[{"text_idx": "#000002", "text": "Archivo por meses: octubre 2011"}, {"text_idx": "#000003", "text": "Dum tiuj c\u0302i tagoj oni festas la 75-an datrevenon de la kreado de la Internaciaj Brigadoj, la organizaj\u0302o kreita dum la komenco de la hispania interna milito por grupigi la volontulojn kiuj el multaj landoj de la mondo venis helpi la respublikon kontrau\u0306 la puc\u0302o organizita de la fas\u0302ismemaj militistaj ribeluloj. Pri ili, pri la signifo de ilia lukto mi jam kelkfoje verkis tie c\u0302i. Pri ilia rilato al Esperanto, c\u0302efe per la partopreno de pluraj esperantistoj en ili, vi povas legi detale en la artikolo kiun Ulrich Lins kaj mi mem verkis por internacia prihistoria kongreso antau\u0306 kelkaj jaroj, kaj kiu estas alirebla en alia loko."}, {"text_idx": "#000004", "text": "Omag\u0302oj okazis en Madrido, en Albaceto (la urbo en Manc\u0302o, kiu estis oficiala sidejo de la Brigadoj, kaj kie ankau\u0306 dej\u0302oris nia pioniro Julio Mangada kiel registara milita c\u0302efreprezentanto), kaj nun en Barcelono, el kie la batalantoj forlasis la teritorion de Hispanio. Inter tiuj memorigoj, menciindas tiu kiu morgau\u0306 dimanc\u0302e la 30-an de oktobro organizig\u0302as sine de la Kataluna Kongreso de Esperanto. G\u0302i okazos en historia loko Fossar de la Pedrera, en Barcelono."}, {"text_idx": "#000005", "text": "Mi estis invitita partopreni en g\u0302i antau\u0306 iom da tempo. Bedau\u0306rinde, mi ne c\u0302eestos, unue pro personaj kialoj (mi vojag\u0302as tuj miavilag\u0302en), sed c\u0302efe c\u0302ar cirkonstanco, ni diru institucia, mia nomumo kiel prezidanto de Hispana Esperanto-Federacio, emigas min tenig\u0302i iom for de tiuj aktivadoj kun klara politika signifo. Ja Kataluna Esperanto-Asocio deklaras sin ne-neu\u0306trala asocio, sed HEF certe tio devas klopodi esti. Kaj kvankam mi persone salutas la omag\u0302on tie c\u0302i, en persona retejo, mi preferis resti iom pli prudenta en rolo pli institucia."}, {"text_idx": "#000006", "text": "Mi profitas la okazon por informi ke mi enretigis tie c\u0302i la katalunan tradukon de mia artikolo pri la rolo de Esperanto en la edukado de la laboristoj en Hispanio en la komenco de la pasinta jarcento, kies versio en Esperanto aperis en la libro omag\u0302e al Humphrey Tonkin, \u201cLa arto labori kune\u201d, kaj kiu jam estis antau\u0306e legebla en Esperanto kaj en la hispana. La kataluna versio aperis en lasta numero de revuo Kataluna Esperantisto, en traduko de Viktoro Sole\u0301, kaj nun g\u0302i estas pli facile alirebla."}, {"text_idx": "#000007", "text": "Dankon amikoj, kaj mi deziras bonan kongreson! (persone kaj ec\u0302 institucie)"}, {"text_idx": "#000008", "text": "Estas semanas se esta\u0301n multiplicando los homenajes a las Brigadas Internacionales, con ocasio\u0301n del 75 aniversario de su fundacio\u0301n. Los ha habido en Madrid, en Albacete, y ahora en Barcelona, lugares muy unidos a la trayectoria de estos voluntarios cuyas convicciones e ideales les trajeron a Espan\u0303a para colaborar en la lucha contra el fascismo. Asisti\u0301 a una parte del homenaje en Madrid, pero no he podido hacerlo en Barcelona, y eso que me habi\u0301an invitado a participar en uno de los que se van a llevar a cabo: el que ha organizado la Asociacio\u0301n Catalana de Esperanto para este domingo, como una de las actividades del Congreso Catala\u0301n de Esperanto."