[{"text_idx": "#000003", "text": "Arto kaj kulturoBona novaj\u0302oCenzuroCivitanaj komunikilojDisvolvadoEdukadoEkonomio kaj komercoElektadoEn- kaj elmigradoEtno kaj rasoFilmoFotografioFres\u0302a Novaj\u0302oHistorioHomaj rajtojHomama agadoHumuroIdeojIndig\u0302enojInternaciaj rilatojInterreta aktivismoJunulojJuroKatastrofoKomunikiloj kaj j\u0302urnalismoLaboroLingvoLiteraturoMedioMilito kaj konfliktoMuzikoNutraj\u0302oParolliberecoPolitikoProtestoRajtoj je seksa diverseco (GLAT)RegadoReligioRifug\u0302intojSanoSciencoSportoTeknikaroUnesko (UNESCO)Unuig\u0302itaj Nacioj (UN)Virinoj kaj socia seksoVojag\u0302o"}, {"text_idx": "#000004", "text": "En Haitio, la homofobiaj movadoj aktivig\u0302as profitante de la kontrau\u0306kolonia diskurso"}, {"text_idx": "#000006", "text": "La konservemaj partoj de la haitia socio konsideras samseksemon kaj GLATajn [eo] rajtojn kiel \u201cimportitajn\u201d de eksterlande."}, {"text_idx": "#000007", "text": "Ekzemple, kiam oni publikigis la leg\u0302projekton de la nova Haitia punkodo [fr] per prezidenta dekreto [eo] la 24-an de junio 2020, protestantaj kaj katolikaj eklezioj publike esprimis sian malkonsenton c\u0302ar g\u0302i punas, unuafoje, diskriminacion surbaze de seksa orientig\u0302o. La eklezioj interpretis la tekston kiel komencon de ebligo de kontrau\u0306leg\u0302aj praktikoj kiel bestoseksemo kaj infanseksemo [eo]."}, {"text_idx": "#000009", "text": "Aldone, petskribon [fr], nomatan \u201cRenversi la lau\u0306leg\u0302igon de infana prostituado, incesto, bestseksemo kaj samseksemo en Haitio\u201d, lanc\u0302is la Protestanta Federacio de Haitio (FPH) kaj Shekinah, du strukturoj de la protestanta eklezio kaj de la haitia diasporo. La petskribo kolektis pli ol 130 000 subskribojn."}, {"text_idx": "#000010", "text": "Pro tio ke oni neniam antau\u0306e difinis samseksemon kiel krimon en la haitia punkodo, c\u0302i tiu projekto do ne celas senpunigi samseksemon, sed puni diskriminacion pro seksa orientig\u0302o."}, {"text_idx": "#000011", "text": "Malgrau\u0306 tio, en 2017, la haitia senato aprobis leg\u0302projekton kiu malpermesas edzecon inter GLATaj homoj, kaj c\u0302ian promocion de samseksemo en la lando. Tamen, tiu leg\u0302projekto neniam estis konsiderata en la c\u0302ambro de deputitoj. Aliflanke, dekreto adoptita [fr] en junio 2020 permesas al transgenruloj s\u0302ang\u0302i sian morfologion kaj adapti sian sekson sur sia identiga karto."}, {"text_idx": "#000012", "text": "Fronte al manifestacioj fare de kristanoj kaj al perfortaj kaj homofobiaj reagoj c\u0302e la sociaj retoj, necesis kampanjo de konsciigo kaj informado por klarigi transidentecon kaj samseksemon, kiel diris al Tutmondaj Voc\u0302oj per telefono Hetera Estimphil, kristana transgenrulino kaj prezidanto de la GLATa asocio KOURAJ. S\u0302i ankau\u0306 lanc\u0302as alvokon al toleremo, per filmetoj [fr] de la asocio por konsciigi la publikon pri homofobia perforto."}, {"text_idx": "#000015", "text": "Tamen, la asertoj pri la ligo inter samseksemo kaj eksterlanda influo estas kutimaj en la haitia socio. Ekzemple, en c\u0302i tiu perforta deklaro, uzanto de Twitter [en/ht] sciigas ke se Jean-Jacques Dessalines, la heroo de la sendependig\u0302o de Haitio, estus vivanta, \u201cli fortranc\u0302us la kapon ankau\u0306 de tiuj samseksemuloj, c\u0302ar ili praktikas tiun ac\u0302aj\u0302on de blankuloj\u201d."