[{"text_idx": "#000001", "text": "Sociademokratio estas politika, socia kaj ekonomia ideologio kiu apogas ekonomiajn kaj sociajn intervenojn por promocii socian justecon ene de la kadro de kapitalisma ekonomio, same kiel strategioregistaron implikantan engag\u0302ig\u0302on al reprezenta demokratio, iniciatojn por enspezredistribuo, kaj reguligon de la ekonomio je la g\u0302enerala avantag\u0302o kaj socialS\u0302tataj provizaj\u0302oj.\nSociademokratio tiel planas krei la kondic\u0302ojn por kapitalismo por kau\u0306zi pli grandajn demokratajn, egalrajtecajn kaj solidaristajn rezultojn;\nkaj estas ofte rilatita kun la aro de sociekonomikaj politikoj kiuj ig\u0302is elstaraj en Norda kaj Okcidenteu\u0306ropo - precipe la nordia modelo en la nordiaj landoj - dum c\u0302i-lasta duono de la 20-a jarcento."}, {"text_idx": "#000002", "text": "Sociademokratio originis kiel politika ideologio kiu rekomendis evoluan kaj pacan transiron de kapitalismo g\u0302is socialismo uzanta establitajn politikajn procezojn kontraste al la revolucia aliro al transiro asociita kun ortodoksa Marksismo.\nEn la frua postmilita tempo en Okcidenteu\u0306ropo, soci-demokrataj partioj repudiis la staliniston politikan kaj ekonomian modelon tiam fluon en Sovet-Unio, transigante sin au\u0306 al alterna pado al socialismo au\u0306 al kompromiso inter kapitalismo kaj socialismo.\nEn tiu periodo, socialdemokratoj ampleksis miksan ekonomion bazitan sur la superrego de privatproprieto, kun nur malplimulto de esencaj servaj\u0302oj kaj publikaj servoj sub publika proprieto.\nKiel rezulto, sociademokratio ig\u0302is rilata al kejnesa ekonomiko, s\u0302tatintervenismo, kaj la sociala S\u0302tato, prirezignante la antau\u0306an celon de anstatau\u0306igado de la kapitalista sistemo (faktoromerkatoj, privatproprieto kaj salajrolaboro) [4] kun kvalite malsama socialisma ekonomia sistemo."}, {"text_idx": "#000003", "text": "Moderna sociademokratio estas karakterizita per engag\u0302ig\u0302o al politikoj direktitaj kontrau\u0306 limiga malegaleco, subpremo de senprivilegiaj grupoj, kaj malric\u0302eco;\ninkluzive de subteno por universale alireblaj publikaj servoj s\u0302atas prizorgon por la maljuna, infanprizorgo, eduko, sanservo, kaj la kompenso de laboristoj.\nLa socia demokratimovado ankau\u0306 havas fortajn ligojn kun la laborista movado kaj sindikatoj, kaj estas subtena de kolektivnegocadaj rajtoj por laboristoj same kiel iniciatoj etendig\u0302i demokratan decidig\u0302on preter politiko en la ekonomian sferon en la formo de kundeterminado por dungitoj kaj aliaj ekonomiaj koncernatoj."}, {"text_idx": "#000004", "text": "La Tria- Maniero, kiu s\u0302ajne planas kunfandi dekstrulan ekonomikon soci-demokrataj subtenaj politikoj, estas ideologio kiu evoluigita en la 1990-aj jaroj kaj foje estas asociita kun soci-demokrataj partioj, sed kelkaj analizistoj anstatau\u0306e karakterizis la Trian Manieron kiel efike neoliberala movado."}, {"text_idx": "#000005", "text": "1 Evoluo de sociademokratio 1.1\nDuinternacio-epokon, \"reformo au\u0306 revolucio\" kontestas, 1889-1914\nMondmilitoj, revolucioj kaj kontrau\u0306revolucioj, Great Depression 1914-1945\nRespondo al Novliberalismo, 1979 al 1990-aj jaroj\n1.7 2010-aj jaroj: Malkresko en Okcidenteu\u0306ropo"}, {"text_idx": "#000006", "text": "Duinternacio-epokon, \"reformo au\u0306 revolucio\" kontestas, 1889-1914\nMondmilitoj, revolucioj kaj kontrau\u0306revolucioj, Great Depression 1914-1945\nRespondo al Novliberalismo, 1979 al 1990-aj jaroj\n1.7 2010-aj jaroj: Malkresko en Okcidenteu\u0306ropo"}, {"text_idx": "#000009", "text": "Dum malfrue 19-a kaj fruaj 20-a jarcentoj, sociademokratio estis movado kiu planis anstatau\u0306igi privatan proprieton kun socia proprieto de la produktadrimedoj, prenante influojn de kaj Marksismo kaj la subtenantoj de Ferdinand Lassalle.\nDe 1868-1869, Marksismo farig\u0302is la oficiala idea bazo de la unua socia demokrata partio establita en Eu\u0306ropo, la Social Democratic Workers' Party of Germany (Socia la Partio de Democratic Workers de Germanio)."}, {"text_idx": "#000010", "text": "En la frua 20-a jarcento, la germana Socia demokrata politikisto Eduard Bernstein repudiis la revoluciulo- kaj materialist fondusojn de klasika kaj ortodoksa Marksismo kaj avancis la pozicion kiun tiu socialismo devus esti blokita en etikaj kaj moralaj argumentoj kaj estis atingota per lau\u0306pas\u0302a leg\u0302dona reformo.\nInfluite fare de Bernstein, sekvante la malkonkordon inter reformistoj kaj revoluciemaj socialistoj en la Dua Internacio, soci-demokrataj partioj malaprobis revolucian politikon en favoro de parlamenta reformo restante transigis al socianig\u0302o.\nEn tiu periodo, sociademokratio ig\u0302is rilata al reformema socialismo.\nSub la influo de politikistoj kiel Carlo Rosselli en Italio, socialdemokratoj komencis disasocii sin de Marksismo entute kaj ampleksis liberalan socialismon, [17] apelaciante al moraleco anstatau\u0306e de iu kohera sistema, scienca, au\u0306 materialist mondrigardo.\nSociademokratio faris pledojn al komunitarian, korporaciiston, kaj foje naciismajn sentojn malaprobante la ekonomian kaj teknologian determinismon g\u0302enerale karakterizaj\u0302o de kaj Marksismo kaj ekonomia liberalismo.\nDe la post-mondo War II periodo, la plej multaj socialdemokratoj en Eu\u0306ropo prirezignis ilian ideologian ligon al Marksismo kaj s\u0302ang\u0302is ilian emfazon direkte al socialpolitika reformo modloko de transiro de kapitalismo g\u0302is socialismo."}, {"text_idx": "#000011", "text": "La originoj de sociademokratio estis spuritaj al la 1860-aj jaroj, kun la pliig\u0302o de la unua grava laboristara partio je Eu\u0306ropo, la General German Workers' Association (ADAV) fondita fare de Ferdinand Lassalle.\n1864 vidis la fondon de la 1-a Internacio, ankau\u0306 konata kiel la Unua Internacia.\nG\u0302i alportis kune socialistojn de diversaj sintenoj kaj komence rezultigis konflikton inter Karl Marx kaj la anarkiistoj gviditan de Mih\u0302ail Bakunin super la rolo de la s\u0302tato en socialismo, kie Bakunin malaprobas ajnan rolon por la s\u0302tato.\nAlia temo en la Numero unu-Internacio estis la rolo de reformismo."}, {"text_idx": "#000012", "text": "Kvankam Lassalle ne estis marksisto, li estis influita per la teorioj de Marx kaj Engels, kaj li akceptis la ekziston kaj gravecon de klasbatalo.\nTamen male al the Communist Manifesto de Marx kaj Engels, Lassalle antau\u0306enigis klasbatalon en pli modera formo.\nDum Marx rigardis la s\u0302taton negative kiel instrumenton de klasregulo kiu devus nur ekzisti provizore sur la ascendo al potenco de la proletaro kaj tiam malmuntis, Lassalle akceptis la s\u0302taton.