Esperantilo tradukas al rusa lingvo
#000001
En la jaro 2011 mi eldonis nur unu eldonon de Esperantilo (0.993). La ĉefa novaĵo de tiu eldono estas la maŝina traduko al rusa lingvo. Frue mi eldonis monate, sed nur mi preskaŭ ne havas tempon por ŝatokupoj.
#000002
Mi feliĉe trovis kelkajn bonajn lingvajn fontojn en la reto kaj povis krei la tradukan vortaron por rusa lingvo. Mi skribis pri tio tie. Aldone al vortaro de Revo mi uzis tre bonan kaj sufiĉe kompletan gpl-an vortaron de Juri Fink.
#000003
Kompare al tradukado por pola lingvo oni povas multe fari por plibonigi la tradukadon.
#000004
por multaj verboj mankas gramatikaj priskriboj (aspektoj)
por multaj substantivoj mankas priskribo pri genro
nombrovortoj (vere malsimplaj en slavaj lingvoj)
#000005
Mi esperas, ke multajn tiujn informoj mi povas gajni de rusa wictionary
#000006
Mi devas pristudi la ekzemplajn tradukojn. Ĉu iu havus tempon por mane traduki la ekzemplojn? Tio certe helpus, ĉar mia kono de rusa lingvo estas nur baza. Bonvolu kontakti min!
#000007
Aldone Esperantilo nun povas aŭtomate rekoni la enkodon kiel (iso-8859-?, unikode, kio8-r, ...). Mi volas ankaŭ en estonto modifi la programon en tiu maniero, ke la programo mem provu diveni, kion la uzanto volas kaj fari multajn taskojn aŭtomate.
#000008
Esperantilo por OpenOffice sur ĉiu komputilo
#000009
La nuna eldono de esperantilo por OpenOffice funkcias nur sur 32-bituma Vindozo kaj Linukso. Nuntempe ĉiam pli da homoj aĉetas la 64-bituman komputilon kaj rimarkas, ke la Esperantilo por OpenOffice (same kiel LibreOffice) ne povas esti instalita.
#000010
Nun mi forigis la partojn de Esperantilo, kiuj estas specifaj por operaciuma sistemo. Temas pri gramatika kontrolilo, kiu estas programita per C-lingvo.
Restas tamen literumilo kaj aliaj partoj, kiujn oni povas uzi. Esperantilo por OpenOffice (Elŝutu!) estas la eldono de Esperantilo por OO por ĉiu komputilo. Pro teknikaj kialoj la dosiero estas zip-arkivo. En tiu arkivo troviĝas la kutima oxt-dosiero. Tiu eldono devas ankaŭ funkcii sur Mac-OS.
#000011
Mi mem ne posedas la 64-bituman komputilon, tamen mi supozas, ke oni povas instali la 32-bituman eldonon de OO kaj ankaŭ daŭre uzi Esperantilon kun gramatika korektilo.
#000012
Lingva ludo „Vortaj Amikoj“ nun rete
#000013
Mi preparis la lingvan ludon „vortaj amikoj“ kiel reta ludo programita tute en
Tie oni povas ludi „vortajn amikojn“.
#000014
Mi preparis ankaŭ la eldonon 0.992 de Esperantilo por OpenOffice.
#000015
Tiu eldona havas subajn funkciojn
#000016
La tezaŭron mi faris de datoj de REVO vortaro. Mi uzis la referencojn de tipo „sin“ kaj „vid“ (sinonimo kaj vidu) por krei la dosieron por OpenOffice. Unue mi volis uzi nur „sin“ referencojn, sed mi rimarkis, ke la listo de vortoj estas tre malgranda (1600) kaj multaj taŭgaj vortoj ekzistas ĉe referencoj de tipo „vid“. Ekzemple de „granda“ al „giganta“. Mi pensas, ke kutime la tezaŭro ne nur enhavas sinonimojn sed ankaŭ vortoj kun simila senco. La malavantaĝa afero estas, ke multaj referencoj de tipo „vid“ povas estas malĝustaj. Do la uzanto ne plene fidu je tiu tezaŭro.
