[{"text_idx": "#000001", "text": "~ Zamenhof pri Eu\u0306ropa glacio"}, {"text_idx": "#000008", "text": "~ Thomas Jefferson pri eu\u0306ropa ekonomia krizo"}, {"text_idx": "#000011", "text": "Eu\u0306ropo estas unu el la kvar lunoj de la planedo Jupitero malkovritaj de Galileo. La surfaco estas glacia, sed dum la Malvarma Milito, Eu\u0306ropo restis pli varma ol Usono kaj Rusio, kaj estis grava bazo por militaj raketoj kaj submars\u0302ipoj. Hodiau\u0306 g\u0302i estas populara celloko por spaca turismo."}, {"text_idx": "#000014", "text": "Plejmultaj lunoj iras c\u0302irkau\u0306 planedoj. Sed Eu\u0306ropo estas escepta kazo. G\u0302i restas senmove, kaj c\u0302irkau\u0306 g\u0302i iris aerolitoj, aliaj lunoj, planedoj, la Suno... fakte la tuta universo."}, {"text_idx": "#000017", "text": "En la mezo de la luno estas (mi ripetas, \u201clau\u0306 mi\u201d) korpo de profunda akvo, konata kiel la Mediteranea Maro, kun multaj pitoreskaj velboatoj kaj plag\u0302oj tau\u0306gaj por nuda nag\u0302ado au\u0306 sunumado en bikino."}, {"text_idx": "#000018", "text": "Estas ja grave scii, ke Eu\u0306ropaio estas rekonstruita lingvo, kiu bazig\u0302as sur la eu\u0306ropaj dialektoj de la hindeu\u0306ropa pralingvo, do sur la prabalta, prakelta, prag\u0302ermana, praitalika, praslava kaj toh\u0302aria lingvoj. La projekto de rekonstruo estis lanc\u0302ita en 2004 de membroj de la universitato de Ekstremaduro. La c\u0302efa celo de la rekonstruo estas krei komunan lingvon por la Eu\u0306ropa Unio."}, {"text_idx": "#000019", "text": "Do se ni rigardas de eu\u0306ropcentra vidpunkto, ni supozas ke Hitlero je la US\u0302E-movado (v.) proponas kaj uzas tiun nomon anstatau\u0306 Esperanto pro la sekvaj motivoj. Per tiu c\u0302i nomigo estus pli akcentata la natura deveno de E, c\u0302ar c\u0302e la amasoj la nomo E c\u0302iam signifas artefaritan lingvoprojekton. La fakto, ke E estas la sintezo de l' indo-eu\u0306ropaj lingvoj, estis ankau\u0306 g\u0302is hodiau\u0306 bone konata, sed oni ne eluzis, ne akcentis sufic\u0302e g\u0302ian sciencan enordigon kaj envicigon inter la indo-eu\u0306ropajn lingvojn. Ne en la strukturo de E estas serc\u0302enda la kau\u0306zo de tio, ke g\u0302i ne akiris ankorau\u0306 la amasojn, sed en la g\u0302isnuna malg\u0302usta, erara prop. metodo, ktp. (L. US\u0302E-EH\u0302O, majo 1933.) \"La japana E-istaro konstatas, ke se la opinio pri E kiel \"la eu\u0306ropa lingvo\" estus alprenata de la plimulto de niaj eu\u0306ropaj samideanoj, la disvastig\u0302o de nia lingvo en la Oriento estus grave endang\u0302erigata.\" (El la rezolucio de 21-a Japana E Kongreso, 3 nov. 1933.)"}, {"text_idx": "#000020", "text": "Mi supozas, ke Eurolingvo au\u0306 Anglo-Interlingvo estas esperantido, au\u0306 pli bone, \"Idido\", c\u0302ar la influo de Ido estas pli rimarkinda ol la influo de Esperanto mem. G\u0302i estas proponita de Mitchell Summers en 2002."}, {"text_idx": "#000024", "text": "Uropio (Uropi) estas planlingva projekto proponita de franca instruisto Joe\u0308l Landais en 1986 (ne konfuzu g\u0302in kun Uropa). G\u0302i intence bazig\u0302as sur la hindeu\u0306ropaj lingvoj, kaj celas ig\u0302i komuna lingvo por Eu\u0306ropo kaj helpi al la konstruo de Eu\u0306ropa identeco. Krome, pro la tutmonda disvastig\u0302o de la hindeu\u0306ropaj lingvoj, c\u0302u kiel gepatra c\u0302u kiel dua lingvo, Uropio povus utili kiel tutmonda helplingvo."