[{"text_idx": "#000000", "text": "Esperantistoj c\u0302iam estis pioniroj en uzado de novaj komunikiloj, do tuj post la apero de blogoj ili ekuzis tiun eblon. Ekde tiam la nombro de Esperanto-blogoj kreskas kaj iuj el ili jam enhavas centojn da artikoloj. Stano Belov priskribas sian sperton pri serc\u0302ado kaj trovado de blogoj de esperantistoj."}, {"text_idx": "#000001", "text": "La unuaj esperanto-blogoj evidente aperis fine de la 1990-aj jaroj. En junio 1999 jam funkciis la blogo de la c\u0302ina esperantisto Zhu Xin c\u0302e LiveJournal titolita Taglibro de Nigra Okulo. Fine de 2003 jam ekzistis deko da esperantlingvaj blogoj."}, {"text_idx": "#000002", "text": "Dum Esperanto-magazenoj dedic\u0302as plejparton de siaj pag\u0302oj al movadaj aferoj, kaj alitemaj publikaj\u0302oj ofte grave malfruig\u0302as, blogantoj rakontis pri io ajn \u2013 de sia persona vivo g\u0302is siaj hobioj, politikaj vidpunktoj, religiaj kredoj kaj vojag\u0302oj. La ebleco komenti la blogaj\u0302ojn kaj tuj ricevi reagon transformis tiun amaskomunikilon je simbiozo de gazeto kaj reta diskutejo."}, {"text_idx": "#000003", "text": "Dum longa tempo la plej granda esperanto-blogaro (g\u0302is 2000 anoj) trovig\u0302is c\u0302e la retejo Ipernity, kiu estis inter la unuaj komplete esperantigitaj interfacoj. Fine de 2016 g\u0302i anoncis sian fermon, kiu estis prokrastita danke al klopodoj de la reteja komunumo, tamen instigis multajn anojn transloki siajn blogojn. Ekzistis pure esperantlingvaj blogejoj kiel G\u0302angalo (2005-2006) kaj (2010-2018), tamen ambau\u0306 fermig\u0302is."}, {"text_idx": "#000004", "text": "La c\u0302efa problemo ekde la komenco estis la sama kiun spertas la Esperanto-komunumo g\u0302enerale \u2013 diseco. Kiel leganto trovu interesan blogon kaj kiel bloganto trovu legantojn? Nura guglado montras aron da ligiloj, plejparte neniel au\u0306 nur malproksime ligitajn al la afero. Do ekde la komenco aperis la bezono listigi esperanto-blogojn kaj diskonigi esperanto-blogaj\u0302ojn."}, {"text_idx": "#000005", "text": "Tion klopodis fari la esperantlingva retejo Klaku, fondita en 2007. G\u0302i ebligis interalie voc\u0302doni por au\u0306 kontrau\u0306 iu ajn publikaj\u0302o, respektive altigante au\u0306 malaltigante g\u0302in en la komuna listo. Fine de la 2000-aj jaroj la retejo kolapsis."}, {"text_idx": "#000006", "text": "Taglibro de Nigra Okulo, ne aktualigata ekde la jaro 2002."}, {"text_idx": "#000007", "text": "Ekde tiam la diskonigo de esperanto-blogaj\u0302oj okazas c\u0302efe danke al esperanto-grupoj en sociaj retoj, el kiuj la plej granda estas Esperanto-blogoj c\u0302e Fejsbuko. Inter la portaloj rimarkindas E-planedo, kiu estis establita en februaro 2005 kaj funkcias kadre de la platformo Planedo. Listoj de esperanto-blogoj haveblas c\u0302e kelkaj privataj blogoj kaj retejoj. Ilia c\u0302efa manko estas malzorgema aktualigo, pro kio multaj listigitaj ligiloj ne plu funkcias au\u0306 la blogoj ne estas dau\u0306rigataj. La plej granda listo enhavas 2692 ligilojn, sed 90% da ili kondukas al blogoj, ne aktualigataj au\u0306 ne plu ekzistantaj."