[{"text_idx": "#000002", "text": "C\u0302u vi forgesis vian pasvorton?"}, {"text_idx": "#000004", "text": "Enhavas iujn ajn de miaj terminoj"}, {"text_idx": "#000006", "text": "La plej antikva urbo de Eu\u0306ropo estas Knossos, sur la granda insulo Kreto apud Grekujo. G\u0302i estis fondita jam en la Neolitika periodo, tio estas en la malfrua S\u0302ton-epoko. Knossos lau\u0306 la antikvaj grekaj skribaj\u0302oj estis la plej granda kaj grava urbego de Kreto. C\u0302irkau\u0306 la jaro 2000 a.K.E., la log\u0302antaro de la urbo atingis 18,000 homojn."}, {"text_idx": "#000007", "text": "La palaco de Knossos estis la politika centro de la Minoaj civilizo kaj kulturo. G\u0302i estis forlasita en iu nekonata periodo je la fino de la Malfrua Bronz-epoko, c\u0302irkau\u0306 1380-1100 a.K. Oni ne scias, kial la homoj forlasis g\u0302in, sed la plej grava kialo vers\u0302ajne estis natura katastrofo pro la erupcio de vulkano en la insulo Santorino 125 km. for de Kreto."}, {"text_idx": "#000008", "text": "Minos Kalokairinos (1843-1907), loka komercisto kaj neprofesia arkeologo, estis la unua kiu malkovris restaj\u0302ojn de la Bronzepoka palaco en 1878. Poste la brito Arthur Evans (1851-1941) dau\u0306rigis liajn esplorojn. Evans taksis la fondadon de la palaco de Knossos je c\u0302irkau\u0306 8000 a.K.E."}, {"text_idx": "#000009", "text": "La fundamentoj de la palaco estis konstruitaj el s\u0302tonoj sur kadro de lignaj tabuloj kaj kolonoj. La c\u0302efa parto estis konstruita el grandaj, ne-bakitaj brikoj."}, {"text_idx": "#000010", "text": "La muroj de la c\u0302ambroj kaj pasejoj interne de la palaco estis tre bele pentritaj. Ili montris scenojn el la c\u0302iutaga vivo kaj ankau\u0306 procesiojn. Sed estas strange, ke milito-scenoj ne trovig\u0302as inter ili. La pentraj\u0302oj montras la vestaj\u0302ojn de la tempo. La virinoj estas bele vestitaj kun longaj jupoj, tre malgrandaj talioj, kaj malkovritaj mamoj."}, {"text_idx": "#000011", "text": "Kiam homoj pensas pri la Palaco de Knossos, ili pensas pri la fama labirinto de la grekaj rakontoj. Lau\u0306 la legendo, la labirinto estis konstruita de Dedalo. Tie log\u0302is la timinda Minotau\u0306ro, kiu estis duone viro, duone bovo. C\u0302iujare la najbaraj reg\u0302landoj devis sendi sep junulojn kaj sep junulinojn al la labirinto kiel mang\u0302aj\u0302on por la Minotau\u0306ro. Finfine la Minotau\u0306ro estis mortigita de la heroo Tezeo."}, {"text_idx": "#000012", "text": "Per jena filmeto (sen vortoj) vi povos spekti rekonstruon de la palaco, kiu montras, kiel g\u0302i iam aspektis."}, {"text_idx": "#000013", "text": "Vasil Kadifeli estas turka esperantisto kaj aktivulo en la turka movado."}, {"text_idx": "#000014", "text": "a.K.E.: antau\u0306 Komuna Erao (= antau\u0306 la jaro nulo lau\u0306 la internacie uzata sistemo).\narkeologo: sciencisto, kiu serc\u0302as kaj studas restaj\u0302ojn el malnovegaj tempoj."}, {"text_idx": "#000015", "text": "baki: kuiri panon, kukojn, sed ankau\u0306 potojn au\u0306 aliajn objektojn, en fermita kesto au\u0306 en truo sub la tero."}, {"text_idx": "#000016", "text": "briko: malmola aj\u0302o kun regula formo uzata por konstrui murojn, domojn kaj aliajn konstruaj\u0302ojn."}, {"text_idx": "#000017", "text": "bronzo: metalo farita el du au\u0306 pli da metaloj miksitaj kune, ofte uzata en la prahistoria periodo por fari ilojn, artaj\u0302ojn, kaj aliajn objektojn."}, {"text_idx": "#000018", "text": "civilizo: altnivela stato de la homa socio; evoluinta socio, nun sufic\u0302e malproksima de sia frua kaj natura stato.\nepoko: aparta tempo-periodo kun siaj propraj ecoj.\nerupcio: subita elj\u0302eto de fajro, s\u0302tonegoj, kaj bolantaj fumoj kaj gasoj, el monto."}, {"text_idx": "#000019", "text": "heroo: homo kiu faris eksterordinare grandajn au\u0306 kurag\u0302ajn agojn; c\u0302efa persono de rakonto, teatraj\u0302o kaj simile.\nkatastrofo: subita, malfelic\u0302ega okazaj\u0302o, kun teruraj sekvoj por homoj kaj objektoj.\nkolono: alta, rekta parto de konstruaj\u0302o, kutime el s\u0302tono."}, {"text_idx": "#000020", "text": "labirinto: neregula sinsekvo de vojoj, arang\u0302itaj tiel ke estas malfacile trovi la elirejon."}, {"text_idx": "#000021", "text": "legendo: rakonto pri malnovaj okazaj\u0302oj, en kiu la historiaj faktoj estas intermiksitaj kun imagitaj mirindaj\u0302oj.\nmamoj: du elstaraj\u0302oj sur la brusto de virino, kiuj produktas lakton por mang\u0302igi s\u0302iajn infanojn."}, {"text_idx": "#000022", "text": "palaco: grandega kaj tre brila domo de reg\u0302o au\u0306 alia homo de tre alta socia nivelo; domego de grava s\u0302tata oficejo."}, {"text_idx": "#000023", "text": "procesio: mars\u0302ado de homoj, unu post alia, kutime en speciala okazo."}, {"text_idx": "#000024", "text": "sceno: seninterrompa peco de teatraj\u0302o, filmo au\u0306 romano, pri unu situacio, kaj okazanta kutime en unu loko; vidindaj\u0302o prezentata al la rigardanto en bildo au\u0306 foto.\ntalio: parto de la homa korpo, cirkau\u0306 la mezo de la korpo sub la brusto."}, {"text_idx": "#000025", "text": "vulkano: monto, kiu elvers\u0302as fajron, kaj bolantajn fumojn kaj gasojn el profundaj\u0302oj sub la tero."}, {"text_idx": "#000027", "text": "La granda insulo Kreto situas ne \u201capud\u201d, sed en Greklando (kompreneble, apud kontinenta Greklando!) En Balkanio (kaj ne nur), tiaj detaloj povas estigi akrajn kverelojn !"}, {"text_idx": "#000028", "text": "@AngelosHo jes, vi pravas, kompreneble! Pardonu - tio estis mia eraro kiel redaktanto, ne eraro de la verkinto Vasil!"}, {"text_idx": "#000033", "text": "Via antau\u0306a enhavo estas reenmetita. Malplenigi redaktilon"}]