La Nobel-premio pri literaturo de 2021 iris al la tanzania verkisto Abdulrazak Gurnah [eo] — ŝajnas, ke afrika literaturo [eo] finfine ricevas la atenton, kiun ĝi meritas. Tamen, konga-aŭstria aŭtoro Fiston Mwanza Mujila asertas, ke videbleco de afrikaj aŭtoroj, precipe la franclingvaj, ankoraŭ restas defio kiu inspiras novan generacion esplori novajn lingvajn mediojn.
#000002
Ŝajnas, ke 2021 estas la jaro de afrika literaturo. Krom la Nobel-premio pri literaturo, aliaj prestiĝaj premioj estis aljuĝitaj al afrikaj kaj afrik-eŭropaj verkistoj. La Premio Neustadt de 2022, kiu estas anoncita dum la antaŭa jaro 2021, kaj en la pasinteco montris multajn estontajn Nobel-premiitojn [eo], iris al la senegala romanisto Boubacar Boris Diop. La premion Camões [eo] gajnis la mozambikanino Paulina Chiziane. La Premio Booker por Fikcio iris al la sudafrika Damon Galgut [eo], dum la Premion Internacia por Tradukita Fickio gajnis franco-senegala David Diop [eo]. La Prix Goncourt [eo], verŝajne la plej prestiĝa literatura premio de Francio, iris al al senegalano Mohamed Mbougar Sarr.
#000003
La lasta fojo kiam afrika aŭtoro, John Coetzee [eo], gajnis la Nobel-premion estis en 2003. La lasta fojo kiam nigra aŭ miksrasa verkisto ricevis la premion Goncourt estis Patrick Chamoiseau en 1992 kaj Marie NDiaye [eo] en 2009.
#000005
Por aŭdi, kion spertas franclingvaj afrikaj verkistoj, Global Voices parolis kun Fiston Mwanza Mujila, aŭtoro kiu kreskis en Lubumbashi en la sudo de la Demokratia Respubliko Kongo (ankaŭ nomata Kongo-Kinŝaso aŭ DRK). Mujila estis edukita en la franca, sia dua lingvo post la svahila, kaj nun loĝas en Graz, la dua plej granda urbo de Aŭstrio, kie li fondis la transnacian literaturan festivalon Weltwortreisende [Mondvortvojaĝantoj, ndlr.]. Li verkas teatraĵojn en la germana kaj liaj teatraĵoj, kiuj radikas en la tradicio de Peter Handke kaj Elfriede Jelinek, estis prezentitaj en Vieno kaj Berlino. Lia fikcio estas produktita en la franca: lia unua romano “Tram 83′′, publikigita en 2014, estis tradukita de la franca al pli ol dekduo da lingvoj kaj ricevis plurajn premiojn, inkluzive de la germana Internacia Literatura Premio [germane: Internationaler Literaturpreis – Haus der Kulturen der Welt, ndltr.]. Lia lasta romano “La Danse du Vilain” (La Danco de la Fiulo) estis publikigita en 2020. Li ankaŭ verkas poezion, kaj lia kolekto “Le Fleuve dans le Ventre” aperis en 2013 kaj estas tradukita en la anglan. Li priskribas sin ĉefe kiel poeton kiu hazarde verkas teatraĵojn kaj romanojn.
#000006
Laŭ Mujila, male al siaj anglalingvaj egaluloj, franclingvaj afrikaj verkistoj alfrontas kelkajn defiojn, la unua el kiuj estas la karaktero de la franca literatura scenejo:
#000007
La situacio estas malfacila ankaŭ en franclingva Afriko mem, laŭ Mujila :
#000010
En Afrique anglophone, le Nigéria, le Kenya et l'Afrique du Sud sont les grands pôles littéraires avec leurs revues comme Kwani? et Chimurenga, des maisons d’édition comme Cassava Republic. Pour l’Afrique francophone, le Sénégal et le Cameroun jouaient jadis ce rôle, par l’entremise des Nouvelles Editions Africaines du Sénégal et les éditions Clé. Au Congo-Kinshasa, nous payons les pots cassés de nos turbulences politiques. La littérature demeure encore un objet rare et désirable même si des initiatives d’ordre privé essaient de palier à la carence d’une politique culturelle nationale. L’institution de prix littéraires, tout comme la création des bibliothèques et des maisons d’édition sont une nouvelle espérance. Mais seuls la décoration et les bâtiments ne suffisent pas. Je suis persuadé que la matrice littéraire d’un pays dépend pour beaucoup de la qualité de son enseignement et du niveau de vie.
