Kovim-19 : laŭ Oxfam, la riĉeco de la dek plej riĉuloj duobliĝis de post la komenciĝo de la pandemio
#000001
La NeRegistara Organizaĵo publikigis sian raporton pri la mondaj neegalecoj. La riĉeco de la miliarduloj en la mondo kreskis pli en daŭro de 19 monatoj da pandemio ol dum la lasta jardeko.
#000002
De post la komenciĝo de la pandemio, la mondo enkalkulas novan miliardulon ĉiujn 26 horojn.
#000003
Tio estas unu el la informoj menciitaj de la lasta raporto pri mondaj neegalecoj publikigita de la organizaĵo "Oxfam", lundon 17an de januaro.
#000004
Ni ankaŭ ekscias, ke la riĉeco de la miliarduloj en la mondo kreskis pli en daŭro de 19 monatoj da pandemio ol dum la lasta jardeko.
#000005
« En Francio ekzemple, la miliarduloj kreskigis sian riĉecon ĝis 236 miliardoj da eŭroj dum la krizo, eksplikas Quentin Parinello, porparolanto de Oxfam-Francio. Estas klare, ke tio ne okazis danke al la ekonomia aktiveco de la entreprenoj, en kiuj ili havas parton, sed ja ĉar senprecedenca publika subteno okazis responde al la krizo, interalie per injektado de centoj da miliardoj da eŭroj en la financajn merkatojn ».
#000006
« La neegalecoj inter landoj detruas nian mondon »
#000007
Pli ĝenerale, la NRO emfazas « kreskadon de la neegalecoj ekonomiaj, genraj kaj rasaj. La neegalecoj inter landoj detruas nian mondon ». Ĉiuj ĉi datumoj kompilitaj en tiu raporto montras senprecedencan pliriĉiĝon de la plej riĉaj. Ĝi aldonas, ke « ni povas venki la ekstreman malriĉecon per progresiva imposto », kaj senpagaj publikaj sansistemoj por ĉiuj.
#000008
"Oxfam" rekomendas ankaŭ ne ĝeni la kreadon de sindikatoj, kaj aboli la intelektan propaĵon de la vakcinpatento.
#000009
Laŭ "Oxfam", la neegalecoj kontribuas al la morto « de po almenaŭ 21 000 personoj ĉiutage », baziĝante sur la monda morteco kaŭzita de manko je aliro al la sanzorgoj, al perforto ligita al la genro, la malsato kaj la klimata krizo.
#000010
« Escepta imposto je 99% el la mongajnoj devenintaj de la pandemio de la dek plej riĉuloj ebligus produkti sufiĉe da vakcinoj por la tuta mondo, provizi socialan universalan protektadon, financi adaptiĝon al la klimato kaj redukti la perforton ligitan al la genro en 80 landoj », aldonas la NRO, kiel ekzemplo.
#000011
Ĝi precizigas, ke malgraŭ ĉio, tio lasus « plajn 8 miliardojn al tiuj riĉuloj, kompare kun la periodo antaŭ la pandemio ».
#000012
La neegalecoj inter riĉuloj kaj malriĉuloj kreskis de post la pandemio, kaj estas la plej fortaj de post 110 jaroj
#000013
La neegalecoj plu kreskas en la mondo. En sia raporto pri la mondaj neegalecoj kunverkita de la franca ekonomikisto Thomas Piketty kaj publikigita mardon la 7an de decembro, la World Inequality Lab konstatas, ke la riĉuloj estas pli kaj pli riĉaj. Ili interalie profitis de la pandemio.
#000015
La rezultatoj de tiu enketo estas nekontesteblaj koncerne la persistemon de neegalecoj. Multaj datumoj kolektitaj de ekonomikistoj en la tuta mondo montras pli kaj pli vastan disiĝon inter la loĝantaroj.
#000016
La personoj situantaj en la 50% de la plej malriĉaj posedas 2% el la tutmonda havaĵo, kiam la 10% al la plej riĉaj akaparas 76%.
#000017
Pli ĝenerale, la parto de la monda riĉeco posedata de la riĉeguloj triobliĝis en 25 jaroj, kaj la raporto demonstras, ke la pandemio de Kovim-19 favoris ilin. En 2020, la miliarduloj kreskigis sian havaĵon ĝis 3 600 miliardoj da dolaroj, substrekis unu el la kun-aŭtoroj de la raporto : tio ekvivalentas al la jaraj elspezoj pri sano de ĉiuj Ŝtatoj de la mondo.
