[{"text_idx": "#000000", "text": "blogs in auxilinguas colectata per robot"}, {"text_idx": "#000001", "text": "Esperantistoj: c\u0302u revoluciuloj au\u0306 stranguloj?"}, {"text_idx": "#000002", "text": "Kio estas Esperantujo kaj kion signifas esti esperantisto? C\u0302u la lingvo estas politika vidpunkto? Kiel la interreto s\u0302ang\u0302is la movadon? Oni delonge diskutis tiujn demandojn, sed nun aperas scienca studo pri la temo. Guilherme Fians verkis la unuan antropologian libron pri la Esperanto-komunumo, politiko kaj la interreto."}, {"text_idx": "#000003", "text": "J\u0302us aperis c\u0302e la eldonejo Palgrave Macmillan ampleksa antropologia studo pri la Esperanto-movado kun la titolo Esperanto Revolutionaries and Geeks (\u201dEsperantistaj revoluciuloj kaj stranguloj\u201d). En sia pritakso Monica Heller, profesoro pri antropologio kaj iama prezidanto de American Anthropological Association, skribas:"}, {"text_idx": "#000004", "text": "\u201dEsperanto Revolutionaries and Geeks\u201d estas legologa etnografiaj\u0302o pri alternativaj imagoj pri tempo kaj spaco inter esperantistoj. G\u0302i identigas liberalajn kaj radikalajn formojn de rezisto al la limigoj de instituciigitaj naciaj normlingvoj \u2013 kaj tiel al la hierarkiaj nacis\u0302tatoj mem. La esenco de Esperanto ne estas utopia perfekteco, sed prefere demokratia partopreno en komunaj\u0302o."}, {"text_idx": "#000005", "text": "Libera Folio petis la au\u0306toron mem rakonti pri la nova, unika studo."}, {"text_idx": "#000006", "text": "Libera Folio: Bonvolu rakonti iom pri vi mem kaj kial vi verkis c\u0302i tiun libron."}, {"text_idx": "#000007", "text": "\u2013 Mi nomig\u0302as Guilherme Fians kaj mi estas antropologo kaj docento pri antropologio c\u0302e la Universitato de Brasi\u0301lia. Mi komencis la esploron kiu rezultis je tiu libro en 2015, kadre de mia doktorig\u0302o pri socia antropologio en la Universitato de Manchester."}, {"text_idx": "#000008", "text": "\u2013 Kiam mi komencis lerni la lingvon, mi renkontis homojn kiuj neniam vojag\u0302is eksterlanden kaj kiuj ne havis konkretajn planojn uzi Esperanton internacie. Tamen, tiuj homoj entuziasme parolis pri la Universalaj Kongresoj, pri Esperantujo, pri la Esperanto-movado, pri samideanoj. Ili parolis pri spertoj kiujn ili neniam havis kaj neniam intencis havi. Pro mia kontakto kun tiuj homoj, mi scivolis pri tio, kio ekzistas c\u0302irkau\u0306 kaj pere de Esperanto krom la lingvo mem. Fine, mia studado de la lingvo venigis min al antropologia esploro pri esperantistoj kaj Esperantujo."}, {"text_idx": "#000009", "text": "\u2013 Mi ne sukcesis trovi en la faka literaturo la respondojn kiujn mi serc\u0302is. Fakuloj kiel Roberto Garvi\u0301a, Probal Dasgupta, Humphrey Tonkin kaj Ida Stria provizis min per interesaj elirpunktoj por ekkompreni Esperantujon kiel socian fenomenon, sed mi decidis serc\u0302i respondojn al aliaj demandoj miaj: post kiam oni lernas tiun lingvon, pri kio oni parolas? Kiam oni parolas kun esperantistoj el la sama lingva kaj nacia fono, kial oni uzas Esperanton por diskuti pri kelkaj temoj kaj nian denaskan lingvon por diskuti pri aliaj?"}, {"text_idx": "#000010", "text": "Pri kio temas via libro?"}, {"text_idx": "#000011", "text": "\u2013 Temas c\u0302efe pri mia klopodo kompreni kiel Esperanto statas nuntempe kiel ilo por politika agado en Okcidenta Eu\u0306ropo, c\u0302efe en Francio. Notu, ke mi naskig\u0302is kaj lernis Esperanton en Brazilo, kie la lingvo estas forte ligita al spiritismo. Pro tio, multaj el la esperantistoj, kiujn mi konis en tiu lando, estas spiritistoj, kiuj uzis Esperanton por diskuti pri reenkarnig\u0302o, pri kiel fari la bonon, pri kiel konsideri homojn el la tuta mondo kiel fratojn, kaj tiel plu. En Eu\u0306ropo, la historio de Esperanto estas plejparte alia, pro la sinteno kiu kunigas la lingvon kaj maldekstrajn politikajn vidpunktojn. Kiam mi translog\u0302ig\u0302is al Eu\u0306ropo, tiu maniero sperti Esperanton estis nova por mi, kaj mi volis lerni pli pri tiu ligo inter lingvo kaj politiko."}, {"text_idx": "#000012", "text": "\u2013 Tiusence, la c\u0302efaj demandoj kiujn mia libro celas respondi estas: dum, en la unua duono de la dudeka jarcento, Esperanto estis forte ligita al anarkiismaj, komunismaj kaj pacismaj politikaj agadoj, kia estas la politika graveco de Esperanto en la dudek-unua jarcento? Dum Esperanto estas kelkfoje prezentata de siaj subtenantoj kiel \u201cla lingvo de la estonteco\u201d kaj ofte rigardata de siaj kontrau\u0306uloj kiel apenau\u0306 uzata \u201clingvo de pasinteco\u201d, kiel statas la nuneco de Esperanto? Kadre de la popularig\u0302o de Duolingo, Amikumu kaj de la signifa uzado de Esperanto en la interreto, kian efikon ciferecaj komunikiloj havas sur la dinamiko de c\u0302i tiu parolkomunumo?"}, {"text_idx": "#000013", "text": "\u2013 Tiusence, mia libro analizas c\u0302efe la nuntempajn Esperanto-movadon, parolkomunumon kaj lingvo-uzadon, sed c\u0302iam konsiderante la pasintecon de Esperanto kaj la esperojn de esperantistoj pri la estonteco de la lingvo. Tio inkluzivas rigardon al la manieroj kiel esperantistoj ofte raportas malesperon pri la lingvo kaj movado."}, {"text_idx": "#000014", "text": "Kiel vi faris vian esploron? Kiel vi kolektis la informojn?"}, {"text_idx": "#000015", "text": "\u2013 Antropologoj kolektas datumojn c\u0302efe pere de metodologio nomata etnografia terenlaboro. Esence, temas pri kunvivado: se oni volas kompreni la vivmanieron kaj pensmanieron de specifa socia grupo, oni devas lerni la lingvon parolatan de tiu grupo, log\u0302i kie ili log\u0302as, kaj mang\u0302i, labori kaj festi kiel ili. Tiusence, mia esploro bazig\u0302is plejparte sur etnografia terenlaboro inter esperantistoj \u2013 kiu inkluzivis plej ofte paroli, diskuti, kunsidi kaj vojag\u0302i. Tio estis mia unua defio: kie fari tian esploron, se esperantistoj estas preskau\u0306 c\u0302ie, sed koncentritaj nenie? Kompreneble mi c\u0302eestis plurajn Universalajn Kongresojn kaj aliajn internaciajn arang\u0302ojn. Tamen, tiuj eventoj konsistas el eksterordinaraj momentoj de la vivo de esperantistoj, kaj ne vere esprimas iliajn ordinarajn manierojn uzi la lingvon."}, {"text_idx": "#000016", "text": "\u2013 Pro mia bezono elekti kernan studlokon, mi elektis Francion, c\u0302efe Parizon, pro du kialoj. Unue, pro la politika graveco de Francio en la frua historio de la Esperanto-movado. Due, c\u0302ar Parizo gastigas sidejojn de pluraj aktivaj Esperanto-asocioj: SAT, SAT-Amikaro, Espe\u0301ranto-France, Espe\u0301ranto-jeunes kaj Franca Fervojista Esperanto-Asocio \u2013 krom pluraj neformalaj arang\u0302oj ekster la asocia medio. Estante en Parizo, mi c\u0302iam havis Esperantajn kunsidojn, klasojn, babilrondojn kaj politikajn debatojn por c\u0302eesti kaj esplori."}, {"text_idx": "#000017", "text": "\u2013 Dum tuta jaro, mi kunvivis kun esperantistoj kaj komprenis kiel (kaj je kiu grado) Esperanto enkadrig\u0302is en ilia vivo. Pro la fakto ke la uzado de la lingvo en la interreto ig\u0302is pli kaj pli grava, mi neatendite esploris ankau\u0306 tion kiel esperantistoj (c\u0302efe junuloj) uzas retajn lingvo-kursojn, sociajn retojn kaj aplikaj\u0302ojn por esperantumi. Por profundigi mian komprenon pri la kunteksto kaj historio, mi ankau\u0306 esploris la arkivojn de kelkaj el la supremenciitaj asocioj, de la Nacia Biblioteko de Francio, privatajn arkivojn de esperantistoj kaj, dum kelkaj semajnoj en Roterdamo, arkivojn en la Biblioteko Hector Hodler. Fine, mi intervjuis kelkajn el la plej aktivaj esperantistoj kiujn mi ekkonis en Parizo, en Roterdamo, rete kaj dum kongresoj."}, {"text_idx": "#000018", "text": "Guilherme Fians (foto de Facebook)."}, {"text_idx": "#000019", "text": "C\u0302u via libro celas c\u0302efe lingvistojn kiel legantojn?"}, {"text_idx": "#000020", "text": "\u2013 Ankau\u0306 lingvistojn, sed ne nur. Krom analizi lingvopolitikon, ciferecajn komunikilojn kaj la konstantan (re)kreadon de la Esperanta parolkomunumo, mi uzis Esperanton kiel elirpunkton por engag\u0302ig\u0302i je fakaj debatoj pri naciismo kaj internaciismo, antropologia teorio, la historio de komunikiloj kaj aliroj al tempo, espero kaj malespero inter subtenantoj de sociaj movadoj. Kompreneble kelkaj c\u0302apitroj de la libro enhavas pritraktojn kiuj interesos c\u0302efe socilingvistojn, sed pluraj aliaj c\u0302apitroj dialogas pli, lau\u0306 ties fakaj fonoj, kun antropologoj, sociologoj, historiistoj kaj fakuloj pri komunikado. Kompreneble, c\u0302ar esperantistoj estas la bazo kaj fokuso de mia analizo, tiu enhavo estas ankau\u0306 por la parolantoj de la lingvo mem!"}, {"text_idx": "#000021", "text": "Kiuj estas la plej interesaj faktoj kaj malkovroj en la libro?"}, {"text_idx": "#000022", "text": "\u2013 Ekde mia unua vizito al Parizo, en februaro 2016, mi estis surprizita de la malespero de kelkaj membroj de Esperanto-asocioj pri la estonteco de la lingvo. Tiu vizito al Parizo estis la unua fojo kiam mi au\u0306dis bedau\u0306ron de esperantistoj pri malplenaj asocioj, pri junuloj kiuj ne plu interesig\u0302as pri la lingvo, kaj pri la malplifortig\u0302o de la rilatoj inter Esperanto kaj maldekstraj politikaj vidpunktoj."