[{"text_idx": "#000001", "text": "Teo estas la plej populara trinkaj\u0302o en Banglades\u0302o [eo]. Kun sia desegnaj\u0302o pri la malfacila situacio de teolaboristoj kaj iliaj malaltaj salajroj, la juna artisto Tufan Chakma demandas c\u0302u homoj trinkas la sangon de la laboristoj. Bildo el Fejsbuko. Uzata kun rajtigo."}, {"text_idx": "#000002", "text": "La Asocio de Posedantoj de Teog\u0302ardenoj postulis ke teoplantejoj donu log\u0302adon, emeritig\u0302ajn avantag\u0302ojn kaj kuracajn financojn, kune kun semajnaj mang\u0302aj subvencioj, kaj faciligu bazan edukadon al infanoj de laboristoj, altigante iliajn tagajn salajrojn super 400 takoj (4,20 dolaroj) antau\u0306 la kresko. Diversaj agentejoj pri laboro kaj civila socio de la lando esprimis sian subtenon al la postuloj de teolaboristoj."}, {"text_idx": "#000003", "text": "Kvankam la Sindikato de Teolaboristoj protestis por peti tagan salajron de 300 takoj (3,60 dolaroj), g\u0302i s\u0302ajnas kontentig\u0302i pri la kresko de 170 takoj (1,80 dolaroj). En sociaj retejoj, videoj en kiuj ili felic\u0302as pro la kresko aperis. Tamen, multaj starigis la demandon: kiel pluvivos teolaboristoj kun pli malaltaj salajroj se la inflacio pus\u0302is vivkostojn preter iliajn eblecojn?"}, {"text_idx": "#000004", "text": "La teolaboristino Seema Mahali respondis tiun demandon por la bengallingva sekcio de BBC:"}, {"text_idx": "#000005", "text": "Ili povas diri ke ni log\u0302as en domo donita de teoplantejo, sed la kosto de riparo de la domo estas tute la nia. Ni ankorau\u0306 devas ac\u0302eti vestojn, ni devas doni edukadon al niaj infanoj; ni devas ac\u0302eti rizon, fabacojn kaj legomojn. C\u0302u 120 takoj sufic\u0302as (1,20 dolaroj)?"}, {"text_idx": "#000006", "text": "Kvankam taso da teo kostas pli ol 120 takojn (1,26 dolarojn) en elitaj teovendejoj c\u0302efurbe, teolaboristoj gajnas tiel malmulte ke ili ne povas ac\u0302eti kokidon au\u0306 legomojn en la bazaro. Iuj ec\u0302 turnas sin al plado farita kun teaj folioj, ofta elemento en siaj c\u0302iutagaj mang\u0302oj. Tiurilate, la verkisto Kasafaddauza Noman skribis:"}, {"text_idx": "#000007", "text": "Kio povus esti pli romantika ol paroli pri teo en c\u0302i tiu regiono? Niaj amoj, paroladoj, rakontoj, kantoj kaj revolucioj kutime faras referencojn al teo. Per reklamado, ni povas scii ke ec\u0302 post trinkado de taso da teo, soifo dau\u0306ras; vi povas senprokraste refres\u0302ig\u0302i per taso da teo. Ec\u0302 kun nur trinkado de teo, ni povas s\u0302ang\u0302i ajnan situacion, ni povas protesti kontrau\u0306 iu ajn maljusteco kaj havi revoluciajn ideojn. Sed teolaboristoj en c\u0302i tiuj anoncoj estas realaj fonaj akcesoraj\u0302oj. La bela sceno de teokolekto s\u0302ajnas pli bela per bonega kinematografio. Hodiau\u0306, vi devas pagi almenau\u0306 120 takojn (1,26 dolarojn) en elita teovendejo kaj ec\u0302 mang\u0302aj\u0302aj kritikistoj kovras g\u0302in. Sed neniu filmeto montras la scenojn de la lukto por la vivo de laboristoj kun minimuma salajro de 120 takoj (1,26 dolaroj) tage, tio ne estas diskutita en la c\u0302efaj amaskomunikiloj. C\u0302ar ili konservas sian vivon en c\u0302i tiu paradizo mang\u0302ante teajn foliojn!"}, {"text_idx": "#000008", "text": "Nuntempe, estas multaj grandegaj projektoj en la lando por dau\u0306rigi g\u0302ian ekonomian disvolvig\u0302on. Pri tio, Tasmia Afrin Mou skribis en Fejsbuko:"}, {"text_idx": "#000011", "text": "Teokultivado en Banglades\u0302o komencig\u0302is dum la brita kolonia reg\u0302imo. En 1840, ili establis la unuan teog\u0302ardenon en la havena urbo C\u0302itagongo [eo]. Tamen, komerca teokultivado ekis en la Silheta Regiono en 1857. Nuntempe, ekzistas pli ol 167 teog\u0302ardenoj en la lando. Grava parto de tiu industrio situas en Silheto, Habiganj kaj Moulvibazar. Estas c\u0302irkau\u0306 140.000 laboristoj en c\u0302iuj g\u0302ardenoj, kaj plej multaj dedic\u0302is sin al c\u0302i tiu profesio de generacioj."}, {"text_idx": "#000012", "text": "Dum la 1860-aj kaj 1870-aj jaroj, la komerca sukceso de teoplantejoj en la regionoj Assam kaj Silheto altiris investojn de multaj eksterlandaj kompanioj. Rezulte, teog\u0302ardenoj en c\u0302i tiuj regionoj komencis kreski. Kun tio venis la postulo de pli da laboristoj. En esplora artikolo de 2014 titolita \u201cHistorio de banglades\u0302aj teog\u0302ardenoj kaj teolaboristoj\u201d, Riad Mahmud kaj Alida Binte Saqi malkas\u0302as ke la migrado de teolaboristoj estis simila al sklavotrafiko. La unuaj laboristoj en teoplantejoj ne estis devenaj de Silheto. Ili venis el diversaj lokoj de Barato [eo], pli ekzakte la plejmulto venis el la areoj trafitaj de malsato. Ili estis portitaj al teoplantejoj kun falsaj pretekstoj kaj la lokanoj nomis ilin \u201ccoolies\u201d [Ndlr: pejorativa nomo de nekompetentaj laboristoj en Azio, malbone pagataj]. La lokaj log\u0302antoj, la posedantoj de la teoplantejoj kaj la oficialuloj traktis ilin kiel sklavojn."}, {"text_idx": "#000013", "text": "Ec\u0302 en la 21a jarcento, la kondic\u0302o de teolaboristoj ne multe s\u0302ang\u0302ig\u0302is. Iliaj enspezoj kaj vivniveloj, kaj la malegaleco kiun ili alfrontas, aperis denove en iliaj lastatempaj protestoj."}, {"text_idx": "#000015", "text": "Kolombio [eo] elektos sian prezidanton kaj vicprezidanton en voc\u0302donoj kiuj okazos dimanc\u0302e la 19-an de junio. Male al aliaj jaroj, ekzistas senprecedenca polusig\u0302o kaj vera ebleco ke la populara maldekstro, kiu neniam akiris potencon, sukcesos gajni la baloton."}, {"text_idx": "#000016", "text": "La 29-an de majo, la rezultoj de la unua rau\u0306ndo al la prezidanteco kaj vicprezidanteco montris, ke neniu kandidato sukcesi atingi 50 procentojn plus unu voc\u0302o necesajn por esti rekta gajninto."}, {"text_idx": "#000017", "text": "Sekve, dua rau\u0306ndo okazos inter prezidenta kandidato Gustavo Petro kaj lia balotpartnero Francia Ma\u0301rquez \u2014 kiu gajnis 40,32 procentojn de la voc\u0302oj \u2014 kaj la \u201cekstera\u201d paro Rodolfo Herna\u0301ndez kaj Marelen Castillo \u2014 kun 28,15 procentoj. Lau\u0306 analizistoj de la sendependa amaskomunikilo, la Silla Vaci\u0301a, la politika establo \u2014 reprezentita de uribismo, popolisma kaj novliberala politika movado de eksprezidanto A\u0301lvaro Uribe Ve\u0301lez \u2014 estis la plej granda perdanto en c\u0302i tiuj balotoj, lasante la arenon malfermita al \u201cbatalo inter du popolismoj\u201d."}, {"text_idx": "#000018", "text": "La kandidatoj de la Historia Pakto (es: Pacto Histo\u0301rico) estas Gustavo Petro, iama membro de la malmobilizita urba gerilana movado Movimiento 19 de abril (M19), senatano kaj iama urbestro de Bogoto [eo], kaj precipe, lia vicprezidanta kandidantino, Francia Ma\u0301rquez, ekologiisto kaj afrikkolombia [eo] advokato, kiu ankau\u0306 estis hejmmastrino. Unuafoje en la historio de Kolombio, populara maldekstra koalicio eble povas atingi potencon kaj transformi la geopolitikajn aliancojn de la regiono."}, {"text_idx": "#000019", "text": "\u201cKolombio neniam estis direktita de revoluciuloj kiel Meksiko au\u0306 Bolivio, au\u0306 de popularaj movadoj kiel peronismo en Argentino, au\u0306 de socialisto kiel Salvador Allende en C\u0302ilio [c\u0302iuj eo]\u201d, deklaris la BBC. \u201cLa maldekstraj reformismaj politikistoj kiuj estis proksimaj al la regado, estis mortigitaj\u201d."}, {"text_idx": "#000020", "text": "De la teamo Ligas Gobernantes Anticorrupcio\u0301n (Kontrau\u0306koruptaj Regantaj Ligoj), la prezidenta kandidato estas multmilionulo Rordolfo Herna\u0301ndez. Malgrau\u0306 koruptaj akuzoj, li fokusis sian kampanjon kontrau\u0306 korupto kaj tradiciaj politikistoj. Krome, li ankau\u0306 kau\u0306zis polemikon ne nur c\u0302ar pluraj subtenantoj de Uribe apogis lin \u2013 kvankam li asertas esti sendependa, \u2013 sed ankau\u0306 c\u0302ar multaj rigardas lin kiel spegulan bildon de eksa usona prezidanto Donald Trump. Lia vicprezidanta kandidato Marelen Castillo ankau\u0306 estas afrikkolombiano, kio signifas, ke la lando vidos sian unuan afrikkolombian vicprezidanton j\u0302urkonfirmitan la 7-an de au\u0306gusto, sendepende de kiu venkos en la dua rau\u0306ndo."}, {"text_idx": "#000022", "text": "En c\u0302i tiuj balotoj, malfido estis generita c\u0302ar la Comisio\u0301n Nacional Electoral [eo: Nacia Voc\u0302dona Komisiono] ne povis dungi internacian au\u0306ditoron, tial ili estis tenitaj kun la tradiciaj softvaraj au\u0306ditoroj tutlande. C\u0302i tio generis popolan maltrankvilon pri ebla voc\u0302dona frau\u0306do de pluraj partioj."}, {"text_idx": "#000023", "text": "Kial la lando estas dividita?"