jiǔ ) estas tradicia ĉina medicin terapio kiu konsistas el bruligado de sekigita artemizio ( Moxa ) en specialaj punktoj sur la korpo.
Ĝi ludas gravan rolon en la tradiciaj medicinaj sistemoj de Ĉinio (inkluzive de Tibeto), Japanio, Koreio, Vjetnamio, kaj Mongolio.
Provizantoj kutime maturigas la artemizion kaj muelas ĝin ĝis lanugo;
terapiistoj bruligas la lanugon aŭ prilaboras ĝin plu en cigar-forman bastonon.
Ili povas uzi ĝin nerekte, per akupunkturpingloj, aŭ bruligi ĝin sur la haŭto de la paciento.
#000001
4 Paralelaj uzoj de artemizio
#000002
La unuaj okcidentaj rimarkoj sur Mokso povas esti trovitaj en leteroj kaj raportojn skribitajn fare de portugalaj misiistoj en 16-ajarcenta Japanio.
Ili nomis ĝin "botão de fogo" (fajrobutono), esprimo originale uzite por rondkapaj okcidentaj kaŭterferoj.
Hermann Buschoff, kiu publikigis la unuan okcidentan libron pri tiu afero en 1674 (angla eldono 1676), uzis la japanan vorton mogusa.
Ĉar la u ne estas tre forte proklamita, li literumis ĝin "Moxa".
Pli postaj verkintoj miksis "Moxa" kun la latinaĵo kombustio (brula).
#000003
La nomo de la herbo Artemisia (artemizio) specio uzita por produkti Moxa estas kaj ài aŭ àicǎo ( 艾, 艾草) en la ĉina [3] kaj iomogi (蓬) en Japanio.
La ĉinaj nomoj por Mokso estas jiǔ ( 灸) aŭ jiǔshù ( 灸術);
la japanoj uzas la samajn karakterojn kaj prononcas ilin kiel kiū kaj kiūjutsu.
En la korea la legado estas tteum (뜸).
Korea folkloro atribuas la evoluon de Mokso al la legenda imperiestro Dangun.
#000004
Tradicia Mokso metis de Maibara (Japanio)
#000008
Baston-sur Moxa (maldekstre) kaj Moxaj ruloj (dekstraj) uzitaj por nerekta Moxa varmecotraktado.
La baston-sur Moxa estas moderna produkto vendita en Japanio, Koreio, kaj Ĉinio.
Kutime la bazo estas memglua al la terapiopunkto.
#000009
Terapiistoj uzas Moxan por varmigi regionojn kaj meridianajn poentojn [5] kun la intenco de stimulado de cirkulado tra la punktoj kaj stimulado de pli glata fluo de sango kaj Ĉi.
Kelkaj kredas ke ĝi povas trakti kondiĉojn asociitajn kun la "malvarmaj" aŭ "jangomankoj" en ĉina Medicino.
Estas postulite ke Mokso mildigas kontraŭ malvarmo kaj fridhumideco en la korpo, kaj povas helpi turni pelvonaskojn.
#000010
Terapiistoj asertas Mokson por esti aparte efikaj en la traktado de konstantaj problemoj, "mankhavaj kondiĉoj" (malforto), kaj gerontologion.
ĉirkaŭ 500 a.K.), unu el la plej famaj semi-legendaj kuracistoj de ĉina antikvaĵo kaj la unua specialisto en Mokso, la avantaĝoj de Moxa diskutis super akupunkturo en lia klasika laboro Bian Que Neijing.
Li asertis ke Moxa povis aldoni novan energion al la korpo kaj povis trakti kaj troajn kaj mankhavajn kondiĉojn.
#000011
La unua moderna scienca publikigo sur Mokso estis skribita fare de la japana kuracisto Hara Shimetarō kiu faris intensan esploradon pri la hematologiaj efikoj de Mokso en 1927.
Du jarojn poste lia doktortraktaĵo en tiu afero estis akceptita fare de la Medicina Fakultato de la Kyūshū Imperial University.
La lasta publikigo de Hara aperis en 1981.
#000014
Cochrane Review trovis limigitan indicon por la uzo de Mokso en korektado de pugonasko de beboj kaj postulis pli eksperimentaj provoj.
Mokso ankaŭ estis studita por la terapio de doloro, [13]
Sistemaj recenzoj trovis ke tiuj studoj estas de malalta kvalito kaj pozitivaj trovoj povis ŝuldiĝi al publikigbiaso.
#000015
Artemizio inter aliaj herboj ofte estis ligita en makulbastonojn.
La Chumash popolo de suda Kalifornio havas similan riton.
Eŭropanoj lokis branĉetojn de artemizio sub kusenojn por provoki sonĝojn;
kaj la herbo havis asociojn kun la praktiko de magio en anglosaksoo tempoj.
#000016