}, {"text_idx": "#000008", "text": "Kiel malnova bloganto, kies blogo Stano funkcias ekde 2010 kaj enhavas pli ol 415 artikolojn, mi decidis plibonigi la situacion, kreinte almenau\u0306 bazan gvidilon en tiu granda, sed svaga mondo de Esperanto-blogoj. Kiel platformon mi elektis Vikipedion, c\u0302ar historio montris ke c\u0302iuj apartaj, pure esperantistaj projektoj senevite kolapsis au\u0306 transformig\u0302is je neuzeblaj rubujoj, dum tiuj neesperantistaj funkcias sufic\u0302e stabile."}, {"text_idx": "#000009", "text": "Mi kreis la artikolon Esperanto-blogo, en kiu mi skizis la historion de la blogado en la Lingvo Internacia kaj katalogis elektitajn blogojn. La c\u0302efaj kriterioj estis la nombro de artikoloj (minimume 10), lingva nivelo kaj kvalito de la publikaj\u0302oj (el mia persona vidpunkto). Al la priskribo de c\u0302iu blogo mi aldonis informojn pri g\u0302iaj au\u0306toro, lando, datoj de estig\u0302o kaj (foje) c\u0302eso, c\u0302efaj temoj. Foje iuj datumoj mankis, do en tia loko aperis demandosigno."}, {"text_idx": "#000010", "text": "Kiel mi serc\u0302is la blogojn? La c\u0302efaj fontoj estis Ipernity kaj la menciitaj listoj kaj katalogoj de Esperanto-blogoj. Mi sekvis centojn, eble milojn da ligiloj, kribrante informojn kvazau\u0306 orserc\u0302anto, ja post kelkhora umado en plej bona kazo aldonig\u0302is deko da priskriboj. Sume mi katalogis 62 blogojn, kiujn mi konsideras legindaj kaj (se plu aktualigataj) sekvindaj."}, {"text_idx": "#000011", "text": "La temoj estas diversaj, kvankam Esperanto (movado, lingvaj esploroj, kulturo) certe elstaras kaj allogas plej grandan atenton. Tamen jam aperis kaj vigle evoluas pluraj blogoj pri la temoj propraj al iu ajn ordinara homo \u2013 politiko, muziko, vojag\u0302oj, hobioj ktp. Oni komunikas tie ne kiel esperantistoj kun esperantistoj, sed kiel homoj kun homoj, inkluzive kiel britoj kun poloj, judoj kun rusoj, hispanoj kun katalunoj, ktp."}, {"text_idx": "#000012", "text": "La informoj c\u0302erpitaj el tiuj blogaj\u0302oj, estas interesaj kaj utilaj por la c\u0302iutaga vivo de ordinara homo kaj rakontindaj al aliuloj ne-esperantistaj. Oni povas trovi veganan kuirrecepton, ekscii pri nuancoj de la kataluna politika vivo, konsulti vojag\u0302informojn pri vizitota loko au\u0306 kompari siajn impresojn pri filmo kun tiuj de aliuloj."}, {"text_idx": "#000013", "text": "Dum retejoj de plejparto de Esperanto-asocioj stagnas kaj ofte aspektas kiel dinosau\u0306roj de interreta antikva epoko, Esperanto-blogoj ig\u0302as fakte la sola fonto de aktualaj informoj, interesaj por ordinara homo, kiu konas Esperanton kaj deziras uzi g\u0302in, sed ne tre emas svingi verdajn flagojn kaj kanti himnojn surstrate. Reta solvo por la reta epoko. Logika solvo, c\u0302u ne?"}, {"text_idx": "#000014", "text": "Alklaku por kunhavigi c\u0302e Twitter(Malfermig\u0302as en nova fenestro)Alklaku por kunhavigi c\u0302e Facebook(Malfermig\u0302as en nova fenestro)Alklaku por kunhavigi per Telegramo(Malfermig\u0302as en nova fenestro)"}, {"text_idx": "#000017", "text": "> retejoj de plejparto de Esperanto-asocioj stagnas kaj ofte aspektas kiel dinosau\u0306roj de interreta antikva epoko"}, {"text_idx": "#000018", "text": "Granda vero. Tamen ne kredu, ke konsciigo pri tia dinosau\u0306reco igos iun ajn s\u0302ang\u0302i ion ajn. Kiam mi antau\u0306 jaroj kritikis la pratempe dinosau\u0306ran kaj, por mi, rekte forpus\u0302an kaj, pli grave, legemo-detruan aspekton de certa retejo, tuj levig\u0302is kritikaj voc\u0302oj kontrau\u0306 mia kritiko kaj lau\u0306dis la \"belecon\", \"simplecon\", \"purecon\" kaj \" 'c\u0302io perfekta'-econ\" de la dinosau\u0306ra retejo."