Wikipedia's NetBSD as translated by GramTrans
#000000
NetBSD estas malfermfonta, Unikso-similaj sistem-simila
operaciumo kiu descendas de Berkeley Software Distribution (BSD), Research Unix derivaĵo formiĝis ĉe la Universitato de Kalifornio ĉe Berkeley.
Ĝi estis la dua malfermfonta BSD-posteulo formale liberigita post ĝi duigita de la 386BSD [2] branĉo de la BSD-font-malantaŭa [3] deponejo.
Ĝi daŭre estas aktive evoluigita kaj estas havebla por multaj platformoj, inkluzive de grandskalaj servilsistemoj, skribotablosistemoj, kaj manteneblaj aparatoj, [3] kaj ofte estas uzita en integritaj sistemoj.
#000001
La NetBSD-projekto temigas kodklarecon, zorgeman dezajnon, kaj porteblon trans multaj komputilaj arkitekturoj.
La fontkodo de NetBSD estas malkaŝe havebla kaj cedeme aprobita.
#000002
NetBSD estis origine derivita de la 4.4BSD liberigo de la Berkeley Software Distribution de la Computer Systems Research Group (Komputilo Systems Research Group) de la Universitato de Kalifornio ĉe Berkeley, per ilia Reto/2 fontkod liberigo kaj la 386BSD projekto.
La NetBSD-projekto komenciĝis kiel rezulto de frustriĝo ene de la 386BSD ellaborantkomunumo kun la rapideco kaj direkto de la evoluo de la operaciumo.
La kvar fondintoj de la NetBSD-projekto, Chris Demetriou, Theo de Raadt, Adam Glass, kaj Charles Hannum, sentis ke pli sincera evolumodelo utilus la projekton: oni centris sur poŝkomputilo, purigas, ĝusta kodo.
Ili planis produkti unuigitan, multplatforman, produktad-kvalitan, BSD-bazitan operaciumon.
La nomo "NetBSD" estis proponita fare de de Raadt, surbaze de la graveco kaj kresko de retoj kiel ekzemple la Interreto en tiu tempo, kaj la distribuita, kunlabora naturo de ĝia evoluo.
#000003
La NetBSD fontkoddeponejo estis establita la 21an de marto 1993 kaj la unua oficiala eldono, NetBSD 0.8, estis produktita en aprilo 1993.
Tio estis derivita de 386BSD 0.1 kaj plie la versio 0.2.
2 neoficiala pecetilaro, kun pluraj programoj de la Reto/2 eldonmaltrafado de 386BSD re-integraj, kaj diversaj aliaj plibonigoj.
La unua multplatforma eldono, NetBSD 1.0, estis produktita en oktobro 1994.
Ankaŭ en 1994, pro pridisputataj kialoj, unu el la fondintoj, Theo de Raadt, estis forigitaj de la projekto.
Li poste fondis novan projekton, OpenBSD, de duigita versio de NetBSD 1.0 proksime de la fino de 1995.
En 1998, NetBSD 1.3 lanĉis la pkgsrc pakaĵojn kolekton.
#000004
x eldonoj estis produktitaj je proksimume ĉiujaraj intervaloj, per negravaj "peceto-" publikadoj intere.
De liberigo 2.0 pluen, NetBSD uzas semantikan versiigadon, kaj ĉiu grava NetBSD-liberigo egalrilatas al inkrementita grava versinumero, t.e. la majoreldonoj sekvantaj 2.0 estas 3.0, 4.0.
La antaŭaj negravaj eldonoj nun estas dividitaj en du kategoriojn:
ks.y "stabila" prizorgado liberigas kaj ks.i.z liberigas entenantan nur sekurecon kaj kritikajn solvojn.
#000005
Ĉar la moto de la projekto (" Of course it runs NetBSD ") indikas, NetBSD estis adaptita al granda nombro da 32- kaj 64-bita
Tiuj intervalas de VAX minikomputiloj ĝis Pocket PC
Aktuale en 2009, NetBSD apogas 57 hardvarplatformojn (trans 15 malsamaj procesorarkitekturoj).
