[{"text_idx": "#000001", "text": "Ni scias, ke la Tero havas plurajn movadojn, kiuj estas tiuj de rotacio kaj translokig\u0302o. Per c\u0302i tio ni volas diri, ke pro c\u0302i tiuj movadoj ekzistas solsticoj kaj ekvinoksoj. Ekvinokso estas tempo de jaro, kiam la suno situas g\u0302uste super la ekvatoro, do g\u0302i lokig\u0302as super la zenito. C\u0302i tio signifas, ke la tago kaj la nokto havas preskau\u0306 la saman dau\u0306ron. La malo okazas kun la solstico."}, {"text_idx": "#000002", "text": "En c\u0302i tiu artikolo ni diros al vi c\u0302iujn karakterizaj\u0302ojn kaj diferencojn inter solsticoj kaj ekvinoksoj."}, {"text_idx": "#000005", "text": "Kio estas la solsticoj kaj ekvinoksoj"}, {"text_idx": "#000006", "text": "La unua estas scii, kio estas la solsticoj kaj ekvinoksoj. Ekvinokso estas kiam la suno situas sur la ekvatoro kaj la tago dau\u0306ras same kiel la nokto. Tio estas, ili dau\u0306ras c\u0302irkau\u0306 12 horojn. C\u0302i tio okazas dufoje jare, c\u0302irkau\u0306 la 20a de marto kaj la 22a de septembro. C\u0302i tio koincidas kun la komenco de printempo kaj au\u0306tuno en iuj regionoj."}, {"text_idx": "#000007", "text": "Se ni dividas la planedon en du duonojn, unu estas prilumita de sunlumo kaj la alia estas obskurita. En unu ni havas la tagon kaj en la alia la nokton. La dividlinio pasas rekte tra la polusoj. C\u0302i tio okazas c\u0302ar dum la ekvinoksoj ambau\u0306 polusoj ne estas klinitaj al au\u0306 for de la suno. Ne c\u0302iam okazas en la sama tago. Ili havas marg\u0302enon de kelkaj tagoj. C\u0302i tio estas c\u0302ar la dau\u0306ro de la jaroj ne c\u0302iam samas. Memoru tion c\u0302iun 4-jaran se vi aldonas ankorau\u0306 unu tagon al la kalendaro c\u0302ar g\u0302i estas superjaro. Dum la ekvinoksoj, la suno situas c\u0302e unu el la du punktoj sur la sfero, kie la c\u0302iela ekvatoro kaj la ekliptiko krucig\u0302as. C\u0302i tio respondas al cirklo en la sama ebeno kiel la ekvatoro. Tio estas, la c\u0302iela sfero estas la projekcio de la tera ekvatoro."}, {"text_idx": "#000008", "text": "La printempa ekvinokso okazas kiam li nur movig\u0302as norden en la ebeno de la ekliptiko kaj transiras la tutan c\u0302ielan ekvatoron. C\u0302i tie ni vidas, ke la printempa sezono komencig\u0302as en la norda hemisfero. Aliflanke, la au\u0306tuna ekvinokso okazas kiam la suno movig\u0302as trans la c\u0302iela ekvatoro suden. G\u0302i markas la komencon de au\u0306tuno."}, {"text_idx": "#000009", "text": "Solsticoj estas eventoj, en kiuj la suno atingas sian plej altan au\u0306 plej malaltan punkton tutjare sur la c\u0302ielo. En jaro en la Norda Hemisfero estas du solsticoj. Unuflanke ni havas la someran solsticion, kaj aliflanke la vintran solsticion. La unua okazas la 20-21-an de junio kaj la vintra solstico la 22-22-an de decembro. Dum ambau\u0306 solsticoj, la suno situas sur unu el la du imagaj linioj sur la Tero, kiuj estas nomataj Tropiko de Kankro kaj Tropiko de Kaprikorno. Kiam la suno subiris super la Kancera Tropiko, tiam okazas la somera solstico kaj kiam g\u0302i situas en la Tropiko de Kaprikorno, komencig\u0302as la vintro."