniu kryteriów, o których mowa w ust. 3, należy uwzględnić różnice w rodzajach i sposobach handlu, różnice ilościowe, koszty wymienione w art. 30c oraz koszty ponoszone przez sprzedającego przy transakcjach, w których kupującym jest osoba z nim nie powiązana, a koszty te nie występują przy transakcji pomiędzy sprzedającym a osobą z nim powiązaną. 5. Kryteria określone w ust. 3 mogą być stosowane na wniosek zgłaszającego tylko dla celów porównawczych. Wartość celna towaru nie może być ustalona w sposób zastępczy na podstawie przepisu ust. 3. 6. Wartość transakcyjna nie może być przyjęta za wartość celną, o której mowa w ust. 1, w wypadku, gdy organ celny z uzasadnionych przyczyn zakwestionował wiarygodność i dokładność informacji lub dokumentów, służących do określenia wartości celnej, które należy dołączyć do zgłoszenia celnego, albo gdy nie zostaną one przedstawione przez zgłaszającego. 7. Przed ustaleniem wartości celnej na podstawie art. 28-30b organ celny wyjaśni zgłaszającemu, na jego pisemny wniosek, przyczyny zastosowania przepisu ust. 6, wyznaczając termin na złożenie wyjaśnień. 8. Ceną faktycznie zapłaconą lub należną jest całkowita płatność dokonana lub mająca zostać dokonana przez kupującego dla sprzedającego lub na korzyść sprzedającego za przywożone towary i obejmująca wszystkie płatności dokonane lub mające być dokonane jako warunek sprzedaży towarów kupującemu albo płatności dokonane lub mające być dokonane przez kupującego osobie trzeciej celem spełnienia zobowiązań sprzedającego. Płatność może zostać dokonana w formie przelewu pieniężnego lub za pomocą innych form zapłaty i może zostać dokonana bezpośrednio lub pośrednio. 9. Podjęte przez kupującego udokumentowane działania dokonane na jego własny rachunek, inne niż te, których doliczenie przewidziane jest w art. 30c, nie są uznawane za pośrednią płatność na rzecz sprzedającego, nawet jeśli mogłyby być uznane za korzystne dla sprzedającego lub zostały podjęte na podstawie porozumienia ze sprzedającym, a ich koszt nie będzie doliczony do ceny faktycznie zapłaconej lub należnej przy ustalaniu wartości celnej przywiezionych towarów.


Art. 27. 1. Jeżeli wartość celna nie może zostać ustalona na podstawie art. 26, ustala się ją stosując w kolejności art. 28-30a. 2. Kolejność stosowania art. 30 i 30a może zostać zmieniona na pisemny wniosek zgłaszającego. 3. Odmowa w sprawie, o której mowa w ust. 2, wymaga formy pisemnej.


Art. 28. 1. Jeżeli wartość celna przywiezionych towarów nie może być ustalona na podstawie przepisów art. 26, za wartość celną przyjmuje się wartość transakcyjną identycznych towarów sprzedanych i wprowadzonych na polski obszar celny w tym samym lub zbliżonym czasie co towary, dla których ustalana jest wartość celna. 2. Dla ustalenia wartości, o której mowa w ust. 1, należy stosować wartość transakcyjną identycznych towarów sprzedawanych w tym samym rodzaju i sposobie handlu i w zasadzie w tych samych ilościach co towary, dla których ustalana jest wartość celna. W wypadku gdy nie stwierdzono tego rodzaju sprzedaży, należy przyjmować wartość transakcyjną identycznych towarów sprzedawanych w innych rodzajach i sposobach handlu lub w innych ilościach, z niezbędnymi poprawkami mającymi na celu uwzględnienie różnicy w rodzajach i sposobach handlu lub ilości, pod warunkiem że tego rodzaju korekta może być dokonana na podstawie przedłożonych dowodów, określających zasadność i prawidłowość korekty, niezależnie od tego, czy taka korekta prowadzi do zwiększenia czy też zmniejszenia wartości celnej. 3. Jeżeli koszty, o których mowa w art. 30c ust. 1 pkt 5, są włączone do wartości transakcyjnej, należy uwzględnić istotne różnice w takich kosztach między towarami, dla których ustalana jest wartość celna, a towarami identycznymi, wynikające z różnic w odległościach i rodzaju transportu. 4. Jeżeli dla celów stosowania niniejszego artykułu stwierdzono więcej niż jedną wartość transakcyjną towarów identycznych, dla ustalenia wartości celnej towarów przywożonych należy przyjmować wartość najniższą.


