[{"text_idx": "#000000", "text": "Wikipedia's Cash as translated by GramTrans"}, {"text_idx": "#000001", "text": "Internaciaj Normoj pri Financa Raportado"}, {"text_idx": "#000002", "text": "Notoj al la financaj deklaroj"}, {"text_idx": "#000003", "text": "En ekonomiko, kontantmono estas mono en la fizika formo de valuto, kiel ekzemple monbiletoj.\nEn librotenado kaj financo, kontantmono estas spezaktivoj konsistantaj el valuto au\u0306 el valutekvivalentoj kiuj povas esti aliritaj tuj au\u0306 preskau\u0306-tuj (kiel en la kazo de pruntomerkato klarigas).\nKontantmono estas vidita au\u0306 kiel rezervo por pagoj, en kazo de struktura au\u0306 hazarda negativa spezfluo au\u0306 kiel maniero eviti malhau\u0306son sur financaj merkatoj."}, {"text_idx": "#000005", "text": "\"Al kontantmono\", la verbaligo de la substantivo intencas \"transformi al kontantmono\", kiel en la esprimo \"al kontantmono c\u0302ekon\"."}, {"text_idx": "#000006", "text": "En Okcidenteu\u0306ropo, post la Collapse of the Western Roman Empire (Kolapso de la Okcident-Romia Imperio), moneroj, arg\u0302entjuvelaj\u0302o kaj hakarg\u0302ento (tegu objektojn hakitajn en pecojn) estis dum jarcentoj la nura formo de mono, g\u0302is veneciaj komercistoj komencis uzi tegas brikojn por grandaj transakcioj en la frua Mezepoko.\nEn aparta evoluo, veneciaj komercistoj komencis utiligi paperfakturojn, instrukciante sian bankiston fari pagojn.\nSimilaj konsiderindaj arg\u0302entaj brikoj estis en uzo en teroj kie la veneciaj komercistoj establis reprezentajn oficojn.\nLa bizanca imperio kaj pluraj s\u0302tatoj en la balkana areo kaj Kievan Rus ankau\u0306 uzis konsiderindajn arg\u0302entajn brikojn por grandaj pagoj.\nC\u0302ar la monda ekonomio formig\u0302is kaj arg\u0302entaj provizoj pliig\u0302is, aparte post la koloniigo de Sudameriko, moneroj ig\u0302is pli grandaj kaj norma monero c\u0302ar internacia pago evoluis el la 15-a jarcento: la hispana kaj hispana kolonia monero de 8 realoj.\nG\u0302ia ekvivalento en oro estis la venecia dukato."}, {"text_idx": "#000007", "text": "Konkerante eksterlandajn merkatojn, la eldonadregantoj g\u0302uus kromenspezon de seigniorage (la diferenco inter la valoro de la monero kaj la valoro de la metalo de la monero estis gajnita).\nSukcesaj monerspecoj de alta nobelaro estus kopiitaj fare de pli malalta nobelaro por seigniorage.\nImitaj\u0302oj estis kutime de pli malalta pezo, subfosante la popularecon de la originalo.\nTiel feu\u0306daj s\u0302tatoj kunfluis en regnojn, imito de arg\u0302entaj tipoj malpliigis, sed oretalonoj, aparte la ordukato kaj la orguldeno dau\u0306re estis eldonitaj kiel komercmoneroj: moneroj sen fiksa valoro, sekvante pezo.\nKoloniaj potencoj ankau\u0306 serc\u0302is preni for merkatparton de Hispanio eldonante komercmonerekvivalentojn de arg\u0302entaj hispanaj moneroj, sen multe da sukceso."}, {"text_idx": "#000008", "text": "En la frua parto de la 17-a jarcento, English East India Company (Angla Brita Orienthinda Kompanio) moneroj estis monfaritaj en Anglio kaj ekspeditaj al la Oriento.\nEn Anglio dum tempo la vorto \"Kontantmono\" estis adoptita de sanskrita \u0915\u0930\u094d\u0937 karsa, [ dubinda - diskuti ] pezo de oro au\u0306 arg\u0302ento sed simila al oldpersa \ud800\udfa3\ud800\udfbc\ud800\udfc1 karsha, pezunuo (83.30 gramoj).\nBritorienthindkompanio-produktado havis kaj la urduan kaj angla-skribon sur g\u0302i, por faciligi sian uzon ene de komerco.\nEn 1671 la direktoroj de La Orienta Hindia Firmao ordigis menton esti establita en Bombay, konata kiel Bombain.