Extinction Rebellion (XR) naskiĝis sur la pontoj de Londono, en Oktobro 2018, dum unu el “la kampanjoj de civila malobeado la plej grava ekde pluraj jardekoj” (laŭ Guardians). Kiel Esperanto, XR rapide disvastiĝis kaj atingis ĉiujn kontinentojn kaj centon da landoj.
#000003
La Ribelado ĉirkaŭ la mondo
#000004
Dum oktobro, okazis la plej grava agado ekde la kreado de la movado: la RIO, la Ribelado Internacia de Oktobro. Pli ol 60 urboj leviĝis ĉie ĉirkaŭ la mondo, cele aŭskultigi siajn voĉojn, kaj siajn 4 postulojn :
#000005
3) La tuja halto de la malkonstruo de la ekologiaj sistemoj, maraj kaj teraj, kiu okazigas amasan malaperadon de la vivantaro.
#000008
Danke al sistema kaj planita neperforto, la ribeluloj ebligis miraklojn :
#000010
En Francio, l’Arc de Triomphe, kaj la piramido de la Louvre, estis ornamitaj per flago je la koloroj de XR. Dume, la placo de la Châtelet, korcentre de la urbo, gastigis sinmemmastrantan vilaĝon, dum unu tuta semjano.
#000011
En Novjorko, ŝipo estis kunportita meze de Time Square, unu el la plej simbolaj lokoj de la konsumado kaj kapitalismo usonana.
#000012
En Londono, la kvartalo Westminster estis blokita dum pluraj tagoj sinsekve, kiel ankaŭ pluraj alteriĝaj vojoj de flughaveno, por privataj aviadiloj.
#000013
Pli simbolaj agoj okazis en landoj kie la polica subpremo estas pli forta, kiel en Barato, aŭ en Pakistano.
#000014
En tiuj “blokadoj”, la libera vivo reprenis siajn rajtojn. En Parizo, vera sinmemreganta vilaĝo ekestis sur la placo de la Châtelet. La dormejoj estis organizitaj, la manĝaĵoj estis disdonataj senpage al kiuj deziris, malsekaj necesejoj estis konstruitaj. Proksime, oni vidis la policanojn gvatantajn, sed la etoso neniel estis streĉita. Iuj muzikis, iuj dancis, iuj ĵonglis. Trifoje tage, okazis ĝenerala asembleo, kiu proponis avktivaĵojn, kaj administris la kampon. Estis mirinde vidi tiujn sistemojn demokratajn – horizontalajn eĉ – vere funkcii. Post sinceraj priparoladoj, oni ofte foriris kun komuna opinio.
#000018
Estis ankaŭ kaj ĉefe pripensejoj pri klimatŝanĝiĝo, politiko kaj aktivismo. Spontaneaj debatoj, pensfabrikoj, kaj atelieroj floriĝis preskaŭ ĉie. Ankaŭ pli prilaboritaj prelegoj estis faritaj : Heading for Extinction, la baza prelego de la movado estis projekciita meze de la placo. Eĉ spertulo de la GIEC (Grupo de internaciaj spertuloj pri la evoluo de la klimato), kaj Carola Rackete, eks-kapitanino de la Sea Watch 3, venis por paroli kaj kuraĝigi la rebelulojn.
#000019
Kiaj estontoj por Extinction Rebellion ?
#000022
Extinction Rebellion rapide tre graviĝis en la medio de socia kaj ekologia aktivismo, pro pluraj kialoj.
#000023
Unue, pro efika kaj kontrolita organizado, bazita sur sistemoj reale demokrataj, kaj principoj bonvolemaj kiel la “regeneranta kulturo”, kiu lernas al homoj zorgi pri ili kaj pri la aliaj.
#000024
Sekve, la neprofanebla neperforto, kiu aldonas ian legitimecon al la movado, kiu limigas la agadojn de la policanoj kaj donas al publika opinio kaj al la gazetaro favoran vidpunkton. Kunmetitaj kun la civila malobeado, la agadoj povas facile esti larĝskalaj sen danĝeri la partoprenantojn.
#000025
XR tamen, estas sufiĉe kritikata, ĉefe pri siaj financadoj: fakte, pluraj naciaj grupoj akceptis la monon de riĉuloj, kiuj fariĝis riĉaj danke al ekstraktado de petrolo. Se la movado volas longe daŭri, ĝi devos scipovi solvi tiun ecan krizon kaj trapasi tiujn acidajn pluvadojn.
#000026
Extinction Rebellion estas movado pli ol promesanta, sed por havi estontecon tiel granda kiel la atendoj, kiujn oni povus doni al ĝi, ĝi bezonos esti atentema. Ĝi bezonos bone diplomatii por konvinki la aliajn movadojn pri konverĝo pli ol nepra, por atingi ĝiajn celojn. Kaj tiuflanke, aferoj antaŭeniras: komenco de konverĝo okazantas nuntempe, ekzemple kun la “Gilets Jaunes” (flavaj veŝtoj) kiuj manifestacias por pli da socia justeco en Francio!
#000027
Sed Extinction Rébellion nek estas escepto, nek estas la nura solvo. Ĉie ĉirkaŭ la mondo, oni vidas popolojn ekstarantajn, nome de libereco, de justeco, de respekto: la honkonganoj, la francoj, la katalunoj, la libananoj – kaj tiom plu! – aŭskultigas siajn voĉojn. Se vi legas tiujn liniojn, vi certe scias ĝis kiu punkto Esperanto estas impona ilo.Mi do petas al vi, miaj karaj samideanoj, ni profitigu al tiuj movadoj la grandegan povon, kiun ni havas! Ni montru kiel la efikeco de nia lingvo, la multeco de niaj ligoj, kaj la bunteco de nia kulturo povas konstrui ion grandan kaj belan! Ni partoprenu la starigadon de estonteco de libero por la vivo, laŭ ĉiuj ĝiaj formoj, kaj ĉiuj ĝiaj esprimmanieroj!
#000028