Anoj de IRIS Asocio en Angolo. Foto el arĥivo de la institucio, publikigita kun permeso de la aŭtoro.
#000001
La nova kodo ne mencias leĝan kuniĝon de samseksaj homoj.
#000007
Angolo nun ariĝas al la minoritat-grupo de afrikaj landoj kiuj ne krimigas interkonsentajn rilatojn inter plenkreskulaj samseksaj homoj. En la lastaj jaroj, Sud-Afriko, Sejŝeloj, Mozambiko, Kaboverdo, Malavio, Bocvano kaj Gabono jure formetis aŭ ŝanĝis siajn leĝojn por senpunigi tiajn rilatojn.
#000008
Reconhecer os perigos da violência e outras formas de discriminação contra pessoas com base na sua orientação sexual e identidade de género reais ou imputadas, e instituir leis que protejam as pessoas LGBTIQ+ da violência e discriminação como membros de uma categoria vulnerável, tal como exigido na Resolução 275 da Comissão Africana dos Direitos Humanos e dos Povos.
#000010
Rekoni la danĝerojn de agresemo kaj aliajn formojn de diskriminacio kontraŭ homoj surbaze de ilia reala aŭ supozita seksorientiĝo kaj genro-identeco kaj instituciigi leĝojn kiuj protektas GLAT-ajn homojn kontraŭ agreso kaj diskriminacio kiel anojn de sendefenda kategorio, kiel estas postulate de la Rezolucio 275 de la Afrika Komisiono pri Homaj kaj Popolaj Rajtoj
#000011
Mozambiko senkrimigis samseksajn rilatojn en 2015.
#000012
Tamen, Angolo estas avantaĝa rilate al Mozambiko permesinte en 2018 la registron de la organizaĵo pri defendo de seksaj minoritatoj IRIS, agon kiun Mozambiko rifuzas al la organizaĵo Lambda. Lambda agadas pri edukado kaj konsciigo de la ĝenerala publiko pri la rajto je egaleco sendepende de seksorientiĝo kaj genro-identeco. De antaŭ proksimume 10 jaroj Lambda premas la mozambikan registaron por formala agnosko de la grupo kiel “asocio”, sed sensukcese.
#000013
La aprobo de la nova punkodo en Angolo, kaj konsekvenca senpunigo de samseksaj rilatoj, alportis diversajn reagojn, ĉefe esperon ke tiu leĝo alportos pli da toleremo por la angola socio.
#000014
Lei sancionada em novembro de 2020, entrou em vigor essa semana e resultou em alteração no código penal do país africano. A mudança também proíbe a discriminação de pessoas LGBTQs. /LoPmoHx4eE
#000016
GLAT-a rezistemo tra la planedo: En historia decido, Angola senkrimigas esti GLAT-ano tra la lando.
#000018
Leĝo sankciita en novembro 2020, ekvalidiĝis ĉi-semajne kaj rezultis en aliigo de la punkodo de la afrika lando. La ŝanĝo ankaŭ malpermesas diskriminacion kontraŭ GLAT-aj homoj.
#000019
La modifo estis konsiderita antaŭeniro de la specialistoj pri homaj rajtoj en la lando, kiel asertas la aktivulo Paula Sebastião al BBC Fokuso je Afriko.
#000020
Esse Código Penal vai nos permitir atender a diferentes demandas a partir de agora, e também nos permite abrir uma conversa sobre trabalho, que é uma das principais lutas da comunidade LGBTQI+...
#000021
Longan tempon estintaj nevideblaj, la afroĉeĥoj — unu el plej etaj komunumoj de la lando — poiomete eliras el ombro kaj publike esprimas sian opinion. Tiu ĉi publikaĵo estas la dua en serio, dediĉita al ilia lukto pri agnosko en tiu ĉi centreŭropa lando. La unuan parton eblas legi ĉi tie.
