Wikipedia's Crayfish as translated by GramTrans
#000000
Kankro, ankaŭ konata kiel kankro, kankroj, dolĉakvoomaroj , montomaroj, kotinsektoj aŭ ĥeraksoj, estas dolĉakvo krustacoj similaj al malgrandaj omaroj, al kiuj ili estas rilataj;
taksonomie, ili estas membroj de la superfamilioj
Ili spiras tra plum-similaj brankoj.
Kelkaj specioj estas trovitaj en rojoj kaj riveretoj kie ekzistas flua dolĉakvo, dum aliaj prosperas en marĉoj, fosaĵoj, kaj irlandankampoj.
Plej multe de la kankro ne povas toleri poluitan akvon, kvankam kelkaj specioj kiel ekzemple Procambarus clarkii estas pli harditaj.
Kankro manĝi bestojn kaj plantojn, aŭ vivantajn aŭ malkonstruantajn, kaj detriton.
#000001
La nomo "kankro" venas de la oldfranca vorto eskrevise ( modernfranca écrevisse ).
La vorto estis modifita al "kankro" fare de asocio kun "fiŝoj" ( popoletimologio).
La plejparte amerika variaĵo- "kankro" estas simile derivita.
#000003
Kelkaj specoj de kankro estas konataj loke kiel omaroj, [3] kankroj, [4] kotinsektoj, [4] kaj ĥeraksoj.
En la Orienta Usono, "kankro" estas pli ofta en la nordo, dum "kankro" estas aŭdita pli en centraj kaj sudokcidentaj regionoj, kaj "kankro" pli sude, kvankam ekzistas konsiderindaj interkovroj.
#000004
La studo de kankro estas nomita astakologio.
#000005
En Aŭstralio (sur la orienta marbordo), Nov-Zelando kaj Sudafriko, la esprimo kankro aŭ kray ĝenerale rilatas al sala akvo palinuro, de la genro Jasus kiu estas indiĝena al granda parto da suda Oceanio, [7] dum la dolĉakvo specioj estas kutime fivokitaj ĥerakso aŭ kōura , de la aborigeno kaj Māori por la besto respektive, aŭ sub aliaj specifaj por ĉiu specio.
Esceptoj inkludas okcidentan rokomaron (de la Palinuridae familio) trovitan sur la okcidenta marbordo de Aŭstralio;
la tasmania giganta dolĉakvokankro (de la Parastacidae familio) trovis nur en Tasmanio;
kaj la Murray-kankro trovis sur Murray de Aŭstralio.
#000006
En Singapuro, la esprimo kankro tipe rilatas al Thenus orientalis , marakvokrustaco de la pantofla omar familio.
Vera kankro ne estas indiĝena al Singapuro, sed estas ofte trovitaj kiel dorlotbestoj, aŭ kiel enpenetra specio ( Cherax quadricarinatus ) en la multaj akvas akvokolektareojn, kaj estas alternative konata kiel dolĉakvomaroj.
#000007
La korpo de dekapod krustaco, kiel ekzemple krabo, omaro, aŭ salikoko (salikoko), konsistas el dudek korpsegmentojn grupigitajn en du ĉefpartpartojn, la cefalotorakon kaj la abdomenon.
Ĉiu segmento povas posedi unu paron de alpendaĵoj, kvankam en diversaj grupoj tiuj povas esti reduktitaj aŭ mankantaj.
Averaĝe, kankro kreskas ĝis 17.5 centimetroj (6.9 in) en longo, sed kelkaj kreskas pli grandaj.
Ĉirkaŭpaŝi gambojn havas malgrandan ungegon ĉe la fino.
#000008
Ekzistas tri familioj de kankro, du en la Norda duonglobo kaj unu en la Suda duonglobo.
La Suda duonglobo ( Gondŭan-distribuita) familio Parastacidae vivas en Sudameriko, Madagaskaro kaj Aŭstralazio, kaj estas distingita per la manko de la unua paro de pleopod'oj.