#000019
Koncerne la diferencojn de mongajnoj, malgrandegaj progresoj estis realigitaj, sed tute ne estas ekzempla : « Ni revenis al la neegalecoj, kiuj ekzistis antaŭ jarcento » : la 10 % el la plej riĉaj mongajnas 38-oble pli ol la 50% el la plej malriĉaj, t.e neegalecoj tiel grandaj kiel en 1910.
#000020
Preskaŭ 183 milionoj da personoj bezonos urĝan helpon de Unuiĝintaj Nacioj. Tio estas rekordo
#000021
Tutmondo : ĉiuj akciuloj el la planedo dividis inter si 372 miliardojn da eŭroj en la dua jarkvarono 2016
#000022
La Oficejo de Unuiĝintaj Nacioj por Kunordigo de Homaj Aferoj (OUNKHA) publikigis, ĵaŭdon la 2an de decembro, sian raporton pri la humanitaraj bezonoj en la mondo por 2022. Pro la humanitaraj krizoj en Afganio, Sirio, Jemeno aŭ Etiopio, inter aliaj, la organizaĵo taksas, ke ĝi bezonos almenaŭ 41 miliardojn da dolaroj por helpi 183 milionojn da personoj en 2022. Tio estas senprecedenca rekordo.
#000023
Unu persono el 29 en la mondo bezonos urĝan nutradhelpon en 2022, taksas la OUNKHA. Tiuj bezonoj superas ĝis 17% tiujn de la pasinta jaro, kiu jam estis rekorda jaro.
#000024
Neniam la nombro de personoj, kiuj bezonas helpon « estis tiel alta », substrekis Martin Griffiths, la ĝenerala sub-sekretario de UN pri la humanitaraj aferoj, dum gazetkunsido en Ĝenevo. Laŭ li, provizi helpon al tiom da homoj « ne povas daŭri, kvankam tiu helpo estas absolute necesa ».
#000025
La organizaĵo do kalkulas, ke ĝi bezonos almenaŭ 41 miliardojn da eŭroj por helpi la plej vundeblajn personojn en 63 landoj de la mondo.
#000026
Unuarange troviĝas Afganio : la lando kombinas teruran sekecon kun ruiniĝanta ekonomio de post la reveno de la talibanoj ĉe la potenco. Du trionoj el ĝia loĝantaro bezonas helpon.
#000027
Krom la konfliktoj, la pandemio de Kovim-19 kaj la klimata ŝanĝiĝo estas ambaŭ faktoroj, kiuj tuŝas la populaciojn ĉie en la mondo.
#000028
La pandemio puŝis 20 milionojn da pliaj personoj al ekstrema malriĉeco.
#000029
Plie, ĝi ankaŭ plonĝis multajn sansistemojn en kaoso kun noca efiko en la lukto kontraŭ aliaj malsanoj kiel aidoso, tuberkulozo aŭ paludismo. Ĉi-jare, 23 milionoj da infanoj ne povis ricevi la bazajn vakcinojn.
#000030
La klimata varmiĝo kaj ĉiaj naturaj katastrofoj delokis milionojn da personoj kaj reaperigis la minacon de malsato en la mondo. Pli ol 800 milionoj da viroj kaj virinoj jam estas misnutrataj.
#000031
La OUNKHA alarmas, ke « sen daŭra kaj tuja ago, 2022 povus esti katastrofa ».
#000032
Ankaŭ Jemeno kaj Sirio, kie la milito daŭras de antaŭ jaroj, bezonas helpon, sed la bezonoj de Etiopio estas aparte frapaj, de post la ofensivo lanĉita de Adisabebo kontraŭ la regiono Tigreo.
#000033
Tiu brutala milito, kiu daŭras de pli ol jaro, okazigis delokigon de milionoj da personoj. Laŭ la raporto de la OUNKHA, 26 milionoj da personoj dependas de la humanitara helpo en tiu lando, situanta ĉe la Afrika korno, kaj 400 000 baldaŭ suferos pri malsato.
#000034
Malio: Manifestaciantoj volas foriron de la fremdaj militistoj
#000037
Ĉi-vendrede 10an de januaro en Bamako, manifestacio petis foriron de la fremdaj militaj trupoj de la malia teritorio.
