[{"text_idx": "#000000", "text": "Wikipedia's Capoeira as translated by GramTrans"}, {"text_idx": "#000001", "text": "brazila batalarto kiu kombinas elementojn de danco, 1] [2] [3 estas ]\nG\u0302i estis evoluigita en Brazilo plejparte fare de angolanoj, komence de la 16-a jarcento.\nG\u0302i estas konata pro siaj rapidaj kaj kompleksaj manovroj, c\u0302efe uzante potencon, rapidecon, kaj levilforton trans vasta gamo de piedbatoj, spinoj kaj teknikoj."}, {"text_idx": "#000002", "text": "La plej vaste akceptita origino de la vorto Kapoejro venas de la Tupi vortoj ka'a (\"g\u0302angalo\") e pu\u0302er (\"g\u0302i estis\") [ citaj\u0302o bezonis ], rilatante al la areoj de malalta vegetaj\u0302aro en la brazila interno kie fug\u0302antaj sklavoj kas\u0302us.\nTerapiisto de la arto estas nomita capoeirista ("}, {"text_idx": "#000003", "text": "En la 26-an Kapoejro de novembro 2014 estis koncedita specialan protektitan statuso kiel \"netus\u0302ebla kultura heredo\" fare de Unesko."}, {"text_idx": "#000004", "text": "Fino de sklaveco kaj malpermeso de Kapoejro"}, {"text_idx": "#000005", "text": "La historio de Capoeira komencig\u0302as kun la komenco de afrika sklaveco en Brazilo.\nEkde la 16-a jarcento, portugalaj kolonianoj komencis eksporti sklavojn al siaj kolonioj, venante plejparte de Angolo.\nBrazilo, kun sia vasta teritorio, ricevis la plej multajn el la sklavoj, preskau\u0306 40% de c\u0302iuj sklavoj senditajn tra Atlantiko.\nLa frua historio de Kapoejro dau\u0306re estas kontestata, aparte la periodo inter la 16-a jarcento kaj la komenco de la 19-a jarcento, de kiam historiaj dokumentoj estis tre malabundaj en Brazilo en tiu tempo.\nSed bus\u0302a tradicio, lingvo, kaj indico forlasas malgrandan dubon c\u0302irkau\u0306 g\u0302iaj afro-brazilaj radikoj."}, {"text_idx": "#000006", "text": "En la 16-a jarcento, Portugalio postulis unu el la plej grandaj teritorioj de la koloniaj regnoj, sed malhavis homojn por koloniigi g\u0302in, aparte laboristojn.\nEn la brazila kolonio, la portugaloj, kiel multajn eu\u0306ropajn kolonianojn, elektis uzi sklavecon por konstrui sian ekonomion."}, {"text_idx": "#000007", "text": "En g\u0302ia unua jarcento, la c\u0302efa ekonomia aktiveco en la kolonio estis la produktado kaj pretigo de sukerkano.\nPortugalaj kolonianoj kreis grandajn sukerkanbienojn nomitajn engenhos , kiu dependis de la laboro de sklavoj.\nSklavoj, vivante en malhomaj kondic\u0302oj, estis devigitaj labori forte kaj ofte suferspertis fizikan punon por malgrandaj miskondutoj."}, {"text_idx": "#000008", "text": "Kvankam sklavoj ofte plimultis ol kolonianoj, ribeloj estis maloftaj c\u0302ar la manko de armiloj, severa kolonia juro, malkonsento inter sklavoj venantaj de malsamaj afrikaj kulturoj kaj manko de scio pri la nova tero kaj g\u0302ia medio, c\u0302io el kiu kutime malinstigis la ideon de ribelo."}, {"text_idx": "#000009", "text": "En tiu medio, Kapoejro estis naskita kiel simpla metodo de supervivo.\nG\u0302i estis ilo kun kiu eskapinta sklavo, tute neekipita, povis pluvivi en la malamika, nekonata tero kaj alfronti la c\u0302ason de la capita\u0303es-do-mato, la armitajn kaj surc\u0302evalajn koloniajn agentojn kiuj estis akuzitaj je verdikto kaj kaptado de fug\u0302intoj."}, {"text_idx": "#000010", "text": "Baldau\u0306 pluraj grupoj de evitado de sklavoj kolektus kaj establus kvilombojn, primitivajn kompromisojn en longe kaj malmolaj atingi lokojn.\nKelkaj kvilomboj baldau\u0306 pliig\u0302us en grandeco, altirante pli fug\u0302antajn sklavojn, brazilajn indig\u0302enojn kaj ec\u0302 eu\u0306ropanojn evitantajn la leg\u0302on au\u0306 kristanan ekstremismon.\nKelkaj kvilomboj kreskus al grandega grandeco, ig\u0302ante reala sendependa multetna s\u0302tato."}, {"text_idx": "#000011", "text": "C\u0302iutageco en kvilombo ofertis liberecon kaj la s\u0302ancon revivigi tradiciajn kulturojn for de kolonia subpremo.\nEn tiu speco de multetna komunumo, konstante minacita fare de portugalaj koloniaj soldatoj, Kapoejro evoluis de supervivilo g\u0302is batalarto temigis militon."}, {"text_idx": "#000012", "text": "La plej granda kvilombo, la Quilombo dos Palmares, konsistis el multaj vilag\u0302oj kiuj dau\u0306ris pli ol jarcenton, rezistante almenau\u0306 24 malgrandajn atakojn kaj 18 koloniajn invadojn.\nPortugalaj soldatoj foje diris ke g\u0302i prenis pli ol unu dragono por kapti kvilombomilitiston, c\u0302ar ili defendus sin kun strange kortus\u0302a militanta tekniko.\nLa provinca guberniestro deklaris \"ke estas pli forte venki kvilombon ol la nederlandaj invadantoj.\""}, {"text_idx": "#000013", "text": "En 1808, la princo kaj estonta reg\u0302o Dom Joa\u0303o VI, kune kun la portugala tribunalo, eskapis al Brazilo de la invado de Portugalio de la soldatoj de Napoleona.\nAntau\u0306e ekspluatis nur por g\u0302iaj naturresursoj kaj krudvarkultivaj\u0302oj, la kolonio finfine komencis formig\u0302i kiel nacio.\nLa portugala monopolo efike venis al fino kiam brazilaj havenoj malfermig\u0302is por komerco kun g\u0302entilaj eksterlandaj nacioj.\nTiuj grandurboj kreskis en graveco kaj brazilanoj ricevis permeson produkti oftajn produktojn unufoje postulatajn por esti importitaj de Portugalio, kiel ekzemple vitro."}, {"text_idx": "#000014", "text": "Registroj de Kapoejropraktikoj ekzistis ekde la 18-a jarcento en Rio-de-J\u0302anejro, Salvador kaj Recife.