Ĉu vi vidas ĉiujn lingvojn supre de la paĝo ? Ni tradukas rakontojn el Global Voices por ke civitanaj komunikiloj tra la mondo estu alireblaj por ĉiuj.
#000000
“Mi elpensis la esprimon afrik-ĉeĥo”: intervjuo kun la ĉeĥa-niĝeria verkisto Obonete Ubam
#000004
Obonete Ubam (meze) dum publika prezentado de sia libro “Sedm let v Africe” (Esperante “Sep jarojn en Afriko”) en granda librovendejo en Prago, Ĉeĥio. Foto farita de Filip Noubel kaj uzata kun permeso.
#000005
Obonete Ubam estas ĉeĥa-niĝeria [eo] eks-aktivulo kaj verkisto, kiu antaŭ nelonge publikigis novan libron, “Sedm let v Africe”, aŭ “Sep jarojn en Afriko”, kiu rakontas pri la jaroj, kiujn li pasigis en Afriko.
#000006
Ubam naskiĝis ĉe ĉeĥa patrino kaj niĝeria patro, kaj loĝis, ĝis sia 15-a jaro, kun sia patrino en Bruntál [eo], provinca urbo de tiama Ĉeĥoslovakio [eo], kiel la sola miks-rasa infano en la komunumo. Liaj gepatroj konatiĝis kiel gastaj studentoj en la sovetia Kievo [eo], sed post kiam ambaŭ finstudis, lia patrino revenis al la tiama Ĉeĥoslovakio kaj lia patro al Niĝerio.
#000007
Ubam pasigis unu semestron en Lagoso [eo], Niĝerio, en militista lernejo, kaj estis rigardata de niĝerianoj kiel oyibo – fremdulo aŭ miks-rasulo. Li ankaŭ servis kiel la unua afrikĉeĥa militisto en la ĉeĥa armeo kaj laboris multajn jarojn kiel la ĉefo de la Ligo de etnaj minoritatoj.
#000008
Kiam li estis 28-jara, Ubam perdis sian patron kaj, estante la plej aĝa filo, havis la respondecon gvidi la familion kaj zorgi pri la aferoj de sia patro. Li pasigis sep jarojn en Afriko kaj en sia libro li rakontas, kiel li eltrovis kaj akceptis sian niĝerian heredaĵon, kaj fine fariĝis tribestro en sia denaska etno Anaang [en].
#000009
Ĉeĥio, precipe ekster Prago [eo], restas plejparte blankula socio kun tre malmultaj etnaj minoritatoj, escepte de komunumoj romaaj [eo] kaj vjetnamaj [eo], kiuj ofte suferas ĉiutagan rasismon kaj diskriminacion. Dum iuj politikaj partioj havas malkaŝe kontraŭ-islaman kaj kontraŭ-rifuĝintan programon, la problemo de raso apenaŭ estas publike traktata.
#000010
Post sep jaroj en Niĝerio, Ubam transloĝiĝis al Hispanio [eo], por ĝui pli da sunaj tagoj kaj ankaŭ ĉar li sentis, ke en la hispana socio li adaptiĝos pli facile ol en la ĉeĥa.
#000011
La libro de Ubam vekis en Ĉeĥio sensacion inter amaskomunikiloj kaj ĝin sekvis intervjuoj en gravaj radiaj kaj televidaj stacioj [cs].
#000012
I have lived in the Czech Republic, in Nigeria, now I live in Spain. In every part of the world, you have a different social status, and you need to adjust your behavior. That process changes you. In the end, I developed a different identity for every place where I live. Of course, those identities overlap at a certain point, and that’s where I am really me: I am not the writer from the Czech Republic, I am not the chief from Nigeria, I am not the cool guy from Spain, I am just me.