#000025
Dum Ĉeĥio estas konsiderata sekura kaj paca lando, okupante la okan lokon [en] en la rangolisto de la Tutmonda Indekso de Pacemo laŭ Vision of Humanity, ĉi tie okazas regulaj kaj dokumente konfirmitaj kazoj de rasismo, ĉefe rilate la romaan komunumon, sed ankaŭ aliajn malplimultojn.
#000027
La movado Black Lives Matter (BLM, Nigrulaj Vivoj Gravas) iĝis tutmonda, sed nur iom tuŝis la landon — demonstraciojn partoprenis nur malmultaj.
#000028
Rimarkinda escepto iĝis surskribo farbita sur la statuo de Winston Churchill en Prago, priskribanta lin kiel rasiston.
#000029
A statue of Winston Churchill in Prague has been defaced with graffiti, reports @iROZHLAScz. 
#000030
Madalena João, civitanino de Ĉeĥio kun afrikaj radikoj, kundividis kun Tutmondaj Voĉoj sian sperton de renkontiĝo kun rasismo.
#000034
Mi legis ke Ĉeĥio okupas la okan lokon en la tutmonda rangolisto de la plej pacemaj landoj. Se tio estas vero, la takso estas tre bona, kvankam foje malfacilas tion kredi. Estas bone vidi, ke ni multiĝas — tiuj, kiujn oni nomas la “koloraj homoj” — kiuj laboras, kreas, kantas, repumas, verkas aŭ estas iel videblaj. Mi pensas ke tio estas nia hejmo kaj ni deziras senti nin ĉi tie sekure. Min pli zorgigas mia filo, ĉar li foje alfrontis rasismajn komentojn. Tio devenas el familioj kaj dependas de tio, kiel gepatroj edukas siajn gefilojn.
#000036
Obonete Ubam, unue uzinta la terminon “afroĉeĥo”, havas sian klarigon de tio, kion li konsideras renaskiĝo de rasismo en sia lando:
#000038
Laŭ opinio de Martin Kříž, la rasismo en Ĉeĥio klarigeblas parte per tutmondiĝo:
#000044
Fenoménu globalizace těží spíše progresivní městská omladina a podnikatelské vrstvy. Že se globální společnost čím dál více propojuje a do Čech se stěhují různí cizinci způsobuje pramalou radost lidem středního věku někde na Severní Moravě nebo v severních Čechách, pro které globalizace znamená často úbytek pracovních příležitostí a stres ze změny. Není pak divu že se projevují rasisticky nebo přesněji řečeno xenofobně.
#000045
La tutmondiĝo profitigas ĉefe urban junularon kaj komercon. Tiu fakto, ke la mondo iĝas ĉiam pli integrita kaj ke ĉiam pli da eksterlandanoj translokiĝas al Ĉeĥio neniel ĝojigas mezaĝulojn loĝantajn rande de la lando, ĉar de ilia vidpunkto la tutmondiĝo estas kaŭzo de reduktiĝo de eblecoj trovi laboron kaj de streĉiĝo pro la ŝanĝoj. Do ne mirindas ke ili elmontras rasismon aŭ ksenofobion.
#000046
Tamen al la romaa komunumo, la movado Black Lives Matter donacis eblecon revenigi al agendo konversaciojn pri rasismo rilate la romaojn. Kříž rimarkigas:
#000047
Ve Spojených státech je z neoddiskutovatelné, že afroameričané mají často i přes svoje vynaložené úsilí mnohem menší šance dosáhnout na kvalitní vzdělání a pracovní uplatnění. V české společnosti se přímo nabízí ke srovnání romská populace ale to je zcela jiný příběh.
#000048
En Usono estas nedubeble, ke afrousonano ofte havas malpli da ŝancoj ricevi bonan edukadon kaj bonan laboron malgraŭ siaj klopodoj. En la kunteksto de Ĉeĥio eblas fari paralelon al la romaa komunumo, sed tio estas jam tute alia afero.
#000049
La ĵurnalisto Gilberto Nascimento pasigis grandan parton de sia kariero zorgante pri aferoj ligitaj al religio kaj politiko. Bildo uzata kun permeso: Divulgação/Ed.Companhia das Letras.