La kerno kaj uzanttero por tiuj platformoj estas tute konstruitaj de centra unuigita font-sensenta arbo administrita per CV.
Nuntempe, male al aliaj kernoj kiel ekzemple μClinŭ, la NetBSD-kerno postulas la ĉeeston de MMU en iu antaŭfiksita celarkitekturo.
#000006
La porteblo de NetBSD estas helpita per la uzo de hardvaraj abstraktadaj tavol interfacoj por malalt-nivela hardvaraliro kiel ekzemple bus enigaĵo/produktaĵo aŭ DMA.
Uzante tiun porteblotavolon, peliloj povas esti dividitaj en "maŝin-sendependajn" kaj "maŝin-dependajn" komponentojn.
Tio produktas ununuran ŝoforon facile uzebla en pluraj platformoj kaŝante hardvaralirdetalojn, kaj reduktas la laboron al haveno ĝi al nova sistemo.
#000007
Tio permesas specialan pelilon ke PCI karto funkcias sen modifoj, ĉu ĝi estas en PCI-fendeto sur IA-32, Alpha, PowerPC, SPARC, aŭ alia arkitekturo kun PCI-buso.
Ankaŭ, ununura ŝoforo por specifa aparato povas funkciigi per pluraj malsamaj busoj, kiel ISA, PCI, aŭ komputilkarto.
#000008
En komparo, Linukso pelilkodo ofte devas esti reverkita por ĉiu nova arkitekturo.
Kiel sekvo, en portaj klopodoj de NetBSD kaj Linukso-programistoj, NetBSD prenis multe malpli tempon en haveno al nova hardvaro.
#000009
Tiu platformsendependeco helpas la evoluon de integritaj sistemoj, precipe ekde NetBSD 1.6, kiam la tuta ilĉeno de kompililoj, asembleroj, ligantoj, kaj aliaj iloj plene apogas kruc-kompiladon.
#000010
En 2005, kiel manifestacio de la porteblo kaj taŭgeco de NetBSD por integriĝintaj aplikoj, Technologic Systems, vendisto de integritsistemaj hardvaro, dizajnis kaj montris NetBSD-elektran kuirejpanrostilon.
#000011
La NetBSD-trans-kompilada kadro (ankaŭ konata kiel "build.sh" [16] ) lasas ellaboranton konstrui kompletan NetBSD-sistemon por arkitekturo de pli potenca sistemo de malsama arkitekturo ( trans-kompilada), en malsama operaciumo (la kadro apogas la plej multajn POSIX-observemajn sistemojn).
Pluraj integritaj sistemoj uzantaj NetBSD postulis neniun kroman softvarigon krom ilĉeno kaj celregastiganto.
#000013
NetBSD havas pkgsrc (fuŝkontakto por "pakaĵfonto"), kadron por konstruado kaj administrado de triapartaj apliksoftvar pakaĵoj.
La pkgsrc-kolekto konsistas el pli ol 12000 pakaĵoj en oktobro 2012 [ĝisdatigo] .
Konstruado kaj instali pakaĵojn kiel ekzemple KDE, GNOMO, la Retservilo Apache aŭ Perl estas farita helpe de sistemo de fabrikaĵdosieroj.
Tio povas aŭtomate alporti la fontkodon, malpaki, peceton, formi, konstrui kaj instali la pakaĵon tia ke ĝi povas esti forigita denove poste.
Alternativo al kompilado de fonto devas uzi prekompileitan binaran pakaĵon.
En ambaŭ kazoj, ĉiuj antaŭkondiĉoj/dependencajoj estos instalitaj aŭtomate per la pakaĵsistemo, sen bezono de mana interveno.