#000018
Kutime la tiuspecaj kromprogramoj enhavas ankaŭ vortdividan vortaron aŭ vortaron por silabado (angle „Hyphenation Dictionary“ vidu ). La problemo estas, ke laŭ mia scio en Esperanto ne ekzistas klaraj reguloj por vortdividadon (vidu silabo kaj silabado).
Tamen iuj jam laboris pri tio diskutgrupo eLiberaProgramaro.
#000020
Mi aldonis la dosieron hyph_eo.dic-1.2.tar.bz preparitan de Ari Caldeira de la diskutgrupo al la kromprogramo.
#000021
Alia necesa funkcio estas la konvertilo de provizoraj skribmanieroj por ĉapelitaj literoj (ŝĉĥĝĵŭ). Ankaŭ sur tiu kampo ekzistas io, sed bedaŭrinde ne kiel facile uzebla la trovebla kromprogramo (ne en provizo de kromprogramoj de OpenOffice).
#000022
Mi ankaŭ aldonis similajn funkciojn al la Esperantilo. Oni povas uzi la konvertilon de menuo (angle: Tools, gemane: Extras).
#000023
La konvertilo de Esperantilo estas iom pli ampleksa, ĉar ĝi testas, ĉu la rezulta vorto estas vere esperanta vorto. Tiu testo ebligas, ke la programo ne ŝanĝu maloportune la ne esperantan vorton (nomoj, citaĵoj kiel ekz. Linux). Tamen ekzistas vortoj kiel „chashundo“ (ĉashundo ne ĉaŝundo), kiuj ankaŭ nun faras problemojn ĉe konvertado.
#000024
Mi trovis ankaŭ aliajn vortojn, por kiuj la simpla ch-konvertilo faras erarojn:
#000025
La same por „au“ kaj „eu“
#000026
Dezirinda estus ankaŭ la dialogo por agordo de gramatika kontrolilo. Tiu estas iom komplika afero, ĉar mi devus iel kunligi la gramatikan kontrolilon de Esperantilo kun agorda sistemo de OpenOffice kaj fine Esperantilo devus esti informita pri la agordaj ŝanĝoj.
#000027
Mi ne estas certa, ĉu indas prepari aliajn funkciojn de kutima Esperantilo al OpenOffice. La plej granda parto estas vortaroj kaj maŝina tradukado.
Tiaj funkcioj kutime ne estas parto de dokumentredaktilo. Ekzistas ankaŭ kelkaj analiziloj, kiuj tamen estas interesaj nur por lingvistoj.
#000028
Eldono 0.992 – pli bona gramatika kontrolilo
#000029
Ĉe aktuala eldono mi ĉefparte laboris pri plibonigo de gramatika kontrolado. La plej grava manko de kontrolilo estas tre alta nombro de falspozitivaj avertoj pri gramatikaj eraroj.
Tio signifas, ke programo reportas erarojn ĉe ĝustaj frazoj. Mi jam ricevis kelkcent erarraportojn pri tiuj eraroj de uzantoj. La plej granda parto de raportoj estas pri falspozitivaj avertoj de gramatika kontrolilo. Eble tio estas la rezulto de tio, ke uzantoj tre facilie povas raporti tiujn problemojn.
#000030
Nun mi ripete analizas kelkajn tekstojn por trovi metode la plej oftajn problemojn de programo.
Mi uzas por tio subajn tekstojn:
#000031
Ekzemplaj frazoj de ekzercaro de Zamenhofo
5500 frazoj de artikoloj de Libera Folio
#000032
La plej gravaj indikoj estas unue la nombro de eraroj (avertoj) kaj nombro de eraraj frazoj. Ekzemple ĉe artikoloj de libera folio (5552 frazoj) la programo en eldono 0.992 avertis, ke 2746 frazoj havas minimume unu eraron ( do 49,45%). Ĉe tiuj tekstoj oni povas asumi, ke la tekstoj estas ĝustaj. Tio estas almenaŭ certa ĉe frazoj de zamenhofa ekzeraro kaj frazoj de PMEG. Mi testis elonon 0.991 kaj 0.991 sur 3 diferencaj tekstaroj kaj kun diferenca severeco de korektilo (ĉiuj avertoj kaj nur certaj). Ĉe „certa“ korektado mi malŝaltis la avertojn pri komoj kaj senfunkciaj frazpartoj.
