esplori la pasinton por antaŭenrigardi = esplorare il passato per guardare avanti
#000000
Dia Komedio en la reto (itallingve)
#000001
La Divina Commedia è in rete, è completa, e si trova qui:
#000002
Mi revivigas legendon pri floro kolĉiko, verkita originale en esperanto de Carlo Agostini – itala esperantisto, latinisto, aktiva en Esperantujo dum la ’60-aj jaroj de la pasinta jarcento. Tre bela rakonto, tre belaj la lokoj, tre bela la floro “kolĉiko”: sed bone atentu, ĝi estas venenega....!
#000005
Kolĉiko estas bulba planto, tre antikva, konata en Italujo kie ĝi enradikiĝas kaj kreskas laŭnature, kiu tre similas krokuson, sed – diverse de ĉi-lasta alia floro – ĝi estas venenega; pro tio oni devas atenti ne konfuzi unu per la alia, ĉar kontraŭ la mortigaj toksinoj de kolĉiko tute ne ekzistas krontraŭveneno! Sed kolĉiko estas kreskaĵo aparte floranta en regiono Colchide, ĉe la suda bordo de Nigra Maro, sude de Kaŭkazo, la nuna rusa Georgia, kaj de tiu loko devenas ĝia nomo (el la greka: κολχικόν / latina scienca nomo: colchicum / en la itala: còlchico, colchico).
#000010
Estis la sepa tago de la mondkreado. La bona Dio estis finiginta sian imponan verkon. Ripozis la granda Demiurgo, turnante kontentan okulon al la mirinda kreitaĵaro de siaj manoj.
#000012
Poste la Kreinta Spirito trakuris kiel lasta kareso super la frapantaj Oceanoj, kaj kvietiĝis sur la blankaĵo de la Alpaj vertoj, kaj sin turninte al la Oriento, al la suno jam alta, sed ne ankoraŭ tagmeza, signis per ama rigardo la vojojn de la estonto. Kaj de la Alpoj Italujo etendiĝis al la lulilo de la homaro, ekatendante.
#000015
Eble “Pelmo” estis Lia ora trono, haj ĉirkaŭ ĝi Tofanoj, Rosà, Pomagagnon, Cristallo, Sorapis, Croda da Lago, Tagmeza Beko levis timeme kaj scivoleme sian fronton, dum Reĝo Antelao, ornamita per sia blanka ermena pelto malkovris kaj klinigis sian fieran kapon antaŭ la Dieca lumego.
#000017
La ĝoja tremo supreniradis kiel dankema incenso de la akvara ebenaĵo al la teroj fruktodonaj, al la granitaj turoj, al la neĝaj montpintoj ĝis la ĉiela stelartrono.
#000020
Ĉar, ja, la Pelma trono estis jam vakua: la Granda Rito jam estis finita, kaj la Kreinto estis supren iranta tra la spaco al la poluso de l’ mondo, trans la polusa stelo.
#000021
Sed ĝuste en la lasta momento, vidante ke la sorĉo de la mirinda valo eble forgesigos la homojn la ĉielon, Li ridetis malĝoje, kaj la tuta valo kovriĝis per la rozkolora, dolĉa melankolio de la kolĉikoj.
#000023
” Era il settimo giorno della creazione del mondo. Il buon Dio aveva completato la sua opera grandiosa. Riposava il grande Demiurgo, volgendo contento gli occhi verso le meravigliose creazioni delle sue mani.
#000029
Dopo, lo Spirito Creatore aleggiò come ultima carezza al di sopra degli Oceani agitati e svanì sul biancore delle vette Alpine, ed essendosi rivolto ad Oriente, verso il sole già alto, ma non ancora meridiano, segnò con sguardo benevolo le vie del futuro. E dalle Alpi l’Italia si espanse verso la culla dell’umanità, in attesa.
#000032
Allora, al cenno di Dio, in un invisibile solco si agitarono i semi di Gerusalemme, Atene, Roma.
#000033
Forse “Pelmo” (2) era il Suo trono d’oro, e intorno ad esso Le Tofane, Rozes, Pomagagnon, il Cristallo, Punta Sorapiss, Croda da Lago, Becco di Mezzodì (3) sollevarono il loro volto, mentre il Re Antelao (4), ornato del suo manto bianco ermellino (5) scopriva e abbassò il suo fiero capo davanti alla grande luce Divina.
#000034
Ovunque Dio diffuse in poesia tesori di bellezza e di bontà, e fermenti di vita e anelito al tempo infinito.
#000036
Il tremito di gioia salì come grato incenso del pianoro di acque verso fruttuose terre, verso le torri granitiche, verso le cime innevate dei monti fino al trono di stelle celeste.
#000037
Il trono di Pelmo era ormai desolato: poiché la Grande Cerimonia già era terminata e il Creatore stava salendo attraverso lo spazio verso il polo del mondo, oltre la stella polare.
#000038
Allora accadde che, sorvolando sul Boite, torrente di Cortina [d’Ampezzo], sorridendo al richiamo, al desiderio della conca verde smeraldo, Egli aprì le mani che benedivano, facendo cadere le ultime gemme del tesoro con cui aveva reso bello il mondo. E sul tappeto dei prati cominciarono a sorridere gli zaffiri delle genzianelle, i topazi dei ranuncoli, i rubini dei rododendri, i mughetti perlacei...
#000039
Ma proprio all’ultimo momento, vedendo che l’incanto della mirabile valle forse avrebbe fatto dimenticare agli uomini il cielo, Egli sorrise tristemente e la valle intera si coprì di color rosa, dolce malinconia dei còlchichi. (6) “
#000040