[{"text_idx": "#000002", "text": "Tiu c\u0302i spektolisto venas de Cinemata [en], platformo pri sociaj kaj naturprotektaj filmoj pri Azio-Pacifiko. G\u0302i estas projekto de EngageMedia [en], neprofitcela organizaj\u0302o pri amaskomunikado, teknologio kaj kulturo. Redaktita kaj republikigita lau\u0306 interkonsento pri enhav-kunhavigo kun Global Voices."}, {"text_idx": "#000003", "text": "Celebrante la Mondan tagon de medio la 5-an de junio EngageMedia kunordigis spektoliston de dokumentfilmoj kaj filmetoj pri kiel komunumoj tra la Pacifik-Azia regiono klopodas konservi kaj defendi siajn lokojn kontrau\u0306 media degradado, industriigo kaj klimats\u0302ang\u0302o. Tiuj filmetoj c\u0302e Cinemata, miksaj\u0302o de novaj eldonoj kaj verkoj el la arkivoj, gvidos nin de [provinco] Nova Biskajo (filmo \u201eDagami Daytoy\u201c) en Filipinoj kaj provinco Nam \u0110i\u0323nh [provinco en la Delto de la Rug\u0302a Rivero] en Vjetnamio (filmo \u201eAnother Exodus\u201c), al Saravako en Malajzio (filmo \u201eMelikin\u201c) kaj Taung\u0302i en Mjanmao (filmo \u201ePlastic Outlive Us\u201c)."}, {"text_idx": "#000006", "text": "En \u201eJen nia lando\u201c filipina filmoproduktisto Noni Abao rakontas, kiel lokaj indig\u0302enoj de Nova Biskajo (Nueva Vizcaya), en nordo de Filipinoj, kontrau\u0306staras jarojn da degradado de la vivmedio alvokante fermon [en] de OceanaGold, kiu estas unu el la plej grandaj produktantoj de kupro kaj oro en la mondo. Tiu c\u0302i dokumenta filmo gajnis la c\u0302efan premion de Gawad Cultural Center of the Philippines Para sa Alternatibong Pelikula at Video en 2020 kaj ricevis la duan lokon en la konkurso Yale Environment 360 Video Contest (2020). Ekde kiam Abao finis filmadon, dekoj da aktivuloj, kiuj partoprenis blokadon de la vojoj, estis arestitaj post konfliktoj kun polico kaj reprezentantoj de la minista kompanio."}, {"text_idx": "#000008", "text": "Zakaria Ismail kredas, ke lia dia alvoko estas defendi la c\u0302ebordajn fis\u0302kaptistojn de ter-akira projekto en suda Penang. La projekto kovros iliajn nunajn fis\u0302kaptejojn per 18 kvadrataj kilometroj de nov-akirita tero. Li kaj la aliaj vilag\u0302anoj estas parto de tiel nomata B40, la 40% de la plej malric\u0302aj malajziaj familioj kun c\u0302iumonata enspezo de RM 3900 (949 usonaj dolaroj/794 euro) au\u0306 sube. En la historio pri klasbatalo, pri konflikto inter novaj kaj tradiciaj valoroj, pri la Makiavelecaj intervenoj de politikistoj, Zakaria alparolas sian Dion por ricevi sag\u0302on kaj kurag\u0302on, kiujn li bezonas por kontrau\u0306stari la ambiciajn projektojn en Nova Malajzio."}, {"text_idx": "#000010", "text": "Bagus, 20-jarag\u0302a kamparano, kiu log\u0302as en fekunda areo de la Kendeng-montaro en centra parto de Javo, maltrankvilig\u0302as pro la damag\u0302o, kiun ricevas la vivmedio de lia regiono. Kun sia punka bando \u201eKendeng Squad\u201c Bagus voc\u0302igas tiun maltrankvilecon. Li filmis muzikan filmeton \u201eBerani Bertani\u201c por registri la sonojn de detruado, kiu okazas en la naturo. Bagus esperas, ke la muziko inspiros la junularon al naturprotektado."}, {"text_idx": "#000012", "text": "Fis\u0302kaptista vilag\u0302o en Vjetnamio vekig\u0302as c\u0302e murmurado de preg\u0302oj dum mara alfluo batas la ondorompilon. Fis\u0302kaptistoj de la antau\u0306a generacio trankvile rememoras la bonajn malnovajn tagojn kaj senpacience atendas, kio sekvos. Ili scias pri la regula eliro enlanden, kiu okazas c\u0302iujn 50-60 jarojn pro la altig\u0302ado de la marnivelo. Iam floranta komunumo ig\u0302is malric\u0302a fis\u0302kaptista vilag\u0302o, dum fekundaj kampoj kaj fruktodonaj g\u0302ardenoj neniig\u0302is pro batoj de maraj ondoj. \u201eAlia Eliro\u201c estas mallonga dokumentfilmo de vjetnama filmoproduktisto Le Nguyen."