#000034
Sintaksa analizilo ne povas korekte analizi la frazon.
La programado de reguloj por korektilo estas malĝusta.
La radikaro de programo estas malĝusta. En tiu radikaro estas markitaj ekzemple ĉiuj transitivaj verboj.
#000035
Mi plibonigis la programon en ĉiu kampo. La uzanto mem povas redakti la radikaron. Do li mem havus la eblon infui la korektilon en tiu kampo.
Ekzemple li povus difini iun verbon kiel transitivan. Mi estas preskaŭ certa, ke neniu uzanto efektive tion ĝis nun faris.
#000036
Por mi estas tre malfacila demendo, kiel severa devas esti la korektilo. Mi devas substreki, ke la programo tute ne povas kompreni la tekston.
Ĝi nur iel analizas la tekston, komputas iajn indikoj pri eblaj eraroj. La programo do ne trovas erarojn, sed nur avertas pri eblaj eraroj.
Ankaŭ por pensanta homo la verdikto pri ĝusteco de iu teksto ne estas facila. Esperantistoj ofte diskutas pri ĝusteco de iu lingva konstruaĵo.
Ofte ekzistas diferencaj opinioj pri lingvo kaj gramatiko.
#000038
Kiam mi programas la gramatikan kontrolilon mi devas ofte decidi. Ĉu la programo avertu pri iu lingva konstruaĵo kun samtempa danĝero de falspozitivaj rezultoj , aŭ ĉu preterlasi tiujn necertajn konstruaĵojn. Oni povas tion bone priskribi tion per Precision kaj recall. Mi pensas, ke oni ĝenerale la demando dependas de tio, por kio oni uzas la gramatikan kontrolilon kaj kia estas la teksto. Ĉe tre mallongaj kaj freŝaj (nekorektitaj) tekstoj oni eble volas vidi ĉiujn eblajn avertojn. Se oni kontrolas tre longajn kaj fremdajn tekstojn, oni eble volas vidi tre certajn rezultojn.
#000039
En la programo Esperantilo la uzanto povas mem influi tion. En menuo „Preferaĵoj>Redaktu preferaĵojn>Kontrolado“ oni havas kelkajn opciojn por korektilo.
#000040
Se oni volas vidi nur pli certajn avertojn, oni malŝaltu subajn opciojn
#000041
En esperanta fundamento ne ekzistas reguloj por uzado de komoj. Tial neniu povas finfine diri kiel ĝuste uzi komojn. Tial oni malŝaltu tiun opcion, se la reguloj de la programo ne spegulas la propran guston.
#000043
Sintaksa analizilo estas la koro de la programo Esperantilo. Verdire mia intereso pri programado de sintaksa analizilo estis la motoro por programado de la programo. La gramatika kontrolilo estis nur iu aldona rezulto de tiu analizilo. Mi ĉefe bezonis la analizilon por maŝina tradukado kaj la gramatika kontrolilo unue estis mia interna ilo por trovi mankojn de analizilo. Do mi volis scii, kun kiuj ĝustaj frazoj la programo havas problemojn ĉe analizo.
#000044
Mi de longa tempo kolektas diferencajn frazojn por testi mian analizilon (vidu)
#000045
Ekzemplaj frazoj estas aliaj kiel realaj tekstoj. Realaj tekstoj estas multe pli kompleksaj. Ili enhavas citaĵojn kaj multe proprajn nomojn, kiuj ne estas parto de esperanta lingvo. Realaj tekstoj ne estas ankaŭ simple aro de frazoj. Ili enhavas pli komplikan strukturon. Ekzistas do dialogoj, tabeloj, nombradoj, titoloj, diversaj propraj nomoj. Jam de trovo de unuopaj frazoj de granda teksto estas en detalo neniu facila tasko.
#000046
Nun mi rimarkis, ke la baza ideo por analizilo havas siajn limojn. La programado de aldonaj lingvaj fenomenoj estas ĉiam pli komplika. Mi nun havas prototipon de nova analizilo, kiu ne nur devas estas pli rapida, sed ankaŭ pli facila por programado de sintaksaj reguloj. Tio eble estas tasko por la sekva eldono.
#000047
Aliaj plibonigoj de programo de eldono 0.992
#000048
Refreŝigo de revo leksikono kaj korekto de kelkaj ĉimoj en la REVO montrilo.
