[{"text_idx": "#000001", "text": "La arto de bestaj desinoj"}, {"text_idx": "#000002", "text": "Kiam mi estis infano, la BBC elsendis Brita-Kenja infana televidserio pri kial la bestoj estas kiaj ili estas. Mi tro maljunis por g\u0302i, sed mi vidis kelkajn epizodojn kiam mi malsanete restis hejme de la lernejo kaj la televido montris nenion alian. Mi ne certas pri kial mi tiel klare memoras la serion, sed mi kulpigas la artstilon. G\u0302i estis bunta kaj elstara, kaj la bestoj havis belajn desinojn*. La stilo estis bazita sur la Tingatinga arto el la oriento de Afriko, de kie devenis ankau\u0306 la fabloj kiuj inspiris la epizodojn. G\u0302i estis tau\u0306ga, c\u0302ar afrikaj bestoj estas oftaj temoj en Tingatinga arto, kaj per siaj akraj kontrastoj la stilo bone montras la varion de iliaj s\u0302ablonoj. Nun mi estas plenkreskulo kaj mi dau\u0306re scivolas pri bestoj. Kvankam la fabloj nun lasis spacon por scienco, tio ne igas la bestojn malpli belaj. Fakte, lerni iom pli pri la origino kaj meh\u0302anismoj malantau\u0306 bestaj desinoj igis min aprezi ilin ec\u0302 pli. Verdire, kio estas pli bela ol krei tutan beston el unu c\u0302elo?"}, {"text_idx": "#000003", "text": "*Kiam mi uzas la vorton \u201cdesino\u201d en c\u0302i tiu afis\u0302o, mi parolas pri (preskau\u0306)ripetataj formoj en spaco au\u0306 tempo. Por c\u0302i tiu koncepto ekzistas pluraj vortoj, kiuj c\u0302iuj havas avantag\u0302ojn kaj malavantag\u0302ojn. Atendante oficialan respondon de la AdE, mi uzas la neologismon \u201cdesino\u201d lau\u0306 la persona rekomendo de unu membro de la AdE."}, {"text_idx": "#000004", "text": "Malsamaj c\u0302eloj, sama DNAUnu el la nombroj kiujn scienckomunikistoj s\u0302atas krii estas ke 99% de la DNA de homoj kaj c\u0302impanzoj estas identa. Kvankam la nombro povas esti iomete malpli alta depende de kiajn mutaciojn oni enkalkulas, restas fakto ke homoj kaj c\u0302impanzoj ne tiom malsamas. Eble tio ne estas surprizo kiam temas pri niaj plej proksimaj parencoj. Sed ankau\u0306 kiam oni prenas pli malproksiman beston kiel muson, oni dau\u0306re trovos ke pli ol duono de la DNA estas identa; en kelkaj gravaj genoj ec\u0302 99%. Kiam oni legas c\u0302i tiajn nombrojn sen multe da kunteksto, ili ne signifas multe. Klare ne c\u0302iuj genoj s\u0302ang\u0302ig\u0302as same rapide, sed kial? Kiom da mutacioj necesas por krei videblan s\u0302ang\u0302on?Kelkaj genoj estas tiel antikvaj ke ili apenau\u0306 malsamas inter homoj kaj bakterioj. Temas c\u0302efe pri genoj kiuj havas rolon en la reproduktado de c\u0302eloj. Se okazus mutacio en tia geno, la c\u0302elo vers\u0302ajne ne plu povas reprodukti sin, do la mutacio ne transdonig\u0302as. Tiaj genoj estas \u201dkonservataj\u201d. Kiam oni rigardas nur bestajn c\u0302elojn, oni vidas multajn el tiaj evolue konservataj genoj, c\u0302ar bestaj c\u0302eloj funkcias esence same. La grandaj diferencoj inter mamuloj ofte ne esprimig\u0302as je la c\u0302ela nivelo, sed la hista au\u0306 organa nivelo. Oni povas demandi sin kiel tio ec\u0302 eblas. Kiel DNA-mutacio povas fari s\u0302ang\u0302on en nur unu histo se c\u0302iu c\u0302elo en la korpo havas la saman DNAn? Eble la genaro ne estas recepto kiun la c\u0302elo legas de la komenco g\u0302is la fino, sed manlibro el kiu g\u0302i povas preni nur la koncernajn informojn."