Ni ĉiuj rolas klaŭne ĉe uzado de lingvo. Vole-nevole,
deve-devigate ni lernas la gepatran, la anglan, Esperanton...
"ni travivas senfinan kulturan maskeradon, unuavice truditan
#000002
La lingva kaj kultura problemo starigas la alternativon de
tradicio kaj racio. Konservi tradicion iafoje postrestigas nacion
kaj damaĝas popolanajn korpon kaj spiriton, ĉar tradicioj ofte
evoluis el malscienco. Ni heredu bonajn tradiciojn de niaj
pragepatroj, sed forlasu tiujn kiuj pruviĝas jam malbonaj.
Koncerne lingvon, iam ŝajne mankas kriterio, kaj ekfunkcias nur
#000003
Rilate heredon kaj evoluigon Montagut staras en la mezo.
Enhave Karnavale estas kuniĝo de historio kaj adapto.
Lingve la libreto ŝajnas neŭtrala -- nek avangarda nek
malavangarda; ĝia lingvaĵo estas fundamente bona.
#000007
Tiamaniere la du ĉefideoj enlibraj: alilingvigo de iu popolo
kaj nekompreno pri la specifeco de alilingva popolo -
kontrastiĝas kaj meditigas pri iu rolo de la internacia lingvo.
#000012
Abel Montagut bone regas sian poetmetion kaj liveras ĝuindajn
versojn, ĉu kiam li blankverse variigas ritmon kaj prozodion,
ĉu kiam li per rimitaj versoskemoj kaptas la leganto-atenton kaj
nin entrenas en sian poezimondon. De aleksandro al dekunusilabo,
de naŭsilabo al libera verso, li ekspluatas riĉan metrikan
gamon por enetosigi la karnavalpriskribojn de la kataluna
#000013
Ŝerce sed senrefute la aŭtoro mergigas nin en lingvan
sorĉaĵon. La tekstobeligaj komparoj, tiom eminente kaj
vervstile ekspluatitaj en lia "Poemo de Utnoa",
reaperas, foje, ankaŭ ĉivolume por svinge plisonorigi la
poemcitron, kiel ĉe ero (278):
#000015
El la poeta sorĉistmaniko magie plu elbobeniĝas la kvazaŭ
galimatie simplaj popolkantoj, kiuj envortigas fabelojn kaj
legendojn de verŝajne pratempaj popolbardoj. Ili kutime
priskribas la testamenton de l' karnavalulo kaj ties detruon per
taŭgaj kornobatoj aŭ forbruligo. Sed la aŭtora lerto ĉiam
sukcesas enplekti verse sian personan poettembron, sian apartan
vortsonoron, foje cizelante fajnan juvelon.
#000019
Nekutima verketo, re- kaj releginda por spirita ĝuo kaj
#000020
Stranga libreto, belege prezentita sur iom diketa
papero, kun ĉarmaj bildoj. Sed ho, kiel oni legu tiaĵon?
#000021
Eble plorinde ke tiajn kantojn li ne enmetis. La tuto fariĝus
#000023
Sed stop! - nepre mi devas malforgesi, ke nia revuo estu
legata: do certe kelkaj el vi intertempe venis al la prava
demando: Kion temas ĉi tio? - Nu, temas libreton, kiu provas
komuniki iomete la etoson de karnavalo. Vi ja scias: tia festo en
kiu oni sin alivestas, kondutas iom nereale (surealisme?) kaj ne
farante tion kvazaŭ psike malsaniĝinto, sed nur pormomente:
ĝuste nur en la limoj de tiuj kelkaj tagoj.
#000024
Tial la verko disfalas en klare indikitaj eroj: je paĝo 7 "la
anoncisto diras: estas dimanĉo" kaj sekvas poemoj, foje
kun, foje sen rimoj, kiuj traktas diversajn okazaĵojn de l'
disvolviĝanta karnavalo. Centra estas giganto - pupo - kiun la
#000025
Kvazaŭ apendice finas la volumeton du apokrifaj rakontoj pri
la inĝenia hidalgo Don Kiĥoto eksterlande...
#000031
Ankaŭ la bildoj, kiel dirite, estas vere bonaj. Unu
speciale trafis min: tiu kiu akompanas dancon de du viroj: unu
kaŭre preskaŭ eksidas surgrunde, tamen ne tuŝante ĝin, dum la
alia unupiede starante turniĝas piedostreĉe super lia kapo.
#000033
*Originale: Poemo de Utnoa, iom sciencfikcia epopeo pri
la kultura senco de nia mondo. En la Kataluna aperis prozoversio:
La Gesta d'Utnoa. Traduke el la Kataluna: Amkantoj
de Aŭsias March, 60 poemoj el la 15a jarcento.
#000034