\nLassalle rigardis la s\u0302taton kiel rimedon tra kiu laboristoj povis plifortigi siajn interesojn kaj ec\u0302 s\u0302ang\u0302i la socion por krei ekonomion bazitan sur laborist-kontrolitaj kooperativoj.\nLa strategio de Lassalle estis c\u0302efe balota kaj reformema, kun Lassalleans-kontestado ke la laborista klaso bezonis partion kiu batalis c\u0302efe por universala plenkreska maskla balotrajto."}, {"text_idx": "#000013", "text": "La partigazeto de la ADAV estis nomita Der Sozialdemokrat (\"La Socialdemokrato\").\nMarx kaj Engels reagis al la titolo \"Sozialdemocrat\" per abomeno, Engels unufoje skribon, \"Sed kia titolo: Sozialdemokrat!\nKial ne ili simple nomas g\u0302in La Proleto.\"\nMarx konsentis kun Engels ke \"Sozialdemokrat\" estis malbona titolo.\nKvankam la originoj de la nomo \"Sozialdemokrat\" fakte spurita reen al la germana traduko de Marx en 1848 el la franca partio konata kiel la \" Partie-demokrato-socialisto \" en \"Partei der Sozialdemokratie\", Marx ne s\u0302atis tiun francan partion c\u0302ar li rigardis g\u0302in kiel dominitan fare de la burg\u0302a klaso;\nli asociis la vorton \"Sozialdemokrat\" kun tiu partio.\nEkzistis marksista frakcio ene de la ADAV reprezentita fare de Wilhelm Liebknecht kiu ig\u0302is unu el la redaktistoj de la Die Sozialdemokrat."}, {"text_idx": "#000014", "text": "Konfrontite kun opozicio de liberalaj kapitalistoj g\u0302is liaj socialismaj politikoj, Lassalle kontestate provis eniri taktikan aliancon kun la konservativaj aristokrataj Junkroj pro iliaj kontrau\u0306-burg\u0302aj sintenoj, same kiel kun prusa kanceliero Otto von Bismarck.\nFrikcio en la ADAV ekestis super la politiko de Lassalle de g\u0302entila alflugo al Bismarck kiu supozis neg\u0302uste ke Bismarck en victurno estus g\u0302entila direkte al ili.\nTiu aliro estis kontrau\u0306batalita fare de la marksistoj de la partio, inkluzive de Liebknecht.\nOpozicio en la ADAV al la g\u0302entila aliro de Lassalle al la registaro de Bismarck rezultigis Liebknecht abdikantan de sia pozicio kiel redaktisto de Die Sozialdemokrat kaj forlasantan la ADAV en 1865.\nEn 1869, Liebknecht, kune kun marksista August Bebel, fondis la Social Democratic Workers' Party of Germany (SDAP), kiu estis fondita kiel fuzio de tri grupoj: la petit-kombins\nSaxon People's Party (SVP), frakcio de la ADAV, kaj membroj de la unuig\u0302oj de la League of German Workers (VDA)."}, {"text_idx": "#000015", "text": "Kvankam la SDAP ne estis oficiale marksista, estis la unua grava laboristara organizo estanta gvidita fare de marksistoj kaj Marx kaj Engels havis rektan asocion kun la partio.\nLa partio adoptis sintenojn similajn al tiuj adoptitaj fare de Marx c\u0302e la Numero unu-Internacio.\nEkzistis intensa rivaleco kaj antagonismo inter la SDAP kaj la ADAV, kie la SDAP estas tre malamika al la prusa registaro dum la ADAV persekutis reformiston kaj pli kooperan aliron.\nTiu rivaleco atingis sian altecon implikante la sintenojn de la du partioj sur la Francia-Prusia Milito, kie la SDAP rifuzas apogi la militinveston de Prusio per asertado ke g\u0302i estis imperialistmilito okupig\u0302ita pri fare de Bismarck, dum la ADAV apogis la militon."}, {"text_idx": "#000016", "text": "En la sekvo de la malvenko de Francio en la Francia-Prusia Milito, revolucio ekis en Francio, kun revoluciemaj armeomembroj kune kun laboristaraj revoluciuloj fondantaj la Parizan komunon.\nLa Pariza komuno alparolis ambau\u0306 la civitanoj de Parizo nekonsiderante klaso, same kiel la laborista klaso kiuj estis grava bazo de subteno por la registaro per apelaciado al ili per batalema retoriko.\nMalgrau\u0306 tia batalema retoriko por alparoli la laborista klaso, la komunumo ankau\u0306 ricevis grandan subtenon de la etburg\u0302a burg\u0302aro de Parizo, inkluzive de butikistoj kaj komercistoj.\nLa komunumo, delvis pro siaj konsiderindaj pli sensentaj nov-Proudhonian kaj Nea-perukkolomboj en la Centra Komitato, deklaris ke la komunumo ne estis malfavora al privatproprieto, sed prefere esperis krei la plej vastan distribuadon de g\u0302i.\nLa politika kunmetaj\u0302o de la komunumo inkludis dudek kvin Nea-perukkolombojn, dek kvin g\u0302is dudek nov-Proudhonian kaj protosindikatistojn, nau\u0306on au\u0306 dek Blankvistojn, gamon da radikalaj respublikanoj, kaj kelkajn internaciistojn influitajn fare de Marx."}, {"text_idx": "#000017", "text": "En la sekvo de la kolapso de la Pariza komuno en 1871, Marx lau\u0306dis la Parizan komunon en sia laboro The Civil War in France (1871) por g\u0302iaj atingoj, malgrau\u0306 g\u0302iaj por-burg\u0302aj influoj, kaj nomis g\u0302in elstara modelo de la diktatoreco de la proletaro en praktiko, kiam g\u0302i malmuntis la aparataron de la burg\u0302a s\u0302tato, inkluzive de g\u0302ia enorma burokratio;\nkaj g\u0302ia administra, jura, kaj leg\u0302donaj institucioj;\nkaj anstatau\u0306igis g\u0302in kun laboristara s\u0302tato kun larg\u0302a populara subteno.\nTamen la kolapso de la komunumo kaj la persekuto de siaj anarkiismaj subtenantoj havis la efikon de malfortigado de la influo de la Bakuninist-anarkiistoj en la Numero unu-Internacio, tio rezultigus Marx forpelantan la malfortigitan rivalon Bakuninists de la Internacio jaron poste."}, {"text_idx": "#000018", "text": "En Britio, la atingo de leg\u0302igo de sindikatoj sub la Komerco Unia Leg\u0302o 1871 tiris britajn sindikatanojn por kredi ke laborkondic\u0302oj povus esti plibonigitaj tra parlamentaj rimedoj."}, {"text_idx": "#000019", "text": "C\u0302e la Haga Kongreso de 1872, Marx faris rimarkon, koncedante tion dum ekzistas landoj \"kie la laboristoj povas ekhavi sian celon de pacaj rimedoj\" en la plej multaj landoj sur la Kontinenton \"kiun la levilo de nia revolucio devas esti forto\"."}, {"text_idx": "#000020", "text": "Vi scias ke la institucioj, moroj, kaj tradicioj de diversaj landoj devas esti konsideritaj, kaj ni ne neas ke ekzistas landoj - kiel ekzemple Ameriko, Anglio, kaj se mi konus pli viajn instituciojn, mi eble ankau\u0306 aldonus Holandon - kie la laboristoj povas ekhavi sian celon de pacaj rimedoj.\nTiu estaj\u0302o la kazo, ni ankau\u0306 devas rekoni la fakton ke en la plej multaj landoj sur la Kontinento la levilo de nia revolucio devas esti forto;\ng\u0302i estas forto al kiu ni iutage devas apelacii por starigi la regulon de laboro."}, {"text_idx": "#000022", "text": "Marx ne estis optimisma ke Germanio tiutempe ne estis sincera al paca rimedo por atingi socialismon, precipe post germana kanceliero Otto von Bismarck realigis Anti-Socialist Laws en 1878.