#000014
pkgsrc apogas ne nur NetBSD, sed ankaŭ plurajn aliajn BSD-variaĵojn kiel FreeBSD kaj Darwin / Mac OS X, kaj aliajn Unikso-similaj sistem-similajn operaciumojn kiel ekzemple Linukso, Solaris, IRIX, kaj aliaj, same kiel Interix.
pkgsrc antaŭe estis adoptita kiel la oficiala pakaĵa estrosistemo por DragonFly BSD.
#000015
virtual-maŝina ekrano estis apogita en NetBSD ekde eldono 3.0-a
La uzo de Xen postulas specialan antaŭ-kernan botmedion kiu ŝarĝas Xen-specialecan kernon kiel la "gastiganto Os" (Dom0).
Ĉiu nombro da "gasto OSes" (DomU) virtualigis komputilojn, kun aŭ sen specifa Xen/DomU-subteno, povas esti prizorgita en paralela kun la konvenaj hardvarresursoj.
#000018
La bezono de triaparta botmanaĝero, kiel ekzemple LARVO, estis eliminita kun NetBSD 5's Xen-kongrua boto manaĝero.
NetBSD 6 ĉar Dom0 estis benkmarkeita kompareble al Linukso, kun pli bona efikeco ol Linukso en kelkaj testoj.
#000019
NetBSD 5.0 lanĉis la pugokernon, arkitekturon por prizorgi ŝoforojn en uzanto-spaco preter kopianta kerno-spacajn vokojn.
Tiu eventualkernarkitekturo permesas aldonantan subtenon de NetBSD-ŝoforoj al aliaj kernarkitekturoj, intervalante de eksokernels ĝis monolitaj kernoj.
#000021
NetBSD inkludas multajn entreprentrajtojn kiel iSCSI, journaling-dosiersistemo, logika volumenadministrado kaj la ZFS dosiersistemo.
#000022
Fulmmemor dosiersistemo estis importita en NetBSD en novembro 2011.
CHFS estas dosiersistemo evoluigita ĉe la Sekcio de Softvaro-Inĝenieristiko, University of Szeged (Universitato de Szeged), Hungario, kaj estas la unua malfermfonteca Fulmo-specifa dosiersistemo skribita por NetBSD.
#000026
Sur la fontkodnivelo, NetBSD estas tre preskaŭ totale observema kun POSIx.
1 (IEEE 1003.1-1990) normo kaj plejparte observema kun POSIx.
#000027
NetBSD ankaŭ disponigas sistemvoko-nivelan binarkompatibon pri la konvenaj procesorarkitekturoj kun pluraj UNIX-derivitaj kaj UNIX-similaj operaciumoj, inkluzive de ilumoj / Solaris, Linukso, aliaj BSD-variaĵoj kiel FreeBSD, Darwin de Apple/ OS X [ citaĵo bezonis ] kaj SunOS 4-a Tio permesas al NetBSD-uzantoj prizorgi multajn aplikojn kiuj estas nur distribuitaj en binara formo por aliaj operaciumoj, kutime kun neniu signifa perdo de efikeco.
#000028
Kerno-spaca skribado kun la Lua programlingvo estas relative nova trajto en NetBSD;
ĝi estas havebla en NetBSD 7.0-a
The Lua lingvo (t.e., sia interpretisto kaj normaj bibliotekoj) estis komence adaptita al la NetBSD-kerno dum Google Somero de Kodo 2010 kaj spertis plurajn plibonigojn ekde tiam.
Ekzistas du ĉefaj diferencoj inter uzanto kaj kernspaco Lua: kerno Lua ne apogas glitkomajn nombrojn;
kiel tia, nur Luaj entjeroj estas haveblaj.
Ĝi ankaŭ ne havas plenan subtenon al uzantaj spacbibliotekoj kiuj fidas je la operaciumo (ekz., Ioo kaj Os).
#000030
Ĉio el la NetBSD-kerno kaj la plej granda parto de la kernuzanttera fontkodo estas liberigita sub la kondiĉoj de la BSD Licenco (du, tri, kaj kvar-paragrafaj variaĵoj).
