[{"text_idx": "#000002", "text": "Estas almenau\u0306 kurioze, ke en plena kronvirusa pandemio, en c\u0302i tiu jaro 2020, la mondo devas rememori pri Florence Nightingale, en la 200-jara jubileo de s\u0302ia naskig\u0302o.\nTiu eksterordinara virino lasis al ni heredaj\u0302on de humanismo, kiu ankorau\u0306 instruas kaj inspiras.\nS\u0302i kunigis homamon, religiemon kaj sciencon en tute ekvilibra maniero.\nIndas rigardi al s\u0302i denove, en plena monda sankrizo, c\u0302ar pluraj s\u0302iaj iniciatoj estas ankorau\u0306 tute aktualaj (ekzemple, lavado de manoj)."}, {"text_idx": "#000003", "text": "S\u0302i naskig\u0302is en Florenco (jen la deveno de s\u0302ia nomo), en 1820, en ric\u0302a brita familio.\nEn 1860 s\u0302i sukcesis fondi Lernejon de Flegarto en Londono, kiu farig\u0302is mejlos\u0302tono rilate la modernan Flegarton."}, {"text_idx": "#000004", "text": "S\u0302ia patro estis modernmensa homo, kiu apogis altan edukadon al virinoj kaj pli bonajn sociajn kondic\u0302ojn.\nFlorence do lernis plurajn lingvojn, muzikon, historion kaj religion.\nDe sia frua ag\u0302o s\u0302i interesig\u0302is pri helpo al malric\u0302aj homoj kaj malsanuloj.\nJe la 14-a ag\u0302ojaro, s\u0302i ricevis \u201calvokon de Dio\u201d por flegi malsanulojn.\nPor tio s\u0302i plenumis trejnadon en Germanujo, Anglujo kaj Francujo.\nTiam s\u0302i rimarkis, ke fres\u0302a aero, lumo, g\u0302enerala purigado kaj evito de proksimeco al rubaj\u0302oj evitis malsanojn."}, {"text_idx": "#000005", "text": "Sed la plej elstara agado de Florence okazis dum la Milito en Krimeo (1853-1856), kiam s\u0302i estis fakte la granda heroino.\nS\u0302i atentis pri la tre malbonhigienaj cirkonstancoj, en kiuj trovig\u0302is la soldatoj.\nC\u0302i tiuj mortis plej ofte ne pro la vundoj mem, sed pro la infektoj, kiuj c\u0302iam okazis.\nPer g\u0302enerala purigado, aerumado kaj bona nutrado, s\u0302i sukcesis malaltigi la mortokvanton de 42% al 2%.\nTio alportis al s\u0302i internacian rekonon, kaj s\u0302i plublikigis 800-pag\u0302an libron pri siaj spertoj.\nEn sia agado s\u0302i uzis profundajn konojn pri statistiko, kaj estis la unua virino, kiu membrig\u0302is al la Reg\u0302a Societo pri Statistiko."}, {"text_idx": "#000006", "text": "Florence Nightingale farig\u0302is legenda figuro en la historio de medicino, konata kiel \u201cla Damo kun Lampo\u201d, alude al oleolampo, kiun s\u0302i konstante portis dum la vizitoj al siaj malsanuloj kaj vunditoj.\nS\u0302i estis la simbolo mem de flegarto kaj solidareco."}, {"text_idx": "#000007", "text": "Iom ironie, s\u0302i mortis de konsekvencoj de infekto, en la jaro 1910."}, {"text_idx": "#000011", "text": "Estas almenau\u0306 kurioze, ke en plena kronvirusa pandemio, en c\u0302i tiu jaro 2020, la mondo devas rememori pri Florence Nightingale, en la 200-jara jubileo de s\u0302ia naskig\u0302o.\nTiu eksterordinara virino lasis al ni heredaj\u0302on de humanismo, kiu ankorau\u0306 instruas kaj inspiras.\nThat extraordinary woman has left us a legacy of humanism that still teaches and inspires.\nS\u0302i kunigis homamon, religiemon kaj sciencon en tute ekvilibra maniero.\nShe brought together humanity, religiosity and science in a completely balanced way.\nIndas rigardi al s\u0302i denove, en plena monda sankrizo, c\u0302ar pluraj s\u0302iaj iniciatoj estas ankorau\u0306 tute aktualaj (ekzemple, lavado de manoj).\nIt is worth looking at her again, in the midst of a global health crisis, as several of her initiatives are still quite current (e.g., hand washing)."}, {"text_idx": "#000012", "text": "S\u0302i naskig\u0302is en Florenco (jen la deveno de s\u0302ia nomo), en 1820, en ric\u0302a brita familio.\nShe was born in Florence (this is the origin of her name), in 1820, into a wealthy British family.\nEn 1860 s\u0302i sukcesis fondi Lernejon de Flegarto en Londono, kiu farig\u0302is mejlos\u0302tono rilate la modernan Flegarton.\nIn 1860 she succeeded in founding a School of Nursing in London, which became a milestone in modern Nursing."}, {"text_idx": "#000015", "text": "Florence Nightingale farig\u0302is legenda figuro en la historio de medicino, konata kiel \u201cla Damo kun Lampo\u201d, alude al oleolampo, kiun s\u0302i konstante portis dum la vizitoj al siaj malsanuloj kaj vunditoj.\nFlorence Nightingale became a legendary figure in the history of medicine, known as \"the Lady with a Lamp\", in reference to an oil lamp she constantly carried during visits to her sick and wounded.\nS\u0302i estis la simbolo mem de flegarto kaj solidareco.\nShe was the very symbol of nursing and solidarity."}, {"text_idx": "#000016", "text": "Iom ironie, s\u0302i mortis de konsekvencoj de infekto, en la jaro 1910.\nSomewhat ironically, she died of an infection in 1910."}]