Plivastigo de traduka vortaro por angla kaj pola lingvoj.
Korekto kaj kompletigo de pola vortaro je gramatikaj kaj fleksiaj informoj.
Aliaj malgrandaj plibonigoj kaj korektoj de programaj eraroj.
#000049
Nun aperis nova provo de esperanta gramatika korektilo surbaze de programo LanguageTool. Oni povas trovi kelkajn informojn sur blogo de Dominique Pellé. Mi esperas, ke mi iam povas kompari rezultojn de ambaŭ prgramoj kaj lerni de tio.
#000050
Unu de plej valoraj funkcioj de Esperantilo estas literumado kaj gramatika kontrolilo. Dezirinda afero estas, ke uzantoj povus uzi tiujn funkciojn direkte en siaj programoj. Esperantilo ne povas neniam iĝi dokumentoredaktilo aŭ ttt-montrilo, kiuj nun estas la plej
uzataj programoj. Ofte tiuj grandaj programoj ebligas tiel nomatajn kromprogramojn (extensions, plugins). De longa tempo ekzistas Esperantilo kiel kromprogramo por OpenOffice.
La dua grava programo, per kiu oni skribas tekstojn estas ttt-montrilo kiel Firefox. En tempo de Web2.0 la ttt-montrilo estas ofte la sola programo, kiun neprogresinta komputiluzanto konas.
#000051
La programado de kromprogramoj estas komplika afero. Ĉiu programo havas propran interfacon por kromprogramoj (API). Mi longe atendis, ĝis OpenOffice havis la bazan eblon por gramatika korektado. Mi ankaŭ longe pensis pri gramatika kontrolado por Firefox, sed ĝis nun ne ekzistas en Firefox la facila eblo por gramatika kontrolado. Mi regule traserĉis la reton je tiu afero.
Kaj subite nun mi malkovris la projekton After The Deadline, kiu ebligas gramatikan kontroladon por angla lingvo kaj kelkaj aliaj lingvoj.
Feliĉe tiu kromprogramo estas malfermfonta kaj publike uzebla. Do nun ĉiu povas reuzi partojn de tiu kromprogramo.
#000052
AfterTheDeadline kontrolilo uzas specialan teknikan dizajnon. La kromprogramo nur kolektas tekstojn kaj sendas tiun tekston per HTTP/post (nun HTTPS) al servilo de projekto, kiu fakte faras la gramatikan korektadon. La kromprogramo ricevas la rezulton de korektado kiel XML. La rezulto enhavas erarojn, sugestojn kaj erartipojn.
#000053
Kiel uzi Esperantilon direkte en Firefox?
#000054
Unue instalu la kromprogramo AfterTheDeadline kromprogramo en eldono 1.2 kun aliaj dosieroj. Pro teknikaj kialoj mi devis paki la dosierom xpi (Firefox plugin) en zip. Por instalo malpaku la dosieron afterthedeadline.zip kaj malfermu la dosieron addon-58947-latest.xpi per Firefox.
#000055
La nova kromprogramo, kiun oni povas elŝuti direkte de pago de projekto 
, bedaŭrinde ne funkcias kun Esperantilo. La aktuala eldono 1.3 usas https protokolon, kiun nun ne komprenas Esperantilo.
#000056
La adreson de servilo, kiu faras la gramatikan korektadon, oni povas ŝanĝi en preferaĵoj de Firefox. Vi tajpu „about:config“ en adreskampo de programo. Post ignoro de kelkaj avertoj, vi povas elekti la preferaĵon „extensions.afterthedeadline.proofreadLanguage“ kaj entajpi la lokan adreson de esperantiloservilo „localhost:8888“.
#000057
Poste oni trovas malgrandan programeton „AfterTheDeadlineServilo.xotcl“ en supra zip-dosiero, kiu faras de Esperantilo servilon por AfterTheDeadline kromprogramo. Poste startigu la programeton „AfterTheDeadlineServilo.xotcl“ per menuo en Esperantilo „Lingvistiko->Aliaj ekspertaj funkcioj->Lanĉu Tcl-skripton“. Aperas malgranda fenestreto kun informo, ke la servilo kuras.
