[{"text_idx": "#000000", "text": "Wikipedia's Delos as translated by GramTrans"}, {"text_idx": "#000001", "text": "La insulo de Deloso ( / \u02c8 d i\u02d0 l da \u0252 s / ;\n\u03b4\u03b1\u0342\u03bb\u03bf\u03c2), proksime de Mykonos, proksime de la centro de la Cikladoj arkipelago, estas unu el la plej gravaj mitologiaj, historiaj kaj arkeologiaj lokoj en Grekio.\nLa elfosadoj en la insulo estas inter la plej ampleksaj en Mediteranea Maro;\ndau\u0306ranta laboro okazas sub la direkto de la franca lernejo en Ateno kaj multaj el la artefaktoj trovitaj estas sur ekrano c\u0302e la Archaeological Museum of Delos (Arkeologia Muzeo de Deloso) kaj la National Archaeological Museum of Athens (Nacia Archaeological Museum de Ateno)."}, {"text_idx": "#000002", "text": "Deloso havis pozicion kiel sankta rifug\u0302ejo por jarmilo antau\u0306 olimpikulo kiun helena mitologio igis al g\u0302i la naskig\u0302loko de Apolono kaj Artemiso.\nDe g\u0302ia Sacred Harbour, la horizonto montras la du konusajn tumulojn ( bildo malsupre) kiuj identigis pejzag\u0302ojn sanktaj al diino en aliaj ejoj: tia, retenanta it antau\u0306-grekan nomon Mount Kynthos , [1] estas kronita kun rifug\u0302ejo de Zeu\u0306so."}, {"text_idx": "#000003", "text": "Establita kiel kulturcentro, Deloso havis gravecon kiun g\u0302iaj naturresursoj neniam povus esti ofertintaj.\nSimile Leto, serc\u0302ante akus\u0302antino-loko Artemiso'n kaj Apolono'n, traktis la insulon:"}, {"text_idx": "#000004", "text": "Deloso, se vi estus volanta esti la log\u0302ejo de mia filo Phoebus Apollo kaj igi lin ric\u0302a templo -;\npor neniu alia tus\u0302os vin, c\u0302ar vi trovos: kaj mi opinias ke vi neniam estos ric\u0302a je virbovoj kaj s\u0302afoj, nek portos vinjaron nek ankorau\u0306 produktos plantojn abunde.\nSed se vi havas la templon de malproksime-pafanta Apolono, c\u0302iuj viroj alportos al vi hekatombojn kaj kolektos c\u0302i tie, kaj konstanta bongusto de ric\u0302a ofero c\u0302iam ekestos, kaj vi provizos tiujn kiuj restas en vi de la mano de fremduloj;\npor vere via propra grundo estas ne ric\u0302a."}, {"text_idx": "#000005", "text": "Enketo de praaj s\u0302tonkabanoj trovitaj sur la insulo indikas ke g\u0302i estis log\u0302ita ekde la tria jarmilo BCE.\nTucidido identigas la originajn log\u0302antojn kiel piratical\nCarians kiuj estis poste forpelitaj fare de King Minos de Kreto.\nAntau\u0306 la tempo de la Odiseado la insulo jam estis [ kial?\nfama kiel la naskig\u0302loko de la g\u0302emeldioj Apolono kaj Artemiso (kvankam s\u0302ajnas ekzisti iu konfuzo de la naskig\u0302loko de Artemiso estanta au\u0306 Deloso au\u0306 la insulo Ortygia).\nEfektive, inter 900 a.K. kaj 100 p.K., sankta Deloso estis grava sektocentro, kie Dionizo estas ankau\u0306 en indico same kiel la Titaness Leto, patrino de la supre menciitaj g\u0302emeldiaj\u0302oj.\nPoste akirante Tuthelenan religian signifon, Deloso estis komence religia pilgrimado por la ionianoj."}, {"text_idx": "#000006", "text": "Kelkaj \" purigoj \" estis efektivigitaj fare de la urbos\u0302tato de Ateno en provo igi la insulon tau\u0306ga por la bonorda kultado de la dioj.\nLa unua okazis en la 6-a jarcento a.K., direktita fare de la tirano Pisistratus kiu ordonis ke c\u0302iuj tomboj ene de vido de la templo estu elfositaj kaj la korpoj movitaj al alia proksima insulo.\nEn la 5-a jarcento, dum la 6-a jaro da la peloponeza milito kaj sub instrukcio de la Delfia Orakolo, la tuta insulo estis forigita de c\u0302iuj mortaj korpoj.\nEstis tiam ordonite ke neniu devis esti permesita au\u0306 morti au\u0306 naski sur la insulo pro g\u0302ia sankta graveco kaj konservi g\u0302ian neu\u0306tralecon en komerco, c\u0302ar neniu tiam povis postuli proprieton tra heredo.