\nDum la Anti-Socialisto-Leg\u0302oj komencig\u0302anta esti redaktita, sed ankorau\u0306 ne publikigita, en 1878, Marx parolis pri la eblecoj de leg\u0302donaj reformoj per elektita registaro kunmetitaj de laboristaraj leg\u0302donaj membroj, sed ankau\u0306 de la volemo uzi forton devus devigi estu uzita kontrau\u0306 la laborista klaso:"}, {"text_idx": "#000023", "text": "Se en Anglio, ekzemple, au\u0306 Usono, la laborista klaso devis akiri plimulton en parlamento au\u0306 La Kongreso, ili povus, de lau\u0306leg\u0302aj rimedoj, senigi sin de tiaj leg\u0302oj kaj institucioj kiel malhelpite sia evoluo, kvankam ili povus nur fari tiom kiom kiel socio atingis sufic\u0302e maturan evoluon.\nTamen, la \"paca\" movado eble estos s\u0302ang\u0302ita en \"fortouzan\" unu per rezisto sur la parto de tiuj interesitaj pri reenpostenigado de la antau\u0306a stato de aferoj;\nse (kiel en la Usona Enlanda Milito kaj Franca Revolucio) ili estas demetitaj fare de forto, g\u0302i estas kiel ribelantoj kontrau\u0306 \"lau\u0306leg\u0302a\" forto."}, {"text_idx": "#000024", "text": "Engels en lia studo Anglio, in 1845 and in 1885 (1885) skribis studon kiu analizis la s\u0302ang\u0302ojn en la brita klassistemo de 1845 g\u0302is 1885, en kiu li lau\u0306dis la c\u0302artistmovadon pro kau\u0306zi la atingon de gravaj sukcesoj por la laborista klaso.\nEngels deklaris ke dum tiu tempo la industria burg\u0302aro de Britio lernis \"ke la burg\u0302a klaso neniam povas akiri plenan socian kaj politikan kapablon super la nacio krom per la helpo de la laborista klaso\".\nKrome li rimarkis \"lau\u0306pas\u0302an s\u0302ang\u0302on super la rilatoj inter la du klasoj\".\nTiu s\u0302ang\u0302o kiun li priskribis estis manifestita en la s\u0302ang\u0302o de leg\u0302oj en Britio, kiu donis politikajn s\u0302ang\u0302ojn en favoro de la laborista klaso kiun la c\u0302artistmovado postulis dum jaroj:"}, {"text_idx": "#000025", "text": "La \"Forigo de la Posedaj\u0302o-Tau\u0306geco\" kaj \"Baloti\" estas nun la leg\u0302o de la tero.\nLa Reformo-Agoj de 1867 kaj 1884 faras proksiman aliron al' universala voc\u0302donrajto,'\nc\u0302e malplej kiel ekzemple g\u0302i nun ekzistas en Germanio."}, {"text_idx": "#000026", "text": "Grava ne-marxian influo sur sociademokratio venis de la brita Fabian Society fondita en 1884 fare de Frank Podmore kiu substrekis la bezonon de gradualisto evoluan kaj reformeman aliron al la atingo de socialismo.\nLa Fabian Society estis fondita kiel eksterulgrupo de la Fellowship of the New Life (Kunularo de la Nov Vivo) pro opozicio ene de tiu grupo g\u0302is socialismo.\nMale al Marksismo, Sag\u0302e-prokrastantismo ne antau\u0306enigis sin kiel laborista klas-gvidita movado, kaj g\u0302i plejparte havis etburg\u0302ajn membrojn.\nLa Fabian Society publikigis la Fabiano Eseoj on Socialism (1889) kiu estis konsiderinde skribita fare de George Bernard Shaw.\nShaw nomis Fabiano'n \"c\u0302iuj Socialdemokratoj, kun ofta konfikcio [ sic ] de la neceso de vestado de la organizo de industrio kaj la materialo de produktado en S\u0302tato identigita kun la tutaj homoj per kompleta Demokratio\"."}, {"text_idx": "#000027", "text": "Aliaj gravaj fruaj Fabiano, inkludis Sidney Webb, kiu de 1887 g\u0302is 1891 skribis la plejparton de la oficialaj politikoj de la socio.\nSag\u0302e-prokrastantismo ig\u0302us grava influo en la brita laborista movado."}, {"text_idx": "#000028", "text": "Duinternacio-epokon, \"reformo au\u0306 revolucio\" kontestas, 1889-1914"}, {"text_idx": "#000029", "text": "La moderna socia demokratimovado kreig\u0302is tra dividado ene de la socialistmovado: tiu dividado povas esti priskribita kiel disigo de manieroj inter tiuj kiuj insistis sur politika revolucio kiel antau\u0306kondic\u0302o por la atingo de socialismaj celoj kaj tiuj kiuj asertis ke lau\u0306pas\u0302a au\u0306 evolua pado al socialismo estis kaj ebla kaj dezirinda."}, {"text_idx": "#000030", "text": "La influo de la Fabian Society en Britio kreskis en la brita socialistmovado en la 1890-aj jaroj, precipe ene de la Independent Labour Party (ILP) fondita en 1893.\nGravaj ILP-membroj estis aligitaj kun la Fabian Society, inkluzive de Keir Hardie kaj Ramsay MacDonald - la estonta brita c\u0302efministro.\nSag\u0302e-prokrastanta influo en britaj registaraferoj ankau\u0306 aperis, kiel ekzemple sag\u0302e-prokrastanta membro Sidney Webb estanta elektita por partopreni skribe kio ig\u0302is la Minoritatraporto de la Reg\u0302a Komisiono sur Labour.\nDum Hardie estis nominale membro de la Fabian Society, kiel gvidanto de la ILP li havis proksimajn rilatojn kun certaj Fabiano, kiel ekzemple Shaw, dum li estis antagonisma al aliaj kiel ekzemple la Webbs.\nKiel ILP-gvidanto, Hardie malaprobis revolucian politikon deklarante ke li kredis ke la taktikoj de la partio devus esti \"same konstituciaj kiel la Fabiano\"."}, {"text_idx": "#000031", "text": "Alia grava sag\u0302e-prokrastanta figuro kiu eniris la ILP estis Robert Blatchford kiu skribis la laboron Merrie England (1894) kiu apogis municipan socialismon.\nMerrie Anglio estis grava publikaj\u0302o kiu vendis 750,000 ekzemplerojn ene de unu jaro.\nEn Merrie Anglio Blatchford distingis du specojn de socialismo: \"ideala socialismo\" kaj \"praktika socialismo\".\nLa praktika socialismo de Blatchford estis s\u0302tatsocialismo kiu identigis ekzistantan s\u0302tatentreprenon kiel ekzemple la Pos\u0302tejo prizorgita fare de la municipoj kiel manifestacio de praktika socialismo en ago, li asertis ke praktika socialismo devus impliki la etendaj\u0302on de s\u0302tatentrepreno al la produktadrimedoj kiel c\u0302iesaj\u0302o de la homoj.\nApogante s\u0302tatsocialismon, Merrie Anglio de Blatchford kaj liaj aliaj skribaj\u0302oj estis influitaj fare de anarkiisma komunisto\nWilliam Morris, kiel Blatchford mem atestis, kaj la anarkiismaj komunistaj temoj de Morris c\u0302eestas en Merrie Anglio."}, {"text_idx": "#000032", "text": "Shaw publikigis la Raporton en sag\u0302e-prokrastanta Policy (1896) kiu deklaris: \"La Fabian Society ne sugestas ke la S\u0302tato devus monopoligi industrion kiel kontrau\u0306 privatentrepreno au\u0306 individua iniciato.\""}, {"text_idx": "#000033", "text": "Gravaj evoluoj en sociademokratio kiel tutaj\u0302o aperis kun la supreniro de Eduard Bernstein kiel propagandanto de reformema socialismo kaj ano de Marksismo.\nBernstein bazig\u0302is sur Britio sur la 1880-aj jaroj tiutempe kiam Sag\u0302e-prokrastantismo ekestis, kaj vers\u0302ajne estis forte influita per Sag\u0302e-prokrastantismo.\nTamen li publike neis havi fortajn sag\u0302e-prokrastantajn influojn sur sia penso.\nBernstein agnoskis ke li estis influita per Kantiana epistemologia skeptiko dum li malaprobis Hegelianism.\nLi kaj liaj subtenantoj instigis la Sozialdemokratische Partei Deutschlands por kunfandi Kantianan etikon kun Marxian ekonomiko.\nEn la rolo de Kantiana kritiko ene de socialismo, Bernstein diris:"}, {"text_idx": "#000034", "text": "La metodo de tiu granda filozofo [xxx], elmontrante la saman kritikan spiriton.