\nPro urbokernkresko, pli da sklavoj estis alportitaj al grandurboj kaj la pliig\u0302o en societa vivo en la grandurboj igita Kapoejro pli elstara kaj permesis al g\u0302i esti instruita kaj trejnita inter pli da homoj.\nC\u0302ar Kapoejro ofte estis uzita kontrau\u0306 la kolonia gardisto, en Rio la kolonia registaro provis subpremi g\u0302in kaj establis severajn fizikajn punojn al g\u0302ia praktiko."}, {"text_idx": "#000015", "text": "Abundaj datenoj de policraportoj de la 1800s-spektakloj ke multaj sklavoj kaj liberaj koloraj homoj estis arestitaj por trejnado de Kapoejro:"}, {"text_idx": "#000016", "text": "\"De 288 sklavoj kiuj membrigis la Calabouc\u0327o-malliberejon dum la jaroj 1857 kaj 1858, 80 (31%) estis arestitaj por Kapoejro, kaj nur 28 (10.7%) por forkuri.\nEl 4,303 arestoj en Rio-polico malliberigas en 1862, 404 arestitoj - preskau\u0306 10% - estis arestitaj por Kapoejro.\""}, {"text_idx": "#000017", "text": "Antau\u0306 la fino de la 19-a jarcento, sklaveco estis sur la rando de forirado la brazila Imperio.\nKialoj inkludis kreskantajn kvilombajn milicatakojn en plantejoj kiuj dau\u0306re uzis sklavojn, la rifuzon de la brazila armeo por trakti fug\u0302intojn kaj la kreskon de brazilaj kontrau\u0306sklavecistmovadoj.\nLa Empiro provis moligi la problemojn kun leg\u0302oj por limigi sklavecon, sed finfine Brazilo rekonus la finon de la institucio la 13-an de majo 1888, kun leg\u0302o nomita Lei A\u0301urea (Ora Juro), aprobita fare de imperia parlamento kaj subskribita fare de Princess Isabel."}, {"text_idx": "#000018", "text": "Tamen, liberaj iamaj sklavoj nun sentig\u0302is forlasitaj.\nLa plej granda parto de ili havis nenie vivi, neniujn laborlokojn kaj estis malestimitaj fare de brazila socio, kiu kutime rigardis ilin kiel maldiligentajn laboristojn.\nAnkau\u0306, nova enmigrado de Eu\u0306ropo kaj Azio forlasis la plej multajn iamajn sklavojn kun neniu dungado."}, {"text_idx": "#000019", "text": "Baldau\u0306 capoeiristaj komencis uzi siajn kapablojn lau\u0306 netradiciaj manieroj.\nKrimuloj kaj militc\u0302efoj utiligis capoeiristajn kiel korpgardistojn kaj asasinon.\nGrupoj de capoeiristaj, konataj kiel Maltoj, trudeniris Rio-de-J\u0302anejron.\nEn 1890, la j\u0302us deklarita brazila respubliko dekretis la malpermeson de Kapoejro en la tuta lando.\nSocicirkonstancoj estis kaosaj en la brazila c\u0302efurbo, kaj policraportoj identigis Kapoejron kiel avantag\u0302o en batalado."}, {"text_idx": "#000020", "text": "Post la malpermeso, c\u0302iu civitano kaptis trejnantan Kapoejron, en batalo au\u0306 pro iu alia kialo, estus arestita, torturita kaj ofte mutilita fare de la polico.\n[ citaj\u0302o bezonis ] Kulturaj praktikoj, kiel ekzemple la roda de Kapoejro, estis faritaj en malproksimaj lokoj kun gardostarantoj por averti kontrau\u0306 kontaktado de polico."}, {"text_idx": "#000021", "text": "De la 1920-aj jaroj, Kapoejrosubpremo malkreskis.\nMestre Bimba de Salvador, forta batalanto en kaj lau\u0306leg\u0302aj kaj kontrau\u0306leg\u0302aj bataloj, renkontig\u0302is kun sia estonta studento, Cisnando Lima.\nAmbau\u0306 opiniis ke Kapoejro perdis siajn militemajn radikojn pro la uzo de sia ludema flanko por distri turistojn.\nBimba komencis evoluan la unua sistema trejna metodo por Kapoejro, kaj en 1932 fondis la unuan Kapoejrolernejon.\nKonsilita fare de Cisnando, Bimba vokis sian stilon Luta Regional Baiana (\"regiona batalo de Bahio \"), c\u0302ar Kapoejro dau\u0306re estis kontrau\u0306leg\u0302a en nomo."}, {"text_idx": "#000022", "text": "En 1937, Bimba fondis la lernejon Centro de Cultura Fi\u0301sica e Luta Regional, kun permeso de la Sekretario de Eduko de Salvador ( Secretaria da Educac\u0327a\u0303o, Sau\u0301de e Assiste\u0302ncia de Salvador).\nLia laboro estis tre bone ricevita, kaj li instruis Kapoejron al la kultura elito de la grandurbo.\nJe 1940, Kapoejro finfine perdis sian kriman implicon kaj estis leg\u0302igita."}, {"text_idx": "#000023", "text": "La regiona stilo de Bimba ombris tradiciajn capoeiristajn, kiuj dau\u0306re estis malfiditaj fare de socio.\nTio komencis s\u0302ang\u0302ig\u0302i en 1941 kun la fondo de Centro Esportivo de Capoeira Angola (CECA) de Majstro Pastinha.\nSituante en la Salvador-najbareco de Pelourinho, tiu lernejo altiris multajn tradiciajn capoeiristajn.\nKun la eminenteco de CECA, la tradicia stilo estis nomita Capoeira Angolo.\nLa nomo derivita de brincar de Angolo (\"pozanta kiel Angolo\"), esprimo uzita en la 19-a jarcento en kelkaj lokoj.\nSed g\u0302i ankau\u0306 estis adoptita fare de aliaj majstroj, inkluzive de kelkaj kiu ne sekvis la stilon de Pastinha."}, {"text_idx": "#000024", "text": "Kapoejro nuntempe estas ne nur batalarto, sed aktiva eksportfirmao de brazila kulturo c\u0302ie en la mondo.\nEkde la 1970-aj jaroj, Kapoejromestre'oj komencis elmigri kaj instrui g\u0302in en aliaj landoj.\nNuna en multaj landoj sur c\u0302iu kontinento, c\u0302iu Jarkapoejro altiras milojn da eksterlandaj studentoj kaj turistojn al Brazilo.\nFremdaj capoeiristaj funkcias forte por lerni portugalan por pli bone kompreni kaj ig\u0302i parto de la arto.\nFamaj Kapoejromestre'oj ofte instruas eksterlande kaj establas siajn proprajn lernejojn.\nKapoejro-prezentoj, normale teatraj, akrobataj kaj kun nur malmulte da martieco, estas oftaj vidindaj\u0302oj c\u0302irkau\u0306 la mondo."