bức thứ hai mươi hai : <
> ( kiều từ giã cỏ hoa , họa thơ tiễn biệt , <
> lên đường về quê ) <
> <
> <
> <
> canh gà eo óc hương lân <
> đã nghe nhà dưới gia nhân dậy rồi ( 2500 ) <
> ngoài ao xốc gạo đồ xôi <
> tiếng con chó quít buông hồi sủa trăng <
> sương mờ ngõ trúc giăng giăng <
> lá thu hiu hắt qua mành rung êm <
> nhành lan sương trĩu đầu thềm <
> vẻ như phờ phạc trắng đêm đợi ngày <
> song hồng phơn phớt trăng lay <
> kiều ra sân dạo - đóm bay nhạt dần <
> gạch vuông từng mảnh sao ngần <
> tóc nàng tưởng dấu phù vân lay mờ ( 2510 ) <
> bếp xa ngọn lửa vật vờ <
> dưới giàn bầu nậm , quít chờ vẫy đuôi <
> côn trùng ri rỉ im hơi <
> cỏ cây chừng cũng run lời tiễn đưa <
> cố hương đằng đẵng gió mưa <
> bao năm xa cách ai ngờ - còn khi <
> dặm về tưởng dặm từ ly <
> hoa sim tím chết ngày đi theo chồng <
> cánh chim hát núi ngoài đồng <
> tiếng ca bay vút từng không khói mù ( 2520 ) <
> cỗ xe gỗ liệm hồn thu <
> ngựa thiên lý soãi gật gù vó bay <
> đưa tay đồi trắng ngàn mây <
> đón ta lau lách có gầy thu dung <
> cầu ao lợp bóng tàng sung <
> còn rơi trái đỏ vương cùng nỗi mong <
> núi diều xanh gợn đường cong <
> buồn lên hiên cỏ lại trông chiều về <
> bãi mồ biêng biếc tiểu khê <
> mùa xuân tìm hỏi đóa lê thuở nào ( 2530 ) <
> còn ai qua ngõ bưởi đào <
> dừng chân mà nhớ hoa nào ngẩn ngơ <
> còn chăng suối đợi non chờ <
> cồn vàng nổi gió , sông tơ cuộn hình <
> bao năm sưởi ấm lòng mình <
> ai xưa đốt đuốc , ca tình - còn vang <
> đường trần bạc áo nữ lang <
> tiếng ca nâng bước lỡ làng , phân vân <
> làng quê đòi đoạn muôn phần <
> có đêm trở giấc mắt ngần ánh sương ( 2540 ) <
> mộng về hư ảo cố hương <
> mừng sao , muốn nuốt dặm trường cỏ non <
> lô nhô hoa trắng đồi son <
> chan đầy âm điệu lối mòn chim vui <
> nhưng rồi khi giấc mơ lùi <
> thêm ngao ngán dạ , thêm bùi ngùi châu <
> đành thôi bọt nước qua cầu <
> tương lai còn lại chút màu thiên thanh <
> tấm lòng bát ngát mây xanh <
> mà đời giam héo một cành thu ba ( 2550 ) <
> * * * <
> kiều nhìn trăng khuất rừng xa <
> còn loang bụi phấn ngà ngà khói sông <
> tiếng chim thảnh thót giàn đông <
> mừng vui gọi áng mây bồng bềnh tơ <
> bướm bay từ cội sương mờ <
> cánh tung nắng mới qua bờ thảo phương <
> nụ hoa thức giấc bên tường <
> vô tình để ửng má hường nắng trong <
> đèo xa phơn phớt cỏ bồng <
> cành đa oằn một nét cong trữ tình ( 2560 ) <
> nhện giăng nội cỏ băng trinh <
> từng dây lưới ngọc in hình sao tan <
> xanh , lam , trắng , tía , đỏ , vàng <
> long lanh làm đẹp mấy hàng hoa thu <
> người buồn lãng đãng sương mù <
> gió tai tải lạnh về ru nét mày <
> đồi tùng mờ mịt sương bay <
> nàng thầm lặng hướng một ngày xa khơi <
> xin từ tạ hạt chuông lơi <
> tiếng ngân tự thể sáng ngời văn chương ( 2570 ) <
> * * * <
> ngậm ngùi khi sắp lên đường <
> đã nghe tiếng ngựa buộc cương rặng đào <
> chàng kim thong thả đi vào <
> gió lay giải mũ xanh xao lá quỳnh <
> mắt ai chôn một trời tình <
> bóng sương thấp thoáng đôi hình khói mây <
> ngẩn ngơ sỏi đá nhìn cây <
> nao nao gió lạnh liễu gầy hỏi nhau <
> hoa rơi hai kẻ cúi đầu <
> chia tay ai chẳng ưu sầu như ai ( 2580 ) <
> lao xao tiếng vọng hiên ngoài <
> nhác trông đã thấy ba người tìm qua <
> nguyện theo tay níu áo bà <
> vân xem ái ngại nét hoa phớt buồn <
> bà vương nôn nóng lên đường <
> tưởng như muôn dặm bụi hường giục xe <
> thôi thì to nhỏ nhắn nhe <
