佐々木さんのエスペラント界へのデビューは2002年のことだという。私が佐々木さんと初めてお会いしたのがいつだったか、よく覚えていない。彼はおそらくすぐに埼玉エスペラント会に入会したのだろうと思うが、私自身はまだ埼玉エス会の会員ではなかった。
#000000
佐々木さんが埼玉大学でエスペラントの授業を正規の授業として最初に行った2005年に私は授業を見させてもらっている。2007年にあった東大でのエスペラント授業も見せていただいたが、これは私が2002年末からJEI理事となって研究教育部長をしていたので、その関連で声をかけていただいたのだと思う。東工大でも佐々木さんはエスペラントを教えたが、実現に至るには彼の同業仲間(?)への働きかけがあったのだろうと思うし、きっと彼の人徳もあったのではないかと思われる。
#000001
2007年は、横浜で世界エスペラント大会があり、この後私は埼玉エスペラント会に入ったようだ。例会の他に、ハルペン・ジャックさんや斎藤義典さんなどとエスペラントで話す会をやっていたのだが、佐々木さんもときどき参加された。佐々木さんとハルペンさんのふたりのpoliglotoを使わない手はない、と2008年に「どうやって外国語を効果的に学ぶか」という小講演会を開催したのだが、佐々木さんは喜んで自分の体験から外国語を学ぶ楽しさと効果を市民向けに話してくれた。
#000002
大学教員として大学でのエスペラント授業を実現させたことは、それほど驚くことではない。私が一番佐々木さんに感謝しているのは、2010年に埼玉大学教育学部付属中学校で、総合学習の一環である「国際理解講座」にエスペラント授業を実現させてくれたことだ。佐々木さんの同僚であるこの中学校の校長先生が、定年退職を目前にして、佐々木さんの提案を受け入れてくれた結果だという。2学期の8回だけの授業であったが、佐々木さんは私を講師として推薦してくれた。トライアルデーには、ハルペンさん、アレクサンドラさん、サリフ・ザキロフさんなどと共に佐々木さんも来校してくれた。30人の生徒たちには好評だったのだが、担当教員(英語教師)はあまり積極的でなかったのが残念だった。
#000003
埼玉大学を退職後に、中国の棗庄学院でも6年間教えたが、ほんとうに教えることが好きだったようだ。そして、中国の学生たちをいつも誉めていた。自分が日本語を教えた学生たちが、2年目にはもう東野圭吾の小説を読めるんですよ、とうれしそうに話していたことを覚えている。心の中では、「ホントですか~?」と思いながらも、佐々木さんのうれしそうな顔を見ていると、そんなことは言えなかった。
#000004
私生活では、いろいろあったのだろう。再婚後に生まれた娘さんをとてもかわいがっていた。彼女に教えると言って、小学生向けのエスペラント教材も作ったが、これから本格的に教えようと思った頃から体調を崩されたので、もしかしたら使わずじまいになったかもしれない。2021年に小坂賞を受賞され、日本大会でオンラインで受賞記念講演をしていただいた。そのとき画面に小学生の娘さんがちょこっと登場したが、佐々木さんは気にもしていなかった。こんな小さな子を残して亡くなられたことを気の毒に思う。
#000005
中国から戻ってからは、私よりも尚志との付き合いが多くなった。尚志も別のところに書いたが、佐々木さんといえば、ワインとエスカルゴ。2005年に埼玉大学で授業を見せていただいた後に行ったサイゼリアでもエスカルゴだった。佐々木さんといえばエスカルゴ。もうご一緒することがないと思うと寂しい。
#000006
“エスペラント”に出会って、それまで全くご縁のなかった人たちに出会う機会が増えた。大会や合宿で何度かお会いするうちに、親しい間柄になったり、また一方的に憧れるような人が現れたりする。私にとって佐々木さんは後者。お見かけしたときは近くまで行ってご挨拶するのが楽しみだった。2012年に箱根で開催された関東連盟の大会の折にも、会場になった旅館のロビーで声をおかけした。「お嬢さんの誕生おめでとうございます!」と。「ありがとう!」と、本当に嬉しそうな笑顔で応えてくださった。あの独特の眉毛の、温かい優しい笑顔で。
#000007
もう一つ、私の記憶を書きたい。
#000008
どこの大会でだったかセミナーでだったか定かではないが、私は一度佐々木先生の講習を受けたことがある。内容は、外国語(特にロシア語)の翻訳をするとき、その内容を正しく理解して表現しなければならない。そのためにはエスペラントの存在は欠かすことができない、といったようなお話だったと思う。
#000009
ザメンホフの訳した“Fabeloj de Andersen”に話が及んだ時、「みなさんはアンデルセンがお好きですか?私はこの本の中で深く印象に残ったのは“ユダヤの少女”です。」と言われた。自分のことになるが、私はたまたまそれを読んでいた。エスペラントに出会い、初めて所属した西日暮里エスペラントクラブでこの本を目にした。子供の頃から好きだったアンデルセン童話。しかも日本ではまだ翻訳出版さていないものも含め、沢山(106編)の作品が収められているとのこと。無謀にも全くの初心者がその分厚い本を購入。辞書を頼りに少しずつ数年がかりで取り組んだ。解らない部分は、素通りしたり勝手な解釈をしながらではあったが。そんなことの後だったので、とても興味深くお話を聞いた。
#000010
佐々木先生は「この短い物語“ユダヤの少女”(4頁)には作者の、人間の差別に対する強い憤りと小さきもの弱きものへの慈しみの心が込められています。━ ekstere apud la muro ━ 物語の最終部のこの文節が大きな意味を持っているのです。」と言われた。私には、きちんと理解できていなかった。そして胸にストンと落ちた。作者と先生がぴたりと重なって見えた瞬間だった。
#000011
以後、何回か読み返している。その都度あの日の授業が甦る。あの温かい笑顔と共に。
#000012
私が埼玉エスペラント会に入会したのは2016年12月で、そのころは佐々木さんは例会に出席することもなくなっていたので、私が実際に佐々木さんにお会いしたのはほんの数回しかも挨拶以上の言葉を交わしたことは1度しかない。しかし私は佐々木さんと不思議に縁がある。まず私は埼玉大学教養学部出身である。私が在籍していたときも佐々木さんは埼玉大学教養学部で教鞭をとられていたはずだが、残念ながら私はロシア語に縁がなく存じ上げる機会もなかった。そして私が初めて埼玉エスペラントの例会を訪れた時、そこで話題になったのが佐々木さんが『墨子』を出版したことで、石川智恵子さんにその本を見せていただいのを覚えてる。
#000014
唯一会話らしいものをしたのは2018年11月、上智大学で行われた講演「エスペラント詩人ウィリアム・オールドの世界」の後、聴講していたのエスペランティストたちが沖縄料理店に繰り出し、私も誘っていただいて近くに座らせていただいたときだ。ほとんどベテランの方たちだったが佐々木先さん含め皆さん気さくで、楽しい時間を過ごした。私は佐々木さんが中国語関係の教授だと勘違いして間抜けな発言をして恥ずかしかったことを覚えているが、これも佐々木さんの守備範囲の広さのせいだと今は思う。
#000015
第106回の埼玉で行われた日本大会では私はLKKとして忙しく佐々木さんの講演は聴けなかったが、大会の後の2019年10月ミカエル・ブロンシュテインがJEIで講演し佐々木さんの通訳を聞くことができ、今思うと貴重な体験だった。
#000016
