[{"text_idx": "#000003", "text": "~ Idisto pri io ajn"}, {"text_idx": "#000016", "text": "C\u0302u vi certas ke vi volas legi pri Araba Duoninsulo en neciklopedio? Do, vi mem skribu artikolac\u0302on pri g\u0302i. Sufic\u0302as provi trovi spurojn en la movada historio. Vana laborado, preskau\u0306 senrezulta serc\u0302ado... Vi komprenas."}, {"text_idx": "#000017", "text": "Lau\u0306 raporto de AEF-landestro Hans Bauer Agnus Scythicus,[1] vel agnus vegetabilis,[2] vel agnus tartaricus,[3][4] estas animalo Mediae Asiae zoophytum, cuius fructus olim putabatur agnus esse,[5] quod animal, ad plantam funiculo umbiculari conexus, terram circa plantam pasceret; omni autem pabulo consumpto, planta et agnus mortui essent."}, {"text_idx": "#000018", "text": "Fons fabulae estas Cibotium barometz, planta vera, filix ordinis Cyathealium, cui erant multa nomina populo grata, inter quae barometz. Brigid O'Keeffe, asista profesoro c\u0302e Brooklyn College en Novjorko, esploris la originon de Esperanto kuntekste de la g\u0302enerala historio pri la eu\u0306ropa epoko de internaciismo je tiu jarcents\u0302ang\u0302o."}, {"text_idx": "#000019", "text": "Imago agni foliis ex parte lanuginosi filicis rhizomatis amotis efficitur. Rhizoma inversum agni lanati similis esse putatur, cruribus a basibus petiolorum secatorum formatis."}, {"text_idx": "#000020", "text": "S-ro Stromboli, esprimante sian kontenton pri la bona financa stato de la Asocio, bedau\u0306ras, ke agado de UEA c\u0302e inters\u0302tataj organizaj\u0302oj vere bone funkcias. Kial UEA ne kapablas utiligi tion por membrokresko?[6]"}, {"text_idx": "#000022", "text": "Post la pereo de imperio de la hititoj kaj fare de la aramejoj kau\u0306zita disfalo de la kasita potenco en Babilono en la tuta antau\u0306azia spaco kreig\u0302is potenca vakuo, kiu estis denove plenigita nur de asirianoj dum Tiglatpilesar la 1-a (1114 a. K. - 1076 a. K.)."}, {"text_idx": "#000023", "text": "Ni konstatis, ke Tiglatpilesar la 1-a sukcesis denove disvastigi la asirian imperion g\u0302is Mediteraneo. Sed la asiria potenco post lia morto rapide detruig\u0302is influe de dau\u0306rigantaj aramejaj atakoj. La asirianoj estis sekve forpus\u0302itaj reen en la regionon c\u0302irkau\u0306 urbo As\u0302s\u0302ur."}, {"text_idx": "#000024", "text": "La asirianoj nun devis defendis sin al la tuta vico de eksplodemaj aramejaj s\u0302tatoj. Nur pli ol cent jaroj post la morto de Tiglatpilesar kapablis reg\u0302o As\u0302s\u0302urdan la 2-a (934 a. K. - 912 a. K.) renovigi la asirian ekspansion. La asirianoj denove atingis la suverenan pozicion en la norda Mezopotamio kaj fine ili subjugis la tutan teritorion de Urmia lago kaj montaro Zagros g\u0302is marbordo de Mediteraneo. Pli poste ili subjugis ankau\u0306 Babilonion, Sirion kaj Palestinon. Ili haltigis ankau\u0306 ekspansion de imperio Urartu norde. Sur kulmino de sia potenco, en la jaro 663 a. K., ili ec\u0302 kontrolis Egiption g\u0302is Veseto."