#000011
En anglalingva Afriko, Niĝerio, Kenjo kaj Sudafriko estas la ĉefaj literaturaj centroj kun siaj propraj revuoj kiel Kwani kaj Chimurenga, same kiel eldonejoj kiel ekzemple Cassava Republiko. Por franclingva Afriko, Senegalo kaj Kameruno ludis tiun rolon en la pasinteco, danke al eldonejoj kiel ekzemple Nouvelles Editions Africaines du Sénégal kaj éditions Clé. En Kongo-Kinŝaso, ni pagas la prezon de nia politika malstabileco. Literaturo restas malofta kaj dezirinda objekto eĉ se privataj iniciatoj provas kompensi la mankon de nacia kulturpolitiko. La kreado de literaturaj premioj, bibliotekoj kaj eldonejoj alportas esperon, sed nur havi konstruaĵojn kaj la dekoracion ne sufiĉas. Mi estas konvinkita, ke la literatura matrico de lando dependas grandparte de la kvalito de ĝia eduksistemo kaj de ĝia vivnivelo.
#000012
Por multaj verkistoj el postkoloniaj socioj, la elekto de la literatura lingvo ofte estas vivgrava dilemo. Ĉi tiu elekto foje venas kun akuzoj de kultura perfido de certaj partoj de tiuj socioj. Kelkaj ekzofonaj verkistoj [eo] elektas originalan solvon: verkado en tria lingvo, kutime senrilata al ilia hejma aŭ kolonia historio, kiel ekzemple la bengala-usona verkisto Jhumpa Lahiri [eo], kiu nun verkas fikcion en la itala.
#000014
La kialo de tio ke mi sukcesis pluvivi en Aŭstrio estas ke mi ja venas el Lubumbashi [eo], loko kie la ĉefurbo Kinŝaso ne ludas ŝlosilan rolon; Lusaka aŭ Johanesburgo estas pli gravaj, ĉar ili estas pli proksimaj. Homoj de suda Kongo ne nepre iras al Francio aŭ Belgio kiam ili foriras, kaj ne ĉiam kuniĝas kun la konga diasporo kiu parolas ĉefe la lingalan. En la sudo ni parolas aliajn lingvojn, kiel la svahilan.
#000018
Mujila notas ke la konga literatura tradicio akceptas plurlingvecon: certaj verkistoj, kiel Richard Ali, verkas en la lingala. En la diasporo, aŭtoroj verkas en lokaj lingvoj: Daniëlle Zawadi verkas poezion en la nederlanda, JJ Bola en la angla, Kayo Mpoyi [eo] en la sveda.
#000020
Unu termino kiu aperis pli elstare en la pasintaj jaroj estas la koncepto de afroeŭropano, kuntiriĝo de afrika kaj eŭropano. Jen la opinio de Mujila pri ĉi tiu nocio:
#000026
En Autriche, je me considère comme congolais, africain ou encore écrivain black autrichien, parce qu’être écrivain noir en Autriche n’est pas la même chose qu’être noir en France ou en Belgique. Je respecte ceux qui utilisent le terme d’Afropéen, mais chacun peut se définir à sa manière. L’Europe est grande, je préfère donc me référer aux termes d’Afrofrançais, Afrobelge, Afroautrichien pour mieux contextualiser.