\nNia kritiko devas esti rekta kontrau\u0306 kaj skeptiko kiu subfosas c\u0302ion teorian penson, kaj dogmismon kiu dependas de antau\u0306pretigitaj formuloj."}, {"text_idx": "#000035", "text": "La esprimo \" reviziisto \" estis aplikita al Bernstein fare de liaj kritikistoj kiuj nomis ili mem \" ortodoksaj \" marksistoj, ec\u0302 se Bernstein asertis ke liaj principoj estis kongruaj kun la sintenoj de Karl Marx kaj Friedrich Engels, precipe en siaj pli postaj jaroj kiam Marx kaj Engels rekomendis ke socialismo devus esti atingita per parlament-demokrataj rimedoj kie ajn ebla.\nBernstein kaj lia frakcio de reviziistoj kritikis ortodoksan Marksismon kaj precipe g\u0302ian fondinton Karl Kautsky, por ignoris la opinion de Marx de la neceso de evolucio de kapitalismo por atingi socialismon anstatau\u0306igante g\u0302in kun \"au\u0306/au\u0306\" polusig\u0302o inter kapitalismo kaj socialismo;\nasertante ke Kautsky ignoris la emfazon de Marx de la rolo de parlamenta demokratio en atingado de socialismo;\nsame kiel kritikante Kautsky por lia idealigo de s\u0302tatsocialismo.\nTamen Kautsky ne neis rolon por demokratio en la atingo de socialismo, c\u0302ar li asertis ke la diktatoreco de la proletaro de Marx ne estis s\u0302tatformo kiu malaprobis demokration kiam kritikistoj asertis ke g\u0302i estis, sed stato de aferoj ke Marx atendata ekestus devus la proletara gajnopotenco kaj esti alfrontita kun batalado de perforta reakcia opozicio."}, {"text_idx": "#000036", "text": "Bernstein tenis proksiman unuig\u0302on al Marx kaj Engels, sed li vidis difektojn en Marksisma pensado kaj komencis tian kritikon kiam li esploris kaj defiis la Marksisman materialisthistorioteorion.\nLi malaprobis signifajn partojn de Marxian-teorio kiuj estis bazitaj sur Hegeliana metafiziko, li malaprobis la Hegelianan dialektikan perspektivon.\nBernstein distingita inter frua Marksismo kiel estanta g\u0302ia nematura formo: kiel ekzempligite fare de the Communist Manifesto verkita fare de Marx kaj Engels en ilia junag\u0302o, kiun li kontrau\u0306batalis por kion li rigardis kiel g\u0302iajn furiozajn Blanquist tendencojn;\nkaj pli posta Marksismo kiel estanta g\u0302ia matura formo tion li apogis."}, {"text_idx": "#000037", "text": "Bernstein deklaris ke la masiva kaj homogena laborista klaso postulita en la Komunista Manifesto ne ekzistis, kaj ke kontrau\u0306e al asertoj de proleta plimulto emerg\u0302anta, la burg\u0302a klaso kreskis sub kapitalismo kaj ne malaperis kiam Marx postulis.\nBernstein notis ke la laborista klaso ne estis homogena sed heterogena, kun sekcioj kaj frakcioj ene de g\u0302i, inkluzive de socialismaj kaj ne-socialismaj sindikatoj.\nMarx mem poste en sia vivo agnoskis ke la burg\u0302a klaso ne estis malaperanta, en sia laboro Theories of Surplus Value .\nTamen, pro la populareco de la Komunista Manifesto kaj la obskureco de Theories of Surplus Value (Teorioj de Plusvaloro), la agnosko de Marx de tiu eraro ne estas konata."}, {"text_idx": "#000038", "text": "Bernstein kritikis la koncepton de Marksismo de \"irekonciliablaj klaskonfliktoj \" kaj la malamikecon de Marksismo al liberalismo.\nLi defiis la pozicion de Marx sur liberalismo per asertado ke liberalaj demokratoj kaj socialdemokratoj tenis komunajn bazojn kiujn li postulis povus esti utiligitaj por krei \"socialistrepublikon\".\nLi kredis ke ekonomiaj klasmalegalecoj inter la burg\u0302aro kaj la proletaro iom post iom estus eliminitaj tra lau\u0306leg\u0302aj reformoj kaj ekonomiaj redistribuoprogramoj.\nBernstein malaprobis la Marksisman principon de diktatoreco de la proletaro, asertante ke gradualisto demokrataj reformoj plibonigos la rajtojn de la laborista klaso.\nLau\u0306 Bernstein, male al ortodoksa Marksismo, sociademokratio ne serc\u0302is krei socialismapartan de burg\u0302an socion sed anstatau\u0306e serc\u0302is krei oftan evoluon bazitan sur okcidenta humanismo.\nLa evoluo de socialismo sub sociademokratio ne serc\u0302as fendi ekzistantan socion kaj g\u0302iajn kulturtradiciojn sed funkcii kiel entrepreno de etendaj\u0302o kaj kresko.\nKrome, li kredis ke klaskunlaboro estis favorata kurso atingi socialismon, prefere ol klaskonflikto."}, {"text_idx": "#000039", "text": "Bernstein respondis al kritikistoj ke li ne detruis Marksismon, sed asertis ke li \"modernigis Marksismon\" kiu estis postulata \"apartigi la decidajn partojn de [xxx] teorio de it'oj malmodernaj akcesoraj\u0302oj\".\nLi asertis sian subtenon por la Marksisma koncepto de \"science bazita\" socialistmovado, kaj diris ke la celoj de tia movado devas esti determinitaj lau\u0306 \"scio kapabla je objektiva pruvo, t.e., scio al kiu rilatas, kaj konformig\u0302as, nenio sed empiria scio kaj logiko\".\nKiel tia, Bernstein estis forte malfavora al dogmismo ene de la marksista movado.\nMalgrau\u0306 ampleksado de miksa ekonomio, Bernstein estis skeptika kaj kritika de socialS\u0302tataj politikoj, kredante ilin por esti helpema sed finfine sekundara al la c\u0302efa soci-demokrata celo de anstatau\u0306igado de kapitalismo kun socialismo, timante ke s\u0302tathelpo al la senlaborulo eble kondukos al la aprobado de nova formo de malric\u0302ulismo."}, {"text_idx": "#000040", "text": "Roza Luksemburg reprezentante revolucian socialismon, lojale kondamnis la reviziismon kaj reformismon de Bernstein pro estado bazita sur \"oportunismo en sociademokratio\".\nS\u0302i komparis la politikojn de Bernstein kun tiu de la disputo inter marksistoj kaj la oportunisma Praktiker (pragmatistoj).\nS\u0302i kondamnis la evoluan socialismon de Bernstein por esti \"bagatel-burg\u0302a trivialigo de Marksismo\".\nS\u0302i asertis ke la jaroj de Bernstein da ekzilo en Britio igis lin perdi konatecon kun la situacio en Germanio kie li antau\u0306enigis evoluan socialismon.\nLuxemburg serc\u0302is konservi sociademokration kiel revolucia marksista kredaro, diraj\u0302o:"}, {"text_idx": "#000041", "text": "[xxx], socialismo kaj Marksismo, la proleta lukto por emancipig\u0302o, kaj sociademokratio estis identaj."}, {"text_idx": "#000042", "text": "Kaj Kautsky kaj Luxemburg kondamnis Bernstein pro lia \"mankhava\" filozofio de scienco pro prirezignis Hegelianan dialektikon por Kantiana filozofia dualismo.\nRusa marksista George Plekhanov alig\u0302is Kautsky kaj al Luxemburg en kondamnado de Bernstein pro havado de nov-Kantian filozofio.\nKautsky kaj Luxemburg asertis ke la empiricistvidpunktoj de Bernstein malpersonigis kaj dehistoricigis la socian observanton kaj malgrasigo protestas malsupren kontrau\u0306 \"faktoj\".\nLuxemburg asociis Bernstein kun \" etikaj socialistoj \" kiun s\u0302i identigis kiel estado rilatita kun la burg\u0302aro kaj Kantiana liberalismo."