}, {"text_idx": "#000023", "text": "\u2013 Samtempe, mi konsciis pri la \u201cduolinganoj\u201d, la idoj de Duolingo kaj pri la vigleco de Esperanto en la interreto, sed mi ne tuj trovis tiujn homojn en Parizo. Post iom da tempo, mi kontaktis junan esperantiston el Parizo pere de Facebook, kaj ili venigis min al alia Esperantujo \u2013 kiun tiam mi apenau\u0306 konis. Post frekventi drinkejojn kaj partopreni festojn kun kelkaj el tiuj homoj, mi interesig\u0302is pri la relativa manko de dialogo inter tiuj du ag\u0302ogrupoj, svage difinitaj kiel \u201cla junuloj\u201d kaj \u201cla maljunuloj\u201d. Plurfoje membroj de asocioj uzas sociajn retojn, Amikumu kaj Telegram por esperantumi, sed asocianoj malofte elektas la interreton kiel kernan lokon por esperantumado. Aliflanke, junaj esperantistoj en Parizo konscias pri la ekzistado de asocioj, sed malofte interesig\u0302as membrig\u0302i kaj partopreni regulajn kunsidojn."}, {"text_idx": "#000024", "text": "\u2013 Unu el miaj eltrovoj kiuj plej kaptis mian atenton estis tio: malgrau\u0306 la fakto ke kaj junuloj kaj maljunuloj lernas kaj parolas la saman lingvon, ili malofte uzas tiun lingvon por paroli unu kun la aliaj. Dum iam Esperantujo alfrontis skizon inter la neu\u0306trala kaj la maldekstra movadoj, s\u0302ajne nuntempe tiu skizo estas c\u0302efe inter junuloj kaj maljunuloj \u2013 kaj iliaj respektivaj movadoj."}, {"text_idx": "#000025", "text": "C\u0302u vi malkovris ion kio surprizis vin? Au\u0306 eble surprizus aliajn esperantistojn?"}, {"text_idx": "#000026", "text": "\u2013 Tio, kio plej surprizis kaj amuzis min, estis kiel la Leg\u0302o de Tonjo efektive realig\u0302as en konversacioj en Esperanto \u2013 kaj mi argumentas ke la realig\u0302o de tiu leg\u0302o ja rilatas al la maldekstraj politikaj vidpunktoj historie ligitaj al Esperanto. Vidu, ekzemple, la angla-devenan vorton \u201cdrone\u201d. Dum Esperanto-diskuto en Francio \u2013 kiun mi analizas en la libro \u2013 homoj c\u0302esis paroli pri politiko por paroli pri lingvo kiam iu menciis gvatadon fare de \u201cdrones\u201d en Irano: c\u0302u en Esperanto oni diru \u201cdrono\u201d (sed kolizias kun \u201cdroni\u201d), \u201cdroneo\u201d (rekta adapto de la angla vorto) au\u0306 \u201cspavo\u201d (senpilota aviadilo, kiel proponas la Reta Vortaro)? Kiu el tiuj ebloj estas la plej fundamenta? Samkiel francaj esperantistoj ofte sin demandas, kiu vorto estas la plej facile komprenebla de azianoj."}, {"text_idx": "#000027", "text": "\u2013 En Esperanto, denaskuloj ne estas rigardataj kiel au\u0306toritatoj pri lingvo-uzo. Vortaroj en Esperanto \u2013 vidu PIV, ekzemple \u2013 estas ofte taksataj \u201ctro francaj\u201d au\u0306 \u201ctro anglaj\u201d. Do, esperantistoj dubas la au\u0306toritaton de denaskuloj kaj de vortaroj pri lingvaj aferoj kaj ofte taksas la Akademion de Esperanto malbone funkcianta. Fronte al tio, kiu estas la nuna au\u0306toritato pri lingvaj aferoj en Esperanto? Kiu rajtas nomi aferojn ne nomitajn de Zamenhof?"}, {"text_idx": "#000028", "text": "\u2013 Tio kreas interesan fenomenon: en konversacioj en Esperanto, homoj ofte deflankigas la diskuton al debato pri vorto-uzo kaj gramatikaj\u0302oj, precize c\u0302ar esperantistoj provas kun-konstrui la lingvon dum ili uzas g\u0302in."}, {"text_idx": "#000030", "text": "Antau\u0306 100 jaroj: Ruslando malsatas"}, {"text_idx": "#000031", "text": "En februaro 1922 la usona periodaj\u0302o Amerika Esperantisto aperigis alvokon sendi helpon al malsatantoj en soveta Ruslando. En la rubriko \u201dAntau\u0306 cent jaroj\u201d ni republikigas diversmaniere atentindajn elc\u0302erpaj\u0302ojn el Esperanto-gazetoj."}, {"text_idx": "#000032", "text": "Laborantoj de la usona helporganizaj\u0302o ARA disdonas nutraj\u0302on al infanoj dum la malsato en Rusio en 1921-1922."}, {"text_idx": "#000033", "text": "La revuo Amerika Esperantisto estis fondita en 1906 kaj en 1908 ig\u0302is la oficiala organo de Esperantista Asocio de Norda Ameriko (EANA). En 1956 EANA estis eksigita kiel landa asocio de UEA post kiam g\u0302i sub la influo de makartismo lanc\u0302is denuncan kampanjon kontrau\u0306 UEA. Kiel landa asocio anstatau\u0306e estis akceptita ELNA (Esperanto-Ligo por Norda Ameriko)."}, {"text_idx": "#000034", "text": "Post tio EANA perdis sian signifon kaj en 1963 Amerika Esperantisto c\u0302esis aperi. En la 1920-aj jaroj g\u0302i tamen estis la c\u0302efa gazeto de la usona movado. En la kolekto de Au\u0306stria Nacia Biblioteko en cifereca formo legeblas la jarkolektoj 1906\u20131931."}, {"text_idx": "#000035", "text": "La alvoko, kiu aperas en la januara numero de la jaro 1922, temas pri la tiama malsatego en Soveta Rusio, kau\u0306zita de la unua mondmilito, poste la revolucio, interna milito kaj la militkomunismo."}, {"text_idx": "#000036", "text": "La \u201dLigo de Tut-pacifika Oceano\u201d, nome de kies loka branc\u0302o estis sendita la alvoko, s\u0302ajne estas la iom obskura organizaj\u0302o PPU (Pan Pacific Union), ligita kun la internaciisma movado en Havajo. En la komenco de 1922 ankorau\u0306 ne ekzistis Sovetio, kaj la plej orienta parto de Rusio, c\u0302e la Pacifiko, apartenis al la Respubliko de Fora Oriento."}, {"text_idx": "#000037", "text": "La teksto de 1922 aperas c\u0302i-sube sens\u0302ang\u0302e. La vorto \u201dapartaj\u0302o\u201d (anstatau\u0306 \u201dsekcio\u201d) s\u0302ajnas esti pau\u0306saj\u0302o de la rusa vorto \u043e\u0442\u0434\u0435\u043b\u0435\u043d\u0438\u0435 (apartigo/sekcio)."}, {"text_idx": "#000039", "text": "\u201cHelpu!\u201d Sovetrusa afis\u0302o de la jaro 1921."}, {"text_idx": "#000040", "text": "Dek centraj kaj apudvolgaj gubernioj ne kolektis de kamparo ec\u0302 bezonatan kvanton da semoj por la semado dum sekvanta jaro."}, {"text_idx": "#000041", "text": "Jam nuntempe log\u0302antaro sin nutras per herbo, bero, kaj arbs\u0302elo; miloj da senkulpaj virinoj kaj infanoj pereadas de malsato. Mizero \u2013 ne estinta ankorau\u0306 dum la tuta historio de la homaro pro sia grandamplekseco!"}, {"text_idx": "#000042", "text": "Malsatantoj bezonas tutmondan helpadon, milionojn da dolaroj kaj milionon da pudoj de provizaj\u0302o. Siberio, estinta grenejo de Ruslando, tiomgrade suferas mem de malbona rikolto, ke ec\u0302 al c\u0302i-tiea log\u0302antaro minacas la morto de malsato, precipe al malsata popolamaso, kiu el Ruslando nun movig\u0302as c\u0302i tien por serc\u0302ado de mang\u0302aj\u0302o, pleniginte per si la tutan Okcidentan Siberion."}, {"text_idx": "#000043", "text": "Por Siberio la mizero devas esti ankorau\u0306 pli granda, c\u0302ar de Okcidento siberia log\u0302antaro ne povas ricevi provizaj\u0302on pro malsateco de eu\u0306roprusa log\u0302antaro, kiu mortante de malsato ne preterlasas grenajn transportojn, se ec\u0302 ili estus veturigataj per tankoj kaj kirasvagonaroj."}, {"text_idx": "#000044", "text": "Por Siberio restas sola vojo, per kiu g\u0302i povus ricevadi provizaj\u0302on, nome: trans Vladivostok per fervojo."}, {"text_idx": "#000045", "text": "Siberia apartaj\u0302o de ligo de tut-pacifika-Oceano en urbo Vladivostok, unuig\u0302inte kun c\u0302i-tieaj apartaj\u0302oj kaj filioj de aliaj internaciaj organizaj\u0302oj kaj kun \u201dApudmara komitato societaj organizaj\u0302oj de urbo Vladivostok por helpado al malsatantoj de Ruslando\u201d sin turnas al vi, log\u0302antoj de pacifik-oceanaj landoj kun varmega alvoko:"}, {"text_idx": "#000046", "text": "Sendu al ni en urbon Vladivostok, al oficejo de komitato de Siberia Apartajo (Pan Pacific Union) senprokraste grenon, monon, kaj medicinan helpaj\u0302on."}, {"text_idx": "#000047", "text": "Mem organizu komitatojn por savado de malsatanta rusa popolo! Kredantoj! ne forgesu la plej altajn fundamentojn de humaneco kaj amon al proksimuloj!"}, {"text_idx": "#000048", "text": "Homoj de scienco kaj arto, kiel pereige influos ekonomia detruaj\u0302o de Ruslando je bilanco kaj amplekseco de tutmonda vendokampo."}, {"text_idx": "#000049", "text": "Laborista klaso! vi, kiu mem bone konas malsaton kaj mizeron, subtenu nian laboran popolon en tiu-ci terura momento."}, {"text_idx": "#000050", "text": "Sciu, ke c\u0302iu oferaj\u0302o via estos senprokraste liverita de ni lau\u0306 via destino."}, {"text_idx": "#000051", "text": "Oficialaj reprezentantoj viaj c\u0302i-tie en urbo Vladivostok, kiel honoraj komitatanoj de Siberia Apartajo de Ligo de Tut-pacifika Oceano c\u0302iam havas eblecon kontroli nian agadon."}, {"text_idx": "#000055", "text": "Le plus longe pecia musical"}, {"text_idx": "#000056", "text": "Chronica publicate in Panorama in interlingua, no.3, 2019"}, {"text_idx": "#000057", "text": "Un normal melodia del musica pop o rock normalmente tarda inter tres e cinque minutas. Ma si nos considera le musica classic, on sovente incontra pecias que tarda un medie hora, o mesmo un plen hora. Le musica es plus complexe e variate que in le musica popular e subinde ingagia orchestras de usque cento musicos."