#000027
En Aŭstrio, mi konsideras min kiel konganon, afrikanon aŭ kiel nigran aŭstrian verkiston, ĉar esti nigra en Aŭstrio ne estas la sama kompare al Francio aŭ Belgio. Mi respektas tiujn, kiuj uzas la terminon “afroeŭropano”, sed ĉiu povas difini sin laŭ sia deziro. Eŭropo estas granda, mi do preferas uzi la terminojn “afrofranca”, “afrobelga”, “afroaŭstria” por havigi pli da kunteksto.
#000028
Kio interesas min estas interafrika dinamiko, kaj la poreco de landlimoj hereditaj de la koloniismo [eo]. Miaj du romanoj estas pripensaĵoj pri la kolonia kaj postkolonia urba administrado de la afrika spaco. “Tramo 83′′ malkaŝas la malfortikecon de la ŝtatoj naskitaj el la koloniismo – naskitaj hazarde – kie secesiaj diskursoj [eo] evoluas kiel formo de rezisto kontraŭ naciismo kaj aŭtoritatismo. “La Danse du Vilain” daŭrigas pri la sama temo montrante la estontecon de la blankula urbego, nuntempe okupata de stratinfanoj kaj aliaj marĝenuloj.
#000031
Mujila finas kun noto de ironio pri la estonteco de afrika literaturo:
#000032
Mi havas la impreson, ke oni multe postulas de la afrika literaturo, kiu cetere eĉ ne estas centjara. Eble ni devus lasi ĝin en paco kaj reveni post tri jarcentoj. Mi pensas, ke nia kompreno pri Afriko kaj afrika literaturo ŝanĝiĝos post kiam ni fokusos la literaturajn verkojn mem.
#000034
Tradiciaj afrikaj melodioj kaj kantoj estas minacataj hodiaŭ. Pli ol 50 jarojn post la fino de oficiala kolonia regado, la heredaĵo de koloniismo daŭre flankenlasas multajn tradiciajn muzikajn praktikojn, ĉar kapitalismo surmerkatigas la artan formon kiel puran distron – anstataŭ kiel kulturilon por konservi tradicion kaj komunumon.
#000037
Etnomuzikologoj komencis registri, kolekti kaj arkivigi afrikan popolan muzikon jam en la 1920-aj jaroj, por konservi kaj dokumenti malaperantajn kulturojn. Laŭ la Vinila Fabriko:
#000038
Record labels and ethnologists started recording ethnic communities’ music in the 1920s and 1930s, at the dawn of field recording technology, when they realized they had the means to record, and not only transpose music made in the rural areas away from the studio.
#000039
Disko-eldonejoj kaj etnologoj komencis registri muzikon de etnaj komunumoj en la 1920-aj kaj 1930-aj jaroj, ĉe la naskiĝo de kampa registradoteknologio, kiam ili ekkomprenis ke ili havas la rimedojn por registri, kaj ne nur transmeti muzikon faritan en la kamparaj lokoj for de studio.
#000040
Global Voices kompilis iujn specimenojn de ĉi tiuj registraĵoj en YouTube-listo. Peco de la niĝeria joruba tribo estas havebla ĉi-sube.
#000041
Arkivigante la popolmuzikon de Orientafriko
#000042
Huey Tracey estas eble unu el la plej famaj etnomuzikologoj, kiu kune kun sia edzino Barbara Tracey faris pli ol 35 000 registradojn de afrika popolmuziko inter la 1920-aj kaj la 1970-aj jaroj. Li poste fondis la Internacian Bibliotekon de Afrika Muziko (ILAM) – la plej grandan deponejon de afrika muziko en la mondo, kiu konservas milojn da historiaj registraĵoj ekde 1929. La esplorinstitucio poste dediĉis sin al la studo de muziko en Afriko.
#000043
En la lastaj jaroj, renoviĝis intereso kaj klopodoj inter afrikaj muzikologoj, historiistoj kaj entuziasmuloj registri, ciferecigi kaj arkivigi tradician muzikon kaj antikvajn sonojn de indiĝenaj komunumoj sur la afrika kontinento. La ĉefa celo estis konservi kaj subteni la eksterordinaran heredaĵon de la muziko, kiu fariĝis neatingebla. La influo de kristanismo al la percepto de indiĝenoj pri tradicia muziko kaj akompanaj praktikoj, urbigo, la ĉiea ĉeesto de radio kaj studio-registrita muziko, kaj komercado – ĉio tio kontribuis al la malapero de afrika popolmuziko.
