text: In sha Allah Ilma namaa daandii qajeelumma,gammachuu fi milkaa'innaa itti akeekudha.
text: #000000
text: Al-Malik (Mootii)– jechuun Kan ajaju, Kan dhoowwu, kan jabeessu, kan xiqqeessu, badhaasuu fi adabuudha. Akkasumas, Kan dhimmoota gabroota Isaa too’atu, akka fedhetti jijjiruu, qindeessu fi gaggaragalchuudha.” Rabbiin subhaanahu Mootii waan ta’eef gabroota Isaa ni ajaja, ni dhoowwa. Nama Isaaf ajajame ni jabeessa, ni badhaasa. Nama Isaaf ajajamu dide immoo ni salphisa, ni adaba.
text: #000007
text: Al-Qudduus-jechuun Qulqulluu. Kana jechuun sharrii, hir’inna, amaloota hanquu fi badoo hundarraa qulqulluu kan ta’eedha. Wanta Isaaf hin malle hundarraa kan qulqullaa’edha.
text: #000008
text: As-Salaam-jechuun hanqinna hundarraa nagaha Kan ta’e. Inni Jiraataa jireenyi Isaa du’a, muguu, hirribaa fi jijjirama irraa nagaha taatedha. Inni Danda’aa dandeettin Isaa ifaajee fi dadhabbii irraa nagaha ta’eedha. Inni beekaa beekumsi Isaa wanti hanga atamii geessu jalaa miliquu ykn dhokachuu irraa nagaha ta’eedha. Amaloonni Isaa biroos akkuma kana. Amaloonni (sifaanni) Isaa hundi guutuu hanqinna hundarraa nagaha ta’aniidha. Hojiin Isaa taphaa fi zulmii irraa nagaha kan ta’eedha. Maqaaleen Isaas wanta badaa irraa nagaha kan ta’aniidha. Maqaan As-Salaam jedhu amaloota guutuu hunda Isaaf mirkaneessuu fi amaloota hanquu hunda Isarraa dhabamsiisuu of keessatti qabata. [3]
text: #000009
text: “Al-Mu’min”-namoota Isatti amananii fi Isa sodaatan adabbii Isaa irraa nagaha kan godhu, gabroota Isaa isaan miidhu (zollomu) irraa nagaha kan godhu.[4] Rabbiin subhaanahu wa ta’aalaa namoota Isatti amananii hojii gaggaarii hojjatanii fi hojii badaa dhiisan adabbii jalaa nagaha isaan baasa. Warra badii hojjatanis haqa malee isaan hin miidhu (hin zollomu). Wanta isaan hin hojjanneen isaan hin adabu. Badii hojjatan qofaan isaan adaba. Inumaa, adabbiin isaanitti bu’uun dura gara Isaatti deebi’uun yoo araarama Isa kadhatan, isaan hin adabu. Gabaabumatti Al-Mu’min gabrootaaf nageenya kan kennuudha. Ingliffaan: the Giver of security, Amaariffaan: ጸጥታን ሰጪው jechuun hiikan.
text: #000010
text: Maqaa Mootii jedhu maqaalee sadan kanniin walitti aanse dubbachuu keessa faayda maalitu jira jettanii yaadduu?Maqaa Malik (Mootii) jedhu booda maqaalee kanniin dubbachuun yaada, “Inni akka mootii addunyaa hanqinnaan beekkamaniiti” jedhee namni akka hin yaannef maqaalee sadan kanniin dubbate. Jalqaba Al-Qudduus jechuun hanqinna hundarraa qulqulluu akka ta’e dubbate. Hojiin Isaa hin mul’annee ganuu fi shira (dhara) irraa qulqulluu akka ta’e ibsuuf Al-Mu’min jechuun dubbate. (Al-Mu’min uumamtoota Isaa waan tasgabbeessuf, haqa malee waan isaan hin miinef akka moottota addunyaa isaan hin ganu.)
text: #000011
text: Hojiiwwan Isaa ifatti mul’atan zulmii fi cunqursaa irraa nagaha waan ta’eef As-Salaam jedhe.[5] Rabbiin zulmii fi cunqursaa irraa nagaha (qulqulluu) waan ta’eef akka moottota addunyaa nama hin miidhu.
text: #000012
text: Al-Muhaymin- uumamtoota Isaa Kan ilaaluu fi eegu.[6] Rabbiin subhaanahu wa ta’aalaa wanta namoonni hojjatan hunda ni ilaala.