大会の後、佐々木さんは講演の資料(『速修日本語』と『日本語 動詞、形容詞変化表(佐佐木式)』)をインターネットで公開する場所を探していて石川さんに相談し、埼玉エスペラント会のホームページを置いているサーバーに置くことになり、ホームページを管理していた私がその作業をした。また10年以上前に、当時埼玉エスペラント会のホームページを管理していた田中滋さんが、やはり佐々木さんに頼まれて今まで書いた記事や書籍のデータをホームページ内に置いていたが、サイトの引っ越しやリニューアルでリンクが切れたりしていたので、それも整理し先の速習日本語の資料も含めて独立したサイトにした。日中エス語そしてスペイン語の雑誌記事もありの多言語資料を置くサイトを何語で作るのか迷って結局タイトルは「佐々木照央作品」という中国語っぽいタイトルにした。これだけの資料を置いているのだから佐々木照央がどんな研究者なのか分かった方が良い。私はプロフィールを作っていただくようお願いして、わかりました、とお返事をいただいた。その後「おくのほそ道」、「孟子」の原稿はいただいたが、プロフィールは結局来なかった。佐々木さんは常に新しい仕事に邁進していて、過去を振り返って自分のプロフィールをまとめる時間も惜しかったのかもしれない。佐々木さんがご自分の著作を惜しみなく埼玉エスペラント会に預けてくれたおかげで、ネットで「佐々木照央」を検索すると会のホームページが上位に表示され、埼玉エスペラント会のとしてはありがたいかぎりである。佐々木さんを顕彰するウェブサイトの一つとして今後も少しずつでも充実させていきたい。
#000017
とはいえ私はホームページにある佐々木さんの著作を一部しか読めないで死ぬだろう。佐々木さんの著作は生き続ける。
#000018
佐々木照央さんが逝ってしまった。私より4歳も若いのに。最近の私にとって最も親しいエスペランティストだった。『危険な言語』を一緒に訳していたから連絡を取り合っていた。
#000019
佐々木さんと言えば、サイゼリア。そこでの赤ワインとエスカルゴである。彼の最寄りの駅は武蔵野線の西浦和、私は東上線の柳瀬川。彼は隣の北朝霞、私は二つめの朝霞台で駅が繋がっているので、そこで落ち合いサイゼリアに繰り込む。一杯百円の赤ワイン。二人共年金生活者なので贅沢はできない。ワインはまあまあ、グラスがプラスチックなのが興ざめだが、安いのだからしかたない。昨年の3月16日にそこでワインを飲みつつ二日後の出版社訪問の打ち合わせをした。もちろん話題は2月のロシアによるウクライナ侵攻に及んだ。彼はロシア語の専門家、ロシア思想史で社会学博士となった人であり、ロシアもウクライナも度々訪問している。もちろん、ロシアの侵略に対する批判は厳しかったが、ウクライナのマイダン革命の経過などに対しても厳しい見方を示していた。二日後の都内の出版社訪問は実務的な話で終始、あっさりと別れた。それが実際に会った最後である。
#000020
今、佐々木さんとのLINEのやりとりを点検していて、2021年の12月2日に受信した内容に「本日ガンマナイフ手術終了、脳下垂体腫瘍を切除。医術の進歩に驚嘆」とあるのに気づいた。すでに2021年の秋ごろから眼の異常を訴えていたが眼科の範囲ではなく、脳神経科あるいは脳外科の対象となっていたのだった。3月までは体の不調を訴えることもあまりなかったが、4月になってLINEのビデオ通話に左眼に眼帯をして現れるようになった。それからの佐々木さんは、数度のガンマナイフ手術、経鼻手術、開頭手術を重ねたが効果なく、今年の2月に亡くなられたわけである。
#000021
昨年の晩秋までに佐々木さんは『危険な言語』の自分の分担を終え、一方の眼だけで痛みに耐えつつ、いろいろな仕事に打ち込んでいた。10月8日のLINEでは、「小学館からのエロシェンコ著作集は出版の最終段階、荘子ももうすぐJEIに到着。どちらか実現したらいつものようにワインで乾杯したいですね」とあった。だが、それももうかなわない。
#000022
3月2日の葬儀には密葬とはいえ、関東連盟の山野さん、ロンド・コルノの菊島さんと共に参列してお別れすることができた。佐々木さんの残されたものは多大である。墨子、荘子、荀子はエスペラント初訳であり、彼は日・中・英の訳、評釈を参照、批判的に吟味して自己の訳を完成した。私に残された多くはない時間を佐々木さんに献杯しつつ、中国古典の未読に充てたい。
#000023
長いエスぺランティスト人生のあれやこれや その4
#000024
1977年末に結婚し、千葉市で新生活を始めたが、通勤にとても時間がかかることから、1年足らずで東京荒川区の南千住に転居した。池袋エスペラント会に通うにもとても便利で、その3に書いたように、外国人エスぺランティストへの宿泊提供も何度かした。
#000025
ところが、転居後ほどなくして尚志が体調を崩し、入院することになったのだが、運よく池袋エスペラント会の仲間が働いている永寿病院(KOVIM-19が流行った最初の頃、院内クラスターで有名になった)が近くだったので、そこに入院した。その後も2,3度入院することになったのだが、病院に仲間がいるということで、何となく安心できた。エスペラント界は決して大きくはないが、いろんなところにいろんな人材がいて、何かのときには心強い。あらゆる職業の仲間がいると言っても過言ではないかもしれない。
#000026
この頃、エスペラント全国合宿がさかんに行われ、焼津青少年の家での合宿は参加者が100人以上にもなる大きなイベントだった。私は結婚直後に一度参加したきりだが、若い参加者がたくさんいて、とても楽しく有意義な学習の場でもあったようだ。今ではちょっと想像できないかもしれないが。
#000027
1982年3月に長女が生まれた。南千住は便利ではあったが、子育てにはあまり環境がよくないと思い、1983年夏に埼玉県の志木市に転居した。1984年2月には長男も誕生したので、それ以降は子育てに追われる日々となり、池袋エスペラント会に参加することはなくなったが、エスペラントを止めたわけではなかった。JEI会員は続けていたが、機関誌を読むヒマはなかった。
#000028
1985年は、国連が定めた「国際婦人年」(1975年)が拡大されて10年目にあたり、ケニアのナイロビで世界女性会議が開催された。女性の地位向上を目指して国連が設けた「国際婦人年」とエスペラントに直接の関係はない。しかし、この会議に志木のお隣の新座市の女性職員が参加したことから、この地域でのエスペラント活動が始まった。なぜエスペラントだったのかは残念ながら聞く機会はなかったのだが、その女性職員が、働く女性も参加できるようにと公民館で夜の講座をいくつか設けた中の1つがエスペラント入門講座だった。講師をどなたにお願いするか、今となっては推測の域を出ないが、もしかしたらJEIに相談したのかもしれない。講師は梅田節子さんだった。入門講座の講師としてはうってつけだった。講座を提案した職員も一緒にエスペラントを学んだという。この講座終了後、エスペラントを続けたいという人が集まって、新座市の野火止公民館に「ステリードイStelidoj」というグループができた。
#000029
私は私で同じ頃、住んでいた志木ニュータウンの集会所で小規模な「エスペラント展」を開いたところ、エスペラントをやってみたいという近所の女性が現れ、3,4人で学習会を始めた。グループ名を「grupo ‘88」とつけて、我が家で毎週のようにおしゃべり+エスペラント学習を楽しんだ。Stelidojの例会には参加できなかったが、イベントへのお誘いには参加したり、梅田さんを通じて、外国人エスぺランティストの受入れは続けていた。この頃受け入れたエスぺランティストで思い出に残っているのは、Hortensioと呼ばれた韓国のチェ・ユンヒさんとか、父がアメリカ人で母が韓国人の、当時天才少女といわれた12歳くらいのサラ・ジョーンズ。彼女は、バイオリンの演奏でもすでに一流で、中国科学院への招待旅行の途中に日本に寄ったと記憶している。他にも、ソ連(当時)の言語学者、世界一周旅行中の フランス人夫妻、スウェーデンの若者カップルなど、たくさんのエスぺランティストを迎えたお陰で、会話力はキープすることができた。(続く)
#000030
Venu kaj ĝuu montpiedon de Jacugatake!