Tio esence permesas ĉiun por uzi, modifi, redistribui aŭ vendi ĝin kiam ili deziras, tiel longe kiel ili ne forigas la kopirajtinformon kaj licenctekston (la kvar-paragrafaj variaĵoj ankaŭ inkludas esprimojn rilatigantajn al diskonigmaterialo).
Tiel, la evoluo de produktoj bazitaj sur NetBSD estas ebla sen devi fari modifojn al la fontkodpubliko.
En kontrasto, la GPL, kiu ne validas por NetBSD, kondiĉas ke ŝanĝoj al fontkodo de produkto devas esti liberigitaj al la produktoricevanto kiam produktoj derivitaj de tiuj ŝanĝoj estas liberigitaj.
#000031
La 20an de junio 2008, la NetBSD Fundamento sciigis transiron al la du fraza BSD-licenco, citante konzernojn kun UCB-subteno de paragrafo 3 kaj industriaplikebleco de paragrafo 4.
#000032
NetBSD ankaŭ inkludas la Gnu evoluilojn kaj aliajn pakaĵojn, kiuj estas kovritaj fare de la GPL kaj aliaj malfermfonteclicencoj.
Ĉar kun aliaj BSD projektoj, NetBSD apartigas tiujn en ĝia bazfontarbo por facilaigi forigi kodon kiu estas sub pli restriktaj licencoj.
Kiel por pakaĵoj, la instalitaj softvarlicensoj povas esti kontrolitaj modifante la liston de permesitaj licencoj en la pkgsrc-adaptaĵodosiero (mk.conf).
#000033
La sekva tablo listigas gravajn NetBSD-eldonojn kaj iliajn rimarkindajn trajtojn en reverso kronologia sinsekvo.
Neplenaĝulo kaj peceto liberigas ne estas inkluditaj.
#000034
Rewritten surfadenigante subsistemon surbaze de 1:1 modelo kaj rewritenhorplanist efektivigo.
Subteno por kernpremption, POSIx-realtempaj planaj etendaĵoj, procesoro-aroj, kaj dinamika CPU metas por fadenafineco
Metadatenoj journaling por FF, konataj kiel WAPBL (Verku Ahead Physical Block Logging (Antaŭe Physical Block Logging)
Rewritten Ŝarĝebla kerna modul kadro, kiu anstataŭigos aĝajn LKMojn.
Uzo de Ks.Org prefere ol XFree86 defaŭlte por i386 kaj amd64-havenoj, kaj enkonduko de drm (4)/DRI por 3D-hardvara akcelado.
Prepara subteno por utiligi Metalsonoron anstataŭe de GCC kiel la sistemkompililon.
Ekstra subteno por ASLR en la kerno kaj dinamika liganto.
#000039
Aldono de indiĝena POSIx surfadenigas kaj SMP apogas en i386 kaj aliaj platformoj.
Subteno por UFS2 kaj SMBFS, aldono de kkveue.
#000042
UVM, rewriten virtuala memor subsistemo, estis lanĉita.
Ekstra RAIDframe, softvara ATAKO- efektivigo, kaj importita IPFilter.
Kompletigo de la integriĝo de ĉiuj ceteraj 4.4BSD Lite-2-kernplibonigoj.
Havenoj al Power Macintosh kaj NeXTcube / stacio sistemoj aldonita.
#000045
XFree86 fontarbo fariĝis apogita parto de la distribuo.
ekst2f kaj FAT32 dosiersistemoj aldonita.
La pkgsrc enpakas kolektosistemon estis lanĉita.
#000046
Subteno por NFSv3, SCSI skanilo kaj mezaj alternatoraparatoj aldonita.
faz-ŝlosita buklo aldonita en kerno.
Havenoj por BRAKO kaj Akraj X68k sistemoj aldonita.
#000047
La unua multplatforma eldono, apogante la komputilon, HP 9000 Serion 300, Amiga, 68k
Makintoŝo, Sun-4c serialo kaj la PC532.