#000044
Tabu Osusa estas kenja muzika produktanto, aŭtoro, kaj la fonda direktoro de Ketebul Music – neprofitocela organizaĵo dediĉita al la esplorado, dokumentado, disvolvigo kaj antaŭenigo de la diversaj muzikaj tradicioj de orienta Afriko. Lia organizaĵo kune kun la Muzika Fondaĵo Abubilla komencis la projekton Singing Wells antaŭ naŭ jaroj. Ĉi tio estas kunlabora projekto, kiu vojaĝas al foraj vilaĝoj tra orienta Afriko kun moveblaj registradaj studioj por registri kaj arkivigi tradiciajn sonojn kaj muzikojn de orienta Afriko en aŭdvida formato. Ĉi tiuj muzikaj prezentoj estas publikigataj en la propra retejo, en podkasto ĉe SoundCloud kaj en YouTube.
#000045
Male al iuj etnomuzikologoj, kies registradoj estas ĉefe por arkivaj celoj – malfaciligante ke muzikproduktantoj aŭ muzikistoj aliru la kantojn pro celoj de kolektado de specimenoj aŭ adaptado – la projekto Singing Wells diras, ke ili celas ne fariĝi “fosiliaj kolektantoj”. Kiel estas notite en ilia retejo:
#000046
We work with musicians to make sure their music traditions continue to be practised, can be shared amongst the widest audiences and become a source of inspiration for new musicians.
#000047
Ni laboras kun muzikistoj por certigi, ke iliaj muzikaj tradicioj plue daŭras praktikataj, povas esti kundividataj al la plej vasta publiko kaj fariĝi fonto de inspiro por novaj muzikistoj.
#000048
La grandegaj kontribuoj de Osusa al muziko kiel historiisto, ne nur en la projekto Singing Wells sed ankaŭ en projekto kiu dokumentas la historion de populara muziko en Kenjo de 1946–2016, estis ĵus agnoskitaj per honoraj premioj pri artoj kaj literaturo. En aŭgusto ĉi-jare Osusa ricevis la premion, kiu rekonas eminentajn artistojn kaj verkistojn, kiuj grave kontribuis al la kreiva industrio.
#000049
Benson Rukantabula estas juna tanzaniano, kiu fondis la Tanzanian Heredaĵan Projekton en 2012 kun la misio trovi, restarigi kaj kundividi la riĉan muzikan heredaĵon de Tanzanio per ciferecigo. Tiel farante, li esperas, ke lia kontribuo subtenos kaj antaŭenigos nuntempan kulturan esprimadon, kiu tenos la tanzanian kreemon kaj arton vigla kaj alirebla.
#000050
I hope that by making this music available, the country can both preserve its heritage and inspire young Tanzanian artists through the musical storytelling of their past. The popular Bongo Flava music that blares from local nightclubs hardly reflects Tanzania’s rich musical history.
#000052
Mi esperas, ke disponigante ĉi tiun muzikon, la lando povas konservi sian heredaĵon kaj inspiri junajn tanzaniajn artistojn per la muzika rakontado de ilia pasinteco. La populara muziko Bongo Flava, kiu bruas en lokaj noktokluboj, apenaŭ reflektas la riĉan muzikan historion de Tanzanio.
#000054
Kunfandante tradician popolmuzikon kun modernaj sonoj
#000056
Danke al teknologio, ĉi tiuj registritaj kaj arkivigitaj sonoj nun trovas novan vivon, ĉar modernaj muzikistoj, diskistoj, artistoj kaj muzikproduktantoj kunfandas antikvajn sonojn kun modernaj muzikaj konceptoj.