}, {"text_idx": "#000009", "text": "Y es que hubo una relacio\u0301n entre las Brigadas Internacionales y el esperanto: hubo muchos brigadistas que hablaban este idioma internacional, en el que se desarrollaron adema\u0301s numerosas acciones en defensa de la legalidad republicana. No me extiendo mucho ahora, ya que lo hice en otro escrito, del que hable\u0301 ya antes aqui\u0301, que presente\u0301 en un congreso de historia, y que se puede leer directamente en la Red. Por esta razo\u0301n la asociacio\u0301n me habi\u0301a invitado a participar en el homenaje, pero por razones personales, y tambie\u0301n llame\u0301moslas institucionales, no he podido participar. Pero si\u0301 queri\u0301a dejar constancia del acto, y animar a los barceloneses que me lean a pasarse por el Fossar de la Pedrera el domingo 30 a las 11,30."}, {"text_idx": "#000011", "text": "Gra\u0300cies amics, i bon congre\u0301s!"}, {"text_idx": "#000013", "text": "En la debato kiun Jorge Camacho kaj Renato Corsetti havis en pasinta Kongreso en Eskorialo, pri kiu mi jam komentis antau\u0306e, okazis amuza momento, utiligita por la video resumanta la kongresajn erojn. En iu momento Renato asertis ke ambau\u0306 konsentas pri diversaj lingvaj aspektoj de Esperanto, kaj specife pri la uzo de la sufikso -ujo, por krei landnomojn. G\u0302uste tiam mi atentigis ke... mi malkonsentas."}, {"text_idx": "#000014", "text": "Sed mi prenis tre serioze mian rolon kiel moderiganto, kaj do preferis ne plu konduki la diskuton al tiu temo. Fakte, la debato neeviteble tro longe fokusig\u0302is sur la t.n. neologismojn (pri kiu ankau\u0306 mi preferis ne multe esprimi mian opinion, kiun vi povas trovi en mia eseo \u00abLa normala lingvo\u00bb), kaj iom malpli ol dezirinde pri la movado, kaj do mi lasis la aferon tie estingig\u0302i."}, {"text_idx": "#000015", "text": "Sed mi revenas nun. Mian vidpunkton mi jam longe komentis en alia teksto de mia malnovstila blogo. Sed mi deziras reveni ne nur c\u0302ar eble iuj ne legis g\u0302in, sed ankau\u0306 c\u0302ar la s\u0302anco revenis post la intervjuo al Renato en Radio Vatikana (specife en tiu c\u0302i mp3-a dosiero, post minuto 7), en kiu li denove eksplikas sian pledon por uzo de ujo por la nomo de landoj. La argumentado s\u0302ajnas al mi tiel h\u0302aosa, ke finfine mi supozas ke li nur konvinkas konvinkitojn."}, {"text_idx": "#000016", "text": "Unue, li asertas ke Zamenhof fakte proponis komence sistemon simplan, en kiu la nomoj de c\u0302iuj log\u0302antoj devenas el la nomo de la lando. G\u0302uste tio kion mi defendas! Sed poste li estis konvinkita de eu\u0306ropaj parolantoj trempitaj de naciismo por kiuj tio estis tro avangarda. Nu, mi ne scias c\u0302u tiu unua propono estis historie vera, sed mi ja antau\u0306e citis liajn vortojn (en la c\u0302iam konsilindaj Lingvaj Respondoj) ke iam ni revenos al sistemo en kiu la etneco ne plu gravos:"}, {"text_idx": "#000017", "text": "\u00abPli au\u0306 malpli frue venos eble la tempo, kiam c\u0302iuj Eu\u0306ropaj landoj ricevos nomojn neu\u0306trale geografiajn\u00bb"}, {"text_idx": "#000018", "text": "Sed c\u0302efe, la ekspliko de Renato montras per preskau\u0306 nur du frazoj kian kac\u0302on ni havas en la sistemo. Jen en minuto 7:25 li diras ke en la sistemo kun -ujo la log\u0302anto log\u0302as en la lando kaj en 7:45 li tion eksplikas per la frazo Germano en Germanujo, sed tuj sekve li memorigas ke homoj kiuj log\u0302as en Rusujo povas ne esti rusoj, sed rusujanoj. Nu, se la c\u0302efa pledanto por sistemo lau\u0306dire simpla ne kapablas ekspliki c\u0302u c\u0302iuj log\u0302antoj de Rusujo estas au\u0306 ne rusoj, estas evidente ke la vorto nur respegulas mondpercepton kiun ni devus forlasi tuj, almenau\u0306 en memproklamita internacia neu\u0306trala lingvo."