La laŭleĝe obstrukcita Reto/2-derivita fontkodo estis anstataŭigita kun ekvivalenta kodo de 4,4BSD-lite, laŭ la USL v BSDi procesoo kompromiso.
Aldono de komunaj bibliotekoj kaj Kerberos 5.
#000049
Enhavis multajn pliigojn kaj cimsolvojn.
Tio daŭre estis Komputil-platforma-restriktita liberigo, kvankam antaŭ tiu tempo, laboro estis survoje aldoni subtenon por aliaj arkitekturoj.
Subteno por ŝarĝeblaj kernmoduloj (LKM).
#000050
La unua oficiala eldono, derivita de 386BSD 0.1 kaj plie la versio 0.2.
2 neoficiala pecetilaro, kun pluraj programoj de la Reto/2 eldonmaltrafado de 386BSD re-integraj, kaj diversaj aliaj plibonigoj.
#000051
La NetBSD "flago-" emblemo, dizajnita fare de Grant Bissett, estis lanĉita en 2004 kaj estas abstraktado de ilia pli aĝa emblemo, [51] dizajnita fare de Shawn Mueller en 1994.
La versio de Mueller estis bazita sur la fama 2-mondmilito foto Levante la Flagon en Iwo Jima, kiun kelkaj perceptis kiel kulture nesentema kaj malkonvena por internacia projekto.
#000052
La NetBSD Fundamento estas la laŭleĝa unuo kiu posedas la intelektan propraĵon kaj varmarkoj asociis kun NetBSD, [53] kaj la 22an de januaro 2004, iĝis 501 (c) 3 impost-esceptita ne-profita organizaĵo.
La membroj de la fundamento estas programistoj kiuj havas CV transigas aliron.
La NetBSD Fundamento havas estraron de direktoroj, elektitan per la voĉdonado de membroj dum du jaroj.
#000053
La pura dezajno de NetBSD, alta efikeco, skaleblo, kaj subteno por multaj arkitekturoj kaŭzis sian uzon en integriĝintaj aparatoj kaj serviloj, precipe en interkonektaj aplikoj.
#000054
Komerca realtempa operaciumo, QNX, uzas retstakon bazitan sur NetBSD-kodo, [57] [58] kaj disponigas diversajn ŝoforojn portitajn de NetBSD.
#000055
Dell Force10 utiligas NetBSD kiel la subestan operaciumon ke potencojn FTOS (la Force10 Operating System), kiu estas uzita en alta skalebloŝaltilo/enkursigiloj.
Force10 ankaŭ faris donacon al la NetBSD Fundamento en 2007 por helpi al plian esplorado kaj la sinceran evoluokomunumon.
#000056
Wasabi Systems disponigas komercan Wasabi Certified BSD-produkton bazitan sur NetBSD kun proprietaj entreprentrajtoj kaj etendaĵoj, kiuj estas temigis integriĝintan, servilon kaj stokadaplikojn.
#000057
NetBSD estis uzita en SAMS-II Project de NASA de mezurado de la mikrgravitmedio sur la Internacia Spacstacio, [62] [ pli bona fonto bezonis ] kaj por enketoj de TCP por uzo en satelitretoj.
#000058
NetBSD ankaŭ estas uzita en la AirPort Extreme- kaj Time Capsule produktoj de Apple, [65] [66] anstataŭe de sia propra OS X (la plej granda parto de kies Unikso-similaj sistem-nivela uzantterkodo estas derivita de FreeBSD-kodo sed kelkaj estas derivitaj de NetBSD-kodo [67] [68] ).
#000060
La Minix operaciumo uzas plejparte NetBSD-uzantteron same kiel ĝia pkgsrc enpakas infrastrukturon ekde versio 3.2.
#000062
Gastigado por la projekto estas disponigita ĉefe fare de la Internet Systems Consortium Inc, Universitato Kolumbio, kaj Western Washington University.
Speguloj por la projekto estas disvastiĝo ĉirkaŭ la mondo kaj disponigita fare de volontuloj kaj subtenantoj de la projekto.
#000063