\nTuj post tiu purigo, la unua kvinjara festivalo de la Delianaj ludoj estis festita tie."}, {"text_idx": "#000007", "text": "Post la Persaj Militoj la insulo ig\u0302is la natura kunveno-grundo por la Delian Ligo, fondita en 478 a.K., la kongresoj estantaj tenitaj en la templo (aparta kvartalo estis rezervitaj por fremduloj kaj la rifug\u0302ejoj de eksterlandaj diaj\u0302oj.\nLa komuna fisko de la ligo estis konservita c\u0302i tie ankau\u0306 g\u0302is 454 a.K. kiam Periklo forigis g\u0302in al Ateno."}, {"text_idx": "#000008", "text": "La insulo havis neniun produktadokapablecon por mang\u0302aj\u0302o, fibron, au\u0306 konstrulignon, kun tia estaj\u0302o importita.\nLimigita akvo estis ekspluatita kun ampleksa cisterno kaj akvedukto sistemo, putoj, kaj sanitaraj dreniloj.\nDiversaj regionoj funkciigis Agorojn (merkatoj)."}, {"text_idx": "#000009", "text": "Strab s\u0302tatoj kiuj en 166 a.K. la romianoj konvertis Deloso en liberan havenon, kiu estis parte instigita per serc\u0302ado difekti la komercon de Rodiso, tiutempe la celon de romia malamikeco."}, {"text_idx": "#000010", "text": "Romiaj borsistoj ac\u0302etis dekojn de miloj da sklavoj kaptitaj fare de la Cilicianaj piratoj au\u0306 kaptitaj en la militoj sekvante la disrompig\u0302on de la Seleu\u0306kio.\nG\u0302i ig\u0302is la centro de la sklavkomerco, kun la plej granda sklavmerkato en la pli granda regiono estanta konservita c\u0302i tie."}, {"text_idx": "#000011", "text": "La insulo estis atakita en 88 a.K. fare de la soldatoj de Mithridates VI de Pontuso, lojala malamiko de Romo, kiu mortigis proksimume 20,000 el la log\u0302antaj romianoj.\nAlia giganta atako estis de piratoj en 69 a.K.\nAntau\u0306 la fino de la unua jarcento a.K., komercvojoj s\u0302ang\u0302ig\u0302is;\nDeloso estis anstatau\u0306igita per Puteoli kiel la c\u0302efa fokuso de itala komerco kun la Oriento, kaj kiel sekto-centro ankau\u0306 g\u0302i eniris subitan malkreskon."}, {"text_idx": "#000012", "text": "Pro c\u0302i-supra historio, Deloso - male al aliaj grekaj insuloj - ne havis indig\u0302enan, memsubtenan komunumon propran.\nKiel rezulto, en pli postaj tempoj g\u0302i ig\u0302is nelog\u0302ata."}, {"text_idx": "#000013", "text": "Ekde 1872 la E\u0301cole-franc\u0327aise d'Athe\u0300ne'oj (\"franca Lernejo de Ateno\") elfosis la insulon, la komplekso de konstruaj\u0302oj de kiu kompariblas kun tiuj de Delfo kaj Olympia."}, {"text_idx": "#000014", "text": "En 1990, Unesko gravuris Deloso sur la Monda Heredaj\u0302o-Listo, citante g\u0302in kiel la \"escepte ampleksan kaj ric\u0302an\" arkeologian ejon kiu \"peras la bildon de granda kosmopolita mediteranea haveno\"."}, {"text_idx": "#000016", "text": "La greka censo en 2001 raportis populacion de 14 log\u0302antoj sur la insulo.\nLa insulo estas administre parto de la municipo de MYXYXYXkonos."}, {"text_idx": "#000018", "text": "House de Dionizo planko mozaiko"}, {"text_idx": "#000019", "text": "Statuoj c\u0302e la House de Kleopatro"}, {"text_idx": "#000021", "text": "Mozaiko sur la planko de la House de laj Delfenoj"}, {"text_idx": "#000023", "text": "^ The combination - nth- is a marker for pre-Greek words: Korinto, menthos, labyrinth, etc.\nName Artemiso and even Diana retained was Cynthia ."}, {"text_idx": "#000028", "text": "Templo de Apolono Epicurius c\u0302e Bassae"}, {"text_idx": "#000030", "text": "Deloso - malnovgreke \u0394\u03b7\u0342\u03bb\u03bf\u03c2, novgreke \u0394\u03b7\u0301\u03bb\u03bf\u03c2 - lau\u0306 PIV estas insulo en la Egea Maro, kaj sur la insulo samnoma antikva urbo. Lau\u0306 la greka mitologio la insulo estis la naskig\u0302loko de la dioj Apolono kaj Artemiso."}, {"text_idx": "#000031", "text": "Deloso akceptig\u0302is en la liston de mondaj kulturaj heredaj\u0302oj de Unesko."}]