[{"text_idx": "#000001", "text": "Peruo : miloj da indig\u0302enoj estas minacitaj de poluado per pezaj metaloj"}, {"text_idx": "#000002", "text": "Bildo : zono de senarbarigo en la amazonia g\u0302angalo, kau\u0306zita de kontrau\u0306leg\u0302aj minaj aktivecoj en la riverbaseno de la regiono Madre de Dios, sud-oriente de Peruo, la 17an de majo 2019."}, {"text_idx": "#000003", "text": "Lau\u0306 Internacia Amnestio, ili prezentas altajn nivelojn de plumbo, arseniko kaj hidrargo pro la minekspluatado apud iliaj vilag\u0302oj."}, {"text_idx": "#000004", "text": "Internacia Amnestio alarmas pri la situacio de c\u0302irkau\u0306 8 000 indig\u0302enoj en Peruo. Ili prezentas altajn nivelojn de plumbo, arseniko kaj hidrargo pro la minekspluatado apud iliaj vilag\u0302oj en la provinco Espinar (Sud-Oriento), denuncas raporto publikigita mardon 18an de majo fare de la NRO. Peruo estas unu el la c\u0302efaj produktistoj de kupro, oro, arg\u0302ento, zinko kaj plumbo en la mondo."}, {"text_idx": "#000005", "text": "Post tri jaroj da enketo c\u0302irkau\u0306 la mina areo de Ataccapay kontrolata de la angla-svisa Glencore, la raporto de la organizaj\u0302o pri defendo de la homaj rajtoj emfazas : \u00ab La niveloj de metaloj kaj toksaj substancoj (plumbo, kadmio, arseniko, hidrargo kaj mangano) malkovritaj c\u0302e la partoprenintoj dum la studaj\u0302o, demonstras la riskon por la sano, al kio estas submetitaj la indig\u0302enaj komunumoj en la provinco Espinar \u00bb."}, {"text_idx": "#000006", "text": "La enketo analizis la metalojn kaj toksajn substancojn c\u0302e 150 volontuloj, kaj la kvaliton de la akvo en 292 lokoj situantaj en la koncernata zono. La c\u0302eesto de pezaj metaloj en la organismo \u00ab povas generi multajn specojn de malsanoj, nau\u0306zojn, vomojn, kelkajn specojn de kanceroj kaj hepatajn problemojn \u00bb, eksplikas la respondeculino de la enketo, Mari\u0301a Jose\u0301 Veramendi."}, {"text_idx": "#000007", "text": "Dum la individuaj intervjuoj efektivigitaj dum la enketo, la log\u0302antoj priskribis simptomojn kiel kapdoloroj, renajn, prostatajn au\u0306 dentajn problemojn, stomakajn afekciojn, s\u0302i eksplikis. Ankau\u0306 kanceraj tumoroj estis menciitaj de du personoj."}, {"text_idx": "#000009", "text": "Mari\u0301a Jose\u0301 Veramendi admonas la sanitarajn au\u0306toritatojn, ke ili \u00ab starigu programon de konstanta epidemiologia atento en la provinco Espinar por determini la g\u0302eneralan efikon suferitan de la submetita log\u0302antaro \u00bb. La log\u0302antoj de la provinco Espinar \u00ab spertas duoblan urg\u0302econ pro la venenado kaj la kovim-19 \u00bb, s\u0302i substrekas."}, {"text_idx": "#000010", "text": "En Peruo, lau\u0306 la oficialaj nombroj, dek milionoj da personoj, t.e c\u0302irkau\u0306 triono el la log\u0302antaro, riskas submetig\u0302on al la pezaj metaloj, pli ol 20% (6,8 milionoj da personoj) al metaloidoj kiel arseniko, kaj pli ol 6% (du milionoj) al hidrokarbidoj, memorigas la raporto."}, {"text_idx": "#000011", "text": "Peruo: infanoj mortas pro plumbo: urg\u0302a stato estas deklarita"}, {"text_idx": "#000014", "text": "Japanio : memorinda tago por la lando, esperiga mesag\u0302o por la mondo\n14an de novembro 2012 : Eu\u0306ropa g\u0302enerala striko\nJapanio : la morteco c\u0302e la maljunuloj preskau\u0306 trioblig\u0302is proksime de Fukus\u0302imo\nKvardek jarojn por malkonstrui Fukus\u0302imon.\nFrancio : maldungoj c\u0302e Lej\u0302abi"}]