[{"text_idx": "#000002", "text": "La unuaj rifug\u0302intoj el Sud-Osetio estas tute ne tiuj, kiuj aperis en Norda Kau\u0306kazio en 2008."}, {"text_idx": "#000003", "text": "Kiel osetoj mem kutimas kredi, ilia lando libervole alig\u0302is al la Rusia Imperio en 1774. Fakte en tiu jaro alig\u0302is nur la parto, nun konata kiel Norda Osetio, dum la suda log\u0302-areo de osetoj en 1783, kun la tuta Orienta Kartvelio, ig\u0302is protektata lando lau\u0306 la Traktato de Georgijevsk. Tamen osetoj emas konsideri, ke alig\u0302o al Rusio estis tutpopola deziro, kiun oni ne s\u0302ang\u0302u."}, {"text_idx": "#000004", "text": "En 1917, post la unua (februara) revolucio, sud-osetaj intelektuloj kunvokis en G\u0302ava (lastatempe famig\u0302inta montara log\u0302loko, ankau\u0306 skribata Dzau\u0306) deputitojn el diversaj log\u0302lokoj. En la kunveno oni porparolis demokratian respublikon en Rusio. Oni ankau\u0306 formulis tie: \u201eSe kau\u0306kaziaj popoloj havos teritori-naciajn au\u0306tonomiojn, do ankau\u0306 osetoj, unuig\u0302intaj en unu nacia unuo, havu la rajton pri memdecido\u201c. Post la socialisma revolucio en Rusio, en Sud-Osetio estis proklamita soveta potenco. La tbilisa potenco, decidinta konstrui sendependan s\u0302taton en la limoj de 18-a jarcento, rifuzis agnoski sovetan respublikon en Osetio. En majo 1920 ministro de eksteraj aferoj de juna Soveta Rusio skribis en Kartvelion: \u201eAl la Suda Osetio, kie estis proklamita Soveta Respubliko, estas senditaj kartvelaj trupoj por neniigi tian potencon. Ni insistas, se tio veras, revoki la trupojn el Osetio, c\u0302ar ni opinias, ke Osetio devas havi tian potencon, kian g\u0302i preferas. Enmiksig\u0302o de Kartvelio povus esti enmeksig\u0302o en aliulajn internajn aferojn\u201c. Al tio el Kartvelio venis respondo, ke en la lando forestas Osetio."}, {"text_idx": "#000005", "text": "En Sud-Osetio tiam oni ankorau\u0306 esperis pri helpo flanke de Rusio kaj pri alig\u0302o al la bols\u0302evisma s\u0302tato, sed la esperoj estis vanaj: la malforta Rusio subskribis packontrakton kun Kartvelio, kiu agnoskis la limon lau\u0306 la pintoj de Kau\u0306kazo. Post tio, en somero de 1920, en Sud-Osetio okazis io, kion osetoj preferas nomi genocido. Tiam la unuaj rifug\u0302intoj amase aperis en Nord-Osetio (oficiale nomata tiam Tereka Respubliko). Ili povis reveni nur post la jaro 1921, kiam en Kartvelio post la invado de bols\u0302evisma Rug\u0302a Armeo, s\u0302ang\u0302ig\u0302is potenco. Rememorige pri tiu tempo en Nord-Osetio restis kelkaj vilag\u0302oj, kies log\u0302antaro parolas osete kun la specifa suda akc\u0302ento."}, {"text_idx": "#000009", "text": "En 1951 grupo de osetaj intelektuloj, c\u0302efe studentoj, elpas\u0302is en sud-osetia c\u0302efurbo Ch\u0302invalo (tiam Staliniri, omag\u0302e al Stalin) kontrau\u0306 fermado de osetlingvaj mezlernejoj kaj kontrau\u0306 la mirinda sistemo de du alfabetoj por la sama lingvo. Iliaj postuloj estis traktitaj kiel \u201eburg\u0302a naciismo\u201c kaj la protestintoj estis severe punitaj: fermita jug\u0302proceso sendis kvin el ili en prizonon, la plej mallonga punperiodo estis ok jaroj, dum la plej longa \u2014 dudek kvin. Nur en 1954 sukcesis la klopodoj rehavigi al la osetoj komunan cirilan skribon uzatan g\u0302is nun. Tiamaniere la osetoj sur la sudaj deklivoj de Kau\u0306kaza montaro devige s\u0302ang\u0302is alfabeton kvarfoje dum la 20-a jarcento."