#000058
Vi devas ripete startigi tiun programeton, kiam oni startigas Esperantilon. Post tio vi povas uzi la gramatikan korektadon de Esperantilo direkte de Firefox.
#000059
Bedaŭrinde ne ĉiujn erarojn de Esperantilo oni povas vidi en Firefox. La problemo estas, ke la kromprogramo ne regas interpunkcion.
Do falsa interpunkcio ne povas esti reportata de servilo. Due ŝajnas, ke la kromprogramo havas problemojn kun specialaj signoj „kiel > <„. Do mi ne povis kontroli tiujn tekstojn direkte en Firefox. Ĉe longaj tekstoj (pli ol 10 frazoj) la kontrolado daŭras tre longe, ĉar la tuta teksto estas sendita al Esperantilo. En tiuj kazoj oni uzu programon OpenOffice aŭ Esperantilo direkte. La kromprogramo estas ankaŭ tre sentema je eraroj de servilo. Verdire la kromprogramo estas nova kaj eble enhavas multajn eraretojn.
#000060
Estas interesa afero, ke aŭtoroj de programo AfterTheDeadline uzas servilon por la gramatika korektado. Tio ja signifas, ke la tuta teksto estas sendata al servilo. Mi estas iom skepta pri tio, ĉar mi ne volus, ke iu povas kolekti ĉiujn tekstojn, kiujn mi skribas. Due la laboro de servilo kostas monon. Estas alia afero doni iun programon senkoste ol pagi por ĉiu uzo de la programo. Do se la projekto estos tre sukcesa, tiu kostoj estas pli altaj kaj oni devus havi pli da mono.
#000061
Esperantilo faras sian laboron sur komputilo de uzanto (loke). Do nenia teksto forlasas komputilon de uzanto.
#000062
Mi scias, ke nun la uzado de Esperantilo sur Firefox estas tro komplika por averaĝa uzanto. Oni devas instali kaj agordi eksteran programon. Poste oni devas fari taskojn en difinita ordo. La idealo estus la speciala kromprogramo, kiu en si mem enhavas Esperantilon kaj faras ĉiujn taskojn aŭtomate. Due mi povus aldoni la modifitan kromprogramon por firefox kun tuta Esperantilo.
Mi volas ankaŭ kontakti la aŭtorojn de AfterTheDeadline, por ke la kunlaboro de ilia kromprogramo estu pli
facila kun aliaj gramatikaj korektiloj.
#000064
AfterTheDeadline ne estas nur kromprogramo por Firefox, sed ankaŭ enhavas aliajn servilajn modulojn por gramatika korektado.
Ili povas estis uzataj direkte en blogoj sen iu instalado de uzanto. Ankaŭ por tiuj scenaroj Esperantilo povas esti nun uzata kiel gramatika servilo.
#000065
Dum programado mi uzis testajn html-paĝojn por rigardi la mesaĝojn de AfterTheDeadline servilo. Tiuj paĝoj povas krei direkte de html-form la HTMLL/Post mesaĝon, kiun analizas la gramatika servilo. Vi trovos tiun testajn paĝojn en supra zip-dosiero.
#000066
Mi penas, ke iom post iom la gramatika korektilo estos la kutima funkcio, kiun atendas uzantoj simile kiel hodiaŭ literumadon.
Do eble ankaŭ aliaj programoj subtenos la gramatikan korektadon de komenco.
Esperantilo povus servi kiel gramatika modulo por aliaj programoj.
#000067
Kolektado de ekzemploj de eraroj
#000068
Uzanto de programo Esperantilo sciigis al mi pri interesa mesaĝo de projekto „Lingvohelpilo“. Mi konas tiun projekton kaj renkontis ĝiajn membrojn, pri kio mi jam skribis en frua blogo. Mi esperas, ke nun kelkaj esperantaj instruistoj kolektos tiujn erarojn. Kutime tiaj vokoj ne rezultigis iujn rezultojn, sed nun ekzistas ilo por firefox, kiu plifaciligas la kolektadon de eraroj. Tio eble estas pro ia malfacileco de temo kaj manko de spertaj Esperantistoj, kiu interesiĝas pri komputila lingvistiko. Mi esperas, ke ĉi-foja agado estos fruktodona.
