La esprimo K-Pop [eo] ne plu estas fremda en Peruo, malgraŭ tio, ke ĝi estas pli ol 16 mil km for de la lando kie ĉi tiu muzika ĝenro naskiĝis. Ne estas surprize ke la fankluboj aŭ fankulturoj estas pli kaj pli multnombraj kaj kun granda kunvokiga povo por manifestiĝi socie kaj politike.
#000003
Meze de la pasinta jaro, dum la protestoj de la movado Black Lives Matter [eo] post la morto de George Floyd en Usono [eo], amaskomunikiloj tra la mondo raportis la donacon de 1 miliono da dolaroj, faritan de la K-Pop-bando BTS [eo]. Nur 24 horoj estis necesaj por ke la armeanoj (adeptoj de la bando) kolektis alian milionon da dolaroj, kiujn ili donacis al la sama kaŭzo.
#000004
Aktivismo en K-Pop ankaŭ havis efikon en Latinameriko. En Peruo, la K-Pop-ŝatantoj ĉesigis provon misfamigi la marŝadojn kontraŭ la eksprezidento Manuel Merino dum la politika krizo en Peruo de 2020 ĉe Twitter per #TerrorismoNuncaMás. Ili organizis sin por spamadi la kradvorton kaj eviti la kalumniadon de la protestontoj.
#000005
Miguel Sánchez, ĵurnalisto kaj instruisto de la Katolika Universitato de Peruo, emfazas karakterizaĵojn de la reta aktivismo de adorantoj de K-Pop, kiel la organizado en fankulturoj, la komunaj celoj kaj la uzo de publika spaco.
#000006
Laŭ Rivas, K-Pop-kulturoj havas du gravajn karakterizaĵojn kiuj diferencigas ilin de aliaj fankluboj de okcidenta muziko: la konstruado de identeco kiel kolektivo kaj la merkato de la K-Pop-industrio. Rivas priskribas tiun kolektivon kiel hermetikan [eo] identecon kie ĉiu fankulturo havas nomon kaj koloron kiu distingas ĝin.
#000008
Saluton! Ni estas BTS Perú Sede Chiclayo, hodiaŭ ni metas niajn manojn sur niajn brustojn kaj kuniĝas en ĉi tiu nobla afero
#000009
“Kune ni kolektu S/800,000 por aĉeti la oksigenfabrikon por la popolo de Lambeyeca”
#000010
Kiel fanklubo ni esperas je via subteno kaj eĉ pli por festi la datrevenon de Jhope
#000013
“Korea Ondo” venas en Latinamerikon
#000014
Sendube, K-Pop kaj la korea kulturo pli kaj pli eminentiĝas ĉi-flanke de la mondo. Hallyu, aŭ “la korea ondo”, estas esprimo kiu rilatas al la ekspansio de la sudkorea kulturo al la resto de la mondo. Tiu disvastiĝo okazis en la 1990-aj jaroj, kiam aŭdvidaĵoj de Sud-Koreio [eo] komencis distribuiĝi eksterlande. Inter telenoveloj, varieteaj programoj, muziko kaj dancoj, koreaj aŭdvidaĵoj rapide populariĝis.
#000015
En Latinameriko, la kresko okazis laŭpaŝe. Iom post iom, la unuaj fankulturoj de K-Pop formiĝis, kvankam mankis videbleco al ili.
#000016
Tiel, en la socia flanko, el socia vidpunkto, la K-Pop-kulturoj organizas diversajn disvastigajn sociajn agojn por festi la datrevenojn de siaj idoloj aŭ de siaj plej ŝatataj grupoj.
#000018
Fabiana Tequenquea, ano de la kunlaborantaro de BTS Chiclayo, eniris la fankulturon en 2015. Fabiana memoras, ke nur en 2016, kun la alveno de novaj membroj al la fankulturo, ili povis efektivigi siajn unuajn sociajn laborojn. Tiuj agoj temis pri kristnaskaj ĉokoladoj. Ili disdonis ĉokoladon, panetonon [dolĉan panon, ndlr.] kaj ludilojn al homoj en la strato. Pro tio ke BTS iĝis pli konata en Chiclayo [eo], pli da membroj aliĝis al la fanklubo. Jen kiel socia laboro pliiĝis.
#000019
Sed sendube estis unu donaco, kiu superis ĉiujn aliajn. Ĝi estas konsiderata la plej granda donaco farita tutlande de la armeanoj. Oni kolektis 3 000 sunojn (perua monero) por la kreado de oksigenfabriko en Limo, por festi la datrevenon de J-Hope, ano de BTS. Kvankam ĉi tiu evento estis organizita de la grupo BTS Peru Projects, peruaj armeanoj de malsamaj lokoj kunlaboris kun la kolektivo. “Estis granda fiero ĉar K-Pop-fankluboj foje estas flankenpuŝitaj kaj insultitaj pro ĉi tiu ŝato. Kaj estis honoro, ke la penado estis agnoskita pozitive je nacia nivelo”, memoras Fabiana Tequenquea.