}, {"text_idx": "#000005", "text": "Malsataj bakteriojEc\u0302 simpla organismo kiel bakterio havas multajn genojn. G\u0302i povus uzi c\u0302iujn el tiuj genoj samtempe, sed tio estus malefika en la plej bona kazo kaj letala en la plej vers\u0302ajna kazo. Fabriki proteinojn kostas multe da energio kaj materialoj, do se bakterio povas krei nur la proteinojn kiujn g\u0302i bezonas en la momento, g\u0302i havas avantag\u0302on. Tial aperis multaj reguligaj meh\u0302anismoj jam frue en evoluo. Tiuj meh\u0302anismoj similas iomete al la logiko de komputilaj programoj en la senco ke partoj de la kodo nur estas legataj kiam specifa kondic\u0302o veras. La diferenco estas ke la sistemo estas tute molekulaj."}, {"text_idx": "#000006", "text": "Se bakterio povas reguligi la fabrikadon de proteinoj, g\u0302ia konduto ig\u0302as multe pli kompleksa kaj efika. Eble la kodo de la naturo aspekus iom kiel c\u0302i tio."}, {"text_idx": "#000007", "text": "Unu el la plej famaj ekzemploj de genregulado estas la Lac-operono de la bakterio E. coli. Tio estas grupo de tri genoj, LacZ, LacY kaj LacA, kiuj necesas por la sorbado kaj digestado de laktozo. Kutime la bakterio ne bezonas tiujn genojn, c\u0302ar g\u0302ia preferata nutraj\u0302o estas glukozo, sed nur laktozo estas alirebla, g\u0302i s\u0302ang\u0302u sian strategion. Du gravaj molekuloj en tiu reguliga strategio estas RNA-polimerazo kaj la Lac-supremanto. RNA-polimerazo estas molekula kopiilo, kiu transskribas genojn de DNA al RNA, por ke ili povu esti tradukataj al proteinoj. La Lac-subpremanto estas proteino kiu ligas sin al la DNA tuj antau\u0306 la genoj, kaj blokas la vojon por RNA-polimerazo. Tio signifas ke la genoj ne povas esti uzataj kiam la Lac-supremanto estas ligita. La Lac-supremanto en si mem estas interesa kaj kompleksa molekulo, kiu konsistas el tri gravaj partoj. Unu flanko estas strukturita tiel ke g\u0302i povas interagi kun la formo kaj s\u0302arg\u0302distribuo de specifa sekvenco en la DNA. Tiel g\u0302i scias ekzakte kie g\u0302i ligu sin. La alia flanko de la proteino povas ligi sin al tri kopioj de la sama proteino, por ke ili povu kunigi siajn fortojn. Plej grava estas la kerno tamen. Tio estas la plej granda parto de la proteino, kiu povas rekoni alolaktozon, molekulo kiu kreig\u0302as dum la digestado de laktozo. Alolaktozo ligas sin al la kerno de la Lac-supremanto kaj s\u0302ang\u0302as ties formon tiel, ke g\u0302i ne plu povas ligi sin al la DNA. Tiel la digestado povas pludau\u0306ri g\u0302is la alolaktozo estas tute digestita kaj la signalo malaperas. Tiam la digestaj proteinoj ne plu necesas kaj Lac-supremanto denove ligas sin al la DNA por bloki la transskribadon. Estas perfekta ekzemplo de kiel proteinoj povas reguligi kiel genoj esprimig\u0302as por adapti sin al s\u0302ang\u0302oj en la medio. Nun la granda demando estas c\u0302u la samo veras pri la homa c\u0302elo."}, {"text_idx": "#000008", "text": "Kvar unuoj de la Lac-supremanto (verdaj) ligitaj al DNA (salmkolora. Videblas ke c\u0302iu proteina unuo havas \u201cpiedeton\u201d, kiu rekonas la DNA-sekvencon. La granda parto en la mezo de la unuoj rekonas alolaktozon."