> mỗi câu thêm lại buồn nghe ngậm ngùi <
> xe phu loáng thoáng đôi người <
> lên đem hành lý nàng dời lầu mai ( 2590 ) <
> kiều vào sửa áo trâm cài <
> giò lan bạch ngọc vươn dài ngọn trông <
> cửa hờ , giường quạnh lầu không <
> ngoài sân thu cúc trổ bông sớm vàng <
> mắt nhìn bốn hướng mênh mang <
> vuốt ve hoa cỏ , lên đàng về quê <
> mây trôi từng cụm ven đê <
> người đi kẻ ở sầu tê lòng quỳ <
> có ai mai mốt buồn chi <
> lên lầu tựa ngó những khi nắng tà ( 2600 ) <
> một phương rầu rĩ cỏ hoa <
> một phương lau lách nhạt nhòa thu phong <
> một phương xõa tóc chiều hong <
> một phương nhớ mảnh trăng cong nét mày <
> hai phương gió dạn mưa dày <
> đường đi ngại những non mây mịt mù <
> rừng buồn rung trái sầu u <
> người buồn phủi hạt mưa thu bẽ bàng <
> * * * <
> hương nhi vội vã tìm sang <
> dâng lên đã nhác đôi hàng đề thư ( 2610 ) <
> hương rằng : có một nhà sư <
> sớm nay tìm đến thưa : từ chùa văn <
> thư này gửi đến phu nhân <
> bây giờ chú hiện nghỉ chân nhà ngoài <
> ngập ngừng nàng mở xem ngay <
> mười bài tiễn biệt nhủ ai đăng trình <
> mỗi bài là một bài minh <
> nghĩa sâu mối đạo , chữ linh tụ thần <
> đọc xong kiều lặng phân vân <
> bâng khuâng vóc liễu - tần ngần mày hoa ( 2620 ) <
> mắt nàng trầm lắng thu ba <
> ý lên đỉnh núi , chữ nhòa lòng trang <
> tay tiên rạng ngọc tươi vàng <
> thảo bài đường luật liên hoàn phiêu diêu <
> gói trong một giải lụa điều <
> tạ lòng tri kỷ ít nhiều vấn vương <
> cho đem thơ lại khách đường <
> hiên tây ngơ ngác chùm hương gượng cười <
> * * * <
> tiễn đưa xoắn xuýt bao người <
> ba xe ngựa hướng chân trời xanh xanh ( 2630 ) <
> nẻo đi dằng dặc mây thành <
> bóng mây trĩu nặng mấy cành hắt heo <
> quan , kim sóng ngựa đưa theo <
> chân non cát đỏ , lưng đèo sương bay <
> dùng dằng tay lại cầm tay <
> sầu thu chan chứa giọt đầy giọt vơi <
> bánh lăn cọc cạch rả rời <
> ngựa say mây nhớ phương trời chảy đi <
> não nùng hai tiếng từ ly <
> buồn thưa thốt miệng , sầu chi chít lòng ( 2640 ) <
> qua khe ngó cá lòng tong <
> áo xanh ai đó in dòng suối xanh <
> nhớ nhà xe cuộn thêm nhanh <
> ải xa cổng đỏ mấy nhành hồng mai <
> đầu sông ai hát nam ai <
> giọng cao nước chảy , giọng dài đò đưa <
> nỗi buồn ngàn vạn xa xưa <
> luồn theo mạch máu bây giờ chưa tan <
> tiếng ca ngơ ngác lau vàng <
> lồng trong khói sóng tràng giang rụng rời ( 2650 ) <
> chim bói cá biếc mây trời <
> ven sông đậu hót trông vời nước mau <
> gió thu san sát bông lau <
> giục người quẩy gánh hát câu ề à <
> bóng ai đã khuất cồn hoa <
> còn nghe gió thoảng tiếng ca ơ hờ <
> cỏ tranh ngoài nội bạc phơ <
> gió lay lay tưởng sóng vờ vật xuôi <
> tiễn theo mấy đoạn bùi ngùi <
> bẻ hoa rượu nhớ , gượng vui lên đường ( 2660 ) <
> kim , quan dưới liễu gò cương <
> cỗ xe bánh đạp sỏi hường - tung bay <
> ngựa xuôi bờm dựng hí mây <
> bạn về hoa cũ giục hoài không đi <
> ngậm ngùi cu gáy từ ly <
> héo lòng ai có thương gì chim cu <
> con xe gỗ vượt dặm mù <
> mui cao chở những mây thu cuộn vàng <
> * * * <
> kiều ngồi hướng mắt mơ màng <
> chí cao từ hải - thiên đàng phương đông ( 2670 ) <
> vó câu vi vút non bồng <
> đàn xanh yên ngựa gươm hồng bóng trăng <
> hoa giờ còn đợi mưa giăng <
> cỏ cây nhớ cánh chim bằng đợi tươi <
> rừng thu nhớ trận cả cười <
> cờ mây lá nhớ vọng trời đại nam <
> mắt xanh đây cửa khải hoàn <
> chờ trông chỉ thấy gió quan san về <
> dường trong hiu hắt sương kia <