text: #000013
text: Maqaa Al-Mu’min booda Al-Muhaymin dubbachuun “Namoota tasgabbeessuun dadhabinna ykn kan biraa sodaachuun” yaada jedhu haaqa. Beekaa! Uumamtoota Isaa kan ilaalu fi eegu ta’uu waliin isaan tasgabbeessuun hikmaaf (ogummaafi), isaaniif rahmata gochuufi.[7]
text: #000014
text: Namoonni yommuu maqaalee “Al-Qudduus, As-Salaam fi Al-Mu’min” dhagahan nageenyi isaanitti dhagahama. Tarii sababa kanaan, Rabbiin kan nama hin miinedha, nama tasgabbeessudha jechuun badii keessatti taruu danda’u. Kanaafu, akka badii keessatti hin tarreef maqaalee Isaa biroo kaasun barbaachisaadha.
text: #000015
text: “Al-Aziiz”- Injifataa hin moo’atamne. Haloo baafachu keessatti Jabaa kan ta’e.[8] Namoota Isaaf ajajamu didanii fi badii hojjachuu itti fufan adabuu irratti jabaadha. Adabbii cimaan isaan qaba. Injifannoon Isaa jabaadha, humni Isaas jabaadha.
text: #000016
text: Al-Jabbaar-Dirqisiisaa. Rabbiin uumamtoota Isaa wanta fedhe irratti ni dirqisiisa. (Uumamtoota irratti du’a yoo murteesse, uumamtoonni ni du’u. Akka dhalatan yoo fedhe ni dhalatu. Du’aan booda akka kaafaman yoo fedhe dirqiin ni ka’u.) Akkasumas, Al-Jabbaar jechuun dhimmoota uumamtoota Isaa Kan fooyyessuudha. [9] Hiikni biraa Al-Jabbaar uumamtoota Isaati ol ol’aanaa kan ta’eedha.[10]
text: #000017
text: Maqaa Al-Muhaymin booda maqaalee sadan kanniin dubbachuun faaydan isaa maalidha jettanii yaadduu?Deebiin isaa, maqaaleen sadan jalqaba irratti eeraman, (Al-Qudduus, As-Salaam fi Al-Mu’min)” kunuunsa fi xiyyeeffannoo waan isaaniif godhuuf gabrootaaf tasgabbii qofa labsu. Maqaan al-muhaymin jedhu immoo dhimmoota lamaan walitti dhufan labsa. Kanaafu, akka namoonni Rabbiin Injifataa homtu Isa hin dadhabsiifne ta’uu beekaniif maqaa Al-Aziiz jedhu itti aanse dubbate. Maqaan Al-Jabbaar jedhu itti aane dhufe. Kunis uumamtoota Isaa fedhii Isaatiif akka bulan taasisuu agarsiisa. Itti aanse maqaa Al-Mutakabbir. Kunis Guddinni kan Isaa ta’uu agarsiisa. Wanti hundi Guddinna Isaatii gaditti garmalee xiqqaadha. Kanaafu, amaloonni kunniin gama sodaatin ta’uu, akkuma amaloonni jalqabaa gama abdiitiin ta’an.[12] Maqaaleen “Al-Qudduus, As-Salaam fi Al-Mu’min” akka Rabbiin abdatan yommuu nama taasisan, maqaaleen “Al-Aziiz, Al-Jabbar, Al-Mutakabbir” immoo akka Rabbii ol’aana sodaatan nama taasisu.
text: #000020
text: “Wanta isaan itti qindeessan irraa Rabbiin qulqullaa’e.” Wanta namoonni Isa waliin gabbaran (shirkii) hundarraa Rabbiin qulqullaa’e. Wanta mushrikoonnii fi namoonni Isa faallessan jedhan hundarraa Inni qulqullaa’e.[13]
text: #000021
text: Guduunfaa☝Rabbiin subhaanahu wa ta’aalaa amaloota gugguutuu qaba. Hir’inni homaatu amaloota (sifaata) Isaa keessatti hin argaman. Kanaafu, haqaan Gabbaramu kan qabu Rabbii olta’aa qofa. ☝Namni Rabbiin olta’aan Mootii fi Al-Muhaymin ta’uu beeke, Isaaf ajajama. Sababni isaas, Mootiin kan ajaju, dhoowwu, badhaasu fi adabuudha. Al-Muhaymin jechuun immoo kan eegu fi ilaaludha. Rabbiin subhaanahu wa ta’aalaa gabroota Isaa erga ajajee fi dhoowwe booda isaan badhaasuf ykn adabuuf hojii isaanii hunda ni ilaala, ni galmeessa. Kanaafu, namni kana yoo beeke, Mootii Ol’aanaaf ni ajajama. ☝Maqaaleen “Al-Qudduus, As-Salaam, Al-Mu’min” Rabbii olta’aatti dhiyaachuf hojii gaggaarii akka hojjatanii fi Isa abdatan nama kakaasu. ☝ Al-Aziiz, Al-Mutakabbir fi Al-Jabbaar immoo Isa sodaachun hojii badaa irraa akka dheessan nama taasisu.
text: #000022
text: Dubbii fi Hojii Iimaana Diigan
text: #000026