[{"text_idx": "#000000", "text": "Wikipedia's Thesaurus as translated by GramTrans"}, {"text_idx": "#000001", "text": "En g\u0302enerala uzokutimo, tezau\u0306ro estas referenclaboro kiu listvortoj grupigitaj kune lau\u0306 simileco de signifo (enhavanta sinonimojn kaj foje antonimojn), kontraste al vortaron, kiu disponigas difinojn por vortoj, kaj g\u0302enerale listigas ilin en alfabeta sinsekvo.\nLa c\u0302efcelo de tiaj referenclaboroj devas helpi al la uzanto \"trovi la vorton, au\u0306 vortojn, de kiuj [] ideo povas esti plej konvene kaj trafe esprimis\" - por citi Peter Mark Roget, arkitekton de la plej konata tezau\u0306ro en la angla lingvo."}, {"text_idx": "#000002", "text": "Kvankam inkluzive de sinonimoj, tezau\u0306ro ne estus prenita kiel kompleta listo de c\u0302iuj sinonimoj por speciala vorto.\nLa kontribuoj ankau\u0306 estas dizajnitaj por desegnado de distingoj inter similaj vortoj kaj kunlaborado en elektado precize la g\u0302usta vorto.\nMale al vortaro, tezau\u0306reniro ne donas la difinon de vortoj."}, {"text_idx": "#000003", "text": "En bibliotekscienco kaj informadik tezau\u0306roj estis vaste uzita por precizigi domajnomodelojn.\nLastatempe, tezau\u0306roj estis efektivigita kun Simple Knowledge Organization System (SKOS)."}, {"text_idx": "#000005", "text": "La vorto \"tezau\u0306ro\" estas derivita de 16-ajarcenta New Latin, en victurno de latina the\u0304saurus , kiu estas la Latinigo de la greka \u03b8\u03b7\u03c3\u03b1\u03c5\u03c1\u03bf\u0301\u03c2 ( te\u0304sau\u0306ros), \"trezoro, fisko, magazeno\".\nLa vorto te\u0304sau\u0306roj estas de necerta etimologio.\nDouglas Harper derivas g\u0302in de la radiko de la greka verbo\u03c4\u03b9\u03b8\u03b5\u0301\u03bd\u03b1\u03b9 titenai, \"por meti, por loki.\"\nRobert Beekes malaprobis hindoeu\u0306ropan derivaj\u0302on kaj sugestis antau\u0306-grekan sufikson \u00f7 - arwo- ."}, {"text_idx": "#000006", "text": "De la 16-a g\u0302is la 19-a jarcentoj, la esprimo \"tezau\u0306ro\" estis aplikita al iu vortaro au\u0306 encylopedia, kiel en la Thesaurus linguae latinae (1532), kaj la Thesaurus linguae graecae (1572).\nLa elvokiva \"kolekto de vortoj arang\u0302itaj lau\u0306 senco\" unue estas atestita en 1852 en la titolo de Roget kaj tesau\u0306rer estas atestita en la mezanglo por \" kasisto \"."}, {"text_idx": "#000007", "text": "En antikvo, Philo of Byblos (Filo de Aleksandrio de Byblos) verkis la unuan tekston kiu povus nun esti nomita tezau\u0306ro.\nEn sanskrito, la Amarakosha estas tezau\u0306ro en versformularo, skribita en la 4-a jarcento."}, {"text_idx": "#000008", "text": "La unua moderna tezau\u0306ro estis Roget's Thesaurus , unue kompilita en 1805 fare de Peter Mark Roget, kaj publikigis en 1852.\nC\u0302ar g\u0302ia publikigo g\u0302i neniam estis el presaj\u0302o kaj dau\u0306re estas vaste uzita laboro trans la anglalingva mondo.\nKontribuoj en Roget's Thesaurus estas listigitaj koncipe prefere ol alfabete.\nRoget priskribis sian tezau\u0306ron en la antau\u0306parolo al la unua eldono:"}, {"text_idx": "#000009", "text": "G\u0302i nun estas preskau\u0306 kvindek jaroj de kiam mi unue projekciis sistemon de vorta klasifiko simila al tio sur kiu la nuna laboro estas konstruita.\nElpensado ke tia kompilo eble helpos al provizo miajn proprajn mankojn, kiujn mi havis, en la jaro 1805, kompletigis klasifikitan katalogon de vortoj sur malgranda skalo, sed sur la sama principo, kaj preskau\u0306 en la sama formo, kiel la Tezau\u0306ro nun publikigis."}, {"text_idx": "#000013", "text": "La vortardifino de tezau\u0306ro c\u0302e Vikivortaro"}, {"text_idx": "#000014", "text": "Tezau\u0306ro estas aro de terminoj, kiuj apartenas al iu konkreta fako au\u0306 temo, iam kun difinoj (tiam g\u0302i similas al vortaro), sed c\u0302iam kun informoj pri iliaj rilatoj - hiperonimoj, hiponimoj, sinonimoj, antonimoj, ktp. La celo de tezau\u0306ro estas doni lau\u0306eble plej vastan ilaron por komunikado kadre de tiu fako au\u0306 temo, klarigante la sencon de vortoj plejparte per ilia pozicio rilate al aliaj. En informa teknologio, tezau\u0306ro reprezentas datumbazon au\u0306 liston de semantike ortecaj aktualaj serc\u0302oklavoj. En la artefarita inteligenteco, oni foje nomas tezau\u0306ron ontologio."}, {"text_idx": "#000015", "text": "Etimologie la vorto tezau\u0306ro signifas \"trezoro\" (latine the\u0304saurus, kiu venas de la greka \u03b8\u03b7\u03c3\u03b1\u03c5\u03c1\u03bf\u0301\u03c2)."}, {"text_idx": "#000016", "text": "3-4-a jarcento a.K.: Amara-Kos\u0302a, la unua kaj plej grava sanskrita tezau\u0306ro verkita en poezia formo de Amara Sinh\u0302a kun 10000 vortoj;\n1-a jarcento p.K.: \"Vortaro de Sinonimoj\" de Filono el Bibloso;\n1805: la unua ekzemplo de tezau\u0306ro en nuntempa senco, la Tezau\u0306ro de Roget, estis verkita de Peter Roget (Roj\u0302ej'), kaj eldonita en 1852. Vortoj en la Tezau\u0306ro de Roget listig\u0302is lau\u0306koncepte anstatau\u0306 lau\u0306aboce;\n2004: Vikivortaro, plurlingva libere redaktebla vortaro kaj tezau\u0306ro.\nEurovoc, 23-lingva tezau\u0306ro prizorgata de la Oficejo por Publikigo de la Eu\u0306ropa Unio, kiu enhavas kontrolitan vortaron por indeksigo de EU-rilataj dokumentoj."}]