}, {"text_idx": "#000020", "text": "La rifuzo de kritiko en la maniero de Francisco Javier Moleo\u0301n estas afero, kiu estas tipa por la esperantismo. Oni povas studi tion en Libera Folio, kie eblas libera esprimo de opinioj \u2013 kontraste al la plimulto de Esperantaj revuoj kaj diskutejoj, kiuj rifuzas kaj blokas c\u0302ion, kiu povus esti rigardata kiel \"makulo\" por Esperanto.\nLa kritiko de la blogoj estas necesa. Dankon por la listo ( G\u0302i montras, ke multaj blogoj ne estas aktualigitaj dum multaj jaroj.\nLa kritikinda aspekto ne estas afero de la personoj, kiuj starigis la projekton, sed de la ofertanto de la softwaro, kiun ofte uzas centmiloj da kontribuantoj. Kompreneble oni povas adapti la aspekton, sed tion multaj uzantoj ne faras. Eble ili ne kapablas au\u0306 ili pensas, ke la \"enhavo\" (content) estas pli grava ol la aspekto (kutima eraro de Esperantistoj).\nPri la enhavo oni povas diri, ke ofte temas pri flankaj temoj, kiuj estas c\u0302efe interesaj por la verkanto. Oni ne povas miri, se nur deko da personoj legas. Tio ne estas decido kontrau\u0306 Esperanto.\nOfte la kvalito estas mizera. Mi studis blogon pri kuirado (ne kuirarto) el la listo. Estas iu itala virino (supozeble, c\u0302ar nomon mi ne trovis), kiu tradukas italajn receptojn. Sed s\u0302i (?) ne komprenas, ke la konkretaj kondic\u0302oj en la vasta mondo estas tute malsamaj. La bezonataj produktoj en aliaj landoj ne estas atingeblaj au\u0306 sub alia nomo kaj kun malsama kvalito. Krome la terminoj ofte estas strangaj kaj sen faka kontrolo. Certe ne estas montrebla ekzemplo por la tau\u0306geco de Esperanto en la kuirejo.\nSed ne estas nova situacio. Antau\u0306 jardokoj mi kritikis ekzakte tion en recenzo pri \"Internacia kuirlibro\" kaj ne rimarkis reagon al la kritiko. Vere internacia kuirlibro devas konscii, ke simpla produktoj kiel \"faruno\" povas esti tre malsamaj en diversaj landoj. Esperanta kuirlibro devus konsideri tion."}, {"text_idx": "#000022", "text": "\u2013 Estas iu itala virino (supozeble, c\u0302ar nomon mi ne trovis), kiu tradukas italajn receptojn."}, {"text_idx": "#000023", "text": "Supozeble vi tiel rapidis kritiki, ke alklaki la ligilon 'pri mi' vi ne povis: Mi tuj trovis g\u0302in tie, kie oni atendus trovi tian ligilon."}, {"text_idx": "#000024", "text": "Dankon por la atentigo. Fakte mi ne vidis la indikon de nomo kaj ec\u0302 de la adreso. Tamen mia kritiko pri la kvalito de la prezento, ne la kvalito de la receptoj kaj la rezultoj, restas pripensinda. Eble la Esperanto-kursoj de la Radikala Partio en Italio (cetere, kion g\u0302i faras nun?) ne estas tiom altkvalitaj."}, {"text_idx": "#000025", "text": "Mi samopinias, multe da esperantismaj retejoj estas tre malbelaj. Sed ne veras por la retejo de Esperanto-Francio, ne veras por esperanto.net, ne veras por la retejo de TEJO (ec\u0302 se mi ne tre s\u0302atas g\u0302in), ankaux ne veras por la retejo de la venonta kanadana UK.\nBedauxrinde retejoj gravegaj kiel , la retejo de la Euxropa Esperanto Unio aux la retejo de SAT (ec\u0302 se c\u0302i lasta estas sufic\u0302e uzebla laux mi) aspektas vere maljunaj kaj ege malbelaj.