[{"text_idx": "#000000", "text": "Wikipedia's Window as translated by GramTrans"}, {"text_idx": "#000001", "text": "Fenestro estas malfermaj\u0302o en muro, pordo, tegmento au\u0306 veturilo kiu permesas la trairejon de lumo kaj, se ne fermig\u0302is au\u0306 sigelis, aero kaj sonon."}, {"text_idx": "#000002", "text": "Modernaj fenestroj estas kutime brilsurfacaj au\u0306 kovrita en iu alia travidebla au\u0306 diafana materialo.\nFenestroj estas tenitaj modloko per kadroj.\nMultaj brilsurfacaj fenestroj povas esti malfermitaj, por permesi ventoladon, au\u0306 fermitaj, por ekskludi s\u0302torman veteron.\nFenestroj ofte havas riglilon au\u0306 simila mekanismo s\u0302losi la fenestron fermas."}, {"text_idx": "#000003", "text": "Tipoj inkludas la brovofenestron, fiksis fenestrojn, unu-pendigitajn kaj duobla-pendigitajn glitfenestrojn, horizontalajn glitajn glitfenestrojn, fenestrokadrofenestrojn, markizinfenestrojn, ujfenestrojn, klinig\u0302o- kaj glitfenestrojn (ofte pord-grandan), klinig\u0302on kaj turnas fenestrojn, lintelfenestrojn, flanklumfenestrojn, latkurtenon au\u0306 louvereitajn fenestrojn, klerestoriofenestrojn, tegmentfenestrojn, tegmentfenestrojn, tegmentlanternoj, balkonfenestroj, orieloj, termikaj, au\u0306 Diokleciano, fenestroj, panoramfenestroj, dang\u0302erelirejfenestroj, kolorvitraj fenestroj, francaj fenestroj, kaj duoblo- kaj triobligas paneitajn fenestrojn."}, {"text_idx": "#000004", "text": "La romianoj estis la unua konata uzi vitron por fenestroj, kiujn teknologio vers\u0302ajne unue produktis en romia Egiptujo, en Aleksandrio c\u0302. 100 p.K.\nPaperfenestroj estis ekonomiaj kaj vaste uzitaj en antikva C\u0302inio, Koreio kaj Japanio.\nEn Anglio, vitro ig\u0302is ofta en la fenestroj de ordinaraj hejmoj nur en la frua 17-a jarcento dum fenestroj konsistigitaj de fenestrovitraj\u0302oj el plata besta korno estis uzitaj jam la 14-a jarcento.\nModerna-stilaj plank-al-plafonaj fenestroj ig\u0302is eblaj nur post kiam la industriaj glackread procezoj estis perfektigitaj."}, {"text_idx": "#000005", "text": "6 Fenestroj kaj la suno 6.1"}, {"text_idx": "#000006", "text": "La angla lingv-vorta fenestro originas de la norena \"vindauga\", de \"vindr - vento\" kaj \"auga - okulo\", t.e., ventokulo.\nEn norvega Nynorsk kaj islande la norena formo pluvivis al tiu tago (en islanda nur kiel malpli uzita sinonimo al glugi), en la sveda la vorton vindo\u0308ga restas kiel esprimo por truo tra la tegmento de kabano, kaj en la danalingva \"vindue\" kaj norvega Bokma\u030al \"vindu\", la rekta ligo al \"okulo\" estas perdita, j\u0302us s\u0302atas por \"fenestro\".\nLa dana (sed ne la Bokma\u030al) vorto estas prononcita sufic\u0302e simile al fenestro."}, {"text_idx": "#000007", "text": "Fenestro unue estas registrita en la frua 13-a jarcento, kaj origine rilatis al neglazurita truo en tegmento.\nFenestro anstatau\u0306igis la oldanglan eag\u00feirl, kio lau\u0306litere signifas \"okulkavo,'\nMultaj g\u0302ermana lingvaro tamen adoptis la latinaj\u0302on \"fenestra\" por priskribi fenestron kun vitro, kiel ekzemple norma sveda \"fo\u0308nster\", au\u0306 germana \"Fenster\".\nLa uzo de fenestro en la angla estas vers\u0302ajne pro la skandinava influo sur la angla lingvo per pruntvortoj dum la vikinga epoko.