Ai Weiwei, foto donita de lia ateliero.
#000005
La sekva raporto, produktita de Rhoda Kwan, aperis en Hong Kong Free Press (HKFP, neprofitcela retpaĝaro bazita en Hongkongo) la 20-an de septembro 2021. La ĉi-suba modifita versio estas eldonita kadre de interkonsento pri kundividido de enhavo.
#000007
La fama ĉina disidenta artisto Ai Weiwei kredas, ke hongkongaj artistoj ankoraŭ povas trovi manieron aŭdigi siajn voĉojn malgraŭ la defioj de la kreskanta politika cenzuro.
#000008
Post longaj jaroj de atendado, Hongkongo [eo] prepariĝas por inaŭguri sian muzeon M+ la 12-an de novembro. Tiu ĉi projekto, kiu celas esti la unua muzeo de la nuntempa vida kulturo en Azio [eo], estas parto de kampanjo de la registaro por iĝi monda centro por artoj kaj kulturo.
#000009
Tamen, timo de cenzuro, pliigita pro la nacia sekureca leĝo de 2020, malheligis ĝian lanĉon. Voĉoj favoraj al Pekino [eo] jam postulis kontrolon pri ajna laboro, kiu povus minaci nacian sekurecon; artistoj jam forlasis la urbon, argumentante la bezonon de pli granda libereco.
#000010
Nuntempe, la reta kolekto de la muzeo enhavas dudek ok verkojn de Ai Weiwei, donacitajn de la svisa kolektanto Uli Sigg. Foto de lia serio “Studo de Perspektivo”, prezentanta la mezfingron de la artisto direktitan al la Tiananmen-placo en Pekino, estas hodiaŭ sub “registara revizio”.
#000011
La artisto neniel miras pri la aranĝoj faritaj de la muzeo. En retpoŝta intervjuo, li diris al HKFP:
#000013
Censorship of artworks is nothing new... It is more common under an authoritarian regime...[but] it is important to remember that political censorship does not happen under authoritarian regimes exclusively. It is not only in China and Hong Kong that my works encounter restrictions, but also in mainstream film festivals or exhibitions in the West.
#000014
Cenzuro de artaĵoj estas kutima praktiko... Ĝi estas pli ofta sub aŭtoritata reĝimo... Tamen estas esence memori, ke politika cenzuro ne koncernas ekskluzive aŭtoritatajn reĝimojn. Miaj verkoj alfrontas limigojn ne nur en Ĉinio [eo] kaj Hongkongo, sed ankaŭ ĉe gravaj filmfestivaloj aŭ ekspozicioj en Okcidento.
#000015
Zorgoj en la hongkonga komunumo pro la sekureca leĝo kiu, laŭ la kontraŭuloj, buŝumis politikan malkonsenton, instigis almenaŭ unu elstaran artiston forlasi la urbon. Preskaŭ triono de la komitatanoj rekte elektitaj al la registar-subvenciita Arta Disvolva Konsilio eksiĝis.
#000016
Ai Weiwei deklaris, ke li daŭre kredas, ke hongkongaj artistoj havas la kapablon alfronti tiun defion kaj trovi la rimedojn por kreadi, meze de necerteco kaj obstakloj:
#000017
Freedom of expression needs to appear amid struggles. I believe that Hong Kong’s condition today gives Hong Kong artists and their artistic expression a new challenge. Artists who can face this kind of challenge would be real artists. When contemporary Hong Kong artists amid the struggles today find their own language, this would [be] the emergence of their artistic expression.
#000018
Esprimlibereco bezonas aperi meze de batalado. Mi estas konvinkita, ke la nuna situacio en Hongkongo prezentas novan defion por ĝiaj artistoj kaj ilia arta esprimado. Tiuj, kiuj kapablas alfronti tiun tipon de defio, estas veraj artistoj. Kiam la nuntempaj artistoj de Hongkongo, meze de la luktoj de nia tempo, trovos sian propran lingvon, tiam povos naskiĝi ilia arta esprimo.
#000019
Li detalis la rilaton inter “esprimo” kaj “lukto”:
#000020
Kiam la amasaj manifestacioj kontraŭ la leĝpropono pri ekstradicio eksplodis meze de 2019, Ai Weiwei salutis ilin kiel “belajn”, kaj la multajn junajn manifestaciantojn kiel “saĝajn kaj kuraĝajn”. Li poste dokumentis tiujn tuturbajn pordemokratiajn protestojn en sia filmo Cockroach [“blato”], reference al la disdegna moknomo, kiun la polico uzis pri la nigre vestitaj manifestaciantoj.