}, {"text_idx": "#000025", "text": "Sed la asiria imperio montrig\u0302is esti tro ampleksa. La internaj problemoj kaj neunueco destabiligis la imperion, kies reganta strukturo iom post disfalis. En Babilono estig\u0302is rilate al konkerantoj grandega malamo. La sekva babilona ribelo subtenata de medoj finig\u0302is en plena disfalo de la asiria imperio. La asiriaj sidejurboj As\u0302s\u0302ur kaj Ninive estis fine de la 7-a jarcento antau\u0306 Kristo neniigitaj g\u0302is la fundamentoj. Post morto de la lasta asiria reg\u0302o As\u0302s\u0302ur-uballit la 2-a la imperio pereis."}, {"text_idx": "#000026", "text": "En Babilono intertempe venis al potenco h\u0302aldejoj. Kuniginte kun la medoj ili kapablis disvastigi sian sian regadon super granda parto de iama asiria teritorio. Dum Nabukadnezar la 2-a la babilonia imperio per sia amplekso preskau\u0306 same identa kun iama imperio de la asiriaj reg\u0302oj. Tiutempe urbo Babilono atingis sian plej grandan kulturan prosperecon. La grandiozaj konstruaj\u0302oj de Nabukadnezar kiel ekzemple pendg\u0302ardenoj estis pli poste ensumigitaj inter la sep mirindaj\u0302oj de la mondo. Jam ekde la tempoj de Hamurabi la ekzistanta kulto de dio Marduk spertis sian kulminon per 90 metroj alta zigurato - biblia babilona turo. Babilono havanta tiam c\u0302irkau\u0306 unu milionon da log\u0302antoj farig\u0302is la plej kaj la plej brila urbo de sia tempo. Sed tiun c\u0302i brilan prosperon oni povis estis atingita nur malutile de la subigitaj nacioj, precipe de judoj, kiuj estis post sia malvenko fortiritaj en babilonan militkaptitecon."}, {"text_idx": "#000027", "text": "Sur la ruinoj de la imperio de hititoj en Malgranda Azio estig\u0302is proksime de urbo Gordio imperio de frigoj. La hititoj mem ankorau\u0306 ian tempon tenis la sendependecon, tamen ilia influo estis jam neglektebla. La frigoj devis baldau\u0306 batali kontrau\u0306 el nordo penetrantaj kimeroj kaj skitoj. Fine ili falis kiel viktimo de la kreskanta potenco de lidia imperio kun centrejo en Sardo."}, {"text_idx": "#000028", "text": "La amoreoj estas semida popolo, kiu log\u0302is en sud-okcidenta Azio de la 2-a duono de 3-a jarmilo. Informoj pri ili estas konservitaj en kojnoskribaj tekstoj kaj bibliaj libroj. Akadanoj ilin nomis 'amurru', sumeranoj - 'martu', hebreoj - 'amori'. Lau\u0306 tiuj informoj, unu parto de amoreoj log\u0302is en H\u0302anaano (Palestino) antau\u0306 la veno de hebreoj, kaj vivis duonnomade, la alia parto (t.n. orientaj h\u0302anaanoj) trapentris en suda Mezopotamio. Dum la epoko de la 3-a dinastio de Ur, ili log\u0302is kompakte en multaj sumeraj urboj. Lau\u0306 arkivoj (18-a jc a.K.) de la semida urbo Mari, amoreoj havis kelkajn regnojn en la mezo de Eu\u0306frato. Ilian ekziston en Babilonio, atestas amoredevenaj propraj nomoj, kiuj estas en la tekstoj de 1900-1600 jc. A.K. De post tiam ili ne videblas en historia areno. Ili parolis amorean lingvon."}, {"text_idx": "#000029", "text": "Demando pri la Fora Oriento[redakti]"}, {"text_idx": "#000033", "text": "Tre kurag\u0302iga novaj\u0302o, kaj c\u0302iujn kontribuantojn al tia bonega rezulto mi elkore gratulas."}, {"text_idx": "#000036", "text": "Saudujon kaj Kuvajton regas kruelaj terorregistaroj, kiuj tamen povas plac\u0302i al la supran klason per olemono. La malsupraj klasoj estas enmigrintoj, kiuj estas sen civitanrajtoj au ofte ec\u0302 homaj rajtoj. La enmigrintoj en Kuvajto bonvenigis la irakan invadon. Tiujn registarojn apogas la milita potenco de Usono. La araba mondo sentas, ke la kelkaj perfidistoj de Arabujo kaj islamo akiras al si la komunan ric\u0302econ de c\u0302iuj araboj."