\nEn la angla la vorto marc\u0302estero estis uzita kiel paralelo g\u0302is la mid-18-a jarcento.\nFenestrigo dau\u0306re kutimas priskribi la arang\u0302on de fenestroj ene de fasado, same kiel defenestrigon , intencante j\u0302eti ion el fenestro."}, {"text_idx": "#000009", "text": "Dum la jarcentoj teknikoj estis evoluigitaj por tondi tra unu flanko de blovvitrocilindro kaj produkti pli maldikajn rektangulajn fenestrovitrojn de la sama kvanto de vitromaterialo.\nTio kau\u0306zis altajn mallarg\u0302ajn fenestrojn, kutime apartigiten per vertikala subteno nomita fenestrostango.\nMullioned vitrofenestroj estis la fenestroj de elekto inter eu\u0306ropano bonhavaj, dum paperfenestroj estis ekonomiaj kaj vaste uzitaj en antikva C\u0302inio, Koreio kaj Japanio.\nEn Anglio, vitro ig\u0302is ofta en la fenestroj de ordinaraj hejmoj nur en la frua 17-a jarcento dum fenestroj konsistigitaj de fenestrovitraj\u0302oj el plata besta korno estis uzitaj jam la 14-a jarcento."}, {"text_idx": "#000010", "text": "Moderna-stilaj plank-al-plafonaj fenestroj ig\u0302is eblaj nur post kiam la industriaj glackread procezoj estis perfektigitaj.\nModernaj fenestroj estas kutime plenigitaj kun vitro, kvankam kelkaj estas travidebla plasto."}, {"text_idx": "#000011", "text": "La esprimo brovo fenestro estas uzita lau\u0306 du manieroj: kurba supra fenestro en muro au\u0306 en brovbranc\u0302eto;\nkaj vico de malgrandaj fenestroj kutime sub la antau\u0306aj elpendaj\u0302o kiel ekzemple la Jakobo-Lorah-House en Pensilvanio."}, {"text_idx": "#000012", "text": "Fenestro kiu ne povas esti malfermita, kiun kies funkcio estas limigita al permesado de al lumo eniri (male al nefiksita fenestro, kiu povas malfermig\u0302i kaj fermig\u0302i).\nLintelfenestroj povas esti fiksitaj au\u0306 operacieblaj.\nTiu speco de fenestro estas uzita en situacioj kie lumo au\u0306 vizio sole estas necesa tiel neniu ventolado estas eblaj fenestroj sen la uzo de fluetfendoj au\u0306 trovitrofendoj."}, {"text_idx": "#000013", "text": "Unu skarpo estas movebla (kutime la fundunuj) kaj la aliaj fiksis.\nTio estas la pli frua formo de glita glitfenestro, kaj estas ankau\u0306 pli malmultekosta."}, {"text_idx": "#000014", "text": "Glitfenestro estas la tradicia stilo de fenestro en Britio, kaj multaj aliaj lokoj kiuj antau\u0306e estis koloniigitaj fare de la UK, kun du partoj (skarpoj) kiuj interkovras iomete kaj glitas supren kaj malsupren ene de la kadro.\nLa du partoj ne estas nepre la sama grandeco.\nNuntempe plej novaj duobla-pendigitaj glitfenestroj uzas strec\u0302pesilojn por apogi la skarpojn, sed tradicie, kontrau\u0306peziloj tenis en kestoj sur ambau\u0306 flankoj de la fenestro estis uzitaj.\nTiuj estis kaj estas alkroc\u0302itaj al la skarpoj uzante puliojn de au\u0306 plektis s\u0302nureton au\u0306, poste, cel-faritan c\u0302enon.\nTri specoj de strec\u0302pesiloj estas nomitaj glubendo au\u0306 horlog\u0302a strec\u0302pesilo;"}, {"text_idx": "#000015", "text": "Duobla-pendigita kiun glitfenestroj estis tradicie ofte agordis kun obturatoroj.\nKiun glitfenestroj povas esti agordis kun simplaj c\u0302arniroj kiuj lasis la fenestron esti s\u0302losita en c\u0302arnirojn sur unu flanko, dum la s\u0302nuro sur la alia flanko estas serena - tiel la fenestro povas esti malfermita por fajros\u0302tuparo au\u0306 purigado."