Art. 29. 1. Jeżeli wartość celna przywożonych towarów nie może być ustalona na podstawie przepisów art. 26 i 28, za wartość celną przyjmuje się wartość transakcyjną podobnych towarów sprzedanych i wprowadzonych na polski obszar celny w tym samym lub zbliżonym czasie co towary, dla których ustalana jest wartość celna. 2. Przepisy art. 28 ust. 2, 3 i 4 stosuje się odpowiednio.


Art. 3. Ustawa wchodzi w życie z dniem ogłoszenia.


Art. 30. 1. Jeżeli wartość celna przywożonych towarów nie może być ustalona na podstawie przepisów art. 26, 28 i 29, za wartość celną przyjmuje się cenę jednostkową towarów przywożonych bądź identycznych lub podobnych, sprzedanych na polskim obszarze celnym w największych zbiorczych ilościach i stanie, w jakim są towary, dla których ustalana jest wartość celna, w transakcjach sprzedaży między nie powiązanymi ze sobą osobami, w tym samym lub zbliżonym czasie nie przekraczającym 90 dni od dnia przywozu takich towarów, pomniejszona o: 1) marżę zazwyczaj płaconą lub uzgodnioną do zapłacenia lub też narzut, jaki jest zazwyczaj stosowany na polskim obszarze celnym, obejmujący zyski i wydatki związane ze sprzedażą przywiezionych towarów tego samego gatunku i rodzaju, 2) koszty transportu i ubezpieczenia oraz opłaty załadunkowe i manipulacyjne związane z transportem, po przywozie towarów na polski obszar celny, 3) należności przywozowe lub inne opłaty pobierane na polskim obszarze celnym z tytułu przywozu lub sprzedaży towarów. 2. Jeżeli towary przywożone bądź identyczne lub podobne nie są przedmiotem sprzedaży na polskim obszarze celnym w takim samym stanie i w tym samym lub zbliżonym czasie co towary, dla których ustalana jest wartość celna, to na wniosek zgłaszającego wartość celną ustala się na podstawie ceny jednostkowej przywiezionych towarów, po której są sprzedawane po dokonaniu ich przetworzenia, w największych zbiorczych ilościach, w transakcjach sprzedaży między nie powiązanymi osobami, pomniejszonej o koszty przetworzenia i koszty, o których mowa w ust. 1. 3. Przepisy art. 28 ust. 3 i 4 stosuje się odpowiednio.


Art. 30a. Jeżeli wartość celna przywożonych towarów nie może być ustalona na podstawie przepisów art. 26, 28, 29 i 30, za wartość celną przyjmuje się wartość kalkulowaną, która jest sumą: 1) kosztów lub wartości materiałów i produkcji bądź innych procesów zastosowanych przy wytworzeniu przywożonych towarów, 2) kwoty zysku i kosztów ogólnych równych kwocie zwyczajowo wliczonej w cenę sprzedaży towarów tego samego gatunku lub rodzaju jak te, dla których ustalana jest wartość celna, wytworzonych przez producentów w kraju wywozu w celu przywozu takich towarów na polski obszar celny, 3) kosztów lub wartości, o których mowa w art. 30c ust. 1 pkt 5.


Art. 30b. 1. Jeżeli wartość celna nie może być ustalona na podstawie przepisów art. 26, 28, 29, 30 i 30a, jest ona ustalana na podstawie danych dostępnych na polskim obszarze celnym, z zastosowaniem odpowiednich środków zgodnych z zasadami i ogólnymi przepisami: 1) artykułu VII Układu Ogólnego w sprawie Taryf Celnych i Handlu z 1994 r., 2) Porozumienia w sprawie stosowania artykułu VII Układu Ogólnego w sprawie Taryf Celnych i Handlu z 1994 r., 3) przepisów niniejszego rozdziału. 2. Wartość celna ustalana z zastosowaniem ust. 1 nie może być określana na podstawie: 1) ceny sprzedaży towarów na polskim obszarze celnym, wytworzonych na tym obszarze, 2) systemu polegającego na przyjmowaniu, dla ustalania wartości celnej, wyższej z dwóch alternatywnych wartości, 3) ceny towarów na rynku wewnętrznym kraju wywozu, 4) kosztów produkcji innych niż wartość kalkulowana, która została ustalona dla identycznych lub podobnych towarów na podstawie art. 30a, 5) cen, po których towary są sprzedawane w kraju wywozu z przeznaczeniem poza polski obszar celny, 6) minimalnych wartości celnych, 7) arbitralnych bądź nieprawdziwych wartości.