}, {"text_idx": "#000013", "text": "Tiu c\u0302i alvoka filmeto estis uzita por altiri atenton de la centra registaro de Mjanmao [Birmo, ndlr] al la problemo de sekig\u0302antaj regionoj de la lando, kiuj suferas sen akvo. La filmo estis produktita en 2016 fare de partoprenantoj de la seminario Picture People, kiu okazis en Jangono, la c\u0302efurbo de Mjanmao."}, {"text_idx": "#000014", "text": "Indonezio: Dayak Facing the Giants"}, {"text_idx": "#000015", "text": "Dau\u0306ra industriig\u0302o de Indonezio endang\u0302erigas la indig\u0302enojn kaj kau\u0306zas amasan detruadon de la vivmedio fone de sociaj konfliktoj. Tiu c\u0302i dokumenta filmo montras la Dajakojn en ilia respondado al tiuj minacoj, speciale la arbaraj incendioj kaj la toksa malpurigo de la regiono."}, {"text_idx": "#000016", "text": "Tio c\u0302i estas historio de Melikin. La historio de multaj indig\u0302enaj popoloj de Saravako, kiuj perdis [en] sian denaskan landon al la kompanioj produktantaj palmoleon. Kun la helpo de koruptitaj politikistoj, preskau\u0306 10 mil hektaroj da arbaro kaj kampoj estis platigitaj kaj c\u0302irkau\u0306itaj de bariloj sen permesi al la lokanoj eniri la terenojn hereditajn de la prapatroj."}, {"text_idx": "#000017", "text": "Kambog\u0302o: Konservado de arbaro: mesag\u0302o de indig\u0302enaj virinoj"}, {"text_idx": "#000018", "text": "\u201eKlimats\u0302ang\u0302o estas reala. Por malpliigi g\u0302ian efikon ni certe devas konservi niajn arbarojn. En tiu c\u0302i filmeto vi konatig\u0302os kun virinoj kaj viroj de indig\u0302ena [malplimulta] popolo Kuj en Kambog\u0302o, ekscios pli multe pri la signifo de arbaroj por ilia vivo kaj ankau\u0306 pri tio, kiel virinoj ekhavis gvidan pozicion en la defendado de la arbaro\u201c."}, {"text_idx": "#000020", "text": "La celo de tiu c\u0302i anonco pri publika servo estas influi la log\u0302antojn de Taung\u0302i en Mjanmao tiel ke ili s\u0302ang\u0302u sian sintenon rilate al reuzo de plasto. La anonco estis produktita de la partoprenantoj al la seminario de Picture People por sociaj s\u0302ang\u0302oj en Taung\u0302i (Mjanmao) en oktobro de la jaro 2019. Taung\u0302i estas la c\u0302efurbo kaj la plej granda urbo en la montara subs\u0302tato S\u0302anio."}, {"text_idx": "#000031", "text": "La Filipinoj estis kolonio de Hispanio dum pli ol tri jarcentoj, de 1565 g\u0302is 1898, sed kontraste al aliaj iamaj kolonioj de Hispanio, la hispana lingvo ne estis instruita en la Filipinoj. Anstatau\u0306e, hispanaj monah\u0302oj kaj oficialuloj enkondukis kristanismon kaj regis la landon studante la indig\u0302enajn lingvojn de la Filipinoj."}, {"text_idx": "#000032", "text": "Hispanio submetis la tutan filipinan insularon, sed renkontis furiozan reziston inter iuj indig\u0302enaj popoloj. En la suda insulo de Mindanao, kiu antau\u0306e havis c\u0302efe islaman log\u0302antaron, hispanaj trupoj establis garnizonon proksime de Zamboanga, kiu poste estis uzata por ataki la islaman log\u0302antaron de Mindanao. Tamen, Hispanio neniam sukcesis establi kompletan kontrolon super Mindanao dum la kolonia okupado de la Filipinoj."}, {"text_idx": "#000033", "text": "Sanzorga oficejo en la urbo Zamboanga kun sia slogano: \u201cNuestro deseo un ciudad sin enfermedad\u201d (nia deziro estas urbo libera de malsanoj). Bildo kaj subskribo kun permeso de Bien Chabacano."