}, {"text_idx": "#000016", "text": "C\u0302u du au\u0306 pli da skarpoj kiuj interkovras iomete sed glitas horizontale ene de la kadro havas.\nEn la UK, tiuj foje estas nomitaj Yorkshire glitfenestroj, supozeble pro ilia tradicia uzo en tiu distrikto."}, {"text_idx": "#000017", "text": "Fenestro kun c\u0302arnirumita skarpo en kiu svingig\u0302as au\u0306 eksteren kiel pordo konsistanta el au\u0306 flanko-blokita, pint-blokitan (ankau\u0306 nomitan \"markizinfenestro\";\nvidu malsupre), au\u0306 foje fund-pendigitan skarpon au\u0306 kombinaj\u0302on de tiuj tipoj, foje kun fiksaj paneloj sur unu au\u0306 pluraj flankoj de la skarpo.\nEn la Usono, tiuj estas kutime malfermitaj uzante krankon, sed en partoj de Eu\u0306ropo ili tendencas uzi projekciajn frikciorestadojn kaj espagnolete s\u0302losadon.\nAntau\u0306e, simplaj c\u0302arniroj estis uzitaj kun fenestrokadrorestado.\nDonado validas por fenestrokadrofenestroj por determini direkton de svingo;\nfenestrokadrofenestro povas esti maldekstramana, lerta, au\u0306 duoblig\u0302i.\nLa fenestrokadrofenestro estas la domina tipo nun trovitaj en modernaj konstruaj\u0302oj en la UK kaj multaj aliaj partoj de Eu\u0306ropo."}, {"text_idx": "#000018", "text": "Markizino kiun fenestro estas fenestrokadrofenestro kiu estas pendigita horizontale, c\u0302arniris sur pinto, tiel ke g\u0302i svingig\u0302as trans kiel markizino.\nAldone al estu uzita sendepende, ili povas esti stakigitaj, pluraj en unu malfermaj\u0302o, au\u0306 kombinitaj kun fiksa vitro.\nIli estas precipe utilaj por ventolado."}, {"text_idx": "#000019", "text": "Ujfenestro estas fund-pivotebla fenestrokadrofenestro kiu malfermig\u0302as klinante vertikale, tipe al la interno."}, {"text_idx": "#000020", "text": "Fenestro pendis sur unu c\u0302arniro sur c\u0302iu el du kontrau\u0306 flankoj kiu permesas al la fenestro rondiri kiam malfermite.\nLa c\u0302arniroj povas esti muntitaj pinto kaj fundo (Vertikale Turnis) au\u0306 c\u0302e c\u0302iu pordfosto (Horizontale Turnis).\nLa fenestro kutime malfermig\u0302as komence al limigita pozicio por ventolado kaj, post kiam liberiganta, plene inversigas kaj denove s\u0302losas por sekura purigado de interno.\nModernaj pivotc\u0302arniroj asimilas frikciaparaton por teni la fenestron malferma kontrau\u0306 sia propra pezo kaj povas havi restrikton kaj inversigitan s\u0302losadon enkonstruitan.\nEn la UK, kie tiu speco de fenestro estas plej ofta, ili estis grandskale instalitaj en tura socia log\u0302igo."}, {"text_idx": "#000021", "text": "Fenestro (pli kutime pord-granda fenestro) kie la skarpo klinig\u0302as alenen c\u0302e la pinto kaj tiam glitas horizontale malantau\u0306 la fiksa fenestrovitraj\u0302o."}, {"text_idx": "#000022", "text": "Klinig\u0302o kaj turn fenestro povas ambau\u0306 klinig\u0302i alenen c\u0302e la pinto au\u0306 malfermig\u0302i alenen de c\u0302arniroj c\u0302e la flanko.\nTio estas la plej ofta speco de fenestro en Germanio, g\u0302ia devenlando.\nG\u0302i ankau\u0306 estas g\u0302eneraligita en multaj aliaj eu\u0306ropaj landoj.\nEn Eu\u0306ropo estas kutime por tiuj esti de la \"turno unua\" type. t.e. kiam la tenilo estas farig\u0302is g\u0302is 90 gradoj la fenestro malfermas en la flanko pendigis reg\u0302imon.\nKun la tenilo farig\u0302is g\u0302is 180 gradoj la fenestro malfermig\u0302as en fundo pendigis reg\u0302imon.