#000069
Nun ekzistas komenca listo kun ekzemploj sur vikio de ikso. Kelkaj ekzemploj estas al mi tre konataj kiel „Mi vidas la hundo“, sed mi rimarkis ankaŭ tre interesajn ekzemplojn, pri kiuj mi frue ne pensis. Mi ankaŭ testis Esperantilon kun tiuj frazoj. Entute Esperantilo ne povis trovi ĉirkaŭ 15 erarojn. Interesaj estas ekzemploj pri falsa transitiveco:
#000070
En la lasta eldono 0.986 mi jam laboris pri tiu temo, sed tiujn erarojn la programo ne povas trovi.
La temo estas iam malfacila, ĉar ne estas facile maŝine trovi, kio estas pripensita subjekto kaj kio objekto. (kiel en frazo: „Mi mankas monon“.)
#000072
Feliĉe pro granda parto de tiuj ekzemploj mi povas facile plivastigi la gramatikan kontrolilon en Esperantilo. Do tiu listo helpos ankaŭ por aliaj projektoj.
#000073
Interesa scienca laboraĵo pri literumado
#000074
Alia membro de projekto Marek Blahu planis la laboraĵon pri literumado. La laboraĵo estas delonge preta, sed mi nur jam trovis ĝin. Ekzistas eĉ al eblo testi la novajn listojn per reta programo. Marek preparis novajn listojn por Hunspell, sed laŭ li la listoj ne estas pretaj. Estus bone, se tiuj listoj estus uzataj en projekto Firefox aŭ OpenOffice. La laboraĵo estas tre interesa. Ĝi temis ne nur pri elekto de literumilo, sed ankaŭ havas tre interesan parton pri konstruado de eblaj derivaĵojn depende de senco (tipo) de radiko. La plej taŭge literumilo por Esperanto estas laŭ tiu laboraĵo Hunspell. Mi ankaŭ supozis tion en mia blogo. Mi konas kaj uzas tiun literumilon en Esperantilo. Nun dezirindas nur bona libera vortaro por tiu literumilo.
#000075
Mi mem nuntempe opinias, ke la vortaro por literumilo ne havu ĉiujn eblajn vortojn, sed nur la plej ofte uzatajn vortojn. Ankaŭ la literumilo ne devas nepre trovi eblajn kunmentaĵojn (analizi morfemojn). Ofte la teoria ebla vorto estas la skriberaro de iu alia kutima vorto. Do oni devus analizi, ĉu malofta teorie ebla vorto ne estas tre simila al alia kutima vorto. Laŭ mia opinio praktika elveno al la problemo estus konsideri nur radikojn (morfemoj), kiuj estas tre produktemaj kiel: „*listo, *grupo, *ebla, ...“.
La plej granda laboro estus trovi tiujn radikojn (aŭ skribi programon, kiu tion faras).
#000076
De laboraĵo de Marek mi eksciis pri ekzisto de programo ESPSOF de Toon Witkam. La programo estas la kontrolilo por esperantaj tekstoj, kiu funkcias por programo MS Word (Ĝi estas skribita en la programa lingvo Visual Basic). Mi mem preferus OpenOffice. Tamen MS Word estas tre vaste uzata programo kaj eble tre konata al multaj Esperantistoj. ESPSOF enhavas multajn interesajn lingvistikajn analizojn kaj kromajn ilojn. Bedaŭrinde mi ne havas la programon MS Word sur mia komputilo, do mi ne povis testi la programon. Laŭ la priskribo de aŭtoro la programo povas iom simile kiel Esperantilo mem trovi eblajn kunmetitajn vortojn. Tio ne estas facila tasko. Teorie ekzistas preskaŭ senlima nombro de ebloj. En praktiko oni devas tre limigi la nombron de radikoj kaj eblaj ligoj en unu vorto.