#000031
要約(Resumo en la japana):八ヶ岳の東南麓にある八ヶ岳エスペラント館は、自然に囲まれ、周辺に美術館などもあり、四季いつでも楽しめる所です。館の建物自体も良い雰囲気です。ライセンスを持った人と一緒なら利用(宿泊)できます。みんなで活用しましょう! 素泊まり3,000円(2泊目からは1,500円)の寄付必要。
#000032
EDJ situas en la urbo Hokuto, gubernio Jamanaŝi, ĉe sud-orienta montpiedo de Jacugatake. La domo estis konstruita en la jaro 1994, kaj donacita al JEI de ges-roj Morita. Poste ĝi estas direktita de EDJ-komisiono.
#000034
Apuda loko de la domo abundas je natura medio kaj kelkaj kulturaj instalaĵoj ĉirkaŭas ĝin. Troviĝas multaj vidindaĵoj en ĉiuj sezonoj. La domo mem estas ĉarma, havas iom da nord-eŭropa atmosfero. Du konstruaĵoj (ambaŭ du-etaĝaj) staras sur dekliva tero. Ili estas kunigitaj per ŝtuparo en interna korto. Oni povas pasigi bonan tempon per ekster/interdomaj agadoj.
#000035
Oni povas tranokti en la domo kun licencita JEI- ano kaj bezonas ofermonon, 3000 enoj por 1 nokto(2 kaj pliaj noktoj, po 1500 enoj). Por detala klarigo, bonvolu viziti la retejon de JEI.
#000036
Sanktaj kunikloj en nia urbo Urawa
#000037
要約(Resumo en la japana):さいたま市浦和区にはめずらしい神社があります。ヒントは今年の干支のうさぎ(卯)です。さいたまに来ることがあれば参拝に立ち寄ってみてはいかがでしょう。
#000038
Kiel s-ino ISIKAWA diris en antaŭa numero, en orientaj aziaj landoj ĉi-jaro estas la jaro de kuniklo. En antikva ĉina tempo, la ciklo de dekdu jaroj estis elpensita kaj dekdu animaloj simbolis tion. Kuniklo estas unu el ili, la kvara animalo.
#000039
Koncerne al tiu animalo ekzistas interesa loko en nia urbo Urawa. Tio estas la sanktejo “Cukinomija-ĵinĵa (調神社)”. Ĵinĵa-o estas sanktejo de ŝintoo, japana propra religio, kie sidas dioj devenaj el diversaj aferoj. Mi aŭdas, ke oni povas trovi pli ol 200 miloj da ĵinĵa-oj tra Japanio.
#000040
En sanktejo, por atingi la domon, kie sidas dioj, ni pasas sub pordego kaj inter paraj statuoj de gardistoj. La pordego estas nomata “torii (鳥居)”. Ĝi konsistas el du kolonoj kaj ornamita trabo. La gardistoj estas bravaj hundoj kutime. Ili estas nomataj “komainu (狛犬)”. La sanktaj hundoj gardas diojn.
#000041
Antaŭ la sanktejo nin bonvenigas la gardistoj, kiuj estas en formo de kuniklo. Jes, ĉi-sanktejo estas gardita de ĉarmaj kunikloj, ne bravaj hundoj. Malantaŭe kelkajn metrojn staras torii-pordego, kiu ne havas trabon. Ili ne estas ordinaraj. Cukinomija-ĵinĵa estas rara sanktejo.
#000042
Verŝajne troviĝas diversaj klarigoj. Mi prezentas ĉefan klarigon. Kapa parto de la nomo, “cuki”, havas ŝlosilon.
#000044
En antikva tempo kolektejo por tributo al la centro de ĵinĵa-oj, “Ise-ĵinguu (伊勢神宮)”, estis konstruita en tiu loko. La tributo estis nomata “cuki (調)” en la japana, kaj ankaŭ la luno estas vokata “cuki (月)” same. La luno estas unu el objektoj de kredo por japanoj ekde pratempo. Tradicie japanoj imagas, ke sur la luno loĝas kunikloj. Formoj de nigraj partoj sur plena luno similas al kunikloj, ĉu ne? Poste la kolektejo fariĝis sanktejo. Popolo ligis du “cuki”-ojn kaj starigis gardistojn forme de kunikloj. La kialo, ke la pordego ne havas trabon, estas tre simpla. Laŭ japana mito trabo de torii havas gravan signifon. Tamen, ĉar por en-/el-porti tributaĵojn ĝi estas ĝena, la trabo ne estas tie. Tial Cukinomija-ĵinĵa estas rara sanktejo.
#000045
Ĉiujare en vespero de la 12a de decembro okazas granda festo kaj multaj urbanoj kolektiĝas. Aperas diversaj manĝ-budoj. Kiam mi estis knabo, mi antaŭĝojis la feston kaj venis kun miaj amikoj sur longa vojo bicikle.
#000046
Urawanoj amas tiun sanktejon. Bonvolu viziti tie.
#000047
Kun kiu mi iris spekti la kinon “Shin Kamen Rider”?
#000048
要約(Resumo en la japana):楽しみにしていた映画がいよいよ封切り。さてと家族の中の誰が一緒に観に行ってくれるかな、という話。
#000049
En la 17a de marto, la kino, kiun mi atendis kun antaŭĝojo ekde ties antaŭanonco, komenciĝis finfine. La titolo estas “Shin Kamen Rider(シン・仮面ライダー)”. Ĝi estas reĝisorita de ANNO Hideaki(庵野秀明).
#000050
Kamen Rider estas unu el popularaj heroo-serioj de specialaj efektoj en Japanio, same kiel Super Man aŭ Spider Man. La televida serio daŭras ekde 1971 ĝis nun. La herooj allogas knabojn en ĉiu tempo. Kiam mi estis knabo, knaboj ofte ludis Kamen Rider kaj ties malamikojn en du grupoj. Fino de la ludo estas destinita ĉiam. La malamikoj devas malvenki. Nature ĉiuj deziras ludi Kamen Rider. Tiu estas mia absoluta heroo ankaŭ nun. Ĉi-foje la talenta reĝisoro faris la kinon de la unua Kamen Rider kiel sia versio.
#000051
La kino estis publikigita ekde la 18a horo en la tago en tuta lando. Ĉar mi estis decidinta spekti en la unua tago, mi trinkis nenion depost tagmezo de antaŭtago por eviti iri al necesejo dum mia spekto. Mia preparo estis perfekta. Sed... Neniu el miaj familianoj havis intereson pri la kino. Mi proponis, ke mi pagos iliajn biletojn, sed ili ĉiuj neis kaj diris, “Bonvolu iri sola”. Pro tio mi iris sola.