}, {"text_idx": "#000043", "text": "En lia enkonduko al la 1895-datita eldono de The Class Struggles in France (La Class Struggles en Francio) de Marx, Engels provis solvi la disig\u0302on inter gradualistreformistoj kaj revoluciuloj en la marksista movado, per deklarado ke li estis en favoro de mallongperspektivaj taktikoj de balotpolitiko kiu inkludis gradualiston kaj evoluajn socialismajn iniciatojn konservante lian kredon ke revolucia potencpreno de la proletaro devus resti celo.\nMalgrau\u0306 tiu provo de Engels por kunfandi gradualismon kaj revolucion, lia fortostrec\u0302o nur diluis la distingon de gradualismo kaj revolucio kaj havis la efikon de fortigado de la pozicio de la reviziistoj.\nLa deklaroj de Engels en la franca gazeto Le Figaro, en kiu li deklaris ke \"revolucio\" kaj la \"tielnomita socialisma socio\" ne estis fiksa koncepto, sed estis konstante s\u0302ang\u0302ante socian fenomenon kaj diris ke tio igis \"nin [socialistoj] c\u0302iuj evoluciistoj\", pliigis la publikan percepton ke Engels gravitis direkte al evolua socialismo.\nEngels ankau\u0306 diris ke estus \"suicideme\" paroli pri revolucia potencpreno en tempo kiam la historiaj cirkonstancoj preferis parlamentan vojon al potenco, kiun li antau\u0306diris povis alporti \"sociademokration en potencon jam 1898\".\nLa sintenon de Engels de malkas\u0302e akceptado de gradualisto, evolua, kaj parlamentaj taktikoj asertante ke la historiaj cirkonstancoj ne preferis revolucion, kau\u0306zis konfuzon.\nBernstein interpretis tion kiel indikado ke Engels movig\u0302is direkte al akceptado parlamenta reformisto kaj gradualistsintenoj, aliflanke Bernstein ignoris ke la sintenoj de Engels estis taktikaj kiel respondo al la specialaj cirkonstancoj, kaj ke Engels dau\u0306re estis favora al revolucia socialismo."}, {"text_idx": "#000044", "text": "En 1897, post kiam Bernstein faris prelegon en Britio al la Fabian Society-titolita \"On What Marx Really Taught\", Bernstein skribis leteron al la ortodoksa marksista Bebel en kiu li rivelis ke li sentig\u0302is konflikta kun kion li diris c\u0302e la prelego same kiel rivelante siajn intencojn koncerne revizion de Marksismo:"}, {"text_idx": "#000045", "text": "c\u0302ar mi legis la prelegon, la penspafon tra I kapo kiu mi faris al Marx maljuston, kiu g\u0302i ne estis Marx I prezentis ...\nmi rakontis al mi sekrete ke tio ne povis dau\u0306rig\u0302i.\nEstas neaktive unuigi la malakordan.\nLa nemalhavebla aj\u0302o devas esti klara kiel al kie Marx dau\u0306re pravas kaj kie li ne estas."}, {"text_idx": "#000046", "text": "Kiu Bernstein signifita estis ke li kredis ke Marx estis malg\u0302usta en supozado ke la kapitalisma ekonomio kolapsus kiel rezulto de siaj internaj kontrau\u0306diroj, c\u0302ar de la mez-1890-aj jaroj ekzistus malmulte da signoj de tiaj internaj kontrau\u0306diroj kau\u0306zantaj tion al kapitalismo."}, {"text_idx": "#000047", "text": "La disputo pri politikoj en favoro de reformo au\u0306 revolucio dominis diskutojn c\u0302e la 1899-datita Hanover Party Conference de la Partio de la Socialist Workers de Germanio, (SAPD).\nTiu temo farig\u0302is aparte elstara kun la Millerand Afero en Francio en kiu Alexandre Millerand de la Sendependa Socialistoj alig\u0302is al la ne-socialisma registaro de la liberalulo de Francio Prime Minister Waldeck-Rousseau sen serc\u0302ado de subteno de la gvidado de sia partio.\nLa agoj de Millerand provokis koleregon inter revoluciemaj socialistoj ene de la Dua Internacio, inkluzive de la anarkiisto forlasis la revoluciemajn marksistojn de kaj Jules Guesde.\nEn respondo al tiuj disputoj pri reformo au\u0306 revolucio, la 1900-datita pariza-Kongreso de la Dua Internacio deklaris rezolucion al la disputo, en kiu la postuloj de Guesde estis parte akceptitaj en rezolucio redaktita fare de Kautsky kiu deklaris ke totalaj socialistoj ne devus partopreni en ne-socialisma registaro, sed disponigis esceptojn al tiu regulo kie necese disponigi la \"protekton de la atingoj de la laborista klaso\"."}, {"text_idx": "#000048", "text": "Alia elstarfiguro kiu influis sociademokration estis franca reviziisma marksista kaj reformema socialisma Jean Jaure\u0300s.\nDum la 1904-datita Kongreso de la Dua Internacio, Jaure\u0300s defiis ortodoksan marksiston August Bebel, la mentoro de Kautsky, super sia apogo al monolitaj socialismaj taktikoj.\nJaure\u0300s asertis ke neniu kohera socialisma platformo povis esti same uzebla al malsamaj landoj kaj regionoj pro malsamaj politikaj sistemoj en ili;\nnotante ke la patrujo de Bebel de Germanio tiutempe estis tre au\u0306toritatema kaj limigis parlamentan demokration.\nLi komparis la limigitan politikan influon de socialismo en registaro en Germanio kun la granda influo kiun tiu socialismo akiris en Francio pro g\u0302ia pli forta parlamenta demokratio.\nLi asertis ke la ekzemplo de la politikaj diferencoj inter Germanio kaj Francio montris ke monolitaj socialismaj taktikoj estis maleblaj, donitaj la politikajn diferencojn de diversaj landoj."}, {"text_idx": "#000050", "text": "C\u0302ar malamikecoj inter la grandaj potencoj de Eu\u0306ropo eskaladis en la malfruaj 19-a kaj fruaj 20-a jarcentoj, Bernstein timis ke la vetarmado de Germanio kun aliaj potencoj minacis la eblecon de grava milito.\nLa timoj de Bernstein estis realigitaj kun la ekapero de 1-a Mondmilito."}, {"text_idx": "#000051", "text": "Tuj post la ekapero de 1-a Mondmilito, Bernstein vojag\u0302is de Germanio al Britio por renkontig\u0302i kun brita LaboristaPartia gvidanto Ramsay MacDonald.\nBernstein rigardis la ekaperon de la milito kun granda teruro, sed ec\u0302 se la du landoj estis c\u0302e milito unu kun la alia, MacDonald honoris Bernstein c\u0302e la renkontig\u0302o.\nMalgrau\u0306 tiu de Bernstein kaj la provoj de aliaj socialdemokratoj certigi la unuecon de la Dua Internacio, kun naciaj strec\u0302itecoj pliig\u0302antaj inter la landoj c\u0302e milito, la Dua Internacio kolapsis en 1914.\nKontrau\u0306-militaj membroj de la Sozialdemokratische Partei Deutschlands (SPD) rifuzis apogi financas ekzistanta donitaj al la germana registaro por apogi la militon.\nTamen naciisma-reviziisma frakcio de SPD-membroj gviditaj fare de Friedrich Ebert, Gustav Noske, kaj Philipp Scheidemann, apogis la militon, argumentante ke Germanio havis la \"rajton al it teritoria defendo\" de la \"detruo de carista despotismo\".\nLa decido de la SPD apogi la militon, inkluzive de la decido de Bernstein apogi g\u0302in, estis peze influita per la fakto ke la germana registaro mensogis al la germana popolo, c\u0302ar g\u0302i asertis ke la nura kialo Germanio deklaris milito sur Rusio estis c\u0302ar Rusio preparig\u0302is invadi Orientan Prusion, kiam fakte tio ne estis la kazo.\nJaure\u0300s kontrau\u0306batalis la intervenon de Francio en la milito kaj prenis pacistan pozicion, sed baldau\u0306 estis asasinita en 1914."