[{"text_idx": "#000004", "text": "La brazilibananoj \u2013 au\u0306 brazilanoj en Libano"}, {"text_idx": "#000005", "text": "La historio de libana elmigrado al Brazilo estas longa. Oni diras, ke libanaj kristanoj komencis elmigri al Brazilo en la fino de la deknau\u0306a kaj komenco de la dudeka jarcentoj, dum Libano ankorau\u0306 estis parto de la Otomana imperio. Tamen, ec\u0302 post kiam la otomanoj estis venkitaj en la Unua Mondmilito, la ondoj de libanaj elmigrintoj ne c\u0302esis. Kontrau\u0306e, la nombro altig\u0302is pro la eventoj kiuj okazis en la regiono: la starigo de la franca protektorato, la kreo de la s\u0302tato Israelo, kaj la interna milito kiu dau\u0306ris de 1975 g\u0302is 1990, kaj kau\u0306zis al ondon de migrado de libanaj islamanoj. En Brazilo tiuj libanaj enmigrintoj \u2014 konataj kiel \u201cturkoj\u201d \u2014 laboris kiel kolportistoj, komercante pri fabrikitaj produktoj kiel vestoj kaj juveloj en grandaj brazilaj urboj. Poste, multaj el ili malfermis proprajn vendejojn en komercaj centroj kiel la stratoj Vinte e Cinco de Marc\u0327o kaj Oriente en la urbocentro de San-Pau\u0306lo, s\u0302ang\u0302ante la urban pejzag\u0302on de la c\u0302efurbo kaj ankau\u0306 la manieron de komercado."}, {"text_idx": "#000006", "text": "\u201cKaj mi estas c\u0302i tie en c\u0302i karcero kie mi vidas la Bosporon...kie mi sentas la odoron de tre bongusta kibbeh varmiganta la animon de popolo en ajna strato de lando, kiu havas pli da posteuloj de Libano ol Libano mem.\u201d Bildo: William Droops en Flickr (CC BY-NC-SA 2.0)"}, {"text_idx": "#000007", "text": "Kiel kutime okazas en tiaj kazoj, komence la libananoj restis aparte de la brazila socio: ili parolis sian lingvon (la araban, sed en multaj kazoj ankau\u0306 la francan), mang\u0302is sian propran mang\u0302aj\u0302on, edukis siajn infanojn en sia propra maniero. Tamen, ne dau\u0306ris longe por ili adapti sian kulturon al la lando, kie ili eklog\u0302is, kaj baldau\u0306 ili lernis la portugalan, adaptis siajn receptojn por la ingrediencoj kiuj troveblis surloke, geedzig\u0302is kun brazilanoj de maljuna libana deveno, sed ankau\u0306 el aliaj komunumoj kiel la portugala kaj la hispana. C\u0302iuokaze, c\u0302io iris g\u0302ian naturan vojon, iliaj posteuloj plene integrig\u0302is en la lando kie ili naskig\u0302is. La ekonomia krizo kiun Brazilo suferis en la jaroj de 1980 g\u0302is 1990 rekte influas c\u0302i tiujn familiojn, dependajn de la enspezo de komercado. Multaj elektis reiri al Libano kaj rekonstrui siajn vivojn en la maljuna patrujo. Kompreneble ili ne plu estis la samaj, c\u0302ar iliaj infanoj estis denaskaj brazilanoj, kiuj ne parolas aliajn lingvojn krom la portugala. Tiu grupo estas nomata \u201cbrazilibananoj\u201d, kiel Roberto Khatlab diras en la blogo de la Konsilantaro de Brazilaj Civitanoj en la Mondo:"}, {"text_idx": "#000009", "text": "Tre interesa fenomeno okazis en Bekaa: en tiu regiono estas vilag\u0302oj, kiel Sultan Yakub, kie la unua lingvo estas nek la araba, nek la franca, sed la portugala. En sia blogo la j\u0302urnalisto Gustavo Chakra priparolas [pt] la temon kun iom da surprizo."