#000038
Alvoke interalie de asocioj kaj politikaj partioj, la manifestaciantoj grupiĝis antaŭ la monumento pri sendependeco de Bamako. Multaj flagoj de Malio videblis. Ankaŭ respondeculoj de la civita socio kaj de la malia politikularo ĉeestis.
#000039
Antaŭ la placo de la sendependeco de Bamako, en la homamaso svingiĝis multaj flagoj de Malio. Aliaj montris fiere kalikotojn kaj flagrubandojn, sur kiuj mesaĝo estis klara: la fremdaj militaj trupoj foriru.
#000041
En la publiko, la situacio de la malia urbo Kidalo, kontrolata de la eks-ribelo, estas elvokita. Tiu ĉi Malianino anoncas, ke venonta marŝado okazos al tiu loko. «En la venontaj tagoj, ni marŝadu al Kidalo. Se nenia pliboniĝo okazos, nenio ŝanĝiĝos. Ni marŝados al Kidalo, eĉ se ĉiuj, tuta Malio mortos, ni marŝados al Kidalo».
#000043
Mardon 17an de januaro, malfermiĝos en Davoso la 47a Monda Ekonomia Forumo. La malgranda vintrostacio de la Svisaj Alpoj akceptos almenaŭ 3000 partoprenantojn, gravajn dungantojn, politikulojn kaj famulojn de la civila socio por debati pri ĉefa demando: kiel konstrui gvidadon kompatan kaj respondecan ? En sia lasta raporto, la Forumo fakte opinias, ke la kreskado de la neegalecoj estas unu el la gravaj riskoj, kiujn frontos la mondo en la venonta jardeko. Tiu konstato eĥas la lastan raporton de Oxfam publikigitan ĉi-lundon matene. Kiel ĉiu-jare, la NRO atentigas pri la necesa lukto kontraŭ la diskriminacioj.
#000046
Trans la ŝoko, kiun "Oxfam" provas estigi, komparante la mongajnojn de ok individuoj kun tiu de 3,6 miliardoj da personoj, la akcelado de la neegalecoj ja maltrankviligas la NeRegistaran Organizaĵon.
#000047
Ĉi-jare, la raporto sin apogas sur novaj kaj pli precizaj datumoj, koncerne la dividon de riĉaĵoj en la mondo, aparte en Barato kaj Ĉinio, du landoj en kiuj, la nombro de miliarduloj kreskadas.
#000048
Kaj la konstato estas malĝojiga. Sep personoj en dek vivas en lando, kie la neegalecoj akceliĝis tiujn tridek pasintajn jarojn, dum paradokse la mondo neniam kreis tiom da riĉaĵoj.
#000049
Tio ĉi, kaŭze de la ekskluziva ekonomia kreskado, laŭ "Oxfam" organizata fare de la plej riĉuloj, ĉefe la multnaciaj entreprenoj. Ĝia raporto denuncas la premon, kiu efikas kontraŭ la salajroj, ĉie en la mondo. Ankaŭ ĉi-teme, la nombroj estas ŝokaj. Direktoro de entrepreno kvotita en borso, gajnas same ol 10 000 laboristoj en la Bangladeŝa teksaĵindustrio.
#000050
Ankaŭ denuncita, la impostevitado de la entreprenoj, kiu senigas ĉiujare la malriĉajn landojn de ĉirkaŭ 100 miliardoj da dolaroj, kaj de rimedoj por lukti kontraŭ la malriĉeco.
#000051
En Sudano, la sansektoro estas en danĝero. La "Monda Organizaĵo pri Sano" (MOS) alarmas. Dekoj da medicinaj centroj, kiujn ili subtenas en la konfliktaj areoj en Sudano, riskas fermi pro manko de mono. Tion mencias en komunikaĵo, la reprezentantino de la organizaĵo ĉi-dimanĉon 18an de decembro. Tiuj fermoj submetus preskaŭ milionon da personoj al diversaj epidemioj.
#000053
En Darfuro, en la Ŝtato Blua Nilo kaj Suda-Kurdufano, jam dek unu malsanulejoj jam fermis. Preskaŭ 50 aliaj sancentroj en tiuj regionoj riskas malaperi, laŭ la reprezentino de MOS en Sudano.
#000054
Venontjare, la instituto bezonos preskaŭ sep milionojn da eŭroj por funkciigi la malsanulejojn, kiujn ĝi subtenas. Pli ol duono el ili troviĝas en Darfuro, scenejo de sanga konflikto de pli ol dek jaroj.