\nEn 1677 tio estis aprobita fare de la krono, la moneroj, ricevis reg\u0302an sankcion, estis frapitaj kiel arg\u0302entaj Rupioj;\nla surskribo prizorgas \"The Rupee of Bombaim (La Rupio de Bombaim)\", preter au\u0306toritato de Charles II."}, {"text_idx": "#000009", "text": "C\u0302e koncerne tiu tempo monerojn ankau\u0306 estis produktita por La Orienta Hindia Firmao c\u0302e la Madrasa mento.\nLa valuto en Bombay de La Firmao kaj bengalaj administraj regionoj estis la Rupio.\nEn Madraso, aliflanke, la raportoj de la firmao estis antau\u0306viditaj en \"pagodoj\", \"frakcioj\", \"fanam'oj\", \"fezoko\" kaj \"kontantmono\".\nTiu sistemo estis konservita g\u0302is 1818 kiam la rupio estis adoptita kiel la unuo de valuto por la operacioj de la firmao, la rilato inter la du-sistemoj estaj\u0302o 1 pagodo = 3-91 rupioj kaj 1 rupio = 12 fanam'oj."}, {"text_idx": "#000010", "text": "Komence, g\u0302i estis opiniita de c\u0302ar akuttemoj, tial estis plej popularaj en la kolonioj de eu\u0306ropaj potencoj.\nEn la 18-a jarcento, gravaj papertemoj estis faritaj en kolonioj kiel ekzemple Cejlono kaj la limantaj kolonioj de Essequibo, Demerara-sukero kaj Berbice.\nJohn Law faris pioniran laboron sur monbiletoj kun la Banque Royale.\nTamen, la rilato inter monprovizo kaj inflacio dau\u0306re estis neperfekte komprenita kaj la banko iris malsupre, dum g\u0302iaj notoj ig\u0302is senvaloraj kiam ili estis tro-eldonitaj.\nLa lecionoj erudiciaj estis aplikitaj al la Banko de Anglio, kiu ludis decidan rolon en financado de la Duoninsulmilito de Wellington kontrau\u0306 francaj soldatoj, hamstrung de metala Franc de Germinal."}, {"text_idx": "#000011", "text": "La kapablo krei papermonon igis nacis\u0302tatojn respondecaj por la administrado de inflacio, tra kontrolo de la monprovizo.\nG\u0302i ankau\u0306 igis rektan rilaton inter la metalo de la monero kaj g\u0302ia nominala valoro superflua.\nDe 1816, moneroj g\u0302enerale ig\u0302is simbolmono, kvankam kelkaj grandaj arg\u0302ento- kaj oretalonoj restis normaj moneroj g\u0302is 1927.\n[ citaj\u0302o bezonis ] La 1-a Mondmilito vidis normmonerojn malaperi lau\u0306 tre granda mezuro.\nPoste, norma oretalonoj, plejparte britaj regantoj, dau\u0306re estus uzitaj en kolonioj kaj malpli evoluintaj ekonomioj kaj arg\u0302entaj Maria Tereza taleroj datitaj 1780 estus frapitaj kiel komercmoneroj por landoj en Orientazio g\u0302is 1946 kaj eventuale poste loke."}, {"text_idx": "#000012", "text": "Kontantmono nun farig\u0302is tre malgranda parto de la monprovizo.\nG\u0302ia restanta rolo estas disponigi formon de valutstokado kaj pago por tiuj kiuj ne deziras partopreni en aliaj sistemoj, kaj fari malgrandajn pagojn komforte kaj senprokraste, kvankam tiu lasta rolo estas anstatau\u0306igita pli kaj pli ofte per elektronikaj pagsistemoj.\nEsplorado trovis ke la postulo je kontantmono malpliig\u0302as kiel debetkartaj uzokutimpliig\u0302oj c\u0302ar komercistoj devas fari malpli s\u0302ang\u0302on por klientac\u0302etoj."}, {"text_idx": "#000013", "text": "La valoro de Usono-dolaro en cirkulado pliigita je 42% de 2007 g\u0302is 2012.\nLa valoro de Pound Sterling monbiletoj en cirkulado pliigita je 29% de 2008 g\u0302is 2013.\nLa valoro de la eu\u0306ro en cirkulado pliigita je 34% de au\u0306gusto 2008 g\u0302is au\u0306gusto 2013 (2% de la pliig\u0302o s\u0302uldig\u0302is al la adopto de eu\u0306ro en Slovakio 2009 kaj en Estonio 2011)."}, {"text_idx": "#000015", "text": "Aktualaj Aferoj en la telugua"}]