~ Zamenhof pri Eŭropa glacio
#000001
~ Thomas Jefferson pri eŭropa ekonomia krizo
#000008
Eŭropo estas unu el la kvar lunoj de la planedo Jupitero malkovritaj de Galileo. La surfaco estas glacia, sed dum la Malvarma Milito, Eŭropo restis pli varma ol Usono kaj Rusio, kaj estis grava bazo por militaj raketoj kaj submarŝipoj. Hodiaŭ ĝi estas populara celloko por spaca turismo.
#000011
Plejmultaj lunoj iras ĉirkaŭ planedoj. Sed Eŭropo estas escepta kazo. Ĝi restas senmove, kaj ĉirkaŭ ĝi iris aerolitoj, aliaj lunoj, planedoj, la Suno... fakte la tuta universo.
#000014
En la mezo de la luno estas (mi ripetas, “laŭ mi”) korpo de profunda akvo, konata kiel la Mediteranea Maro, kun multaj pitoreskaj velboatoj kaj plaĝoj taŭgaj por nuda naĝado aŭ sunumado en bikino.
#000017
Estas ja grave scii, ke Eŭropaio estas rekonstruita lingvo, kiu baziĝas sur la eŭropaj dialektoj de la hindeŭropa pralingvo, do sur la prabalta, prakelta, praĝermana, praitalika, praslava kaj toĥaria lingvoj. La projekto de rekonstruo estis lanĉita en 2004 de membroj de la universitato de Ekstremaduro. La ĉefa celo de la rekonstruo estas krei komunan lingvon por la Eŭropa Unio.
#000018
Do se ni rigardas de eŭropcentra vidpunkto, ni supozas ke Hitlero je la UŜE-movado (v.) proponas kaj uzas tiun nomon anstataŭ Esperanto pro la sekvaj motivoj. Per tiu ĉi nomigo estus pli akcentata la natura deveno de E, ĉar ĉe la amasoj la nomo E ĉiam signifas artefaritan lingvoprojekton. La fakto, ke E estas la sintezo de l' indo-eŭropaj lingvoj, estis ankaŭ ĝis hodiaŭ bone konata, sed oni ne eluzis, ne akcentis sufiĉe ĝian sciencan enordigon kaj envicigon inter la indo-eŭropajn lingvojn. Ne en la strukturo de E estas serĉenda la kaŭzo de tio, ke ĝi ne akiris ankoraŭ la amasojn, sed en la ĝisnuna malĝusta, erara prop. metodo, ktp. (L. UŜE-EĤO, majo 1933.) "La japana E-istaro konstatas, ke se la opinio pri E kiel "la eŭropa lingvo" estus alprenata de la plimulto de niaj eŭropaj samideanoj, la disvastiĝo de nia lingvo en la Oriento estus grave endanĝerigata." (El la rezolucio de 21-a Japana E Kongreso, 3 nov. 1933.)
#000019
Mi supozas, ke Eurolingvo aŭ Anglo-Interlingvo estas esperantido, aŭ pli bone, "Idido", ĉar la influo de Ido estas pli rimarkinda ol la influo de Esperanto mem. Ĝi estas proponita de Mitchell Summers en 2002.
#000020
Uropio (Uropi) estas planlingva projekto proponita de franca instruisto Joël Landais en 1986 (ne konfuzu ĝin kun Uropa). Ĝi intence baziĝas sur la hindeŭropaj lingvoj, kaj celas iĝi komuna lingvo por Eŭropo kaj helpi al la konstruo de Eŭropa identeco. Krome, pro la tutmonda disvastiĝo de la hindeŭropaj lingvoj, ĉu kiel gepatra ĉu kiel dua lingvo, Uropio povus utili kiel tutmonda helplingvo.
#000024
Post la unua publikigo de Uropio, ĝi ricevis eĥon en la gazetaro inter 1986 kaj 1991, sed neniam konsistigis movadon. Tamen la inklino de Uropio ne estas konstrui novan lingvan aŭ kulturan komunumon, sed prefere krei simplan kaj utilan ligilon inter aspekte malsamaj lingvoj kaj kulturoj, iĝante la respeguliĝo de iliaj tuŝpunktoj.
#000025
Sinjoro Landais laŭdire laboris pri etimologia plena vortaro de Uropio, kun klarigoj, ekzemploj de francaj tradukoj de ĉirkaŭ 17 000 vortoj, sed li rifuzas publikigi ĝin ĉar li opiniis, ke ĝi ne estis kompleta[1].
#000026
Vikio pri uropio[2] estis starigita en decembro 2010 sed fermita en marto 2011 fare de la aŭtoro. Ĝi restis skizo kaj ne estas nun ĝisdatigita.
#000027
Uropio[3] uzas dudek tri literojn de la latina alfabeto kaj unu literon de la internacia fonetika alfabeto. La prononco estas la sama kiel en Esperanto, escepte de:
#000028
Postpozicioj estas uzataj en Uropi, same kiel prepozicioj. Kelkaj vortoj povas esti uzataj same kiel postpozicio aŭ prepozicio.
#000038
Eŭropo estas la tria plej granda luno de la planedo Jupitero, kaj ne estas konata, ke iu ajn formo de komunikado estus establitaj tie, inkluzive de esperanto. Ĉar la luno estas malvarma kaj senatmosfera, kaj ĝi ne havas gravan eksterteran ekonomion aŭ kulturon, ne ekzistas konata esperanto-komunumo aŭ Esperanto-Asocio tie.
#000042
La vortprovizo de Uropio estas la plej interesa kaj originala aspekto de tiu lingvo.
#000043
Uropiajn radikojn oni povas dividi en tri kategoriojn.
#000044
Estas notinde, ke la Uropiaj vortoj tre ofte estas pli simple prononceblaj ol la Esperantaj ekvivalentoj. Ekzemple, por sankta, oni diras sait (elparolo: sajt); por funkcio, oni diras funsiòn; por dekkvar, oni diras deskwèr.
#000045
Kiam ne eblis retrovi komunan hindeŭropan radikon, la kreinto klopodis konstrui kiel plej eble rekoneblan radikon el pluraj eŭropaj lingvoj. Ekzemple, liamo (ami) kunigas la l- aŭ li- de la ĝermanaj kaj slavaj lingvoj kun la am de la latinidaj lingvoj.
#000047
Krome Uropio enmetis en sian vortaron multajn internaciajn vortojn: taksì, teatra, poliz, simfonij, tabàk... Pri tio ne estu zorgoj.
#000049
Eŭropo havas riĉan historion. Ĝi jam multe kontribuis al intermonda civilizacio.
#000053
Bedaŭrinde, neniu el tiuj estis inventita de eŭropanoj. Sed ĉiuj iĝis pli historie gravaj, kiam eŭropanoj ekuzis.
#000054
Ekzemple, kvankam la rado inventiĝis en Mezopotamio, ja sur Eŭropo tio estis, ke oni aldonis radojn al ludila skarabo, kaj kreis la Folksvagenon.
#000055
Laŭ antikva mito, Eŭropo estis kvieta kaj modesta knabino, ĝis kiam ŝi renkontis virbovon, kiu montris al ŝi tutan novan vojo de vivo.
#000056
↑ Tvitero blokis konton de rusia novaĵagentejo.
↑ Kiel eklezioj estis engaĝitaj en politikan krizon en Belorusio.
↑ Finfine mi aperigas mian Sinonimaron en la reto!
#000058