}, {"text_idx": "#000058", "text": "Le tertie symphonia de Gustav Mahler es le plus cognoscite del longe symphonias. Illo tarda circa un e un medie hora e require un grande orchestra, reinfortiate con duo choros (feminas e pueros)."}, {"text_idx": "#000059", "text": "Inter le operas nos trova \u201cEinstein on the Beach\u201d (1976) de Philip Glass: un obra de avant-garde minimalistic que tarda cinque horas. (Ecce un fragmento del ballet:)"}, {"text_idx": "#000060", "text": "Le cyclo de quatro operas \u201cDer Ring des Nibelungen\u201d per Richard Wagner exige circa 15 horas: del matino usque vespere."}, {"text_idx": "#000061", "text": "Ma nulle de iste obras pote esser comparate, quando al longor, con le composition Organ2/ASLSP per John Cage, al minus con le version que justo nunc es exequite in le ecclesia St. Buchardi in le citate german Halberstadt."}, {"text_idx": "#000062", "text": "Le musica comenciava le 5 septembre 2001, con un pausa de un e un medie anno, e le prime accordo sonava solmente le 5 februario 2003. Pois illo esseva cambiate a un altere accordo le 5 julio 2005."}, {"text_idx": "#000063", "text": "Le tonos que sona nunc (2019) non ha essite cambiate desde 2013. Naturalmente nemo preme le pedales del organo specialmente construite pro iste obra: illos es tenite in basso de pesos."}, {"text_idx": "#000064", "text": "Le pecia finira in 2640, post 639 annos."}, {"text_idx": "#000065", "text": "Esque vos pensava que isto es le plus longe obra musical del mundo?"}, {"text_idx": "#000066", "text": "Alora vos non cognosce \u201cLongplayer\u201d. Isto es un pecia per le compositor britannic Jem Finer. Illo tardara 1000 annos! Le musica comenciava le 31 decembre 1999, a medienocte, e finira le 31 decembre 2999. Illo consiste de registrate sonos de 234 tibetan campanas e gongs, le quales esseva sonate con colpos e caressas de bastones, assi que cata un de iste idiophonos produceva plure sonos. Iste sonos pois deveniva combinate per un algorithmo a un serie de sonos que sin repetitiones progredera durante mille annos."}, {"text_idx": "#000067", "text": "Le pecia es sonate continuatemente de computatores, e pote esser audite in special postos auditori, o directemente al internet, per streaming. Il anque regularmente eveni presentationes public del musica, exequite per musicos, sempre synchronisate con le musica continuante."}, {"text_idx": "#000068", "text": "Contrari a Organ2/ASLSP, Longplayer es assatis euphonic e meditative, secundo me. Illo offere un ascoltation plus interessante, proque nove tonos veni tote le tempore, con pausas de maximalmente alcun secundas."}, {"text_idx": "#000069", "text": "Totevia on poterea crear mesmo plus longe pecias musical. Per exemplo, le decimales de Pi es illimitate e on jam ha calculate plus que un quadrillion de illos. Basate sur iste decimales, il es possibile crear musica que theoreticamente poterea continuar eternemente, o al minus tanto longe quanto il habera un avantiate civilisation human (o extraterrestre). Iste pensata es vertiginose in su splendor."}, {"text_idx": "#000070", "text": "Plena konfuzo en elektoj de TEJO"}, {"text_idx": "#000071", "text": "Kiu rajtas voc\u0302doni? Kiom da komitatanoj B oni elektu? Kiuj estas la kandidatoj kaj kial ne aperis sinprezentoj? Kompleta konfuzo pri c\u0302io c\u0302i kau\u0306zis, ke fine nur 46 membroj de TEJO voc\u0302donis por elekti tri komitatanojn, kies mandatperiodo finig\u0302os jam en aprilo."}, {"text_idx": "#000072", "text": "En la komitato de TEJO (samkiel en UEA), la komitatanoj B reprezentas la individuajn membrojn de la asocio kaj estas rekte elektitaJ de ili. La mandato dau\u0306ras du jarojn, kaj estas unu komitatano B por c\u0302iu komencita cento da individuaj membroj."}, {"text_idx": "#000073", "text": "Lau\u0306 la reglamento, la g\u0302enerala sekretario de TEJO devas inviti kandidatojn per alvoko en Kontakto kaj la voc\u0302donado devas okazi minimume 45 tagojn post la anonco."}, {"text_idx": "#000074", "text": "Tia alvoko efektive publikig\u0302is en Kontakto, sed nur en numero 4/2021, kiu aperis rete maljam la 21-an de decembro (kaj la papera eldono alvenis ec\u0302 pli malfrue). Do en decembro la legantoj de Kontakto eksciis, ke ili devis esti sendintaj sian kandidatig\u0302on la 9-an de novembro."}, {"text_idx": "#000075", "text": "Lau\u0306 la reglamento, la g\u0302enerala sekretario krome devas aperigi anoncon en Kontakto pri la kandidatoj kun iliaj sinprezentoj. Sed c\u0302ar g\u0302is nun ne aperis la kvina numero de Kontakto por 2021, tio ne okazis. Listo de kandidatoj kaj iliaj sinprezentoj same ne aperis en la retejo de TEJO au\u0306 en alia loko interrete."}, {"text_idx": "#000076", "text": "Krome estis konfuzo pri tio, kiu rajtas voc\u0302doni, c\u0302ar la voc\u0302donado komencig\u0302is la 6-an de januaro 2022. La individuaj membroj de 2021 jam ne rajtis voc\u0302doni, nur tiuj kiuj alig\u0302is en 2022 \u2013 sed malmultaj alig\u0302is jam en la unua semajno de la jaro."}, {"text_idx": "#000077", "text": "En la neoficala TEJO-babilejo en Telegramo, eks-prezidanto de TEJO, \u0141ukasz Z\u0307ebrowski, kritikis la decidon okazigi la voc\u0302donon \u201cen ekzakte la plej malbona momento de la jaro (t.e. en unuaj tagoj de januaro)\u201d. Li kritikis ankau\u0306 la mankon de informo kaj diris:"}, {"text_idx": "#000078", "text": "\u2013 Malfacilas ne havi la impreson, ke la elektado okazas kvazau\u0306 sekrete, c\u0302ar ankau\u0306 informo pri tio ke la balotado komencig\u0302is, s\u0302ajne aperis en neniu oficiala kanalo."}, {"text_idx": "#000079", "text": "Estis konfuzo ankau\u0306 pri tio, kiom da komitatanoj oni elektos. Lau\u0306 la reglamento, la alvoko devas diri kiom da lokoj vakas, sed g\u0302i ne enhavis tiun informon."}, {"text_idx": "#000080", "text": "La g\u0302enerala sekretario, Rogier \u201cRoc\u0302jo\u201d Huurman, anoncis ke oni elektos nur du el la tri kandidatoj. Lau\u0306 lia interpreto, la mandato de la komitatanoj B estas por 2020-2022, do oni elektu ilin lau\u0306 la samaj kondic\u0302oj kiel tiujn elektitajn en 2020. En tiu jaro, estis kvin vakaj lokoj kaj nun estas tri komitatanoj, do oni elektu du novajn kandidatojn."}, {"text_idx": "#000081", "text": "Sed Manuela Burghelea, komitatano C\u0302, atentigis pri eraro, c\u0302ar en 2019, TEJO havis 593 individuajn membroj, kiuj meritus ses komitatanojn B. Estis konfuzo pri la kialo uzi la membronombron de 2019, anstatau\u0306 la pli novajn de 2020 au\u0306 2021. En 2020 TEJO havis 806 individuajn membrojn, kiu meritus nau\u0306 komitatanojn, au\u0306 ses novajn."}, {"text_idx": "#000082", "text": "La diskuto estis transmetita el Telegramo al la komitata retlisto fare de Mark Konijnenberg, komitatano A por Nederlando. Li atentigis pri \u201ckelkaj nelau\u0306reglementaj\u0302oj\u201d, c\u0302ar lau\u0306 lia interpreto, la individuaj membroj por 2021 kaj 2022 rajtu voc\u0302doni."}, {"text_idx": "#000083", "text": "Lau\u0306 artikolo 9 de la reglamento pri elekto de komitatanoj B: \u201cRajtas voc\u0302doni la individuaj membroj en la jaro, kiam la elektoproceduro komencig\u0302is kaj la individuaj membroj en la jaro kiam g\u0302i finig\u0302as.\u201d"}, {"text_idx": "#000084", "text": "\u2013 Mi proponas kiel solvon ke la g\u0302enerala sekretario deklaru la nun okazantan voc\u0302donadon kiel nevalidan kaj, post (lau\u0306reglamenta) aperigo de la nomoj kaj sinprezentoj de la kandidatoj en la oficiala gazeto, ke li lanc\u0302u novan voc\u0302donadon en kiu rajtos voc\u0302doni la IM-oj de kaj 2021 kaj 2022."}, {"text_idx": "#000085", "text": "C\u0302ar la mandato de la komitatanoj B finig\u0302os tre baldau\u0306, je la fino de aprilo, li sugestis ke oni ec\u0302 povus entute rezigni pri la elekto. Burghelea subtenis la proponon nuligi la nunan voc\u0302donadon, sed ankau\u0306 subtenis la elekton de novaj komitatanoj, ec\u0302 por mallonga mandato. Huurman agnoskis ke la originala kalkulo estis malg\u0302usta kaj estu ses, ne kvin komitatanoj. Sed li rifuzis nuligi la voc\u0302donadon."}, {"text_idx": "#000086", "text": "Konijnenberg ne trovis tion akceptebla:"}, {"text_idx": "#000087", "text": "\u2013 Dau\u0306rigi signifus, miavide, malrespekton al punkto 9 de la Reglamento por elekto de komitatano B kaj malrespekton al la Individua Membraro... La ideo ke nur tiuj kiuj en la unuaj semajnoj de 2022 jam membras rajtas voc\u0302doni estas ne-akceptebla, des pli ke la komunikado pri la voc\u0302donado estis manka."}, {"text_idx": "#000088", "text": "Michael Boris Mandirola, unu el la nunaj komitatanoj B, skribis ke li bedau\u0306ras pro la kondic\u0302oj de la voc\u0302donado, la grandega malfruo de la elekto, la alvoko aperinta en Kontakto post la limdato, la neapero de la kandidatlisto, misanonco pri kiom da kandidatoj elekteblas kaj konfuzo pri la voc\u0302donrajtoj. Sed samtempe li forte kontrau\u0306is la nuligon de la voc\u0302dono."