}, {"text_idx": "#000019", "text": "Mi simple diras Rusio por la lando kaj rusianoj por la log\u0302antoj (c\u0302iuj). Ekzistas krome la rusa lingvo kaj ruslingvuloj (au\u0306 simple rusuloj, se necese). Sed temas pri du malsamaj radikoj (rus- kaj rusi-), evidente kun rilato etimologia, sed ne geografia kaj neniel politika, kiel mi insistis aliloke."}, {"text_idx": "#000020", "text": "Pli simple, pli juste, pli neu\u0306trale kaj pli internacie. Ec\u0302 Renato kaj Jorge devus tion agnoski."}, {"text_idx": "#000021", "text": "15 de octubre, en esperanto"}, {"text_idx": "#000022", "text": "El 15 de octubre van a tener lugar manifestaciones por un cambio global en todo el mundo. Quiza\u0301s ya conozcas su manifiesto. Pero para un movimiento mundial hace falta un idioma mundial, asi\u0301 que aqui\u0301 lo tienes en esperanto."}, {"text_idx": "#000023", "text": "La 15a de oktobro, por tutmonda s\u0302ang\u0302o"}, {"text_idx": "#000024", "text": "La movado por tutmonda s\u0302ang\u0302o, kiu kunvokis manifestaciojn en la tuta planedo por la 15-a de oktobro, jam havas sian manifeston tradukitan al Esperanto. Vi povas legi unu version en la retejo de SATeH. Ankau\u0306 en tiu de SAT, kie estas troveblaj ankau\u0306 aliaj materialoj pri tiu iniciato, kiu iamaniere havis siajn radikojn en la movado de la 15-a de majo en Madrido."}, {"text_idx": "#000025", "text": "En tiu c\u0302i urbo antau\u0306videblas granda rolo de la koloro verda; ne nur c\u0302ar kelkaj amikoj probable tie renkontig\u0302os, sed ankau\u0306 la verdo estas la simbolo de la protestoj kiuj en la lastaj semajnoj multoblig\u0302is en la madrida regiono, pro la drastaj tranc\u0302oj en la bug\u0302eto de edukado kiujn aplikis la tre dekstrema regiona registaro. La instruistoj, sed ankau\u0306 lernantoj, gepatroj kaj aliaj tavoloj de la socio plu protestadas, kaj uzis t-c\u0302emizojn kun verda koloro kiel flago kontrau\u0306 tiu brutala atako de ideologoj, kiuj evidente preferas favori la privatan edukadon."}, {"text_idx": "#000026", "text": "Tiu estas nur unu ekzemplo, kiun mi komentas c\u0302ar g\u0302i rekte tus\u0302as mian familion. Sed multig\u0302as la ekzemploj, en Hispanio kaj aliloke. En Katalunio estas la sanservoj, en tuta duoninsulo la laboraj rajtoj, dum oni dedic\u0302as milionojn da eu\u0306roj al la pago de s\u0302uldoj de la bankistoj, en maljusta fiska reg\u0302imo."}, {"text_idx": "#000027", "text": "Fronte al la serc\u0302ado de individuaj au\u0306 naciaj solvoj, mi g\u0302ojas ke c\u0302ifoje la kampanjo kunvokig\u0302is tutmonde. C\u0302u ankau\u0306 vi partoprenos viaurbe?"}, {"text_idx": "#000028", "text": "Hodiau\u0306 oni celebris en Eu\u0306skio diversajn instituciajn omag\u0302ojn pro la 75-a datreveno de la unua vaska registaro, kiu j\u0302uris siajn respondecojn alian 7-an de oktobro, iom post la komencig\u0302o de la hispana intercivitana milito. Kaj kvankam mi jam en aliaj okazoj komentis tion c\u0302i, mi ne rezistas la tenton fari malgrandan personan omag\u0302on al la du esperantistoj kiu partoprenis tiun c\u0302i registaron: la socialistoj Juan Gracia kaj Santiago Aznar."}, {"text_idx": "#000029", "text": "Juan Gracia Cola\u0301s estis konsilisto pri Socia Agado, kaj havis meritplenan laboron por la protekto de la popolanaro, kaj specife de la rifug\u0302intoj kaj la infanoj. Pri li mi sufic\u0302e longe parolis dum la Eu\u0306ropa Kongreso de Bilbao en 2004, kaj do, mi preferas ligi rekte al la teksto de la konferenco."