}, {"text_idx": "#000025", "text": "La batalartaspekto dau\u0306re c\u0302eestas kaj dau\u0306re kas\u0302vestig\u0302is, igante multajn ne-terapiistojn ignori sian c\u0302eeston.\nTrompado iam c\u0302eestas kaj fakulaj capoeiristaj ec\u0302 povas kas\u0302vesti atakon kiel g\u0302entila gesto."}, {"text_idx": "#000026", "text": "Simbolo de la brazila kulturo, simbolo de la etna amalgamo kiu karakterizas Brazilon, al simbolo de rezisto al la subpremo, Kapoejron sendube s\u0302ang\u0302is g\u0302ian bildon kaj konvenis fonto de fiereco al brazilaj homoj.\nKapoejro estas oficiale konsiderita netus\u0302ebla kultura heredo de Brazilo."}, {"text_idx": "#000027", "text": "Kapoejro estas rapida kaj multflanka batalarto kiu estas historie temigis bataladon plimultis au\u0306 en teknologia malavantag\u0302o.\nLa stilo emfazas uzi malsupran korpoparton por piedbati, balai kaj preni malsupren kaj supran korpoparton por helpi tiujn movadojn kaj foje ataki ankau\u0306.\nG\u0302i havas serion de kompleksaj pozicioj kaj korppozojn kiuj estas intencitaj esti c\u0302enitaj en senc\u0302esa fluo, por striki, eviti kaj movig\u0302i sen rompado de movig\u0302o, transigante la stilon kun karakteriza neantau\u0306direbleco kaj c\u0302iuflankeco."}, {"text_idx": "#000028", "text": "La ginga (lau\u0306litere: s\u0302ancelig\u0302ema malantau\u0306a kaj antau\u0306en;\nsvingi) estas la fundamenta movado en Kapoejro, grava kaj por atako kaj defendceloj.\nG\u0302i havas du c\u0302efajn celojn.\nOni devas konservi la capoeiristan en stato de konstanta movig\u0302o, malhelpante lin au\u0306 s\u0302in esti dau\u0306re kaj facila celo.\nLa alia, uzanta ankau\u0306 falsaj\u0302ojn kaj s\u0302ajnmanovrojn, devas misinformi, malsag\u0302ulo, trompas la kontrau\u0306ulon, lasanten ilin malfermaj por atako au\u0306 kontrau\u0306atako."}, {"text_idx": "#000029", "text": "La atakoj en la Kapoejro devus esti faritaj kiam s\u0302anco ekestas, kaj kvankam ili povas esti antau\u0306itaj per s\u0302ajnmanovroj au\u0306 piketas, ili devas esti precizaj kaj decidaj, kiel rekta piedbato al la kapo, vizag\u0302o au\u0306 decida korpoparto, au\u0306 forta prenlanugo.\nLa plej multaj Kapoejratakoj estas faritaj kun la gamboj, kiel rekta au\u0306 kirlanta piedbatojn, rasteirajn (gambo balaas), tesouras- au\u0306 genuostrikojn.\nKubutstrikoj, stampiloj kaj aliaj formoj de prenlanugoj kompletigas la c\u0302efliston.\nLa c\u0302efstriko estas gravega kontrau\u0306atakmovo."}, {"text_idx": "#000030", "text": "La defendo estas bazita sur la principo de ne-rezisto, intencante eviti atakon uzantan evitemajn movojn anstatau\u0306e de blokado de g\u0302i.\nAvoids estas nomita eskvivas, kiuj dependas de la direkto de la atako kaj intenco de la defendanto, kaj povas esti faritaj starante au\u0306 kie mano premas la planko.\nBloko devus nur esti farita kiam la esquiva estas tute ne-realigebla.\nTiu militanta strategio permesas rapidajn kaj neantau\u0306videblajn kontrau\u0306atakojn, la kapablon temigi pli ol unu kontrau\u0306ulon kaj alfronti malplenmanan armitan kontrau\u0306ulon."}, {"text_idx": "#000031", "text": "Serio de ruloj kaj akrobatado (kiel la korporadumoj nomitaj au\u0301 au\u0306 la transiran pozicion nomitan negativa) permesas al la capoeirista rapide venki prenlanugon au\u0306 perdon de ekvilibro, kaj poziciigi sin c\u0302irkau\u0306 la agresemulo por direktig\u0302i al atako.\nG\u0302i estas tiu kombinaj\u0302o de atakoj, defendo kaj movig\u0302eblo kiu donas al Kapoejro it perceptitan \"fluecon\" kaj koregrafi-similan stilon."}, {"text_idx": "#000032", "text": "Tra la plej granda parto de g\u0302ia historio en Brazilo, Kapoejro ofte havis armilojn kaj armiltrejnadon, fone de sia stratbatalad naturo.\nCapoeiristas kutime portis tranc\u0302ilojn kaj bladeis armilojn kun ili, kaj la Berimbao povus esti uzita por kas\u0302i tiujn interno, au\u0306 ec\u0302 por ig\u0302i sin armilo alkroc\u0302ante klingon al sia pinto.\nLa tranc\u0302ilo au\u0306 razilo estis uzitaj en stratrodaj kaj/au\u0306 kontrau\u0306 malkas\u0302e malamikaj kontrau\u0306uloj, kaj estus tiritaj rapide al piko au\u0306 oblikvo.\nAliaj kas\u0302ejoj por la armiloj inkludis c\u0302apelojn kaj ombrelojn."}, {"text_idx": "#000033", "text": "Mestre Bimba inkludita en sia instruo kurso de especializac\u0327a\u0303o au\u0306 specialig\u0302kurso en kiuj al la lernantoj estus instruitaj defendoj kontrau\u0306 tranc\u0302iloj kaj pafiloj, same kiel la uzokutimo de tranc\u0302ilo, rekta razilo, falc\u0302ilo, klubo, kanfolo (dueg\u0302a ponardo), faca\u0303o ( mac\u0302eto) kaj tira-teima ( kanoglavo).\nSur diplomig\u0302ado, lernantoj ricevis rug\u0302an koltukon kiu markis ilian specialaj\u0302on.\nTiu kurso estis malfacile uzita, kaj estis c\u0302esita post iom da tempo.\nPli ofta kutimo praktikita de Bimba kaj liaj studentoj, aliflanke, kas\u0302eme donis armilon al ludanto antau\u0306 jogo en ordo por ili por uzi g\u0302in por ataki ilian kontrau\u0306ulon sur la signo de Bimba, kie la devo de la alia ludanto devas senarmigi ilin."}, {"text_idx": "#000034", "text": "Tiu armiltrejnado preskau\u0306 estas tute forestanta en nuna Kapoejrinstruo, sed kelkaj grupoj dau\u0306re trejnas la uzon de raziloj por ceremonia uzokutimo en la rodas."}, {"text_idx": "#000035", "text": "Ludanta Kapoejro estas kaj ludo kaj metodo de trejnado de la apliko de Kapoejromovadoj en s\u0302ajniga batalo.