#000057
Kaj same kiel en la 1950-aj jaroj, kiam surbendaj registradoj de afrika muziko akcelis la komencon de la muzika avangardo en Eŭropo, kie produktantoj kiel Henry Cowell enigis tonajn kaj ritmajn ideojn en siajn proprajn komponaĵojn, nuntempaj muzikistoj kaj muzikproduktantoj estas prunteprenantaj de ĉi tiu sama ŝablono.
#000058
One of our favs with @SarondeMusic Ft. Waliko – Contains samples of field recordings made in Zambia & Malawi in 1952 & footage filmed by Hugh Tracey on his recording expeditions throughout Sub Saharan Africa (1939-1964)#FutureSounds ?
#000059
Unu el niaj plej ŝatataj kun @SarondeMusic Ft. Waliko – Enhavas specimenojn de surbendaj registradoj faritaj en Zambio kaj Malavio en 1952 kaj filmitaĵojn filmitajn de Hugh Tracey dum liaj registradaj ekspedicioj tra Subsahara Afriko (1939-1964) #FutureSounds ?https: /t.co/OfbeKFq9HF
#000061
Saronde, projekto kiu kunfandas antikvajn sonojn kun modernaj muzikaj temoj, estis komencita de la muzikista kaj produktista duopo Chris Pedley kaj Olly Wood kiam ili lanĉis sian etikedon Beating Heart en 2016. Depost tiam ĝi iĝis kunlaboro inter establitaj muzikproduktantoj el Afriko kaj ĉirkaŭ la mondo por remiksi antikvajn kampajn registradojn de la Internacia Biblioteko de Afrika Muziko (ILAM).
#000062
Saronde ĝis nun produktis 10 kantojn, kiuj inkluzivas surbendajn registradojn de popolmuziko de la Subsahara Regiono kunlabore kun diversaj afrikaj muzikistoj.
#000063
.@SarondeMusic have been busy working to bring Hugh Tracey's legacy into the present day. Their latest release ‘Beating Heart Origins’ samples his field recordings from Malawi, Congo & Zambia – tracks have been hyped at festivals and in Ibiza this summer. /mNmtIr5YPK
#000064
@ SarondeMusic laboradis por alporti la heredaĵon de Hugh Tracey ĝis nun. Ilia plej nova eldono “Beating Heart Origins” montras liajn surbendajn registradojn de Malavio, Kongo kaj Zambio – trakoj aŭdiĝis ĉe festivaloj kaj en Ibizo ĉi-somere. /mNmtIr5YPK
#000066
Ohxala estas muzika projekto de la portugala duopo Maria kaj Luis, kiu miksas tradiciajn etnajn popolajn elementojn kun nuntempa elektronika muziko. Nun en sia kvina albumo, la duopo multe influas antikvajn ritmojn de surbendaj registradoj de iberaj, brazilaj kaj afrikaj kulturoj.
#000067
La kanto Laibon danco de Ohxala, kiu estis publikigita sub la kompilaĵo Shika Shika Presents Eco, prezentas surbendajn registradojn de la masajoj en Kenjo. La kanto iĝis la muziko por la filmo Endangered species de Scott Shields.
#000068
Traditional African music is a gem! and it holds the foundation on which today’s music is built notes the Citizen, a Tanzanian media publication
#000069
Tradicia afrika muziko estas juvelo! Kaj ĝi tenas la fundamenton, sur kiu estas konstruata hodiaŭa muziko, notas la Civitano (Citizen), tanzania amaskomunikila publikaĵo.
#000070
Kun tiom da diverseco en novaj muzikaj subĝenroj, ĉar elsendfluo [angle: streaming, ndltr] fariĝas la estonta maniero por distribuado de muziko, la vasteco, riĉa kaj klara sono de tradicia muziko nun iĝas sekreta saŭco, kiu donas al la moderna muziko sian unikan teksturon dum la produktado de muziko pli kaj pli cifereciĝas.
#000071
Global Voices kreis ludliston en Spotify por reliefigi iom tiun ĉi muzikan ĝenron. Rigardu ĝin sube.