#000052
Mi iris al la prezentado je la 20a horo, kiu kostas rabate. En la ĉambro de kinejo la nombro de spektantoj estis malpli ol 20. Ĉiuj estis viroj kaj pli ol duono estis probable samaĝa kun mi. Kaj verŝajne ankaŭ ili estis solaj. Mi pensis, ke ankaŭ iliaj proponoj ne estis akceptitaj de siaj familianoj same kiel mia. Ili estis miaj samideanoj. Mi spektis Kamen Rider ĉirkaŭite de tiaj samideanoj.
#000053
Enhavo de la kino preskaŭ ne estis montrita antaŭ la publikigo. Post spektado mia impreso estis tre bona. Kiel oni scias, Kamen Rider estis mojosa. Mi ne diras la enhavon detale ĉi tie, ĉar mi volas donaci al tiuj, kiuj ankoraŭ ne spektis, ŝancon ĝui ĝin propraokule.
#000054
Post spektado pluvis ekster kinejo. Kompreneble mi revenis hejmen sola.
#000055
Kutime la tuta rakonto de Kamen Rider ne estas simpla kompare kun tiuj de aliaj herooj. Tial, por kompreni rakonton pli bone, mi devas iri je kelkaj fojoj sola.
#000056
Miaj kartoj donacitaj al spektanto en kinejoLa estro de la malamiko kaj Kamen Rider la Dua
#000057
Kiun lingvon ili parolis en la animacio?
#000058
要約(Resumo en la japana):小学生のころに家族と食卓で見たNHKのテレビアニメ『未来少年コナン』。このアニメ、実はずっと気になっていることがあって...。
#000059
Ĉu vi scias la animacion? Ĉu vi spektis ĝin? Ĝi estas la japana animacio “Futura knabo Konan (Mirai shonen Konan)”*1, serio el 26 rakontoj, kiu estis elsendita televide en la jaro 1978 unuafoje, kaj kiu estis farita de majstro MIYAZAKI Hayao. Poste ĝi estis reelsendita kelkfoje. En la tempo de unuafoja elsendo mi estis bazlerneja knabo kaj spektis ĝin kun mia familio ĉe tablo de vespermanĝo.
#000060
Post granda milito, kiu pereigis la mondon, la knabo Konan vivas kun nur sia avo sola sur iu malproksima kaj forlasita insuleto dum longa tempo. Konan naskiĝis sur la insulo, poste kelkaj kunuloj forpasis kaj fine nur ili du travivas. Iutage Konan trovas nekonscian knabinon Lana-n sur plaĝo. Ŝi venas el ekster la insulo, kie Konan neniam konas. Tiel la aventuro de Konan kaj Lana komenciĝas.
#000061
Kiam mi spektis la unuan rakonton unuafoje, unu demando aperis en cerbo de eta spektanto. Kial Konan povas interparoli kun Lana nature? Lana parolas al lia avo pri aferoj, kio okazis post la milito ekster ilia insulo. Apud ili tion aŭskultas Konan serioze. Li vivas kun nur sia avo ekde sia naskiĝo. Kial li povas kompreni tion, kion fremdulo diras? Kompreneble en la animacio ili uzas la japanan, sed kiun lingvon ili uzas vere? Tio estas surpriziga kaj envinda por mi. Eta spektanto pensis, ke en futuro la teranoj parolos saman lingvon sendube.
#000062
Dum longa tempo mi forgesis ĉi tiujn du aferojn. Dekojn da jaroj poste mi lernas Esperanton, kiu interesis min iam. Ĝi estas tre interesa kaj pli facila ol la angla por mi, kiel mi esperis. Kaj mi rememoris la demandon de la eta spektanto.
#000064
Nuntempe la du aferoj estas kunligitaj en mia cerbo. Mi jam atingis la respondon. Probable Konan kaj aliaj estis parolintaj en Esperanto, ne la angla. Esperanto estas pli konvena por la fono de Konan-a mondo, mi pensas.
#000065
Nun oni povas spekti “Konan”-n sur YouTube, kies subtekstoj estas tradukitaj aŭtomate en Esperanton. Tamen se troviĝus la subteksto kaj la voĉo tradukitaj de esperantistoj, multe da esperantistoj en la mondo pli ĝuos ĉi-verkon de s-ro MIYAZAKI eble, ĉu ne? Japanaj enhavoj, ekz. mangao, animacio kaj filmo ktp, estas popularaj tra la mondo. Se japanoj prezentos siajn favorajn enhavojn en Esperanto eĉ per tradukilo de Google, mi pensas ke tio estos amuza.
#000066
Unu bildo en YouTube AnimeLog アニメログ*1Oni povas spekti kun traduko en Esperanton, tamen...
#000067
要約(Resumo en la japana):埼玉県熊谷市にある熊谷桜堤を紹介します。
#000068
Kumagaja sakura cucumi (熊谷桜堤)estas en la urbo Kumagaja, kiu troviĝas en norda parto de la gubernio Saitama. Estas ĉirkaŭ 500 arboj de sakuro laŭ la rivero Arakaŭa.
#000069
Tie estas ne nur arboj de sakuro, sed ankaŭ floroj de sinapo.
#000070
De la fino de marto ĝis la komenco de aprilo multaj homoj vizitas tien por vidi sakuron. Oni povas aĉeti manĝaĵojn kaj trinkaĵojn ĉe provizoraj butiketoj.
#000071
Floroj de sakuro estas tre belaj kaj amindaj, ĉu ne?
#000072
要約(Resumo en la japana):”La Revuo Orienta”4月号の裏表紙にエスペラント喫茶店・ルイズの広告が載り、思い出したのは...。昨年の10月に訪れたときの印象など。
#000073
Sur malantaŭa kovrilo de la aprila numero de “La Revuo Orienta” aperis la reklamafiŝo “Esperanto-Kafejo Luizu”.
#000074
Mi rememoris, ke en la lasta aŭtuno mi vizitis la kafejon kun mia edzo.La kafejo kun manskribita ŝildo troviĝis en loĝkvartalo fore de komerca strato.
#000075
La mastro estis ŝajne tre silentema kaj bonhumora persono. Li bonvenigis nin, kiuj venis de orienta parto de la gubernio Saitama. Li faris bongustan kafon tutkore. Mi delonge volis viziti tien. Ĉar mi volas scii kial la kafejo nomiĝis “Luizu”. Mi demandis lin. Prezentante unu poŝlibron, li respondis; “Tiu ĉi libro emociis min.” La titolo de la novelo estis “Luizu:la nomo donita de mia patro (ルイズ-父にもらいし名は)” , verkita de Matushita Ryuiti, kiu estis verkisto, ekologiisto, pacmovadulo k.a. La libro fariĝis fonto de la nomo de la kafejo.Post kelkaj tagoj mi pruntis la novelon el la Urba Biblioteko kaj legis ĝin. Ankaŭ mi estis tre impresita.
#000076
Oni prezentas la mastron s-ro Tokuhara kiel unikan esperantiston sur la paĝoj 100~101, en la libro “Historio de Esperanto-movado en Saitama”, memoraĵo de la 106a Japana Esperanto-Kongreso.