\nG\u0302i povas esti ludita ie ajn, sed g\u0302i kutime faris enen rodan.\nDum la ludo la plej multaj Kapoejromovoj estas uzitaj, sed capoeiristaj kutime evitas uzi stampilojn au\u0306 kubutstrikojn se g\u0302i ne estas tre agresema ludo."}, {"text_idx": "#000036", "text": "La ludo kutime ne temigas frapi malsupren au\u0306 detrui la kontrau\u0306ulon, prefere g\u0302i emfazas kapablon.\nCapoeiristas ofte preferas fidi je prenlanugo kiel rasteira, tiam permesante al la kontrau\u0306ulo resanig\u0302i kaj eniri reen en la ludon.\nOni ankau\u0306 tre ofte bremsas piedbatcolojn antau\u0306 trafado de la celo, tiel ke capoeirista povas devigi superecon sen la bezono de vundado de la kontrau\u0306ulo.\nSe kontrau\u0306ulo evidente ne povas eviti atakon, ekzistas neniu kialo kompletigi g\u0302in.\nTamen, inter du alt-spertaj capoeiristaj, la ludo povas ig\u0302i multe pli agresema kaj dang\u0302era.\nCapoeiristaj tendencas eviti montri tiun specon de ludo en prezentoj au\u0306 al la popolo."}, {"text_idx": "#000037", "text": "La roda (prononcita [\u02c8\u0281od\u0250] ) estas cirklo formita per capoeiristaj kaj Kapoejraj muzikaj instrumentoj, kie c\u0302iu partoprenanto kantas la tipajn kantojn kaj aplau\u0306das siajn manojn sekvante la muzikon.\nDu capoeiristaj eniras la rodan kaj ludas la ludon lau\u0306 la stilo postulita per la muzika ritmo.\nLa ludo finig\u0302as kiam unu el la muzikistoj tenanta Berimbaon determinas al g\u0302i, kiam unu el la capoeiristaj decidas foriri au\u0306 voki la finon de la ludo au\u0306 kiam alia capoeirista interrompas la ludon por komenci ludadon, au\u0306 kun unu el la nunaj ludantoj au\u0306 kun alia capoeirista."}, {"text_idx": "#000038", "text": "En roda c\u0302iu kultura aspekto de Kapoejro trovig\u0302as, ne nur la militema flanko.\nFlugakrobatiko estas ofta en prezentroda, dum ne vidite kiel ofte en pli grava unu.\nPrenlanugoj, aliflanke, estas oftaj en grava roda sed malofte vidita en prezentoj."}, {"text_idx": "#000039", "text": "bapto) estas ceremonia roda kie novaj studentoj estos rekonitaj kiel capoeiristaj kaj earn sia unua diplomig\u0302o.\nAnkau\u0306 pli spertaj studentoj povas iri supren en rango, depende de siaj kapabloj kaj Kapoejrokulturo.\nEn Capoeira Regional, batizado de Mestre Bimba estis la unuan fojon kiam nova studento ludus Kapoejron sekvantan la sonon de la Berimbao."}, {"text_idx": "#000040", "text": "Studentoj eniras la rodan kontrau\u0306 altranga capoeirista (kiel ekzemple instruisto au\u0306 majstro) kaj normale la ludo finig\u0302as kie la studento estas prenita malsupren.\nEn kelkaj kazoj la pli sperta capoeirista povas jug\u0302i la prenlanugon nenecesa.\nSekvi la batizadon la novan diplomig\u0302on, g\u0302enerale en la formo de s\u0302nureto, ricevas."}, {"text_idx": "#000041", "text": "Tradicie, la batizado estas la momento kiam la nova terapiisto venas au\u0306 formaligas sian au\u0306 s\u0302ian homsimilidon (moknomo).\nTiu tradicio estis kreita reen kiam Kapoejropraktiko estis konsiderita krimo.\nPor eviti havi problemojn kun la leg\u0302o, capoeiristaj prezentus sin en la Kapoejrokomunumo nur memstare moknomoj.\nTiel se capoeirista estus kaptita fare de la polico, li estus nekapabla identigi siajn kunulajn capoeiristajn, ec\u0302 kiam torturite."}, {"text_idx": "#000042", "text": "Apelidos povas veni de multaj malsamaj aj\u0302oj, kiel ekzemple fizika karakterizaj\u0302o (kiel esti alta au\u0306 granda), kutimo (kiel rideti au\u0306 trinkado de ankau\u0306 multo), loko de naskig\u0302o, speciala kapablo, besto, au\u0306 sensignifaj aj\u0302oj."}, {"text_idx": "#000043", "text": "Ec\u0302 se homsimilidoj au\u0306 tiuj moknomoj ne estas necesaj plu, la tradicio dau\u0306re estas tre vivanta ne nur en Kapoejro sed en multaj aspektoj de brazila kulturo."}, {"text_idx": "#000044", "text": "Chamada signifas \"voko\" kaj povas okazi en iu tempo dum roda kie la ritmoangolo estas ludita.\nOkazas kiam unu ludanto, kutime al la pli progresintan unu, telefonas lia au\u0306 s\u0302ia kontrau\u0306ulo al danceca rito.\nLa kontrau\u0306ulo tiam kontaktas la alvokanton kaj renkontas lin au\u0306 s\u0302in por piediri flank-al-flanke.\nPost g\u0302i ambau\u0306 rekomencas normalan ludon."}, {"text_idx": "#000045", "text": "Dum g\u0302i povas s\u0302ajni kiel pau\u0306zotempo au\u0306 danco, la chamada estas fakte kaj kaptilo kaj testo, c\u0302ar la alvokanto j\u0302us rigardas por vidi c\u0302u la kontrau\u0306ulo lasos sian gardiston malsupren tiel s\u0302i povas prezenti prenlanugon au\u0306 strikon.\nG\u0302i estas kritika situacio, c\u0302ar ambau\u0306 ludantoj estas vundeblaj pro la proksima proksimeco kaj potencialo por surprizatako.\nG\u0302i ankau\u0306 estas ilo por spertaj terapiistoj kaj c\u0302ampionoj pri la arto testi la konscion de studenta kaj montri kiam la studento lasis sin sincera al atako."}, {"text_idx": "#000046", "text": "La uzo de la chamada povas rezultigi tre evoluintan signifon de konscio kaj helpas al terapiistoj lerni la subtilecojn de anticipado de la kas\u0302aj intencoj de alia persono.\nLa chamada povas esti tre simpla, konsistante sole el la bazelementoj, au\u0306 la rito povas esti tre kompleksa inkluzive de konkurenciva dialogo de trompado, au\u0306 ec\u0302 teatraj plibeligoj."