[...] kelkajn ideojn pri mia vivresumo, tiujn ideojn kiuj eble plej rekte interesos al la lokaj kluboj de meznivelaj kaj spertaj Esperantistoj. Mi verkis la sekvon rapide kaj ne sufiÄ‰e organizite, sed eble Ä i donos kelkajn ideojn por interesatoj. Eble ankaÅ­ menciindas, ke mi estas antaÅ­a B-Komitatano de UEA, kaj nun C-Komitatano. [...]
#000002
En la esperanta flanko de mia vivo, mi kreis Lingvajn Festivalojn en Tours, Francio en 1995. En tiu Festivalo ankaÅ­ estiÄ is Lingvaj Kafejoj, ideo fakte, de ne-Esperantisto Eric Morin, kaj ideo kiu disvastiÄ is poste en tutjara projekto en Tours, kaj kiu disvastiÄ is al aliaj urboj de Francio, sed Ä‰u pro la Lingva Festivalo aÅ­ ne, mi ne povas diri.
#000004
Mi verkis la BEK-Kurson en 1988 en la Liceo de Esperanto en Madrido. Tiu kurso estas eble la plej intensa kurso de Esperanto kiu ekzistas : ok horojn Ä‰iutage dum tuta monato por Azianoj ; kaj ok horojn Ä‰iutage dum ok tagoj por EÅ­ropanoj. Estis la BEK-Kurso kiu por la unua fojo en Azio permesis kaj al Ä‰inaj studentoj, kaj al eÅ­ropdevenaj lernantoj KUNlerni en la SAMA kurso — maloftaÄμo en Esperantujo pro la malfacilaÄμoj de Azianoj rapide alproprigi fremdajn lingvojn el eÅ­ropa vortstoko.
#000005
Mi kreis kaj lanÄ‰is tri Esperanto-Insulojn en Äˆinio kune kun miaj Ä‰inaj kolegojâ€“ projekto en kiu homoj el pli ol dekkvin landoj kunstudis Esperanton kun Ä‰inaj studentoj dum 200 horoj da tre, tre intensa kurso : ok horojn Ä‰iutage dum tuta monato per BEK. Mi iniciatis tiun projekton kune kun Trezoro Yinbao, Trigo el Wuhano, Arko Gong kaj kelkaj aliaj, kaj krome lanÄ‰is kaj financis la projekton Universitato de Esperanto, kun Ä‰irkaÅ­ 100 horoj da universitat-nivelaj kursoj tute en Esperanto, kune kun Federico Gobbo, Ron Glossop kaj Amri Wandel, videblan Ä‰e .
#000006
Nuntempe mi laboras por starigi la novan projekton Esperanto-PlaÄ o en Hispanio : du monatoj da kursoj kun partoprenantoj 50% el Azio kaj 50% el EÅ­ropo kaj aliaj landopartoj. En la unua monato oni lernas Esperanton per la tre intensa BEK-Kurso, kaj en la dua oni uzas la lingvon, ne parolante pri gramatiko, sed studante aliajn temojn kiel tiujn de la Kuriero de UNESKO, la Universitato de Esperanto, Literaturo en Esperanto, ktp.
#000007
II Verkinto de Fakaj Artikoloj
#000008
Mi verkis eble pli ol 60 artikolojn, plejparte fakajn, en diversaj publikaÄμoj, esperante, angle kaj france. Tiuj publikaÄμoj inkluzivas tiujn de : La Ondo de Esperanto (Ä‰efe pri Merkatiko kaj Esperanto) ; Liberafolio (Ä‰efe pri Lingvaj Festivaloj kaj UEA-Strategio) ; IPR Internacia Pedagogia Revuo (pri lernado kaj edukado kaj Lingvaj Festivaloj) ; la Revuo Esperanto (Esperanto-Insulo, Universitato de Esperanto, ktp) ; en The Adult Education Quarterly kaj alia sciencaj fakÄμurnaloj : pri lernado de plenkresuloj, du el kiuj artikoloj gajnis premion en Usono. En diversaj aliaj Äμurnaloj kaj revuoj, ekzemple, Lec Echos, en Francio.
#000009
Mi ne intence forlasis la mondon de merkatiko, sed kiam mi decidis eklerni la hispanan lingvon, translokiÄ ante al Hispanio por tion fari, mia kariero estis sur nova, tute neantaÅ­vidata vojo. Tie mi Å anÄ is mian komercan karieron al lingva kariero, komencante kiel instruisto de la angla Ä‰e Berlitz dum unu jaro en Madrido. Ekde tiu tempo kaj Ä is la jaro 1999 mia profesia laboro aÅ­ rilatis lingvojn aÅ­ koncernis programo-kreadon por internaciaj studentoj Ä‰e la universitato. Intertempe mi akiris du magistrajn diplomojn pri lingvo-instruado, kaj pri estrado de firmaoj, kaj pli da detaloj pri tiaj studoj troviÄ as sube.