#000051
Hodiaŭ la Universala Eklezio de la Reĝo de Dio estas unu el la plej potencaj en la mondo, kun pli ol 10 000 temploj dissemitaj tra Brazilo kaj eksterlande. Kun pli ol 1 800 000 da eklezianoj, laŭ tiu libro, ĝi influas la politikon, la moralon kaj la kutimojn de la brazila socio.
#000057
GN: A Igreja é forte hoje na África, principalmente em Angola e Moçambique. No momento, enfrenta uma crise interna em Angola. Bispos e pastores, que ainda estão na Igreja, têm se rebelado contra os brasileiros dirigentes da instituição.
#000073
GN: La Eklezio estas hodiaŭ forta en Afriko, ĉefe en Angolo [eo] kaj Mozambiko [eo]. Nuntempe tiu Eklezio alfrontas internan krizon en Angolo. Episkopoj kaj pastroj, kiuj ankoraŭ estas en la Eklezio, ribelis kontraŭ la brazilaj ĉefoj de la Institucio.
#000074
GN: A Universal é forte no Brasil, em Portugal e na África. A igreja sempre encontrou dificuldade para entrar em países onde predomina o Islamismo. Embora esteja presente em dezenas de nações, em algumas regiões tem uma presença pequena. Não há um levantamento preciso sobre o tamanho e a força da Igreja em cada um dos países onde ela se instalou.
#000076
GN: Sim. Principalmente aqui no Brasil, a gente sabe que em países da África, Edir Macedo e a Universal sempre procuraram se aproximar dos governantes e inclusive de alguns países em sistema de ditadura, para a Igreja não sofrer restrições na sua atuação. E o que seria da Igreja Universal sem isso? Obviamente encontraria mais dificuldade com a sua expansão. A boa relação com os governantes é uma coisa muito clara para eles, eles prezam muito, e continuam procurando atuar dessa maneira até hoje.
#000091
GN: Jes. Ĉefe ĉi tie en Brazilo, la homoj scias ke en afrikaj landoj la Universala Eklezio ĉiam provos proksimiĝi al la registaroj kaj en kelkaj landoj eĉ al diktaturaj sistemoj, por ke la Eklezio ne suferu limigojn de sia aktivado. Kio estus la Eklezio sen tio? Evidente ĝi havus pli da malfacilaĵoj en sia kreskado. La bona rilato kun la registaroj estas ege necesa afero por ili. Ili tre ŝatas tion kaj pli aktivadas tiel ĝis hodiaŭ.
#000092
[Tiu ĉi artikolo estis originale publikigita en la portugala en 2012]
#000094
Ĉirkaŭita norde, oriente kaj sude de la Demokratia Respubliko Kongo, kaŝiĝas la enklavo de Kabindo, la 18-a provinco de Angolo, kiu daŭrigas malnovan lukton por sia sendependeco.
#000095
Plejparto de la angola loĝantaro diras, ke Kabindo estas parto de Angolo, sed aliaj defendas la kontraŭan pozicion.
#000098
Cabinda é parte integrante da República de Angola, mas também tenho sempre afirmado que, pela sua especificidade cultural e económica, Cabinda deve gozar de um Estatuto especial dentro da Pátrio angolana. Ganharíamos todos, sem qualquer dúvida.
#000102
Kabindo estas integra parto de la Respubliko Angolo, sed mi ankaŭ ĉiam deklaris, ke pro siaj kultura kaj ekonomia specifecoj, Kabindo devas ĝui specialan statuson en la angola patrujo. Ni ĉiuj gajnus, sen ia dubo.