}, {"text_idx": "#000052", "text": "Bernstein baldau\u0306 indignis pri la milito kaj antau\u0306 oktobro 1914 estis konvinkita de la militkulpo de la germana registara;\nkaj kontaktis la ortodoksajn Marksistojn de la SPD, por kunig\u0302i por pus\u0302i la SPD por preni kontrau\u0306-militan pozicion.\nKautsky provis meti flankenmetiten siajn diferencojn kun Bernstein kaj alig\u0302i al fortoj en kontrau\u0306batalado de la milito, kaj Kautsky lau\u0306dis lin por ig\u0302i firma kontrau\u0306-milita propagandanto, dirante ke kvankam Bernstein antau\u0306e apogis \"civitajn\" kaj \"liberalajn\" formojn de naciismo, lia aktiva kontrau\u0306-milita pozicio igis lin la \"standardisto de la internaciistideo de sociademokratio\".\nLa naciisma pozicio per la SPD-gvidado sub Ebert rifuzis nuligi."}, {"text_idx": "#000054", "text": "La demisiigo da la carreg\u0302imo en Rusio en februaro 1917 kunpremis politikon en Germanio, kiam g\u0302i finis la legitimilon uzitan fare de Ebert kaj aliaj por-militaj SPD-membroj ke Germanio estis en la milito kontrau\u0306 reakcia rusa registaro.\nKun la demisiigo de la caro kaj revolucia socialisma agitado pliig\u0302is en Rusio, tiaj okazaj\u0302oj influis socialistojn en Germanio.\nKun altig\u0302antaj panmalabundoj en Germanio meze de milits\u0302parporciigo, amasstrikoj okazis komencig\u0302ante en aprilo 1917 kie 300,000 strikistoj partoprenas en striko en Berlino.\nLa strikistoj postulis panon, liberecon, pacon, kaj la formadon de la konsilioj de laboristoj kiel estis faritaj en Rusio.\nInter la tumulto de la germana publiko, la SPD kune kun la Progresemuloj kaj la katolika laborista movado en la Reichstag prezentis la \"Peace Resolution\" la 19an de julio 1917 kiu proponis ke kompromispaco finu la militon, kiu estis pasigita fare de plimulto de membroj de la Reichstag.\nLa germana c\u0302efkomando kontrau\u0306batalis la Paco-Rezolucion, aliflanke g\u0302i serc\u0302is fini la militon kun Rusio, kaj prezentis la Traktato de Brest-Litovsk al la Bols\u0302evikregistaro en 1918 tio konsentis pri la esprimoj kaj la Reichstag pasigis la traktaton, kiu inkludis la subtenon de la SPD, la Progresemulojn, kaj la katolikan politikan movadon."}, {"text_idx": "#000055", "text": "De malfrua 1918 la militsituacio por Germanio farig\u0302is senespera, kaj Kaiser Wilhelm II estis aglomerita por slutte pacon.\nVilhelmo la 2-a nomumis novan kabineton kiu inkludis SPD-membrojn.\nEn la sama tempo la Imperia Maramea Komando estis kialigita alpreni heroan lastan pozicion kontrau\u0306 la brita Royal Navy, kaj la 24an de oktobro 1918 eligis ordonojn por la germana mararmeo foriri alfronti dum la maristoj rifuzis, rezultigante la Kiel Ribelon.\nLa Kiel Ribelo rezultigis la germanan Revolucion de 1918-1919.\nAlfrontite kun armea fiasko kaj revolucio la kanceliero, Prince Maximilian of Baden (Princo Maksimiliano de Badeno) eksig\u0302is, donante al SPD-gvidanto Ebert la pozicion de Kanceliero, Wihelm II abdikis la germanan tronon tuj poste, kaj la germanaj c\u0302efkomandoficialuloj Paul von Hindenburg kaj Erich Ludendorff eksig\u0302is dum rifuzante fini la militon por s\u0302pari vizag\u0302on, lasante la Ebert-registaron kaj la SPD-plimulton Reichstag por esti devigitaj slutte la neeviteblan pacon kun la aliancanoj kaj preni la kulpigon por perdis la militon.\nKun la abdiko de Vilhelmo la 2-a, Ebert deklaris Germanio por esti respubliko kaj subskribis la armisticon kiu finis 1-a Mondmiliton la 11an de novembro 1918."}, {"text_idx": "#000057", "text": "Pro la agitado en Berlino, la redaktado de la konstitucio de la nova germana respubliko estis entreprenita en la grandurbo de Vajmaro, kaj la sekva politika epoko estas referita kiel la Vajmara Respubliko.\nSur fondado de la nova registaro, prezidanto Ebert kunlaboris kun liberalaj membroj de sia koalicia registaro por krei la konstitucion, kaj serc\u0302is komenci programon de s\u0302tatigo de iom daj partoj de la ekonomio.\nPolitika agitado kaj perforto dau\u0306ris la dau\u0306ra dependeco de kaj la registara sur la helpo de la Freikorps kontrau\u0306revoluciaj por kontrau\u0306batali la komunistajn revoluciulojn dau\u0306re fremdigis eblan maldekstreman subtenon por la SPD.\nLa akcepto de la SPD-koalicia registaro de la severaj packondic\u0302oj de la Traktato de Versajlo en junio 1919, furiozigis la dekstron, inkluzive de la Freikorps kiu antau\u0306e volis kunlabori kun la registaro por kontrau\u0306batali la komunistojn.\nEn la germana senatelekto de junio 1919, la SPD-akcio de la voc\u0302dono malkreskis signife.\nEn marto 1920, grupo de dekstrulaj militaristoj gviditaj fare de Wolfgang Kapp kaj iama germana armea stabestro kiujn Erich Ludendorff iniciatis al nelonge sukcesa puc\u0302o kontrau\u0306 la germana registaro, en kio ig\u0302is konataj kiel la Puc\u0302o de Kapp, aliflanke la puc\u0302o finfine malsukcesis kaj la registaro estis restarigita."}, {"text_idx": "#000059", "text": "Rilatoj inter la socia demokratimovado kaj bols\u0302eviko Rusio descendis en kompletan antagonismon en respondo al la rusa malsatkatastrofo da 1921 kaj la perforta subpremo de la bols\u0302evikoj de opozicio al sia registaro.\nMultoblaj soci-demokrataj partioj estis nau\u0306zitaj pro la bols\u0302evikregistaro de Rusio, precipe SPD de Germanio kaj Social Democratic Workers' Party de Nederlando (SDAP) kiuj kondamnis la bols\u0302evikojn por malpurigado de socialismo kaj deklaris ke la bols\u0302evikoj \"elpelis la plej bonan de niaj kamaradoj, j\u0302etitaj ilin en malliberejon kaj mortigitaj ilin\"."}, {"text_idx": "#000060", "text": "En majo 1923, socialdemokratoj kunig\u0302is por fondi sian propran internacion, la Labour kaj Socialima Internacio (LSI), fondis en Hamburgo, Germanio.\nLa LSI deklaris ke c\u0302iuj g\u0302iaj filiigitaj partioj retenus au\u0306tonomion por fari siajn proprajn decidojn koncerne polickrimenketon de siaj landoj;\nsed ke internaciaj aferoj estus traktitaj fare de la LSI.\nLa LSI traktis la temon de la pliig\u0302o de fas\u0302ismo, per deklarado de la LSI por esti kontrau\u0306-fas\u0302isma.\nEn respondo al la ekapero de la Hispana Enlanda Milito en 1936 inter la demokratie elektita Respublikana registaro kontrau\u0306 la au\u0306toritatemaj dekstrulaj naciistoj gviditaj fare de Francisco Franco kun la subteno de fas\u0302isto Italio kaj Nazia Germanio, la C\u0302efestraro de la LSI deklaris sin ne nur sian subtenon favore al la Hispana Respubliko sed ankau\u0306 ke g\u0302i apogis la hispanan registaron havante la rajton ac\u0302eti brakojn por kontrau\u0306batali la naciismajn fortojn de Franco.\nLSI-filiigitaj partioj, inkluzive de la brita Laborista Partio deklaris sin sian subtenon favore al la Hispana Respubliko.\nTamen la LSI estis kritikita maldekstre por malsukcesado meti g\u0302ian kontrau\u0306-fas\u0302isman retorikon en agon."