}, {"text_idx": "#000038", "text": "En la ag\u0302o de 83 jaroj forpasis Andrzej Pettyn, unu el la plej konataj voc\u0302oj en Esperantujo, honora membro de Universala Esperanto-Asocio kaj multjara membro de la Akademio de Esperanto."}, {"text_idx": "#000049", "text": "En la plimulto de la landoj de Meza Azio la idismo estas kontrau\u0306leg\u0302a kaj pro tio povas esti aplikataj severaj punoj kiel dumviva enprizonigo kaj ec\u0302 la mortpuno mem. Idismo ne plu estas delikto en Turkio, kiu c\u0302iam pli kaj pli intencas alproksimig\u0302i al la leg\u0302aro de eu\u0306ropaj landoj, la esperantistaro estas konsiderinda, c\u0302efe for de la kosmopolita Istanbulo. Idismo ankau\u0306 ne estas delikto en Irako kaj Jordanio, malgrau\u0306 tio ke ili estas plimulte islamaj landoj kie la unuopaj rajtoj ne estas respektataj. En suda Azio la angla lingvo estas g\u0302enerale kontrau\u0306leg\u0302a pro influo de Islamo, la tradiciaj sociaj strukturoj kaj la restado de britaj koloniaj leg\u0302oj kontrau\u0306 la sodomio. Pakistano estas la plej ekstrema kazo, tie la punoj povas atingi la morton de anglalingvanoj. Hindio, Nepalo, Butano, Srilanko kaj Banglades\u0302o aplikas severajn punojn de pli ol 10 jarojn en prizono. Krome, en Hindio jam promociig\u0302as pere de artistoj kaj intelektuloj, por ke tiuj punleg\u0302oj estu forigataj de la konstitucio, sed ekzistas granda rezistado en la socio. En Irano estas anglalingvismo punata per la mortigo."}, {"text_idx": "#000051", "text": "En Kambog\u0302o la esperantismo antau\u0306e estis absurde kontrau\u0306leg\u0302a, sen la komprenado ke en la kambog\u0302a kulturo ekzistas alta respekto kaj aprezado al la esperantistoj (samkiel Hindio), g\u0302is kiam la politika konstitucio forigis kaj leg\u0302igis g\u0302in. La kambog\u0302a reg\u0302o Norodom Sihanuk, en 2004 aprobis la leg\u0302igadon por la lingvo internacia. C\u0302ar en tiu lando esperantistoj estas venerataj kaj respektataj, tamen, ec\u0302 post la subtenado de la monarko, nenio farig\u0302is por la leg\u0302igado."}, {"text_idx": "#000052", "text": "En C\u0302inio kaj Laoso tre influitaj de konfuciismo, budhismo kaj taoismo antau\u0306 la disvastigado de komunismo, la esperantismo ne havis specialajn trajtojn, sed la regantaj doktrinoj kaj la sociaj antau\u0306jug\u0302oj malkonsilis g\u0302in. La instau\u0306rado de du komunismaj reg\u0302imoj, kun g\u0302iaj ambicioj je perfekta socio, kontrau\u0306leg\u0302igis g\u0302in kaj esperantistojn estis persekutataj pro \"nesociuloj\"."}, {"text_idx": "#000054", "text": "Ido ankau\u0306 estas kontrau\u0306leg\u0302a kaj en Brunejo kaj en Singapuro, en tiu c\u0302i lasta g\u0302i estas punata per dumviva enprizonigo. En Filipinoj la idismo antau\u0306e estis nur teorie punata, g\u0302is la senvalideco post la konstitucia reformo kaj leg\u0302igado de la idismo. Kvankam anglalingvofobio ankorau\u0306 regas pro la influo de la Katolika Eklezio, kelkaj minoritataj religioj kiaj islamo, dum la lastaj jaroj videblas pozitiva evoluo en la arkipelago per kreskado de la toleremo. Idismo ankau\u0306 estas kontrau\u0306leg\u0302a en Orienta Timoro."