#000055
Laŭ la MOS, preskaŭ 320 000 virinoj en fekunda aĝo, kaj infanoj malpli ol 5 jaroj, riskas manki je kuracado. La konsekvenco estas kreskanta risko de epidemioj.
#000056
Tiu financa problemo, la NRO Save the Children Svedio bone konas. Laŭ ties direktoro, Sudano similas forgesitan urĝecon. Li eksplikas, ke mono mankas al li por aranĝi la instalaĵojn aŭ prizorgi la infanojn, kiuj suferas pri misnutrado.
#000057
Sudano restas prioritato, tamen insistas UN. Sed la helpo alportita al la sansektoro restas malforta en la lando. La organizaĵo ricevis nur 27 milionojn da eŭroj ĉi-jare por tiu sektoro, dum ĝi taksis la bezonojn je 63 milionoj da eŭroj.
#000058
Preskaŭ 300 kilometrojn okcidente de Portoprinco, la urbo Jeremio estas parte detruita la 6an de oktobro post la trapasado de la uragano Matthew. Carlos Garcia Rawlins/REUTERS
#000060
Haitio estas denove detruita. Fronte al la samaj naturaj fenomenoj, la malriĉeco kaj la nesufiĉaj preventaj aranĝoj ofte havas rolon en la amplekso de la katastrofo.
#000061
En Usono, pli ol du milionoj da personoj estis evakuitaj el la marbordaj areoj, sud-oriente de la lando, antaŭ la alveno de la uragano, kiu devis frapi Floridon, Sud-Karolinon kaj Georgion ekde la 6a de oktobro.
#000064
La prezidento Obama admonis la loĝantaron « serioze priatenti la aferon » kaj « respekti la instrukciojn » de la urĝa stato, deklarita en tiuj tri ŝtatoj, raportas la New York Times. En 2005, la uragano Katrina estigis la morton de pli ol 1800 personoj kaj « Matthew » ŝajne estas « nova Katrina », avertis la magazino Time.
#000065
Sed Haitio, forte kaj fronte frapita la 5an de oktobro, ne sukcesis protekti siajn loĝantojn. « Pluraj municipaj konsilioj plendis pri la senhaveco de siaj municipoj, kaj la nekapableco alfronti ĉiajn urĝajn situaciojn », skribis la retpaĝaro Haitipresse, tagon antaŭ la alveno de Matthew.
#000066
Hodiaŭ, la bilanco de pluraj centoj da mortoj senĉese kreskas, kaj la materialaj konsekvencoj fariĝis nacia katastrofo, dum la Dominika Respubliko, sur la sama kariba insulo, pliploras kvar viktimojn. La retpaĝo BBC Mundo sin demandas :
#000067
« Kial tiu lando estas tiom vundebla, fronte al la katastrofoj ? »
#000068
Duono el la loĝantoj en la urboj, amasiĝas en malriĉaj kvartaloj, kaj tute vundeblaj
#000071
La naturaj katastrofoj ruinigas Haition, pli ol aliaj landoj « ĉar duono el la loĝantoj en la urboj, amasiĝas en malriĉaj kvartaloj, kaj tute vundeblaj » fronte al la plej etaj klimataj aŭ geologiaj fenomenoj, eksplikas BBC Mundo.
#000072
Tiu daŭra malriĉeco havas kiel konsekvenco, por la tuta insulo, « ke ĝi elĉerpis la naturajn resursojn, estigante pli grandan malfortiĝon de la lando, fronte al la naturaj fenomenoj », aldonas la kolombia ĵurnalo El Espectador.
#000073
En la nokto de la 4a de oktobro, ankaŭ Kubo plenforte suferis pri la uragano Matthew, en la orienta parto de la insulo. La retpaĝaro 14ymedio dediĉas raportaĵon en la urbo Baracoa en la provinco Guantánamo: « Konsterniĝo ». Tiu malriĉa urbo de 80 000 loĝantoj estas parte detruita, kaj « 38 000 personoj estis evakuitaj ».