}, {"text_idx": "#000016", "text": "En Haitio, kelkaj traktas la protekton de fundamentaj GLATaj rajtoj en Haitio ne nur kiel eksteran influon, sed ankau\u0306 kiel rezulton de programo kreita lau\u0306 eksterlanda politiko. En junio 2020, pepo c\u0302e Twitter [fr] afis\u0302ita de la kanada ambasadejo okaze de la gejfiera monato kau\u0306zis skandalon, c\u0302ar la kanada ambasadejo esprimis sian subtenon de la movado kaj afis\u0302is foton de la GLATa flago s\u0302vebanta en la korto de la ambasadejo en Portoprinco. Lau\u0306 Auguste D\u2019Meza, instruisto c\u0302e la Universitato de la haitia s\u0302tato, Kanado perfidis la konvencion de Vieno [fr] c\u0302ar g\u0302i hisis flagon kiu reprezentas socian movadon. La debato ankau\u0306 estis vigla [ht] c\u0302e Twitter."}, {"text_idx": "#000017", "text": "Aliaj uzantoj c\u0302e Twitter konsentas pri la ideo ke samseksemo en Haitio estas influata de eksterlande [ht]: \u201cDau\u0306rigu pretendi ne vidi ke la kanada ambasadejo detruas c\u0302ion kio restas al ni kiel familia valoro en la lando per socia koloniado. Blankuloj estas samseksemuloj, ili bezonas fari ankau\u0306 nin samseksemaj.\u201d"}, {"text_idx": "#000018", "text": "La latenta homofobio en Haitio"}, {"text_idx": "#000019", "text": "Same kiel perforto kontrau\u0306 virinoj, perforto kontrau\u0306 la GLATa komunumo en Haitio delonge estis temo tabua au\u0306 ignorata. La asocio KOURAJ, kies prezidanton oni trovis mortinta [en] en novembro 2019, listigis nur 14 deklaritajn perfortojn [fr] inter 2016 kaj 2018. Sume 13 viroj kaj 1 virino asertis ke perfortis ilin unu au\u0306 pluraj familianoj, junuloj, homoj kun veturiloj au\u0306 grupoj de neidentigitaj viroj. KOURAJ instigas la viktimojn denunci la perfortajn agojn por ke la statistikoj g\u0302uste montru la realon."}, {"text_idx": "#000020", "text": "Oni ankau\u0306 silentigis provojn videbligi la GLATan komunumon. Ekzemple, la festivalo Massi-Madi Haiti (\u201cMasisi\u201d kaj \u201cMadivin\u201d estas oftaj vortoj en la haitia kreola uzataj por paroli pri samseksemuloj) devus okazi unuafoje en 2016, sed oni malpermesis [en] g\u0302in pro minacoj kaj kritikoj fare c\u0302efe de la eklezio [fr], de la sociaj retoj [ht] kaj de kelkaj anoj de la haitia registaro [fr]. En la paroloj kolektitaj en 2016 de CTV News [en], la reprezentanto de la festivalo en Montrealo, Anthony Manuel Plagnes Paya, diris ke \u201cla anoj de KOURAJ estas minacataj (de morto) kaj ili timas eliri\u201d."}, {"text_idx": "#000021", "text": "Subtenante la GLATan komunumon kaj FOKAL [fr], verkistoj, artistoj, aktoroj, j\u0302urnalistoj kaj aliaj famuloj lanc\u0302is petskribon [fr] kontrau\u0306 la maltoleremo en Haitio. Malgrau\u0306 la kritikoj, KOURAJ ja organizis la festivalon diskrete kaj sekrete."}, {"text_idx": "#000022", "text": "En 2020, j\u0302urnalistoj au\u0306digis siajn kritikojn rilate al la reagoj fare de religiaj kaj konservemaj grupoj. Ili atentigis pri ties silento rilate al la politika devojig\u0302o de la aktualaj potenculoj kaj pri la povreco de la lando. La j\u0302urnalisto Anne-Marline Eugene afis\u0302is pri tio:"}, {"text_idx": "#000023", "text": "Di paste\u0300 a pou mwen lap bon poul lanse plizye\u0300 lo\u0300t petisyon paske se pa sel code pe\u0301nal la ki ka anpeche Hai\u0308ti antre \"..."}, {"text_idx": "#000026", "text": "Civitanaj komunikilojHomaj rajtojRajtoj je seksa diverseco (GLAT)Regado"}, {"text_idx": "#000027", "text": "Plej novaj artikoloj pri Haitio"}, {"text_idx": "#000034", "text": "Aboni komentojn de c\u0302i tiu artikolo per retpos\u0302to"}, {"text_idx": "#000037", "text": "Global Voices estas subtenata de la klopodoj de niaj volontulaj kontribuantoj, fondumoj, donacantoj kaj misio-servoj. Por pliaj informoj bonvolu legi nian Monkolektan Etikan Politikon."}, {"text_idx": "#000038", "text": "Speciala danko al niaj multaj subtenantoj"}]