#000103
La ĵurnalisto Orlando Castro, dediĉinta plurajn verkojn al la disputo pri la teritorio, kiel la libro “Kabindo – protektorato hieraŭ, hodiaŭ kolonio, morgaŭ nacio”, kaj senlaca defendanto de la kabindanaj rajtoj en sia blogo Alto Hama, opinias [pt] ke same, kiel iam Orienta Timoro [pt], Kabindo estas subpremita teritorio, kiu rajtas sendependiĝi:
#000104
Cabinda é um território ocupado por Angola. E, tanto a potência ocupante, como a que o administrou (Portugal), pensaram, ou pensam, em fazer um referendo para saber o que os cabindas querem. Seja como for, o direito de escolha do povo não prescreve, não pode prescrever, mesmo quando o importante é apenas o petróleo.
#000105
O povo de Cabinda não está interessado numa pacificação militar. O que se pretende agora é uma solução política que passe por um processo internacional, credível e democrático, porque a vontade do povo de Cabinda deve ser ouvida e respeitada”, defendeu o representante da FLEC em Portugal
#000108
La popolo de Kabindo ne interesiĝas pri milita pacigo. Tio, kion oni pretendas nun, estas politika solvo, kiu trairos internacian, kredindan kaj demokratian procezon, ĉar la volo de la homoj de Kabindo devas esti aŭdata kaj respektata”, defendis la reprezentanto de FLEC en Portugalio.
#000109
La reganta partio, MPLA, tamen sukcesis garantii sian reelekton en la provinco per 59,4% de la voĉoj, venko kiun Stephan Baptista ĉe Club-k.net atribuas [pt] al pluraj kialoj, kiel ekzemple la fakto ke la plimulto de la loĝantaro loĝas en la periferio, en Maiombe, kiu estas favora al angola suvereneco, dum la intelektuloj de la “obeema opozicio” estas minoritato kaj koncentriĝas en la urboj, krom la alta ĉeesto de “membroj de la defendaj kaj sekurecaj institucioj”, la sav-tabulo por la majoritata partio en Kabindo”.
#000111
La ĉirkaŭaĵoj de Kabindo havas vastan kaj tre abundan vegetaĵaron kaj tie eblas kontempli la Atlantikan Oceanon. Oni ne scias certe kiom da loĝantoj estas en ĉi tiu provinco de Angolo, ĉar ĝis nun neniu censo estis efektivigita, sed oni kalkulas, ke estas 400 000, kun propra kulturo, kiuj en la lastaj jaroj perdis iujn el siaj tradicioj.
#000112
Estas malmultaj paĝoj kreitaj en sociaj retejoj, kiuj disvastigas la realon de humilaj homoj, kiuj donas vivon kaj ĝojon al ĉi tiu mistera regiono, kaj montras la kabindan belecon, kiel la paĝo kreita en Facebook [pt] de José Sambo.
#000113
Video-raporto [pt] disvastigita en la blogo Cidade de Cabinda prezentas diversajn tradiciojn, metiojn kaj kutimojn de la provinco. En Kabindo oni parolas plurajn lingvojn kiel la fjota [kabinda aŭ ibinda] kaj la konga. La oficiala lingvo estas la portugala. Kabindo estas la lando de homoj, kiuj sentas sin fremdaj en sia propra lando kaj kiuj hodiaŭ batalas por sendependiĝi.
#000114
La portugala lingvo, parolata de pli ol 200 milionoj da homoj ĉirkaŭ la mondo, ofte estas priskribata kiel la “patrujo” aŭ “hejmlando” de la portugal-parolanta mondo. La 21-an de februaro ni festis la Internacian Tagon de la denaska lingvo, kiun iniciatis Unesko en 1999. Omaĝe al la portugala lingvo en ĝia tuta lingva kaj kultura diverseco, ni invitas vin en tiu ĉi artikolo navigi tra konsideroj de portugal-parolantaj blogantoj, instigitaj de ilia legado de Milagrário Pessoal, la unua romano dediĉita al la portugala lingvo [pt], verkita en 2010 fare de la angola verkisto José Eduardo Agualusa.
#000120
La titolo de tiu artikolo estis prenita [pt] el la blogo Mértola, en kiu Carlos Viegas skribas ke Milagrário Pessoal estas:
#000121
Uma declaração de amor à língua portuguesa, na sua multiplicidade de falares (...) uma viagem pela história da nossa língua, pelos locais e culturas que alimentaram a sua enorme riqueza.