}, {"text_idx": "#000048", "text": "La volta ao kiun mundo okazas al post inters\u0302ang\u0302o de movadoj atingis konkludon, au\u0306 post okazis interrompo en la harmonio de la ludo.\nEn c\u0302iu el ambau\u0306 de tiuj situacioj, unu ludanto komencos c\u0302irkau\u0306promeni la perimetro de la cirklo maldekstrume, kaj la alia ludanto eniros la voltan aomundon en la kontrau\u0306a parto de la roda, antau\u0306 revenado al la normala ludo."}, {"text_idx": "#000049", "text": "Malandragem estas vorto kiu venas de malandro, kio signifas personon kiu posedas ruzaj\u0302on same kiel mali\u0301cian (malico).\nTio, aliflanke, misinformas kiel la signifo de malicia en Kapoejro estas la kapacito kompreni iun intencojn.\nEn Brazilo, viroj kiuj utiligis straton doloretas por fari porvivaj\u0302on estis nomitaj malandroj.\nPoste la signifo disetendig\u0302is, indikante personon kiu estas rapida pensulo en trovado de solvo por problemo."}, {"text_idx": "#000050", "text": "En Kapoejro, malandragem estas la kapablo rapide kompreni la agresemajn intencojn de kontrau\u0306ulo, kaj dum batalo au\u0306 ludo, malsag\u0302ulo, truko kaj trompi lin."}, {"text_idx": "#000051", "text": "Simile capoeiristaj utiligas la koncepton de mandinga.\nMandinga povas esti tradukita \"magio\" au\u0306 \"sorc\u0302o\", sed en Kapoejro mandingueiro estas sag\u0302a batalanto, kapabla trompi la kontrau\u0306ulon.\nMandinga estas delikata kaj strategia kvalito de la ludo, kaj ec\u0302 certa estetiko, kie la ludo estas esprimplena kaj en tempoj teatra, precipe en la Angola stilo.\nLa radikoj de la esprimo mandingueiro estus persono kiu havis la magiokapablon eviti damag\u0302on pro protekto de la Orixa\u0301s."}, {"text_idx": "#000052", "text": "Alterne Mandinga estas maniero diri Mandinka (kiel en la Mandinka Nacio) kiuj estas konata kiel \"muzikaj c\u0302asistoj\".\nKiu rekte ligas en la esprimon \"vadiac\u0327a\u0303o\".\nVadiac\u0327a\u0303o estas la muzika migranto (per fluto en mano), vojag\u0302anto, vagabondo."}, {"text_idx": "#000053", "text": "Muziko estas integrita al Kapoejro.\nG\u0302i metas la takton kaj stilon de ludo kiu estas ludota ene de la roda.\nTipe la muziko estas formita per instrumentoj kaj kantado.\nRitmo, kontrolita per tipa instrumento nomita Berimbao, devias de tre malrapida tre fasti, depende de la stilo de la roda."}, {"text_idx": "#000054", "text": "Kapoejro-instrumentoj estas disponitaj en vico nomita bateria.\nG\u0302i estas tradicie formita per tri berimbaus, du pandeiroj, tri atabakve, unu agogo\u0302 kaj unu ganza\u0301, sed tiu formato povas varii dependi de la tradicioj de la Kapoejrogrupo au\u0306 la roda stilo."}, {"text_idx": "#000055", "text": "La Berimbao estas la gvida instrumento, determini la takton kaj stilon de la muziko kaj ludo ludis.\nDu malalta tonaltberimbaus (nomita berra-boi kaj me\u0301dio) formas la bazon kaj alta Tonaltberimbao (nomita aldviolono) faras variojn kaj improvizojn.\nLa aliaj instrumentoj devas sekvi la ritmon de la Berimbao, liberan varii kaj improvizi iomete, dependante sur la muzika stilo de la Kapoejrogrupo."}, {"text_idx": "#000056", "text": "C\u0302ar la capoeiristaj s\u0302ang\u0302as sian ludstilon signife sekvante la bireton de la Berimbao, kiu metas la rapidecon de la ludo, stilon kaj agresemon, estas vere la muziko kiu movas Kapoejroludon."}, {"text_idx": "#000057", "text": "Multaj el la kantoj estas kantitaj en voko kaj respond formato dum aliaj estas en la formo de rakonto.\nCapoeiristaj kantas koncerne vasta gamo de subjektojn.\nKelkaj kantoj temas pri historio au\u0306 rakontoj de famaj capoeiristaj.\nAliaj kantoj provas inspiri ludantojn por s\u0302ajnigi esti pli bonaj.\nKelkaj kantoj temas pri kio okazas ene de la roda.\nFoje la kantoj temas pri vivo au\u0306 amo perdita.\nAliaj havas facilaniman kaj ludeman kantotekston."}, {"text_idx": "#000058", "text": "Ekzistas kvar bazaj specoj de kantoj en Kapoejro, la Ladai\u0301nha, Chula, Corrido kaj Quadra.\nLa Ladai\u0301nha estas rakontsoloo kantita nur komence de roda, ofte per mestre (majstro) au\u0306 plej respektata capoeirista donaco.\nLa soloo estas sekvita per louvac\u0327a\u0303o, voko kaj respondpadrono kiu kutime dankas dion kaj onies majstron, inter aliaj aj\u0302oj.\nC\u0302iu voko estas kutime ripetita lau\u0306vorta fare de la respondantoj.\nLa Chula estas kanto kie la kantistparto estas multe pli granda ol la refrenkorusrespondo, kutime ok kantistversoj por unu refrenkorusrespondo, sed la proporcio povas varii.\nLa Corrido estas kanto kie la kantistparto kaj la refrenkorusrespondo estas egalaj, normale du versoj per du respondoj.\nFinfine, la Quadra estas kanto kie la sama verso estas ripetita kvar fojojn, au\u0306 tri kantistversoj sekvitaj per unu refrenkorusrespondo, au\u0306 unu verso kaj unu respondo."}, {"text_idx": "#000059", "text": "Kapoejro-kantoj povas paroli pri praktike io ajn, estante g\u0302i c\u0302irkau\u0306 historia fakto, fama capoeirista, sensignifaj vivofaktoj, kas\u0302aj mesag\u0302oj por ludantoj, io ajn.\nImprovizo estas gravega ankau\u0306, kantante kanton kiun la c\u0302efkantisto povas s\u0302ang\u0302i la kantotekston de la muziko, rakontante io ke tio okazas en au\u0306 ekster la roda."}, {"text_idx": "#000060", "text": "Determini stilojn en Kapoejro estas malfacila, de kiam ekzistis neniam unueco en la origina Kapoejro, au\u0306 instrumetodon antau\u0306 la jardeko de 1920.