#000072
La filmo La viro kiu riparas la virinojn. La kolero de Hipokrato kiun faris la belga ĵurnalistino Colette Braeckman [fr] kaj ŝia samlandano kaj filmisto Thierry Michel [fr], realigita surbaze de la laboro de [la konga ginekologo] d-ro Denis Mukwege, estis montrita en marto 2015 en Hago [Den Haag, NL], en la tiea Internacia Puna Kortumo, sed ankaŭ en Bruselo, Parizo kaj Montrealo. Sed, en la denaska lando de Mukwege, Demokratia Respubliko de Kongo, la demonstrado estis komence malpermesita en la tuta lando, inkluzive de la Franca Instituto de Kinŝaso [fr] , kie ĝi estis planita por la 8-a kaj la 9-a de septembro 2015.
#000074
En afiŝo publikigita en la retejo Lubumbashi Infos titolita DRK: La milito de bildoj kaj la filmo “La homo, kiu riparas la virinojn”, Didier Mukaleng-Makal Kanteng, ĵurnalisto kaj blogisto el Lubumbashi en Demokratia Respubliko Kongo, oni prezentas sintezon kaj klarigas la kontestitan parton:
#000077
Dr Mukwege accueilli par des applaudissements, à son entrée dans une grande salle, passe à la tribune. « Témoin des atrocités commises contre les femmes et sur les femmes, depuis 15 ans », il prononce ces paroles :
#000078
Dans le même discours, à partir de de la séquence « arme redoutablement efficace », est lancé un mortier. Des civils en fuite apparaissent en dessous de la trajectoire des tirs, et s’entend cette voix d’un « commandant ? » : « un peu en bas », comme pour atteindre ces civils. Enfin apparaît une colonne des déplacés de guerre... puis, retour au discours du médecin.
#000081
D-ro Mukwege akceptita per aplaŭdoj, je lia eniro en grandan ĉambron, kondukanta lin al la forumo.
«Atestanto pri la teruraĵoj faritaj kontraŭ virinoj kaj sur virinoj, dum 15 jaroj» li eldiras jenajn vortojn :
#000083
«En areoj de konfliktoj, li diris, la bataloj okazas sur la korpoj de virinoj. La seksperfortoj okazas kun ekstrema brutaleco. Vera milita armilo, se ne eĉ strategia milito, sed kiu estas bela merkato. Tamen timige efika».
#000084
La vague mondiale de réactions politiques et professionnelles s'alarmant de cette interdiction devrait suffire à faire comprendre au Gouvernement congolais qu'il est essentiel pour sa crédibilité interne et externe qu'il accepte que se réalise un travail nécessaire de mémoire pour rétablir l'honneur des femmes concernées et plus encore pour protéger toutes les femmes de nouvelles exactions.
#000090
La tutmonda ondo de politikaj kaj profesiaj reagoj alarmitaj pro tiu malpermeso, devus sufiĉi por klarigi al la konga registaro ke ĝi estas esenca por ĝia kredindeco interna kaj ekstera ke ĝi akceptu ke necesas memoriga laboro por restarigi la honoron de la koncernitaj virinoj kaj ankoraŭ pli por protekti ĉiujn virinojn kontraŭ pliaj misuzoj.
#000091
De nombreuses personnes se mobilisent depuis quinze années, dénoncent, se mobilisent, hélas, pour bien peu de résultats. Est-ce une raison pour abandonner ? Certainement pas, bien au contraire. Nous gardons à l’esprit l’exemple d‘Aoua Keita initiatrice de la Journée Internationale de la Femme Africaine et fort de cette femme inspirante que nous nous disant que nous ne pouvons pas ne pas faire quelque chose, aussi infime que cela semble face au traitement inhumain que subissent les femmes dans les zones de combats en République démocratique du Congo.