}, {"text_idx": "#000009", "text": "La koordinata sistemo de mus\u0302ojHomaj genoj estas similaj al bakteriaj genoj en la senco ke ili havas genetikajn s\u0302altilojn. Ekzistas mallongaj sekvencoj antau\u0306 la geno al kiuj proteinoj povas ligi sin por bloki au\u0306 plifortigi la esprimadon. Tio estas tre interesa sistemo, c\u0302ar la s\u0302altiloj de tute malsamaj genoj povas esti identaj. Tiel unu proteino povas influi plurajn genojn. Aldone, tiuj proteinoj mem venas de genoj, kiuj estas same strikte regulataj. Ekestas s\u0302tuparo de proteinoj, kiuj reguligas la genojn de aliaj reguligaj proteinoj, ig\u0302ante pli kaj pli specifaj. La plej specifaj reguligaj proteinoj laboras je la nivelo de individuaj c\u0302eloj, kreante tre fajnajn detalojn. Dume, la tre g\u0302eneralaj laboras je la nivelo de tutaj organoj kaj decidas aferojn kiel \u201dLa okuloj estu tie!\u201d au\u0306 \u201dTiuj vertebroj havu ripojn kaj tiuj ne!\u201dOni povas sekvi kiel reguligaj proteinoj kreas malsamajn strukturojn en la embrio. La plej simpla maniero por fari tion estas per GFP, verda fluoreska proteino, kiu sorbas bluan lumon kaj ellasas verdan lumon. En laboratoriaj eksperimentoj oni povas fiksi GFP-proteinojn al antikorpoj kiuj rekonas tiujn reguligajn proteinojn, kaj vidi en kiuj c\u0302eloj la antikorpoj abundig\u0302as per mikroskopo. Farante tion por pluraj reguligaj proteinoj kaj dum longa tempo, oni povas vidi kiel la proteinoj aperas kaj malaperas dum la malsamaj fazoj de la embria disvolvig\u0302o kaj kiel ekestas kompleksaj desinoj. La GFP koncentrig\u0302as en strioj kaj makuloj kun akraj limoj, kaj se oni bone sekvas tiujn desinojn dum la disvolvig\u0302o, oni vidas ke ili korespondas al la lokoj de estontaj organoj. Unu el la plej interesaj demandoj kiujn oni povas demandi estas kiel s\u0302ajne simetria ovoc\u0302elo povas ig\u0302i tiel multe malpli simetria."}, {"text_idx": "#000010", "text": "Drozofila embrio en kiu GFP montras ke genoj esprimig\u0302as nur en specifaj lokoj"}, {"text_idx": "#000011", "text": "Por esplori tiun demandon, mi s\u0302atus paroli pri la nigraventra drozofilo, la bananmus\u0302o, c\u0302ar g\u0302i estas unu el la plej multe uzataj laboratoriaj bestoj. G\u0302ia embria disvolvig\u0302o ne estas tute sama kiel tiu de homoj, sed kio gravas estas la g\u0302enerala principo. Kiel c\u0302elo scias kie g\u0302i estas en la embrio? La sekreto estas ke la ovo ne estas tute simetria. Longe antau\u0306 la fertilig\u0302o, kiam la patrino kreas la ovon en sia korpo, s\u0302i enmetas genojn en la formo de RNA-molekuloj, kiuj estas fiksitaj al unu flanko de la c\u0302elo. La unua el tiuj genoj kiujn oni malkovris nomig\u0302as \u201dbicoid\u201d. G\u0302i ekzistas nur en mus\u0302oj, sed aliaj insektoj faras la saman per aliaj genoj. Nur post la fertilig\u0302o, bicoid liberig\u0302as kaj povas esti tradukata al proteino, kiu difuzig\u0302as tra la embrio. La bicoid-proteino estas morfogeno. G\u0302i estas molekulo kies distribuo difinas la strukturon de la embrio. La koncentriteco de bicoid malkreskas lau\u0306 la longo de la embrio kaj tiel kreig\u0302as unu el la unuaj desinoj de la