#000077
Ŝajnas, ke la fina perfekta ideo por literumilo por esperantaj tekstoj ankoraŭ ne ekzistas (kaj en teorio kaj en praktiko). Ĝi povas esti la mikso de statistika alveno kaj analiza alveno. La saman konstatas Marek en sia laboraĵo. Malfacila afero estas trovi la plej oportunan proporcion inter tiuj metodoj kaj pruvi tion praktike. Ankaŭ la pritakso de literumilo ne estas facila afero. La literumilo devas trovi ĉiujn erarojn, sed ne misaverti pri bone skribitaj vortoj. Por tio ekzistas matematikaj indikoj, sed fine oni devus pritaksi, kio estas pli grava: preterpasitaj eraroj aŭ ĝenado de uzanto pri ĝustaj vortoj. La bona statistiko pri esperanta morfologio estus la bona starto por la tasko.
#000078
Feliĉe la laboraĵo estas skribita en la lingvo, kiun mi iugrade komprenas. Tio estas la angla. Mi havus problemojn kun ĉeĥa laboraĵo, kvankam la ĉeĥa kaj pola lingvoj estas tre similaj. En la scienco la angla lingvo estas delonge memkomprenebla. Mi observis grandajn ŝanĝojn en lastaj 5 aŭ 10 jaroj. Antaŭ 10 jaroj, kiam mi studis informatikon la kono de angla lingvo estis jam tre oportuna sed ne necesa por studado. Nun eĉ studentoj skribas iliajn laboraĵojn en tiu lingvo.
#000079
La komputila lingvistiko por Esperanto progresas kaj la projektoj feliĉe influas unu la alian. Mi dezirus pli da tiaj projektoj.
#000080
Fine mi sukcesis kuri Esperantilon kiel kromprogramo de OpenOffice. Mi jam skribis pri tio en mia frua blogo.
Nun oni povas elŝuti la programo direkto de retejo de OpenOffice por kromprogramoj (angle: extensions). Nun la programo kuras nur kun nova eldono de OpenOffice 3.0, unue nur sur linukso.
Poste mi provos prepari la eldonon por vindozo. Nun oni povas uzi la gramatikan korektilon de Esperantilo direkte de OpenOffice. La nova interfaco (API) de OpenOffice en eldono 3.0 ebligis tion.
La programado de kunlaboro de OpenOffice kun Esperantilo ne estis simpla afero kaj mi bezonis kelkajn vesperojn pro realigi tion. Kvankam la gramatika kontrolilo por Esperanta lingvo ne ŝajnas esti interesa por plej granda parto de homoj, jam en unuaj tagoj tiu programo estas elŝutita de 30 personoj.
#000081
Laŭ mia scio Esperantilo estas la dua programo, kiu laboras kun OpenOffice. Tio estas certe tre bona verbado por esperanta lingvo. Se OpenOffice havas gramatikan kontrolilon por tiu lingvo, tio por multaj homoj povas signifi, ke tiu lingvo estas vaste uzata. Nun mi atendas, ke aliaj programoj oferus la principan eblon de gramatika kontrolado. Mi esperas pri Firefox, KDE.
#000082
Leo kaj Paul denove raportis multajn problemojn pri gramatika korektado.
Mi sukcesis korekti 62 raportitajn erarojn.
Aldone mi ankaŭ plibonigis la pruvadon de transitiveco de verboj.
Nun la programo povas indiki pri sekvaj eraroj.
#000083
En tiu eldono la kontrolilo indikas ankaŭ pri eblaj falsaj amikoj laŭ la listo de vikipedio.
La programo ankaŭ sugestas pri la uzo de pli oportunaj samsignifaj vortoj de la listo de retejo„bona lingvo“.
#000085
Tiu eldono enhavas precipe korektojn de raportitaj eraroj. Ĉe tiu okazo mi dankas al Paul kaj Leo, kiuj raportis tre multaj raportoj pri falsa indiko de gramatikaj eraroj. Entute estis raportitaj 62 eraroj. Mi sukcesis korekti 45 erarojn en la nuna eldono. Bedaŭrinde la sintaksa analizo en la programo ne estas tute fidinda por komplikaj frazoj. Do la programo havas ankoraŭ problemojn kun korekta analizo. Tio kaŭzas falsaj avertojn pri gramatikaj eraroj.
Kvankam mi plibonigis la sintaksan analizon, mi ne scias, ĉu tiuj plibonigoj estos rimarkeblaj.
