Stevan Živanović (1900-1938) dum sia mallonga vivo multon faris por Esperanto: li gvidis kursojn, redaktis revuojn kaj vortaron, verkis lirikajn poemojn. Lia romano La sonorilo de Bled, originale verkita en Esperanto ĉirkaŭ la jaro 1925, estis eldonita nur en 1959; en 2017 aperis slovena traduko, nun la teksto estas libere publikigita en interreto.
Laŭ la stilo tuj senteblas la epoko. Temas eĉ ne pri la lingvaĵo (pri ĝi poste), sed pri la etoso mem. Tre similan ni jam vidis en tiutempaj verkoj de Argus, Bulthuis, Forge, Luyken, eĉ en klasikaĵoj de Vallienne: tro longaj (laŭ nuna takso) priskriboj de hom-aspektoj, pejzaĝoj; “internaj monologoj”; filozofiaj konversacioj, mistikaj antaŭsentoj, miraklaj signoj... Certe dum cent jaroj ŝanĝiĝis ankaŭ la socio mem, nun oni povas moki aŭ kompati tiamajn homojn: iliajn morojn, aristokratan etiketon ktp. “Hodiaŭa junularo estas vere malmorala”, – diras unu el la protagonistoj, ĉar fraŭlino boatpromenis duope kun viro. Se ili scius, kiaj moroj regos post jarcento...
#000001
La slovena urbeto Bled tiam estis aristokrata ripozejo, kun pitoreska lago kaj preĝejeto sur insulo. Oni kredis, ke la tiea sonorilo havas magian povon, donas feliĉon...
#000002
Franca verkisto Miroir venas en Jugoslavion por trovi edzinon – ĉar li kredas, ke jugoslaviaj virinoj estas fidelaj malkiel la francaj. Iom kapricema junulino Ana revas konkeri koron de poeto, kiun jam posedas ŝia amikino. Sukcesa inĝeniero Memo delonge amindumas sinjorinon Julinjon, kiu havas edzon – maljunan kaj malsanan. Bonkora fraŭlino Natalia revas pri amo, sed opinias sin malbela, do ŝi deprimiĝas. Certe rolas Esperanto – samkiel en plejparto de tiamaj originalaj romanoj, kun iom tro emfazaj revoj pri baldaŭa tutmonda paco kaj harmonio. Tamen sen Esperanto apenaŭ eblus longaj sinceraj interparoloj inter franco kaj jugoslavoj... kaj unupaĝe eĉ estas traktitaj la problemoj de la Esperanto-komunumo kaj movado, kiuj ŝanĝiĝis malpli, ol la ĝeneralaj moroj.
#000003
Kiel decas en malnovaj edifaj romanoj, ĉio finiĝas per du geedziĝoj. Neniu vorto estas pri sekvoj, kvankam tio estus interesa. Ĉu ili kunvivis feliĉe? (Bedaŭrinde, Valano ne verkis romanon kun tia titolo...)
#000005
Demonstraj versioj de “La Ondo”
Musklaku la kovrilon por legi pliajn informojn.
#000011
Demonstraj versioj de “La Ondo”
#000012