}, {"text_idx": "#000024", "text": "Por multaj homoj, la ekstrema politika polusig\u0302o komencig\u0302is en 1948, kiam la progresema politikisto Jorge Eliecer Gaita\u0301n [eo] estis mortigita, kaj poste formig\u0302is flankoj de gerilanoj kaj kontrau\u0306-gerilanoj kio kondukis al la perforto kiu ankorau\u0306 ne c\u0302esis, precipe, en kamparaj regionoj. Ekzemple, lastatempe la kvazau\u0306milita grupo Clan del Golfo [eo: Golfa Klano] kau\u0306zis \u201cParo armado\u201d [ndlt. En Kolombio, la \u201cParos armados\u201d au\u0306 \u201cArmitaj strikoj\u201d en Esperanto, rilatas al agadoj de kontrau\u0306leg\u0302aj armitaj grupoj de gerilanoj, kvazau\u0306militistoj au\u0306 drogkomercistoj, kiuj atakas civilulojn kaj militistojn, per blokado de vojoj, limigo de movebleco, minacoj kiuj devigas la fermon de komercaj lokoj kaj suspendon de klasoj en lernejoj kaj universitatoj; fonto: c\u0302i tie] kiu koncernis 178 municipojn en kamparaj regionoj de Kolombio, kiel veng\u0302a respondo al la ekstradicio de g\u0302ia plej sperta gvidanto, Dairo Antonio U\u0301suga David, ankau\u0306 nomata Otoniel, al Usono."}, {"text_idx": "#000025", "text": "Do, la polusig\u0302o devenas de la interna konflikto en Kolombio, kiu lasis centmilojn da mortintoj kaj milionojn da delokitaj homoj kaj kiu dau\u0306ras malgrau\u0306 historia pacinterkonsento kun unu el la c\u0302efaj gerilaj grupoj en 2016. Multaj pridubas la observon kiun la nuna prezidanto Iva\u0301n Duque [eo] estis faranta por la pacprocezo inter la registaro kaj la FARK, subskribita en 2016. En enketo de februaro 2022, 73% de la log\u0302antaro malaprobis lian registaron. La plimulto estas malkontenta pri s\u0302losilaj aferoj kiel korupteco, civitana sekureco, ekonomio, dungiteco, sano, vivmedio kaj edukado. La 4-an de junio 2022, Duque estis kondamnita al hejma aresto pro malobservado de jug\u0302a decido pri la protekto de naturrezervejo."}, {"text_idx": "#000026", "text": "Unuflanke, dekstraj fortoj, profitantaj de la g\u0302enerala malkontento kau\u0306zita de gerilaj armitaj grupoj, pus\u0302is mesag\u0302ojn kontrau\u0306 maldekstraj ideoj kaj la Revoluciaj Armitaj Fortoj de Kolombio (FARK) [eo], precipe en tradiciaj amaskomunikiloj, kiuj intensig\u0302is depost la registaro de Uribe ekoficis en 2002. Nun granda parto de la log\u0302antaro timas la maldekstran registaron c\u0302ar oni diris al ili, ke se Gustavo Petro venkus, Kolombio \u201cig\u0302us Kubo au\u0306 Venezuelo\u201d. Ili timas ke Petro estos popolisto kiu povus konduki Kolombion al bankroto au\u0306 ig\u0302i au\u0306toritata. Pli ol 90% de la kolombia log\u0302antaro malaprobas la prezidanton de Venezuelo, Nicola\u0301s Maduro. C\u0302irkau\u0306 1,7 milionoj da venezuelanoj log\u0302is en Kolombio ekde marto 2021, multaj fug\u0302is pro profundig\u0302anta humanitara krizo."}, {"text_idx": "#000027", "text": "Aliflanke, aliaj kolombiaj balotantoj diras, ke ili vekig\u0302is kiam ili eksciis la veron pri la \u201cfalsaj pozitivoj \u201d \u2014 la murdoj de miloj da civitanoj, c\u0302efe membroj de la kolombia armeo, por prezenti ilin kiel venkon en la batalo kontrau\u0306 gerilanoj kaj drogokontrabandistoj \u2014 kaj ankau\u0306 kiel rezulto de la nacia striko en 2021 kau\u0306zita pro la anonco de imposta reformo. Dum la striko, 80 junuloj estis mortigitaj, kaj multaj aliaj, vunditaj; organizaj\u0302oj akuzas s\u0302tatajn fortojn pri la arbitra kaj misproporcia uzo de forto. Oni ankau\u0306 protestis kontrau\u0306 la masakroj kaj murdoj de tiom da sociaj gvidantoj (kaj la mortigoj ankorau\u0306 ne c\u0302esis), kontrau\u0306 la korupto kaj inflacio. Samtempe ili postulis la defendon de digna vivo, socia egaleco kaj homaj rajtoj. La manifestaciantoj malakceptis la registaron de Duque, c\u0302ar ili kredas ke la kontrolaj povoj estas je lia servo."}, {"text_idx": "#000028", "text": "La 19-an de junio la dividita Kolombio balotos por sia estonteco. Venku kiu venku, sed la kolombianoj volas s\u0302ang\u0302on."}, {"text_idx": "#000030", "text": "Ekrankopio de la muzikfilmeto \u201cThis is Not America\u201d de Residente en Jutubo. [ndltr. \u201cResidente\u201d estas oficiala pseu\u0306donimo por la portorika [eo] kantverkisto Rene\u0301 Pe\u0301rez, sed, oni povas traduki g\u0302in kiel \u201cLog\u0302anto\u201d en Esperanto]"}, {"text_idx": "#000031", "text": "Dum la kanto, Residente elmontras familiaran indignon kiun multaj latinamerikanoj sentas kiam la vorto \u201cAmeriko\u201d estas uzata por difini Usonon kaj ne la kontinenton kiu etendig\u0302as de Argentino g\u0302is Kanado. En intervjuo kun la BBC, Residente diris: \u201cEl la usona vidpunkto, c\u0302io kio okazas en la videaj\u0302o ne estas Ameriko\u201d."}, {"text_idx": "#000032", "text": "La elementoj de la titolo, la kantoteksto kaj la videaj\u0302o estas rekta referenco al \u201cThis is America\u201d de Childish Gambino, kiu vive denuncis rasismon kontrau\u0306 nigruloj en Usono en 2018."}, {"text_idx": "#000033", "text": "Akompanata de Ibeyi, muzika duopo, afro-franca kubano, Residente brutale denuncas liston de malbonoj kiuj vundas la kontinenton, kiel la koloniado kaj ekspluatado de naturaj rimedoj, polica perforto, la murdoj de j\u0302urnalistoj kaj devigita migrado."}, {"text_idx": "#000034", "text": "Residente ankau\u0306 lau\u0306das la indig\u0302enajn kontribuojn, kiel la majaa kalendaro kaj Tu\u0301pac Amaru, indig\u0302ena gvidanto de Peruo kiu antau\u0306enigis la Grandan Ribelon kontrau\u0306 la hispana krono en 1780. Residente metas paralelon inter la indig\u0302ena gvidanto de la 18-a jarcento kaj la fama kalifornia repkantisto Tupac Shakur (2Pac)."}, {"text_idx": "#000037", "text": "La muzikfilmeto ankau\u0306 estas tre okulfrapa kaj rakontas la historion de Latinameriko per multaj kulturaj, socipolitikaj kaj historiaj referencoj."}, {"text_idx": "#000038", "text": "G\u0302i komencig\u0302as per sceno kiu portretas la historian figuron de Lolita Lebro\u0301n, estrino de la sendependeca movado de Porto-Riko, kiu atakis la Usonan Kapitolon en 1954 en provo doni plenan suverenecon al la insulo, sekvita de simbolaj bildoj de vigla kulturo kiu pluvivas meze de la socio, protestoj kaj ekstermo de la indig\u0302enaj popoloj. La bildo de la indig\u0302ena viro kuntrenita de kvar policistoj rilatas al la provo de hispanaj koloniistoj diserigi Tupac Amaru per c\u0302evaloj en 1781. [ndltr. tranc\u0302i korpon multfoje, es: descuartizar]."}, {"text_idx": "#000039", "text": "En la videaj\u0302o ankau\u0306 estis implicite menciita la devigita migrado de familioj al Usono, kun patrino mamnutranta sian filon kiu estis apartigita de s\u0302i pro la usona enmigrada politiko. Centramerikanoj fug\u0302as de la perforto de bandoj, reprezentitaj per homoj kun tatuoj, oni vidas ankau\u0306 sur la meksika flanko de la usona limmuro en Tijuana. La nova vico estas ke bandanoj estas montritaj kiel viktimoj, rifug\u0302intoj kaj fervoraj katolikoj anstatau\u0306 ilia reputacio de \u201cbestoj\u201c, malhumaniga termino."}, {"text_idx": "#000040", "text": "Virinoj kun nigraj kapuc\u0302oj sur la vizag\u0302o reprezentas la zapatistan indig\u0302enan politikan movadon en Meksiko. La Zapatista Armeo por Nacia Liberigo (es: EZLN) prenis kontrolon super suda Meksiko, en C\u0302iapaso [eo], por instali liberecanan socialisman registaron gvidatan de indig\u0302enoj. Por multaj homoj, la zapatistoj farig\u0302is ekzemplo de la indig\u0302ena kaj kamparana lukto por memdeterminado, c\u0302ar c\u0302i tiuj grupoj estis historie la plej marg\u0302enigitaj en la kontinento."}, {"text_idx": "#000041", "text": "Granda segmento (de la videaj\u0302o) estas dedic\u0302ita al la superpozicio de la brazila prezidento, Jair Bolsonaro, kiu mang\u0302as bifstekon kaj purigas sian bus\u0302on per la brazila flago dum indig\u0302ena amazona infano rigardas lin. En Brazilo, la indig\u0302enaj popoloj denuncis Bolsonaro-n pro fari genocidon kontrau\u0306 tiuj log\u0302antaroj por kurag\u0302igi akcelitan senarbarigon de la amazona arbaro por industriaj kultivaj\u0302oj kaj pas\u0302tejoj por multigi bovinojn cele al produktado de viando."}, {"text_idx": "#000042", "text": "Ankau\u0306 ekzistas grava kritiko de usonaj kompanioj tra la videaj\u0302o, precipe en referenco al korporaciegoj kiel Starbucks, Amazon kaj McDonald's. La indig\u0302enaj infanoj kun tradiciaj kostumoj interagas kun okcidentaj kompanioj, kiel la amazona infano kiu portas skatolojn pri tio kio s\u0302ajnas esti Amazon, la kompanio de Jeff Bezos. Alia infano estis montrita, mang\u0302ante hamburgeron. Okcidentaj rapidmang\u0302ejoj \u201cpligrandig\u0302is agreseme\u201d en Latinameriko, kaj \u201ckontribuis al obezeco kaj sanproblemoj\u201d, lau\u0306 The New York Times."}, {"text_idx": "#000043", "text": "La sceno en kiu la soldato pafas la muzikiston rilatas al la torturo kaj mortigo de c\u0302ilia kantisto Vi\u0301ctor Jara [eo] en la nacia stadiono fare de la s\u0302tataj fortoj post la puc\u0302o de 1973 subtenata de Usono kontrau\u0306 Salvador Allende [eo] . Multaj bildoj montras la oftan subpremon de studentaj protestoj tra la regiono, kiel ekzemple la homforkapto [eo] kaj malapero de 43 studentoj en Ayotzinapa en 2014."