}, {"text_idx": "#000089", "text": "Finel, la 21-an de januaro, Huurman anoncis ke entute 46 individuaj membroj voc\u0302donis kaj c\u0302iuj tri kandidatoj, Arya Ferduzi, Patricio Agusti\u0301n Iglesias kaj Jonathan Loi\u0308c Schneider estis elektitaj por la sekvaj tri monatoj. En 2021, TEJO havis 872 individuajn membrojn, do la balotadon partoprenis nur 5% el tiuj."}, {"text_idx": "#000090", "text": "Burghelea skribis por gratuli la novajn komitatanojn sed ankau\u0306 por diri:"}, {"text_idx": "#000091", "text": "\u2013 Mi bedau\u0306ras ke tiom malmultaj membroj voc\u0302donis. Mi mem ne povis voc\u0302doni, c\u0302ar mi ricevis la balotilon nur antau\u0306 kelkaj horoj, pro la longa dau\u0306ro de la permana efektivigo de la alig\u0302o. Leciono por venontaj alig\u0302oj."}, {"text_idx": "#000092", "text": "La rezulto de la komplika voc\u0302don-sistemo de TEJO por komitatanoj B"}, {"text_idx": "#000093", "text": "An tu habeva tempore facer"}, {"text_idx": "#000094", "text": "toto lo que tu desirava"}, {"text_idx": "#000095", "text": "durante le poc horas luminose?"}, {"text_idx": "#000096", "text": "An le die te dava"}, {"text_idx": "#000097", "text": "Le prime es le luce del spero"}, {"text_idx": "#000098", "text": "durante omne le horas obscur"}, {"text_idx": "#000099", "text": "solmente in le luce del alba"}, {"text_idx": "#000100", "text": "Putin kaj Navalnij, aktuale pri aktualo"}, {"text_idx": "#000102", "text": "Dum la malvarma milito ardis, ofta maksimo pri aliancoj, diplomatio kaj militoj estis: \u201cLa malamiko de mia malamiko estas mia amiko.\u201d Ne estas klare, de kie venis tiu sentenco \u2013 diversajn fontojn tre similajn oni povas trovi tra la historio \u2013 sed g\u0302i bone esprimas la binaran pensmanieron de tiuj, kiuj zorge puc\u0302igis, (mal)s\u0302ancelis domenojn, kaj ec\u0302 militis por havigi al si amikojn sufic\u0302e malamikajn al la malamiko, g\u0302is Sovetio malaperis de malantau\u0306 la UN-pupitro en Novjorko."}, {"text_idx": "#000103", "text": "Kun tiu malapero ankau\u0306 la brutala dividado de la mondo en du frakciojn formale malaperis; g\u0302is la Soveta posteulo Rusujo aneksis Krimeon g\u0302i ec\u0302 kunlaboris formale kun sia iama antagonisto NATO. Sed la historio c\u0302iam minacis en la memoro, preta denove apartigi la mondon pli-malpli lau\u0306 la pras\u0302ablono iel modifita per pli da landlimoj kaj novaj (mal)amikig\u0302oj. La sola apartaj\u0302o estas, ke konkuras kun Rusujo por la titolo \u201cminacanto de la demokratia Okcidento\u201d ankau\u0306 aliaj movadoj kaj regnoj. Sed ec\u0302 se la Okcidento atentas pli la parvenuojn, g\u0302i zorge atentas ankau\u0306 la nukleozan urson kaj g\u0302iajn kapricojn, precipe dum tiujn estras Kremla koterio sen konkurantoj."}, {"text_idx": "#000104", "text": "La malamiko de Putin estas libro, kiun verkis homo je la okcidenta flanko de tiu renovigita disputo. Tion Kniivila\u0308 ne kas\u0302as; c\u0302iu c\u0302apitro komencig\u0302as per citaj\u0302o el raporto de la sveda registaro pri la stato de \u201chomaj rajtoj, demokratio kaj principoj de la juros\u0302tato\u201d. Al li posedi tiujn aferojn estas antau\u0306kondic\u0302o por la prosperado de la homaro. Kredante tion, li apenau\u0306 diferencas de siaj kolegoj okcidentaj, inkluzive de mi. Eble iom dang\u0302ere nia ideologio blindigas! C\u0302iu okcidenta registaro scias malgrau\u0306 la neperfekteco de sia aparta plenumo, ke tamtami tiujn principojn enkolonigas la ofte kverelantajn soldatojn antau\u0306 la fronto, c\u0302e kiu oni nun militas malvarme per retoriko, gaso, kaj pintokunvenoj. En la duelo, multo estas surprize nostalgia, ec\u0302 sen hisita serpo kaj martelo super g\u0302i."}, {"text_idx": "#000105", "text": "Sed male al la origina malvarma milito, dum kiu oni j\u0302etis ostracismon sur komunistojn okcidentajn kaj ekzilis au\u0306 ec\u0302 murdis kontrau\u0306ulojn sovetajn, nun oriente trovig\u0302as inspira alianculo, kies tamtamo sonas simile kiel tiuj en Vas\u0302ingtono, Parizo kaj Stokholmo. Lau\u0306 la rusa registaro, tro simile \u2013 evidente tio pruvas lin eksterlanda agento. Kiu do? Aleksej Navalnij, pri kies vivo, laboro kaj sorto rakontas Kniivila\u0308 en sia libro. Neniu surprizo, ke Kniivila\u0308 respektas kaj kompatas la malamikon de sia malamiko."}, {"text_idx": "#000106", "text": "Amanto de aktualaj\u0302oj konas la nomon \u2013 depende de la orientig\u0302o (au\u0306 eble okcidentig\u0302o) li estas au\u0306 onta martiro de la demokratio sub la knuto de Putin, au\u0306 korupta kritikanto, kiu meritas enkarcerigon preskau\u0306 senliman. Se nur tiujn klis\u0302ojn vi volas renkonti, restu c\u0302e la j\u0302urnaloj kaj novaj\u0302elsendoj, kiuj provizos vin per informoj ideologie tajlitaj. Sed se vi interesig\u0302as pri la opinio de ordinaraj rusoj, kiujn iel enplektas la movado de Navalnij, la jena libro certe interesos vin."}, {"text_idx": "#000107", "text": "Same kiel la aliaj libroj de Kniivila\u0308, la perloj estas ne tiuj faktoj, kiujn iu ajn povus trovi en Vikipedio, sed la senpretenda rakontado de normaluloj, c\u0302i-foje pri siaj politikaj opinioj. Precipe tiuj, en la longa perspektivo, aldone ne rancig\u0302as \u2013 afero plej valora en libromerkato sen multaj nefikciaj\u0302oj. Bedau\u0306rinde, la libro dedic\u0302as pli da spaco ol ajna alia de la au\u0306toro al la transdonado de faktoj alie troveblaj, kiuj c\u0302irkau\u0306as la venenadon de Navalnij pere de h\u0302emia armilo \u2013 evidente por komprenigi al ni, kiel proksime li estis al la morto destinita al li de s\u0302tato, kiu fajfas pri homaj rajtoj, demokratio kaj funkcianta juros\u0302tato."}, {"text_idx": "#000108", "text": "Mi demandas min, c\u0302u ajna simpatianto de la libro bezonas konstantan memorigon pri la graveco de tiuj faktoroj; plu mi demandas, c\u0302u iam la martira ikono de Navalnij povus montrig\u0302i iom tro orita, same kiel la iamaj panegiroj pri la enkarcerigita Nobel-premiito Aung San Suu Kyi. Ankau\u0306 s\u0302in mi forte subtenis kaj estimis \u2013 g\u0302is s\u0302i ekregis en Burmo kaj masakris rohingojn, c\u0302iam kun demokratia subteno de l\u2019 majoritato."}, {"text_idx": "#000109", "text": "Vidu \u2013 mi ne volas sugesti, ke Navalnij farus same prezidentig\u0302inte en Rusujo. Simple estas tiel, ke nemalofte la modelaj demokratoj montrig\u0302as iom aliaj regantoj, ol oni supozis. Ajnokaze, estas klare en la libro, ke grandaj politikaj s\u0302ang\u0302oj estus bezonataj por ec\u0302 rajtigi lin je la balotoj de rusoj en sistemo dau\u0306re koncentranta sian potencon en la ekzekutivon, kiun regas Putin. Kredeble la nevers\u0302ajneco de lia regado indigas la lau\u0306dojn kaj la kompaton al Navalnij, kiu spertis ec\u0302 ne unu tagon da libero reveninte hejmen post kriza senvenenigo en Germanujo. G\u0302uste nun li s\u0302imas en prizono (kiun li preferas nomi spacveturilo, c\u0302ar \u201cla prizono...trovig\u0302as en la kapo\u201d)."}, {"text_idx": "#000110", "text": "Jen kaj jen makulas la bildon de la povrulo faktoj ne tre agrablaj, ekzemple lia kontrau\u0306jura (sed politike populara) sinteno al la demando pri Krimeo kaj eble troa dozo de naciismo en lia retoriko. Evidente tiujn aferojn Kniivila\u0308 ne volas kas\u0302i, kvankam ili ricevas relative marg\u0302enan konsideradon, kredeble c\u0302ar la au\u0306toro entuziasmas pri sia subjekto kaj atentas aliajn facetojn de lia ekzisto. C\u0302e ruletotablo oni ja krias \u201cnigron, nigron, nigron\u201d se oni privetis nigron \u2013 kaj afekti alie estus malbona j\u0302urnalismo."}, {"text_idx": "#000111", "text": "Min la anekdotoj pri la movado de Navalnij plej ravas. Jen io konstante persekutata, kiun ordinaraj rusoj subtenas per c\u0302iumonataj g\u0302iroj de kelkdek rubloj, manifestacioj, kaj strategia balotado \u2013 malgrau\u0306 la vers\u0302ajna neefektiveco de c\u0302iuj el tiuj taktikoj por s\u0302anceli la nunan registaron. Kniivila\u0308 bone ilustras la timon, kiun montras la registaro responde al tio \u2013 ne nur per la venenado de Navalnij, sed ankau\u0306 per la konstantaj procesoj kontrau\u0306 la stabestroj kaj aliaj senfamaj laborantoj, la detruoj de iliaj proprietaj\u0302oj kaj la g\u0302eneralaj g\u0302enoj kaj obstakloj al ilia partoprenado en la s\u0302ajndemokratio, kiun la registaro volas konservi sen samtempe devi konkurenci en la merkato de ideoj. Anekdote, amuzis min la fakto, ke Putin ne debatas, c\u0302iam debatigante anstatau\u0306anton; kial lia mos\u0302to degnu aperi?"}, {"text_idx": "#000112", "text": "Ec\u0302 konsiderante la vidpunkton de la au\u0306toro kaj la fakton, ke li intervjuis homojn pretajn intervjuig\u0302i per reta rimedo \u2013 pro la pandemio li ne povis alfronti la averag\u0302an ruson hazarde en skvaro \u2013 la libro klare montras la malkontenton de nemalgranda parto de la rusa popolo plurflanke pri la kunjungitaj malbonig\u0302anta ekonomio kaj korupto ric\u0302iganta klikon. G\u0302i rakontas kiel funkcias paralele kaj efike kaj la amaskomunikila propagando fare de la s\u0302tato c\u0302ie, sed aparte en televido, kaj la filmetoj de kaj pri Navalnij en YouTube, kiujn spektas multnombre rusoj malgrau\u0306 baroj inter si kaj la enhavo."