#000078
要約(Resumo en la japana):ひな人形の思い出です。
#000079
En Japanio la 3-a de marto estas la tago de la festivalo de pupoj (hina-macuri). Familio kun knabino orname aranĝas hina-pupojn kaj preĝas ne nur pri ŝia sana kresko, sed ankaŭ pri ŝia feliĉa edziniĝo. Do hina-pupoj certe enhavas paron da genobeloj. Onidire la pupoj ankaŭ ricevas malfeliĉaĵojn anstataŭ la knabino. Familioj preparas hina-pupojn antaŭ la unua festivalo post la naskiĝo de la knabino. Nun pupvendistoj propagandas, ke la gepatroj de la patrino aĉetu hina-pupojn por sia nepino. Sed tio estas nur artifiko por vendi pli pompajn kaj karajn. Kutime geavoj estas pli riĉaj ol gepatroj, avino ŝatas fari aĉetadon kune kun sia filino kaj ili pli facile elspezas multon.La hina-pupojn de mia filino aĉetis la gepatroj de mia edzo. Ĉar ŝi estas ilia unua nepino.
#000080
La hina-popoj de mia filino. Ili estas malgrandaj kaj ĉarmaj.
#000081
Mi havas pliaĝan fratinon. Sed ni ne havis hina-pupojn. En mia infaneco mi ne malĝojis pro tio. Mi ne havis intimajn amikinojn, kiuj vizitus unu la alian, ne havis okazon vidi hina-popojn en aliaj hejmoj kaj envii ilin. Mi kaj mia fratino faris pupojn per papero kaj tio estis amuza por ni. Plenkreskinte mi rimarkis, ke virinoj ĉirkaŭ mi preskaŭ ĉiuj posedis siajn hina-pupojn almenaŭ modestajn.
#000082
Miaj gepatroj devenis de malproksimaj kamparoj, geedziĝis en urbego. Povas esti, ke iliaj financoj malpermesis aĉeti hina-pupojn por sia unua filino. Sed mi imagas alie. Mia patrino estis tiel praktika, ke ŝi ne volis aĉeti luksaĵon, kiu pravigas nur ŝajnan tradicion kaj superstiĉon. Mi ŝatas ŝian praktikemon, kiun mi heredas.En mia hejmo estis itimacu-pupo. Itimacu-pupo estas unuopa knabina pupo. Nur lastatempe mi eksciis, ke iutempe estis kutimo aĉeti tian pupon por siaj dua aŭ postaj filinoj anstataŭ hina-pupojn. Tio estas komprenebla. Se oni aĉetis unu kompleton da hina-pipoj, ŝtup-altaro, sur kiu situas aro da hina-pupoj kaj diversaj iloj okupas vastan lokon en la ĉambro.
#000083
Nia itimacu-pupo ĉiam situis sur la ŝuŝranko apud la vestiblo. Ĝi ne estis formetita, kiel hina-pupoj fine de festivala tempo. Do mi neniam pensis, ke ĝi estas mia pupo por festivalo de pupoj. Kiam mi estis infano, furoris horora rakonto pri pupo kun kreskantaj haroj. Mi iom timis la pupon.Sed strange. Kial mia patrino aĉetis la itimacu-pupon sed ne hina-pupojn.Kiam mia fratino naskiĝis, miaj gepatroj loĝis en malgranda apartamento. Tiam mia patrino ne interrilatis kun siaj najbaroj. Poste ili aĉetis sian propran domon en urbeto kaj mi naskiĝis tie. Dum la kreskigo de mia fratino, mia patrino multigis interrilaton kun najbaroj. Eble inter ili estis homo, kiu peris vendadon de pupoj. La najbaro instigis mian patrinon aĉeti pupon por festi naskiĝo de la dua filino. Sed tiam ŝi ne povas diri, ke ŝi ne aĉetis eĉ hina-pupojn por sia unua filino. Se ŝi dirus tion, la najbaro trudus al ŝi, ke ŝi aĉetu pli karajn hina-pupojn dirante, ke la filinoj sen hina-pupoj estas kompatindaj. Ŝi ŝatas praktikecon, tamen ne estis tiel forta, ke ŝi kontraŭu al sia najbaro pro sia idealo. Ŝi cedis.Ĉion ĉi mi nur imagis. Mi nur memoaras, ke inter la najbaroj estis virino, kiu faradis vestojn por pupoj kiel hejmalaboro. Mi neniam demandis mian patrinon pri la itimacu-pupo. Ĉi-jare mia patrino estas 85-jajojn aĝa, sola loĝas. Mi esperas ke ŝi vivas laŭ sia praktikemo kaj neniu ĝenas ŝin.
#000085
(要約)さいたま市にある華林山慈恩寺を訪れました。
#000086
1 Ni vizitis budhista templo Jion-ji (慈恩寺) en la urbo Saitama. Jion-ji malfermiĝis en 824 kaj ĉi tiu hodiaŭa grava konstruaĵo konstruiĝis en 1843.
#000087
4 Ĉi tio estas statuo de Genjō Sanzō. Li portas tuĉpenikon en sia dekstra mano kaj rulon de sutro en sia maldekstra mano.Gubernio Saitama havas multajn vidindaĵojn. Bonvolu viziti Saitama!
#000090
要約(Resumo en la japana):エスペラントの学習中にエスエス辞典で単語を調べているといつもかんべむさしの短編小説を思い出す。私の初笑いの話。
#000092
Ĉu vi scias la japanan verkiston, KANBE Musasi(かんべむさし)? Mi remomoris iun verkon de li.
#000093
Nuntempe, kiam mi renkontiĝas kun nekonataj vortoj en mia esperanta legado, unue mi konsultas pri ili Esperanto-Esperantan vortaron, t.e. reta Plena Ilustria Vortaro*1. Se mi plie trovas alian nekonatan vorton en la klariga teksto, mi plu konsultas ankaŭ pri ĝi.
#000094
Antaŭe mi kontrolis la vorton, “fermentigi”. Mi devis je kvin fojoj ripete konsulti la vortaron pri sinsekve aperintaj diversaj nekonataj vortoj. En tia tempo mi sentas min kvazaŭ mi baraktus en akvo haltigante spiron.
#000095
Post diligenta klopodo, foje mi komprenas la unuan vorton, alifoje mi ne povas atingi mian komprenon. Finfine mi konsultas pri la unua vorto Esperanto-Japanan vortaron. Kiam mi trovis la signifon simpla, mi tre malĝojas.
#000096
Tiu situacio estas simila al sceno en la verko de KANBE. La verko estas mallonga novelo, “Maniero pri produko de hidrogeno(水素製造法)”.
#000097
Mi legis la novelon, kiam mi estis studento. Mi nekonscie ridis laŭte legante ĝin.
#000099
Kiam mi provis serĉi la libron en por relego, en mia kapo aperis alia verko. Ĝi estis la novelo de TUTUI Yasutaka(筒井康隆), “Kansetu*2-parolmaniero(関節話法)”.
#000100
Iu viro vizitas iun fremdan stelon por krei amikan rilaton kun la stelo en la rolo kiel la ambasadoro de la Tero. Tamen, la komunik-maniero de la kosmanoj ŝajnas stranga. Kiel li komunikiĝis kun ili? Ĉu ili povis kompreni unu la alian en ordo?
#000101
Mi, sufokiĝante, ridegis ellasante larmojn pro tio, ke la novelo estas tro amuza, kiam mi legis ĝin unuafoje.