#000021
Por Fabiana Tequenquea, la mesaĝo, kiun la knaboj de BTS disvastigas en sia muziko, estas inspiro por plibonigi, subteni aliulojn kaj vivi en pli bona mondo. “Kiel ili mem diris: Ni ĉiuj estas egalaj, ni ĉiuj meritas subtenon kaj respekton”, ŝi diras.
#000022
Danke al la retoj kaj la internaciiĝo de K-Pop, pli kaj pli da peruaj fankulturoj formiĝas kaj organiziĝas longe antaŭ la debuto de la muzikgrupo. Ĉi tio permesas al ili frue komenci sociajn laborojn. Tio okazis al ENHYPEN, K-Pop-grupo kiu formiĝis el realkonkurso nomita I-LAND. Ili debutis en novembro 2020, kaj antaŭ tio, ili jam havis fankulturon en Peruo.
#000023
Por Keyla kaj Hienka, stabanoj de ENHYPEN PERÚ, ekde la komenco estis klare, ke ili volas fari socian laboron. “Ni havas membrojn, kiuj laboras en NRO-oj [eo], do ni ĉiam konsideris ĝin por la agadoj, kiujn ni volis fari dum la datrevenoj de la knaboj”, diras Keyla.
#000024
Unu el la agoj, kiujn ili plej memoras, estis la kristnaska ĉokoladumo, kiun ili faris kune kun la NRO “Cambiando Vidas Perú” pasintjare. “Ni petas donacojn, monon kaj manĝaĵojn. Kion ni faris estis aĉeti ludilojn por 100 infanoj kaj, pro tio ke ankaŭ estis manĝdonacoj, ni faris korbeton kaj oni loteriis ĝin inter tiuj, kiuj estis tie. Tio estis ege amuza”, Keyla memoras.
#000025
Notindas ke agado kaj socia laboro flanke de K-Pop-ŝatantoj ne estas io nova. Pli malnovaj fankulturoj jam faris malgrandajn agojn por helpi la komunumon. Fiorella Mucha, parto de la kunlaborantaro de SONES Peruo (fankulturo de la knabina grupo Girls Generation), diras, ke ekde 2011 ili realigas projektojn de socia helpo. Komence ili interesiĝis pri la besta afero kunlaborante kun azilejoj por hundoj, ĉar kiel Fiorella indikas, “SONE Peruo karakteriziĝas per la amo al bestoj”.
#000026
“Fankulturoj kiel K-Pop ne nur temas pri ĝi, sed ni ankaŭ povas subteni nian socion pro la fakto, ke ni havas ion komunan”, diras Hienka.
#000027
Muzika elekto de Val ĉe Spotify, kiu miksas kantojn de BTS kaj peruaj kumbjoj [eo]
#000028
TV Surdo, iniciato kreita en 2008, celas produkti enhavojn por homoj kun aŭdaj kaj vidaj malkapabloj. La televidkanalo produktas siajn proprajn enhavojn kaj elsendas en tri televidstacioj kies sidejoj troviĝas en Maputo [eo], la ĉefurbo de Mozambiko.
#000031
La produktaĵoj ankaŭ disponeblas ĉe jutuba kanalo. Laŭ noto fare de Internacia Centro de Ĵurnalistoj, TV Surdo aperis kun la celo igi informadon pli inkluziva, precipe ĉar (la plejparto da) televidkanaloj ĉi-kuntekste ekskludas homojn kun handikapo.
#000032
En Mozambiko, la plimulto de la loĝantaro ne atingeblas per ciferecaj amaskomunikiloj. Nur 21% el ĝiaj pli ol 30 milionoj da loĝantoj havas aliron al Interreto. Praktike, televido kaj radio estas la amaskomunikiloj kiuj havas la plej grandan atingopovon en la lando.
#000034
La manko de inkludo de mozambikanoj al ciferecaj amaskomunikiloj ankaŭ evidentiĝas en studo fare de la Instituto por Plurpartia Demokratio. Specife oni mencias, ke mankas alternativoj por instrui per radio, televido kaj Interreto. Kvankam la pandemio de KOVIM-19 devigis la edukan sektoron esplori ĉi tiujn rimedojn kiel novajn formojn de lernado, edukaj enhavoj ankoraŭ estas maloftaj.
#000036
Laŭ la Ministro de Transporto kaj Komunikado, Janfar Abdulai, la procezo de migrado de analoga al cifereca televido progresos, kun la unua fazo de malŝaltado de elsendiloj finiĝinta la 30-an de septembro. Tamen ĉi tiu situacio maltrankviligas uzantojn, kiuj timas signojn de ekskludo:
#000039
Migrado de analoga al cifereca signalo: estas “konfuzo” en butikoj, kiuj vendas malĉifrilojn en Maputo
#000045
Ĉi-kuntekste, TV Surdo elstaras pro sia kapablo atingi pli grandan nombron da homoj, ne limigante sin nur kaj specife al homoj kun aŭdaj handikapoj en ciferecaj amaskomunikiloj, sed egale al ĉiuj kun ajna handikapo.
#000046