#000023
Sekvoj en Hongkongo: neracieco de aŭtoritatismo
#000024
Responde al la protestoj, en junio 2020 Pekino trudis vastan nacian sekurecan leĝaron, kiun aŭtoritatoj konsideris esenca por restarigi stabilecon. Tiu leĝo poste estis uzata por kapti kaj akuzi plurajn dekojn da politikistoj kaj pordemokratiaj aktivuloj, el kiuj pluraj dekduoj vidis sian kaŭcion forigita antaŭ la juĝado.
#000025
Ai Weiwei konsideris la respondon de Pekino kiel manifestiĝon de la “neracia” naturo de aŭtoritatismo:
#000026
Dum la manifestacioj en Hongkongo atestas la vekiĝon de la popolo, la postaj konsekvencoj malkaŝas la ekstreman neraciecon de aŭtoritatismo kaj ĝian rifuzon de ajna intertraktado aŭ diskuto.
#000028
Li tamen persistas en sia kredo ke tiuj, kiuj postulis demokration fronte al tio, kion li nomas tiraneco, jam venkis:
#000029
They have pushed this historical progression and political demands to a very high position. Hong Kong citizens and their movement have won, but authoritarianism is unscrupulous, whose response has proven that Hong Kong made them feel afraid.
#000030
Ili almetis tiun historian sukceson kaj tiujn politikajn postulojn al pli alta nivelo. Hongkongaj civitanoj kaj ilia movado venkis, sed la aŭtoritata potenco estas senskrupula kaj ĝia respondo montris, ke Hongkongo timigas ilin.
#000031
Demandita kiel la hongkonga popolo povis daŭrigi la batalon por demokratio en kunteksto de timo, Ai Weiwei priskribis la lukton kiel “eternan batalon”:
#000032
It is exactly because of the existence of the Chinese government, or any authoritarian regime that individual or collective fight becomes a meaningful act. These are inseparable. While fighting for democracy and freedom, there is no one who wins outright. It is an eternal struggle, democracy against authoritarianism, and individuals against power.
#000033
Ĝuste pro la ekzisto de la ĉina registaro, aŭ de iu ajn aŭtoritata reĝimo, la lukto individua aŭ kolektiva fariĝas signifa ago. Ambaŭ estas nedisigeblaj. Kiam oni batalas por demokratio kaj libereco, ne ekzistas vera venkanto. Tio estas eterna lukto, demokratio kontraŭ aŭtoritatismo kaj individuoj kontraŭ potenco.
#000034
La “eterna lukto” inter demokratio kaj aŭtoritatismo daŭre inspiras la vivon kaj laboron de la artisto en ekzilo. La ombro de Pekino ankoraŭ pendas super Ai Weiwei, kiu fuĝis de Ĉinio al Germanio [eo] en 2015, kvar jarojn post esti tenita sekrete dum 81 tagoj sen akuzo kaj havi sian pasporton konfiskitan de la ĉinaj aŭtoritatoj.
#000038
Komentante la subitan fermon de siaj kontoj, Ai Weiwei rakontis pri sia restado en ĉinaj malliberejoj, kiam li estis false akuzita pro impostfraŭdo kaj “instigado al subfosado de la ŝtata potenco”. “Ili ankaŭ forte klarigis al mi, ke ili ruinigos mian reputacion”, li aldonis.
#000040
Se la artisto ne estis surprizita de la falsaj akuzoj de la Ĉina Komunista Partio [eo], la decido de la banko, male, mirigis lin:
#000041
Dum li estis malliberigita en Ĉinio, Ai Weiwei komencis skribi siajn memoraĵojn kaj tiujn de sia patro, la honorita poeto Ai Qing, dum la Kultura Revolucio. La libro, titolita Mil jaroj da ĝojo kaj malĝojoj, estas publikigota en novembro 2021.
#000044
Laŭ Ai Weiwei, la subprema karaktero de la Ĉina Komunista Partio igis lin la artisto, kia li estas hodiaŭ:
#000045
The policemen who interrogated me in China also asked me right before the end of my 81-days of detention... ‘Ai Weiwei, without us, would you become so famous today?’ My answer to them was that a fighter is considered a fighter only when they face a disaster or a monster. As a matter of fact, it’s this country’s politics that created me. Without them, it is very likely that I would be a good for nothing.
#000046
La policanoj, kiuj pridemandis min en Ĉinio, ankaŭ demandis, ĵus antaŭ la fino de miaj 81 tagoj en aresto: “Ai Weiwei, se ni ne estus tie, ĉu vi fariĝus tiel fama nun?” Mi diris al ili, ke batalanto estas agnoskita tia nur kiam li luktas kontraŭ katastrofo aŭ monstro. Fakte, estas la politiko de tiu lando, kiu naskis min. Sen ĝi, tre verŝajne mi estus nur nekapabla bonulo.
#000047
La batalo pri ĉifromonaj revoj en Mjanmao
#000051