\nTamen, disig\u0302o inter du stiloj kaj sub-stila estas vaste akceptita."}, {"text_idx": "#000061", "text": "Capoeira Angolo rilatas al c\u0302iu Kapoejro kiu konservas la tradiciojn tenis antau\u0306 la kreado de la Regiona stilo."}, {"text_idx": "#000062", "text": "Ekzisti en multaj partoj de Brazilo ekde koloniaj tempoj, plej precipe en la grandurboj de Rio-de-J\u0302anejro, Salvador kaj Recife, estas maleble rakonti kie kaj kiam Capoeira Angolo komencis preni g\u0302ian nunan formon.\nLa nomo Angolo komencas jam la komenco de sklaveco en Brazilo, kiam afrikanoj, prenitaj al Luando esti ekspeditaj al la Amerikoj, estis alvokitaj Brazilaj \"nigruloj de Angolo\", nekonsiderante sia nacieco.\nEn kelkaj lokoj de Brazilaj homoj nomus Kapoejron \"pozado de kiel Angolo\" kaj, lau\u0306 Mestre Noronha, la Kapoejrolernejo Centro de Capoeira Angola Conceic\u0327a\u0303o da Praia, kreita en Bahio, jam utiligis la nomon Capoeira Angola kontrau\u0306leg\u0302e en la komenco de la 1920 jardeko."}, {"text_idx": "#000063", "text": "La nomo Angolo estis finfine eternigita fare de Mestre Pastinha c\u0302e la 23-an de februaro 1941, kiam li malfermis la Centro Esportivo de capoeira Angolo (CECA).\nPastinha preferis la ludicaspektojn de la ludo prefere ol la militema flanko, kaj estis multe respektita fare de agnoskitaj Kapoejromajstroj.\nBaldau\u0306 multaj aliaj majstroj adoptus la nomon Angolo, ec\u0302 tiujn kiuj ne sekvus la stilon de Pastinha."}, {"text_idx": "#000064", "text": "La idealo de Capoeira Angolo devas konservi Kapoejron kiel proksima al siaj radikoj kiel eble.\nKarakterizite per estanta strategia, kun kas\u0302irantaj movadoj ekzekutitaj starante au\u0306 proksime de la planko depende de la situacio por alfronti, g\u0302i aprezas la tradiciojn de mali\u0301cia, malandragem kaj neantau\u0306direbleco de la origina Kapoejro."}, {"text_idx": "#000065", "text": "Tipa muzika bateria formacio en roda de Capoeira Angolo estas tri berimbaus, du pandeiroj, unu atabakve, unu agogo\u0302 kaj unu ganzua\u0301."}, {"text_idx": "#000066", "text": "Capoeira Regional komencis preni formon en la 1920 jardeko, kiam Mestre Bimba renkontis sian estontan studenton, Jose\u0301 Cisnando Liman.\nAmbau\u0306 kredis ke Kapoejro perdis sian militeman flankon kaj finis ke ekzistis bezono restrukturi g\u0302in.\nBimba kreis sian seque\u0302ncias de ensino (instrukombinaj\u0302oj) kaj kreis la unuan instrumetodon de Kapoejro.\nKonsilita fare de Cisnando, Bimba decidis voki sian stilon Luta Regional Baiana, kiam Kapoejro dau\u0306re estis kontrau\u0306leg\u0302a en tiu tempo."}, {"text_idx": "#000067", "text": "La fundamento de Capoeira Regional estas la origina Kapoejro sen multaj el la aspektoj kiuj estis nepraktikaj en reala batalo, kun malpli preteksto kaj pli da objektiveco.\nTrejnado estis plejparte temigis atakon, evitadon kaj kontrau\u0306atakon, donante altan gravecon al precizeco kaj disciplino.\nBimba ankau\u0306 aldonis kelkajn movojn de aliaj artoj, precipe la batukve, malnovan stratbatalan ludon trejnitan fare de lia patro.\nUzo de saltoj au\u0306 aerakrobacy estis dau\u0306rigita al minimumo, c\u0302ar unu el siaj fundamentoj c\u0302iam konservis almenau\u0306 unu manon au\u0306 piedon firme alkroc\u0302itan al la grundo.\nMestre Bimba ofte diris, \" oka\u0303on e\u0301 amiko faras capoeiristan \" (la planko estas amiko al la capoeirista)."}, {"text_idx": "#000068", "text": "Capoeira Regional ankau\u0306 lanc\u0302is la unuan estran metodon en Kapoejro.\ncalouro (unuajarulo), formumado- (finstudinta) kaj formumadespecializado (specialisto).\nKiam studento kompletigis kurson, speciala festadceremonio estis havita rezulti kie silka koltuko estas ligita c\u0302irkau\u0306 la kolo de la capoeirista."}, {"text_idx": "#000069", "text": "La tradicioj de roda kaj Kapoejroludo estis konservitaj, estante uzitaj por meti en uzon kio estis lernita dum trejnado.\nLa arang\u0302o de muzikaj instrumentoj, aliflanke, estis s\u0302ang\u0302ita, estante farita per ununura Berimbao kaj du pandeiroj."}, {"text_idx": "#000071", "text": "En la 1970-aj jaroj miksita stilo komencis preni formon, kun terapiistoj prenas la aspektojn kiun ili pripensis pli gravaj de kaj Regiona kaj Angolo.\nPrecipe pli akrobata, tiu sub-stila estas vidita per iuj kiel la natura evoluo de Kapoejro, de aliaj kiel fus\u0302miksado au\u0306 ec\u0302 misinterpreto de Kapoejro."}, {"text_idx": "#000072", "text": "Nuntempe la etikedo Contempora\u0302nea validas por iu Kapoejrogrupo kiuj ne sekvas Regional au\u0306 Angolajn stilojn, ec\u0302 tiujn kiuj miksas Kapoejron kun aliaj batalartoj.\nKelkaj famaj grupoj kies stilo ne povas esti priskribita kiel au\u0306 Angolo au\u0306 Regional sed prefere \"stilo propra\", inkludi Senzala de Santos, Cordaon de Ouro kaj Abada.\nKoncerne Cordaon de Ouro, la stilo povas esti priskribita kiel \"Miudinho\", malalta kaj rapide pas\u0302adis ludon, dum en Senzala de Santos la stilo povas priskribis simple kiel \"Senzala de Santos\", eleganta, ludema kombinaj\u0302o de Angolo kaj Regional.\nKapoejro Abada povas esti priskribita kiel pli agresema, malpli \"danco\" influis stilon de Kapoejro."}, {"text_idx": "#000073", "text": "Pro g\u0302ia origino, Kapoejro neniam havis unuecon au\u0306 g\u0302eneralan interkonsenton.