\nPlej kutime en la UK la fenestroj estos \"klinig\u0302o unue\" t.e. fundos pendis je 90 gradoj por ventolado kaj flanko pendis je 180 gradoj por purigado de la ekstera vizag\u0302o de la vitro de ene de la konstruaj\u0302o."}, {"text_idx": "#000023", "text": "en eksterpordo la lintel fenestro ofte estas fiksita, en internpordo kiun g\u0302i povas malfermi au\u0306 de c\u0302arniroj c\u0302e pinto au\u0306 fundo, au\u0306 rotacii sur c\u0302arniroj.\nG\u0302i disponigis ventoladon antau\u0306 malvola aerhejtado kaj malvarmiganta.\nVentumilforma lintelo estas konata kiel duoncirklofenestro, precipe en la Britaj Insuloj."}, {"text_idx": "#000024", "text": "Fenestroj apud pordo au\u0306 fenestro estas nomitaj flanko-, flugilo-, kaj margen-lumoj kaj lau\u0306flankante fenestrojn."}, {"text_idx": "#000025", "text": "Ankau\u0306 konata kiel louvereita fenestro, la latkurtenfenestro konsistas el paralelaj latoj el vitro au\u0306 akrila ke malfermig\u0302as kaj proksimaj kiel venecia blindulo, kutime uzante krankon au\u0306 levilon.\nIli estas uzitaj grandskale en tropika arkitekturo.\nLatkurtenpordo estas pordo kun latkurtenfenestro."}, {"text_idx": "#000026", "text": "Fenestro metita en tegmento strukturo au\u0306 alta en muro, uzita por taglumo."}, {"text_idx": "#000027", "text": "Azo au\u0306 deklivofenestro uzita por taglumo, konstruita en tegmentostrukturon kiu estas pro atingo."}, {"text_idx": "#000028", "text": "Vers\u0302ita fenestro uzita por taglumo, konstruis en tegmentostrukturon.\nG\u0302i estas unu el la malmultaj fenestroj kiuj povus esti utiligitaj kiel elirejo.\nPli grandaj tegmentfenestroj renkontas konstruregularojn por akutevakuado."}, {"text_idx": "#000029", "text": "Tegmentlanterno estas multi-fenestrovitraj\u0302oita vitrostrukturo, simila al malgranda konstruaj\u0302o, konstruita sur tegmento por tago au\u0306 luno malpeze.\nPovas ankau\u0306 esti nomita kupolo."}, {"text_idx": "#000030", "text": "Multi-panela fenestro, kun almenau\u0306 tri paneloj metis lau\u0306 malsamaj anguloj krei elstaraj\u0302on de la murlinio."}, {"text_idx": "#000031", "text": "Tiu formo de balkonfenestro plejofte aperas en Tudor-stilaj domoj kaj monah\u0302ejoj.\nG\u0302i projekcias de la muro kaj ne etendig\u0302as al la grundo.\nOrigine formo de verando, ili ofte estas apogitaj per krampoj au\u0306 konzolapogas."}, {"text_idx": "#000032", "text": "Termika, au\u0306 Diokleciano, fenestroj estas grandaj duonrondaj fenestroj (au\u0306 nic\u0302oj) kiuj estas kutime dividitaj en tri lumojn (fenestrosekcioj) de du fenestrostangoj.\nLa centra sekcio ofte estas pli larg\u0302a ol la du flanklumoj sur ambau\u0306 flankoj de g\u0302i."}, {"text_idx": "#000033", "text": "Panoramfenestro estas granda fiksa fenestro en muro, tipe sen fenestrokrucetoj, au\u0306 glazurita per nur surfacaj fenestrokrucetoj proksime de la rando de la fenestro.\nPanoramfenestroj disponigas senbridan vidon, kvazau\u0306 enkadrigante bildon."}, {"text_idx": "#000034", "text": "Fenestro glazurita kun malgrandaj fenestrovitraj\u0302oj el vitro apartigita je ligna au\u0306 plumbo fenestrokrucetoj, au\u0306 muntin'oj , arang\u0302is en dekoracia glazura padrono ofte diktite per la arkitektura stilo de la konstruaj\u0302o.