}, {"text_idx": "#000061", "text": "La borskras\u0302o de 1929 kiu komencis ekonomian krizon en Usono kiu tutmonde disvastig\u0302as kaj ig\u0302is la Granda Depresio profunde influis ekonomian politikokreadon.\nLa kolapso da la orbazo kaj la apero de amasa senlaboreco rezultigis multoblajn registarojn rekonantajn la bezonon de s\u0302tatomakroekonomia interveno por redukti senlaborecon same kiel ekonomian intervenon por stabiligi prezojn, proto-kejnesismon kiun John Maynard Keynes mem baldau\u0306 publike apogus.\nMultoblaj soci-demokrataj partioj deklaris sin la bezonon de granda investo en ekonomiaj infrastrukturprojektoj por respondi al senlaboreco, kaj krei socikontrolon super monfluo.\nKrome, soci-demokrataj partioj deklaris ke la Granda Depresio montris la bezonon de granda makroekonomia planado dum iliaj por-posedaj\u0302aj dekstraj kontrau\u0306uloj lojale kontrau\u0306batalis tion.\nTamen provoj per soci-demokrataj registaroj por atingi tion estis malsukcesaj pro la rezultinta politika malstabileco en siaj landoj de la depresio, la brita Laborista Partio ig\u0302is interne disigo super la politikoj dum la SPD-registaro de Germanio ne havis la tempon efektivigi tiajn politikojn kiam la politiko de Germanio turnis al furioza civiltumulto en kiu la nazioj ekstaris al potenco en 1933 kaj malmuntis parlamentan demokration."}, {"text_idx": "#000062", "text": "Grava evoluo por sociademokratio estis la venkoj de pluraj soci-demokrataj partioj en Skandinavio, precipe la Sveda socialdemokratia partio (SUKO) en la sveda elekto en 1920.\nLa SUKO estis elektita al malplimulta registaro.\nG\u0302i kreis Socialisation Committee kiu deklaris sin subtenon favore al miksa ekonomio kiu kombinis la plej bonan da privata iniciato kun socia proprieto au\u0306 kontrolo, apogante grandan socianig\u0302on \"de c\u0302iuj necesaj naturresursoj, industrientreprenoj, kreditinstitucioj, transportado kaj komunikaditineroj\" kiuj estus iom post iom transdonitaj al la s\u0302tato.\nG\u0302i permesis privatan proprieton ekstere de tiuj areoj."}, {"text_idx": "#000064", "text": "La brita Laborista Partio perdis la 1924-datita elekton kaj konservativulregistaro estis elektita.\nKvankam MacDonald alfrontis multoblajn defiojn al sia gvidado de la partio, la partion stabiligitan antau\u0306 1927 kiel kapabla opozicio al la konservativulregistaro.\nMacDonald publikigis novan politikan programon por la partia titolita Labour kaj la Nation (1928).\nLa Laboristpartio revenis al registaro en 1929, sed baldau\u0306 alfrontis la ekonomian katastrofon de la borskras\u0302o de 1929."}, {"text_idx": "#000065", "text": "En la 1920-aj jaroj, SPD-politikofaristo kaj marksisto Rudolf Hilferding proponis grandajn strategis\u0302ang\u0302ojn en la SPD same kiel influanta socia demokrata kaj socialisma teorio.\nHilferding estis influa Marksisma socialisto kaj ene de la socia demokratimovado kaj ekster g\u0302i, kiel ekzemple sia pamfleta titolita Imperiismo kiu influis la propran koncepton de Lenin da imperiismo en la 1910-aj jaroj.\nAntau\u0306 la 1920-aj jaroj Hilferding deklaris ke kapitalismo evoluis preter kio estis antiau\u0306toritata kapitalismo en kion li nomis \"fakorganizita kapitalismo\".\nFakorganizita kapitalismo estis bazita sur fidoj kaj karteloj kontrolitaj fare de financejoj kiuj jam ne povis fari monon ene de la naciaj limoj de siaj landoj kaj tiel bezonis eksporti por pluvivi, rezultigante subtenon por imperiismo.\nHilferding priskribis ke dum frua kapitalismo antau\u0306enigis al sin dum paca kaj bazigis sur libera komerco, la epoko de fakorganizita kapitalismo estis agresema kaj diris ke \"en la loko de la homaro tie venis la ideo de la forto kaj potenco de la s\u0302tato\".\nLi diris ke tio havis la sekvon de kreado de efika kolektivigo ene de kapitalismo kaj preparis lau\u0306 la manieron por socialismo."}, {"text_idx": "#000066", "text": "Originale la vizio de Hilferding de socialismo anstatau\u0306iganta fakorganizitan kapitalismon estis altagrade Kautskyan en supozado au\u0306/au\u0306 perspektivo, atendante katastrofan kolizion inter fakorganizita kapitalismo kontrau\u0306 socialismo.\nTamen, de la 1920-aj jaroj, Hilferding ig\u0302is ano al antau\u0306enigado de gradualistevoluo de kapitalismo en socialismon.\nLi tiam lau\u0306dis fakorganizitan kapitalismon por esti pas\u0302o direkte al socialismo, dirante c\u0302e la SPD-kongreso en 1927 ke \"organizis kapitalismon\" estas nenio malpli ol \"la anstatau\u0306igo da la kapitalisma principo de libera konkurado de la socialisma principo de lau\u0306plana produktado\".\nLi dau\u0306rig\u0302is por diri ke \"la problemo estas prezentita al nia generacio: kun la helpo de la s\u0302tato, kun la helpo de konscia socia direkto, por transformi la ekonomion fakorganizitan kaj gviditan fare de kapitalistoj en ekonomion direktitan fare de la demokrata s\u0302tato.\""}, {"text_idx": "#000067", "text": "En la 1930-aj jaroj, la SPD komencig\u0302is g\u0302is transiro for de reviziisma Marksismo direkte al liberala socialismo komencig\u0302anta en la 1930-aj jaroj.\nPost kiam la partio estis ekskludita fare de la nazioj en 1933, la SPD agis en ekzilo tra Sopade.\nEn 1934 la Sopade komencis publikigi materialon kiu indikis ke la SPD turnis direkte al liberala socialismo.\nMallonga Geyer, kiu estis eminenta propagandanto de liberala socialismo ene de la Sopade, deklaris ke Sopade reprezentis la tradicion de Vajmara Respubliko sociademokratio, liberal-demokrata socialismo, kaj deklaris ke la Sopade tenis fidela al g\u0302ia mandato de tradiciaj liberalaj principoj kombinitaj kun la politika realismo de socialismo."}, {"text_idx": "#000070", "text": "Malvarmilita epoko kaj Kejnesismo, 1945-1979"}, {"text_idx": "#000071", "text": "Post 2-a Mondmilito, nova internacia organizo reprezenti sociademokration kaj demokratan socialismon, la Socialiman Internacion en 1951.\nEn la fondo Frankfurt Declaration, la Socialima Internacio kondamnis kaj kapitalismo- kaj bols\u0302evik komunismon - kritikante c\u0302i-lastan en artikoloj 7, 8, 9, kaj 10, diraj\u0302o:"}, {"text_idx": "#000073", "text": "La pliig\u0302o de Kejnesismo je la okcidenta mondo dum la Malvarma Milito influis la evoluon de sociademokratio.\nLa sinteno de socialdemokratoj direkte al kapitalismo s\u0302ang\u0302ig\u0302is kiel rezulto de la pliig\u0302o de Kejnesismo.\nKapitalismo estis akceptebla al socialdemokratoj nur se la tipaj krizoj de kapitalismo povus esti malhelpitaj kaj se amasa senlaboreco povus esti deturnita: Kejnesismo vers\u0302ajne povis disponigi tion.\nSocialdemokratoj akceptis la merkaton pro kialoj de efikeco, kaj apogis Kejnesismon kiam tio estis atendita unuigi demokration kaj kapitalismon."}, {"text_idx": "#000075", "text": "Ekzistis frue gravaj kritikistoj de la s\u0302tatigpolitiko ene de la Laboristpartio en la 1950-aj jaroj.