tôi tìm ra nhà quàn dễ dàng hơn mình tưởng <
> nơi đó không lâu <
> tôi đã tới thăm một người bạn bị cháy <
> mười năm sau cái chết của ngạc <
> lần thứ hai tôi tìm tới một nhà quàn <
> lần này tới , không phải để nhìn xác con hay xác bạn <
> mà để nhìn xác mẹ tôi . <
> <
> cây nhân thế đã đâm chồi thất lạc <
> nhân gian cùng chung một vết thương . <
> <
> tôi tìm ra nhà quàn dễ hơn mình tưởng <
> ngôi nhà trắng . những chiếc ghế sắt cũng mầu trắng <
> đường xe chạy uốn cong hình móng ngựa khoảng sân trong có nhà bán <
> hoa , <
> mấy tháng trước còn xanh những cây phong <
> nay lốm đốm đỏ <
> vòi nước từ chiếc bồn trước cửa tòa nhà chính <
> phun hoài như thế chẳng biết đã bao năm <
> buổi sáng , ngồi nép trên chiếc ghế sắt , tôi nói với sơn <
> về sự đổi mầu của lá phong <
> khu rừng đỏ . những ngày học ở indianapolis . 1969 <
> ly cà phê . điếu thuốc rút từ bao winston của sơn <
> mẹ tôi nằm trong chiếc quan tài mầu dưa úa . các chị tôi nhắm mắt <
> chọn cho dù giá tiền khá đắt <
> những ngọn nến được thắp trên hai bàn thờ <
> ( vốn là hai chiếc bàn bỏ không ) <
> hương khói mịt mù không đủ sức tỏa mùi thơm khắp căn phòng <
> thuê với giá cắt cổ <
> từ khi người ta đem xác mẹ tôi về nhà quàn <
> tôi chỉ khóc một lần duy nhất <
> lúc người bạn gái hỏi : <
> - bà đâu ? <
> tôi khóc trên chiếc bàn ăn nhà anh chị quỳnh buổi tối trở về chỗ <
> của mình . <
> tôi bảo nam gọi cho tưởng và tú , báo tin bà chết <
> giấc ngủ nặng chộn rộn những thế đánh của trương thúy sơn <
> tạ tốn , hân tố tố <
> <
> khăn với áo thoảng mùi hương quá khứ <
> những con đường mòn trũng thương đau <
> người một thuở đã sống cùng nhang khói <
> chẳng ai không trở lại bước đầu . <
> <
> tôi tìm ra nhà quàn dễ dàng hơn mình tưởng <
> bầu trời chiều bị những đám mây mọng nước trì xuống <
> nhớm đụng ngọn phong <
> người giám đốc nhà quàn nói : chúng tôi đã sẵn sàng <
> quý vị có thể mặc quần áo cho bà cụ <
> xin đi theo tôi . <
> tôi bước dọc dẫy hành lang có những gian phòng kính trong suốt <
> cũng bàn ghế mầu trắng <
> cánh cửa đẩy ra . mẹ tôi nằm trên chiếc giường có bánh xe <
> dưới chân bà , người ta cột hai miếng vải nhựa <
> một ghi tên mrs . hoàng . một ghi ngày giờ nhận xác <
> lòng tôi khô ráo . óc trắng lóa . cạn kiệt <
> tựa con diều trên không . thình lình đứt dây , mất hút <
> chẳng cảm xúc nào dấy lên , dù trước khi đi tôi e sợ mình sẽ khóc <
> các chị thay quần áo cho bà . <
> đương khi tôi ngồi ngó mông qua khung cửa hé <
> hành lang tức thở tiếng giầy <
> nghi thụy xuất hiện . mặt anh xám , má hóp , những cọng râu dựng <
> ngược <
> cái quay ngang <
> cái xỉa dọc <
> người bạn trẻ liếc nhanh chiếc xác có khuôn mặt thoa sáp <
> mặt mannequin <
> trên chiếc gường đẩy <
> im lặng . <
> không ai nói . <
> tôi tiễn bạn về <
> căn phòng còn xác mẹ tôi , những người chị héo , rũ xuống như mấy <
> đụn vải biết cử động chậm <
> lãm bước ra theo <
> nàng sợ điều gì <
> xác lạnh ? ma quỷ <
> <