\nEstra au\u0306 diplomig\u0302a sistemo sekvas la saman padon, kiel tie neniam ekzistite estra sistemo akceptita per la plej multaj el la majstroj.\nTio signifas diplomig\u0302on kiun stilo varias dependi de la tradicioj de la grupo."}, {"text_idx": "#000074", "text": "La plej ofta moderna sistemo uzas kolorajn s\u0302nurojn, nomitajn corda au\u0306 korda\u0303o, ligis c\u0302irkau\u0306 la talio.\nKelkaj majstroj uzas malsamajn sistemojn, au\u0306 ec\u0302 neniun sistemon entute."}, {"text_idx": "#000075", "text": "[ citaj\u0302o bezonis ] ekzistas multaj unuoj (ligoj, federacioj kaj unuig\u0302o) kiuj provis unuigi la diplomig\u0302sistemon.\nLa plej kutima [ citaj\u0302o bezonata ] estas la sistemo de la Confederac\u0327a\u0303o Brasileira de Capoeira (Konfederac\u0327a\u0303o Brasileira de Capoeira) (brazila Capoeiran Confederation), kiu adoptas s\u0302nurojn uzantajn la kolorojn de la brazila flago, verda, flava, blua kaj blanka."}, {"text_idx": "#000076", "text": "[ citaj\u0302o bezonis ] Ec\u0302 se g\u0302i estas vaste uzita kun multaj malgrandaj varioj, multaj grandaj kaj influaj grupoj dau\u0306re uzas malsamajn sistemojn, en ekzemplo, Porto da Barra Group kiu uzas zonojn kiuj rakontas la brazilan sklavechistorion.\nEc\u0302 la Confederac\u0327a\u0303o Brasileira de Capoeira (Konfederac\u0327a\u0303o Brasileira de Capoeira) ne estas vaste akceptita kiel la c\u0302efa reprezentanto de la Kapoejro."}, {"text_idx": "#000077", "text": "[ citaj\u0302o bezonis ] En multaj grupoj (plejparte da Angola lernejo) ekzistas neniu rekta estra sistemo.\nEkzistas studentoj, treinel'oj, profesoroj, kontrau\u0306-mestre kaj mestre sed neniu kordas (zonoj).\nEn kelkaj grupoj, Kapoejro estas simple kia g\u0302i, Kapoejro, kaj tial ekzistas neniu bezono de kordas kiel \"zonoj ne ludas\".\nUnu el la ideoj ne havi zonon estas ke ekzistas tiel multaj zonsistemoj kia ekzistas grupoj uzantaj ilin.\nTial, grupoj povas havi malsamajn signifojn de nivelo por samaj kolorzonoj.\nKaj tiam denove, en originoj de Kapoejro, ekzistis neniuj zonoj."}, {"text_idx": "#000079", "text": "Farita fare de multaj Kapoejrogrupoj, sambo de roda estas tradicia afro-brazila danco kaj muzikaj formoj kiu estis asociita kun Kapoejro dum multaj jardekoj.\nLa orkestro estas kunmetita de pandeiro, atabakve, berimbau-aldviolono (alta Tonaltoberimbao), kocalho, akompanita per kantado kaj aplau\u0306dado.\nSamba de roda estas konsiderita unu el la primitivaj formoj de moderna Sambo."}, {"text_idx": "#000080", "text": "Origine la Maculele\u0302 vers\u0302ajne estis indig\u0302ena armita bataladstilo, uzante du bastonojn au\u0306 mac\u0302eton.\nNuntempe g\u0302i estas folklora danco trejnita per peza afro-brazila perkutado.\nMultaj Kapoejrogrupoj inkludas Maculele\u0302 en siaj prezentoj."}, {"text_idx": "#000081", "text": "Pu\u0306ada de Rede estas brazila folklora teatra teatraj\u0302o, vidita en multaj Kapoejroprezentoj.\nG\u0302i estas bazita sur tradicia brazila legendo implikanta la perdon de fis\u0302kaptisto en marvetura akcidento."}, {"text_idx": "#000082", "text": "Kapoejro estas citita kiel influo sur aliaj batalartoj kaj pluraj formoj de danco, inkluzive de diskutita statuso kiel frontulo de fendo.\nMultaj teknikoj de Kapoejro ankau\u0306 c\u0302eestas en Trompado.\nEn la UK, Kapoejro estis citita kiel esenca influo en la evoluo da la hibrida batalarto"}, {"text_idx": "#000083", "text": "Kapoejro nuntempe estas utiligita kiel ilo en sport'evoluo (la uzo de sporto por krei pozitivan socials\u0302ang\u0302on) por antau\u0306enigi psikosocian bonfarton en diversaj junulprojektoj c\u0302irkau\u0306 la mondo.\nCapoeira4Refuges estas UK-bazita NGO laboranta kun juneco en konfliktzonoj en la Proksima Oriento.\nKapoejro por Paco estas projekto bazita en la Demokrata Respubliko de Kongo.\nLa Nukanti Fundamento laboras kun stratinfanoj en Kolombio."}, {"text_idx": "#000084", "text": "Multaj brazilaj batalantoj havas Kapoejrofonon, au\u0306 trejnadon ofte au\u0306 provis g\u0302in antau\u0306e.\nAnderson Silva, kiu estas flava zono, trejnis en Kapoejro en juna ag\u0302o, tiam denove kiam li estis UFC batalanto;\nThiago Santos, aktiva UFC-mezapeza defianto kiu trejnis en Kapoejro dum 8 jaroj;\nUFC-batalanto Conor McGregor, kiu efektivigis aspektojn de Kapoejro en sian militantan stilon;\nMarcus \"Lelo\" Aurelio, kiu estas fama pro batado de batalanto senkonscie kun Meia Lua De Compasso-piedbato, kaj UFC-veterano Andre Gusma\u0303o ankau\u0306 utiligas Kapoejron kiel sian bazon."}, {"text_idx": "#000089", "text": "Kapoejro (capoeira, en la portugala) estas luktoarto disvolvita de afrikaj sklavoj alportitaj al Brazilo kaj de iliaj posteuloj. G\u0302in karakterizas lertaj kaj kompleksaj korpomovoj, farataj ofte sur la planko au\u0306 kapmalsupre kaj piedleve, kaj havantaj kelkfoje fortan akrobatan komponanton. Karakterizaj\u0302o distinganta g\u0302in disde aliaj luktoj estas la fakto, ke g\u0302i estas akompanata de propa muziko. Ofta dubo estas, c\u0302u kapoejro estas danco au\u0306 lukto; kapoejro, en vero, estas kaj danco kaj lukto. La vorto kapoejro havas kelkajn signifojn, el kiuj unu rilatas al la arbaraj au\u0306 g\u0302angalaj areoj en la brazila internlando. Estas sugestite, ke kapoejro ekhavis sian nomon de tiaj lokoj, kie la sklavoj forfug\u0302intaj provis kas\u0302i sin."