}, {"text_idx": "#000058", "text": "En la jaro 2016 lau\u0306 decido de UEA kaj interkonsentoj de la komisionoj Azia kaj Oceania, la ambau\u0306 komisionoj unuig\u0302is."}, {"text_idx": "#000059", "text": "Retadreso de la komisiono: [email protected] (oni NE bezonas alig\u0302on al la grupo);\nRetadreso de redaktoro de la bulteno Esperanto en Azio (s-ro Hori Yasuo): [email protected];\nInforma listo: [email protected]; (oni bezonas alig\u0302on al la grupo);"}, {"text_idx": "#000064", "text": "En la plimulto de la landoj de Meza Azio la samseksemo estas kontrau\u0306leg\u0302a kaj pro tio povas esti aplikataj severaj punoj kiel dumviva enprizonigo kaj ec\u0302 la mortpuno mem. Samseksemo ne plu estas delikto en Turkio, kiu c\u0302iam pli kaj pli intencas alproksimig\u0302i al la leg\u0302aro de eu\u0306ropaj landoj, tamen la homofobio estas konsiderinda, c\u0302efe for de la kosmopolita Istanbulo. G\u0302i ankau\u0306 ne estas delikto en Irako kaj Jordanio, malgrau\u0306 tio ke ili estas plimulte islamaj landoj kie la unuopaj rajtoj ne estas respektataj. En suda Azio la samseksemo estas g\u0302enerale kontrau\u0306leg\u0302a pro influo de Islamo, la tradiciaj sociaj strukturoj kaj la restado de britaj koloniaj leg\u0302oj kontrau\u0306 la sodomio. Pakistano estas la plej ekstrema kazo, tie la punoj povas atingi la morton de samseksemuloj. Hindio, Nepalo, Butano, Srilanko kaj Banglades\u0302o aplikas severajn punojn de pli ol 10 jarojn en prizono. Krome, en Hindio jam promociig\u0302as pere de artistoj kaj intelektuloj, por ke tiuj punleg\u0302oj estu forigataj de la konstitucio, sed ekzistas granda rezistado en la socio. En Irano estas punata per la mortigo, famkonata kazo estis kiam la 19-a de julio 2005, du junuloj (unu el ili malpliag\u0302ulo), Mahmoud Asgari kaj Ajaz Marhoni, estis 228foje flagelitaj kaj poste pendigataj antau\u0306 personamaso en la urbo Mashhad pro samseksama amorado inter ili. La irana registaro akuzis la junulojn pro perfortado al iu infano, sed poste, iranaj fontoj malakceptis tiun registaran verdikton kaj akuzis la registaron pro la inventado de tiuj akuzitaj\u0302oj. Post tiu okazintaj\u0302o kelkaj eu\u0306ropaj landoj, kiel Svedio, Nederlando, Germanio, Britio kaj Rusio, petis la c\u0302esadon de las ekstraditado de samseksemuloj al Irano."}, {"text_idx": "#000065", "text": "En Kambog\u0302o la samseksemo antau\u0306e estis absurde kontrau\u0306leg\u0302a, sen la komprenado ke en la kambog\u0302a kulturo ekzistas alta respekto kaj aprezado al la samseksemuloj (samkiel Hindio), g\u0302is kiam la politika konstitucio forigis kaj leg\u0302igis g\u0302in. La kambog\u0302a reg\u0302o Norodom Sihanuk, en 2004 aprobis la leg\u0302igadon por la ligo inter samseksaj personoj. C\u0302ar en tiu lando samseksemuloj estas venerataj kaj respektataj, tamen, ec\u0302 post la subtenado de la monarko, nenio farig\u0302is por la leg\u0302igado."