}, {"text_idx": "#000044", "text": "Unue, la kanto estas omag\u0302o al indig\u0302ena, studenta, kampara kaj afrodevena rezisto kontrau\u0306 s\u0302tata subpremo kaj ekspluatado de rimedoj. Ekzemple, Residente faras referencon al la ekonomia dependenco de Latinameriko pri sukerproduktado, kiu generas \u201cmorton, perdon de teroj, devigan migradon [eo], neadon de libera, anticipa kaj informita konsento\u201d, lau\u0306 denuncoj de homaj rajtoj, kiam li asertas ke kamparanaj laboristoj povas ribeli."}, {"text_idx": "#000045", "text": "El machete no es solo pa\u2019 cortar can\u0303a,\nTambie\u0301n es pa\u2019 cortar cabeza\u2019"}, {"text_idx": "#000047", "text": "En Tvitero, la reago al la kanto estis ege pozitiva, kaj la uzantoj rapide analizis pli da filmetaj referencoj en tviteraj fadenoj kiel ekzemple c\u0302i tiu:"}, {"text_idx": "#000048", "text": "Las referencias visuales que logre\u0301 identificar en el vi\u0301deo de Residente:"}, {"text_idx": "#000050", "text": "Jen, la videblaj referencoj kiujn mi sukcesis identigi en la muzikfilmeto farita de Residente:"}, {"text_idx": "#000054", "text": "Malgrau\u0306 akuzoj de sekretaj armisticaj intertraktadoj kun la organizita krimularo, au\u0306toritarismo [eo], korupteco kaj nepotismo [eo], la salvadora prezidento Nayib Bukele [eo] konservas fortan porcion de populareco inter salvadoranoj."}, {"text_idx": "#000055", "text": "En la unua duono de la kvin jaroj de lia oficperiodo, la internacia komunumo kondamnis militajn agojn, kiel ekzemple kiam en februaro 2020 Bukele eniris en la Salvadoran Parlamenton kun armea dungitaro por premadi leg\u0302donantojn, aprobi la financadon de sia sekurecplano."}, {"text_idx": "#000056", "text": "En 2021, lia partio konata kiel \u201cNuevas Ideas\u201d (Novaj Ideoj), atingis absolutan kontrolon super la parlamento. En sia unua labortago, ili maldungis kaj anstatau\u0306igis la g\u0302eneralan prokuroron kaj la kvin magistratojn de la Konstitucia C\u0302ambro de la Supera Kortumo de Justico, agoj kiuj levis timon ke la kontrolsistemo de Salvadoro estus trafita. Bukele ankau\u0306 kverelis kun la usona registaro gvidata de Biden, krom la akuzoj pri spionado kontrau\u0306 membroj de la nacia gazetaro."}, {"text_idx": "#000057", "text": "La agoj de Bukele estis internacie kondamnitaj [fare] de homrajtaj grupoj, la internacia gazetaro, kaj multaj eksterlandaj registaraj oficistoj. Tamen, ene de la limoj de Salvadoro, la prezidento dau\u0306re estas populara pro sia regokapablo."}, {"text_idx": "#000058", "text": "La konfido kiun salvadoranoj havas en prezidento Bukele, estas nuntempe iom pli alta kompare kun tiu kiun li havis en la elektoj kiam [li] venkis kun 61,4% en 2019, lau\u0306 la Centramerika Universitato Jose\u0301 Simeo\u0301n Can\u0303as (UCA), kompare al 67,9% da aprobo en decembro 2021, kun maksimume 86,6% en majo 2021."}, {"text_idx": "#000059", "text": "La enketoj faritaj de du prestig\u0302aj salvadoraj universitatoj, kiel [ekz.] UCA, loka j\u0302urnalo kiu kritikas lin (Bukele), kaj la internacia organizaj\u0302o CID Gallup, montras ke la g\u0302enerala mezumo de lia akcepto en la jaro 2020 kaj 2021 estas 90,04%. Ili citas la redukton de la murdoj kaj la administradon de la pandemio kau\u0306zita de KOVIM-19 kiel la c\u0302efan kialon de sia populareco."}, {"text_idx": "#000060", "text": "Komence de 2021, la Instituto Lowy vicigis Salvadoron kiel la plej bonlandon en Centra Ameriko rilate al administrado de la pandemio; kaj kiel la dua en Latinameriko. En konversacioj kun salvadoranoj, la log\u0302antaro s\u0302ajnas konsenti kun la agoj de la salvadora registaro pri kvaranteno kaj vakcinado, kaj ili vidas plibonigojn en la sansistemo. Plue, en la lastaj jaroj estis malaltaj nombroj da mortiga perforto en lando konata pro siaj altaj murdprocentoj."}, {"text_idx": "#000061", "text": "Akuzoj de sekretaj intertraktadoj kun krimgrupoj"}, {"text_idx": "#000062", "text": "Tamen, ne estos facile por Bukele konservi larg\u0302ajn aprobprocentojn en 2022, c\u0302ar la c\u0302efa kolono [subtene] al lia populareco, la redukto de la nombro da murdoj, estis sub pli intensa ekzamenado."}, {"text_idx": "#000064", "text": "Luna kaj Marroqui\u0301n organizis sekretajn renkontig\u0302ojn en kiuj partoprenis malliberigitaj gvidantoj (de bandac\u0302oj/krimgrupoj) kaj membroj de bandac\u0302oj eksterlande, lau\u0306 la Usona Departamento de la Trezorejo. La raporto determinas ke ili ambau\u0306 faciligis la eniron de bandac\u0302anoj en altsekurecajn malliberejojn por sekrete renkontig\u0302i kun la estroj de la bandac\u0302oj."}, {"text_idx": "#000065", "text": "La supozitaj nekonataj kunvenoj estis parto de la iniciatoj de la salvadora registaro por interkonsenti sekretan armisticon kun malgrandaj krimgrupoj, faciligante la redukton de murdoj kaj akirante plian voc\u0302donan subtenon. Gazetara komuniko de la Usona Departamento de la Trezorejo deklaras:"}, {"text_idx": "#000067", "text": "En 2020, la administrado de la salvadora prezidento Nayib Bukele disponigis financajn instigojn al la salvadoraj bandac\u0302oj MS-13 kaj Barrio 18, por certigi ke incidentoj de bandac\u0302aj perfortoj kaj la nombro da konfirmitaj murdoj restu malaltaj."}, {"text_idx": "#000068", "text": "En sia kutima kontrau\u0306ula tono, Bukele respondis al la akuzoj sur Tvitero, dirante ke la usonaj au\u0306toritatoj uzas malnovajn pruvojn kaj subtenas la politikan opozicion, kiu antau\u0306e estis akuzita pri intertraktado kun la krimgrupoj."}, {"text_idx": "#000069", "text": "C\u0302u pos\u0302telefonoj kaj c\u0302iesulinoj en malliberejoj?"}, {"text_idx": "#000071", "text": "Kiel ili povas sen ke iu ajn pridemandas tiujn kiuj uzas tian evidentan mesogon?"}, {"text_idx": "#000072", "text": "Ekzistas filmetoj jes ja, sed de iliaj amikoj farante tion. Ne ni."}, {"text_idx": "#000076", "text": "La akuzoj kontrau\u0306 la registaro de Bukele pri intertraktadoj kun la bandac\u0302oj ne estas novaj. La enketema retgazeto \u201cEl Faro\u201d raportas pri c\u0302i tiuj intertraktadoj de antau\u0306 2020, kiam Bukele estis urbestro; tamen, la plimulto de Salvadoro ne kredas tion. La lasta enketo de UCA deklaras:"}, {"text_idx": "#000077", "text": "(Enketa demando.) Dum c\u0302i tiu jaro [2021] kelkaj amaskomunikiloj rivelis informojn pri la ebla intertraktado de la nuna registaro kun la bandac\u0302oj. C\u0302u vi kredas ke la registaro intertraktas kun la krimgrupoj au\u0306 c\u0302u g\u0302i ne faras tion? 60,2% respondis ke intertraktado ne ekzistas."}, {"text_idx": "#000078", "text": "Aldone al la akuzoj de intertraktado kun la krimgrupoj, Bukele alfrontas aliajn problemojn kiuj povus influi lian aprobon. Ekzemple, akuzoj pri malobservoj de homaj rajtoj, korupteco kaj spionado kontrau\u0306 j\u0302urnalistoj kaj aktivuloj. Ekde septembro 2021, Bukele ankau\u0306 alfrontis regulajn protestojn. Diversaj grupoj en la socio protestas kontrau\u0306 lia au\u0306toritata stilo de regado, la uzo de la militistaro por sekurecaj celoj kaj la pliig\u03020n en la indicoj de malaperintoj."}, {"text_idx": "#000080", "text": "Tamen, malgrau\u0306 c\u0302iuj akuzoj kaj kondamnoj, Bukele ankorau\u0306 konservas bonan s\u0302ancon povi dau\u0306rigi regadon kun altaj ciferoj de aprobo en 2022. Jen kial:"}, {"text_idx": "#000081", "text": "Unue, Bukele estas lerta komunikisto. Krome, li havas registar-sponsoritajn amasinformilojn, kiel televidkanalo kaj presita gazeto, kiuj helpas disvastigi la mesag\u0302ojn de la registaro. La plej s\u0302atata komunikilo de prezidento Bukele estas lia tviterkonto."}, {"text_idx": "#000082", "text": "Due, la tradiciaj amaskomunikiloj kiuj kritikas la registaron de Bukele havas malmulte da kredindeco inter salvadoranoj. Enketo farita de loka universitato en 2021 rivelis ke malpli ol 15% fidis la enketgazeton \u201cEl Faro\u201c, malgrau\u0306 ke [g\u0302i] ricevis multoblajn j\u0302urnalismajn premiojn. Same, malpli ol 30% fidas je La Prensa Gra\u0301fica kaj El Diario de Hoy, du el la plej malnovaj gazetoj en la lando. C\u0302i tiuj estas la c\u0302efaj amaskomunikiloj kiuj raportis pri la supozata intertraktado de Bukele kun krimgrupoj kaj koruptkazoj."}, {"text_idx": "#000083", "text": "Trie, la politika opozicio estas malforta. La du tradiciaj politikaj partioj kiujn Bukele kaj lia politika partio venkis, perdas politikajn membrojn. La tradiciaj politikaj partioj Frente Farabundo Marti\u0301 para la Liberacio\u0301n Nacional (FMLN) [eo: Fronto Farabundo Marti\u0301 por la Nacia Libereco] kaj Alianza Republicana Nacionalista (ARENA) [eo: Naciisma Respublikana Alianco], kiuj naskig\u0302is el la civita milito de Salvadoro, perdis subtenon pro jaroj da korupteco. La lasta enketo de UCA, publikigita en januaro 2022, demandis kiu estas la preferata politika partio; 3,4% elektis al ARENA kaj 2,2% al FMLN."