#000086
Leo sciigis al mi la ekziston de tre interesa paĝo pri konvencioj de Monato. En tiu paĝo mi trovis tre interesaj regolojn de uzado de komoj. Mi samopinias kun tiuj reguloj kaj Esperantilo ankaŭ postulas tiujn regulojn. Kvankam eble kelkaj kazoj ne estas kovritaj de tiuj reguloj.
#000087
Mi plivastigis la kapablojn de programo trovi gramatikajn erarojn. Nun la programo povas ankaŭ testi la tekston laŭ kelkaj reguloj de gazeto „Monato“.
#000088
Mi korektis ankaŭ kelkajn gravajn erarojn en kampo de maŝina tradukado. Do mi esperas, ke la nuna eldono estos pli fidinda kaj la uzantoj plu raportos erarojn. Nun mi preskaŭ ne havas tempon por mia hobio, do la raportado de uzantoj estas preskaŭ sola motivo modifi la programon.
#000089
La eldono 0.983 donas 2 grandajn teknikajn ŝanĝojn en la ena vivo de programo kaj multajn korektojn de eraroj.
Unue mi nun uzas la plej novan eldono de programa lingvo Tcl en versio 8.51. Due mi nun uzas por tradukaj projektoj la sqlite.
Pri la Tcl85 mi skribis ankoraŭ en blogo „Nova versio de programlingvo Tcl 8.5“.
Mi ankaŭ aktualigis enajn moduloj sqlite kaj XOTcl.
La konservado de tradukaj projektoj kiel bazoj de sqlite plirapidigis la programon.
La enlego kaj enskribo de datoj estas tre rapida. Ankaŭ la uzato de sqlite estas pli sekura pro datoj, ĉar ĉiuj modifoj estas tuj enskribitaj sur disko.
#000090
Por uzanto la plej videbla novaĵo estas literumado en tempo de skribado. Nun literumado funkcias simile al kutimaj programoj. Oni skribas kaj la programo tuj korektas skribitajn vortojn. Oni nur komence devas lanĉi la literumadon per butono „ABC“.
Oni povas ankaŭ en preferaĵoj aŭ en menuo „Korektado“ malŝalti tiun dumskriban literumadon.
Jam en komenco de la projekto kelkaj uzantoj postulis tiun funkcion, sed mi longe pensis, ke tiu funkcio estas tro malfacila aŭ eĉ malebla en Tcl.
Poste mi ekhavis ideon, kiu ebligis al mi realigi tion.
#000091
Mi ankaŭ korektis multajn erarojn, kiuj estis aŭtomate reportataj de multaj uzantoj. La funkcio la aŭtomata raportado estas tre valora. Mi ricevas multajn valorajn raportojn kaj por uzantoj la raportado signifas nur unu klakon de komputila muso.
#000092
Mi ankaŭ preparis specialan version de programo kun nur tre bazaj funkcioj. Mi nomis tiun programon „Esperantileto“.
Esperantileto enhavas nur kelkajn funkciojn por skribado kaj korektado de esperanta lingvo.
Tiu programo celas komencantojn, kiuj ne bezonas aliajn funkciojn aŭ eĉ estas irititaj de multaj funkcioj.
Mi preparos poste specialan instalan programon „Setup“ por Esperantileto, kiu estos nur 3,8MB granda kompare al 12MB granda instala programo de Esperantilo.
Por homoj kun malrapida reta korekto tiu programo estos eble plej alloga.
Nun ekzistas aldona lanĉa sistema menuo „Esperantileto“, kiu lanĉas la redaktilon kun pli facila baza modo.
#000093
Mi nuntempe testas kaj preparas la alian version de Esperantilo por tradukistoj kun nomo „EsperantiloTM“.
Tio eldono estas nur traduka programo por tradukitoj, kiuj laboras nur kun traduka memoro kaj ne estas dependa de iu lingvo.
Ekzistas grupo de tradukistoj, uzantoj de programoj kiel OmegaT kaj aliaj, kiuj ne interesiĝas pri Esperanto sed tradukas profesie kaj volas uzi eblojn de traduka memoro.
EsperantiloTM estus eldono nur por tiuj homoj.
#000094
La divido de programo en kelkaj versioj estas provo de adapto de programo al bezonoj de uzantoj. Due mi supozas, ke la intereso pri traduka memoro kaj tielspeca programaro estas pli granda ol intereso pri esperanta lingvo.
#000095