[{"text_idx": "#000004", "text": "Brazila profesorino kreis kolorkrajonojn por paroli pri identecaj kaj rasaj problemoj"}, {"text_idx": "#000006", "text": "C\u0302i tiu teksto estas parto de speciala serio de Tutmondaj Voc\u0302oj pri virinoj kun akademiaj karieroj, nomata Virinoj en Scienco. Vidu aliajn rakontojn c\u0302i tie kaj c\u0302i tie."}, {"text_idx": "#000007", "text": "El siaj 52 vivojaroj, la esploristo Gladis Kaercher dedic\u0302is 26 al la ofico de universitata profesorino kaj kunordiganto de UNIAFRO (Programo de Asertaj Agoj por la Nigra Log\u0302antaro en Federaciaj kaj S\u0302tataj Institucioj de Supera Edukado), instruista kompletiga kurso celanta diskutojn kaj instruadpraktikojn pri etno-rasaj rilatoj en universitato en suda Brazilo, regiono konata pro la influo de eu\u0306ropa enmigrado."}, {"text_idx": "#000008", "text": "En lando kiel Brazilo, kie la plimulto de la log\u0302antaro deklaras sin nigra kaj kie rasa malegaleco manifestig\u0302as en datumoj kiel indicoj pri murdadoj de nigruloj, kiuj pliig\u0302as, dum tiuj de blankuloj malpliig\u0302as, Gladis estas voc\u0302o, kiu defendas la gravecon de diskuto pri la rasa demando en la formado de la individuoj ekde infanag\u0302o."}, {"text_idx": "#000009", "text": "Kunlabore kun sia kolegino Tanara Furtado, en 2014, s\u0302i kreis instrumaterialon, kiu neniam antau\u0306e estis vidita en Brazilo, kaj kiu aperigis la temon de identeco kaj reprezentado ekde frua ag\u0302o: kolorkrajonojn en malsamaj hau\u0306tnuancoj, kiuj ebligis al infanoj reprezenti rolulojn kun nigra hau\u0306to en siaj desegnaj\u0302oj."}, {"text_idx": "#000010", "text": "Global Voices parolis kun la profesorino de la Federacia Universitato de la Suda Rio-Grando (UFRGS) per videokonferenca voko, pri c\u0302i tiu kreo kaj pri s\u0302ia kariero kiel esploristo. Jen la c\u0302efaj punktoj de la intervjuo."}, {"text_idx": "#000011", "text": "La esploristo diras, ke la ideo krei kolorkrajonojn ekestis de g\u0302eno pro la fakto, ke en Brazilo, g\u0302is tiam, estis nur unu krajono, kiun oni konsideris \u201chau\u0306ta koloro\u201d: rozkolora krajono, uzita por reprezenti la blankan hau\u0306ton. Ekster Brazilo jam ekzistis krajonoj kun koloraj paletroj en malsamaj hau\u0306tnuancoj. Sed la intenco de Gladis kaj Tanara estis disponigi c\u0302i tiun materialon en la klasc\u0302ambroj de brazilaj publikaj lernejoj, kaj importi g\u0302in estus multekoste kaj dau\u0306rus longan tempon."}, {"text_idx": "#000013", "text": "En decembro 2014, post debatoj, kunvenoj kaj provoj, estis lanc\u0302itaj la kolorkrajonoj Pintkor, kun 12 nuancoj de hau\u0306tkoloroj. Hodiau\u0306 ekzistas ankau\u0306 24-kolora versio. La instruisto diras:"}, {"text_idx": "#000014", "text": "O que eu acho fanta\u0301stico nessa invenc\u0327a\u0303o, era uma concretude que fazia os professores poderem discutir com as crianc\u0327as pequenas as questo\u0303es raciais. Porque pintar o corpo humano em um desenho e\u0301 uma coisa concreta para uma crianc\u0327a, e\u0301 palpa\u0301vel, fa\u0301cil de desencadear a discussa\u0303o. Para crianc\u0327a pequena, falar de rac\u0327a, racismo, etnia, isso tudo e\u0301 uma abstrac\u0327a\u0303o absurda. Mas falar da cor da pele, da cor que se usa para pintar, e\u0301 uma concretude. A crianc\u0327a pinta. Ela vai falar por que esta\u0301 pintando daquela cor, e o professor pode, enta\u0303o, entrar com perguntas e estabelecer esse dia\u0301logo."