}, {"text_idx": "#000084", "text": "La subteno por la politika partio de la prezidento, konata kiel \u201cNuevas Ideas\u201c, ankau\u0306 falis. En majo 2021, g\u0302i havis 49,6% politikan preferon; sed, fine de 2021, g\u0302i malpliig\u0302is al 27,7%. C\u0302i tiu malkresko povus influi (negative) la aprobon de Bukele en 2022; tamen, kun forta amaskomunikila subteno, forestanta fido je amaskomunikila kritiko de la registaro, kaj malforta politika opozicio, Bukele povus konservi altan aproban rangigon en 2022 kiel prezidento."}, {"text_idx": "#000086", "text": "Protestantoj en la provinco Mangistau [eo] renkontig\u0302is la 4-an de januaro matene. Ekrankopio de la Jutuba [eo] kanalo \u201cSputnik Kazah\u0302io [eo]\u201d. Justa uzo de la foto."}, {"text_idx": "#000087", "text": "La s\u0302ang\u0302o de registaraj postenoj komencig\u0302inta la 5-an de januaro inkludas la anstatau\u0306igon de c\u0302efministro Askar Mamin per lia iama viculo, Alih\u0302an Smailov, kaj la maldungon de s\u0302tatsekretario kaj iama guberniestro de Mangistau, Krimbek Kus\u0302erbajev. Tokajev nomumis nova s\u0302tatsekretario fakulon pri politika komunikado, Jerlan Karin."}, {"text_idx": "#000088", "text": "La grandega kresko de la prezo de likva naftogaso (LPG [eo]), la preferata fuelo por au\u0306toj en la okcidentaj regionoj de Kazah\u0302io, estis la kau\u0306zo de la enlandaj amasprotestoj. En Aktau [eo], la c\u0302efurbo de la regiono Mangistau, la plej multaj au\u0306toj estas ekipitaj per aldona LPG-deponejo, kiu estas stokita en la kofro. LPG estas multe malpli kosta ol benzino kaj helpas teni la prezojn de transporto malaltaj. Taksia veturo en Mangistau kostis c\u0302irkau\u0306 duone kompare al aliaj partoj de la lando."}, {"text_idx": "#000089", "text": "La registaro komunikis malbone la prezaltig\u0302on, kio kau\u0306zis la mobilizadon de homoj en la placoj de J\u0302anaozen (petrolurbo apud Aktau) la 2-an kaj la 3-an de januaro 2022. Nurlan Nogajev, loka guberniestro kaj eks-ministro pri energio, alpaloris la manifestaciantojn por promesi revizion de la prezreformo. Tamen, la kolero de la log\u0302antaro jam estis videbla en la placoj de Aktau, Atirau, Aktobe kaj Oralo [eo], norde, kaj S\u0302imkento [eo], sude. La 4-an de januaro, log\u0302antoj de Almato, la plej granda urbo de la lando, kaj de Nursultano [eo], la c\u0302efurbo, same kiel log\u0302antoj de Karagando [eo], Taraz kaj aliaj urbocentroj, surstratis en amasprotesto. Raportoj de la petrolkampo de Tengiz montris laboristojn strikantajn solidare kun la protestoj."}, {"text_idx": "#000090", "text": "La registara respondo estis severa, c\u0302ar miloj da policanoj kaj specialaj trupoj estis deplojitaj kiam la homamaso kolektig\u0302is. Neoficialaj nombroj taksas ke inter 10 000 kaj 50 000 homoj amase protestis la 4-an de januaro tra Kazah\u0302io."}, {"text_idx": "#000091", "text": "Policano arestanta manisfestaciantojn en Nursultano, en la nokto de la 4-a de januaro. Ekrankopio de la video de Azattyq. Justa uzo de la foto."}, {"text_idx": "#000092", "text": "La plej gravaj aktivuloj estis rapide detenitaj kaj iuj raportis ke ili estis batitaj. La filo de sendependa j\u0302urnalisto estis pafita. Policanoj en civilaj vestoj vizitis la hejmon de civitana j\u0302urnalisto. Redaktisto de la stacio financita de Usono Radio Free Europe/Radio Liberty estis arestita dum kvin horoj. Korespondanto de Mediazona estis batita fare de manifestaciantoj kiam ili detruis policau\u0306ton."}, {"text_idx": "#000093", "text": "La au\u0306toritatoj uzis larmigan gason kaj paralizajn pafaj\u0302ojn kiam la strec\u0302iteco altig\u0302is, precipe en la stratoj de Almato. La eksplodoj (inkluzive) au\u0306dig\u0302is dum la tuta nokto g\u0302is la fruaj horoj de la 5-a de januaro tra la urbocentro, lau\u0306 tio kio estis rakontita al Global Voices."}, {"text_idx": "#000094", "text": "En Almato, la protesto translokig\u0302is de la urba areno, sportejo en la nordoriento de la urbo, al la Placo de la Respubliko, kiu antau\u0306 semajnoj estis la scenejo de multe pli modesta amaskunveno."}, {"text_idx": "#000095", "text": "La 16-an de decembro, Kazah\u0302io celebris la 30-jarig\u0302on de sia sendependenco de Sovetunio. Tiutage c\u0302irkau\u0306 cent homoj kunvenis c\u0302e la Placo de la Respubliko en Almato. Iuj venis kun floroj kaj preg\u0302is proksime de la monumento pri sendependeco, omag\u0302ante studentojn kaj civitanojn kiuj levig\u0302is en protesto kontrau\u0306 sovetiaj gvidantoj en 1986. La brutala subpremado de la protesto kau\u0306zis plurajn mortojn, kiuj neniam estis sendepende esploritaj. La okazaj\u0302oj de 1986 ig\u0302is konataj kiel J\u0302eltoksan (kazah\u0302e; esperante: \u201cdecembro\u201d). Strato J\u0302eltoksan nun enhavas la monumenton al sendependeco."}, {"text_idx": "#000096", "text": "Homoj kunvenis c\u0302e la monumento pri sendependeco en Almato la 16-an de decemrbo 2021. Foto de Paolo Sorbello, uzata kun permeso."}, {"text_idx": "#000097", "text": "Alia grupo renkontig\u0302is tagmeze sub la slogano \u201cJ\u0302eltoksan \u2013 J\u0302anaozen!\u201d, aludante al alia malhela epizodo en la historio de Kazah\u0302io. En 2011, post okmonata striko, policanoj kaj elitaj trupunuoj pafis petrollaboristojn dum ili protestis en J\u0302anaozen, g\u0302uste kiam la urba administracio estis preparanta la festojn por la 20-jarig\u0302o de sendependeco. Dekoj estis mortigitaj, kaj homrajtaj organizoj dau\u0306re postulas sendependan enketadon de la okazaj\u0302oj."}, {"text_idx": "#000098", "text": "C\u0302e la monumento pri sendependeco, alia grupo de aktivuloj faris mallogan prezentadon por memori la s\u0302tatan perforton suferitan de studentoj en 1986 kaj petrollaboristoj en 2011. Sep membroj de la junulara grupo \u201cOyan, Qazaqstan!\u201d vestis sin kiel blankaj manekenoj kun celtabuloj sur la dorso kaj rug\u0302a farbo sur la manoj kaj kostumoj. Tri membroj de la grupo estis arestitaj antau\u0306 la prezentado kaj estis liberigitaj baldau\u0306 poste."}, {"text_idx": "#000099", "text": "La au\u0306toritatoj blokis la straton kiu trairas la Placon de la Respubliko kaj kontrolis c\u0302iujn angulojn je radiuso de almenau\u0306 12 kvartaloj. Kiam homoj eniris la garditan areon, la polico petis ilin prezenti siajn dokumentojn kaj agentoj de sekretservo, en civilaj vestaj\u0302oj, pridemandis j\u0302urnalistojn pri ilia akredito. La atmosfero ne estis tiel strec\u0302a kiel en la lastaj du Sendependecaj Tagoj. Ekzemple, en 2019 kaj 2020 okazis arestoj kaj severaj formoj de homamaskontrolo, kiel enkapsuligo kaj preventaj malliberigoj."}, {"text_idx": "#000100", "text": "Eksplodo de malkontento pro gaso"}, {"text_idx": "#000101", "text": "La 2-an de januaro, la Ministerio pri Energio provis klarigi ke la nova sistemo de elektronika komerco por LPG kau\u0306zis la neatenditan kreskon de 60 g\u0302is 120 tengoj [eo] [kazah\u0302a monunuo] (de 0,14 g\u0302is 0,28 dolaroj) po litro. La klarigo ne sukcesis konvinki lokanojn, kiuj longe suspektis ke la energiaj elitoj en hidrokarbidric\u0302aj regionoj fiksas la prezojn por akiri pli altajn profitojn."}, {"text_idx": "#000102", "text": "Suspektoj pri korupteco, malkresko de ac\u0302etpovo kaj altig\u0302anta inflacio estis la faktoroj kiuj turnis la \u201cgasproteston\u201d en veran amasribelon."}, {"text_idx": "#000103", "text": "La 4-an de januaro, tutlandaj vokoj postulis la c\u0302esigon de la reg\u0302imo establita de la eksa prezidento Nursultan Nazarbajev, la starigon de parlamenta respubliko, kaj la finon de g\u0302eneraligita korupto. Kazah\u0302io rangas inter la plej malbonaj en la Indico de Korupto-Percepto lau\u0306 Travidebleco Internacia."}, {"text_idx": "#000104", "text": "La politika komentisto Dosim Satpajev skribis en Fejsbuko ke c\u0302i tio estas simptomo de politika sistemo kolapsanta."}, {"text_idx": "#000105", "text": "\u041f\u043e\u043b\u0438\u0442\u0438\u0447\u0435\u0441\u043a\u0430\u044f \u0441\u0438\u0441\u0442\u0435\u043c\u0430, \u043a\u043e\u0442\u043e\u0440\u0430\u044f \u0434\u0435\u0441\u044f\u0442\u0438\u043b\u0435\u0442\u0438\u044f\u043c\u0438 \u0444\u043e\u0440\u043c\u0438\u0440\u043e\u0432\u0430\u043b\u0430\u0441\u044c \u0432\u043e\u043a\u0440\u0443\u0433 \u0436\u0435\u043b\u0430\u043d\u0438\u044f \u0443\u0433\u043e\u0434\u0438\u0442\u044c \u043e\u0434\u043d\u043e\u043c\u0443 \u0447\u0435\u043b\u043e\u0432\u0435\u043a\u0443, \u0442\u0440\u0435\u0449\u0438\u0442 \u043f\u043e \u0448\u0432\u0430\u043c. [...] \u0418 \u0432\u043b\u0430\u0441\u0442\u044c \u0431\u043e\u043b\u044c\u0448\u0435 \u0432\u0441\u0435\u0433\u043e \u0432 \u044d\u0442\u043e\u0438\u0306 \u0441\u0438\u0442\u0443\u0430\u0446\u0438\u0438 \u043f\u0443\u0433\u0430\u0435\u0442 \u0442\u0430 \u0441\u043e\u043b\u0438\u0434\u0430\u0440\u043d\u043e\u0441\u0442\u044c \u0441 \u0436\u0430\u043d\u0430\u043e\u0437\u0435\u043d\u0446\u0430\u043c\u0438, \u043a\u043e\u0442\u043e\u0440\u0443\u044e \u043f\u0440\u043e\u044f\u0432\u0438\u043b\u0438 \u0436\u0438\u0442\u0435\u043b\u0438 \u0434\u0440\u0443\u0433\u0438\u0445 \u0440\u0435\u0433\u0438\u043e\u043d\u043e\u0432 \u0441\u0442\u0440\u0430\u043d\u044b, \u0442\u0430\u043a \u043a\u0430\u043a \u044d\u0442\u043e \u043f\u0440\u043e\u0442\u0438\u0432\u043e\u0440\u0435\u0447\u0438\u0442 \u0435\u0435 \u043f\u0440\u0430\u0432\u0438\u043b\u0443 \u201c\u0440\u0430\u0437\u0434\u0435\u043b\u044f\u0438\u0306 \u0438 \u0432\u043b\u0430\u0441\u0442\u0432\u0443\u0438\u0306\u201d."