#000102
En la fino de decembro mi mendis ambaŭ librojn en . Kaj nun la artiko de mia mentono doloras min dank’ al ili.
#000103
*1 En la japana lingvo, la sonaro “kansetu” havas kelkajn signifojn. “Nerekto(間接)”, “artiko(関節)”, kaj aliaj.
#000105
要約(Resumo en la japana):天津エスペラント会(中国)から今年の干支にちなんだ日本のウサギにまつわるお話の紹介を依頼されました。さて私が紹介したお話は。
#000106
Laŭ la luna kalendaro iusence komune uzata en orientaj aziaj landoj, la jaro 2023 estas la jaro de kuniklo. Mi ĝojas havi la okazon rakonti al vi ion pri kuniklo, ĉar ĉi-jaro ankaŭ estas mia jaro.
#000107
Homoj tra la mondo ŝajne havas komunan rekonon pri kuniklo; simboloj de kapablo eskapi rapide de katastrofo kaj de prospero de posteuloj pro alta reprodukta kapablo. Hodiaŭ mi prezentos al vi la rakonton bone konatan en Japanio. La titolo estas “Kaĉi-kaĉi jama”. “Kaĉi-kaĉi” estas onomatopeo de la sono kiun kaŭzas fajro-ŝtono kaj “jama” estas laŭlitere monteto. En Japanio kuniklo ĝenerale donas bonan impreson ol aliaj bestoj. Jen la rakonto.
#000108
-*-*-*-*-*-Antaŭ multaj multaj jaroj loĝis niktereŭto malantaŭ la domo de maljunaj geedzoj. Tiu, malbona niktereŭto ofte blasfemis kontraŭ la avo kaj ŝtelis el lia kampo batatojn nokte. Ne plu eltenante la petoladojn de niktereŭto, iun tagon avo metis kaptilon kaj kaptis ĝin. Sekvantan tagon lasante ĝin ligita en la domo, avo diris al sia maljuna edzino, ke ŝi neniam malligu ĝin, kaj foriris labori eksteren. Dume, malica niktereŭto ŝajnigante bedaŭri siajn kondutojn alparolis al bonkora avino, kaj fine sukcesis trompe mortigi ŝin kaj forkuris.
#000109
Reveninte hejmen, la avo trovis avinon mortinta kaj ploregis. Tiam venis bonkora kuniklo. Kompreninte la situacion, ĝi promesis al li venĝi lian edzinon. La kuniklo pripensis kiel puni tiun malbonan niktereŭton, kaj proponis, ke ili kune iru kolekti ekbruligajn lignetojn en la monteto. Revenvoje la kuniklo ekbruligis lignetojn sur la dorso de niktereŭto per frapo de fajro-ŝtono. Lignaĵoj brulis kaj la niktereŭto suferis severajn brulvundojn. Sekvantan tagon la kuniklo alportis al la niktereŭto ŝmiraĵon kun kapsiko kaj ŝmiris dorson de la niktereŭto per ĝi. La ŝmiraĵo multe doloris la niktereŭton.
#000110
Tamen ĝi efikis kaj post kelkaj tagoj resaniĝis la niktereŭto. La kuniklo invitis la niktereŭton fiŝkapti en la maro dirante “Mi faris du boatojn, bruna boato estas por vi.” Ili iris ekstermaren, la niktereŭto dankis kuniklon pro la boato. Subite kriis la niktereŭto “Akvo enpenetras!” “Vi devas esti punita pro la mortigo de avino!” diris kuniklo. La bruna boato farita de koto komencis fluidiĝi kaj la niktereŭto dronis. La kuniklo revenis al la avo kaj raportis pri la venĝo al tiu malbona niktereŭto.
#000111
要約(Resumo en la japana):12月3日にオンラインで埼玉エスペラント会の冬季総会とザメンホフ祭を開催しました。10名が集まり楽しい時間を過ごしました。
#000113
Ekde 2022 nia rondo komencis okazigi la Ĝeneralan Kunsidon dufoje en jaro. Nia rondo havas du membr-specojn; unu estas regula menbro, kiu ĉeestas en nia regula kunveno, kaj alia estas helpa membro, kiu ne ĉiam ĉeestas tamen subtenas nian rondon. Tial ĜK estas konvena evento, en kiu ĉiuj membroj renkontiĝas kaj interparolas pri diversaj temoj kun ĝojo. Sekvante la unuan en junio, en la 3a de decembro ni okazaigis la duan Ĝeneralan Kunsidon sur reta sistemo, jitzi. Ni okazigis ankaŭ unuan Zamenhofan Feston post vintra ĜK. Ĉi-foje 10 membroj kolektiĝis.
#000114
Post ĜK ni komencis nian unuafojan Zamenhofan Feston kun manĝeto kaj drinkaĵo mane. Ni havis du programerojn. Unu estis mia prezentado; kion mi faris por esperanta lernado en 2022. Ni interŝanĝis respektivajn manierojn pri lernado. Alia estis kvizo de s-ro ISIKAWA; al kiu religio rilatas la simboloj desegnitaj sur liaj kartoj? Ni lernis religian diversecon en la mondo. Krome ni babilis ankaŭ pri membroj, kun kiuj ni ne renkontiĝis ĉi-foje bedaŭrinde. 90 minutoj pasis rapide.
#000117
1975年にイギリスから帰国後は、また東京で就職し、普通の生活をしていたが、翌年春たまたま朝日新聞で「エスペラント講習会」の文字を目にした。それは池袋エスペラント会の講習会案内だった。当時は都内各所にエスペラント会があり、それぞれが講習会を行っていた。会場が住まいから近かったことと、せっかく始めたエスペラントをもっとやりたいと思い、初日からではなかったが、参加を決めた。
#000119
当時の池袋エスペラント会には、「三羽ガラス」と言われた林健、森田健夫、梅田節子の3人に加え、若い人がたくさん集まり、とても活発に活動していた。ベトナム戦争をテーマにした早乙女勝元の「ベトナムのダーちゃん」のエスペラント訳本を出版し、かなり売れてもいた。毎週の例会は、入門講習クラスと中級者クラスに分かれ、私は以前に学習経験があるということで、中級者クラスに入った。gvidantoは森田さんだったと思う。教材は、今でもよく使われている”Paŝoj al plena posedo”とか読み物などで、けっこうまじめに勉強した。林さんは、よくエスペラント文学の話題に触れ、特にハンガリーの作家についていろいろな話を聞かせてくれた。彼は、何にも知らないわたしたちエスペラント初心者にとって知識の宝庫だった。自らもHans Jasikのペンネームで、エスペラント版ポルノ小説をたくさん書いたり、ちょっとユニークなおじさんだった。梅田さんは、すてきな声の持ち主で、エスペラントを上手に話した。こういう会の雰囲気が気に入って、いつの間にか私も池袋エスペラント会の一員になっていた。
#000120
もう一つ、その頃の池袋エスペラント会で特徴的だったことは、会員同士で結婚したカップルが3組もあったこと。その3組目がなんと私と尚志なのです!尚志は、若い頃にエスペラントをちょっとやったことはあるが、ほとんど覚えていないということで、1976年春の池袋の入門クラスに入り、その後会に入会。今では想像できないかもしれないが、当時は若い男女会員が何人もいて、ほんとに楽しかった。全国合宿も行われており、そこで仲良くなるカップルもたくさんいたので、esperanto=edzperantoなどといわれたくらい。私たちもそういう雰囲気に押されたのかな?いつの間にか結婚することになったのが1977年末のことだった。林健さんがお仲人役を引き受けてくれた。
#000121
結婚後1年は千葉市(検見川)に、その後は南千住に転居したが、池袋エスペラント会に通い続けた。そのころ入会してきたのが、当時早大生だった河元寛視さんと向後千春(早大教授)さん。彼らとはピクニックに行ったり、歌を歌ったり、学習したりと楽しい思い出がある。外国人エスぺランティストの例会への来訪も多かった。そのころは私も大分エスペラントがしゃべれるようになり、案内役をしたりお世話役をすることも多くなっていった。池袋エスペラント会には来訪しないが、東京に来る外国人エスぺランティストはけっこういて、南千住に移ってからは何人かをお泊めすることもあり、登録はしていなかったがpasporta servo的なことをよくやった。エスぺランティストもさまざまで、イスラエルの男性を上野のお花見に連れていったときの彼の視線は、まるでスパイのそれのように感じた。(映画の見過ぎ?)