#000012
Do, inter la fruaj 80aj jaroj kaj la malfruaj 90aj, mi dediÄ‰is min al instruado en Hispanio, Usono, kaj Francio. Kelkfoje mi estis instruisto de lingvoj, kaj kelkfoje direktoro de programoj por internaciaj studentoj (ne lingvaj programoj). Tio okazis Ä‰efe Ä‰e la Universitato Francois Rabelais en Francio, la Universtitato de Illinois, kaj la Grand Ã‰cole HEC en Francio.
#000013
Post sabata jaro mia en 2007, mi reprenis mian profesian laboron kiel instruisto kaj programo-direktoro Ä‰e la Universitato de Nankino en Äˆinio. Tie mi instruis, oficiale, ankaÅ­ Esperanton. Mi instruis pri akademia verkado ankaÅ­ en la Universitato Johns Hopkins en magistra centro en Nankino. Miaj lastaj profesiaj kursoj pri Merkatiko okazis en la MBA Programo Ä‰e la Universitato de Nankino en printempo 2017.
#000015
V Edukado kaj diplomoj, universitata, kariera, profesia kaj lingva
#000016
Mia edukado kovras tri malsamajn kampojn : unue, estradon kaj merkatikon ; due, lingvo-instruadon ; kaj trie, edukadon de plenkreskuloj. Pri la unuaj du fakoj mi skribis supre, kaj pri edukado por plenkreskuloj, mi komencis mian doktoran laboron en la jaro 2013 Ä‰e Florida Atlantika Universitato en la urbo Boca RatÃ3n, Florida por fakiÄ i pri lernado kaj maljunuloj, homoj kiuj jam emeritiÄ is.
#000018
Meritas iomete, ke mi komentu pri tiu ankoraÅ­ ne finita doktoriÄ o. Laborante kun Esperantistoj dum jardekoj, mi havis la grandan Å ancon instrui plenkreskulojn kaj emeritojn el multaj landoj. Tio, kio plej fascinas min estas kiel homoj kiuj ne plu laboras povas resti mense lerte kaj sane. Mi jam konkludis, kiel multaj, ke sana vivo, ekzercado, bonaj familaj kaj amikaj rilatoj, sana manÄ aÄμo, filozofia kaj religia sintenoj ktp., kontribuas al longa kaj sufiÄ‰e feliÄ‰a vivo, tamen mi interesiÄ as pri alia parto, tiu de la intelekta vivo, kaj pri tiu temo mi volas daÅ­re lerni, esplori kaj kompreni.
#000019
Du temoj pri la intelekta vivo post la emeritiÄ o tiklas mian imagon : kiel legado povos preventi memorofalon, kaj kiel Esperanto povas servi la bezonojn de maljunuloj : bezonoj intelektaj, filozofiaj, sociaj.
#000020
Nun mi kiel emerito ekloÄ as en Hispanio Ä‰e la marbordo, tie kie mia Ä‰iam volis loÄ i. Mi pensas, ke triono el mia intelekta vivo estos por Esperanto, triono por studi lernadon kaj emeritojn, kaj triono por lingvoj (nuntempe mi lernas la valencian lingvon â€“ similan al la kataluna, kaj post kelkaj jaroj mi volas lerni la antikvan grekan kaj la latinan se eblos).
#000022
Pri fremdaj lingvoj, fakte, mi komencis studi ilin, nur Ä‰ar mi devis en la lasta semestro de la lasta jaro de miaj universitataj jaroj. Tion mi devis fari por ekhavi mian diplomon, neniam studante fremdlingvojn antaÅ­e ! Do mi faris, kaj samtempe ekis la studon de la hispana kaj la franca. Tio tiom plaÄ‰is al mi, ke mi komencis pripensi Ä‰u post la universitato mi plustudos, hobie, Å atokupe lingvojn. Kaj tion mi faris. Mi iÄ is flua parolanto de la hispana lingvo en la jaro 1982. Pri Esperanto, kvankam mi eklernis Ä in post la komenco de la hispana lernado, mi rapide, kiel multegaj homoj ekregis Ä in. Jam en 1981 mi povis flue paroli Ä in, ne perfekte, sed sufiÄ‰e bone.