}, {"text_idx": "#000106", "text": "La politika sistemo kiu dum jardekoj estis ellaborita pro la deziro plac\u0302i al ununura persono estas eksplodonta. [...] Kaj en c\u0302i tiu situacio la au\u0306toritatoj timas c\u0302efe la solidarecon kun la popolo de J\u0302anaozen montritan de la civitanoj de aliaj regionoj de la lando, c\u0302ar tio kontrau\u0306diras ilian \u201cdividu kaj regu\u201d politikon."}, {"text_idx": "#000107", "text": "Unu el la plej au\u0306dataj devizoj c\u0302e la protestoj estis \u201cS\u0302al ket!\u201d (\u201cForiru maljunulo!\u201d), ne tre subtila referenco al Nazarbajev."}, {"text_idx": "#000108", "text": "Kun malegaleco kaj malric\u0302eco c\u0302e la kerno, la protestoj facile s\u0302velis kaj disvastig\u0302is tra pluraj urboj, malgrau\u0306 interretaj haltoj kaj vojag\u0302limigoj. La plej multaj mesag\u0302iloj kaj sociaj retoj estis neatingeblaj proksime de la protestejoj. Novaj\u0302retejoj raportantaj de la placoj ankau\u0306 estis blokitaj (kiel Orda News kaj KazTAG)."}, {"text_idx": "#000109", "text": "La 4-an de januaro posttagmeze, prezidento Tokajev ordonis la redukton de la prezo de LPG en Mangistau al 50 tengoj po litro, sub la antau\u0306a sojlo de 60 tengoj. En sombra televidigita deklaro, Tokajev poste instigis siajn samlandanojn [al] \u201cne cedi al interna kaj ekstera provokoj, kiuj liberigas eu\u0306forion c\u0302e mitingoj\u201d, kaj aldonis ke \u201cla registaro ne falos\u201d."}, {"text_idx": "#000110", "text": "Mediazona raportis tiun nokton ke la urg\u0302ejoj de Almato estis plenaj de dekoj da vunditoj."}, {"text_idx": "#000111", "text": "Dum la situacio evoluas kaj la politika kunteksto de la lando estas influita de la ekspansiaj ondoj de la protestoj, la kazah\u0302aj gvidantoj devos trovi manieron por solvi la gravajn sociekonomiajn problemojn de la log\u0302antaro."}, {"text_idx": "#000114", "text": "La 28-an de decembro, la Agentejo pri Publika Registro de Kartvelio transdonis s\u0302tatan proprieton de preskau\u0306 5 960 kvadrataj metroj da s\u0302tata tero al Nunu Tamazashvili, la edzino de la nuna c\u0302efministro de la lando, Irakli Gharisbashvili. La peto estis farita de la Nacia Forsta Agentejo kaj kolerigis civitanojn kaj ekologiistojn tra la mondo."}, {"text_idx": "#000115", "text": "La kanalo Pirveli TV estis la unua kiu informis pri la cedo, asertante ke la tereno estis la novjardonaco de Gharisbashvili al lia edzino."}, {"text_idx": "#000116", "text": "La tereno estas parto de la Kartvelia S\u0302tata Forsta Fonduso kaj situas en Borjomi [fotoj], balneologia loko en la centro de la lando."}, {"text_idx": "#000117", "text": "Pirveli TV raportis ke la tereno estis proksime al la apuda domo kiun la familio konstruis. Ili asertis ke la tereno antau\u0306e estis tute barita, krom la parto kiu ligis la novan domon al la arbaro, sugestante ke oni jam sciis ke la tereno estos koncesiita al ili."}, {"text_idx": "#000119", "text": "\u201cTurismaj, sportaj kaj aliaj kulturaj kaj distraj celoj\u201d estas kelkaj de la kriterioj kiuj permesas luac\u0302eti la arbarojn protektitajn de la Kartvelia S\u0302tata Forsta Fonduso al personoj."}, {"text_idx": "#000120", "text": "La 23-an de januaro, la Nacia Arbara Agentejo eldonis deklaron per Fejsbuko, insistante ke la au\u0306kcio de la grundoj, anoncita en decembro, estis malfermita al c\u0302iuj kaj ke la kontrakto inkluzivas liston de devontigoj por luac\u0302etaj tenantoj."}, {"text_idx": "#000122", "text": "Ne estas la unua fojo ke Gharibashvili kaj lia familio estas akuzitaj pri misuzo de potenco."}, {"text_idx": "#000123", "text": "Gharibashvili funkciis kiel c\u0302efministro inter 2013 kaj 2015, antau\u0306 abrupte abdiki la oficon kaj la politikon fine de 2015; li estis renomumita c\u0302efministro en februaro 2021."}, {"text_idx": "#000125", "text": "En aprilo 2020, kelkajn monatojn post lia reveno al politiko kiel ministro pri defendo, Radio Free Europe raportis ke Gharibashvili ne deklaris kolekton de luksaj brakhorlog\u0302oj de li mem kaj de sia edzino, kies valoro superis 500 000 lariojn (160 000 usonajn dolarojn)."}, {"text_idx": "#000129", "text": "La komunikada administracio de Turkio lanc\u0302is novan kampanjon #helloTu\u0308rkiye [#salutonTu\u0308rkiye] la 14-an de januaro, klopodante \u201caltigi la tutmondan konscion pri la uzado de la origina nomo de la lando\u201d. En deklaro publikigita de la direktoro pri komunikado de la prezidenteco, Fahrettin Altun diris: \u201cNi opinias ke estas grave uzi la vorton \u201cTu\u0308rkiye\u201d en la internacia areno por plua fortigo de la varmarko kaj de la reputacio de nia lando\u201d. La noms\u0302ang\u0302o sekvas prezidentan ordonon subskribitan la 4-an de decembro 2021 kaj postulantan la uzadon de \u201cTu\u0308rkiye\u201d en c\u0302iuj korespondaj\u0302oj kun aliaj s\u0302tatoj, internaciaj institucioj kaj organizaj\u0302oj."}, {"text_idx": "#000130", "text": "La ordono, eldonita en decembro, tekstas jene:"}, {"text_idx": "#000131", "text": "The phrase \u2018Tu\u0308rkiye\u2019 symbolises and conveys the Turkish nation\u2019s culture, civilisation, and values in the best way possible. As part of this, the phrase \u2018Made in Tu\u0308rkiye\u2019 instead of \u2018Made in Turkey\u2019 began to be used in our export products; as a result, our products, which are the pride of our country in international trade, are promoted and presented to the rest of the world using the \u2018Tu\u0308rkiye\u2019 branding. Our aim is now to represent our state and nation\u2019s thousands of years of experience in every sector under the \u2018Tu\u0308rkiye\u2019 brand."}, {"text_idx": "#000132", "text": "La vorto \u201cTu\u0308rkiye\u201d simbolas kaj spegulas la turkajn naciajn kulturon, civilizon kaj valorojn en la plej bona ebla vojo. Kiel parto de tio, la frazo \u201cMade in Tu\u0308rkiye\u201d anstatau\u0306 \u201cMade in Turkey\u201d komencas esti uzata en niaj eksportaj\u0302oj; kiel rezulto niaj produktoj, pri kiuj nia lando fieras en internacia komerco, estas reklamataj kaj prezentataj al la resto de la mondo uzante la varmarkon \u201cTu\u0308rkiye\u201d. Nia celo nun estas reprezenti la miljaran sperton de niaj s\u0302tato kaj nacio en c\u0302iu sektoro sub la varmarko \u201cTu\u0308rkiye\u201d."}, {"text_idx": "#000133", "text": "Lau\u0306 la interreta novaj\u0302a platformo Middle East Eye, turkaj oficialuloj jam komencis la procezon de registrado de la nova nomo c\u0302e Unuig\u0302intaj Nacioj. \u201cLa preciza tempo por la noms\u0302ang\u0302o ankorau\u0306 estas konsiderata de la registaro, sed la procezo jam okazas\u201d raportis Middle East Eye, citante altnivelan turkan oficialulon."}, {"text_idx": "#000134", "text": "Dum Altun kaj la prezidento substrekas ke la noms\u0302ang\u0302o devos fortigi la reputacion de la lando, aliaj s\u0302ercas ke la kampanjo strebas malasociigi la landon de samnoma birdo. \u201cTajpu \u201cTurkey\u201d en Guglo kaj vi ricevos miksaj\u0302on de bildoj, artikoloj kaj vortaraj difinoj kiuj konfuzas la landon kun meleagro \u2013 ankau\u0306 konata en la angla kiel \u201cthe turkey\u201d, granda birdo devenanta el Nordameriko \u2013 kiu estas fama kiel plado de Kristnaska menuo au\u0306 c\u0302e Dankotaga vespermang\u0302o\u201d raportis TRT World."}, {"text_idx": "#000135", "text": "Dum la lando baraktas kontrau\u0306 kreskanta inflacio, influaj personoj diras ke nun estas malg\u0302usta tempo por noms\u0302ang\u0302o, nek estas iuj ajn kialoj por fari tion."}, {"text_idx": "#000136", "text": "With what's going on inside Turkey, another branding campaign is the focus? /2Q7z4wEWDC"}, {"text_idx": "#000138", "text": "Kun tio kio okazas en Turkio, c\u0302u plia noms\u0302ang\u0302a kampanjo estas la fokuso? /2Q7z4wEWDC"}, {"text_idx": "#000139", "text": "ICYMI, Turkey now insists on calling itself Tu\u0308rkiye in English, as it has no other problems to deal with "}, {"text_idx": "#000141", "text": "ICYMI, Turkio nun insistas nomig\u0302i Tu\u0308rkiye en la angla, c\u0302ar g\u0302i ne havas aliajn traktendajn problemojn"}, {"text_idx": "#000142", "text": "Aliaj kritikas la registaran elekton uzi la monon de impostpagantoj por tiu noms\u0302ang\u0302o dum estas sennombraj aliaj problemoj kiuj plagas la komunumon, kiel recesio, kreskanta senlaboreco, nekontrolebla perforto, genra diskriminacio kaj kresko de Omikron-infektig\u0302oj inter aliaj."