}, {"text_idx": "#000035", "text": "Chabacano is the product of a rich cross-fertilization that could only have occurred in a region in which both great linguistic diversity and considerable overlapping areal features predominated. Chabacano is a manifestation of linguistic and cultural resilience, a language which continues to grow in number of speakers and sociopolitical impact."}, {"text_idx": "#000036", "text": "La c\u0302abakana estas la produkto de ric\u0302a fremdpolenigado, kiu nur povus okazi en regiono en kiu superregis kaj granda lingva diverseco kaj konsiderindaj similaj\u0302oj inter la regionaj lingvovariantoj. La c\u0302abakana lingvo estas la manifestig\u0302o de lingva kaj kultura rezistokapabloj, lingvo kiu dau\u0306re kreskas lau\u0306 nombro de parolantoj kaj socipolitika efiko."}, {"text_idx": "#000043", "text": "La blogo provizas mallongan historion de la c\u0302abakana, g\u0302iaj malsamaj akc\u0302entoj [en] en la provinco Zamboanga kaj la efiko de migrado kaj moderniga ekonomio [en] sur g\u0302ia evoluo. G\u0302i ankau\u0306 lamentas [en] pri manko de klopodoj por promocii la c\u0302abakanan:"}, {"text_idx": "#000044", "text": "The state of Chabacano today is lamentable. Let me sound the alarm bells as early as now! Unless more aggressive preservation efforts will be implemented, the day will come when Chabacano will only be spoken inside the home. This prediction is bleak but it is not without merit."}, {"text_idx": "#000045", "text": "La c\u0302abakana hodiau\u0306 estas en kompatinda stato. Lasu min sonigi alarmon nun! Krom se pli fortaj konservadaj streboj estos efektivigataj, la tago venos kiam la c\u0302abakana estos parolata nur en la hejmo. C\u0302i tiu antau\u0306diro veaspektas, sed g\u0302i ne estas senvalora."}, {"text_idx": "#000048", "text": "[La originalo de c\u0302i tiu artikolo aperis la 15-an de septembro 2017.]"}, {"text_idx": "#000049", "text": "Junuloj protestas kontrau\u0306 la eksterjusticaj mortigoj rilataj al drogoj. Fonto: Anakbayan. Uzata kun permeso."}, {"text_idx": "#000050", "text": "La aliancanoj de la filipina prezidento Rodrigo Duterte en la C\u0302ambro de Reprezentantoj [la malsupera c\u0302ambro de la filipina parlamento] gvidataj de la parlamentestro Pantaleon Alvarez voc\u0302donis por doni 1000 pesojn (20 usonajn dolarojn) al la bug\u0302eto por 2018 de la Komisiono pri Homaj Rajtoj [Commission on Human Rights (CHR)], konstitucia instanco, kies tasko estas certigi ke la s\u0302tato observas diversajn leg\u0302ojn kaj traktatojn rilatajn al homaj rajtoj."}, {"text_idx": "#000051", "text": "C\u0302irkau\u0306 112 leg\u0302farantoj aliancig\u0302is kun la parlamentestro en la voc\u0302dono, kiu igis la komisionon praktike sentau\u0306ga por plenumi la mandaton. CHR konsekvence eldiris siajn maltrankvilojn rilate al la ekscesoj de la \u201cmilito kontrau\u0306 drogoj\u201d de Duterte, kiu jam mortigis 13 000 suspektatojn pri drogs\u0302akrado."}, {"text_idx": "#000052", "text": "CHR estis fondita lau\u0306 la filipina Konstitucio de 1987 por malhelpi ripetadon de la grandskalaj misfaroj al homaj rajtoj faritaj dum la 21 jaroj da diktatorado de Ferdinand Marcos. Duterte plurfoje diris, ke li admiras la antau\u0306an diktatoron, al kiu li permesis esti enterigita en la Libingan ng mga Bayani (Tombejo de Herooj) en 2016."}, {"text_idx": "#000053", "text": "La malabunda bug\u0302eto estas preskau\u0306 la lasta bato de la administrado de Duterte, kiu konsideris CHR-n g\u0302enaj\u0302o dum la kampanjo por batali kontrau\u0306 neleg\u0302aj drogoj."