De la aliaj du familioj, membroj de la Astacidae vivas en okcidenta Eŭrazio kaj okcidenta Nordameriko kaj membroj de la familio Cambaridae vivas en orienta Azio kaj orienta Nordameriko.
#000009
Madagaskaro havas endemian genron, Astacoides , enhavantan sep speciojn.
#000010
Eŭropo estas hejmo al sep specioj de kankro en la genraj Astacus kaj Austropotamobius .
#000011
La plej granda diverseco de kankrospecioj estas trovita en sudorienta Nordameriko, kun pli ol 330 specioj en naŭ genroj, ĉio en la familio Cambaridae.
Plia genro de astacid kankro estas trovita en la Pacifika Nordokcidento kaj la fontoj de kelkaj riveroj oriente de la Kontinenta dislimo.
Multaj kankro ankaŭ estas trovita en malaltebenaĵlokoj kie la akvo estas abunda en kalcio, kaj oksigeno leviĝas de subteraj risortoj.
#000013
Kankro estis enkondukita intence en kelkaj Arizonaj rezervujoj kaj aliaj korpoj de akvo antaŭ jardekoj, ĉefe kiel nutraĵfonto por sportfiŝoj.
Ili poste havas disiĝis preter tiuj originaj ejoj.
#000014
Aŭstralio havas pli ol 100 speciojn en dekduo genroj.
En Aŭstralio, multaj el la superul-konata kankro estas de la genro Cherax, kaj inkludas la maron de Okcidenta Aŭstralio (nun kredita esti du specioj, Cherax tenuimanus kaj C. cainii ), ruĝ-ungega kankro ( Cherax quadricarinatus), ordinara ĥerakso ( Cherax destructor) kaj okcidenta ĥerakso ( Cherax preissii).
La maron estas iom da el la plej granda kankro en la mondo.
Ili kreskas al pluraj funtoj en grandeco.
C. tenuimanus estas danĝernivele endanĝerigita, dum alia granda Aŭtralazia kankro estas minacita aŭ endanĝerigita.
Aŭstralio estas hejmo al la du plej granda dolĉakvokankro de la monda - la tasmania giganta dolĉakvokankra Astacopsis gouldi, kiu povas realigi mason de pli ol 5 kilogramoj (11 funt.) kaj estas trovita en riveroj de norda Tasmanio, [17] kaj la Murray-kankran Euastacus armatus, kiu povas atingi 2 kilogramojn (4.4 funt.) kaj estas trovita en granda parto da la suda Murray-plejŝatata baseno.
#000015
En Nov-Zelando, du specioj de Paranephrops estas endemiaj, kaj estas konataj sub la Māori nomo kōura .
#000016
Fosiliindikoj de kankro pli maljuna ol 30 milionoj da jaroj estas raraj, sed fosiliigitaj nestkavernoj estis trovitaj de tavoloj same malnovaj kiel la malfrua Paleozoa aŭ frua Mezozoiko.
La plej malnovaj notoj pri la Parastacidae estas en Aŭstralio, kaj estas 115 milionoj da jaroj aĝaj.
#000017
Iom da kankro suferas de malsano nomita kankrepidemio, kaŭzita de la nordamerika akvo ŝimo Aphanomyces astaci kiu estis elsendita al Eŭropo kiam nordamerikaj specioj de kankro estis lanĉitaj tie.
Specioj de la genro Astacus estas precipe sentemaj al infekto, permesante al la pest-kunevoluita signalkankro invadi partojn de Eŭropo.
#000018
Kiel aliaj manĝeblaj krustacoj, nur malgranda parto de la korpo de kankro estas manĝita.
En la plej multaj pretaj potoj, kiel ekzemple supoj, biskvitoj kaj étouffée'oj, nur la vostparto estas servita.
Ĉe kankrabscesoj aŭ aliaj manĝoj kie la tuta korpo de la kankro estas prezentita, aliaj partoj, kiel ekzemple la ungegviando, povas esti manĝitaj.