}, {"text_idx": "#000017", "text": "A tese, enta\u0303o, se desdobra em pesquisas que eu vou continuando, pensando a representac\u0327a\u0303o do negro na literatura e outros marcadores identita\u0301rios. Ali eu me dou conta da importa\u0302ncia desses artefatos [livros infantis contendo personagens negros] para a educac\u0327a\u0303o das relac\u0327o\u0303es raciais."}, {"text_idx": "#000018", "text": "La tezo do disvolvig\u0302as en esploradoj kiujn mi dau\u0306rigos, pensante pri la reprezentado de nigruloj en literaturo kaj aliaj identecaj signoj. Tie mi konstatas la gravecon de tiuj artefaktoj [porinfanaj libroj enhavantaj nigrajn rolulojn] por la edukado pri rasaj rilatoj."}, {"text_idx": "#000019", "text": "Demandita pri kio instigis s\u0302in ig\u0302i esploristo, Gladis respondas:"}, {"text_idx": "#000022", "text": "Laborante dum 26 jaroj en universitato, kiu ekzistas de c\u0302irkau\u0306 85 jaroj, Gladis diras, ke s\u0302i parkere konas la nomojn de c\u0302iuj nigraj kolegoj kiujn s\u0302i havis, c\u0302ar la listo estas mallonga:"}, {"text_idx": "#000023", "text": "Saber o nome dos meus colegas negros e\u0301 profundamente dolorido. Na\u0303o ha\u0301 outro modo de dizer. Do\u0301i saber o nome. Do\u0301i. O que para um colega branco e\u0301 inimagina\u0301vel. Eu posso nominar [todos] meus colegas negros. Isso e\u0301 profundamente assustador, numa universidade que tem quase 3 mil professores."}, {"text_idx": "#000024", "text": "Koni la nomojn de miaj nigraj kolegoj dolorigas profunde. Ne ekzistas alia maniero diri tion. Estas dolorige koni la nomojn. Estas dolorige. Tio por blanka kolego estas neimagebla. Mi povas nomi [c\u0302iujn] miajn nigrajn kolegojn. Tio estas profunde timiga en universitato, kiu havas preskau\u0306 3 000 instruistojn."}, {"text_idx": "#000025", "text": "Kaj estas ankorau\u0306 unu punkto, kiu koncernas c\u0302efe la nigrajn esploristinojn, lau\u0306 s\u0302i:"}, {"text_idx": "#000026", "text": "No\u0301s, mulheres, somos educadas para a humildade. Eu acho a humildade uma coisa preciosa, mas a\u0300s vezes o excesso de humildade nos tira a altivez. No\u0301s, mulheres negras, principalmente, somos educadas para desaparecer. E isso e\u0301 ta\u0303o marcante, que a gente leva muito tempo para perceber determinadas caracteri\u0301sticas que nos prejudicam."}, {"text_idx": "#000027", "text": "Ni virinoj estas edukitaj por humileco. Mi pensas, ke humileco estas altvalora afero, sed foje troa humileco forprenas nian fierecon. Ni, precipe nigrulinoj, estas edukitaj por malaperi. Kaj c\u0302i tio estas tiel rimarkinda, ke ni bezonas multan tempon rimarki iujn trajtojn, kiuj damag\u0302as nin."}, {"text_idx": "#000028", "text": "Kiel virino, la profesorino asertas, ke krom la rasa afero, la genra afero ankau\u0306 rolis en s\u0302ia akademia trajektorio:"}, {"text_idx": "#000029", "text": "Ha\u0301 questo\u0303es da vida acade\u0302mica que atravessam mais fortemente os percursos femininos. Uma das questo\u0303es que atravessou o meu percurso acade\u0302mico foi a maternidade. Eu era uma mulher que queria ser ma\u0303e. Algo da maternidade, sobretudo nos primeiros anos, e\u0301 da ordem de uma demanda importante, que e\u0301 fi\u0301sica. E\u0301 um filho que berra e um seio que derrama leite."