embrio. G\u0302i eble ne sonas kiel tre interesa desino, sed g\u0302i estas gravega. Surbaze de la koncentriteco de bicoid, c\u0302elo povas scii kiom longe for de la antau\u0306o de la estonta kapo g\u0302i estas. Kune kun aliaj proteinoj kiel nanos, kiu esprimig\u0302as en la malantau\u0306a flanko de la embrio, g\u0302i kreas la unuan akson de molekula koordinata sistemo. Aliaj genoj uzas tiun koordinatan sistemon por krei pli detalajn desinojn. La gap-genoj, ekzemple, difinas la limojn inter la malsamaj segmentoj de la embrio. Ili esprimig\u0302as nur tie kie la koncentritecoj de morfogenoj estas ekzakte g\u0302ustaj, kreante zonojn."}, {"text_idx": "#000012", "text": "La koncentriteco de kelkaj RNA-molekuloj en la ovo de drozofilo; horzintala akso: pozicio; vertikala akso: koncentriteco; bicoid klare trovig\u0302as en la antau\u0306a parto de la ovo."}, {"text_idx": "#000013", "text": "MembrojMalpli abstraktaj ol genoj kaj proteinoj estas bestoj. Kiel ni povas vidi la efikojn de reguligaj genoj en ili? Multaj partoj de niaj korpoj fakte estas malsame regulitaj versioj de la sama organo. Ekzemplo de tio estas niaj membroj. Niaj kruroj kaj brakoj aspektas sufic\u0302e malsimilaj, sed tio ne veras por niaj plej proksimaj parencoj, la nehomaj simioj. Se oni rigardas kiel orangutano movig\u0302as inter arboj, oni rimarkas ke ili uzas ankau\u0306 la piedojn por preni branc\u0302ojn. Iliaj piedoj estas aldona paro de manoj kun funkciantaj dikfingroj. Homoj ne ofte grimpas en arbojn kaj certe ne uzas la piedojn tiel. Niaj manoj povas preni objektojn kaj ec\u0302 skribi kaj tajpi, dum niaj piedoj estas bonegaj por longdistanca kurado. Anstatau\u0306 havi du funkciojn, manipuladon kaj transporton, niaj membroj specialig\u0302is."}, {"text_idx": "#000014", "text": "Sens\u0302eligi bananon facilegas se oni havas kvar manojn, sed kuri ig\u0302as problema."}, {"text_idx": "#000015", "text": "Ec\u0302 pli da diverseco troveblas inter artropodoj, kiuj havas multe pli da membroj. Kelkaj havas ec\u0302 pli da membroj ol TEJO. Kiam oni rigardas salikokon, oni vidas kelkajn specojn. Ili trovig\u0302as en grupetoj lau\u0306 la longo de la besto. Kelkaj el ili estas por mars\u0302ado, aliaj por nag\u0302ado, kaj tiel plu. Tre vers\u0302ajne la membroj de iliaj prauloj estis multe pli similaj, sed kelkaj specialig\u0302is. Se oni studas artropodojn genetike, oni vidas ion ec\u0302 pli belan kaj universalan. Ne nur la kruroj, sed ankau\u0306 la antenoj, bus\u0302o-partoj kaj multe pli; ili c\u0302iuj estas specialigitaj membroj. Tio reflektig\u0302as en la genetiko. La korpo de artropodo konsistas el multaj segmentoj, kiuj c\u0302iuj povas havi unu paron de subaj membroj. Tio facile videblas en centpieduloj, sed malpli en ekzemple insektoj kaj araneoj. Kvankam ankau\u0306 tiuj grupoj havas multajn segmentojn, ili kunfandig\u0302as kaj s\u0302ang\u0302ig\u0302as dum la larvo maturig\u0302as. La identeco de la segmentoj kaj iliaj membroj estas multe influataj de la tiel nomataj hox-genoj. Ili estas familio de genoj kiuj esprimig\u0302as malsame lau\u0306 la longo de la embrio. C\u0302i tiu sistemo estas tre facile tajlorebla, c\u0302ar la segmentoj iusence povas evolui sendepende. Ili kau\u0306zas ke mutacio influas nur kelkajn segmentojn anstatau\u0306 la tutan korpon, kaj ke la identeco de segmento povas s\u0302ang\u0302ig\u0302i per regulado de genoj anstatau\u0306 la grada, malrapida evoluo de la genoj mem. Eble la fakto kiu plej bone montras la utilon de hox-genoj estas la fakto ke ili estas antikvaj. Ili disvolvig\u0302is longe antau\u0306 la Kambrio kaj hodiau\u0306 trovig\u0302as en esence c\u0302iuj bestoj krom sponguloj, do ili certe funkcias bone."