#000122
ユーゴスラビア(現クロアチア)の、私と同年代のZdravkaは、その後カナダ人エスぺランティストと結婚して、昨年のモントリオール世界大会ではLKKとして活躍していた。何十年もたってから、その人が元気で活躍するのを見られるのは狭いエスペラント界のお陰でもあり、うれしいことでもある。日本人エスぺランティストも来た。名古屋の三石清という人は、地元のテレビ番組「日雇い労働者の学者・三石清さん」として取り上げられたエスペラント活動の実践者で、「私の大学はエスペラントだった」との名言を残した。ランニングシャツ姿で、ハンガリーの詩人であり、ハンガリー革命における重要人物とされているペテーフィ・シャーンドルについて話してくれたのが印象に残っている。(続く)
#000123
エスペラント学力検定試験は日本エスペラント協会が実施するエスペラント技能の検定です。試験の概要ページ → エスペラント学力検定
#000125
エス検では筆記テストで使用されるエスペラントの単語はあらかじめ公開されています。語学の試験といえば昔から単語の勉強のイメージが強いですよね。単語帳で覚えるのは賛否がありますが、3級、4級の単語・意味をリストにまとめました。エスペラントの単語はJEI学力検定試験の新基準についての単語リストを使用。対訳の日本語は広高正昭さんの実用エスペラント小辞典を使用しています。
#000126
リストの表は1行が1単語。行内容は1列目にエスペラント単語、2列目に対応の意味を1つだけ切り分け、意味が2つ以上ある場合は3列目にまとめています。紙で学習したい場合はpdfのファイルをご利用ください。
#000127
•エスペラント学力検定試験4級単語リスト•エスペラント学力検定試験3級単語リスト
#000128
ファイル•エスペラント学力検定試験4級単語リスト.pdf•エスペラント学力検定試験3級単語リスト.pdf
#000129
JEIエスペラント学力検定試験4級単語リスト
#000130
エスペラント、日本語、そして... ―その3―
#000131
前号では、PAGなどの中動態に対する定義が混迷している背景に特定の言語観、S-Vのドグマがあると指摘した。S-Vのドグマとは何かを見てゆこう。日本語で一番短い会話として取り上げられる例で、青森地方で話される会話がある。路で行き合った知人同士の会話である。 A:どさ? - Kien? B:えさ。/ゆさ。- Hejmen /Banejon.これで十分意思疎通ができている。対応するE-oも過不足ないではないか。別に主語や動詞が省略されていると考えなくてもよい。会話が短い理由として、吹雪の中などで、口を開いてお喋りしてると雪が入ってくるので、それを避けるため会話が最小限になる、などという説明もあるらしい。言語学者によれば古い印欧語(ギリシャ語、サンスクリットなど)には、日本語も同様だが、動詞の活用もなく、主語などもなかった。主語、述語、目的語などに関する基本的考え方は、12~13世紀に形成されたという。西暦1100年以前の古英語には主語はなかったが、現代の英語では必ず主語が必要とされIt rains.、It seems to me. のように形式主語(dummy subject、金谷氏によれば馬鹿主語)を持ってこなければならない。
#000132
主語が必須とされる言語は、一説によれば、英、仏、独、ロマンシュ語(スイス)、オランダ語、デンマーク語、スウェーデン語、ノルウェー語のみで、その他ユーラシア、アメリカ、オセアニアを問わず圧倒的多数の言語は必ずしも主語を必要としないという。もちろんエスペラントでも主語は必須ではない。だから主語を必要とするほんの一握りの言語を標準にして普遍的文法を構築するなどというのは、おかしいという気がしてならない。金谷氏が中動態の本質の探究にあたっては、欧米の言語学者、A.メイエ、O.イェスペルセン、E.バンヴェニストや日本の文法学者、細江逸記の所説を検討している。彼が評価するE.バンヴェニストは、古典ギリシャ語とサンスクリットには受動相(態)はまだなく、能動相(態)と中動相(態)が対立していたとし、能動相を外相、中動相を内相と呼ぶ。能動態の動詞は、その行為が主語に発して他に向かう。中動態の動詞では、行為、状態は主語から他に向かわない。行為、状態の内部に主語がある。彼は、能動態と中動態を、動詞が外で働くか、内で働くかで区別したことは画期的であるが、まだ主語にこだわっていて、中動態動詞を主語と結びつけてしまった。一方、日本の文法学者細江逸記は、バンヴェニストより40年近く前の1928年に、印欧語には本来「受身、受動相」はなく、あったのは能動相と中動相の対立であり、中動相は日本語の助動詞「る・らる」と基本的に同じで、反照(再帰)、受動、自動の機能を持つ、と主張した。さらに「自然の勢い」が中動態の意味の根底にあるとする。
#000133
金谷氏はこれらの所説、とくにバンヴェニストと細江をベースに古典語には主語がなかったという事実を重ねて、先に紹介した、中動態は「印欧語における無主語文で、機能は「行為者の不在、自然の勢いの表現」としたのである。
#000134
昨年の世界一斉読書で取り上げられた魯迅の『非攻』は、昔好きだった墨子に再び触れるきっかけとなりました。墨子の思想を自分なりにまとめてみました。
#000137
Lastjare okaze de la Zamenhof-tago “Antimilitisto” (非攻) origine verkita de Lu Sin (魯迅) estis proponita, kiel unu el la du libroj por komuna legado. Ĝi estas verkita surbaze de la libro Mozi (Mozio 墨子), kiu konsistas el epizodoj de la antikva ĉina filozofo Mozi (470 a.K – 371 a.K), kaj liaj pensoj. Certe la proponinto pensis, ke rigardi lian klopodon eviti militon estas signifoplena por ni, precipe kiam novaĵoj pri milito multe aŭdiĝis. La novelo revenigis min al Mozi, kiu interesis min en mia junaĝo.
#000138
Makroamon (兼愛) kaj neagresadon (非攻) oni ofte mencias kiel la ĉefajn pensojn de Mozi. Makroamo signifas, ke oni amas aliajn homojn egale. Mozi protestas kontraŭ invadon, ĉar ĝi kontraŭas lian makroamon. Dume Mozi distingas inter agresado kaj defendado, kaj pravigas batalon por defendado. Pro tio li preparis armon eĉ kun originalaj armiloj. Nunaj militistoj agresas pretekste, ke ili nur defendas kontraŭ estonta agreso. Ĉu makroamo kaj neagresado estas fantaziaj aferoj?