}, {"text_idx": "#000113", "text": "Pro la fulmrapida verkado kaj aperigo de la libro mi mistajpojn ne mencios; la manpleno ajnokaze hontigas la librojn, kiujn iuj prilaboras dum jaroj sen trovi faskojn da eraroj. En kelkaj lokoj pli elvokiva estus pli preciza vorto \u2013 la plurloka \u201cluksboatego\u201d aparte bezonas reformig\u0302on kiel la Zamenhofa jah\u0302to. Foje participoj estas dubinde at-formaj, kiam lau\u0306 mia kompreno de la intenco ili estu it-formaj (c\u0302u pro la skandinava influo al nia \u201cmoderna lingvo\u201d): \u201cAtakoj...ofte restas nepunataj\u201d (64); \u201cdeko da organizantoj jam estas akuzataj pri krimo\u201d (138). Foje alia lingvo s\u0302ajne sin altrudas al la leksikono: \u201chejmedzino\u201d (55 \u2013 estu \u201cdommastrino\u201d), \u201cla sidanta urbestro\u201d (113 \u2013 estu \u201coficanta\u201d), \u201cmi havas simplan, spartanan kajuton\u201d (149 \u2013 estu \u201csparta\u201d). Laste, malgrau\u0306 la trukoj ebligitaj de sinekdokoj, en \u201cvenis voko el Kremlo, ili diris ke ni permesu al la paciento forveturi\u201d mi ne povas tordi la signifon de la frazo sufic\u0302e, por ne opinii tiun pluralan tripersonan pronomon erara rilate al la singulara estaj\u0302o (46 \u2013 komparu al la bona frazo \u201cla popolo...g\u0302enerale faru kion g\u0302i volas\u201d, 134)."}, {"text_idx": "#000114", "text": "Sed tiuj vere estas kritikoj apenau\u0306aj. Same kiel en siaj aliaj libroj, Kniivila\u0308 verkas c\u0302i-libre pri Navalnij en flua, bonstila Esperanto ne s\u0302parante koherajn neologismojn por modernaj aferoj, kies formo en la internacia lingvo ne estas fiksita (flisa, lizinga, geo-) au\u0306 kies alternativo ne estas tre konvena (dementi, c\u0302adoro, c\u0302eno). Tio impresas pli, c\u0302ar la libro vere rakontas pri aferoj aktualaj \u2013 maloftaj\u0302o en nia lingvo kaj pruvo, kiel ame kaj zorge la au\u0306toro verkis la libron post la nokta konstato, ke la temo meritas libron ne nur en la sveda kaj la finna, lingvoj enspezigaj al la j\u0302urnalisto, sed ankau\u0306 en la internacia lingvo. La legantaro amikig\u0302u kun lia Malamiko."}, {"text_idx": "#000115", "text": "La studio de Vinilkosmo trafita de inundo"}, {"text_idx": "#000116", "text": "Antau\u0306 dek jaroj la ejo de Vinilkosmo estis parte detruita de fajro. Nun la ejon difektis akvo. Vinilkosmo estis fondita en 1990 kaj de multaj jaroj estas la plej konata produktanto de muzikaj registraj\u0302oj en Esperanto."}, {"text_idx": "#000117", "text": "Dum la nokto de la 10-a de januaro granda inundo okazis c\u0302e la studio de Vinilkosmo, kaj multaj valoraj aj\u0302oj estis detruitaj. La oficejo situas en la teretag\u0302o de la domo de la fondinto de Vinilkosmo, Flo Martorell, ekster Tuluzo, Francio. Li klarigis al Libera Folio, kio okazis."}, {"text_idx": "#000119", "text": "\u2013 La tuta teretag\u0302o estis inundita de unu metro da akvo en la plej alta nivelo, kaj estis gravaj damag\u0302oj. Dum la akvo altig\u0302is, ni provis savi la plej fragilajn ilojn, komputilojn kaj aliajn materialojn, sed paperaj arkivoj, libroj, revuoj, sonkasedoj kaj diversaj sonarkivoj kaj diskoj estis dronigitaj."}, {"text_idx": "#000120", "text": "\u2013 Samtempe ankau\u0306 inundig\u0302is 13 provludejoj el 21 kaj parto de la sonstudio de \u201dStudio de la Trappe\u201d, helpe de fajrobrigadistoj ni metis la materialon (amplifilojn, instrumentojn, sonmaterialon de la sonsistemo de EUROKKA, ktp) sur brikojn por altigi g\u0302in, sed la akvo altig\u0302is rapide kaj ne eblis c\u0302ion sekurigi. Ekestis gravaj damag\u0302oj por multaj bandoj kiuj havas tie sian muzikmaterialon. En la malsupra parto de la studio estis 20 cm da akvo, sed felic\u0302e c\u0302io povis esti savita tie, tamen la ejo estis tute malsekigita de kota akvo kreanta damag\u0302ojn en la plakoj kaj tapis\u0302oj."}, {"text_idx": "#000121", "text": "Ne estas konate, kiom kostos la riparoj \u2013 oni atendas pritakson de spertuloj. La ejo estis asekurita, kaj li esperas ke la asekuro kovros la kompletajn kostojn. Esperantistoj de Esperanto-Kultur-Centro de Tuluzo (EKC) venis por helpi sekigi aferojn."}, {"text_idx": "#000122", "text": "Antau\u0306 dek jaroj Vinilkosmo estis trafita de incendio, kiu detruis grandan stokon de materialo, sed ne s\u0302ajnis ke estis granda risko de inundo."}, {"text_idx": "#000123", "text": "\u2012 Ekde 1980, kiam instalig\u0302is tie la muzika komplekso, neniam okazis inundo, c\u0302i tio estas premiero kaj mi esperas ke estos la lasta inundo."}, {"text_idx": "#000124", "text": "Estig\u0302is granda inundo en Tuluzo kaj la c\u0302irkau\u0306aj\u0302o, kiam tutmonata kvanto da pluvo falis en nur du tagoj. La rivero Garono atingis sian plej altan nivelon en dudek jaroj. Centoj da homoj estis evakuitaj kaj unu homo mortis."}, {"text_idx": "#000125", "text": "\u2012 Fakte rivero kiu fluas aliflanke de la au\u0306tos\u0302oseo apud kiu trovig\u0302as la domo, multe altig\u0302is dum la pluvega semajno. Okazis semajno pluva antau\u0306 la inundo, kaj ankau\u0306 multe neg\u0302is en la Pireneoj kaj poste varmig\u0302is, subite c\u0302iuj riveroj kaj la riverego Garono kiu trairas Tuluzon grave altig\u0302is kaj kreis la krizan situacion. En kelkaj jaroj la vetero s\u0302ang\u0302ig\u0302is (varmig\u0302is), kaj nun ni vidas la konsekvencojn."}, {"text_idx": "#000126", "text": "La inundo kau\u0306zas prokraston de c\u0302iuj projektoj de Vinilkosmo, kiel la eldonado de albumoj. Ec\u0302 post la purigado, Vinilkosmo ne tuj plene funkcios."}, {"text_idx": "#000127", "text": "\u2012 Mi esperas ke en februaro c\u0302io reenordig\u0302os kaj ke eblos tiam relabori kiel kutime. La riparoj kiujn pagos la asekurkompanio eble ekos nur monatojn post la katastrofo kaj malfaciligos baldau\u0306an normalig\u0302on."}, {"text_idx": "#000128", "text": "Dum la tota yaro 2021 aparis la sequanta Ido-libri o -broshuri:"}, {"text_idx": "#000135", "text": "Partaka: Anekdoti ed enigmati. Kolekturo de 56 original anekdoti e plusa explikanta texto, kun prefaco da Gonc\u0327alo Neves. Espinho: Editerio Sudo 2021. 118 p. (pdf-edituro)"}, {"text_idx": "#000138", "text": "Yen kelka statistikal datumi pri la supera listo (inter parentezi, por komparo, aparas la korespondanta datumo de 2020):"}, {"text_idx": "#000139", "text": "Nombro de libri publisita: 9 (24)"}, {"text_idx": "#000140", "text": "Nombro de verki originala: 3 (6)"}, {"text_idx": "#000141", "text": "Nombro de verki tradukita: 6 (18)"}, {"text_idx": "#000142", "text": "Nombro de autori ed/o tradukinti: 4 (11)"}, {"text_idx": "#000143", "text": "Nombro de libri/broshuri papera: 1 (5)"}, {"text_idx": "#000145", "text": "Pos tri intersequanta yari tre fruktoza (24, 34 e 22 verki en 2020, 2019 e 2018, rispektive), la nombro de verki atingita en 2021 (nur 9) semblas esar kelke deceptiva, ma, mea-opinione, e tre realiste, ol kongruas kun la nuna stando, forco e dimensiono dil Ido-movemento."}, {"text_idx": "#000146", "text": "Pluse, la meznombra nombro de pagini di singla verko (153) multe kreskis kompare a 2020 (109) e, precipue, a 2019 (77) e 2018 (80). To signifikas ke aparis min multa, ma konsiderinde plu dika verki."}, {"text_idx": "#000147", "text": "Nu, omna-kaze, existas nun multa Ido-libri lektebla e mem lektinda, por omna gusti e tendenci. On do sequez la konsilo da Juste, qua yene kronizis la prefaco di La Serchado:"}, {"text_idx": "#000148", "text": "\u201cAgez kom bon lektero : do vu lektez...\u201d"}, {"text_idx": "#000149", "text": "Vakcinig\u0302u unu por c\u0302iuj, c\u0302iu por unu!"}, {"text_idx": "#000150", "text": "Se estas efika vakcino kontrau\u0306 malsano, vakcinado estas la tute evidenta pas\u0302o. Tion diras Christoph Klawe, la prezidanto de Universala Medicina Esperanto-Asocio en intervjuo de Libera Folio. Gravan rolon en la disvastigo de falsaj informoj pri vakcinado lau\u0306 li havas sociaj retejoj."}, {"text_idx": "#000152", "text": "Ankau\u0306 en Esperantujo lastatempe disvastig\u0302as senbazaj asertoj pri la riskoj de vakcinado kontrau\u0306 la kronvirusa pandemio. Tial Libera Folio decidis peti intervjuon de vera fakulo, la prezidanto de Universala Medicina Esperanto-Asocio (UMEA), Christoph Klawe, kiu mem estas aktiva kuracisto en malsanulejo."}, {"text_idx": "#000153", "text": "Lau\u0306 li, je individua nivelo c\u0302iu mem decidu, c\u0302u au\u0306 ne vakcinig\u0302i. Tamen la kronvirusa malsano ne nur kau\u0306zas abundan suferadon kaj multajn eviteblajn mortojn, sed krome la kreskanta kvanto de pacientoj kun KOVIM-19 signifas, ke mankas loko kaj tempo por aliaj pacientoj kaj bona kuracado de aliaj malsanoj. Tial nepras, ke lau\u0306eble multaj vakcinig\u0302u."}, {"text_idx": "#000154", "text": "La disvastig\u0302o de falsaj asertoj pri la pandemio kaj la vakcinoj lau\u0306 li efektive similas al informa pandemio, kiun oni povas kontrau\u0306batali lau\u0306 la samaj reguloj kiel la infektan malsanon mem: per adekvata kvanto da veraj faktoj, kvazau\u0306 necesa dozo de medikamento. Jen do dozego."