#000017
Mi loĝis en Ĉeĥio, en Niĝerio, nun mi loĝas en Hispanio. En ĉiu parto de la mondo, vi havas alian socian statuson, kaj vi devas konformigi vian sintenadon. Tiu procezo vin ŝanĝas. Finfine, mi disvolvis diferencan identecon por ĉiu loko, en kiu mi loĝas. Kompreneble, ĉe iu punkto ĉiuj ĉi identecoj kuntuŝiĝas, kaj tie mi estas vere mi mem: Mi estas ne la verkisto el Ĉeĥio, nek la tribestro el Niĝerio, nek la mojosulo el Hispanio, mi estas nur mi mem.
#000019
FN: Kiajn spertojn pri rasismo vi havas? Ĉu vi pensas, ke la sintenoj ŝanĝiĝas, kaj se jes, kiudirekten?
#000020
OU: I actually invented the term of Afroczech — because it defines people like me most precisely. Back in 2000, I founded the League of Ethnic Minorities and invented that word. In the late 1990s, the Czech Republic was proudly accepted to NATO and preparing to join the EU. A number of social issues started to be debated, including racism. (...) With a few friends, we created a [digital] info system about ethnic minorities, then expanded our work to launch nationwide media campaigns. Our biggest contribution was to say publicly that being Czech doesn’t equal being white.
#000021
On the issue of race, the Czech Republic is actually going backwards. The rhetoric used by certain Czech politicians now would have been unthinkable just ten years ago. ... Certain politicians are channeling the frustration of people towards discrimination and attacks. I witnessed that in the late 1990s with the emergence of an extreme-right movement. Roma people died as a result. I attended their funerals, and that’s why we created the League. I then personally received death threats on my phone. Now we are getting back to that, and it’s scary.
#000022
OU: Mi fakte elpensis la esprimon afrik-ĉeĥo – ĉar ĝi priskribas homojn kiel mi mem plej precize. Jam en la jaro 2000, mi fondis la Ligon de etnaj minoritatoj [en] kaj elpensis tiun vorton. Fine de la 1990-aj jaroj, Ĉeĥio estis fiere akceptita al NATO [eo] kaj prepariĝis por aliĝi al la Eŭropa Unio [eo]. Aperis diskutoj pri multaj sociaj problemoj, inkluzive de rasismo. (...) Kun kelkaj amikoj ni kreis [ciferece] informejon pri etnaj minoritatoj, poste ni plivastigis nian laboron por fari tut-landan propagandon en amaskomunikiloj. Nia plej granda kontribuo estis diri, ke esti ĉeĥo ne egalas al esti blankulo.
#000023
Pri la problemo de raso, Ĉeĥio fakte iras reen. La nuna parolmaniero de certaj ĉeĥaj politikistoj estus antaŭ nuraj dek jaroj ne imagebla... Certaj politikistoj direktas la frustriĝon [en] de homoj al diskriminacio kaj atakado. Mi mem vidis tion fine de la 90-aj jaroj, kiam aperis ekstrem-dekstra movado. Sekvis mortigado de romaoj [en]. Mi vizitis ties enterigojn, kaj tial mi kreis la Ligon. Tiam oni telefone minacis min per morto. Nun ni revenas al tio, kaj tio estas timiga.
#000024
FN: Dum Ĉeĥio fariĝas pli mult-kultura societo, ĉu vi rimarkas aperon de ia afrikĉeĥa komunumo kaj/aŭ identeco? Post la publikigo de via libro, vi fariĝis simbolo de tiu ĉi miksa identeco. Kiaj estas viaj esperoj pri tiu komunumo?
#000025
There are probably several hundred, perhaps thousands of Afroczechs, but we are not recognized as an ethnic minority. The majority of Afroczechs I know consider themselves Czechs, and that’s it. There has been no attempt to set a group, establish a census. There is indeed a sense of ‘us’ but not of community. In fact, there are so few of us that we all know each other. Considering how few Afroczechs there are, it is amazing to see what they have been able to accomplish. Yet, there is clearly a glass ceiling: I can’t imagine an Afroczech president, for example.