}, {"text_idx": "#000090", "text": "Ekzistas du precipaj kapoejrostiloj, sufic\u0302e malsimilaj inter si. Unu el ili estas nomita \"Angola\", karakterizita per malrapida, proksimplanke malalta lukto, kiu speciale atentas al la ritoj kaj tradicioj de la arto. La alian stilon oni nomas \"Regiona\" (\"Regional\", en la brazilportugala) kaj g\u0302i estas konata per siaj fluaj kaj akrobataj movoj, c\u0302e kiuj la strategio kaj la tekniko estas la c\u0302efaj punktoj. Ambau\u0306 stilojn markas intenckas\u0302emo kaj artifikoj, kaj estas surplanke aktivaj; estas tre oftaj plurspecaj gambomovoj, kiel ekz. piedpintaj, rampaj kaj tutplandaj piedbatoj."}, {"text_idx": "#000091", "text": "G\u0302i formis la bazon de rompdanco kiu estig\u0302is en la fino de la 20-a jarcento."}, {"text_idx": "#000092", "text": "La kursanoj, kapoejristoj, staras en cirklo (por. roda) kun 2 kombatantoj en la centro de la cirklo. Samtempe iu ludas per tipaj brazilaj muzikinstrumentoj (ekz. la berimbau\u0306o kaj la kas\u0302is\u0302o). La muziko vokig\u0302as la animo en kapoejro kaj kontrolas la rapidecon kaj la ritmon de la batalo."}, {"text_idx": "#000093", "text": "Samtempe la homoj en la rando de la cirklo kantas, manfrapas kaj ludas sur tamburinoj (por. pandeiro), sonoriloj (por. agogo) kaj tamburoj (por. atabaque). La kantoj ofte temas pri la ludado de kapoejro kaj incitas al la batalantoj."}, {"text_idx": "#000094", "text": "La Roda (pron. h\u0302oda) au\u0306 \"Roda de Capoeira\" estas la cirklo de homoj en kiu kapoejro estas ludata. La cirkla formo ekzistas por teni la fokuson sur la ludantoj kaj muzikistoj kaj konservi la energio kreita de la kapoejra ludo. La homoj kiuj randas en la cirklo manfrapas kaj kantas lau\u0306 la musiko ludata de la muzikantoj en la bateria por la du partneroj kiuj kapoejre ludas (por. jogar). La \"bus\u0302o\" de la roda estas lokita rekte antau\u0306 la bateria. G\u0302i estas la punkto de kie la ludantoj komencas c\u0302iu ludo kaj g\u0302enerale kie iuj novaj ludantoj devas eniri. In iuj kapoejraj lernejoj individuo el la spektantaro povas \"ac\u0302eti\" la ludon por komenci la ludandon kun unu el la du ludantoj kaj komenci novan ludon."}, {"text_idx": "#000095", "text": "Dum la 16-a jarcento, Portugalio venigis sklavojn en Sudamerikon, elvenintaj el Okcidenta Afriko. Brazilo estis la plej granda ricevanto de la sklavomigrado, kun 42% el c\u0302iuj sklavoj forsenditaj trans Atlantikan Oceanon. La jenaj popoloj estis plej ofte vendataj en Brazilo: sudana grupo, komponita precide de la popoloj Joruboj kaj Dahomeo; la grupo gvinea-sudana de la popoloj Malesi e Hausa kaj la grupo bantua (inkluzivanta la kongojn, la Kimbundojn kaj la Kasanjejn) de Angolo, Kongo kaj Mozambiko."}, {"text_idx": "#000096", "text": "La negroj kunportis kun si en la Novan Mondon siajn kulturajn tradiciojn kaj religion. La homogeneig\u0302ado de la afrikaj popoloj sub la subpremo de la sklaveco estis la antau\u0306enpus\u0302ilo de la kapoejro. G\u0302i estis disvolvita de la sklavoj de Brazilo kiel maniero rezisti je siaj subpremantoj, sekrete praktiki sian arton, transigi sian kulturon kaj plibonigi sian moralon. Estas registroj de kapoejropraktikado en la 18-a kaj 19-a jarcentoj en la urboj Rio-de-J\u0302anejro, Recifo kaj Salvadoro, tamen dum pluraj jaroj la kapoejro estis konsiderata ordorenversa kaj g\u0302ia praktiko estis malpermesita kaj intense retenita. Pro tiu retenado, la kapoejro praktike estingig\u0302is en Rio-de-J\u0302anejro, kie la kapoejristaj grupoj estis konataj kiel maltas, kaj en Recifo, kie, lau\u0306 iuj g\u0302i devenis de la frevodanco, konata kiel la pas\u0302o. En 1932, Majstro Bimba fondis la unuan kapoejropalestron de Brazilo, en Salvadoro. Majstro Bimba aldonis kelkajn movojn el luktartoj kaj disvolvis lau\u0306sisteman trejnadon por kapoejro, stilo kiu ekkonatig\u0302is kiel Regiona. Kontrau\u0306stare, Majstro Pastinha predikis la tradicion de kapoejro kiel s\u0302ajnig\u0302a, simulada, trompa kaj malica ludo, stilo kiu ekkonatig\u0302is kiel Angola. Per la rivaleco inter tiuj du grandaj majstroj, la kapoejro c\u0302esis esti marg\u0302enigita kaj disig\u0302is el Bahio en c\u0302iujn brazilajn subs\u0302tatojn."}, {"text_idx": "#000097", "text": "En 1974 kapoejro ig\u0302is aprobita kiel nacia sporto en Brazilo , kaj akademioj kaj konkurencoj trovig\u0302as c\u0302ie en la lando. G\u0302i antau\u0306 relative nelonge evoluis trans la limoj de Brazilo kaj nuntempe forte kreskas en multaj landoj tra la tuta mondo."}, {"text_idx": "#000098", "text": "En la komunumo de kapoejro la celo de la praktikado estas tre malsama. Kelkaj grupoj de praktikantoj enfokusigas la akrobatiko, aliaj la batalsporto kaj aliaj la danco. G\u0302 plac\u0302as al multaj pro la pura beleco en la batalarto, kiu povas funkcii kvazau\u0306 kiel hipnoto. G\u0302i estas samtempe batalo kaj danco, kiu ne nur estas la korpa, sed ankau\u0306 ekzistas de muziko, kulturo, historio kaj scio. Kapoejristo devas tiel lerni kiel teni la ekvilibron inter la korpo kaj la menso."}, {"text_idx": "#000099", "text": "1548 \u2013 Komencig\u0302as la deviga enmigrado de la afrikaj sklavoj en Brazilon.\n1712 \u2013 Unua skribita registro de la termino capoeira (kapoejro), en Vocabula\u0301rio Portugue\u0302s e Latino (Portugala kaj Latina Vortaro), de Pastro D. Rafael Bluteau; g\u0302ia signifo tamen referencas la lukton."}]