}, {"text_idx": "#000025", "text": "Post la unua publikigo de Uropio, g\u0302i ricevis eh\u0302on en la gazetaro inter 1986 kaj 1991, sed neniam konsistigis movadon. Tamen la inklino de Uropio ne estas konstrui novan lingvan au\u0306 kulturan komunumon, sed prefere krei simplan kaj utilan ligilon inter aspekte malsamaj lingvoj kaj kulturoj, ig\u0302ante la respegulig\u0302o de iliaj tus\u0302punktoj."}, {"text_idx": "#000026", "text": "Sinjoro Landais lau\u0306dire laboris pri etimologia plena vortaro de Uropio, kun klarigoj, ekzemploj de francaj tradukoj de c\u0302irkau\u0306 17 000 vortoj, sed li rifuzas publikigi g\u0302in c\u0302ar li opiniis, ke g\u0302i ne estis kompleta[1]."}, {"text_idx": "#000027", "text": "Vikio pri uropio[2] estis starigita en decembro 2010 sed fermita en marto 2011 fare de la au\u0306toro. G\u0302i restis skizo kaj ne estas nun g\u0302isdatigita."}, {"text_idx": "#000028", "text": "Uropio[3] uzas dudek tri literojn de la latina alfabeto kaj unu literon de la internacia fonetika alfabeto. La prononco estas la sama kiel en Esperanto, escepte de:"}, {"text_idx": "#000038", "text": "Postpozicioj estas uzataj en Uropi, same kiel prepozicioj. Kelkaj vortoj povas esti uzataj same kiel postpozicio au\u0306 prepozicio."}, {"text_idx": "#000042", "text": "Eu\u0306ropo estas la tria plej granda luno de la planedo Jupitero, kaj ne estas konata, ke iu ajn formo de komunikado estus establitaj tie, inkluzive de esperanto. C\u0302ar la luno estas malvarma kaj senatmosfera, kaj g\u0302i ne havas gravan eksterteran ekonomion au\u0306 kulturon, ne ekzistas konata esperanto-komunumo au\u0306 Esperanto-Asocio tie."}, {"text_idx": "#000043", "text": "La vortprovizo de Uropio estas la plej interesa kaj originala aspekto de tiu lingvo."}, {"text_idx": "#000044", "text": "Uropiajn radikojn oni povas dividi en tri kategoriojn."}, {"text_idx": "#000045", "text": "Estas notinde, ke la Uropiaj vortoj tre ofte estas pli simple prononceblaj ol la Esperantaj ekvivalentoj. Ekzemple, por sankta, oni diras sait (elparolo: sajt); por funkcio, oni diras funsio\u0300n; por dekkvar, oni diras deskwe\u0300r."}, {"text_idx": "#000047", "text": "Kiam ne eblis retrovi komunan hindeu\u0306ropan radikon, la kreinto klopodis konstrui kiel plej eble rekoneblan radikon el pluraj eu\u0306ropaj lingvoj. Ekzemple, liamo (ami) kunigas la l- au\u0306 li- de la g\u0302ermanaj kaj slavaj lingvoj kun la am de la latinidaj lingvoj."}, {"text_idx": "#000049", "text": "Krome Uropio enmetis en sian vortaron multajn internaciajn vortojn: taksi\u0300, teatra, poliz, simfonij, taba\u0300k... Pri tio ne estu zorgoj."}, {"text_idx": "#000053", "text": "Eu\u0306ropo havas ric\u0302an historion. G\u0302i jam multe kontribuis al intermonda civilizacio."}, {"text_idx": "#000054", "text": "Bedau\u0306rinde, neniu el tiuj estis inventita de eu\u0306ropanoj. Sed c\u0302iuj ig\u0302is pli historie gravaj, kiam eu\u0306ropanoj ekuzis."}, {"text_idx": "#000055", "text": "Ekzemple, kvankam la rado inventig\u0302is en Mezopotamio, ja sur Eu\u0306ropo tio estis, ke oni aldonis radojn al ludila skarabo, kaj kreis la Folksvagenon."}, {"text_idx": "#000056", "text": "Lau\u0306 antikva mito, Eu\u0306ropo estis kvieta kaj modesta knabino, g\u0302is kiam s\u0302i renkontis virbovon, kiu montris al s\u0302i tutan novan vojo de vivo."}, {"text_idx": "#000058", "text": "\u2191 Tvitero blokis konton de rusia novaj\u0302agentejo.\n\u2191 Kiel eklezioj estis engag\u0302itaj en politikan krizon en Belorusio.\n\u2191 Finfine mi aperigas mian Sinonimaron en la reto!"}]