}, {"text_idx": "#000155", "text": "La viruso kun la scienca nomo SARS-CoV-2 apartenas al tipo, kiu en Esperanto estas nomata kronviruso au\u0306 koronviruso, lau\u0306 rekomendo de la Lingva konsultejo de la Akademio de Esperanto. Libera Folio kutimas uzi la unuan formon, dum Christoph Klawe en siaj respondoj uzas la duan."}, {"text_idx": "#000156", "text": "La malsanon kau\u0306zitan de la viruso oni povas nomi COVID-19, lau\u0306 la disvastig\u0302inta angla mallongigo, au\u0306 KOVIM-19 en Esperanto, lau\u0306 rekomendo de la Lingva konsultejo."}, {"text_idx": "#000157", "text": "Libera Folio: Kial gravas, ke lau\u0306eble multaj homoj estu vakcinitaj kontrau\u0306 la kronviruso?"}, {"text_idx": "#000159", "text": "\u2013 La tiel nomata efektiva R-cifero dependas de la protektaj rimedoj kaj la imuneco kontrau\u0306 la viruso en iu grupo kaj tial havas dinamike s\u0302ang\u0302ig\u0302antan valoron (Reff). Por ekscii la aktualan Reff de SARS-CoV-2 en via lando bv. konsulti la oficialajn naciajn fontojn. Resume, la risko esti infektita de SARS-CoV-2 ne estas giganta (kiel ekz. estas c\u0302e morbiloj), sed konsiderinde alta (en la kazo de la Delta-varianto multe pli alta ol c\u0302e la normala gripo). El 100 infektitoj, 55-85 % havos simptomojn (do la t.n. manifestado-indico estas inter 55 kaj 85)7 8 9. Kiel nun ni c\u0302iuj jam scias, estas riskofaktoroj por malbona evoluo de la malsano kun gravaj kaj vivendang\u0302erigaj komplikaj\u0302oj, kiel ekzemple ag\u0302o de pli ol 50 jaroj, vira sekso, fumado, obezeco, certaj antau\u0306aj malsanoj kaj tiel plu."}, {"text_idx": "#000161", "text": "\u2013 G\u0302enerale la kvalito de epidemiologiaj valoroj ege dependas de la kvalito kaj eco de registrado de bazaj datenoj kiel ekz. kvanto de kazoj, infektoj k.t.p. Pri tio povas ekesti diskutoj. Ankau\u0306 epidemiologiaj valoroj kompreneble povas s\u0302ang\u0302ig\u0302i depende de kiam dum la epidemio la bazaj datenoj estis registritaj. Tamen, lau\u0306 la haveblaj datenoj la mortokvanto de homoj infektitaj per SARS-CoV-2 estas minimume 0,4 \u2013 0,9%. El inter tiuj, kiuj havas simptomojn de la infekto mortas nuntempe averag\u0302e (datenoj el la tuta mondo) proksimume 1,8 % lau\u0306 singarda takso10."}, {"text_idx": "#000162", "text": "\u2013 Ankau\u0306 se oni ne mortas, KOVIM-19 ne estas agrabla. Ankau\u0306 sekvoj kiel kronika laceco au\u0306 problemoj kun la gustumkapablo ofte ege longe dau\u0306ras au\u0306 ec\u0302 postrestos post la akuta fazo de la malsano (\u201dLongedau\u0306ra KOVIM\u201c)11."}, {"text_idx": "#000163", "text": "\u2013 Je individua nivelo lau\u0306 tiuj informoj vi povas mem decidi, c\u0302u por vi protekto kontrau\u0306 SARS-CoV-2-infekto havas sencon au\u0306 ne. Se la elekto de protektanta rimedo estas vakcino, por bone decidi kompreneble necesas scii ion pri la efikeco kaj kromefikoj de la diversaj haveblaj substancoj. Mi mem, estante aktiva kuracisto en hospitalo, kiu renkontas multajn pacientojn en diversaj sanstatoj kaj mem apartenas lau\u0306 sekso kaj ag\u0302o al riskogrupo de malfavora evoluo de KOVIM-19, estas nun trioble vakcinita kaj ne havis ajnajn kromefikojn preter iom da milda doloro je la loko de la injekto dum 2-3 tagoj."}, {"text_idx": "#000164", "text": "\u2013 Je socia nivelo, jam kadre de la unua ondo de la pandemio bildoj kaj raportoj pri la okazantaj\u0302oj en ege trafitaj landoj kiel ekz. C\u0302inio au\u0306 Italio ege s\u0302okis nin c\u0302iujn. Evidentig\u0302is, ke sansistemoj ne povas elteni la amason de malsanuloj, kiam viktimoj de la pandemio abundas. Kiam estas abundo da grave malsanaj pacientoj kun KOVIM-19, estas nek loko nek tempo por aliaj pacientoj kaj la bona kuracado de aliaj malsanoj. Estas simpla problemo de kvanto. Se vi decidas ne toleri kaj aktive eviti tian situacion, vi devas ekagi. Do se estas efika vakcino kontrau\u0306 malsano, vakcinado estas la tute evidenta pas\u0302o. Vakcinado havas longan historion, kaj multo estas konata pri la efiko de vakcinado al la limigo de epidemioj."}, {"text_idx": "#000165", "text": "TEJO kolektis filmetojn de dudeko da diverslandaj esperantistoj, kiuj rakontas pri siaj spertoj dum la kronvirusa pandemio."}, {"text_idx": "#000166", "text": "\u2013 Lau\u0306 la R0 de patogeno oni povas per matematikaj modeloj antau\u0306diri la kvanton de la personoj en iu komunumo, kiuj devas esti vakcinitaj por efike bremsi la disvastigon de la patogeno au\u0306 ec\u0302 tute elimini g\u0302in. En tia situacio la vakcinitoj fakte kontribuas grave al la protekto de la ne-vakcinitoj \u2013 efiko nomita grego-imuneco au\u0306 pli bone grupo-protekto (validas la \u201dprincipo de musketeroj\u201c: unu por c\u0302iuj, c\u0302iuj por unu!). Estas tre interese klare videbligi tiun efikon. Jen modelo, en kiu vi mem povas s\u0302ovi la parametrojn kaj observi la sukceson. Pag\u0302o en la germana, sed eblas uzi tradukmas\u0302inon por kompreni la klarigojn."}, {"text_idx": "#000167", "text": "\u2013 Pro diversaj kialoj vers\u0302ajne ec\u0302 kvanto de 100 % vakcinitoj en iu komunumo ne sufic\u0302us por tute elimini patogenon, se R0 estas alta kaj la vakcino perdas efikecon dum pasanta tempo12 \u2013 kondic\u0302oj, kiuj validas pri SARS-CoV-2. Kvankam oni do g\u0302is nun ne rajtas esperi kompletan eliminon de SARS-CoV-2, tamen jam estas pruvite, ke per vakcinado la pandemio jes povas esti grave bremsita: ekzemple en Israelo oni observis, ke la redukto de SARS-CoV-2-infektoj c\u0302e ne-vakcinitaj infanoj duoblig\u0302is c\u0302e c\u0302iu 20%-a pliig\u0302o de la vakcinitaj plenkreskuloj13."}, {"text_idx": "#000168", "text": "\u2013 Lau\u0306 la menciitaj modeloj kaj aliaj argumentoj MOS rekomendis celi minimume kvanton de 80% da vakcinitaj plenkreskuloj tiom rapide kiom eblas14. Do finfine resumante, pro c\u0302iuj tiuj pripensoj vere gravas, ke lau\u0306eble multaj homoj estu vakcinitaj kontrau\u0306 la koronviruso \u2013 bone atentu la principon de la musketeroj!"}, {"text_idx": "#000169", "text": "Iuj asertas, ke ne indas vakcinig\u0302i, c\u0302ar okazas ke vakcinitoj severe malsanig\u0302as kaj ec\u0302 mortas de KOVIM-19. C\u0302u tio estas valida argumento?"}, {"text_idx": "#000170", "text": "\u2013 Veras, ke ankau\u0306 vakcinitoj povas malsanig\u0302i kaj ec\u0302 morti. Ne estas vakcino kontrau\u0306 ajna malsano, kiu garantias kompletan protekton. Sed lau\u0306 la metodo de Farrington15 oni povas pritaksi la efikecon de vakcinoj. Ekzemple en Germanio la Robert-Koch-Instituto, centra nacia instanco por superrigardo de epidemiologiaj datenoj, c\u0302iusemajne aktualigas la necesajn datenojn kaj publikigas la rezultantajn valorojn pri vakcinefikeco rilate al diversaj grupoj."}, {"text_idx": "#000171", "text": "\u2013 Lau\u0306 la datenoj en la 50-a semajno de 2021 ekzemple en la ag\u0302ogrupo de 18-59 jaroj, post tri dozoj de vakcino la efikeco kontrau\u0306 infekto kun simptomoj estis 93,5%, en la sama ag\u0302ogrupo jam baza imunigo per du dozoj havis efikecon de 80,1% kontrau\u0306 enhospitaligo, 85,7% kontrau\u0306 necesa intensa flegado en la hospitalo kaj 94,5% kontrau\u0306 morto. Tiuj estas bonaj rezultoj. La datenojn pri aliaj grupoj kaj kondic\u0302oj vi povas mem alrigardi en la fonto [germanlingva datenaro], kaj kompreneble vi povas konsulti viajn naciajn registrojn por jug\u0302i. Do la datenoj pri efikeco estas favoraj al vakcinado. Tamen ec\u0302 pli efikaj vakcinoj estas dezirindaj."}, {"text_idx": "#000172", "text": "Iuj asertas, ke la vakcinoj estas pli dang\u0302eraj ol la malsano mem. Sur kio bazig\u0302as tiuj asertoj? C\u0302u estas ajna vero en tio?"}, {"text_idx": "#000173", "text": "\u2013 Lau\u0306 la datenoj kolektitaj en Germanio inter la 27-a de decembro 2020, kiam komencig\u0302is la vakcinkampanjo en Germanio, kaj la 30-a de novembro 2021, okazis entute 123 347 849 vakcinadoj. El inter ili, koncerne gravajn kromefikojn de vakcinado, 26 196 suspektitaj kazoj estis raportitaj. El inter tiuj lastaj suspektitaj kazoj 1 919 personoj mortis post vakcinado. En nur 78 el tiuj 1 919 kazoj de morto la respondeca instanco en Germanio (Paul-Ehrlich-Instituto) vidis eblan au\u0306 vers\u0302ajnan konekton inter la morto kaj la vakcinado 16. Se aliflanke 1,8 procentoj el la KOVIM-19-pacientoj mortas pro la malsano (vidu supre), rilate al morto la favoro estas tre klare je la flanko de la vakcinado."}, {"text_idx": "#000174", "text": "Inter homoj, kiuj pro diversaj kialoj malfidas la au\u0306toritatojn, la procentaj\u0302o de vakcinitoj restas malpli alta. Kiel tio influas la evoluon de la pandemio en tiaj landoj kaj homgrupoj? Kiel vi proponus plibonigi la situacion?"