#000122
La portugala estas oficiala lingvo en ok landoj – Angolo, Brazilo, Kaboverdo, Gvineo Bisaŭo, Mozambiko, Portugalio, Santomeo kaj Principeo kaj Orienta Timoro – en kvar kontinentoj – Afriko, Ameriko, Azio kaj Eŭropo. Tiel, la lingvo kovras vastan areon de la tersurfaco (7.2% de la planedo [pt]), ampleksante specialan vivodiversecon kiu estas reflektita en la diverseco de lingvovariantoj. Ĝi ankaŭ estas la kvina plej parolata lingvo Interrete [en], laŭ Interreta Monda Statistiko, kun proksimume 82.5 milionoj da retuzantoj. Mortinta en junio 2010 [en]), José Saramago – la sola portugalparolanta gajninto de la Nobel-premio por literaturo – diris ke “ekzistas ne portugala lingvo, sed lingvoj en la portugala” [pt]. La verkisto Agualusa, en intervjuo [pt] al la blogo Porta-Livros, deklaris jenon:
#000123
O português é uma construção conjunta de toda a gente que fala português e isso é que faz dele uma língua tão interessante, com tanta elegância, elasticidade e plasticidade.
#000124
através de uma busca, por parte das suas principais personagens, dos neologismos do português. E bem encaixados no meio da história (...) surgem os neologismos, como uma aula na qual nem se repara, mas onde tudo se aprende. De Portugal a Angola, passando pelo Brasil e outros, corremos os olhos por jogos de palavras (novas e velhas, dependendo por vezes da geografia) bem lançados por Agualusa.
#000128
La konsideroj de la legantoj de Milagrário Pessoal en la blogosfero iumomente ektraktas la temon de la kontestata ortografia reformo [en] de la portugala lingvo, kiu celas unuigi kaj konverĝigi la malsamajn literumadojn uzatajn en ĉiu portugal-parolanta lando. En intervjuo al la blogo Porta-Livros, Agualusa diras:
#000134
Nunca como agora houve tanto movimento de pessoas e ideias entre todos os países de língua portuguesa. (...) E isso faz com que a língua se aproxime.
#000135
Proponante neniun respondon al lia demando, Teixeira Neves deklaras ke “lingvo estas trezoro” [pt] kaj finas:
#000138
Komunuma paĝo en Fejsbuko, Língua Portuguesa: Uma Língua Global? (La portugala lingvo: ĉu tutmonda lingvo?) sin provizas per diversaj rimedoj por disvastigi la debaton pri la ekspansio de la portugala lingvo kaj ĝiaj konsekvencoj. Rilate la politikojn de ĉi tiu lingvo kun ĉ. 200 milionoj da parolantoj, estas traktataj kelkaj kritikaj temoj kiel minoritataj lingvoj, multlingveco kaj lingva koloniismo.
#000143
[Ĉiuj ligiloj kondukas al portugallingvaj paĝoj, krom se alie notite.]
#000145
“Meznombre, po unu lingvo malaperas en ĉiu dua semajno, kaj Afriko estas la plej minacata kontinento”, skribis la verkisto José Eduardo Agualusa [angle] en 2011 en sia artikolo pri la evoluado de lingvoj en Angolo. Tamen dum la pasinta jaro pkuraj interretaj platformoj estis kreitaj kun la celo protekti la naciajn lingvojn de Angolo.