#000024
Pro mia profesia laboro kiel instruisto en Berlitz en 1980-1981, mi komencis eklerni la germanan, kaj la portugalan. Samtempe mi profitis mian tempon tie por daÅ­rigi miajn lamajn francajn studojn. Post laborhoroj mi ofte profitis tiun libertempon por lerni lingvojn. Mi ne parolos pri detaloj, sed hodiaÅ­ mi povas diri, ke mi parolas aÅ­ legas sep lingvojn : la hispanan, la francan, la germanan, Esperanton, la Ä‰inan, la portugalan, la valencianan (rilatas la katalunan), kaj kompreneble kiel denaskulo, la anglan. Mi perdis multe da nivelo de mia Ä‰inan lingvo, sed iam mi utiligis Ä in Ä‰iam por miaj Ä‰iutagaÄμoj en Äˆinio, kaj ankaÅ­ kapablis legi librojn por infanoj â€“ ne speciale facile eÄ‰ se la temo estas relative simpla, pro la komplekeco de Ä‰inaj ideogramoj. Eble notindas mencii, ke mi instruis Merkatikon en EÅ­ropo kaj en Äˆinio en kvar lingvoj : la angla, la franca, la hispana kaj en Esperanto. La kurso pri Merkatiko en Esperanto okazis en Herzberg, la Esperanto-Urbo, en Germanio en 2007.
#000025
Post serio da prelegoj en Gresillono, mi estis invitita al mia unua ILEI Konferenco, kie mi donis plurajn prelegojn. Unu estis pri la BEK-Kurso, alia pri Bolko, speciale kreita artefarita lingvo (kun malpli ol 100 vortoj) por montri al instruantoj de Esperanto kiel eÄ‰ tre simpla lingvo kiel Bolko ne estas tiel facile lernebla. Bolko estas samnivele malfacile kiel Esperanto, sed mi ne povas uzi Esperanton, al Esperantistoj, por montri kiel eÄ‰ la simpla Esperanto devas esti lernata, kaj tiu lernado bezonas iomete da Å vito.
#000026
Dum la ILEI Konferenco, Sinjoro Symoens speciale interesiÄ is pri miaj studoj pri lingvo-instruado, kaj li rekomendis, ke mi iru al la Universala Kongreso, tiujare en Roterdamo, por prelegi pri la strukturo de la BEK-Kurso. Äˆeesti kongreson tute ne estis en miaj planoj tiun someron de 1988, sed mi konsentis, Ä‰ar la ILEI Konferenco estis ne malproksime, kaj mi facile povos iri al Nederlando veturile. Tie mi Ä‰eestis nur unu tagon por partopreni en la Tago de la Lernejo (aÅ­ Lernado), kaj prezentis BEK. Post mia prelego multaj homoj venis kun demandoj, sed unu el ili invitis min al Usono por instrui Esperanton en San Francisko, Ä‰e la San Franciska Åœtata Universitato, tre konata de mi pro la laboro de Ä ia iama prezidanto S. I. Hayakawa â€“ fakulo pri la iom misnomata studokampo Äœenerala Semantiko. La virino kiu invitis min al San Francisko por instrui Esperanto estis Cathy Schulz. Spite al tiu invito en 1988, mi ne povis iri Ä is la jaro 2001, la lasta ELNA-somero en San Francisko.
#000027
Post la jaro 1988, kaj speciale post 1994, mia esperanta laboro ne tiom aktivis, Ä‰ar mi dediÄ‰is la plejparton de mia tempo al mia familio kaj al miaj gefiloj, kune kun mia kariero instrui Merkatikon en Francio kaj poste en Äˆinio. Mi esperante paÅ­zis kaj ripozis. En 2006, mi revenis post bona lingva "ripozo" al la Universalaj Kongresoj, Ä‰eestante en Florenco, kaj post tiu dato mi rekomencis dediÄ‰i min al diversaj esperantaj projektoj : Lingvaj Festivaloj, BEK-Kurso, Esperanto-Insulo, Universitato de Esperanto, verkado de serio de artikoloj en Esperanto pri diversaj temoj, unu el kiuj estis Merkatiko kaj aperadis en la revuo Ondo de Esperanto. Mi speciale interesiÄ is pri la instruado de Esperanto al Azianoj per la BEK-Kurso (unu el la plej, aÅ­ eÄ‰ la plej intensa Esperanto-Kurso en la historio de Ä ia instruado : 8 horojn ÄˆIUTAGE krom dimanÄ‰e dum tuta monato, do Ä‰irkaÅ­ 200 lernohoroj por Azianoj en 31 tagoj).
#000029