}, {"text_idx": "#000054", "text": "Sed CHR ne estas la sola kondamnanto kontrau\u0306 la eksterjusticaj mortigoj de suspektatoj pri drogoj. Krom la opozicio, religiaj grupoj kaj pluraj civilaj organizaj\u0302oj, ankau\u0306 la internacia komunumo, nome la Eu\u0306ropa Unio kaj la Komisiono de UN pri Homaj Rajtoj prezentis sian malaprobon de la sangvers\u0302a \u201cmilito kontrau\u0306 drogoj\u201d de Duterte."}, {"text_idx": "#000055", "text": "En intervjuo al amaskomunikiloj la parlamentestro Alvarez klarigis, kial la plimulto decidis tranc\u0302i la bug\u0302eton de CHR:"}, {"text_idx": "#000056", "text": "Wala akong makitang dahilan para sustentohan kayo ng gobyernong ito. Mas gusto niyo pa protektahan ang mga karapatan ng mga kriminal, hindi ang mga biktima"}, {"text_idx": "#000057", "text": "Mi ne vidas kialon por ke la registaro financu [CHR-n]. Vi preferas protekti la rajtojn de krimuloj anstatau\u0306 tiujn de viktimoj."}, {"text_idx": "#000059", "text": "Respondante al la kritkoj de kelkaj parlamentanoj, CHR klarigas sian oficialan devon:"}, {"text_idx": "#000060", "text": "We regret that despite continued clarifications on our mandate, they have wrongly perceived our role as combative rather than a collaborative effort to bolster Philippine democracy by ensuring that all public officials are honest in the performance of their duties and adhere to universally accepted principles of human rights."}, {"text_idx": "#000061", "text": "Ni bedau\u0306ras ke malgrau\u0306 dau\u0306raj klarigadoj pri nia mandato, ili erare rigardas nian rolon kiel bataleman. Ni estas kunlabora forto por subteni filipinan demokration per certigo, ke c\u0302iuj publikaj oficialuloj estas honestaj en la plenumado de siaj devoj kaj sekvas universale akceptitajn principojn de homaj rajtoj."}, {"text_idx": "#000062", "text": "CHR diris, ke g\u0302i dau\u0306re plenumos sian mandaton ec\u0302 kun malgranda financado:"}, {"text_idx": "#000063", "text": "Despite these circumstances, we will not turn our backs on our Constitutional duty to render justice for all and give everyone their due. The concern for human rights is beyond partisanship or disagreement. We shall seek means to move forward and navigate through the hurdles mindful of our oath to serve the people and the Republic\u2014because it is what is right and what is needed of the times."}, {"text_idx": "#000064", "text": "Malgrau\u0306 la cirkonstancoj, ni ne rezignos nian konstitucian devon alporti justecon al c\u0302iuj kaj doni al c\u0302iuj tion, kion ili meritas. La zorgo pri homaj rajtoj estas trans partianeco kaj malkonsento. Ni devas serc\u0302i vojojn por antau\u0306eniri kaj navigi tra obstakloj, memorante nian j\u0302uron servi al la popolo kaj la Respubliko \u2014 c\u0302ar tio estas justa kaj necesa nuntempe."}, {"text_idx": "#000065", "text": "Post kiam la amaskomunikiloj raportis pri la bug\u0302eto de 1000 pesoj de CHR, la filipinanoj rapide esprimis siajn koleregojn en sociaj retoj."}, {"text_idx": "#000067", "text": "The 1000-peso CHR budget means the government is crap and has no regard for human rights."}, {"text_idx": "#000068", "text": "La bug\u0302eto de 1000 pesoj de CHR signifas, ke la registraro estas stulta kaj ne zorgas pri homaj rajtoj."}, {"text_idx": "#000069", "text": "Fejsbuka uzanto Kim Tanhui urg\u0302igis filipinanojn c\u0302esi toleri misfarojn al homaj rajtoj:"}, {"text_idx": "#000070", "text": "EVERY person's rights as a human must be protected, whichever official, candidate, or party he or she may be supporting."