}, {"text_idx": "#000011", "text": "Armita konflikto kaj fortranc\u0302o de elektro kaj gaso tiam kau\u0306zis dekojn da viktimoj, pluraj miloj fug\u0302is al Norda Osetio kaj aliaj regionoj de Rusio. Inter la viktimoj de tiu konflikto estis malvarmig\u0302intaj maljunuloj en nesufic\u0302e hejtita vartejo, novnaskitoj kiujn ne eblis helpi sen elektro kaj aliaj tiaj. La situacio estis konservita en junio 1992 per interkonsento inter S\u0302evardnadze (al tiu tempo jam prezidento de Kartvelio) kaj Jelcin en Soc\u0302i. Lau\u0306 la subskribita interkonsento okazis pafc\u0302eso kaj estis formita Miksita Kontrola Komisiono kun reprezentantoj de kvar interesitaj flankoj: Kartvelio, Rusio, Sud-Osetio kaj Nord-Osetio. En tiu ne tre stabila formato Sud-Osetio sukcesis ekzisti g\u0302is au\u0306gusto 2004, kiam la juna kartvela prezidento Saakas\u0302vili provis sturmi Ch\u0302invalon la unuan fojon. Pretekste de kontrau\u0306staro al kontrabando, li ankau\u0306 fakte fermis komercajn inters\u0302ang\u0302ojn, kiuj tre proksimigis la lokanojn en la konflikta regiono."}, {"text_idx": "#000012", "text": "Dum kelkaj lastaj jaroj Kartvelio elspezadis signifajn monsumojn por renovigo de siaj armiloj kaj por trejnado de profesia armeo. En Sud-Osetio oni komprenis, ke estas preparo al certa milito, kontrau\u0306 Sud-Osetio. Malgrau\u0306 la repaciga interkonsento de la jaro 1992, la atako kontrau\u0306 Ch\u0302invalo vere okazis. G\u0302i komencig\u0302is nokte de tre densa arteleria kaj raketa pafado, kiu celis la tuton de la malgranda urbo. Viktimoj povus esti eble pli multaj, se anticipe, timante grupig\u0302on de kartveliaj trupoj c\u0302irkau\u0306 la urbo, oni ne sendintus al Nord-Osetio multajn infanojn kaj virinojn. Estas g\u0302is neuzebleco detruitaj pluraj konstruaj\u0302oj, inter ili la Sud-Osetia S\u0302tata Universitato kaj la Ch\u0302invala malsanulejo. Bombo fors\u0302iris la kapon de monumento omag\u0302e al Vaso Abajev, la eminenta oseta filologo-iranisto, estis detruitaj au\u0306 serioze damag\u0302itaj kelkaj preg\u0302ejoj."}, {"text_idx": "#000013", "text": "Knabino kun la oseta flago"}, {"text_idx": "#000014", "text": "Reveno en Kartvelion estas neimagebla por osetoj. Ili volas alig\u0302i al Rusio, por ke la tuta etno estu finfine en unu s\u0302tato, au\u0306 minimume konservi la nunan staton, kiam Sud-Osetio estas sendependa kun fortaj ligoj al la Nordo."}, {"text_idx": "#000020", "text": "Citaj\u0302o rekte el Sud-Osetio: En la 18-a jarcento osetoj aligis sian landon al Rusia s\u0302tato, sed la tradicia modelo de rus-osetaj..."}, {"text_idx": "#000023", "text": "Edvardo Kokojti, prezidento de neagnoskita s\u0302tato Sud-Osetio, en intervjuo atentigas: Parolante pri Kosovo, mi volas rememorigi, ke necesas pritaksi ne nur..."}, {"text_idx": "#000039", "text": "artikolo plena de mensogoj por tipa rusa imperia propagando. :)"}]