}, {"text_idx": "#000030", "text": "Santiago Aznar Sarachaga, aktiva sindikatisto, estis konsilisto pri Industrio. Pri li mi malpli parolis dum tiu kongreso, sed jam skribis pri kelkaj detaloj de lia vivo kaj lia esperantisteco en alia teksto de la antau\u0306a blogo."}, {"text_idx": "#000031", "text": "Mi estas iom kritika pri diversaj agadoj kaj tendencoj de tiu registaro. Ili ne c\u0302iam helpis la komunan bataladon kontrau\u0306 la fas\u0302ismo, preferante disvolvi propran politikon, celantan memdisponon kaj memasertadon, kiu en la fino ne evitis komunan kolapson. Sed pri la meritoj de niaj samideanoj apenau\u0306 neniu havas ian dubon, pro iliaj klopodoj en tre malfacilaj cirkonstancoj. Tre probable, helpis al ili tiu forta volonto, kiun laboristoj tiutempaj havis por supervenki siajn malavantag\u0302ojn. Ne mirinde ke ili volis lerni, kaj ke por ili Esperanto estis maniero eliri el la mallarg\u0302aj limoj, kiujn la edukado kaj la klasaj devigoj celis trudi al la laboristoj."}, {"text_idx": "#000033", "text": "Hoy se cumple el 75 aniversario del primer gobierno vasco, constituido un 7 de octubre durante la guerra civil. Aunque ya lo he comentado en alguna otra ocasio\u0301n en esta web, no queri\u0301a dejar pasar la ocasio\u0301n sin hacer un pequen\u0303o homenaje a los dos activos esperantistas que formaron parte del mismo: los socialistas Juan Gracia y Santiago Aznar."}, {"text_idx": "#000034", "text": "Juan Gracia Cola\u0301s fue consejero de Accio\u0301n Social, y llevo\u0301 a cabo una meritoria labor, muy apreciada por todos los historiadores, y especialmente por los nin\u0303os supervivientes de algunas de las campan\u0303as de apoyo a refugiados que e\u0301l organizo\u0301. Antes habi\u0301a sido responsable de las Juventudes Socialistas, teniente alcalde de Bilbao y habi\u0301a dedicado mucho tiempo y esfuerzos a las lucas pon\u0303i\u0301ticas y sindicales. Le dedique\u0301 una conferencia durante el Congreso Europeo de Esperanto de Bilbao que tuvo lugar en el 2004, y que alguna vez tengo que encontrar el tiempo de traducir o al menos resumir. Baste por el momento con decir que dio muchas conferencias y cursos sobre el esperanto, y fue durante algunos an\u0303os presidente del Grupo Esperantista de Bilbao. Fallecio\u0301 poco despue\u0301s de terminar la guerra, en el exilio, huyendo de los nazis que acababan de invadir Francia."}, {"text_idx": "#000035", "text": "Santiago Aznar Sarachaga, activo dirigente de la UGT, fue consejero de Industria. A e\u0301l le dedique\u0301 unas pinceladas en una entrada del blog anterior, aprovechando las informaciones que sobre su relacio\u0301n con el esperanto conteni\u0301a una breve semblanza autobiogra\u0301fica que me hizo llegar amablemente su nieto poli\u0301tico (en el sentido familiar), el ex dirigente peneuvista In\u0303aki Anasagasti."}, {"text_idx": "#000036", "text": "Me alegro de ese reconocimiento. Ambos son buen ejemplo de ese tipo de trabajador consciente y deseoso de educarse y superarse, que dio magni\u0301ficos dirigentes obreros, y para los que en ocasiones, como ya comente\u0301 en otro momento, el esperanto era una manera de salir de los estrechos li\u0301mites impuestos por la educacio\u0301n de aquellos an\u0303os y por los condicionantes de clase."}, {"text_idx": "#000037", "text": "No es que yo este\u0301 muy de acuerdo con algunas de las decisiones y actitudes que se tomaron en ese gobierno, pero de los me\u0301ritos de ambos apenas es posible dudar. Y no so\u0301lo como esperantistas \ud83d\ude09"}]