}, {"text_idx": "#000071", "text": "This is about the public tolerating this blatant disregard for human rights and morality, which unfortunately, has become the norm during the recent months. Wake up, people! This is your government telling you that your human rights is worth only P 1,000. This is your government rendering the CHR, the body which was designated to protect you from government abuses, powerless."}, {"text_idx": "#000072", "text": "C\u0302IES homaj rajtoj devas esti protektataj, ne gravas kiun oficialulon, kandidaton au\u0306 partion li au\u0306 s\u0302i subtenas."}, {"text_idx": "#000073", "text": "Temas pri la publiko toleranta la evidentajn malobservadojn de homaj rajtoj kaj moralo, kiuj, bedau\u0306rinde, farig\u0302is normo dum lastaj monatoj. Vekig\u0302u, homoj! C\u0302i tiu estas via registraro, kiu diras al vi, ke viaj homaj rajtoj valoras nur 1000 pesojn. C\u0302i tiu estas via registraro, kiu faras CHR-n, la instancon nomumitan por protekti vin de registraraj misfaroj, senpotenca."}, {"text_idx": "#000074", "text": "Uzanto de Tvitero @DonyaJemimah faris rapidan kalkulon por rimarkigi kiel aliancanoj de Duterte pritaksis homajn rajtojn:"}, {"text_idx": "#000075", "text": "- sushi (@DonyaJemimah) Septembro 13, 2017"}, {"text_idx": "#000076", "text": "Ec\u0302 speciala raportisto de UN pri eksterjusticaj, senproceduraj au\u0306 arbitraj ekzekutoj, Agnes Callamard, afis\u0302is sian konsternon:"}, {"text_idx": "#000078", "text": "Kondamninda kaj absurda: #Philippines [Filipina] Parlamento reduktas la jaran bug\u0302eton de la Komisiono pri Homaj Rajtoj al 20 usonaj dolaroj @UNHumanRights"}, {"text_idx": "#000079", "text": "Ec\u0302 kelkaj subtenantoj de la prezidento esprimis sian s\u0302okon pro la impertinenta ago de la Malsupera C\u0302ambro. Post la decidoj de la Malsupera C\u0302ambro en la decidprocedo pri la bug\u0302eto, estas nun la vico de iliaj kolegoj en la Senato, la Supera C\u0302ambro de la Filipina Parlamento, kies membroj estas pli sendependaj de la prezidenta volo, c\u0302ar ili reprezentas pli vastan kaj tutlandan voc\u0302donantaron. Iuj senatanoj jam sin devontigis restarigi la originan bug\u0302eton de CHR al 678 milionoj da pesoj (13,2 milionoj da usonaj dolaroj), kiam ili rekomencos siajn pridiskutojn pri la bug\u0302eto."}, {"text_idx": "#000080", "text": "C\u0302u tiu c\u0302i kolerego dau\u0306ros kaj helpos al opoziciaj senatanoj doni pli tau\u0306gan bug\u0302eton al CHR? Kiel la registraro de Duterte manovros por certigi, ke CHR restu sentau\u0306ga kun ties bug\u0302eto de 20 usonaj dolaroj? Aktivuloj kaj diversaj grupoj kun propraj celoj sin preparas por granda kunveno okazonta la 21-an de septembro por memorsoleni la 45-an datrevenon de la deklaro de militleg\u0302o, kiu ekigis grandskalan misfaron al homaj rajtoj fare de la diktatorado de Marcos. Tiu ago de la registraro de Duterte certe ne estos forgesita."}, {"text_idx": "#000083", "text": "Ses tagoj pasis ekde la granda tajfuno Haiyan (Yolanda) atingis la centran parton de la Filipinoj, sed helpo ankorau\u0306 ne estis donita al multaj postvivintoj. Multaj kadavroj ankorau\u0306 kus\u0302as en la stratoj, rifug\u0302intoj krias por mang\u0302o, kaj helpo ne atingas aliajn malproksimajn insulojn en Visayas."}, {"text_idx": "#000084", "text": "Haiyan kau\u0306zis grandan cunamon, kiu tuj mortigis milojn da homoj. La provincoj Leyte kaj Samar estas inter la plej trafitaj areoj, multaj vilag\u0302oj dezertig\u0302is. Lau\u0306 la lasta oficiala informo, pli ol 2000 mortis, sed la nombro de viktimoj eble estas multe pli granda, c\u0302ar multaj kadavroj ankorau\u0306 ne estis trovitaj."