Sledo, sledo, aŭ sledo estas terveturilo kun glata malsupra flanko aŭ posedanta apartan korpon apogitan de du aŭ pli da glataj, relative mallarĝaj, longitudaj kuristoj kiu vojaĝas preter glitado trans surfacon.
Plej ofte sledoj estas uzitaj sur neĝo aŭ glacio, aliflanke en certaj kazoj kiujn ili povas esti uzitaj sur iuj surfacoj, precipe sur tiaj kun relative malalta frikcio, kiel ekzemple sablo aŭ malseka herbo.
Ili povas esti uzitaj por transporti pasaĝerojn, kargon, aŭ ambaŭ.
Sunokulvitroj de signifo diferenciganta la tri esprimojn ofte reflektas regionajn variojn depende de historiaj uzoj kaj domina klimato.
#000001
En Britia sledo estas la ĝenerala esprimo, kaj pli da komunpaŝtejo ol sledo.
Sledo foje estas uzita sinonime per sledo sed pli ofte por rilati al speciala speco de sledo sen kuristoj.
Sledo plusendas al moderulo ĝis grand-granda, kutime malferma-pintitveturilon por porti pasaĝerojn aŭ varojn, kaj tipe tirita per ĉevaloj aŭ hundoj.
En Skandinavio precipe sledo ankaŭ povas esti tirita per boacoj, kiel por Patro Kristnasko.
#000002
En amerika uzokutimo sledo restas la ĝenerala esprimo sed ofte implicas pli malgrandan aparaton, ofte por distra uzo.
Sledo implicas pli pezan sledon uzitan por movado de frajto aŭ masivaj objektoj ( sin. "ŝtonoboato").
Sledo rilatas pli specife ol en Britio al veturilo kiu estas esence malvarma-sezona alternativo al kaleŝo aŭ ĉaro kaj havas sidiga por pasaĝeroj;
kio povas esti nomita hundo-sledo en Britio estas konata nur kiel sledhundoj en Nordameriko.
#000003
En Aŭstralio, kie ekzistas limigita neĝo, sledo kaj sledo ricevas egalan preferon en loka idiomo.
#000004
Homoj de antikva Egiptio supozeble uzis sledojn grandskale en la konstruado de siaj publikaj konstrulaboroj, aparte por la transportado de pezaj obeliskoj.
#000006
Sledoj kaj sledoj estis trovitaj en la Oseberg " vikingo- " ŝip elfosaĵo.
Sledoj estis utilaj ne nur en vintro sed povas esti tiritaj super malsekaj kampoj, ŝlimecaj vojoj, kaj eĉ malmola grundo, se oni helpas ilin antaŭen per grasado de la klingoj kun petrolo aŭ alternative malsekiga ili kun akvo;
en malvarma vetero la akvo frostos al glacio kaj ili glitas antaŭen pli glate kun malpli klopodo tiri ilin.
La sledo ankaŭ estis tre aprezita, ĉar - male al konveksaj veturiloj - ĝi estis esceptita de paspagoj.
#000007
Ĝis la malfrua 19-a jarcento, fermita vintrosledo, aŭ vozok, disponigis altrapidan veturilon tra la neĝokovritaj ebenaĵoj de eŭropa Rusio kaj Siberio.
Ĝi estis veturilo preferitaj per reĝfamilianoj, episkopoj, kaj bojaroj de Rusio.
Pluraj reĝaj vozok'oj de historia graveco estis konservitaj en la Kremla Arsenalo.
#000008
MAN-transportitaj sledoj estis la tradicia veturilo sur britaj esplorantaj ekspedicioj al la arktaj kaj antarktaj regionoj en la 19-a kaj fruaj 20-a jarcentoj.
Sledhundoj estis uzitaj per la plej multaj aliaj, kiel ekzemple Roald Amundsen.
Hodiaŭ kelkaj homoj uzas milvojn por treni esploradsledojn en tiaj klimatoj.
#000009
La vorto sledo venas de mezangla slede, kiu mem havas la originojn en aĝa nederlandano vorton sle, kun la signifo "glitado" aŭ "glitilo".
La sama vorto partumas oftan devenon kun kaj sledo kaj sledo.
La vorto sledo, aliflanke, estas angligita formo de la moderna nederlanda vorto "slee" kaj estis enkondukita en la angla lingvo fare de nederlandaj enmigrintoj en Nordameriko [6]
#000010
Ekzistas pluraj specoj de vaste uzitaj distraj sledoj dizajnitaj por turniĝado iom post iom malsupren de neĝaj en ( sledado): [8]
#000011
Sledo, longforma sledo sen kuristoj, kutime faris de ligno aŭ plasto [9]
Subtaso, ronda sledo kurba kiel kontaktlenso, ankaŭ sen kuristoj kaj kutime faris de plasto aŭ metalo
Ŝtalkuristosledo aŭ fleksebla flugfolio, stirebla ligna sledo kun maldikaj metalkuristoj [10]
Tretsledo aŭ sparko, hom-elektra sledo
Plenblovebla sledo aŭ tubo, plasta membrano plenigita kun aero por produkti tre malpezan sledon
Ŝaŭmo glitilo, plata peco el daŭrema ŝaŭmo kun teniloj kaj glata malsupra flanko
Natrupejzaĝosledo, profunda, stirebla plasta sledo surgenuiĝi kun kusenetoj kaj sekurrimeno, kiel ekzemple la Freneza Rivero-Raketo.
#000012
Kelkaj specoj de sledoj estas uzitaj nur por specifa sporto:
#000013
Bobsledo (brita bobsledo), aerdinamika sinteza korpa veturilo sur malpezaj kuristoj
Sledado kaj la skeleto, malgrandegaj unuj aŭ dupersonaj sledoj kun kuristoj [11] [12]
#000014
Diversaj specoj de sledoj estas tiritaj per bestoj kiel ekzemple boacoj, ĉevaloj, muloj, virbovoj, aŭ hundoj.
#000015
Sledo estas glitveturilo, la pli grandaj estas tirataj per bestoj (ĉevalo, rangifero) kaj servas por liverado, la etaj por simpla amuzado, glitado sur neĝo.
#000019
En arktaj landoj kaj ankaŭ en la Alpoj kaj Ĵuraso oni utiligas ankaŭ sledohundojn por tiri sledoj. Dum en Svislando hundosledado ĉefe estas sporto por la eskimoj dum jarcentoj hundosledoj estis grava transportilo.
#000020
Kornsledoj estas grandaj lignaj sledoj kun kornforme kurbigitaj glitiloj, por eviti, ke la sledo sinkas en la neĝon. En Malnov-Sankt-Johano en Svislando ĉiu-jare okazas granda konkurso kaj parado kun karnevale ornamitaj kornsledoj.
#000021
Onidire, kiam Maria Tereza vizitis la hungaran urbon Gödöllő, ŝi glitveturis de Budapeŝto al la urbo sur salo (tio okazis onidire la 11-an de aŭgusto de 1751), sed oni ne povis pruvi la legendon. Simila fabelo disvastiĝis pri grafino du Barry, fifama amatino de Ludoviko de la 15-a.
#000022
Alia legendo trafas la vintroavon, kiu sledumas kaj disportas la donacojn per sledo tirata de boacoj.
#000023