}, {"text_idx": "#000016", "text": "Ekzemplo de membra specialig\u0302o en artropodo"}, {"text_idx": "#000017", "text": "Kompare al ekzemple krustaceoj, kies membroj estas kiel svisa tranc\u0302ilo, insektaj membroj estas relative tedaj. Ili multe varias de specio al specio, sed kun nur tri paroj oni ne povas facile distribui la taskojn. La genetika kialo estas simpla. La hox-geno antennapedia aktivigas la genojn kiuj necesas por la kreado de kruroj. Abdonimal-A subpremas la formig\u0302on de kruroj. Tio signifas ke kuroj nur formig\u0302as en la tri segmentoj kiuj esprimas antennapedia, sed ne abdominal-A. Havi malmulte da membroj kreas limigojn, sed ankau\u0306 oportunojn. Pli da membroj estas pezaj, kostas pli da energio kaj ili povas esti en la vojo. Tio estas problemo sur la grundo, sed ec\u0302 pli en la aero."}, {"text_idx": "#000018", "text": "FlugilojPli imponaj ol la kruroj estas la flugiloj. Insektoj estis la unua grupo de bestoj kiuj ekflugis (100-200 milionoj da jaroj antau\u0306 vertebruloj) kaj tio vers\u0302ajne estis grava faktoro de ilia sukceso. Hodiau\u0306 pli ol miliono da specioj estas konataj kaj granda plejparto flugas. Interesa observo kiun oni povas fari estas ke mus\u0302oj kaj kuloj (dipteroj) havas nur du flugilojn kaj tio estas surprize rara kondic\u0302o. Libeloj klare havas kvar grandajn samaspektajn flugilojn, sed ankau\u0306 vespoj kaj abeloj, termitoj, kaj formikoj. Interesa komparo al mus\u0302oj estas papilioj. Ili havas du parojn de flugiloj, sed la malantau\u0306a paro estas malpli granda kaj povas aspekti sufic\u0302e malsimile. Se oni rigardas mus\u0302on, serc\u0302ante specialigitajn flugilojn, oni trovas ion malsaman: halterojn."}, {"text_idx": "#000019", "text": "C\u0302e tipoloj, kiuj ankau\u0306 estas dipteroj, la halteroj sufic\u0302e klare videblas. Rigardu inter la maldekstra flugilo kaj la malantau\u0306a kruro."}, {"text_idx": "#000020", "text": "Halteroj estas malgrandaj organetoj kiuj funkcias iom kiel giroskopo kaj provizas informojn pri la flugado. Ili trovig\u0302as tie, kie la malantau\u0306a paro de flugiloj devus trovig\u0302i. Genetike tio estas klarigebla per la hox-geno ultrabithorax. G\u0302i funkcias per bloki aliajn genojn kiuj necesas por la disvolvig\u0302o de flugilo. Oni povas konfirmi tion per genetike modifi mus\u0302on tiel, ke g\u0302i ne plu esprimas ultrabithorax. La rezulto estas mus\u0302o kun du paroj de funkciantaj flugiloj. Ankau\u0306 en papilioj la diferencoj inter la du paroj de flugiloj estas kau\u0306zataj de ultrabithorax, sed g\u0302i influas aliajn genojn ol en mus\u0302oj. Se oni malaktivigas ultrabithorax en papilioj, la du flugiloj havos multe pli similan formon kaj desinon."