}, {"text_idx": "#000086", "text": "Helpo kaj subteno venas de ordinaraj homoj. Kaj mi demandas: kie estas la politikistoj? Kie estas nia registaro?"}, {"text_idx": "#000090", "text": "Bedau\u0306rinde, 6 tagojn post #YolandaPH, ni ne sentas iun helpon de la registaro. Kadavroj estas ankorau\u0306 en la stratoj, atendante iun kiu prenu ilin."}, {"text_idx": "#000092", "text": "Tutmondaj amaskomunikiloj prezentas nian registaran mankon de agado por la Yolanda viktimoj. Kien iris la prezidanta bug\u0302eto? Hmmm?"}, {"text_idx": "#000094", "text": "Kie estas mono por la viktimoj de la tajfuno? C\u0302u en la pos\u0302oj de politikistoj? Mi perdas fidon je la homaro."}, {"text_idx": "#000095", "text": "Helpo venas de la tuta mondo, sed g\u0302i ne estas sistema por fari efikan disdonon de la donacoj:"}, {"text_idx": "#000097", "text": "Ni havas multe da donacoj, sed mutaj viktimoj ankorau\u0306 malsatas au\u0306 suferas malvarmon. Mi esperas ke @govph agu lau\u0306eble plej BALDAU\u0306! #YolandaDay6"}, {"text_idx": "#000099", "text": "Terure, ne estas videbla agado por helpi. Neniuj grandaj au\u0306 sistemaj klopodoj por helpo."}, {"text_idx": "#000100", "text": "Tacloban estas perceptata kiel la \u2018komenca punkto\u2019 de la katastrofo, sed aliaj insuloj estis ankau\u0306 ruinigitaj. La situacio tie ne estis adekvate raportita. Ayi Herna\u0301ndez vizitis provincon Capiz kaj konigis siajn observojn:"}, {"text_idx": "#000101", "text": "Domoj faritaj el malpezaj materialoj estis dispremitaj au\u0306 estis forte damag\u0302itaj. Domoj faritaj el betono postvivis la baton, sed perdis la tegmentojn parte au\u0306 komplete. La damag\u0302oj estis iom perturbaj kiam ni eniris en la komunumon de Ivisan."}, {"text_idx": "#000102", "text": "Iuj familioj starigis tendojn en la s\u0302oseo kaj eble c\u0302ar la plimulto de la domoj estis faritaj el malpezaj materialoj, la bildo estis s\u0302oka."}, {"text_idx": "#000103", "text": "Kun c\u0302i tiu speco de detruo, kio plej surprizis nin estis manko de helpo en tiuj komunumoj. Ne ekzistas helpo c\u0302i tie."}, {"text_idx": "#000104", "text": "Malsupre, kelkaj bildoj en Samar, provinco kiu estis unue atingita de la tajfuno:"}, {"text_idx": "#000106", "text": "Ec\u0302 ambulanco spertis la koleron de #Haiyan #YolandaPH en Hernani, Samar @CarinAtPlan @PlanPhilippines /8csmSTcxsQ"}, {"text_idx": "#000107", "text": "Tri au\u0306toj frakasitaj apud la vojo pro #Haiyan #YolandaPH en Samar @PlanPhilippines @CarinAtPlan /ZAYXSabA4p"}, {"text_idx": "#000108", "text": "Filipinanoj dankas la helpon donitan de multaj landoj."}, {"text_idx": "#000111", "text": "Kvankam la helpaj operacoj estas dau\u0306raj kaj bezonas c\u0302ies kunlaboron, devus esti iu kiu rigardos, kio okazis kaj studos kio estis malbona, kio devas esti farita. Tio devas esti farita en nacia nivelo kaj plej grave, en loka nivelo."}, {"text_idx": "#000113", "text": "Land is Life (Tero estas Vivo) [angle], indig\u0302ena reto de organizoj, alvokas donaci por helpi al la indig\u0302enoj en la Filipinoj damag\u0302itaj de la tajfuno Haiyan [haijen] (filipina nomo: Yolanda), kiu atakis plurajn regionojn de la lando. La informo c\u0302e [angle] diras, ke pli 11 000 familioj bezonas helpon por rekonstrui domojn ktp. La insuloj Panay [Panajo], Mindoro [Mindoro] kaj Palawan [Palavano] bezonas pli da helpo."}, {"text_idx": "#000115", "text": "Filipina j\u0302urnalistino Iris Cecilia Gonzales skribas pri kiel homoj suferas [en] la fifaman trafiks\u0302topig\u0302on en la stratoj de Manilo:"}]