[{"text_idx": "#000001", "text": "C\u0302iujare, la 27-an de januaro, Unuig\u0302intaj Nacioj observas la Tagon de Holokau\u0306sta Memoro. Tiutage oni funebras la milionojn da homoj kiuj perdis siajn vivojn, kaj oni honoras tiujn kurag\u0302ajn individuojn, kiuj helpis savi la vivojn de aliaj kiuj alikaze pereus. Universala Esperanto-Asocio aparte funebras la milojn da parolantoj de Esperanto kiuj mortis \u2013 inkluzive la familianojn de Ludoviko Lazaro Zamenhof, la kreinto de Esperanto."}, {"text_idx": "#000002", "text": "Lidia, filino de Zamenhof, estis murdita en la jaro 1942 en la mortigejo Treblinka. Okaze de la 80-a datreveno de s\u0302ia forpaso, UEA okazigos en 2022 diversajn arang\u0302ojn honore al la \u201cfilino de Esperanto\u201d. Lidia Zamenhof internacie aktivis por disvastigi la lingvon kaj ideojn de la patro, precipe Homaranismon, la Zamenhofan idearon de humanista universalismo. S\u0302i aktivis ankau\u0306 en la bahaa religio, kiu tiutempe subtenis Esperanton kiel internacian lingvon. La Nazia Germanio persekutis Esperanton c\u0302ar g\u0302ia kreinto estis judo kaj pro la tutmondistaj kaj homrajtaj idealoj de la Esperanto-movado. Dum restado en Usono por disvastigi la internacian lingvon kaj bahaismon, Lidia petis plilongigon de la vizo, sed estis rifuzita de la usona enmigrada instanco. S\u0302i do estis devigata reiri al Pollando. Baldau\u0306 poste, sekve de la invado de Pollando en septembro 1939, Lidia estis akuzita pri disvastigo de kontrau\u0306-nazia propagando en Usono kaj arestig\u0302is."}, {"text_idx": "#000003", "text": "Preskau\u0306 c\u0302iuj vivantaj familianoj de Zamenhof farig\u0302is viktimoj de la nazia persekutado. Lia filo Adamo estis arestita kaj, komence de 1940, mortpafita; en la jaro 1942 liaj filinoj Zofia kaj Lidia estis murditaj en Treblinka, kune kun lia fratino Ida. Nur la filo de Adamo, Ludoviko, mirakle transvivis, dank\u2019 al la propra lerto kaj la protekto de li kaj la patrino fare de Pastro Merceli Godlewski, de la Paroh\u0302o de C\u0302iuj Sanktuloj en la varsovia Placo Grzybowski. Tiel, Pastro Godlewski kaj aliaj similaj homoj helpis vivteni la esperon kiu trovig\u0302as ec\u0302 en la nomo Esperanto."}, {"text_idx": "#000004", "text": "La Esperanto-movado aparte funebras tiujn kiuj, pro sia raso au\u0306 fizika kondic\u0302o au\u0306 pro siaj politikaj au\u0306 sociaj konvinkoj, pereis per la manoj de la naziistoj. Inter ili estis multnombraj parolantoj de Esperanto en Germanio, Pollando, Hungario, C\u0302eh\u0302oslovakio kaj aliloke. Tiuj esperantistoj estis s\u0302tatoficistoj, instruistoj, kuracistoj, j\u0302urnalistoj, laboristoj \u2013 individuoj el c\u0302iuj sferoj de la vivo. Kaj inter la transvivantoj trovig\u0302is ankau\u0306 esperantistaj herooj kiuj s\u0302irmis aliajn kontrau\u0306 ekstermig\u0302o."}, {"text_idx": "#000005", "text": "Ni memoras viktimojn kiuj ne rezistis au\u0306 ne povis rezisti tiun tiranecon kaj buc\u0302adon, kaj same tiujn kiuj rezistis; kaj ni solene promesas, fronte al la ekzemplo de la Holokau\u0306sto, fari nian eblon rezisti maljustecon kie ajn kaj kiam ajn g\u0302i okazas."}, {"text_idx": "#000007", "text": "Vi komentas per via konto de ."}, {"text_idx": "#000009", "text": "Vi komentas per via konto de Facebook."}, {"text_idx": "#000011", "text": "Sciigi min retpos\u0302te pri novaj afis\u0302oj."}]