[{"text_idx": "#000000", "text": "La unua aktivaj\u0302o en la oficiala tagordo de brazila prezidento Luiz Ina\u0301cio Lula da Silva dum lia s\u0302tata vizito al C\u0302inio (de la 12-a g\u0302is la 15-a de aprilo) estis la enpostenig\u0302a ceremonio de la brazila eksprezidento Dilma Rousseff kiel prezidento de la Nova Disvolvig\u0302a Banko (NDB), ankau\u0306 konata kiel \"banko de BRICS\", matene de la 13-a de aprilo. Gravas substreki, ke Dilma ludis esencan rolon en la fondig\u0302o de tiu banko kaj estis unuanime elektita de la membros\u0302tatoj kiel g\u0302ia prezidento. Krom g\u0302iaj fondintoj, Brazilo, Rusio, Barato, C\u0302inio kaj Sudafriko, la banko ankau\u0306 havas aliajn tri membrolandojn, Banglades\u0302o, Unuig\u0302intaj Arabaj Emirlandoj kaj Egiptio."}, {"text_idx": "#000001", "text": "Por c\u0302eesti tiun eventon, mi vojag\u0302is al S\u0302anhajo vespere de la antau\u0306a tago, kaj sekvamatene iris al la sidejo de NDB, bela kaj impona konstruaj\u0302o en la urbocentro. Mi vidis la alvenon de la brazila delegitaro kaj sekve atendis g\u0302in en granda salono."}, {"text_idx": "#000002", "text": "En sia parolado, Dilma rememoris la kupolkunvenon de BRICS en Fortalezo en 2014, kiam NDB estis fondita. Ekde tiu momento s\u0302i akompanas g\u0302ian evoluon, kaj s\u0302i ankau\u0306 bone konas la realon de plurflankaj disvolvig\u0302aj bankoj kaj la bezonojn pri financado de sudaj landoj."}, {"text_idx": "#000003", "text": "Dilma substrekis, ke NDB provizas monpruntojn al siaj membrolandoj sen fari politikajn postulojn, kaj emfazis la kreskantan ekonomian gravecon de BRICS, kies ekonomio jam superas tiun de G7. Kvankam c\u0302iu disvolvig\u0302anta lando havas siajn specifajn problemojn, tamen ili kune estas pli facile agadi por solvi la problemojn. La fondig\u0302o de NDB montras la gravecon estigi strategiojn kaj partnerecojn kaj kune trakti la realojn de sudaj disvolvig\u0302emaj landoj, por tiel plifortigi plurflankismon."}, {"text_idx": "#000004", "text": "Ekspansii la bankon, per kresko en la nombro de membrolandoj kaj plifortigo de g\u0302ia kapablo roli kie kunlaborplatformo, estas nepra afero. La banko devas forte kunlabori kun la registaroj de siaj membrolandoj, disvolvi novigajn modelojn por disvolvado, kapti rimedojn el la plej diversaj merkatoj de la mondo, doni prioritaton al enlandaj merkatoj, sin protekti kontrau\u0306 riskoj rilataj al kurz-s\u0302ang\u0302oj, antau\u0306enigi inkluzivigon kaj kontrau\u0306batali malegalecon. NDB subtenas proejektojn kapablajn plibonigi la vivkvaliton de homoj en malric\u0302aj kaj marg\u0302enigitaj komunumoj."}, {"text_idx": "#000005", "text": "Dilma ankau\u0306 menciis la gravecon de NDB pri serc\u0302ado de partnerecoj kaj kunlaboro kun aliaj institucioj, c\u0302efe tiuj de membrolandoj de NDB, kiel aliaj disvolvig\u0302aj bankoj, financaj institucioj kaj agentejoj de UN."}, {"text_idx": "#000006", "text": "Poste estis la vico de prezidento Lula fari sian paroladon. Mi rigardis c\u0302irkau\u0306e kaj vidis homojn tre atentaj. Silenton rompis nur la aplau\u0306doj, kiuj plurfoje interrompis lian paroladon. Mi tiam sentis, ke tiu Brazilo pri kiu mi iam fieris estas reveninta."}, {"text_idx": "#000007", "text": "La parolado de Lula estis poste publikigita, kaj tiu publikigita versio estas legebla en Esperanto c\u0302e "}, {"text_idx": "#000008", "text": "Tamen, post la legado de tiu parolado, prezidento Lula elektis improvize paroli iom pli. Lula improvize parolas multe pli bone, vortoj eliras el la koro, kaj li havas eksterordinaran talenton inspiri la homojn, elegante denunci la maljustecon kaj veki empation de la spektantaro. Lula estas elstara humanisto, kaj vive au\u0306skulti lian parolon estis neforgesebla momento de mia vivo. Li volis trakti du temojn: internaciaj financoj kaj la kresko de malamo en la mondo."}, {"text_idx": "#000009", "text": "\"Iam en Brazilo, c\u0302iujare iris homoj de IMF superrigardi la librotenadon de la lando. Ni s\u0302ang\u0302is la regulojn. Se iu pridubas nian kapablon, ni devas ilin atentigi pri tio, kion ni jam faris en regado de Brazilo: ni pagis s\u0302uldojn, realigis ekonomian kaj socian inkluzivigon kaj disvolvadon, kontrolis la inflacion, pruntis monon al IMF kaj estigis monfonduson kiu ankorau\u0306 hodiau\u0306 balastas Brazilon,\" deklaris Lula, kiu poste aldonis, ke ne estas rolo de banko superrigardi elspezojn de landaj registaroj, kiel ili faras, ekzemple, en Argentino. La revo de BRICS estas krei fortan mekanismon por antau\u0306enigi disvolvadon sen sufoki la landojn."}, {"text_idx": "#000010", "text": "Sekve venis unu el la plej atentokaptaj momentoj de lia parolado: \"C\u0302iunokte mi demandas min, kial ni bezonas fari komercon garantiitan de dolaro anstatau\u0306 nia propra monunuo? Kial banko kiel NDB ne povas havi alternativan monunuon al dolaro?\" Homoj aplau\u0306degis. La hegemonio de dolaro en internacia komerco, kaj g\u0302ia uzo kiel geopolitika armilo malplac\u0302as al la popoloj de disvolvig\u0302antaj landoj."}, {"text_idx": "#000012", "text": "Kaj tiam venis la pinta momento de la parolado: \"Ni havas novan taskon, malaperigi la malamon, kiu estis kas\u0302ita kaj ni supozis, ke g\u0302i ne plu ekzistis. Ni vivas jardekon de malamo. Nun, krom prizorgi la taskojn de regado, ni ankau\u0306 bezonas prizorgi la kapojn de la homoj, kiuj estas s\u0302ang\u0302itaj pro tio, ke homoj estas traktataj kiel algoritmoj. Humaneco bezonas reagi, ni devas prizorgi niajn animojn, lerni etendi la manon,\" deklaris la prezidenton antau\u0306 ol konkludi: \"Ni bezonas regi la individuismon kiu iom post iom farig\u0302as normo en c\u0302iutaga vivo, c\u0302ar homoj estis kreitaj por vivi en komunumo, ne en izoliteco, do ni devas reakiri nian kapablon esti solidaraj kaj helpi unuj la aliajn.\""}]