> đứng với thụy bên chiếc van mầu vàng gắt gỏng <
> ( như đời sống anh gắt gỏng những ngày qua ) <
> bất ngờ thụy dúi cho tôi mấy tờ giấy bạc <
> tôi rưng rưng bảo , đã túng còn bày đặt <
> anh lắc đầu . đôi mắt đục lờ như sáp chảy <
> bỗng cơn đau như có liên hệ với đôi mắt sáp <
> nhói lên <
> <
> tôi nghiến lấy răng mình ... <
> <
> chiều thập thò trên cây thánh giá nóc giáo đường bên kia lộ <
> những chiếc xe giấy bồi , nhợt nhờ di chuyển <
> lãm theo tôi quay vào <
> không ai khóc . phải rồi . không một giọt lệ nào chắt xuống bộ quần <
> áo đỏ <
> chiếc áo dài nhang <
> thân thể mẹ tôi trương phình <
> cánh tay áo không thể xỏ được <
> chúng tôi bỏ đi <
> với cánh tay trần của người chết được giấu dưới tấm drap trắng <
> ( cánh tay có nhiều vết tím , thâm , bầm đen từng khoảng ) <
> chị tôi cẩn thận nhét tấm drap dưới nệm <
> ( chị sợ bà lạnh ? <
> hoặc giả chị cho bề gì cũng giữ cho hai cánh tay đừng lạnh ? ) <
> tôi rút thuốc hút khi chưa ra khỏi cửa . <
> <
> ai ? thân xác tám mươi lăm năm lầm lũi <
> tám mươi lăm năm chưa trọn tiếng cười ? <
> đời vay trả ngày nào tôi mới chết ? <
> những chân về có gọi bước đi lui <
> chiều cuối mộ , liệu ai ngồi nhớ lại <
> những chia lìa , đứt một sớm mai . <
> <
> tôi tìm ra nhà quàn dễ dàng hơn mình tưởng <
> anh chị , các cháu và đứa con trai tôi vật mình trên tiếng chuông <
> mõ <
> thầy mãn giác , thầy pháp thuận mặc đạo tràng <
> những miếng vá vuông nối nhau chảy xuống <
> dường tôi bị băm vằm bởi tiếng kinh <
> vãng sinh <
> tôi khóc . <
> từ 1950 , lần thứ hai tôi mặc áo xô <
> ( mớ áo tang mượn từ chùa trúc lâm ( ? ) <
> những ai trước tôi đã mặc ) <
> có người nhắc nhở tôi đi tìm ông giám đốc nhà quàn <
> để khiêng xác mẹ tôi từ giường lăn , thả vào áo quan <
> bằng hữu nêm cứng căn phòng <
> tràn ngoài hành lang <
> ( có người từng đến thăm mẹ tôi cách đây hơn hai năm <
> khi bà mới bay qua thái bình dương , tới phi trường los angeles <
> có người chưa hề biết mặt ngang mũi dọc của bà ) <
> tôi nắm tay đôi người <
> muốn quỳ , lạy họ <
> <
> trời đất lạ nỗi sầu tôi đóng váng <
> mặt hồ kia hắt lại điêu tàn <
> mảnh đất cũ không cùng tôi bầu bạn <
> thì linh hồn rồi cũng đến hoang mang . <
> <
> tôi tìm ra nhà quàn dễ dàng hơn mình tưởng <
> anh chị , cháu và con tôi ra về , <
> đem theo họ những miếng da mặt sưng , mọng nước <
> tôi ngồi lại trong căn phòng tối <
> mưa tầm tã . gió đánh những cành phong nghiêng , lật <
> lá lạt xạt bước chân trốn chạy <
> người trực nhà quàn có làn da mét , mét <
> da người chết <
> đôi mắt cạn thần <
> nụ cười trắng nhờn <
> anh thò đầu vào phòng hỏi tôi cần nước nóng ? <
> nổi gai ốc , tôi liếc nhìn qua phía mẹ mình <
> bà ngậm miệng . không cười . không cử động <
> bà buồn ? <
> tựa khi chết , mẹ tôi vẫn còn khư khư giữ lại nhiều điều làm vốn <
> mưa xầm xập <
> vài người mỹ thập thò hỏi xác <
> tôi nói còn hai nữa . một trong nhà quàn và một ở chapel <
> họ đi ngay . sợ tôi vồ , chụp ? <
> mưa làm căn phòng đẫm tử khí đã lạnh , thêm buốt <