#000075
Tamen, male al Haitio, neniu morto okazis, mencias la Hispanparola ĵurnalo El Nuevo Herald. La UN-skipoj ĉeestantaj en Kubo salutis « la preparajn aranĝojn alprenitajn de la kubaj aŭtoritatoj, antaŭ la alveno de la uragano, kiuj ebligis eviti mortojn, kaj limigi la damaĝojn. »
#000076
Malmulte da tempo antaŭ la alveno de Matthew, la kuba prezidento Raúl Castro iris al Santiago, en la plej vundeblan regionon fronte al la uraganoj, por subteni la loĝantojn, kaj zorgi pri la aplikado de la preventaj aranĝoj.
#000077
La dividendoj pagitaj en la mondo inter aprilo kaj junio 2016, atingis la sumon de 372 miliardoj da eŭroj profite al la akciuloj, laŭ studaĵo publikigita lundon 22an de aŭgusto, fare de la financa societo "Henderson Global Investors" Tiu sumo reprezentas altiĝon de 8,5 miliardoj da eŭroj kompare kun la dua jarkvarono 2015.
#000078
En la unua jarkvarono 2016, la mondaj dividendoj pagitaj de la entreprenoj kvotitaj en borso, progresis je 2,2% por atingi 218,4 miliardojn da dolaroj (196 miliardojn da eŭroj), laŭ studaĵo publikigita la 23an de majo fare de "Henderson GI". Tiu financa societo mencias, ke Japanio, Nord-Ameriko kaj Eŭropo restas ĉe la unuaj lokoj koncerne la pagitajn sumojn. En Eŭropo, kvankam la kreskado de dividendoj restis sufiĉe malsupera ol la mondcetero dum la ses lastaj jaroj, la kreskado registrita en 2015 daŭradis ĉi-jare, notas "Henderson GI". En la unua jarkvarono, la dividendoj kreskis je 10,8% en la Eŭropa kontinento. Por tuta 2016, "Henderson GI" opinias, ke la dividendoj kreskos je 3,9%, kaj atingos 1 180 miliardojn da dolaroj.
#000079
Islando : giganta manifestacio en Rejkjaviko
#000080
Kompare kun la malgrandeco de tiu lando, tio estas giganta : miloj da Islandanoj amasiĝis lundon antaŭ la Parlamento de Rejkjaviko por postuli la demision de la Ĉefministro Sigmundur Davíð Gunnlaugsson, pri kiu la «Panama Papers» diskonigis, ke li kaŝis milionojn da dolaroj dum la banka krizo de 2008 pere de fikcia societo en la Britaj Virgulininsuloj. Gunnlaugsson, ege kontestita, asertis ke li ne demisios, sed jam estas objekto de malfida mocio ĉe la Parlamento.
#000081
Somalio : sekeco povus mortigi 58 000 infanojn
#000082
UN alarmas pri Etiopio kaj Somalio, kie sekeco rekte minacas la sanon de milionoj da personoj.
#000083
Ili bezonas urĝan nutraĵan helpon.
#000084
Preskaŭ 60 000 infanoj kiuj suferas pri misnutrado estas en tuja mortodanĝero, kaj centoj da miloj da aliaj suferas pri akuta misnutrado.
#000085
Unuiĝintaj Nacioj lanĉas alvokon al financado de 792 milionoj da eŭroj por fronti tiun malsatkrizon.
#000086
Irano: la kinisto Ĝafar Panahi, kiu komencis malsatstrikon, estis liberigita kontraŭ kaŭcio, post sep monatoj da malliberejo
Milito en Ukrainio: rusia misilo frapas loĝkonstruaĵon en Kramatorsko: almenaŭ du homoj mortis, kaj multaj civiluloj plu estas sub la ruinaĵoj
La Premio Olof Palme 2023 estas atribuita al ĉampioninoj pri Homaj rajtoj en Ukrainio, Turkio kaj Irano
La jaro 2022 finiĝis per pli ol 1 000 politikaj malliberuloj en la kubaj karceroj
Israelo-Palestino: Laŭ la ambasadorino de Palestino en Francio, « Kiam Benjamin Netanjahu konsentos pri duŝtata solvo », ni ĉeestos por fari pacon »
#000087
Japanio : memorinda tago por la lando, esperiga mesaĝo por la mondo
14an de novembro 2012 : Eŭropa ĝenerala striko
Japanio : la morteco ĉe la maljunuloj preskaŭ triobliĝis proksime de Fukuŝimo
Kvardek jarojn por malkonstrui Fukuŝimon.
Francio : maldungoj ĉe Leĵabi
#000089