}, {"text_idx": "#000176", "text": "\u2013 Denove sugesta demando, sed prave, la procentaj\u0302oj de vakcinitoj estas vere malpli altaj inter personoj, kiuj malfidas au\u0306toritatojn17. Lau\u0306 tio, kiun ni scias pri grupo-protekto (vidu supre), la influo de hezito esti vakcinita al la evoluo de la pandemio en la koncernataj grupoj kaj socioj estas evidenta. Gravan rolon en la disvastigo de falsaj informoj pri vakcinado ludas la interreto kaj en g\u0302i sociaj retoj18. Restarigo de fido en au\u0306toritatoj necesas, sed kiel fari tion, ne estas tute klara19 20."}, {"text_idx": "#000177", "text": "\u2013 Miaopinie, por ke homoj fidu au\u0306toritatojn ege gravas la fidinde etika konduto de politikistoj kaj institucioj kaj lau\u0306eble plej granda travideblo de bazaj datenoj kaj decidoj. Do jen denove \u2013 socia respondeco komencig\u0302as per la kulturo je individua nivelo, kaj gvidantoj nepre devas havi plej altan etikan sintenon. Gravas, ke necesaj informoj atingu c\u0302iujn civitanojn, do bona infrastrukturo por informado estas bezonata."}, {"text_idx": "#000178", "text": "\u2013 La disvastigon de neveraj asertoj pri SARS-CoV-2, KOVIM-19, la pandemio, vakcinoj kaj tiel plu en sociaj retoj (\u201dinfodemio\u201c) oni fakte povas kontrau\u0306batali lau\u0306 la samaj reguloj kiel infektan malsanon mem: oni devas observi la interreton, atenti, kie falsaj informoj ekestas (kvazau\u0306 patogenoj) kaj devas sekve tuj kontrau\u0306batali ilin per adekvata kvanto da veraj faktoj pri la j\u0302us diskutita afero (kvazau\u0306 necesa dozo de medikamento) je la fokuso de ekesto kaj disvastig\u0302o de la malveraj asertoj \u2013 interesa ideo, c\u0302u ne21?"}, {"text_idx": "#000179", "text": "\u2013 Pro la granda tempo, kiu certe estus bezonata por tia tasko kontrau\u0306batali la infodemion en la interreto, vers\u0302ajne specialigitaj sano- kaj komputilo-profesiuloj estus necesaj."}, {"text_idx": "#000180", "text": "C\u0302u estas via impreso, ke inter esperantistoj estas aparte multe da homoj, kiuj malfidas la vakcinojn?"}, {"text_idx": "#000181", "text": "\u2013 Verdire ne. Mi ankau\u0306 ne vidas, ke esperantistoj g\u0302enerale havus tipan riskoprofilon por hezito esti vakcinitaj. Sed por pli bone respondi, eble necesas esploroj pri la demografio de esperantistoj."}, {"text_idx": "#000182", "text": "En iuj landoj oni proponas enkondukon de deviga vakcinado. Kiel vi sintenas al tio?"}, {"text_idx": "#000183", "text": "\u2013 En Germanio ekde la mezo de la venonta marto vakcinado estos deviga por profesiuloj en la sansistemo. Jam nun estas rimarkinda manko de flegistoj, kaj multaj el ili havas ankau\u0306 aliajn profesiajn kvalifikojn krom flegado. Vers\u0302ajnas, ke multaj flegistoj, kiuj nepre ne volas esti vakcinitaj, forlasos la sansistemon por labori aliloke, tiel pligrandigante la mankon de bone kvalifikitaj dungitoj en la hospitaloj.\nOni pripensas g\u0302eneralan devigon al vakcinado."}, {"text_idx": "#000184", "text": "\u2013 El la vidpunkto de sanpolitikisto, kiu observas, ke patogeno disvastig\u0302as, malhelpas la tutan publikan vivon kaj ke tamen vakcinado ne estas sufic\u0302e akceptita de la popolo, enkonduko de deviga vakcinado estas tute komprenebla impulso. Tamen mi mem estas forte kontrau\u0306 ia deviga vakcinado. Se oni enkondukas devigan vakcinadon, oni trapasas rug\u0302an linion. S\u0302tata interveno en la korpan integrecon estas gravega, miaopinie nepravigebla pas\u0302o."}, {"text_idx": "#000185", "text": "\u2013 Tiurilate oni ne rajtas forgesi, ke ekzemple por la vakcinoj kiuj estas uzataj en Eu\u0306ropo intertempe ja estas grandega datenbazo kun ege favora riskoprofilo, sed tamen c\u0302iuj kvin vakcinoj lau\u0306 Eu\u0306ropa Medikamento-Agentejo almenau\u0306 en Eu\u0306ropo g\u0302is nun havas nur kondic\u0302an merkato-permeson (\u201dConditional Marketing Authorisation\u201d), do estas ankorau\u0306 ne plene agnoskitaj lau\u0306 la validaj striktaj leg\u0302oj pri novaj medikamentoj 22."}, {"text_idx": "#000186", "text": "\u2013 Estas la devo de profesiuloj pri sano zorgi, ke homoj havu la g\u0302ustajn kaj sufic\u0302ajn informojn por mem decidi. La kuracistoj estas ligitaj al la Deklaracio de G\u0302enevo, kiu devigas ilin respekti la memstarecon kaj la civitanan liberecon de pacientoj."}, {"text_idx": "#000187", "text": "La komitato de UEA decidis decidi mem"}, {"text_idx": "#000188", "text": "Ne okazos g\u0302enerala voc\u0302donado pri la vendo de la Centra Oficejo de UEA. Tion decidis la komitato de UEA per 35 voc\u0302oj kontrau\u0306 15. Nun la komitato baldau\u0306 mem decidos pri la planata vendo."}, {"text_idx": "#000189", "text": "La 10-an de januaro estis konigita la rezulto de la komitata reta voc\u0302donado pri tio, kiel oni faru la finan decidon pri la planata vendo de la domo en Nieuwe Binnenweg 176."}, {"text_idx": "#000190", "text": "Komitatano Dietrich Weidmann proponis, ke la decido estu aprobita en g\u0302enerala voc\u0302donado de la membraro kaj la landaj asocioj. En reta diskuto la propono ricevis subtenon de multaj komitatanoj, sed ankau\u0306 akran kritikon. La estraro kontrau\u0306is la ideon pri g\u0302enerala voc\u0302donado."}, {"text_idx": "#000191", "text": "La voc\u0302donado okazis ekde la 29-a de decembro g\u0302is la 8-a de januaro, kaj la rezulto estis diskonigita la 10-an de januaro. Partoprenis entute 52 el la 61 komitatanoj, kio lau\u0306 g\u0302enerala sekretario Aleks Kadar estis rekordo."}, {"text_idx": "#000192", "text": "Por la propono arang\u0302i g\u0302eneralan voc\u0302donadon lau\u0306 la protokolo voc\u0302donis 15 komitatanoj:"}, {"text_idx": "#000194", "text": "Kontrau\u0306 la propono voc\u0302donis 35 komitatanoj:"}, {"text_idx": "#000197", "text": "La rezulto signifas, ke la definitivan decidon pri la proponata vendo de la domo faros la komitato mem. La formala diskuta fazo antau\u0306 la komitata voc\u0302donado pri la temo komencig\u0302os baldau\u0306, kaj la diskuton eblos sekvi en la komitata listo."}, {"text_idx": "#000198", "text": "Mi fame me faceva venir"}, {"text_idx": "#000199", "text": "le battimentos de tu corde"}, {"text_idx": "#000200", "text": "Nos ama le un le altere"}, {"text_idx": "#000201", "text": "que uni spirito e materia"}, {"text_idx": "#000202", "text": "in un pais sin nomine"}, {"text_idx": "#000203", "text": "ubi le vento anhela con delecto,"}, {"text_idx": "#000205", "text": "ubi le pluvia subito cade"}, {"text_idx": "#000207", "text": "Nos vola a in un nube sanguinee"}, {"text_idx": "#000208", "text": "que nos caressa e titilla,"}, {"text_idx": "#000209", "text": "e se distacha solmente quando nos crita"}, {"text_idx": "#000210", "text": "Nostre critos se transforma a floccos de nive"}, {"text_idx": "#000211", "text": "Nos rola insimul in nive abundante"}, {"text_idx": "#000212", "text": "que adure le pelle, nos non senti frigor"}, {"text_idx": "#000213", "text": "Nos ride salvagemente, sin inhibitiones"}, {"text_idx": "#000214", "text": "usque a toto deveni blanc"}, {"text_idx": "#000215", "text": "EU kunfinancas la novan retejon de UEA"}, {"text_idx": "#000216", "text": "En la nova jaro 2022 UEA s\u0302ajne decidos pri la vendo de la Centra Oficejo, sed kompense eble ekhavos novan retejon en majo. Nun montrig\u0302as, ke la laboro pri la retejo estas parte financata per administra subvencio de EU al TEJO."}, {"text_idx": "#000217", "text": "La renovigo de la retejo de UEA estis deklarita prioritata tasko dum la Universala Kongreso en Rejkjaviko en 2013. Tiam la nova estraro petis kaj ricevis de la komitato la rajton uzi 100 000 eu\u0306rojn por tiu celo. Granda parto de tiu mono estis elspezita sen videbla rezulto, sed per krea arang\u0302o de UEA kaj TEJO oni sukcesis financi plian laboron per administra subvencio pagata de EU."}, {"text_idx": "#000218", "text": "Spite la prioritaton, efektiva laboro pri nova retejo por UEA komencig\u0302is nur en 2017. En februaro 2018 la tiama prezidanto de UEA, Mark Fettes, promesis novan retejon ene de kelkaj monatoj, sed la unua teamo elektita por la tasko fine nenion liveris."}, {"text_idx": "#000219", "text": "En 2019 UEA tial faris kun TEJO interkonsenton pri la reteja renovigo. La precizaj kondic\u0302oj de la kontrakto ne estas konataj. En au\u0306gusto 2020 la nova prezidanto, Duncan Charters, anoncis kiel celdaton por lanc\u0302o de la nova retejo la 15-an de decembro 2020. Poste li s\u0302ovis la limdaton al \u201djanuaro, au\u0306 plej malfrue februaro 2021\u201d."}, {"text_idx": "#000220", "text": "Nun s\u0302ajnas, ke la nova retejo eble aperos en majo 2022. Tiun celitan lanc\u0302otempon mencias la protokolo de la estrara kunsido de TEJO, okazinta la 29-an de decembro. Fernando Maia, vicprezidanto de UEA, atentigas, ke temas ne nur pri nova retejo, sed pri kompleta sistemo, kun kiu la uzantoj povos interagi. La lanc\u0302o lau\u0306 li ne okazu pli frue, por ne g\u0302eni la membrovarbadon de UEA dum la unua jarkvarono:"}, {"text_idx": "#000222", "text": "\u2013 Tiu estas la plej intensa laborperiodo de la Centra Oficejo, kiu devas dum g\u0302i trakti milojn da (re)alig\u0302oj. Estus nek sag\u0302e nek efike lanc\u0302i la sistemon dum alig\u0302oj jam venas per la malnova sistemo. Krom eviti neutilan duobligon de alig\u0302eblecoj, kiu povus konfuzi la publikon, tiu decido ankau\u0306 permesos pli trafe trakti neantau\u0306viditajn cimojn, c\u0302ar la lanc\u0302o okazos en periodo, kiam la ritmo de (re)alig\u0302oj malpliig\u0302as."