> chín giờ tối . tôi bước ra . mưa nhẹ hạt , bóng tối , vòi nước trong <
> bồn <
> vẫn phun không mệt mỏi những lượng nước cố định <
> trên mặt hồ , hàng trăm ngàn con tôm riu nhẩy lên <
> nhẩy lên , nhẩy lên <
> biến mất <
> biến mất <
> tội nghiệp mẹ tôi lúc chết vẫn còn phải nằm lại một mình . <
> vĩnh viễn một mình <
> tôi tự hỏi anh uyển , chị trang hay thầy tôi ở việt nam <
> có qua đón lấy linh hồn bà ? <
> <
> một linh hồn gần thế kỷ long đong <
> ngay lúc sống đã tựa như thiên cổ <
> tôi ở cùng tháng một mưa , giông <
> bàn tay nhỏ chơ vơ khoắng , khua thời bú sữa <
> <
> tôi tìm ra nhà quàn dễ dàng hơn mình tưởng <
> sớm mai , hàng quán chưa mở cửa <
> tôi thèm ly cà phê , lời chào hỏi <
> khu nhà trắng nhớp sương <
> ngồi nơi băng ghế sắt đặt cạnh hồ nước <
> với cuốn truyện chưởng kim dung tới hồi khốc liệt <
> tôi tự hỏi , cuối cùng liệu họ có chết ? <
> như mẹ tôi , dù gần một thế kỷ <
> cuối cùng , cũng chết <
> chưa bao giờ tôi thấy , tại sao kiếp người lại có thể vô nghĩa đến <
> như thế , <
> thầy mãn giác nói , chết là về nhà <
> ông quên chỉ , ngôi nhà nào đây ? <
> trên mặt đất hay sâu lòng địa ngục ? <
> tôi muốn tin mẹ tôi đã lên cõi niết bàn <
> chí ít cũng trở về biển đông <
> nơi đó bà đã ra đi <
> không lẽ kẻ lìa đời <
> nhục nhằn <
> từ mở mắt <
> lại không thể trở về <
> nơi tự đó , sinh ra <
> cháu tôi bảo cách gì thì mẹ tôi cũng phải xuống âm ti <
> cho diêm vương luận tội <
> một người đàn bà suốt đời chỉ thờ chồng , nuôi con <
> miếng ngon không ăn <
> vải đẹp không mặc <
> mà vẫn phải xuống âm ti cho quỷ thần tra khảo ? <
> thì biết ai lên niết bàn <
> ai về biển đông ? <
> hay cõi âm <
> cũng phe đảng <
> cũng kỳ thị <
> cũng quyền thế , mua chuộc ... chẳng kém dương gian ? <
> <
> buổi sáng lạnh . người mễ quét sân <
> chăm chú nhìn ống hút lá <
> máy rổn rảng khua <
> tiếng khua khô đập đều vách óc <
> tôi nhẩm đếm những đứa con có mặt . những đứa mất tăm <
> những đứa không được thông báo bà chúng chết <
> tôi chợt hiểu thì ra <
> con người hơn xa loài thú <
> ở chỗ có thể biến cả xác chết , thành vũ khí trả thù , <
> tấn công người ở lại <
> <
> em đã chẳng là tôi , chung một gốc <
> khóc hay cười , đều xiết chảy băng , băng <
> vai tôi gọi , tóc kia nào thức dậy <
> chân ta đi , sông nhức quặn bao tầng <
> <
> người đàn ông giao hoa cho nhà quàn với vẻ mặt tươi rói buổi sáng <
> vừa đi vừa thổi sáo miệng <
> trở ra , thấy tôi , anh cười <
> tôi gấp sách . lẻn vào . thắp hương cho hai bàn thờ . đốt nến <
> mùi hoa hồng không át nổi tử khí <
> khép cửa . tôi lái xe đi tìm ly cà phê <
> quay lại , anh tôi hỏi đã lạy bà chưa <
> tôi nói dối <
> rồi ạ , xong cầm miếng khăn tang <
> chấn vội lên đầu <
> lấm tấm hoa cau <
> <
> chiếc ghế sắt <
> cuốn truyện chưởng kim dung <
> đọc đoạn vô kỵ được dẫn đi chữa bệnh . không có màn đánh nhau chí <
> chạp . <
> chỉ có kim hoa bà bà xuất hiện <
> anh quỳnh ra . khi không cao hứng nói về quan điểm triết lý của <