#000094
Multnombraj personoj preparis grandan mobilizon depost 15 jaroj, denuncante, manifestaciante — ho ve! — sed malmultegaj rezultoj. Ĉu tio estas kialo por rezigni? Certe ne, tute male. Ni memoru la ekzemplon de Aoua Keita [fr], iniciatinto de la Internacia Tago de la Afrika Virino kiu estas inspiriga virino, fortiganta nin, kiam ŝi diris ke ni ne povas rezigni fari ion, kiom ajn malgranda tio eble aspektas en la lumo de la malhumana traktado de virinoj en la militaj zonoj de la Demokratia Respubliko Kongo.
#000096
Petskribo, lanĉita de Me Hamuli Rety, iama prezidanto de la Asocio de advokatoj de la Internacia Puna Kortumo por Ruando, kaj subskribita de pli ol 50 000 personoj [fr], memorigas, ke:
#000098
L’UNICEF a ainsi rapporté avoir pris en charge 38 000 cas de violences faites aux femmes pour la seule année 2007. La FIDH (Fédération Internationale des ligues des Droits de l’Homme) parle de 3 300 cas en 2012 pour la seule province orientale, soit environ dix cas par jour. L’ONU, quant à elle, affirme qu’en moyenne 48 femmes sont ainsi violées toutes les heures en République Démocratique du Congo. Les constats sont là mais les solutions restent désastreuses : aucune de ces autorités n’a pris de mesures efficaces pour faire cesser ces crimes.
#000099
UNICEF raportis ke ĝi okupiĝis pri 38 000 kazoj de perfortoj faritaj kontraŭ virinoj nur en la jaro 2007. FIDH (Internacia Federacio de Ligoj por Homaj Rajtoj) parolas pri 3 300 kazoj en 2012 nur en la orienta provinco, alivorte temas pri dek kazoj ĉiutage. La Unuiĝintaj Nacioj, siaflanke, diras ke, ĉiuhore averaĝe 48 virinoj estas seksperfortitaj en Demokratia Respubliko de Kongo. La konstataĵoj estas tie, sed la solvoj restas teruraj: neniu el tiuj aŭtoritatoj iel efike agis por haltigi tiujn krimojn.
#000100
Tamen ĉi tiuj ciferoj pri la nombro de virinoj seksperfortitaj devas esti interpretitaj singarde, ĉar ili povus fakte esti multe pli altaj. La retejo citas studon [fr] publikigitan en la American Journal of Public Health (Usona Ĵurnalo pri Publika Sano) laŭ kiu pli ol 400 000 virinoj kaj junaj knabinoj inter 15 kaj 49 jaroj estis seksperfortitaj en unu jaro (inter 2006 kaj 2007). Tio estas 26-oble pli ol la ciferoj publikigitaj de Unuiĝintaj Nacioj pri la sama periodo.
#000101
Pro sia humana agado celante redoni la honoron al virinoj kaj infanoj seksperfortitaj, d-ro Denis Mukwege ricevis dudek naciajn kaj internaciajn premiojn inkluzive de la premio pri homaj rajtoj de la Unuiĝintaj Nacioj, la Saĥarov-premio [eo] por la libereco de pensado, atribuita de la Eŭropa Parlamento [eo], la premio de la Fondumo Clinton, la premio Olof Palme [eo], la Inamori-premio por etiko 2014 [en] (Japanio-Usono), la premio Primo Levi [it] (Italio), la premio Solidaris [en] de la hospitalo Sankta Petro en Bruselo (Belgio) kaj la medalo de la Koninklijke Academie voor Overzeese Wetenschappen [nl], kiu estas la Reĝa Akademio de Transmaraj Sciencoj, de Nederlando.
#000102
[Necesas aldoni ke li ricevis en 2018 la Nobel-premion pri Paco, kio estis la unua internacia distingo por kongano].
#000103
Sed en lia hejmlando, la registaro daŭre ignoradas lin, kaj kelkaj teroristaj grupoj lin minacis. En D.R. Kongo d-ro Mukwege nur moviĝas sub eskorto de UN-soldatoj por protekti lin.
#000104
La Vero pri Ebolo [angle] estas fejsbuka paĝo, kiu celas dokumenti la situacion pri ebola viruso en afrika kontinento.
#000106