}, {"text_idx": "#000010", "text": "Quem viaja para Sultan Yakoub e\u0301 alertado que, uma vez na cidade, pode pedir informac\u0327o\u0303es em portugue\u0302s que qualquer pessoa responde na hora. Afinal, nesta pequena vila em uma colina isolada no meio do vale do Beqaa, quase todos os mil habitantes moraram ou ainda te\u0302m um parente pro\u0301ximo que vive no Brasil. A reportagem fez o teste e, realmente, o primeiro pedestre abordado falava portugue\u0302s. Era Hussein El Jaroush. Nascido no Li\u0301bano, ele foi ha\u0301 duas de\u0301cadas para o Brasil, onde viveu por 13 anos. Passou por Salvador, Rio de Janeiro, Recife, Maceio\u0301 e, como muitos conterra\u0302neos, terminou em Santo Andre\u0301. Na cidade do ABC paulista, existe ate\u0301 uma espe\u0301cie de clube, chamado \u201cCha\u0301cara Sultan Yakoub\u201d, onde os origina\u0301rios desta vila do Li\u0301bano se reu\u0301nem nos fins de semana para jogar futebol e fazer churrasco."}, {"text_idx": "#000013", "text": "O importante para Jamal e\u0301 manter a ligac\u0327a\u0303o com o Brasil pela li\u0301ngua. Especialmente por causa do seu filho. Ele diz que sempre fala em portugue\u0302s com o menino, apesar de muitas vezes receber a resposta em a\u0301rabe."}, {"text_idx": "#000014", "text": "Por certigi la vivtenadon de la portugala inter brazilibanaj familioj, inter aliaj elementoj de la brazila kulturo, la brazila registaro establis [pt] Brazilo-Libanan Kulturan Centron en Bejruto en aprilo 2011. En merkredoj la centro \u201cmontras senpagajn filmojn por la log\u0302antoj de Bejruto, precipe brazilanoj kaj iliaj posteuloj\u201d."}, {"text_idx": "#000017", "text": "\u201cE\u0301 uma antiga reivindicac\u0327a\u0303o dos libaneses, de forma geral, e da comunidade de origem brasileira no Li\u0301bano, de modo especial\u201d, explica Roberto Medeiros, ministro-conselheiro e chefe do setor cultural da embaixada brasileira, sobre a iniciativa de fundac\u0327a\u0303o do centro. \u201cEm encontros sociais ou culturais com os membros da embaixada em Beirute, os libaneses sempre solicitavam que o governo brasileiro criasse uma instituic\u0327a\u0303o com a func\u0327a\u0303o especi\u0301fica de divulgar a li\u0301ngua portuguesa e a cultura brasileira\u201d, completa."}, {"text_idx": "#000018", "text": "Tiu c\u0302i peto estis farita dum multaj jaroj, sed dum jardekoj estis kaptita en la burokrata reto de Brazilio. Cetere, kvankam la iniciato de la Ministerio pri Eksteraj Aferoj de Brazilo estas lau\u0306dinda, g\u0302i estas ankorau\u0306 tre distanca de la c\u0302efa publiko, por kiu la centro estis kreita. Brazilanoj kiel Jamal ne povas c\u0302eesti g\u0302in, c\u0302ar ili log\u0302as en la Bekaa Valo, kie plej multaj brazilanoj estas koncentritaj. La sekva pas\u0302o estus porti instruistojn de la portugala al tiu regiono kaj ankau\u0306 kurag\u0302igi kaj apogi brazilajn kulturajn asociojn kaj aliajn kulturajn centrojn dedic\u0302itajn, ekzemple, al Latinameriko, kiel la Latinamerikaj Studoj kaj Kulturo-Centro c\u0302e la Universitato de Kaslik kaj la Projekto de Alecrim Internacia en Libano, institucio komisiita al la vivtenado de la kultura identeco de brazilaj infanoj, kiuj log\u0302as eksterlande. La tempo estas oportuna por ke Brazilo plenumu la longtempan peton de brazilanoj en Libano, sed ankau\u0306 por engag\u0302i ilin kiel perantojn en la komerco inter la du landoj."}, {"text_idx": "#000021", "text": "Meksika kolektivo kiu piratas librojn por kundividi kulturon alfrontas blokadojn"}, {"text_idx": "#000022", "text": "Germinda Casupa\u0301, c\u0302ikita indig\u0302eno fronte al fajro kaj masklismo"}, {"text_idx": "#000024", "text": "Juna kuiristo en Bakuo transformis sian apartamenton en restoracion"}, {"text_idx": "#000026", "text": "Kiel banglades\u0302aj teolaboristoj povas travivi kun taga salajro de malpli ol du dolaroj?"}]