> antole france <
> thuở bé , tôi phải học thuộc lòng những đoản văn của ông ta . <
> những đoản văn về mùa thu <
> những đoản văn không một liên hệ gần xa nào tới mẹ tôi <
> văn chương là cái quái gì ? <
> chẳng bao giờ bà cần biết nó <
> bà chỉ có một mối lo <
> áo cơm , mồ mả <
> <
> tôi vẫn nghĩ ngày mai là bóng tối <
> và cuộc đời đã lạnh lúc sinh ra <
> mọi tri thức mang hào quang bịa đặt <
> gớm ghê nào ăn nổi bóng ma ? <
> <
> dễ cả năm qua , hai anh em chúng tôi mới lại có dịp trò chuyện <
> nhờ cái chết của mẹ tôi <
> có thể anh tôi nghĩ : đời sống , tiền bạc , quan điểm bất đồng <
> chung quanh những người đàn bà đi qua đời sống tôi <
> làm chúng tôi xa cách <
> anh tôi không tài nào hiểu được <
> lý do tôi giận hờn anh chỉ vì lúc đón mẹ qua <
> anh phó mặc bà cho tôi , tựa người đàn bà già nua lú lẫn kia <
> không phải là người đã sinh thành ra anh <
> cái chết của mẹ tôi <
> tát cạn mọi hận thù tôi có <
> thấy mười hai năm qua , dường chỉ mỗi tôi không phải <
> mỗi riêng tôi giết chết mọi người ! <
> <
> ai ký ức thở than cùng bóng tối <
> ngồi quanh đây là những bóng ma <
> những xương thịt tiêu đi và tháp mãi <
> hạt linh thiêng vào giữa hồn nào ? <
> <
> tôi tìm ra nhà quàn dễ dàng hơn mình tưởng <
> buổi sáng uống với hoàng thượng dung ly cà phê ở quán của nhuận <
> hỏi mượn chiếc van ngày đưa bà cụ ra nghĩa địa <
> nhuận rót cho tôi ly sữa ensure . nói , cho có chất bổ <
> dung kể một người bạn nhỏ ở xa , hay tin mẹ tôi mất , gửi thiệp <
> chia buồn <
> tôi muốn nói , thay mặt gia đình , nhờ dung cám ơn hộ , nhưng im <
> lặng <
> ( dung có quyền rủa tôi : đồ khiếm nhã ! ) <
> rời quán cà phê , về nhà quàn <
> đường bolsa , những hàng cây magnolia ngái gió <
> nắng ấm . nhiều cửa hàng chưa ra hỏi giấc ngủ nhầy nhụa con số <
> chỉ còn một ngày thêm <
> không bao giờ nữa , tôi , buổi sáng , và lộ trình tử biệt kia <
> người ta sẽ đưa mẹ tôi tới một nơi chốn khác <
> nơi chốn không hề thuộc về bà <
> quê hương bà ở một nơi nào khác <
> một nơi nào <
> khác hơn ngôi nhà quàn này <
> <
> <
> ( biển đông tiễn mẹ tôi đi <
> liệu có đón bà về , cửa cũ ? <
> cửa nghìn năm xanh một lũy tre ) <
> <
> tôi nghĩ <
> không một bà mẹ việt nam nào <
> muốn chết ngoài đất nước <
> <
> tôi đang đứng giữa hai đầu nam bắc <
> mà con đường xích đạo nối âm dương <
> mẹ tôi chết từ lâu hay mới chết <
> ai biết đời cháy đỏ mỗi đêm thâu ? <
> <
> tôi tìm ra nhà quàn dễ dàng hơn mình tưởng <
> cùng giấc mơ gần sáng <
> lòng tôi đầy tiếng quạ <
> hàng trăm con vẫn quần tụ trên ngọn me dại căn nhà xưa <
> ranchero way , <
> garden grove <
> căn nhà tôi mua bằng tiền của những giờ overtime <
> mười năm rồi <
> có những con quạ khoang vẫn <
> xốn xang kêu <
> như thế <
> suốt tháng ngày mẹ tôi trở thành vật thí nghiệm cho bệnh viện <
> <
> ai cũng biết rồi ra về với đất <
> liệu tôi về có kịp lúc sương lên ?
Khúc thứ nhất: Ngôi nhà trắng, chiếc quan tài và những cây phong ở đường Beach