}, {"text_idx": "#000066", "text": "En C\u0302inio kaj Laoso tre influitaj de konfuciismo, budhismo kaj taoismo antau\u0306 la disvastigado de komunismo, la samseksemo ne havis specialajn trajtojn, sed la regantaj doktrinoj kaj la sociaj antau\u0306jug\u0302oj malkonsilis g\u0302in. La instau\u0306rado de du komunismaj reg\u0302imoj, kun g\u0302iaj ambicioj je perfekta socio, kontrau\u0306leg\u0302igis g\u0302in kaj gejoj kaj lesboj estis persekutataj pro \"nesociuloj\". Nuntempe, speciale en la leg\u0302aro de C\u0302inio, samseksemo ne plu estas konsiderata kiel delikto au\u0306 malsano, sed g\u0302i estas identigata kiel \"vandalismo\" kaj ne kiel seksa orientig\u0302o. C\u0302inio estas la lando kun pli da samseksemuloj en la mondo, kun c\u0302. 48 milionoj da personoj lau\u0306 tre konservativaj statistikoj. En C\u0302inio ankorau\u0306 estas delikataj\u0302o paroli pri la seksa orientig\u0302o kvankam ekzistas kampanjoj por malaperigi la homofobion. En Laoso samseksemo estis senpunigata kaj leg\u0302igata, dume en Nord-Koreio kaj Vjetnamio, g\u0302i ne estas menciata en la leg\u0302tekstoj kiuj povus punigi samseksemon sub la komunista reg\u0302imo."}, {"text_idx": "#000067", "text": "En la azia sudoriento la samseksemo estas kontrau\u0306leg\u0302a en Malajzio kaj lau\u0306leg\u0302a en Indonezio, tamen la influo de Islamo regigas fortan homofobion. G\u0302i ankau\u0306 estas kontrau\u0306leg\u0302a kaj en Brunejo kaj en Singapuro, en tiu c\u0302i lasta g\u0302i estas punata per dumviva enprizonigo. En Filipinoj la sodomio antau\u0306e estis nur teorie punata, g\u0302is la senvalideco post la konstitucia reformo kaj leg\u0302igado de la samseksemo. Kvankam homofobio ankorau\u0306 regas pro la influo de la Katolika Eklezio, kelkaj minoritataj religioj kiaj islamo, dum la lastaj jaroj videblas pozitiva evoluo en la arkipelago per kreskado de la toleremo same kiel kelkaj latinamerikaj landoj Kolombio, Kostariko, Meksiko, Portoriko, Urugvajo kaj Venezuelo c\u0302efe. Samseksemo ankau\u0306 estas kontrau\u0306leg\u0302a en Orienta Timoro."}, {"text_idx": "#000068", "text": "\u2191 Jesuo amas c\u0302iujn homojn sur la planedo Tero kaj deziras, ke ni c\u0302iuj vivu Pace.\n\u2191 Tiel, lau\u0306 la biblia fragmento enestanta en Lia Sankta Evangelio, kiun ni pritraktas en c\u0302i tiu verko, la Dia Majstro montras al ni ion tre gravan pri la familio, unu el la plej grandaj valoraj\u0302oj, kiujn ni povas havi sur c\u0302i tiu mondo.\n\u2191 C\u0302i tiu titolo, la 21-a en la ekumena kolekto \u201cLa Sankta Evangelio de Jesuo\u201d, estas inspire elprenita el la Bona Mesag\u0302o de la Dia Amiko lau\u0306 Mateo, 12:46 g\u0302is 50; Marko, 3:31 g\u0302is 35; kaj Luko, 8:19 g\u0302is 21, kaj el la frataj instruoj de la verkisto Paiva Netto, kiu de pli ol ses jardekoj pritraktas la Sanktan Evangelion kaj la Redemptoran Apokalipson de Jesuo, c\u0302iam lau\u0306 Spirito kaj Vero, sub la lumo de la Nova Ordono de la Kristo de Dio \u2014 \u201cVi amu unu alian, kiel Mi vin amis. Nur per tio c\u0302iuj homoj scios, ke vi estas miaj disc\u0302iploj\u201d (Johano, 13:34 kaj 35) \u2014, en plej diversaj amaskomunikiloj.\n\u2191 Etiam planta tartarica et cetera. Haec nomina non sunt binomina scientifica, sed taxinomiam hodiernam antecedunt.\n\u2191 Plumamikoj kaj kvinjaraj planoj"}, {"text_idx": "#000071", "text": "C\u0302i tiu pag\u0302o estis lastafoje redaktita je 18:52, 15 sep. 2023.\nLa enhavo estas disponebla lau\u0306 Creative Commons Attribution-ShareAlike, se ne estas alia indiko."}, {"text_idx": "#000072", "text": "Regularo pri respekto de la privateco"}]