}, {"text_idx": "#000146", "text": "I hate to be the bearer of bad news but Turkiye and Turkey will be pronounced pretty much the same in English and foreigners will still call it Turkey anyway. Huge waste of taxpayers\u2019 money "}, {"text_idx": "#000148", "text": "Mi malamas esti la disvastiganto de malbonaj novaj\u0302oj, sed \u201cTurkiye\u201d kaj \u201cTurkey\u201d estos prononceblaj tre simile en la angla kaj eksterlandanoj ajnakaze plu nomos g\u0302in \u201cTurkey\u201d. Granda rubujigo de la mono de impostpagantoj"}, {"text_idx": "#000151", "text": "Al c\u0302i tio aldonig\u0302os la strukturaj defioj kiujn la lando tenas pritraktendaj, kiel la s\u0302uldo de junuloj en universitata edukado, la malegaleco en aliro al sanservo kaj la fiasko de la privata pensia sistemo postulita dum la civitana-milita diktaturo de Pinochet, inter multaj aliaj. La malfacileco de la venonta laboro de Boric ne similas al tio kion li jam spertis."}, {"text_idx": "#000152", "text": "La prezidanta kampanjo okazis en la mezo de konstitucia procezo, aktivigita per plebiscito post la krizo de oktobro 2019, kiam miloj da c\u0302ilianoj turnis sin al la stratoj por postuli novan socian pakton. Gabriel Boric, reprezentanto de la maldekstra konglomerato Aprobita Digno (es: Apruebo Dignidad), gajnis la prezidantecon en la dua rau\u0306ndo dimanc\u0302e la 19-an de decembro kun 55,87% de la voc\u0302oj, kompare kun 44,13% de la ekstremdekstra eks-deputito Jose\u0301 Antonio Kast, kiu forte kontrau\u0306is la ideon de nova konstitucio."}, {"text_idx": "#000153", "text": "La elektita 35-jarag\u0302a prezidanto komprenas iom pri plenumado de malfacilegaj misioj. Antau\u0306 jardeko, li gvidis kune kun aliaj estroj amasan studentan movadon, kiu postulis [al] Sebastia\u0301n Pin\u0303era [eo], kiu tiutempe estis plenumanta sian unuan oficperiodon, senpagan kaj kvalitan publikan edukadon. Nun, dum la lasta parto de sia dua periodo kiel deputito de la suda regiono Magallanes, Boric kolektis la subskribojn por subteni sian prezidantan kandidatecon je rekorda rapideco, gajnis antau\u0306baloton en kiu lau\u0306 la enketoj li ne havus la unuan s\u0302ancon, estis rigida fronte al personaj atakoj kaj falsaj novaj\u0302oj faritaj de Kast, kaj [li] triumfis en la baloto kun preskau\u0306 miliono da voc\u0302oj pli ol lia kontrau\u0306kandidato, post kiam li estis en la dua loko en la unua rau\u0306ndo, ig\u0302ante tiel la plej juna kaj la plej voc\u0302donita prezidanto en la historio de C\u0302ilio."}, {"text_idx": "#000154", "text": "Pro la malferma pinochetismo [ndlt.: rilatas al la movado kiu sekvas la ideojn de la c\u0302ilia diktatoro Pinochet] de Jose\u0301 Antonio Kast, samkiel pro liaj negativaj opinioj kaj tiu de liaj kunreligianoj pri virinoj kaj seksa diverseco, la fina strec\u0302ado de la kampanjo akiris aspekton kompareblan al la polusigo de la plebiscito kiu finis la reg\u0302imon de Pinochet en 1988, tiel ke, pli ol 30 jarojn poste, la procentoj kiujn atingis la opcioj estis similaj al tiuj akiritaj en tiu tempo. Tiel, la 19-an de decembro, la voc\u0302donantoj de Boric spertis duoblan g\u0302ojon: unuflanke, la voc\u0302dona venko; aliflanke, la regreso \u2014 g\u0302is nova avizo \u2014 de la popolisma novkonservativismo lau\u0306 la stilo de Trump kaj Bolsonaro."}, {"text_idx": "#000155", "text": "Post la entuziasmo de tiu nokto, en kiu Gabriel Boric citis Salvador Allende antau\u0306 la granda homamaso en la centro de Santiago, estig\u0302is maltrankvilo pro la alveno de s\u0302ang\u0302oj kaj ondego de esperoj kiun la prezidanto elektita devos administri kun grandega prudento. Tamen, la sola fakto ke espero revenas al la kolektiva leksiko konsistigas bonan novaj\u0302on meze de katastrofo. En tempo de pandemio, klimata urg\u0302eco, devigita migrado kaj aliaj malkurag\u0302igaj homaj dramoj, c\u0302iliaj civitanoj preferis politikan projekton kiu celas pli bonan horizonton anstatau\u0306 subteni rakonton dominatan de timo pri internaj kaj eksteraj malamikoj, realaj au\u0306 imagitaj."}, {"text_idx": "#000156", "text": "Kompreneble, ne sufic\u0302as nur montri la vojon al c\u0302ielarko. Se Boric seniluziig\u0302as en sia redistribua programo, [se] li stumblas tro multajn fojojn pro siaj s\u0302ajnaj malfortaj punktoj \u2014 urba krimo, drogokomercado kaj terorismo en la regiono Araucani\u0301a \u2014 au\u0306 ec\u0302 se li efektivigos teruran administradon, la seniluziig\u0302o profundig\u0302os kaj la espero elmontros sian fragilecon. Tio estus, g\u0302uste, la fekunda grundo por fini la historion de Kast: restariga promeso kiu celas reakiri dubindan perditan ordon kaj supozitan patriotan esceptecon kiu c\u0302irkau\u0306prenas la metaforon, tre oftan dum la 90-aj jaroj, de C\u0302ilio kiel bona najbaro en malbona kvartalo."}, {"text_idx": "#000157", "text": "Sur kontinenta skalo, kun Gabriel Boric oni povas atendi la plifortigon de tiu milda maldekstro en kiu iam staris la eksa prezidanto de C\u0302ilio, Michelle Bachelet, kaj la reaperinta Luiz Ina\u0301cio da Silva, kaj kiun la fatala politika pendolo tenis ekster la superreganta akso, de almenau\u0306 kvin jaroj. Ankau\u0306 oni atendas forte antau\u0306enigi diplomation \u201cturkisan\u201d, kiel nomig\u0302as la dau\u0306ripova tagordo kiu trairas la arbaran kau\u0306zon kun la maro, kaj kiu, male al aliaj progresemaj s\u0302tatestroj, senambigue kondamnas malobservojn de homaj rajtoj faritajn de iu ajn registaro, inkluzive de \u2014 kiel li jam kondamnis \u2014 tiuj de maldekstra flanko."}, {"text_idx": "#000158", "text": "Plie, c\u0302io indikas ke li estos gvidanto respektema al la institucioj kaj regiona plurflankismo, dialoga spirito kiun li jam montris interne. Pruvo de c\u0302i-lasta estas ke liaj unuaj agadoj kiel elektita prezidanto estis protokola akcepto en la palaco La Moneda, kie li estis akceptita de la sama prezidanto kiun li severe kritikis pri la gvidado de la lando dum la socia eksplodo en 2019, kaj poste vizito al la sidejo de la Konstitucia Konvencio, al kiu Boric ofertis garantiojn de subteno kaj au\u0306tonomio."}, {"text_idx": "#000159", "text": "Kvankam la vero estas c\u0302iam pli kompleksa ol la kutime manikeaj [ndlt.: filozofio kiu reduktas la klarigon de realeco al du kontrau\u0306aj principoj] legadoj el sociaj retoj, civitanoj restos senindulgaj kiam ili taksos la prezidantecon de Gabriel Boric per c\u0302i tiuj rimedoj. Dependos de li kaj de lia teamo ke post kvar jaroj, la bilanco de lia administracio ne reduktig\u0302u al tiu ripetig\u0302anta memeo kiu metas atendojn kaj realecon c\u0302e kontrau\u0306aj finoj. Ni scias, aliflanke, ke vers\u0302ajne malmulto restos el la \u201cmielmonato\u201d g\u0302uita g\u0302is nun de la populara elektita prezidanto. Preter subjektivaj perceptoj, la vera sukceso konsistos en tio, ke c\u0302i tiu nova gvidado servu, kiel promesite dum lia kampanjo, por ke c\u0302ilianoj vivu iom pli bone."}, {"text_idx": "#000161", "text": "Videaj\u0302a ekrankopio de Omar Alshogre, siria aktivulo kiu suferis torturon dum tri jaroj en sekreta malliberejo kaj kiu asertas ke la jug\u0302a decido renovigas la esperon vidi la reg\u0302imon de Bas\u0302ar al-Assad [eo] fali."}, {"text_idx": "#000162", "text": "Post preskau\u0306 du jaroj da proceso, eks-kolonelo Raslan estis kondamnita al g\u0302ismorta malliberigo post esti trovita kulpa pri la murdo de pli ol tridek homoj, kaj pri torturo kaj seksatenco kontrau\u0306 pli ol kvar mil opoziciaj aktivuloj en la arestejo konata kiel Rama 25 (au\u0306 Al-Khatib) de la s\u0302tata sekretservo, inter 2011 kaj 2012."}, {"text_idx": "#000164", "text": "\u0627\u0646\u0627 \u0627\u0644\u064a\u0648\u0645 \u0627\u062a\u064a\u062a \u0627\u0644\u0649 \u0643\u0648\u0628\u0644\u0646\u0632 \u0644\u0627\u062d\u0636\u0631 \u062c\u0644\u0633\u0629 \u062d\u0643\u0645 \u0645\u062c\u0631\u0645 \u0645\u0646 \u0627\u0644\u0645\u062c\u0631\u0645\u064a\u0646 \u0641\u064a \u0633\u0648\u0631\u064a\u0647 \u0648\u0644\u0643\u0646 \u0647\u0644 \u0647\u0630\u0627 \u064a\u062d\u0642\u0642 \u0644\u064a \u0627\u0644\u0639\u062f\u0627\u0644\u0647 \u0627\u0646\u0627 \u0643\u0627\u0654\u0645 \u0648\u0643\u0632\u0648\u062c\u0647 \u0644\u0627 \u062a\u0639\u0631 \u0641 \u0645\u0635\u064a\u0631 \u0639\u0627\u064a\u0654\u0644\u062a\u0647\u0627 \u0645\u0646 \u062a\u0633\u0639 \u0633\u0646\u0648\u0627\u062a .