#000139
Laŭ Mozi ŝparado-ekonomio (節用) ebligas neagresadon. Ĉar ŝparado riĉigas nacion, kaj la nacio ne bezonas invadi alian landon por akiri profiton. En la antikva tempo precipe funebraĵoj de reĝo kaj muziko dum ceremonio multe malŝparis riĉaĵon kaj laborforton de popoloj. Do Mozi insistis pri graveco de simpla funebro (節葬) kaj kontraŭis muzikon (非楽). En la kapitalisma mondo la ekonomia kresko estas esenca. Pli multe da konsumo estas pravigita. Ni jam prenis tute alian vojon ol la idealon de Mozi.
#000141
Asertante makroamon Mozi pensas, ke ĉiuj homoj estas egalaj sub la ĉielo. Samtempe li estimas saĝulojn kaj pravigas la promocion de saĝuloj (尚賢). Tio devas esti “konvena persono al konvena posteno.”Mozi aprobas la ekziston de spiritoj post la morto de homoj. Ŝajnas, ke tia pensmaniero ne konvenas al Mozi, kiu pensadas ĉiam praktike. Laŭ Mozi se popoloj ne kredus, ke spiritoj punus ilin pro maljusteco, la ordo en la socio perdiĝus. Mozi efike utiligas eĉ la ekziston de spiritoj.Kvankam preskaŭ ĉiuj japanoj ne pensas, ke ili estas konfuceano, konfuceanismo profunde influis la japanan moralon. Pravigi estimon al la gepatroj, vesti bele aŭ konvene. Ĉu ni senkonsidere akceptas tiujn moralojn? Mozi kritikas Konfuceanismon (非儒). Mozi same kiel Konfuceo estimas la sanktajn reĝojn en la legenda epoko, tamen li mem diris, ke li unue kritikas sekvante akceptas nur bonon.
#000143
Kelkajn terminojn tradukitajn en Esperanton mi prunteprenis de ĉi tiu libro, tamen la supra skribaĵo estas esprimo de mia propra penso. Eble mi arbitre interpretis Mohismon (墨家). Verdire mi ne legis la tuton en la ĵus menciita libro. Mi amas papilie legi la libron Mozi ankaŭ en la japana. Liaj primitivaj sed raciaj pensoj ĉiufoje penetras en mia koro kaj trankviligas min. La esperanta versio donis al mi pli bonan komprenon.
#000144
コンビニで見た出来事を書きました。
#000145
En oportuna butiko mi alviciĝis por pagi. Antaŭ mi troviĝas maljunulo. Li estas tre kaduka kaj apenaŭ staras apogante sin al muro per la mano. La vico moviĝis kaj li iras al la loko apud multaj hokoj pendigantaj pakaĵetojn de gumiaj bombonoj. Li provis preni hokon per siaj fingroj por apogi sian korpon, sed vane. Li kurbiĝas kaj apogas sin sur siaj genuoj. Li havas mezaĝan akompananton, tamen li foriris al alia loko en la butiko.
#000146
La maljunulo havas skatoleton de cigaredo en sia mano. Li multfoje ŝanĝante sian pozicion atendas pene. Ĉu estas dezirinde, ke mi proponu helpon? Ne. Li probable hezitos apogiĝi sur ŝultro de nekonata virino. La vico moviĝis kaj venas lia vico. Li montrinte la skatoleton al vendisto aĉetas saman markon. Tiam lia akompananto venas, kaj ili kune eliras el la butiko.
#000147
Mi finis mian aĉetadon kaj eliras el la butiko. Ili ankoraŭ estas fore sur la strato. La maljunulo paŝas preskaŭ portate per la brako de la akompananto.
#000149
Mia vivo kun miaj dorlotbestoj (2/2)
#000150
要約(Resumo en la japana lingvo):柴犬と2匹のネコとの生活について語るエッセイの後編。ネコはおやつのねだり方もシャワーの浴び方もイヌと対照的なのだが彼らは毎日仲良く暮らしている。イヌとネコ、どちらが好きかと問われたらそれは...。
#000151
Du katoj, Koume kaj Sasuke, pasigas tuttagan tempon en domo. Dum plimulte da tempo, precipe tage, ili dormas. Ĉar ili manĝas kun Ĵiro samtempe, ili atendas lian revenon de promenado. Rimarkinte lin ili direktiĝas al la pordo rekte kaj atendas la pordon malfermiĝi. Al ili ni donas kato-manĝaĵon. Antaŭe kuracisto de dorlotbestoj diris, ke Koume eble malsaniĝos pro la viando de fiŝo. Ekde tio ni ne donas al ili manĝaĵon enhavantan fiŝaĵon.
#000152
Ni donas al la hundo kaj du katoj manĝaĵon, kiun ni mezuras laŭ ilia respektiva pezo dufoje tage. Ili ĉiam volas manĝaĵon pro malsato. Kelkfoje ni donacas al ili iom da manĝaĵo precipe. Ili atendas tion kun aspiro. Kvankam Ĵiro postulas donacon kuŝante sub manĝtablo silente, katoj dormas kvazaŭ ili ne havas intereson. Kaj tuj kiam mi aranĝas donacon al Ĵiro, ili levas la kapojn kaj rigardas nin de malproksime. Fine ili alproksimiĝas al ni kaj manĝas sian donacon nature. Same kiel Ĵiro, ankaŭ ili verŝajne atendas mian donacon.
#000153
Mia edzino duŝas ilin unufoje monate. Somere pli ol unufoje. Ĉar ili malŝatas duŝon, ili protestas baraktante kaj blekante laŭte. Koume eĉ gratas ŝiajn brakojn. Hundo havas propran odoron eĉ post duŝo. Aliflanke kato estas senodora. La kaŭzo duŝi hundon estas, ke ĝia odoro fariĝis forta. Kaj la kaŭzo pri kato estas ĝia malpuro. Post duŝo ili kuŝas silentaj ĝis iliaj haroj fariĝas sekaj.
#000154
En pasinta tempo, ni elportis ekster domon katojn ligitajn per ŝnuroj, kiam ni promenis kun Ĵiro. Iunokte Sasuke eskapis el ligilo, kaj bona Ĵiro postkuris kaj kaptis lin. (Tre saĝa hundo li estas!) Ekde tio ni neniam elportas katojn. La retoj de fenestroj funkcias ne nur por evito de eniro de moskito sed ankaŭ por tiu de eliro de katoj. Ili estas ne-enuaj endome ĉiutage.
#000155
Ĵiro kaj Koume kuŝas sur planko amike.
#000156
Hundo havas mienojn montrantajn siajn sentojn. Kiam ĝi ĝojas, ĝi alproksimiĝas svingante sian voston. Male ni ne povas kompreni la sentojn de kato. Ĝi ĉiam estas libera laŭ sia volo. Kiam ĝi volas dorlotiĝi, ĝi venas por dorlotiĝi al ni. Tamen, kiam ni deziras karesi ĝin, ĝi ne lasas nin tuŝi kaj iras for. Ni ne povas igi ĝin laŭ nia deziro. Mi ŝatas ankaŭ tian karakterizon de kato. Mi ne povas respondi, kiu estas plaĉa al mi, hundo aŭ kato. Ambaŭ estas ĉarmaj.
#000157