}, {"text_idx": "#000223", "text": "Dum la alig\u0302periodo oni anstatau\u0306e poluros la enhavon de la retejo, kiu postulas kelkajn korektojn kaj g\u0302isdatigojn, Fernando Maia klarigas."}, {"text_idx": "#000224", "text": "\u2013 Fine mi aldonu, ke tiu decido, bone prikonsentita kun la Centra Oficejo, portis neniun perdon por la Asocio."}, {"text_idx": "#000225", "text": "Lau\u0306 pli frua informo de Aleks Kadar, g\u0302enerala sekretario de UEA, la kosto de la reteja projekto por UEA, spite la multjaran malfruon, ne superos la sumon de 100 000 eu\u0306roj, bug\u0302etitan en 2013. Tio ne bone kongruas kun la elspezoj de TEJO bug\u0302etitaj por la projekto, kiuj nur dum la tri jaroj 2020-2022 sumig\u0302as al pli ol 80 000 eu\u0306roj."}, {"text_idx": "#000226", "text": "Krome ne klaras, de kie venas la mono por la reteja projekto, c\u0302ar lau\u0306 la bilanco de UEA, el la rezervo \u201cReteja renovigo\u201d dum la jaro 2020 estis elspezitaj malpli ol mil eu\u0306roj. Fine de 2020 el la bug\u0302etitaj 100 000 eu\u0306roj tie restis 29 436 eu\u0306roj."}, {"text_idx": "#000227", "text": "\u2013 La rezervo restis preskau\u0306 netus\u0302ita, c\u0302ar lau\u0306 la kontrakto la venonta pago de UEA al TEJO devos okazi antau\u0306 la publikigo de la sistemo, klarigis Fernando Maia al Libera Folio en junio 2021, kiam la bilanco aperis en la retejo de UEA."}, {"text_idx": "#000228", "text": "La bilanco de la pasinta jaro ankorau\u0306 ne estas publika, sed se efektive pago okazu nur post la ekfunkciigo de la nova retejo, evidente nenio estis pagita de UEA ankau\u0306 en 2021. Kiel do estas financata la laboro, kiu lau\u0306 la bug\u0302eto de TEJO kostas dekmilojn da eu\u0306roj c\u0302iujare?"}, {"text_idx": "#000229", "text": "Ebla klarigo de la enigmo nun legeblas en la fres\u0302a estrara protokolo de TEJO: la mono por la nova retejo de UEA almenau\u0306 c\u0302i-jare venos el la bug\u0302eto de EU, kiu pagas administran subvencion al junularaj organizaj\u0302oj kiel TEJO."}, {"text_idx": "#000230", "text": "Lau\u0306 la ankorau\u0306 ne aprobita bug\u0302eto de TEJO por 2022, UEA dum la nuna jaro pagos 5 000 eu\u0306rojn por la reteja laboro, dum g\u0302iaj sumaj kostoj estos 35 900 eu\u0306roj. La c\u0302efa parto de tiu kosto estas la salajro de tuttempe dungita programisto dum unu jaro, kaj tiu salajro estas pagata el la administra subvencio de EU, kiel klare montras la jena frazo en la estrara protokolo:"}, {"text_idx": "#000231", "text": "\u201dDungo de PHP-programisto estos nur g\u0302is majo, plua dungo dependos de administra subvencio.\u201d"}, {"text_idx": "#000232", "text": "Komparo kun la bug\u0302etoj de la jaroj 2020 kaj 2021 montras, ke ankau\u0306 g\u0302is nun almenau\u0306 parto de la laboro kredeble estis efektivigita helpe de la administra subvencio de EU. G\u0302uste la subvencio ebligas, ke la malric\u0302a TEJO dungas novajn oficistojn, dum la granda UEA malpliigas sian oficistaron."}, {"text_idx": "#000233", "text": "Lau\u0306 la prezidanto de TEJO, Le\u0301on Kamenicky\u0301, UEA ne devos pagi pli por la reteja laboro, se oni povos g\u0302in financi per la administra subvencio:"}, {"text_idx": "#000234", "text": "\u2013 En ideala kazo, ni sukcesus financi nian teknikan oficiston per administra subvencio, c\u0302ar ri ne nur okupig\u0302as pri AKSO sed ankau\u0306 Centra Reto de TEJO kaj aliaj teknikaj aferoj kiujn TEJO uzas por sia funkciado, ekzemple cirkuleroj, voc\u0302donado, kaj tiel plu. AKSO mem estas projekto kiu rilatas ne nur al UEA, sed ankau\u0306 al TEJO (ekz. g\u0302i estas tre grava por administrado de membrecoj). Pro tio ni sentas respondecon ke la sukceso de la projekto, do transiro al pli modernaj sistemoj, tus\u0302as ambau\u0306 organizojn."}, {"text_idx": "#000235", "text": "Libera Folio: Tamen temas pri laboro, kiun TEJO faras por UEA lau\u0306 aparta kontrakto. C\u0302u ne ekzistas risko, ke la EU-instancoj trovos, ke la arang\u0302o kontrau\u0306as la kondic\u0302ojn de la subvencio, kaj postulos repagon?"}, {"text_idx": "#000236", "text": "\u2013 En la projektoprono por la subvencio ni travideble priskribis pri kio okupig\u0302os niaj oficistoj kaj ni certe ne intencas kas\u0302e profiti de publika mono sed c\u0302ion travideble uzi por nia agado."}, {"text_idx": "#000237", "text": "Tio temas pri 2022, sed rigardante la bug\u0302etojn de 2020 kaj 2021 oni ricevas la impreson, ke ankau\u0306 en tiuj jaroj oni uzis la administran subvencion por financi la Akso-projekton. C\u0302u ne estas tiel?"}, {"text_idx": "#000238", "text": "\u2013 En la pasintaj jaroj oni ricevis nur maksimume 8 800 eu\u0306rojn po oficisto jare. Pro tio ne okazis duobla financado, c\u0302ar la bug\u0302eto de AKSO ne kovris c\u0302iujn kostojn de la projekto (nome homfortojn). Aldone, la fakto ke ni ricevis 8 800 por kovri dungokostojn de teknika oficisto (temas pri pli-malpli triono) ni povis investi la \u201cs\u0302paritan monon\u201d en aliajn bezonatajn aktivaj\u0302ojn de la projekto (pliajn partatempajn oficistojn kiel mi jam menciis) kaj ankau\u0306 uzi rin por aliaj teknikaj laboroj de TEJO."}, {"text_idx": "#000239", "text": "Lau\u0306 la bug\u0302eto de TEJO por la koncernaj jaroj, la administra subvencio en 2020 estis sume 37 424 eu\u0306roj kaj en 2021 sume 32 746 eu\u0306roj. En 2022 oni antau\u0306vidas administran subvencion de 85 000 eu\u0306roj."}, {"text_idx": "#000240", "text": "La Ocitanisti esas tre mikranombra (apene 1% de la habitantaro en Ocitania), li volas rivivigar la linguo Ocitana e kombatar favore a la nedependo di Ocitania. Ita kombato konfrontesas al indiferenteso general. Nome, nulatempe esis historiala e/o politikala uneso di Ocitania, esis nur provinci kun diversa dialekti (di la sama linguo) qui unionesis pokope a Francia. Nula rejio, nula princio e nula republiko Ocitana irgatempe existis. Koncernante Katalunia, la situaciono esas tote diferanta, nam ol esis la maxim importanta parto dil rejio Aragonia. Ita rejio dil Iberiana peninsulo esis tre forta e povoza dum la Mezepoko e lua suvereno probis mem krear transpirenea imperio per absorbar la provinco Languedocia dum la krucmilito kontre la kataristi. Desfortunoze por il (e por Aragonia) il desvinkis ed ocidesis lor la batalio di Muret (1213), tale la transpirenea imperio ne naskis malgre ke la Kataluniani e la Ocitani parolis preske la sama linguo, kontre ke taepoke, la nord-Franci esis vera stranjeri a la Ocitani e parolis tote altra linguo."}, {"text_idx": "#000241", "text": "Plu tarde, dum la fino dil XVma yarcento, la rejii Kastilia ed Aragonia unionesis per mariajo. Ico ne esis bon afero por la Kataluniani, nam quankam li esis richa, li divenis duesmaklasa Hispani, nome povra Kastilia konquestis Mez- e Sud-Amerika kaptis la ibea richaji ed impozis sua linguo a la nova imperio super qua la suno nulatempe kushesis. Ico esis tre bitra al Kataluniani qui, lore, reveskis pri separo e nedependo. Li probis obtenar sendependo singlafoye kande la Hispana stato plufebleskis. Ma li sempre desvinkis, lastafoye dum la interna milito di Hispania (1936-1939). Fine, pos la transpaso dil diktatoro Franco (1975) la Hispana stato divenis pokope multe plu liberala ed ico instigis itere la Kataluniani pensar pri nedependo. Ma li koncias ke li esus nur mikra lando koniumata inter Hispania e Francia e konseque tre frajila. Lore, pro lia fiereso esar la maxim richa regiono di Hispania lia imperialista naturo riaparis e li itere revas pri transpirenea imperio. Por atingar ta skopo on devas instigar la Ocitani a nedependo ed ica nedependanta Ocitania, sat prosperanta ma nericha, povus facile esar sub l\u2019influo di richa Katalunia ed ulamaniere unionesar kun ol. Tale instucesus lando havante cirkum 200.000 kilometri quadrati e preske same granda kam Unionita Rejio. Konseque ol egardesus bone en Europa. La problemo esas ke la Ocitani ne pensas pri nedependo (ecepte 1% de la habitantaro) e la linguo esas mortinta depos plura generacioni en la urbo e recente en la ruri. La Kataluniani koncias ke inklino a nedependo povus existar nur per aparteso lingual. E li volas rivivigar la Ocitana tante proxima a la Kataluniana. Ma, ho ve ! la Ocitani ne volas rilernar la Ocitana e preferas lernar utila lingui quale la Angla e la Hispana. Ultree, la Ocitani qui konsideras su kom Franci, sud-Franci certe, ma tamen vere Franci, savas ke la Kataluniani ne amas la Franci e pro to la advoki dal Kataluniani divenas mem plu vana. Do, la romantikeso dil imperio Kataluniana e transpirenea frakasesas per la harda realaji. La Ocitana nulatempe rinaskos kom singladia linguo dil habitanti di Ocitania e la Kataluniani mustos, quankam lente e desfacile, renuncar lia superba revi. Ma Katalunia, pro la energio e forta volo di lua habitanti duras esar problemo por Hispania ed Europa."}]