\u062e\u0637\u0648\u0647 \u062c\u064a\u062f\u0647 \u0648\u0644\u0643\u0646 \u0646\u062d\u0646 \u0628\u0639\u064a\u062f\u0648\u0646 \u0639\u0646 \u0627\u0644\u0639\u062f\u0627\u0644\u0647 \u0643\u0645\u0627 \u0628\u0639\u062f\u064a \u0639\u0646 \u0627\u062d\u0628\u0627\u0628\u064a . \u0628\u062f\u0646\u0627 \u0627\u0644\u0639\u062f\u0627\u0644\u0647 \u0644\u0644\u0645\u0639\u062a\u0642\u0644\u064a\u0646"}, {"text_idx": "#000165", "text": "\u2014 \u0641\u062f\u0648\u0649 \u0645\u062d\u0645\u0648\u062f (@fadwa_mahmoud) January 12, 2022"}, {"text_idx": "#000166", "text": "Hodiau\u0306 mi venis al Koblenco por c\u0302eesti la kondamnon de unu kulpulo el multaj krimuloj en Sirio, sed c\u0302u c\u0302i tio alportas al mi justecon kiel al patrino kaj edzino kiu ne konas la sorton de sia familio de nau\u0306 jaroj? Tio estas pas\u0302o, sed ni estas tiel malproksime de justeco kiel mi de miaj amatoj. Ni volas justecon por la arestitoj."}, {"text_idx": "#000168", "text": "Tamen, tio ne protektis lin de la jug\u0302a ordono eldonita de la germana prokuroro kontrau\u0306 li, nek malhelpis lian areston la 13-an de februaro 2019, kune kun malaltranga oficiro, Iyad Gharib. Preskau\u0306 unu jaron antau\u0306e, Gharib estis kondamnita al kvar jaroj kaj duono en malliberejo por kompliceco en krimoj kontrau\u0306 la homaro."}, {"text_idx": "#000169", "text": "#\u0633\u0645\u0627\u0621_\u0645\u062d\u0645\u0648\u062f \u062a\u062d\u0645\u0644 \u0635\u0648\u0631\u0629 \u0639\u0645\u0647\u0627 \u062d\u064a\u0627\u0646 \u0645\u062d\u0645\u0648\u062f \u0627\u0644\u0630\u064a \u0627\u0639\u062a\u0642\u0644 \u0641\u064a \u0641\u0631\u0639 \u0627\u0644\u062e\u0637\u064a\u0628 \u0639\u0646\u062f\u0645\u0627 \u0643\u0627\u0646 \u0627\u0654\u0646\u0648\u0631 \u0631\u0633\u0644\u0627\u0646 \u0645\u062f\u064a\u0631 \u0627\u0644\u062a\u062d\u0642\u064a\u0642. :\u201d\u0627\u0644\u0639\u062f\u0627\u0644\u0629 \u0627\u0654\u0646\u0648 \u0645\u0627 \u064a\u0634\u0645 \u0627\u0644\u0647\u0648\u0627 \u0648\u0627\u0644\u0639\u062f\u0627\u0644\u0629 \u0627\u0654\u0646\u0648 (\u0627\u0654\u0646\u0648\u0631 \u0631\u0633\u0644\u0627\u0646)\n\u0645\u0627 \u064a\u0637\u0644\u0639 \u0637\u0648\u0644 \u0645\u0627 \u0641\u064a \u0645\u0639\u062a\u0642\u0644\u064a\u0646\u201d #\u0627\u0644\u0627\u0633\u062f #\u0633\u0648\u0631\u064a\u0627 #\u0633\u0648\u0631\u064a\u0629 /lfDLmIPMHk"}, {"text_idx": "#000171", "text": "Samaa Mahmoud tenas la foton de sia onklo Hayyan Mahmoud, arestita en Al-Khatib, kiam Raslan estis estro de enketado: \u201cJusteco por li estas ne spiri, kaj justeco por li [Anwar Raslan] ne esti libera dum ekzistas kaptitoj\u201d."}, {"text_idx": "#000172", "text": "La verdikto, kiun Human Rights Watch priskribis kiel \u201chistorian\u201c, estas la unua kontrau\u0306 altranga oficiro de la reg\u0302imo de Bas\u0302ar al-Assad pro akuzoj de torturo kaj malobservoj de homaj rajtoj."}, {"text_idx": "#000173", "text": "Omar Alshogre, aktivulo kiu postvivis tri jarojn da torturo en sekreta malliberejo en Sirio, diris en videaj\u0302o kiun li afis\u0302is en Tvitero, ke la verdikto renovigis la esperon de la siria popolo por vidi la reg\u0302imon fali:"}, {"text_idx": "#000174", "text": "\u0645\u0628\u0631\u0648\u0643 \u0644\u0644\u0634\u0639\u0628 \u0627\u0644\u0633\u0648\u0631\u064a \u0627\u0644\u062d\u0643\u0645 \u201c\u0627\u0644\u0633\u062c\u0646 \u0645\u062f\u0649 \u0627\u0644\u062d\u064a\u0627\u0629\u201d \u0628\u062d\u0642 \u0645\u062c\u0631\u0645 \u0627\u0644\u062d\u0631\u0628 \u0627\u0654\u0646\u0648\u0631 \u0631\u0633\u0644\u0627\u0646. #\u0645\u064a\u0629_\u0648\u0631\u062f\u0629 /MDrhS3kJwH"}, {"text_idx": "#000176", "text": "Gratulojn al la siria nacio pro la g\u0302ismorta enkarcerigo de la militkrimulo Anwar Raslan."}, {"text_idx": "#000177", "text": "Lau\u0306 amaskomunikilaj raportoj, la germana kortumo faris sian verdikton surbaze de cent atestoj de postvivantoj de torturo en Al-Khatib, kiuj renkontig\u0302is vizag\u0302-al-vizag\u0302e kun la estro de enketado de tiu centro, Anwar Raslan, kaj rakontis detale la fizikan kaj parolan perforton kiun ili suferis."}, {"text_idx": "#000178", "text": "Post tute nei la akuzojn, Raslan s\u0302ang\u0302is sian deklaron en la finaj argumentoj kaj konfesis ke en tiu centro estis turmentitaj kaj murditaj arestitoj, kvankam li neis sian respondecon."}, {"text_idx": "#000180", "text": "\u0627\u0644\u062d\u0643\u0645 \u0639\u0644\u0649 \u0627\u0654\u0646\u0648\u0631 \u0631\u0633\u0644\u0627\u0646 \u0634\u064a\u0621 \u0643\u0648\u064a\u0633\u060c \u0645\u0646 \u0627\u0654\u062c\u0644 \u0627\u0644\u0636\u062d\u0627\u064a\u0627 \u0627\u0644\u0645\u0628\u0627\u0634\u0631\u064a\u0646\u060c \u0648\u0645\u0646 \u0627\u0654\u062c\u0644 \u062a\u062c\u0631\u064a\u0645 \u0645\u062e\u0627\u0628\u0631\u0627\u062a \u0627\u0644\u0646\u0638\u0627\u0645 \u0639\u0645\u0648\u0645\u0627. \u0648\u0631\u0628\u0645\u0627 \u064a\u0633\u0627\u0647\u0645 \u0641\u064a \u062c\u0639\u0644 \u0627\u0644\u062a\u0637\u0628\u064a\u0639 \u0645\u0639 \u0627\u0644\u0646\u0638\u0627\u0645 \u0627\u0654\u0635\u0639\u0628.\n\u0644\u0643\u0646\u0647 \u0644\u064a\u0633 \u062e\u0637\u0648\u0629 \u0646\u062d\u0648 \u0627\u0644\u0639\u062f\u0627\u0644\u0629 \u0644\u0644\u0633\u0648\u0631\u064a\u064a\u0646.\n\u0645\u0627 \u0641\u064a \u062f\u0627\u0639\u064a \u0644\u0644\u062a\u0647\u0648\u064a\u0644\u060c \u0648\u0644\u0627 \u0644\u0644\u062a\u0647\u0648\u064a\u0646."}, {"text_idx": "#000182", "text": "La puno kontrau\u0306 Anwar Raslan estas atingo por liaj rektaj viktimoj kaj por krimigi la sekretservojn de la reg\u0302imo g\u0302enerale. G\u0302i povas helpi igi la normaligon de la reg\u0302imo pli malfacila.\nSed g\u0302i ne estas antau\u0306enigo de justeco por la siria popolo.\nNe necesas troigi au\u0306 subtaksi g\u0302in."}, {"text_idx": "#000183", "text": "Liaflanke, Mandour al-Omari, homrajta aktivulo kaj eksa arestito, skribis per Fejsbuko [eo]:"}, {"text_idx": "#000185", "text": "Supera Kortumo de Koblenco: Porc\u0302iama malliberigo por Anwar Raslan pro krimoj kontrau\u0306 la homaro [eo], inkluzive de torturoj, 27 murdoj kaj seksperforto. La torturo estas unu el la plej gravaj krimoj internacie. La turmentaj institucioj de Al-Assad devas malaperi, ne normalig\u0302i au\u0306 rehabilitig\u0302i."}, {"text_idx": "#000187", "text": "\u0627\u0654\u0647\u0645 \u0645\u0627\u0641\u064a \u0645\u062d\u0643\u0645\u0629 #\u0643\u0648\u0628\u0644\u0646\u0632 \u0647\u0648 \u0627\u0644\u0627\u0654\u0645\u0644 \u0628\u0627\u0654\u0646 \u0639\u062f\u0627\u0644\u0629 \u0645\u0627 \u0645\u0646 \u0627\u0644\u0645\u0645\u0643\u0646 \u062a\u062d\u0642\u064a\u0642\u0647\u0627\u060c \u0639\u0634\u0631\u0627\u062a \u0627\u0644\u0634\u0647\u0627\u062f\u0627\u062a\u060c \u0648\u0627\u0653\u0644\u0627\u0641 \u0627\u0644\u062a\u0641\u0627\u0635\u064a\u0644 \u0627\u0644\u062a\u064a \u062a\u0648\u0636\u0639 \u0641\u064a \u0645\u062d\u0643\u0645\u0629 \u0644\u0627\u0654\u0648\u0644 \u0645\u0631\u0629 \u0639\u0645\u0627 \u064a\u062d\u062f\u062b \u062f\u0627\u062e\u0644 \u0627\u0644\u0633\u062c\u0648\u0646 \u0627\u0644\u0633\u0648\u0631\u064a\u0629.\n\u0642\u0644\u0648\u0628\u0646\u0627 \u0645\u0639 \u0643\u0644 \u0634\u0627\u0647\u062f \u0627\u0636\u0637\u0631 \u0644\u0627\u0633\u062a\u0630\u0643\u0627\u0631 \u0645\u0633\u0644\u0633\u0644 \u0645\u0646 \u0627\u0644\u0627\u0654\u0644\u0645 \u0648\u0627\u0644\u0627\u0655\u0641\u0635\u0627\u062d \u0639\u0646\u0647 \u0648\u0645\u0648\u0627\u062c\u0647\u0629 \u0633\u062c\u0627\u0646\u0647.\n\u0648\u0628\u0627\u0646\u062a\u0638\u0627\u0631 \u062e\u0637\u0648\u0627\u062a \u0642\u0627\u062f\u0645\u0629 \u0636\u062f \u0645\u062c\u0631\u0645\u064a \u0627\u0644\u0646\u0638\u0627\u0645 \u0627\u0644\u0637\u0644\u0642\u0627\u0621!"}, {"text_idx": "#000188", "text": "\u2014 \u0646\u0648\u0631 \u0627\u0644\u0647\u062f\u0649 \u0645\u0631\u0627\u062f (@Nour_H_Murad) January 13, 2022"}, {"text_idx": "#000189", "text": "La plej grava afero pri la verdikto en Koblenco estas la espero ke oni povas atingi iomete da justeco. Unuafoje, en la kortumo estis prezentitaj dekoj da atestoj kaj miloj da detaloj pri kio okazas en siriaj malliberejoj. Niaj koroj akompanas c\u0302iun atestanton kiu devis revivigi la tutan doloron, malkas\u0302i g\u0302in kaj alfronti g\u0302ian au\u0306toron. Ni atendas la sekvajn pas\u0302ojn kontrau\u0306 la krimuloj de la reg\u0302imo kiuj dau\u0306re estas liberaj!"}, {"text_idx": "#000192", "text": "Strec\u0302itecoj inter Azerbajg\u0302ano kaj Irano atingis bolpunkton en la lastaj semajnoj. Estas tri c\u0302efaj kialoj malantau\u0306 la strec\u0302ita rilato, inkluzive de perceptoj ke Azerbajg\u0302ano plifortigis ligojn kun Israelo [eo] meze de la nuna irana-israela konflikto. La 1-an de septembro, Azerbajg\u0302ano ankau\u0306 lanc\u0302is komunan militan ekzercadon kun Pakistano kaj Turkio [c\u0302iuj eo], lando kiu konkuras kun Irano pri gvidado en Mezoriento [eo]. Krome, meze de septembro, Azerbajg\u0302ano trudis vojimposton al iranaj kamionoj veturantaj tra azeraj teritorioj."