\nPro la historia malhavebleco de grandaj fenestrovitraj\u0302oj el vitro, la multi-klera (au\u0306 kradfenestro) estis la plej ofta fenestrostilo g\u0302is la komenco de la 20-a jarcento, kaj dau\u0306re estas uzita en tradicia arkitekturo."}, {"text_idx": "#000035", "text": "Fenestro sufic\u0302e grandaj kaj malalte sufic\u0302e tiel ke log\u0302antoj povas eskapi tra la malfermaj\u0302o en krizo, kiel ekzemple fajro.\nEn multaj landoj, precizaj specifoj por akutfenestroj en dormoc\u0302ambroj ricevas en multaj konstruregularoj.\nSpecifoj por tiaj fenestroj ankau\u0306 povas enkalkuli la enirejon de akutsavantoj.\nVeturiloj, kiel ekzemple busoj kaj aviadiloj, ofte havas dang\u0302erelirejfenestrojn ankau\u0306."}, {"text_idx": "#000036", "text": "Fenestro kunmetita de pecoj el kolora vitro, travidebla, diafana au\u0306 maldiafana, ofte portretanta personojn au\u0306 scenojn.\nTipe la vitro en tiuj fenestroj estas apartigita je plumbaj fenestrokrucetoj.\nKolorvitraj fenestroj estis popularaj en viktoriaj domoj kaj kelkaj Wrightian domoj, kaj estas aparte oftaj en preg\u0302ejoj."}, {"text_idx": "#000037", "text": "Vitra pordo (se c\u0302arnirite franca pordo) estas granda pord-granda kradlumo, tipe metita en paroj au\u0306 multobloj de tio.\nKonataj kiel porte-fene\u0302tre en Francio kaj portafinestra en Italio, ili ofte preteratentas terason kaj estas ofte uzitaj en modernaj domoj."}, {"text_idx": "#000038", "text": "Double-paned-fenestroj havas du paralelajn fenestrovitraj\u0302ojn (slaboj el vitro) kun apartigo de tipe proksimume 1 cm;\ntiu spaco estas permanente sigelita kaj plenigita dum fabrikado kun seka aero au\u0306 alia seka nereaktiva gaso.\nTiaj fenestroj disponigas konsiderindan plibonigon en termoizolado (kaj kutime en akustika izolajzo ankau\u0306) kaj estas rezistemaj al nebulig\u0302ado kaj glazuro kau\u0306zita de temperaturdiferencialo.\nIli estas vaste uzitaj por log\u0302doma kaj komerca konstruo en senbridaj klimatoj.\nTriple-paned-fenestroj estis komerce produktitaj kaj surmerkatigitaj kun asertoj de kroma utilo sed ne farig\u0302is oftaj."}, {"text_idx": "#000041", "text": "En la UK kaj kontinenta Eu\u0306ropo, fenestroj en nov-konstruaj domoj estas kutime fiksaj per longaj s\u0302rau\u0306boj en vastigado de plastaj s\u0302topiloj en la masonaj\u0302o.\nInterspaco de g\u0302is 13 mm estas forlasita c\u0302irkau\u0306 c\u0302iuj kvar flankoj, kaj plenigita kun vastigado de poliuretans\u0302au\u0306mo.\nTio igas la fenestron fiksi veterrezista sed permesas ke vastig\u0302o kun la certeco varmigus."}, {"text_idx": "#000042", "text": "Lintelo estas trabo super la pinto de fenestro, ankau\u0306 konata kiel lintelo.\nFenestrobreto estas la fundpeco en fenestrokadrumo.\nFenestrobretoj oblikvas trans por dreni akvon for de la interno de la konstruaj\u0302o.\nSekundara vitrigo estas kroma kadro aplikita al la interno de ekzistanta kadro, kutime uzite sur protektitaj au\u0306 protektitaj konstruaj\u0302oj por atingi pli altajn nivelojn de termika kaj sonizolaj\u0302o sen endang\u0302erigado de la aspekto de la konstruaj\u0302o\nDekoracia muelinstalaj\u0302o estas la fasonado, kornicoj kaj linteloj ofte ornamante la c\u0302irkau\u0306ajn randojn de la fenestro."}, {"text_idx": "#000045", "text": "La eu\u0306ropano harmoniigis norman hEN 14351-1, kiu traktas pordojn kaj fenestrojn, difinas 23 karakterizaj\u0302ojn (dividitajn en esencan kaj ne esencan .