}, {"text_idx": "#000021", "text": "La malo okazas en unu el la plej grandaj grupoj de insektoj: koleopteroj. En tiu grupo, la malantau\u0306a paro de flugiloj estas malplej specialigita. Anstatau\u0306e, la antau\u0306a paro ig\u0302is elitro. Tio estas malmola kovrilo, kiu protektas la verajn flugilojn. Kvankam la rezulto estas mala, ankau\u0306 c\u0302i tiu kondic\u0302o povas esti klarigata de ultrabithorax. C\u0302i-kaze la \u201cprogramo\u201d por krei flugilojn s\u0302ang\u0302is al programo por elitro. Per bloki genojn en tiu elitra programo, oni povas krei flugilon simila al tiuj de aliaj insektoj. Tiu blokado estas farata de ultrabithorax kaj okazas nur en la malantau\u0306a flugilo."}, {"text_idx": "#000022", "text": "C\u0302i tiu kokcinelo ne hontas pri siaj malantau\u0306aj flugiloj!"}, {"text_idx": "#000023", "text": "Desinoj de TuringC\u0302iuj ekzemploj de bestaj desinoj kiujn mi montris g\u0302is nun temis pri koordinata sistemo. C\u0302eloj scias kion ili faru, c\u0302ar ili mezuras la koncentritecon de malsamaj morfogenojn. C\u0302u tio sufic\u0302as por klarigi c\u0302iujn striojn, makulojn kaj aliajn artaj\u0302ojn kiuj videblas en la naturo? Vers\u0302ajne ne. Ekzistas ankau\u0306 aliaj meh\u0302anismoj kiuj vers\u0302ajne havas gravan rolon en la desinoj de bestoj, kaj unu el la plej gravaj estas desinoj de Turing. La elpensinto, Alan Turing, estas pli konata pro sia kerna rolo en la malc\u0302ifrado de la naziaj \u201dEnigma\u201d-c\u0302ifriloj, la teoria fundamento de modernaj komputiloj, kaj la kruelaj\u0302ojn kiujn li spertis pro sia samseksemo. Por c\u0302i tiu rakonto, tamen, gravas publikaj\u0302o lia el 1952. Lia matematika fono reflektig\u0302as en la abstrakteco de la publikaj\u0302o, kaj la diferencialaj ekvacioj povas fortimigi nematematikistojn. Eble estas tial ke la publikaj\u0302o nur kovrig\u0302is de polvo dum jardekoj g\u0302is g\u0302i finfine estis remalkovrita."}, {"text_idx": "#000024", "text": "Ekzemplo de komputile generita desino surbaze de la meh\u0302anismo de Turing. G\u0302i aspektas pli natura ol artefarita."}, {"text_idx": "#000025", "text": "La publikaj\u0302o, The Chemical Basis of Morphogenesis (La h\u0302emia bazo de morfogenezo), temas pri kiel simpla sistemo konsistanta el du difuzig\u0302antaj molekuloj (aktiviganto kaj inhibanto) povas krei la plej kompleksajn desinojn. La sekreto estas ke la molekuloj influu unu la alian. La aktiviganto stimulu la fabrikadon de si mem kaj de la inhibanto, dum la inhibanto bloku la fabrikadon de la aktiviganto. Tia sistemo ne estas tute fremda al biologio. En la suba grafikaj\u0302o, ekzemple videblas modelo de la populacioj de predoj kaj predantoj. Teorie tiuj populacioj influas unu la alian same kiel la aktiviganto kaj inhibanto. Predoj pligrandigas sian propran populacion per seksumado kaj tiun de la predanto per esti bongusta mang\u0302aj\u0302o. La predantoj dume, blokas la kreskadon de la preda populacio per c\u0302asado. Se la predoj multoblig\u0302as, ankau\u0306 la predantoj multoblig\u0302as, g\u0302is la kvanto de predoj komencas malkreski kaj c\u0302io inversig\u0302as. La rezulto estas onda desino tra la tempo. Io simila povas okazi en Turing desino. La koncentritecoj de la molekuloj estas kiel la populacioj de la predoj kaj predantoj, sed anstatau\u0306 tra tempo, la onda desino aperas lau\u0306 la longo de la embrio, c\u0302ar la molekuloj difuzig\u0302as de unu parto de la embrio al alia. Poste, la genoj kiuj necesas por krei kolorojn povas aktivig\u0302i nur tie, kie la koncentritecoj de la aktiviganto kaj inhibantoj estas g\u0302ustaj."