}, {"text_idx": "#000193", "text": "Irano kaj Azerbajg\u0302ano estas dividitaj per 700-kilometra limo. Partoj de tiu c\u0302i teritorio kaj la enirvojoj estis sub la kontrolo de Armenio [eo] dum longa tempo, post la unua Karabah\u0302a [eo] milito, kiu finig\u0302is per la batalhalto de 1994. En 2020, post la dua 44-taga milito de Montara Karabah\u0302o [eo] inter Armenio kaj Azerbajg\u0302ano, Azerbajg\u0302ano reakiris kontrolon de grandaj terpecoj de tiu teritorio, inkluzive de la enirvojoj kaj tero c\u0302e la irana limo."}, {"text_idx": "#000194", "text": "Azerbajg\u0302ano ankau\u0306 estis kolerigita pro la percepto ke Teherano [eo] apogis Armenion dum la lastatempa konflikto. Malgrau\u0306 tio, rilatoj estis sufic\u0302e normalaj g\u0302is kiam en septembro 2021 Azerbajg\u0302ano decidis trudi vojimposton por iranaj kamionoj uzantaj vojojn kiuj nun estas sub azera kontrolo. Kiam Armenio kontrolis tiujn vojojn, veturiloj povis libere pasi sen imposto."}, {"text_idx": "#000195", "text": "Du iranaj kamionistoj estis arestitaj la 15-an de septembro 2021, kio pliigis strec\u0302itecojn. Bakuaj [eo] oficialuloj diris ke la du kamionistoj ankorau\u0306 estas en aresto kaj estas akuzitaj pro kontrabando kaj kontrau\u0306leg\u0302a transpasado de la azera s\u0302tatlimo."}, {"text_idx": "#000196", "text": "Norda Irano estas log\u0302ata de azeroj, kiuj konsistigas la plej grandan ne-persan minoritaton en Irano. Dum la milito en 2020, azeraj grupoj organizis protestojn subtene al la milito en diversaj urboj en Irano. \u201cIrano tradicie restis neu\u0306trala en la konflikto inter Armenio kaj Azerbajg\u0302ano. Sed kiam strec\u0302itecoj pliig\u0302is, la rakonto en Azerbajg\u0302ano s\u0302ang\u0302ig\u0302is por portreti Iranon kiel pure kaj aktive favoran al Armenio\u201d, skribis j\u0302urnalisto Joshua Kuchera en sia artikolo pri la strec\u0302itecoj la 12-an de oktobro. Tamen, ne c\u0302iuj konsentas kun c\u0302i tiu vidpunkto, kiel politika analizisto Eldar Mamedov klarigis en intervjuo kun Eurasianet, \u201cIrano plurfoje subtenis la teritorian integrecon de Azerbajg\u0302ano sur la nivelo de politika kaj religia estraro\u201d."}, {"text_idx": "#000197", "text": "Irano ripetis sian subtenon al Azerbajg\u0302ano dum la 44 tagoj de la milito kiam Mahmud Vaezi, estro de kabineto de prezidento Hassan Rohani, diris al azera vic-c\u0302efministro, Shahin Mustafayev, ke \u201cla pozicio de la islama Respubliko pri Azerbajg\u0302ano c\u0302iam estis klara kaj travidebla, c\u0302ar g\u0302i c\u0302iam rekonis kaj respektis la teritorian integrecon de la najbara lando\u201d."}, {"text_idx": "#000198", "text": "Aliaj, kiel Touraj Atabaki, emerita profesoro pri Mezoriaenta kaj Mezazia socihistorio c\u0302e la Universitato de Leiden en Nederlando [eo], opinias ke Irano estas maltrankvila pro esti politike flankenmetita. En intervjuo kun Radio Liberty, Atabaki diris: \u201cTurkio havas la duan plej grandan armeon en NATO [eo], kaj Pakistano estas nuklea potenco en la regiono. Kiam c\u0302i tiuj du landoj alig\u0302as al Azerbajg\u0302ano en militaj ekzercoj, c\u0302i tio maltrankviligas Rusion kaj Iranon, kaj la milita manovro de la islama respubliko [reflektas] g\u0302ian zorgon\u201d."}, {"text_idx": "#000199", "text": "Krome, Irano rigardas Azerbajg\u0302anon kiel reprezentanton de Israelo, klarigis Abbas Qaidari, esploristo pri internacia sekureco kaj defenda politiko. Israelo kaj Azerbajg\u0302ano kundividas militan aliancon, kaj Azerbajg\u0302ano ricevis israelan armean [eo] kaj gvatan ekipaj\u0302on. \u201cTiu rilato estis forta de jaroj, kvankam g\u0302i lastatempe estis videbla ekde la milito de 2020, en kiu Azerbajg\u0302ano uzis israelan armilaron kun signifa efiko\u201d, skribis j\u0302urnalisto Joshua Kuchera la 30-an de septembro."}, {"text_idx": "#000200", "text": "Por kompreni rapide s\u0302ang\u0302ig\u0302antan situaciom, jen la tempolinio de la plej fres\u0302aj eventoj:"}, {"text_idx": "#000201", "text": "La 26-an de au\u0306gusto \u2014 Azerbajg\u0302ano blokis la s\u0302oseon Goris \u2013 Kapano [c\u0302iuj eo], la solan au\u0306tovojon de Armenio al Irano, dum preskau\u0306 48 horoj. Goris kaj Kapano estas la du c\u0302efaj urboj en suda Armenio. Krom konekti c\u0302i tiujn du urbojn, la s\u0302oseo inkluzivas 21-kilometran segmenton, kiu trairas la lastatempe reakiritan teritorion de Azerbajg\u0302ano."}, {"text_idx": "#000202", "text": "La ministerio pri eksteraj aferoj de Azerbajg\u0302ano alvokis la ambasadoron de Irano al Bakuo por eldoni diplomatian noton esprimantan la malkontenton de Azerbajg\u0302ano pri iranaj kamionoj kiuj kontrau\u0306leg\u0302e eniras partojn de Karabah\u0302o nun kontrolatajn de Azerbajg\u0302ano."}, {"text_idx": "#000203", "text": "La 12-an de septembro \u2014 Azerbajg\u0302ano lanc\u0302is komunan militekzercon kun Turkio kaj Pakistano."}, {"text_idx": "#000204", "text": "La azera ministerio pri defendo petis la rusian defendoministerion ke la rusiaj pactrupoj deplojitaj en Karabah\u0302o malhelpu \u201cla kontrau\u0306leg\u0302an transiron de veturiloj de tria lando en la teritoriojn de Azerbajg\u0302ano\u201d."}, {"text_idx": "#000205", "text": "La 13-an de septembro \u2014 Azerbajg\u0302ano konfirmis ke g\u0302i establis kontrolejojn kaj kolektis doganpagojn sur la Goris-Kapana au\u0306tovojo."}, {"text_idx": "#000206", "text": "La 23-an de septembro \u2014 la azera ministro pri eksteraj aferoj Jeyhun Bayramov renkontig\u0302is kun sia irana kolego Hossein Amir-Abdollahian flanke de la G\u0302enerala Asambleo de Unuig\u0302intaj Nacioj [eo]."}, {"text_idx": "#000207", "text": "La 27-an de septembro \u2014 Prezidento Ilham Aliyev diris en intervjuo kun la turka agentejo Anadolu ke iranaj kamionoj uzis tiun itineron \u201ckontrau\u0306leg\u0302e\u201d antau\u0306 la dua Karabah\u0302a milito."}, {"text_idx": "#000208", "text": "Li ankau\u0306 kritikis la iranajn armeajn ekzercojn, dirante al la agentejo Anadolu: \u201cC\u0302iu lando povas fari ajnan militekzercadon sur sia propra teritorio. Tio estas g\u0302ia suverena rajto. Sed kial nun kaj kial c\u0302e nia landlimo?\u201d"}, {"text_idx": "#000209", "text": "La 30-an de septembro \u2014 la irana ministro pri eksteraj aferoj, Hossein Amir-Abdollahian, c\u0302e renkontig\u0302o kun la nova azerbajg\u0302ana ambasadoro en Teherano, diris ke Irano ne \u201ctoleros la c\u0302eeston kaj agadon\u201d de Israelo kontrau\u0306 la nacia sekureco de la lando kaj ke la lando entreprenos agojn se bezono ekestos."}, {"text_idx": "#000210", "text": "La lando ankau\u0306 anoncis ke g\u0302i okazigos grandskalajn militajn ekzercojn proksime de la limo kun Azerbajg\u0302ano, post alia serio de ekzercoj en la sama regiono, informis Eurasianet."}, {"text_idx": "#000211", "text": "La 1-an de oktobro \u2014 Teherano lanc\u0302is militekzercojn proksime de sia nordokcidenta limo kun Azerbajg\u0302ano."}, {"text_idx": "#000212", "text": "La 3-an de oktobro \u2014 la supera gvidanto de Irano, la ajatolo [eo] Ali H\u0302amenei [eo], tviteris azere, \u201ckiu fosas putojn por siaj fratoj, tiu mem falos en tiujn putojn\u201d."}, {"text_idx": "#000213", "text": "Responde, Azerbajg\u0302ano faris alian komunan ekzercadon kun Turkio, c\u0302i-foje en sia Nah\u0302ic\u0302evana [eo] enklavo la 5-an de oktobro."}, {"text_idx": "#000217", "text": "La 4-an de oktobro \u2014 La ministerio pri eksteraj aferoj de Azerbajg\u0302ano refutis la asertojn de Irano pri la c\u0302eesto de tria partio, nomante ilin senbazaj."}, {"text_idx": "#000218", "text": "La 5-an de oktobro \u2014 Prezidento Ilham Alijev [eo] refutis la akuzon de Teherano pri neoficiala israela c\u0302eesto en la lando. \u201cMalfemu viajn okulojn kaj rigardu. Kie ili vidas Israelon c\u0302i tie? Neniu log\u0302as c\u0302i tie. Ne estas ec\u0302 unu konstruaj\u0302o c\u0302i tie. C\u0302u estas pruvoj? Ne\u201d, diris Aliyev al raportistoj en G\u0302abrail, sufic\u0302e proksime al la irana landlimo. La prezidento deklaris ke la senbazaj akuzoj ne restos senrespondaj."}, {"text_idx": "#000219", "text": "Samtage azerbajg\u0302anaj amaskomunikiloj raportis ke Irano fermis sian aerspacon por azerbajg\u0302anaj armeaj flugoj, dum azerbajg\u0302anaj au\u0306toritatoj fermis moskeon kaj oficejon de Seyyed Ali Akbar Ojaghnejad, reprezentanto de la supera gvidanto, ajatolo Ali H\u0302amenei, pro pliig\u0302o de KOVIM-infektoj en la moskeo."}, {"text_idx": "#000220", "text": "La 6-an de oktobro \u2014 La irana ministro pri eksteraj aferoj, Hossein Amir-Abdollahian, diris ke Teherano estis \u201cprofunde maltrankvila pro la israela c\u0302eesto en Kau\u0306kazio [eo]\u201d."}, {"text_idx": "#000221", "text": "La 13-an de oktobro \u2014 Ankorau\u0306 ekzistas duboj pri tio kio kau\u0306zis la strec\u0302itecojn. Tamen, la 13-an de oktobro ambau\u0306 Irano kaj Azerbajg\u0302ano esprimis deziron solvi la nunan diplomatian krizon per dialogo. Post telefona interparolo kun sia kolego Hossein Amir-Abdollahian, la azera ministro pri eksteraj aferoj, Jeyhun Bayramov, anoncis la klopodon mildigi la strec\u0302itecon."}]