Bosniaj esperantistoj subtenas la katalunan popolon
#000000
UEA kaj ĝiaj landaj asocioj devas esti politike neŭtralaj, kaj sekve ne povas alpreni oficialan starpunkton en la disputo pri la eventuala sendependiĝo de Katalunio. La landa asocio de UEA en Bosnio tamen sendis subtenan leteron al Kataluna Esperanto-Asocio.
#000001
Laŭ la statuto de Universala Esperanto-Asocio, oni principe akceptas nur unu landan asocion el ĉiu “regno”. La sola landa asocio de UEA en Hispanio sekve estas Hispana Esperanto-Federacio, HEF.
#000002
Kataluna Esperanto-Asocio en la 1990-aj jaroj dufoje petis aliĝon al UEA kiel landa asocio, sed ambaŭfoje la peto estis rifuzita pro la kontraŭstaro de Hispana Esperanto-Federacio.
#000003
Iom simila situacio estiĝis en la fino de la 1980-aj jaroj, kiam Sovetio proksimiĝis al disfalo. Tiam la komitato de UEA decidis, ke por akcepti novan landan asocion en “regno” kie jam troviĝas pli malnova landa asocio de UEA, la jam ekzistanta devas akcepti la aliĝon de la nova asocio.
#000004
Samtempe la malnova asocio devas deklari, ke ĝi ĉesas aktivi en la teritorio de la nova asocio, tiel ke en la sama teritorio aktivas nur unu landa asocio de UEA.
#000005
Tiu interpreto de la statuto ebligis, ke kelkaj Esperanto-Asocioj en respublikoj de la ankoraŭ ekzistanta Sovetio povis esti akceptitaj kiel landaj asocioj de UEA, ĉar la sovetia landa asocio akceptis tion kaj deklaris, ke ĝi ĉesos aktivi en la koncernaj teritorioj.
#000006
Same kompreneble povus fari Hispana Esperanto-Federacio, sed dum ĝi tion ne faras, ĝi efektive havas la povon daŭre malebligi la aliĝon de Kataluna Esperanto-Asocio kiel landa asocio de UEA. Se efektive Katalunio iĝos tute sendependa ŝtato, la situacio kompreneble estus alia.
#000007
Dum Kataluna Esperanto-Asocio ne estas landa asocio de UEA, ĝi kompreneble ne estas limigita de la statuto de UEA, kaj povas fari politikajn deklarojn. Tion KEA efektive iugrade faris, aliĝante al manifesto por demokratio kiu akcentas la rajton de la kataluna popolo mem decidi sian politikan estontecon. Informo pri tiu decido aperis nur en la katalunlingva sekcio de la retejo de KEA.
#000008
Politikan deklaron subtene al la kataluna flanko en la konflikto faris ankaŭ Esperanto-Ligo de Bosnio kaj Hercegovino, en letero sendita al Kataluna Esperanto-Asocio la 6-an de oktobro. La letero tekstas:
#000009
Kun granda atento kaj intereso ni sekvas aktualajn sociajn eventojn en Katalunio. Ni esperas ke via popolo sukcese frontos historiajn defiojn kiuj portos bonon kaj prosperon al la tuta kataluna popolo. En la aktuala situacio ni deziras esprimi solidarecon kun la kataluna popolo, specife solidarecon de bosnia esperantistaro kun la kataluna esperantistaro.
#000010
Kiel ajn plu evoluos la sociaj eventoj, ni petas konsideri ke vi havas geamikojn en Bosnio kaj Hercegovino, subtenon kaj helpopretemon de bosnia esperantistaro.
#000011
Esperanto-Ligo de Bosnio kaj Hercegovino
#000012
La letero estas zorge formulita kaj la subteno al la politika sendependiĝo de Katalunio estas legebla nur inter la linioj, sed tamen eblas opinii, ke la letero transiras la limojn de la politika neŭtraleco, kiun oficiale devas sekvi landaj asocioj de UEA.
#000013
La kontaktoj inter katalunaj kaj bosniaj esperantistoj cetere havas longan historion. En malfacilaj tempoj esperantistoj peris la viziton de urbestro de Sabadell al Sarajevo, kaj infanoj el Bosnio feriis en katalunaj urboj.
#000014
La deficito de UEA duobliĝos
#000018
Kiel ajn plu evoluos la sociaj eventoj, ni petas konsideru ke vi havas geamikojn en Bosnio kaj Hercegovino, subtenon kaj helpopretemon de bosnia esperantistaro.