#000026
Estas verŝajne kelkcentoj, eble miloj da afrikĉeĥoj, sed ni ne estas rekonataj kiel etna minoritato [en]. La plimulto de la afrikĉeĥoj, kiujn mi konas, konsideras sin mem ĉeĥoj, nenio pli. Oni ne provis fari grupon, kunskribi liston. Estas ja senco de ia “ni”, sed ne de komunumo. Fakte, estas tiom malmulte da ni, ke ni ĉiuj konas unu la alian. Konsiderinte, kiom malmulte da afrikĉeĥoj ekzistas, oni povas miri, pri tio kion ĉiuj el ili ja atingis. Tamen, klare haveblas vitra plafono: mi ekzemple ne povas imagi afrikĉeĥan prezidenton.
#000027
FN: En via libro vi priskribas kiel, dum vi estis 28-jara, via vivo subite ŝanĝiĝis, kiam vi ekzorgis pri la familio de via patro, rolante kiel akpan – aŭ la plej aĝa filo – kaj vi akceptis vian heredaĵon de niĝeriano kaj anaang-ano. Kio motivis tian devontigon?
#000028
OU: Suddenly, my father was no longer, and as per the tradition, as the eldest son, I was supposed to take over this role. Of course, no one believed I would do it — drop my life my Prague, and go the other way — when so many Africans try to move to Europe.
#000029
...It was rough, and yet the best thing that happened in my life. I discovered who I was and was able to help my family overcome tough situations. Initially, I had planned to stay one or two years at most in Nigeria, but I realized I was still needed; I couldn’t leave until it was over. ... I rebuilt my personality: I went to Africa to Europeanize it and came back Africanized.
#000030
...I hope this book can change people’s mind about migrants from sub-Saharan Africa: The media often shows migrants who are well dressed-up, with iPhones, allegedly coming “to invade our culture”.
#000031
When people read my book, they should be able to understand why they leave.
#000032
OU: Subite, mia patro ne plu estis, kaj pro tradicio, ĉar mi estis la plej aĝa filo, oni supozis ke mi transprenu lian rolon. Kompreneble, neniu kredis, ke mi tion faros – ke mi finos mian vivon en Prago, kaj iros tute alidirekten – kiam multaj afrikanoj penas iri al Eŭropo.
#000033
... Mi esperas, ke tiu ĉi libro eble ŝanĝos ies opinion pri migrantoj el sub-Sahara Afriko: la amaskomunikiloj ofte montras migrantojn bone vestitajn, kun iPhone-oj [eo], laŭdire venantajn “por invadi nian kulturon”.
#000035
Kiam oni legos mian libron, oni espereble komprenos, kial ili foriras.
#000036
La nova libro de Obonete Ubam, priskribanta la sep jarojn, kiujn li pasigis en Niĝerio. Foto farita de Filip Noubel kaj uzata kun permeso.
#000037
Arto kaj kulturoCivitanaj komunikilojEn- kaj elmigradoEtno kaj rasoHomaj rajtojMilito kaj konfliktoPolitiko
#000038
Plej novaj artikoloj pri Subsahara Afriko
#000039
Kial la svahila ne iĝis unuiga lingvo de Afriko?
#000041
Juna kuiristo en Bakuo transformis sian apartamenton en restoracion
#000043
Meksika kolektivo kiu piratas librojn por kundividi kulturon alfrontas blokadojn
#000045
Interesa artikolo. Espereble iu esperantigos la libron.
Lingva rimarko: ne vivis, sed loĝis, mu ne?
Dankon pro la rimarko. Mi kredas, ke “vivi” estas en tiu ĉi kunteksto preskaŭ samsignifa kiel “loĝi” (eble nur iel pli ĝenerala?), tamen vi pravas, “loĝi” ja taŭgas pli.
#000046
Interesa artikolo. Espereble iu esperantigos la libron.
Lingva rimarko: ne vivis, sed loĝis, mu ne?
#000047
Global Voices estas subtenata de la klopodoj de niaj volontulaj kontribuantoj, fondumoj, donacantoj kaj misio-servoj. Por pliaj informoj bonvolu legi nian Monkolektan Etikan Politikon.
#000052