}, {"text_idx": "#000026", "text": "Aktivigantoj kaj inhibantoj povas agi ekzakte kiel predoj kaj predantoj."}, {"text_idx": "#000027", "text": "Se la difuzig\u0302ado okazas lau\u0306 la longo de iu korpoparto, formig\u0302as strioj. Se g\u0302i okazas dise el centra punkto, makulo formig\u0302as. La rapideco per kiu la molekuloj difundig\u0302as povas influi kiom grandaj tiuj makuloj estas kaj c\u0302u ili povas konektig\u0302i. Tia sistemo ne nur utilas por pentri la hau\u0306ton de besto, sed ankau\u0306 por aliaj desinoj kiel la loko de haroj au\u0306 plumoj sur la hau\u0306to, au\u0306 ec\u0302 la pozicio de fingroj en mano. Pruvi ke iu desino estas la rezulto de desino de Turing ne estas facila tasko, sed la desinoj kreitaj de komputiloj estas tiel similaj al la naturo, kaj oni ec\u0302 trovis ekzemplojn de molekuloj, kiuj interagas en la g\u0302usta maniero."}, {"text_idx": "#000028", "text": "Estas klare ke la kreado de besto ne estas simpla procezo. Por ec\u0302 la plej simplaj bestoj necesas multaj genoj, kompleksaj hierarh\u0302ioj, gradientoj, aktivigantoj, inhibantoj kaj pli, sed la listo ne estas senfina. Same kiel artisto povas per limigitaj materialoj, iloj kaj informoj krei senliman varion, la naturo kreis c\u0302iujn bestojn kiujn ni konas el modesta praulo. Ni povas aprezi la artaj\u0302ojn de la naturo pli bone se ni komprenas ilin. Sed, kiel artisto, la naturo ne malkovros siajn sekretojn sen laborigi nin."}, {"text_idx": "#000032", "text": "2 pensoj pri \u201cLa arto de bestaj desinoj\u201d"}, {"text_idx": "#000033", "text": "Mi tre g\u0302uis c\u0302i tiun sciencan artikolon. Antau\u0306 multaj jaroj mi eksciis pri la molekula strukturo de la c\u0302elo kaj ankau\u0306 pri embriologio. Kiel vi klarigis post tiu tempo, nia kompreno multe s\u0302ang\u0302ig\u0302is.\nDankon denove pro viaj sciencaj artikoloj.\nMi havas proponon por \u201cdesino\u201d : \u201cripetdesegnaj\u0302o\u201d . En Esperanto ni ne c\u0302iam bezonas novajn vortojn. Komparu \u201cpediatro-infankuracisto\u201d. Vi bezonas provleganton, Frank!"}, {"text_idx": "#000034", "text": "Mi tre g\u0302uis c\u0302i tiun sciencan artikolon. Antau\u0306 multaj jaroj mi eksciis pri la molekula strukturo de la c\u0302elo kaj ankau\u0306 pri embriologio. Kiel vi klarigis post tiu tempo, nia kompreno multe s\u0302ang\u0302ig\u0302is."}, {"text_idx": "#000035", "text": "Dankon denove pro viaj sciencaj artikoloj."}, {"text_idx": "#000036", "text": "Mi havas proponon por \u201cdesino\u201d : \u201cripetdesegnaj\u0302o\u201d . En Esperanto ni ne c\u0302iam bezonas novajn vortojn. Komparu \u201cpediatro-infankuracisto\u201d. Vi bezonas provleganton, Frank!"}, {"text_idx": "#000044", "text": "Publikigita de Frank van Hertrooij"}, {"text_idx": "#000046", "text": "Sekvu kun 97 aliaj sekvantoj\nAlready have a account? Log in now."}]