\nTwo other, preliminary European Norms that are under development deal with internal pedestrian doors (prEN 14351-2), smoke and fire resisting doors, and openable windows (prEN 16034)."}, {"text_idx": "#000046", "text": "Fenestroj povas esti signifa fonto de varmotransigo.\nTial, izolitajn glazuri unuojn konsistas el du au\u0306 pli da fenestrovitraj\u0302oj por redukti la translokigon de varmeco."}, {"text_idx": "#000047", "text": "Tiuj estas la pecoj de enkadrigado kiuj apartigas pli grandan fenestron en pli malgrandajn fenestrovitraj\u0302ojn.\nEn pli malnovaj fenestroj, grandaj fenestrovitraj\u0302oj el vitro estis tre multekostaj, tiel ke muntin'oj lasis pli malgrandajn fenestrovitraj\u0302ojn plenigi pli grandan spacon.\nEn modernaj fenestroj, lum-koloraj muntin'oj dau\u0306re disponigas utilan funkcion reflektante iujn el la lumo ekzamenanta la fenestron, igante la fenestron mem fonto de difuza lumo (anstatau\u0306e de j\u0302us la surfacoj kaj objektojn prilumitajn ene de la c\u0302ambro).\nPliigante la nerektan lumon de surfacoj proksime de la fenestro, muntin'oj tendencas heligi la areon tuj c\u0302irkau\u0306 fenestro kaj redukti la kontraston de ombroj ene de la c\u0302ambro."}, {"text_idx": "#000048", "text": "Kadroj kaj skarpoj povas esti faritaj el la sekvaj materialoj:"}, {"text_idx": "#000049", "text": "\u00f7 PVC- kaj vitrofibrokadroj rezultas bone en akcelitaj ag\u0302igaj testoj.\nC\u0302ar PVC ne estas same forta kiel aliaj materialoj, iom daj PVC-kadroj estas plifortikigitaj kun metalo au\u0306 kompozitaj materialoj por plibonigi sian strukturan forton."}, {"text_idx": "#000050", "text": "\u00f7\u00f7 Modernaj aluminiaj fenestrokadrumoj estas tipe apartigitaj per termika pau\u0306zo farita de poliamido.\nTio tre pliigas termikan reziston, retenante praktike c\u0302ion el la struktura forto."}, {"text_idx": "#000051", "text": "Kunmetaj\u0302oj (ankau\u0306 konataj kiel Hibrido-Vindozo) [20] povas kombini materialojn por akiri estetikon de unu materialo kun la funkciaj avantag\u0302oj de alia."}, {"text_idx": "#000052", "text": "Aparta klaso de PVC-fenestro enkadrigas, uPVC-fenestro enkadrigas, ig\u0302is g\u0302eneraligita ekde la malfrua 20-a jarcento, precipe en Eu\u0306ropo: ekzistis 83.5 milionoj instalitaj antau\u0306 1998 [21] kun nombroj dau\u0306re kreskantaj aktuale en 2012."}, {"text_idx": "#000053", "text": "Malalt-emisiemo tegis fenestrovitraj\u0302ojn reduktas varmotransigon per radiado, kiu, dependi de kiu surfaco estas tegita, helpas malhelpi varmoperdon (en malvarmaj klimatoj) au\u0306 varmogajnojn (en varmaj klimatoj)."}, {"text_idx": "#000055", "text": "Modernaj duvitraj kaj tri-fenestrovitraj\u0302aj fenestroj ofte inkludas unu au\u0306 pluraj malalt-e tegaj\u0302ojn por redukti la U-faktoro de la fenestro (g\u0302ian izolajzovaloro, specife g\u0302ia indico de varmoperdo).\nG\u0302enerale, mol-mantelaj malalt-e tegaj\u0302oj tendencas rezultigi pli malaltan sunan varmogajnokoeficienton (SHGC) ol malmol-mantelaj malalt-e tegaj\u0302oj."}, {"text_idx": "#000056", "text": "Modernaj fenestroj estas kutime glazuritaj kun unu granda tuko el vitro per skarpo, dum fenestroj en la pasinteco estis glazuritaj kun multoblaj fenestrovitraj\u0302oj apartigitaj fenestrokrucetojn, au\u0306 muntin'ojn, pro la malhavebleco de grandaj tukoj el vitro.