[{"text_idx": "#000003", "text": "Kiel ni vidos, Joan Amades ne nur okupig\u0302is pri folkloro kaj etnografio. Kiel amanto de la naturo kaj de la kulturo li interesig\u0302is ankau\u0306 pri diversaj fakoj, ekzemple ekskursismo, grafologio au\u0306 entomologio, inter aliaj. Tamen restas iom nekonata grava aspekto en la aktivado de Joan Amades, tio estas lia esperanto-agado. Esperanto estis por li la plej grava jun-ag\u0302a pasio. Kvankam kun la paso de la tempo tiu pasio malvarmig\u0302is, esperanto lasis en li aron da valoroj kaj vidpunktoj pri la mondo kaj la homaro, kiujn li konservis dum sia tuta vivo kaj vidigis en sia verkaro."}, {"text_idx": "#000010", "text": "Kiam li revenis al la urbo, lia patro, danke al ega intereso kaj strebado, irigis lin al la bazlernejo Victor Hugo g\u0302is li farig\u0302is nau\u0306-jara, tio estas la sufic\u0302an tempon, por ke li lernu legi kaj skribi. Tion poste memoris Joan Amades dirante: \u201cMia patro ne estis tre klera, lia plej grava revo estis, ke mi multe sciu pri legado kaj skribado\u201d. [Amades, Joan, Quan anava a estudi, Barcelona, ed. Barcino, 1982, p. 7]"}, {"text_idx": "#000011", "text": "Forlasinte la lernejon, Joan Amades eklaboris en la drapvendejo de siaj gepatroj, c\u0302e la pulbazaro de Sant Antoni, sed li faris c\u0302ion eblan por transformi g\u0302in en librobrokantejon, kiu ig\u0302os lia vivodau\u0306ra pasio."}, {"text_idx": "#000013", "text": "La gepatroj tute ne s\u0302atis la leg-avidecon de sia filo, c\u0302ar li havis tre malbonan vidkapablon. Pro tio ili malpermesis g\u0302in al li. Joan Amades devis kas\u0302i sin por dau\u0306re legi. Tamen li superis tiun handikapon per sia mirinda memoro kaj nesatigebla scivolemo."}, {"text_idx": "#000014", "text": "Tiama Barcelono estis kontrasta: unuflanke alternis anarkiistaj atencoj kaj pistol-teroro de la mastraro; aliflanke floris kulturo per diversaj grupoj kaj kluboj. Unu el ili, la Barcelona Ateneo, farig\u0302is la sidejo de la burg\u0302aj kleruloj. Gravaj homoj por la kulturo, kiel Llui\u0301s Dome\u0300nec i Montaner au\u0306 Eugeni d\u2019Ors, apartenis al g\u0302i kaj en g\u0302i multe lernis."}, {"text_idx": "#000019", "text": "C\u0302e la Popola Enciklopedia Ateneo Joan Amades pasigis sian junecon kaj eniris plej diversajn kulturfakojn. Per sia mallonga periodo en la lernejo Victor Hugo li akiris sufic\u0302an bazkapablecon por poste disvolvi sukcese sian memlernadon, c\u0302iam legante librojn. La Ateneo malfermis diversajn pordojn al li. Li krome estis junulo sufic\u0302e solema, kaj lia atenea periodo helpis lin ekhavi kontaktojn kaj plibonigi siajn sociajn kapablojn, kio poste tre utilos al li. Tie li kultivis entomologion, grafologion, astronomion, ekskursismon kaj lingvojn."}, {"text_idx": "#000022", "text": "Entomologio, studado de la insektoj, estis unu el liaj emoj, kiun li multe g\u0302uis per ekskursado. Prefere ol la biologiaj karakteroj, la konduto de la insektoj pli allogis Joan Amades. Li s\u0302atis kompari tiun insektan konduton kun la homa personeco kaj starigi rilatojn inter ili, kiel jam faris la mezepokaj bestolibroj. Tiu procedo gravos, kiam li studos la homajn kutimojn. El formikoj, ekzemple, mirigis lin, ke ili unuope estas etaj kaj havas h\u0302aosan movon, tamen kune montras egan kunordigon, kunlaboron kaj unuecon, kiuj kondukas ilin al atingo de grandaj kolektivaj celoj. Tiu agado eble memorigis lin pri la funkciado de la pulbazaro, kie staris lia librovendejo, sed precipe oni povus g\u0302in kompari kun la esperantista idealo pri universala frateco. Similan ideon celis transdoni Teresa Rosell, amikino de Joan Amades, per la frazo \u201cmaro estas gutaro\u201d, kiu farig\u0302is unu el la plej famaj devizoj de la katalunaj esperantistoj."}, {"text_idx": "#000023", "text": "Krom pri la studo de la konduto, Joan Amades c\u0302efe interesig\u0302is pri la homa maniero interilati kaj interkomuniki. La parola lingvo, la lingva diverseco, la karakterizoj de la skriba esprimado au\u0306 ec\u0302 la gestolingvo estis aliaj objektoj, kiujn li studis. Tiam esperanto aperis kiel granda solvo al la homa universala interkomunikado. G\u0302i estis idealo, kiu plene kongruis kun la celoj kaj intelektaj aspiroj de Joan Amades."}, {"text_idx": "#000024", "text": "Ni vidas do kiel, kvankam la intersig\u0302oj de Amades s\u0302ajnis multflankaj kaj senrilataj inter si, same kiel la antau\u0306e menciitaj formikoj, c\u0302iuj iris en la direkton de la studo de komuna fako: la karakterizaj\u0302oj de la socia konduto de la homoj kaj ilia maniero interilati kaj interkomuniki. Lau\u0306 tiu vojo, en la historia momento, en kiu vivis Joan Amades, estis neeviteble, ke li pli au\u0306 malpli frue trafos esperanton kaj fervore entuziasmig\u0302os, c\u0302ar g\u0302i respondis al granda parto de la liaj intelektaj inklinoj."}]