#000146
Angolo estas plurlingva lando [angle] kun ses afrikaj lingvoj agnoskitaj kiel naciaj lingvoj krom la portugala kiel la oficiala lingvo. Krom tio, oni kalkulas 37 lingvojn kaj 50 dialektojn uzatajn en la lando. Je la fino de oktobro 2013, la blogo de Círculo Angolano Intelectual (Angola Intelektula Rondo) raportis, ke 30 procentoj de la angola loĝantaro (preskaŭ 8,5 milionoj da angolanoj) “parolas nur naciajn lingvojn, kiuj rolas en neniu eduka aŭ socia programo”, aldonante, ke:
#000147
En artikolo [PDF] de Agualusa, eldonita de Casa das Áfricas, Kultura Instituto pri Trejnado kaj Studado pri Afrikaj Socioj en San-Paŭlo, la premiita verkisto konsideras “proponon por paco” por la kunekzistado de la naciaj lingvoj kun la portugala lingvo (“gepatra lingvo kontraŭ duonpatrina lingvo”) kaj starigas la demandon:
#000150
Porquê que é que em Angola, país de muitas línguas, os escritores apenas utilizam o português?
#000151
Kial en Angolo, lando de multaj lingvoj, verkistoj uzas nur la portugalan?
#000152
Ĝi estis kreita en majo 2013 fare de Joel Epalanga, estro de IT-projekto en la telekomunika sektoro. La ĉefa motivo por la kreo de la platformo estis la observo, ke multaj junuloj alfrontas breĉon rilate al la naciaj lingvoj. La propono estis klarigita en intervjuo en la gazeto Jovens da Banda:
#000156
[para que] os jovens, que hoje em dia gastam boa parte do seu tempo livre na internet, pudessem dedicar algumas horas para aprender um pouco a (sua) língua nacional de preferência.
#000157
En februaro 2013, platformo pri angola ĵargono, Kallun, jam estis raportita [angle] en Global Voices. La projekto celas “krei spacon kie [angola] ĵargono kaj familiara lingvaĵo estos klarigitaj por ke ĉiuj povu kompreni ĝin”, kaj uzas sociajn retojn por disvastigi kunhavadon kaj lernadon en neformala maniero.
#000160
La graveco de la inkluzivado de naciaj lingvoj en instruadon estas agnoskita egale de institucioj kaj akademianoj. Meze de junio 2013, la angola portalo Mwelo Weto publikigis intervjuon kun Daniel Peres Sasuku, angola lingvisto kaj lekciisto en la Fakultato de Artoj de la Universitato Agostinho Neto, kiu pledas por la unuarangigo de naciaj lingvoj en instruado:
#000163
Pensamos, de igual modo que a implementação dessas línguas no ensino é uma forma mais concreta de seu resgate e preservação enquanto patrimônio cultural dos angolanos
#000164
Ni opinias, egale, ke la inkluzivado de tiuj lingvoj en instruadon estas pli konkreta rimedo por savi kaj konservi ilin kiel parton de la kultura heredaĵo de la angola popolo.
#000165
La Regiona Forumo por Universitata Disvolviĝo (FORDU) ankaŭ apogas la ideon, ke naciaj lingvoj devas esti devigaj lernobjektoj en lernejoj. El la rekomendoj, kiuj estis faritaj post debato organizita de FORDU en la lasta aprilo en 2013, pri la temo “la naciaj lingvoj kiel vera identeca heredaĵo de la angola popolo”, elstaras jeno:
#000166
Angola continua uma sociedade plural do ponto de vista das línguas, tradições, cultura (diversidade cultural) tal situação faz de Angola um País rico em cultura, mas precisa política séria de promover as Línguas todas e dar maior grandeza nas Línguas Nacionais, principalmente as mais faladas como Umbundo.
#000167
Angolo daŭre estas plurelementa socio el la vidpunkto de siaj lingvoj, tradicioj kaj kulturo (kultura diverseco). Tiu situacio faras Angolon lando riĉa je kulturo, sed seriozaj politikaj paŝoj estas necesaj por rangaltigi ĉiujn lingvojn kaj doni pli grandan gravecon al la naciaj lingvoj, interalie al la plej vaste parolataj kiel la umbunda.
