KarloFacila legolibro por la lernado de Esperanto
#000000
Autor: Edmond PrivatArt: für AnfängerVerfügbarkeit: AusverkauftPreis: ±€1.49Erscheinungsjahr: 2017Form: libro kudre binditaBeschreibung: Klasikaĵo de Esperanta infanliteraturo. Delikatstruktura romaneto, kiu kun ĉarma naiveco kaj bonhumoro pritraktas la vivadon de junulo.Seiten: 61Höhe: 180 mmISBN: 9788363698126Rezension: De Karl Minor: KarloDe Sten JohanssonDe Redakcio La Revuo: KarloDe Thuler (Brazilo): Karlo de Edmond Privat Delikatstruktura romaneto, kiu kun ĉarma naiveco kaj bonhumoro pritraktas la vivadon de junulo. (Kiŝ - Literatura Mondo, 1925, p. 164)Karlo: Inter la ĉefverkoj de nia literaturo ekzistas jam kelkaj Tre bonaj, originalaj rakontoj: unu el la plej bela estas Karlo. Ĝi aperis unue en 1909. Karlo estas facila legolibro por la lernantoj de kursoj aŭ la komencantoj. Tiu libreto estas malgranda romano, ĝiaj 20 ĉapitroj estas juveloj de delikata, artplena priskribo de juneca vivo. La komenco de la miniaturromano estas la naskiĝo de Karlo ĝis sia plenkreska. La karaktero de la rakonto estas iu dolĉa, ŝercema seriozeco, profunda sentemego kaj aminda aimpleco. (Noriko (Brazilo) - Internacia Esperanto-Sumoo Novembro 2019)Bewertung: Meine Bewertung hinzufügen
#000001
En januaro 1909 la dudekjara Edmond Privat, kiu lernis Esperanton dekkvarjara, publikigis ĉi tiun “facilan legolibron por la lernantoj de kursoj aŭ la komencantoj, kiuj ĵus finis sian lernadon en lernolibro.” Li verkis ĝin laŭ peto de la “Librairie de l’Espéranto” en Parizo. Antaŭparole li sinekskuze deklaris: “Kompreneble nek romano nek eĉ sprita novelo estas la rakonto, sed nur aro de dudek ĉapitroj pri ĉiutaga vivo”.
#000004
La rakonto sekvas Karlon ekde lia naskiĝo ĝis geedziĝa vojaĝo en la aĝo de proksimume dudek kvin jaroj. Kun naiva ĉarmo Privat prezentas tute sendraman vivon de knabo el klera burĝa familio ie en meza Eŭropo, kun ĉefa emfazo ĉe la lernejaj jaroj. Ĉio aperas kun leĝere ironia tono sed el rakonta vidpunkto sufiĉe proksima al Karlo mem. Oni ja povus deziri iomete da konflikto aŭ interna dilemo por pli efike peli la rakonton antaŭen, ĉar tiaj eroj praktike mankas, sed tio eble estus tro ambicia postulo.
#000005
La lingvaĵo estas sufiĉe klara kaj facila sed ne ekstreme simpligita. Kiam Privat verkis la rakonton, supozeble en 1908, ekzistis tre malmultaj originalaj literaturaĵoj en Esperanto, kaj ankaŭ el tradukaĵoj apenaŭ eblis trovi modelon de tia simpla, ĉiutageca stilo. En la lingvaĵo de Privat tute forestas la pezeco kaj troa uzado de afiksoj, tipaj de la epoko. Escepte oni trovas nekutiman lingvan detalon, ekzemple “miri” en la senco de scivoli, “kiel vi estas?” (=fartas) kaj unufojan francisman uzon de kies: “Sed ŝi ankaŭ deziris viziti Italujon, kies nur unu havenon ŝi konis.”
#000006
La verko apenis en deko da eldonoj, laste en 2018. Estas dubinde, ĉu Karlo hodiaŭ uzeblas por sia celo, sed ĝi ja restas interesa kaj ĉarmeta pionira verko.
#000007