> như đâu thấp thoáng nhành bia sa trường ( 2680 ) <
> sóng dài lấp lánh làn gươm <
> đồi phơi áo trận phong sương đổi màu <
> khí thiêng lau lách rầu rầu <
> người đồn : gươm giáo đêm thâu rộn ràng <
> lên non trẻ hái hoa vàng <
> còn reo nhặt được kiếm han rỉ cùn <
> đêm về bần bật kiếm run <
> mồ hôi thép toát hiện hồn ba quân <
> rừng vương cốt ngựa trắng ngần <
> kiếp người mây nổi một lần qua mau ( 2690 ) <
> nghìn xưa lưu lại nghìn sau <
> còn chăng rêu mộ trơ màu vàng xanh <
> lại sông loang máu hùng anh <
> trăm năm đáy nước kết thành ngọc trai <
> người đem giũa chiếc trâm cài <
> trăng lên thoảng tiếng thở dài ngọc xưa <
> dường trong ánh chớp tơ mưa <
> có hồn tử sĩ vất vơ chửa tàn <
> cõi đời chất ngất hờn oan <
> cuộc cờ bày xóa mấy bàn đua tranh ( 2700 ) <
> ném ra xe ngựa tung hoành <
> thu về còn lại một vành trăng suông <
> bể dâu thay đổi bao tuồng <
> cái chi còn lại trong luồng gió xoay <
> bàn tay tiếp nối bàn tay <
> trả vay vay trả đọa đày mãi nhau <
> một bầy tâm bệnh khổ đau <
> nghìn xưa vạch sẵn nghìn sau - một đàng <
> nghìn dòng máu lệ mênh mang <
> biết bao giờ mới chỉnh trang nguồn đời ( 2710 ) <
> núi sông rực rỡ con người <
> mở trang sử mới nơi nơi đẹp lành <
> cõi lòng bát ngát mây xanh <
> đổi xoay đương thức kết thành thiện duyên <
> giữa đời tự chỉnh như nhiên <
> trăm năm thoát mối đảo điên buộc mình <
> cho bao sỏi đá hồi sinh <
> bốn phương chung hưởng thái bình thịnh an <
> * * * <
> cỏ cây thấp thoáng qua màn <
> dập dồn vó ngựa gõ khan mặt đường ( 2720 ) <
> non xa tím ngắt mây vương <
> sông xanh trời nhuộm , đồi hường nắng hong <
> tưởng ngày hoa lạc long đong <
> niềm quê sợ cả nỗi mong vụng thầm <
> sợ nhìn vóc núi trầm ngâm <
> tưởng đâu thành quách giam cầm chim bay <
> sợ đêm tơ tưởng bóng mây <
> oán sao trời đất đọa đày mình riêng <
> sợ trông hoa lả trăng nghiêng <
> thêm đau đớn phận - người chuyên tay người ( 2730 ) <
> ngại trông xuân trổ màu tươi <
> bẽ bàng thêm nữa buồn ơi là buồn <
> ngại gì non đổ suối tuôn <
> nước đi có biết cành hương phai tàn <
> ngại trông xe cuộn bụi đàng <
> hồn quê theo dặm mây vàng giục xuôi <
> dối mình đùa cợt làm vui <
> lại nghe tẻ ngắt nụ cười tái tê <
> dám mong chi nữa ngày về <
> chân mây cỏ áy não nề một phương ( 2740 ) <
> bây giờ rong ruổi mây vương <
> mây bay tưởng những dặm trường thăng hoa <
> ngỡ cây đa đợi quê nhà <
> ai lên quán dốc hát mà trách ai <
> đá non hỏi nước sông dài <
> hoa trôi một thuở u hoài còn riêng <
> đèn còn sợi khói xanh thiêng <
> cho bông tầm gửi láng giềng còn leo <
> còn cây trúc đợi trăng treo <
> hỏi hoa vương giả có neo cánh tình ( 2750 ) <
> từ hoa đổ chuyến đăng trình <
> người qua ngõ nhỏ chạnh tình khóc hoa <
> lên nương có hái bông trà <
> ngó mây tím chết ngỡ tà áo bay <
> trở về chếnh choáng men say <
> chờ hoa bưởi rụng đưa tay đỡ buồn <
> giờ ta về lại cô thôn <
> liệu con nhện cũ neo hồn sầu chăng <
> cho dù trúc đã đâm năng <
> miếng trầu vôi đỏ dùng dằng trao thơ ( 2760 ) <
> đêm đêm cung nguyệt lay mờ <
> tưởng đâu con sáo bây giờ qua sông <
> xin từ tạ những ngùi trông <
> cho tôi quên nhé những bồng bềnh xa <
> tạ từ khe quỷ đường ma <
> cho tôi dựng lại mái nhà nhân gian <
> xin cùng cỏ biếc quá quan <
> một đường nhân ái rẽ làn mây bay <
> trong xe nàng nhẹ quơ tay <
> ngoài đồng lúa đã dâng đầy lúa hương ( 2770 )
XXII. Mây thu cuộn vàng