Kiel ĉiuj krustacoj, kankro ne estas koŝera ĉar ili estas akvobestoj kiuj ne havas kaj naĝilojn kaj skvamojn.
Ili estas tial ne manĝitaj fare de atentaj judoj.
#000019
Aktuale en 2005, Luiziano liveras 95% de la kankro rikoltita en Usono.
En 1987, Luiziano produktis 90% de la kankro rikoltita en la mondo, 70% de kiuj estis konsumitaj loke.
En 2007, la Luiziana kankrorikolto estis proksimume 54,800 tunoj, preskaŭ ĉio el ĝi de akvokulturo.
Proksimume 70% de kankro produktita en Luiziano estas Procambarus clarkii (ruĝa marĉokankro), kie la ceteraj 20% estas Procambarus zonangulus (blanka riverokankro).
#000020
Kankro estas ofte vendita kaj utiligita kiel logilo, aŭ vive aŭ kun nur la vostviando, kaj estas bonkapablaj pri altirado de kanalanariko, murokulo, trutoj, grandbuŝobaso, etulbuŝobaso, lanco kaj maskezoko.
Foje la ungegoj estas forigitaj tiel ke la kankro ne maldaŭrigas fiŝojn de mordado de la hoko.
Kankro facile falo de la hoko, do gisado devus esti malrapida.
#000021
La rezulto de utiligi kankron kiel logilon kondukis al diversaj ekologiaj problemoj en tempoj.
Laŭ raporto ellaborita fare de Illinois State University, sur la Vulpo-Rivero- kaj Rivero Des Plaines akvodislimo, "La rusta kankro (uzita kiel logilo) eksfamulo forĵetiten la akvo kaj ĝia pluvivantoutkompete la denaska klarakvokankro".
Tiu situacio estis ripetita aliloke, ĉar la kankrologilo eliminas indiĝenajn speciojn.
#000022
La uzo de kankro ĉar logilo estis citita kiel unu el la manieroj zebrokonkoj atingis malsamajn akvovojojn, ĉar membroj de tiu enpenetra specio povas alkroĉi sin al kankro.
#000023
Ĉar kankro estas kutima al estado en lagetoj aŭ riveroj, ili havos emon ŝanĝi gruzon ĉirkaŭe sur la fundo de la tanko, kreante tumulojn aŭ tranĉeojn por kopii nestkavernon.
Kankro ofte provas grimpi for el la tanko, aparte ĉu malfermaĵo ekzistas ĉe la pinto tra kiu ili povas konveni.
#000025
En kelkaj nacioj, kiel ekzemple Britio, Usono, Aŭstralio, kaj Nov-Zelando, importis fremdan kankron estas danĝero al lokaj riveroj.
La tri specioj ofte importitaj al Eŭropo de la Amerikoj estas Orconectes limosus , Pacifastacus leniusculus kaj Procambarus clarkii .
Kankro povas atingi en malsamajn korpojn de akvo ĉar specimenoj kaptis ĉar dorlotbestoj en unu rivero ofte estas liberigitaj en malsaman kolektadon.
Ekzistas potencialo por ekologia difekto kiam kankro estas enkondukita en ne-indiĝenaj korpoj de akvo (ekz., kankrepidemio en Eŭropo).
#000026
Kankro estis registrita kiel enpenetra specio de Luiziano ĝis Eŭropo ĝis Ĉinio.
Ili povas konsumi lokajn rizkultivaĵojn en Ĉinio.
#000027
Kankro estas malgranda freŝakva krustaco kiu tre similas al omaroj. Ili troviĝas en freŝakvaj korpoj da akvo kiuj ne frostiĝas profunde dum vintro. Kankroj povas tuneli sub koto, kaj iuj kankroj troviĝas je 3 metroj subteraj.
#000031
Kankroj estas manĝeblaj, kaj kiel kankraĵo estas servata en kaĵuna kaj sveda kuirarto.
#000032
« Li scias, kie la kankroj pasigas la vintron. »
#000035