\nHodiau\u0306, fenestrokrucetojn tendencas esti dekoracia, apartigante fenestrojn en malgrandajn fenestrovitraj\u0302ojn da vitro ec\u0302 se pli grandaj fenestrovitraj\u0302oj el vitro estas haveblaj, g\u0302enerale en padrono diktita per la arkitektura stilo c\u0302e uzo.\nFenestrokrucetoj estas tipe lignaj, sed foje gvidas fenestrokrucetojn lutitajn modloko estas uzitaj por pli malsimplaj glazuraj padronoj."}, {"text_idx": "#000057", "text": "Multaj fenestroj havas moveblajn fenestrokovraj\u0302ojn kiel ekzemple rulkurtenoj au\u0306 kurtenoj por konservi malpezaj, disponigi kroman izolajzon, au\u0306 certigi privatecon.\nFenestroj permesas al natura lumo eniri, sed ankau\u0306 multo povas havi negativajn efikojn kiel ekzemple brilego kaj varmogajno.\nPlie, dum fenestroj lasis la uzanton vidi ekstere, devas ekzisti maniero konservi privatecon en la interno.\nFenestrokovraj\u0302oj estas praktikaj log\u0302ejoj por tiuj temoj."}, {"text_idx": "#000058", "text": "Historie, fenestroj estas dizajnitaj kun surfacoj paralela al vertikalaj konstruaj\u0302muroj.\nTia dezajno permesas konsiderindan sunan lumon kaj varmecpenetron pro la plej ofte okazanta incidenco de sunperspektivoj.\nEn pasiva suna konstruaj\u0302dezajno, plilongigita eave kutimas tipe kontroli la kvanton de suna lumo kaj varmigi eniri la fenestron (j)."}, {"text_idx": "#000059", "text": "Alternativa metodo devas kalkuli optimumfenestron muntantan angulon kiu respondecas pri somerosuns\u0302arg\u0302minimumigo, kun konsidero de fakta latitudo de la konstruaj\u0302o.\nTiu procezo estis efektivigita, ekzemple, en la Dakin Konstruaj\u0302o en Brisbane, Kalifornio - en kiu la plej granda parto de la fenestrigo estas dizajnita por reflekti somervarman s\u0302arg\u0302on kaj helpi malhelpi someran internan tro-lumon kaj brilegon, per borderado de fenestroj al preskau\u0306 45-grada angulo."}, {"text_idx": "#000060", "text": "Fotovoltaecaj fenestroj ne nur disponigas klaran vidon kaj prilumas c\u0302ambrojn, sed ankau\u0306 transformas sunlumon al elektro por la konstruaj\u0302o.\nEn la plej multaj kazoj, diafanaj fotovoltaecaj c\u0302eloj estas uzitaj."}, {"text_idx": "#000061", "text": "Pasivaj sunaj fenestroj permesas lumon kaj sunenergion en konstruaj\u0302on minimumigante aerelfluadon kaj varmoperdon.\nKonvene poziciigante tiujn fenestrojn rilate al suno, vento, kaj pejzag\u0302o - dum konvene ombra ilin por limigi troan varmogajnon en somero kaj s\u0302ultrosezonoj, kaj disponigi termikan mason por absorbi energion dum la tago kaj liberigi g\u0302in kiam temperaturoj malvarmetig\u0302as dum la nokto - pliig\u0302komforto kaj energiefikeco.\nKonvene dizajnite en klimatoj kun adekvata suna gajno, tiuj ec\u0302 povas esti la primara hejtadsistemo de konstruaj\u0302o."}, {"text_idx": "#000062", "text": "Fenestrokovraj\u0302o estas ombro au\u0306 ekrano kiu disponigas multoblajn funkciojn.\nEkzemple, kelkaj fenestrokovraj\u0302oj kontrolas sunan varmogajnon kaj brilegas.\nEkzistas eksteraj ombraj aparatoj kaj internaj ombraj aparatoj.\nMalalt-e fenestrofilmo estas malalt-kosta alternativo al fenestrorenovigo por transformi ekzistantajn malbon-izolajn fenestrojn en energi-efikajn fenestrojn.\nPor turdomoj, s\u0302ika vitro povas disponigi alternativon."