}, {"text_idx": "#000030", "text": "Estas aferoj en la akademia vivo, kiuj pli forte transiras la virinajn vojojn. Unu el la aferoj, kiuj transiris mian akademian vojon, estis patrineco. Mi estis virino kiu volis esti patrino. Io pri patrineco, precipe en la fruaj jaroj, estas grava postulo, kiu estas fizika. Estas infano kiu krias kaj mamo kiu vers\u0302as lakton."}, {"text_idx": "#000031", "text": "Gravedig\u0302inte por la dua fojo, je g\u0302emeloj, Gladis rememoras, ke s\u0302i estis surprizita de la maniero, kiel la novaj\u0302o estis akceptita en la akademia medio. S\u0302i mencias rimarkon de persono kiu konfesis al s\u0302i ne scii c\u0302u gratuli s\u0302in pri tio au\u0306 ne."}, {"text_idx": "#000032", "text": "E eu disse para ela: pode me cumprimentar, porque a pessoa mais interessada em ser doutora antes do nascimento desse bebe\u0302 sou eu. Nenhum homem gra\u0301vido, esperando filhos ge\u0302meos, daria essa resposta. Eu sabia que, sim, aconteceria um peri\u0301odo em que a minha carreira ficaria quase em stand by apo\u0301s o nascimento dos bebe\u0302s. O homem segue tocando sua vida acade\u0302mica normalmente depois de ser pai. Esse e\u0301 um forte atravessamento de ge\u0302nero."}, {"text_idx": "#000033", "text": "Kaj mi diris al s\u0302i: vi povas gratuli min, c\u0302ar la plej interesata homo esti doktoro antau\u0306 la naskig\u0302o de c\u0302i tiu bebo estas mi. Neniu graveda viro, kiu atendus g\u0302emelojn, donus tiun respondon. Mi sciis, ke ja, estos periodo, kiam mia kariero ig\u0302os lanta post la naskig\u0302o de la beboj. Viro dau\u0306rigas sian akademian vivon normale, post kiam li farig\u0302as patro. Tio estas forta genra punkto."}, {"text_idx": "#000034", "text": "Inter siaj plej grandaj revoj kiel esploristo, hodiau\u0306, Gladis esperas, ke la kolorkrajonoj en diversaj hau\u0306tnuancoj povos esti distribuataj de la brazila registaro al publikaj lernejoj, ke s\u0302i havos pli da nigraj kolegoj, tiel ke ne plu eblos memori c\u0302iujn iliajn nomojn, kaj ankau\u0306 ke trovig\u0302os pli da virinoj en administraj postenoj de universitatoj."}, {"text_idx": "#000035", "text": "Por aliaj virinoj, kiuj havas akademian karieron au\u0306 volas engag\u0302ig\u0302i en tia vojo, la instruisto diras:"}, {"text_idx": "#000037", "text": "En la universitato, estas esence estig\u0302i en reto, kiel grupo. Soleco ne estas imperativo de la akademia kariero, de la akademia nigra intelektularo. Hodiau\u0306 g\u0302i estas elekto, pli ol iam ajn. Do la konsilo estas: soleco ne estas integra parto de la pakaj\u0302o. Ni povas trarompi tiun solecon kaj krei grandiozajn pontojn."}, {"text_idx": "#000042", "text": "Germinda Casupa\u0301, c\u0302ikita indig\u0302eno fronte al fajro kaj masklismo"}, {"text_idx": "#000043", "text": "\u201cLa Balkanoj estas la eu\u0306ropa Latinameriko en multaj belaj aspektoj\u201d, diras albana verkisto Elvi Sidheri"}, {"text_idx": "#000048", "text": "Aboni komentojn de c\u0302i tiu artikolo per retpos\u0302to"}, {"text_idx": "#000051", "text": "Speciala danko al niaj multaj subtenantoj"}, {"text_idx": "#000052", "text": "Bonvolu subteni nian gravan laboron"}]