#000168
Inter 2004 kaj 2010, oni provis enkonduki sep naciajn lingvojn en serio da lernejoj en la lando. La Ministerio pri Edukado deklaris en septembro 2013, ke ĝi planas pligrandigi la instruadon de naciaj lingvoj en ĉiujn elementajn lernejojn. Leĝprojekto pri la Statuto de Naciaj Lingvoj en Angolo “por antaŭenigi socian inkluzivadon kaj fortigi la unuecon en etnolingva diverseco” estas en sia konkluda fazo.
#000169
Dume, artistoj – en ĉi tiu okazo kantistoj – ankaŭ rekomendis la uzon de naciaj lingvoj en siaj kantoj.
#000170
La portugala lingvo estas parolata de ĉirkaŭ 250 milionoj da homoj, kio faras ĝin la sesa plej vaste parolata lingvo en la mondo. irkaŭ du milionoj da parolantoj de la portugala loĝas en Francio. Ili estas ĉefe enmigrintoj kaj ties idoj.
#000174
Ĉu estas esence havi la portugalan en ĉiuj universitatoj? Mi amas la portugalan, sed havi tiun ĉi raran studfakon en tuto da niaj universitatoj ne povas esti utila.
#000175
Gravas rekoni ke la portugala estas la tria plej komuna eŭropa komunika lingvo. Ĝi estas parolata de pli da homoj ol la franca en la mondo, kaj ĝi estas la lingvo de unu el la G20-ŝtatoj, Brazilo. [...] Protekti la instruadon de la portugala, la araba kaj la itala en Francio ankaŭ kontribuas al la defendo de la franca lingvo.
#000177
Estas du milionoj da francoj kaj 60 000 da entreprenistoj de portugala origino, kiuj kontribuas ĉiutage por la ekonomio de nia lando, kaj kiuj estas tute dulingvaj — en la portugala kaj en la franca. Ili kutime estas atuto por Francio kaj natura ponto por aliri la portugale parolantajn merkatojn. Sed nun ili sentas sin “ignoritaj” kaj protestas. Ĉiutage firmaoj en Francio dungas multajn diplomitojn, komercistojn, inĝenierojn ktp., kiuj parolas la portugalan. Francio bezonas studantojn, kiuj estas instruitaj en la portugala. Ĉu vi sciis ke diplomitoj de francaj universitatoj, kiuj estis instruitaj en la portugala, havas dungo-proporcion de pli ol 90 elcentoj?
#000179
Tiu ĉi instruado vere necesas, ĉar pli kaj pli da firmaoj, esploraj laboratorioj kaj aliaj organizoj bezonas specialistojn, kiuj kapablas labori kun Brazilo, Angolo kaj aliaj portugale parolantaj landoj. Akademia kunlaboro inter Francio kaj Brazilo ankaŭ estas en la apogeo, kaj Brazilo kreis vastan internacian instruan programon por siaj studantoj, nomitan Scienco Sen Limoj.
#000183
La letero memorigas ankaŭ la ekonomian kaj kulturan gravecon de lernado de la portugala en Francio:
#000187
Pourquoi madame la ministre n'a-t-elle pas pensé à l'héritage culturel profond du portugais, qui va du Japon au Canada, du Sri Lanka en Uruguay? Elle aurait dû penser à l’importance croissante de la Communauté des pays de langue portugaise (CPLP), dont 12 candidats de toutes les parties du monde veulent devenir membre-associé, et parmi lesquels on peut trouver des pays comme l’Indonésie, le Venezuela ou le Maroc. À titre d'exemple, le Sénégal et Maurice sont déjà membres-associés.
#000191
Kial la ministro ne pensis pri la profunda kultura heredaĵo de la portugala, kiu etendiĝas de Japanio al Kanado, de Srilanko al Urugvajo? Ŝi devus pensi pri la kreskanta graveco de la Komunumo de Portugallingvaj Landoj (CPLP), al kiu volas aliĝi 12 kandidatoj el ĉiuj partoj de la mondo kiel asociitaj membroj. Inter ili landoj kiel Indonezio, Venezuelo, kaj Maroko. Senegalo kaj Mauricio jam estas asociitaj membroj, ekzemple.
#000192