#000021
Oni eĉ povas legi ĝin kiel subtenon al la kataluno popolo, kiu laste manifestaciinte, ne volas sendependiĝon el Hispanio...
#000022
La letero estas zorge verkita, kaj se estus neniu kunteksto (kiel en via ekzempla letero al Kenjo), oni ne komprenus kio estas la problemo, kvankam oni eble mirus ke Bosnio kaj Hercegovino subite solidarecas kun Katalunio.
#000024
Sed kompreneble jes estas kunteksto, kaj Bosnio kaj Hercegovino konas tiun kuntekston, kaj tial ĝi sendis leteron al Katalunio kaj ne al Kenjo.
#000025
Leginte la titolon de la redakcia artikolo “Bosniaj esperantistoj subtenas la katalunan popolon”, ŝajnas, unuamomente, ke la enhavo de la tuta teksto havus la intencon pozitivan de apogo al la popolo de Katalunio, grandnombra kaj altgrade civilizita, dezirante la baldaŭan paceman solvon de la katalunia problemo. La enhavo de la letero, kies tekston oni aperigas ĉi tie, nete kontraŭdiras la komentojn de la redaktoro.
#000028
Mi unue informu vin, ke la deklaro de solidareco de Esperanto-Ligo de Bosnio kaj Hercegovino kun la kataluna popolo, precipe kun la kataluna esperantistaro, ne estas politike motivita, sed ĝi estas home motivita. Nin iom surprizas ke vi koncepton de solidareco komprenas kiel sole politikan nocion. Sed ĝi estas unuavice socia nocio. Kio okazus se Katalunion trafus tertremo aŭ uragano aŭ terorisma atako jam okazinta en kiu kataluna popolo grave suferus? Ĉu en tia situacio vi ne solidariĝus kun ĝi? Kaj se katalunajn esperantistojn trafus sociaj aŭ naturaj katastrofoj, ĉu vi ne emus solidariĝi kun ili?
#000029
Nu, jes kaj ne. La neŭtralec-problemo de UEA estas unuavice ke oni ne volas prioritati. Laŭ par. 5 de la statuto ( , "UEA estas neŭtrala rilate al nacieco, raso, sekso, religio, kaj sociaj kaj politikaj problemoj". Se oni rigore aplikus la neŭtralecajn rilatojn en tiu vicordo, kaj klare atendus de la naciaj ŝtatoj ke ili kapablu same, oni povus ellasi la sekvan klaŭzon "kun escepto de la lingva problemo en internaciaj rilatoj".
#000032
La statuto de UEA tute ne devigas ties membrojn je neutraleco .
Tial en jarlibro de UEA ne ekzistas ia neutrala fak- organizo .Tute klare la deklaracio de Bulonjo el jaro 1905 agnoskas privatajn opiniojn.
#000034
Tio estas tute vera. Bedaŭrinde ankaŭ estas nenio kio devigas UEA-n aŭ ĝiajn membrojn esti objektivaj.
#000035
Nenio malhelpas ke UEA deklaru solidarecon okaze de tertremo, kvankam oni povas dubi ĉu vere tio estas parto de la laboro de UEA.
#000036
Specife kaj konkrete, UEA ne povas havi starpunkton rilate al kataluna sendependiĝo.
#000039
Ĉiuj separatistoj reciproke solidarecas. Kaj malseparatistoj – same.
#000040
Tre facile kaj mensoge la sendependistoj parolas pri si mem kiel la kataluna popolo. Sed Katalunio esta pli riĉa kaj kompleksa ol tiu simpligo, kiu neas la kondiĉon kataluna al tiuj kiuj ne estas sendependistoj. Pro tio la artikola titolo pli bone estu “Bosniaj esperantistoj subtenas la katalunajn sendependistojn”.
#000041
Mi proponas, ke UEA ne plu konsistu el landaj asocioj- sed nur el individuaj membroj .
Neniam mi vidis bosnon, hercegovinon, katalunon. hispanon, svison ktp.ktp.
#000042
Fakte, SAT unue proponis modelon de pli-malpli rektangulaj geografiaj kampoj. En ĉiuj el tiuj kampoj loĝu proksimume la samaj kvantoj da homoj aŭ SATanoj. Al la maltaŭga horzona sistemo SAT transiris nur iom poste.
#000044
La argentina selektitaro estas ĉampiono de la mondpokalo de KataroIrano: unua ekzekuto ligita al la tumultojDu misiloj trafis PollandonUN: amasa plimulto por kondamni la rusiajn aneksadojn en UkrainioParlamentaj balotoj en Latvio: tutnova vizaĝo por la deputitaro
#000051