}, {"text_idx": "#000064", "text": "Teksita bambuo fenestro en Japanio"}, {"text_idx": "#000069", "text": "Duon-brilsurfaca fenestro de la 17-an jarcenton de Skotlando"}, {"text_idx": "#000070", "text": "Fenestroj da brikdomo en Washington DC"}, {"text_idx": "#000071", "text": "Nesimetriaj fenestroj c\u0302e konstruaj\u0302o en la postkorto de artmuzeo en Osnabru\u0308ck, Germanio"}, {"text_idx": "#000074", "text": "Eu\u0306ropa la publikaj\u0302oj de Aluminium Association dedic\u0302ite al Konstruaj\u0302oj\nRomia Vitro de Metropolitena Muzeo de Arto\nNational Fenestration Rating Council (NFRC), ne-profita organizaj\u0302o, administras sendependan, unuforman rangigon kaj etikedantan sistemon por la energioprezento de fenestrigproduktoj.\nNFRC estas la \"motoro\" kiu igas praktike c\u0302iun fenestran energiefikecprogramon en la lando inkluzive de ENERGIO STELO (la U."}, {"text_idx": "#000075", "text": "Por aliaj uzoj, vidu la pag\u0302on Fenestro (apartigilo)."}, {"text_idx": "#000076", "text": "Fenestro estas regulforma aperturo por enlasi lumon kaj eventuale aeron (en domon, au\u0306ton, s\u0302ipon ktp.).\nOrdinare oni rigardas la kadron kaj la fermaj\u0302on kiel partojn de la fenestro."}, {"text_idx": "#000077", "text": "La plej fruaj fenestroj estis simple truoj en muro. Poste, oni kovris fenestrojn per besta felo, s\u0302tofo au\u0306 ligno. Sekvis fenestrokovriloj malfermeblaj kaj fermeblaj. Poste oni konstruis fenestrojn kiuj kaj protektis la enlog\u0302antojn kontrau\u0306 la vetero kaj enlasis lumon: fabrikitaj el vitro, platigita besta korno, au\u0306 maldike tranc\u0302ita marmoro. En Azio oni uzis paperon por kovri la truon.[1]"}, {"text_idx": "#000078", "text": "La Romianoj estis la unuaj uzi vitron por fenestroj. En Aleksandrio c\u0302 100 KE, ekaperis fenestroj el muldita vitro, kvankam kun malbonaj optikaj ecoj. Fenestroj el kunmetitaj vitropecoj ligitaj per plumbo estis preferataj de ric\u0302aj eu\u0306ropanoj, dum paperaj fenestroj estis preferataj en C\u0302inio, Japanio kaj Koreio. En Anglio, vitro farig\u0302is ofte uzata en la fenestroj de ordinaruloj nur en la 17-a jarcento, anstatau\u0306 platigita korno, kiun oni uzis ek de la 14-a jarcento.[2]"}, {"text_idx": "#000079", "text": "Modernaj grandaj fenestroj farig\u0302is eblaj nur post la plibonigo de vitrofarado. Modernaj fenestroj plejofte estas kovritaj per vitro; malmultaj per travidebla plasto.[1]"}, {"text_idx": "#000080", "text": "En modera klimato oni kontentas pri fenestroj kun unu tavolo de vitro. Pliajn tavojn oni povas uzi en tre varma au\u0306 tre malvarma klimato por malhelpi la trapason de varmo."}, {"text_idx": "#000081", "text": "Lau\u0306 formo kaj funkcio oni diferencige parolas pri :\nortangula, ronda, unuklapa, duklapa, plurklapa, angla (fermig\u0302anta per vertikala s\u0302ovo de la vitroframo), franca fenestro (pordofenestro)."}, {"text_idx": "#000082", "text": "Blinda fenestro estas falsa, nur s\u0302ajnigita.\nMontra fenestro estas de ekstere videbla elmetejo de magazeno.\nKrada fenestro estas s\u0302irmita per ekstera metala krado."}, {"text_idx": "#000085", "text": "\u00ab Al koro penetro per okula fenestro \u00bb\n\u00ab Pelu mizeron tra l' pordo, g\u0302i revenos tra l' fenestro. \u00bb\n\u00ab Komencig\u0302is mizero, g\u0302i venas per pordo kaj fenestroj. \u00bb"}]