}, {"text_idx": "#000010", "text": "Dum la unua solstico g\u0302i estas kie ni trovas la plej longan tagon de la jaro, dum la dua estas la plej mallonga tago kaj la plej longa nokto."}, {"text_idx": "#000011", "text": "Solsticoj kaj ekvinoksoj de somero kaj vintro"}, {"text_idx": "#000012", "text": "Oni ofte pensas, ke tiu tago, la unua el la somera sezono, estas la plej varma. Sed g\u0302i ne vere devas. La tera atmosfero, la tero sur kiu ni mars\u0302as kaj la oceanoj absorbas parton de la energio de la suna stelo kaj stokas g\u0302in. C\u0302i tiu energio liberig\u0302as denove en formo de varmo; tamen memoru tion Dum la varmo liberig\u0302as de la tero sufic\u0302e rapide, la akvo dau\u0306ras pli longe."}, {"text_idx": "#000013", "text": "Dum la granda tago, kiu estas la somera solstico, unu el la du hemisferoj ricevas la plej grandan energion de la Suno de la jaro, c\u0302ar g\u0302i estas pli proksima al la reg\u0302stelo kaj, tial, la radioj de la menciita stelo alvenas pli rekte. Sed la temperaturo de la oceanoj kaj la tero estas ankorau\u0306 pli-malpli milda, nuntempe."}, {"text_idx": "#000014", "text": "Solsticoj kaj ekvinoksoj: vintra solstico"}, {"text_idx": "#000015", "text": "Planedo Tero atingas punkton sur sia vojo, kie la sunaj radioj same trafas la surfacon pli oblikva. C\u0302i tio okazas, c\u0302ar la Tero pli emas kaj la sunradioj apenau\u0306 alvenas perpendikulare. C\u0302i tio kau\u0306zas malpli da horoj da sunlumo, farante g\u0302in la plej mallonga tago de la jaro."}, {"text_idx": "#000016", "text": "Estas malbona ideo en la socio g\u0302enerale pri vintro kaj somero lau\u0306 la distanco de la Tero al la Suno. Oni komprenas, ke somere estas pli varme c\u0302ar la Tero estas pli proksima al la Suno kaj vintre g\u0302i estas pli malvarma c\u0302ar ni ni trovi pli for. Sed estas tute male. Pli ol la pozicio de la Tero rilate al la Suno, kio influas la temperaturojn de la planedo, tio estas la inklino, per kiu la sunaj radioj trafas la surfacon. Vintre, en la solstico, La Tero estas plej proksima al la Suno, sed g\u0302ia klinig\u0302o estas la plej alta en la Norda duonglobo. Tial, kiam la radioj atingas la teran surfacon tro klinitaj, la tago estas pli mallonga kaj ili ankau\u0306 estas pli malfortaj, do ili ne varmigas la aeron tiom kaj g\u0302i estas pli malvarma."}, {"text_idx": "#000017", "text": "C\u0302i tie ni devas distingi la ekvinoksojn lau\u0306 la hemisfero, kie ni estas. Unuflanke, la norda hemisfero, kiam temas pri la printempa ekvinokso, ni havas tion c\u0302e la poluso Norda tago dau\u0306ros 6 monatojn, dum c\u0302e la suda poluso, nokto dau\u0306ros 6 monatojn. Mi ankau\u0306 devas memori, ke au\u0306tuno komencig\u0302as en la suda hemisfero."}, {"text_idx": "#000018", "text": "Kiel vi vidas, la solsticoj kaj ekvinoksoj estas c\u0302efe pro la movado de la tero rilate al la suno kaj la temperaturoj kaj mediaj kondic\u0302oj dependas de la inklino de la sunaj radioj. Mi esperas, ke per c\u0302i tiuj informoj vi povas lerni pli pri la solsticoj kaj ekvinoksoj."}]