\nUEA-anoj kiuj eble legas min, ekkreu komision por novigi la retejon !"}, {"text_idx": "#000027", "text": "Foje c\u0302u vi emas skribeti en Esperanto?\nMi j\u0302us starigis la kunlaboran retejon \"La Universala Blogo\": \nTamen mi atendas la unuan afis\u0302on."}, {"text_idx": "#000028", "text": "Mi tute ne scias, kion skribi. Kiu estas la celgrupo, kiu la c\u0302efa temo? Mi ne emas babili pri c\u0302iuj aferoj. Estas \u2013 precipe inter Esperantistoj \u2013 perdo da tempo sen spirita gajno. Kiu ajn estus la temo \u2013 post dek kontribuoj ili disputas pri lingvaj kaj gramatikaj demandoj."}, {"text_idx": "#000029", "text": "Mi ne povas malfermi c\u0302i tiun retejon, kroziloj skribas, ke estas problemo kun la SSL-protokolo."}, {"text_idx": "#000032", "text": "Iel ajn, ne eblas skribi, nur komenti vian bonvenan mesag\u0302on."}, {"text_idx": "#000033", "text": "C\u0302i tiu artikolo tus\u0302as kelk gravajn problemojn de la moderna Esperanto-komunumo. Unue, tio estas g\u0302ia \"diseco\", inklude disecon retan. Paradokse, tamen en la Esperanta interreto, kie lau\u0306difine forestas lingva kaj geografia barieroj, ajna utila informo disvastig\u0302as nur kun grandaj penoj. Rezulte de tio, se io vere bonkvalita kaj atentinda aperas rete en Esperanto, oni tre malrapide ekscias pri g\u0302i. Por solvi c\u0302i problemon tau\u0306gas, miavide, la sama vojo, kiun elektis Stano \u2014 krei \"informajn nodojn\", kie povus akomulig\u0302i informo pri utilaj Esperantaj\u0302oj. Tio estas ankau\u0306 por mi unu el planataj direktoj de aktiveco."}, {"text_idx": "#000034", "text": "Due, tio estas manko de respondo fare de celata publiko, pri kio mi skribis en mia artikolo. Jes, tre multaj Esperantaj blogoj c\u0302esas aktivi, c\u0302ar iliaj au\u0306toroj ne sentas bezonecon de sia laboro.\nKaj trie, tio estas g\u0302enerala manko de perspektivo, pri kiu mi ankau\u0306 skribis c\u0302i tie. La au\u0306toro bone resumis g\u0302in en vortoj \"c\u0302iuj apartaj, pure esperantistaj projektoj senevite kolapsis au\u0306 transformig\u0302is je neuzeblaj rubujoj, dum tiuj neesperantistaj funkcias sufic\u0302e stabile\". Kial okazas tiel? Miavide, pro tio ke la lastaj havas konekton kun pli granda nombro da homoj kaj ricevas apogon de ili en tiu au\u0306 alia formo. Do, tio denove revenigas nin al konkludo, ke Esperanto progresos nur kiam g\u0302i kapablos servi al la tuta mondo sen postulante ion de g\u0302i. Agrablas observi, ke jam la unua publikaj\u0302o, kiu sekvis mian, subtenas c\u0302i tiun tezon."}, {"text_idx": "#000039", "text": "La argentina selektitaro estas c\u0302ampiono de la mondpokalo de KataroIrano: unua ekzekuto ligita al la tumultojDu misiloj trafis PollandonUN: amasa plimulto por kondamni la rusiajn aneksadojn en UkrainioParlamentaj balotoj en Latvio: tutnova vizag\u0302o por la deputitaro"}, {"text_idx": "#000040", "text": "Juna kuiristo en Bakuo transformis sian apartamenton en restoracionVenkado de ekzistadismaj krizoj per muziko: Karolina Cicha de PollandoMeksika kolektivo kiu piratas librojn por kundividi kulturon alfrontas blokadojn"}, {"text_idx": "#000041", "text": "Jubileoj kaj memordatoj en februaro 2023Anna Lo\u0308wenstein: Niaj atingoj kaj malsukcesoj dum 2022UK-108: 772 alig\u0302intoj el 51 landoj"}, {"text_idx": "#000043", "text": "Alig\u0302i al 400 aliaj abonantoj"}]