\nBrita soci-demokrata teoriulo Anthony Crosland en The Future of Socialism (1956), argumentis ke socialismo devus temi pri la reformado de kapitalismo de ene.\nCrosland postulis ke la tradicia socialisma programo de aboliciado de kapitalismo surbaze de kapitalismo esence kau\u0306zado de imiseration, estis igita malnovig\u0302inta per la fakto ke la postmilita kejnesa kapitalismo kau\u0306zis la vastig\u0302on de bonstato por c\u0302io, inkluzive de plena dungado kaj sociala S\u0302tato.\nCrosland asertis ke la pliig\u0302o de tia abundosocio rezultigis la instruadidentecfadon, kaj kiel sekvosocialismo en sia tradicia koncepto kiel tiam apogite fare de la brita Laborista Partio jam ne altiris subtenon.\nLi asertis ke la Laboristpartio estis asociita en la menso de publiko kiel havado \"de sekca, tradicia, klasapelacio\" kiu estis plifortikigita per kverelado super s\u0302tatigo.\nCrosland kverelis ke en ordo por la Laboristpartio ig\u0302i elektebla denove, g\u0302i devis fini sian engag\u0302ig\u0302on al s\u0302tatigo, kaj c\u0302esi egaligi s\u0302tatigon kun socialismo.\nAnstatau\u0306e de tio, li asertis ke socialisma programo devus temi pri subteno de sociala subteno, ric\u0302ecoredistribuo, kaj \"la bonorda limo inter la publikaj kaj privatsferoj de respondeco\"."}, {"text_idx": "#000076", "text": "La SPD en Okcidenta Germanujo en 1945 apogis similan politikon sur s\u0302tatigoj al tiu de la brita laboristregistaro.\nSPD-gvidanto Kurt Schumacher deklaris ke la SPD estis en favoro de s\u0302tatigoj de esencaj industribranc\u0302oj de la ekonomio, kiel ekzemple: bankado kaj kredito, asekuro, minado, karbo, fero, s\u0302talo, metal-laboraktiva, kaj c\u0302iuj aliaj sektoroj kiuj estis identigitaj kiel monopolismaj au\u0306 carteligis."}, {"text_idx": "#000077", "text": "Sur ig\u0302i suverena s\u0302tato en 1947, Hindio elektis la socian demokratan Baratan Nacian Kongreson registaro kun sia gvidanto Jawaharlal Nehru ig\u0302anta hinda c\u0302efministro.\nNehru deklaris \"En Eu\u0306ropo, ni vidas multajn landojn esti movig\u0302inta tre longe kontrau\u0306 la vojo al socialismo.\nmi ne rilatas al la komunistaj landoj sed al tiuj kiuj povas esti nomitaj parlamentaj, soci-demokrataj landoj.\"\nEn povo, la registaro de Nehru emfazis s\u0302tat-gvidita nacia evoluo de Hindio, li prenis inspiron de sociademokratio, kvankam la lastatempe formita planado-komisiono de Hindio ankau\u0306 prenis inspiron de la agrikulturaj politikoj de post 1949 C\u0302inio."}, {"text_idx": "#000078", "text": "La nova suverena stato de Israelo elektis la socialistan Mapai partion kiu serc\u0302is la kreadon de socialisma ekonomio bazita sur koopera proprieto de la produktadrimedoj per la kibuc sistemo dum g\u0302i malaprobis s\u0302tatigon de la produktadrimedoj.\nLa kibuco estas produktantkooperativoj kiuj kun registarhelpo asistado prosperis en Israelo."}, {"text_idx": "#000080", "text": "Kun tiuj s\u0302ang\u0302oj, la SPD realigis la du gravajn kolonojn de kio ig\u0302us la moderna socia demokrata programo: igante la partion la partio de popolo prefere ol partio sole reprezentante la laboristan klason, kaj prirezignante ceterajn marksistajn politikojn direktitajn kontrau\u0306 detruado de kapitalismo kaj anstatau\u0306igado de ili kun politikoj direktite kontrau\u0306 reformado de kapitalismo.\nLa Godesberg Programo divorcis g\u0302ian koncepton de socialismo de Marksismo, deklarante ke demokrata socialismo en Eu\u0306ropo estis \"fiksig\u0302inta en kristana etiko, humanismo, kaj klasika filozofio\".\nLa Godesberg Programo estis vidita kiel implikado de la fina triumfado de la reformema tagordo de Bernstein super la ortodoksa marksista tagordo de Kautsky."}, {"text_idx": "#000081", "text": "La Godesberg Programo estis grava revizio de la politikoj de la SPD kaj gajnis atenton el pretere Germanio.\nDum g\u0302ia adopto, en najbara Francio la sinteno de la French Section of the Workers' International (SFIO) estis disigita sur la Godesberg Programo dum la Autonomous Socialist Party (PSA) kondamnis la Godesberg Programon kiel \"rezigno de Socialism\", kaj oportunisma reago al la balotmalvenkoj de la SPD."}, {"text_idx": "#000082", "text": "Respondo al Novliberalismo, 1979 al 1990-aj jaroj"}, {"text_idx": "#000083", "text": "La ekonomia krizo en la okcidenta mondo dum la meza g\u0302is malfruaj 1970-aj jaroj rezultigis la pliig\u0302on de Novliberalismo kaj politikistoj elektis en neoliberalaj platformoj kiel ekzemple brita c\u0302efministro margaret Thatcher kaj US prezidanto Ronald Reagan.\nLa pliig\u0302o je subteno por Novliberalismo levis demandojn super la politika dau\u0306rigebleco de sociademokratio, kiel ekzemple sociologo Ralf Dahrendorf antau\u0306diranta la \"finon de la soci-demokrata jarcento\"."}, {"text_idx": "#000084", "text": "En 1985, interkonsento estis farita inter pluraj soci-demokrataj partioj en la okcidentaj bloklandoj de Belgio, Danio, kaj Nederlando;\nkun la komunistaj partioj de la Orientbloko-landoj de Bulgario, Germana Demokratia Respubliko, kaj Hungario;\nhavi plurflankajn diskutojn en komerco, nuklea senarmig\u0302o kaj aliaj temoj."}, {"text_idx": "#000086", "text": "La Socialima Internacio de 1989 kiun kongreso estis sag\u0302e signifa en tio membroj de Komunista Partio de Sovetunio dum la reformema gvidado de Mih\u0302ail Gorbac\u0302ov, ekzamenis la kongreson.\nLa SI_ estas novaj Deklaracio de principoj prirezignitaj antau\u0306aj deklaroj faritaj en la Frankfurta Deklaracio de 1951 kontrau\u0306 Soveti-stila komunismo.\nPost la kongreso, la sovetia s\u0302tatgazeto Pravda notis tion dank'al dialogo inter la soveto Komunista Partio de Alberto kaj la SI ekde 1979 ke \"la pozicioj de la CPSU kaj la Socialima Internacio en nukleasenarmig\u0302aj temoj hodiau\u0306 praktike koincidas\"."}, {"text_idx": "#000087", "text": "La kolapso da la marksist-leninistaj registaroj en Orienta Eu\u0306ropo post la fino de la Malvarma Milito, kaj la kreado de plurpartia demokratio en multaj multaj el tiuj landoj, rezultigis la kreadon de multoblaj soci-demokrataj partioj.\nKvankam multaj el tiuj partioj ne atingis komencan balotsukceson, ili ig\u0302is signifa parto de la politika pejzag\u0302o de Orienta Eu\u0306ropo.\nEn Okcidenteu\u0306ropo, la elstara Itala Komunista Partio transformis sin en la post-komunistan Democratic Party of the Left (Demokrata Partio de la Maldekstruloj) en 1991."}, {"text_idx": "#000088", "text": "Tre kontestata evoluo en sociademokratio okazis en la 1990-aj jaroj, kun la evoluo de Third Way politiko kaj soci-demokrataj anoj de g\u0302i.\nLa soci-demokrata variaj\u0302o de la Tria Maniero estis rekomendita memstare propagandantoj kiel alternativo al kaj kapitalismo kaj kio g\u0302i rigardas kiel la tradiciajn formojn de socialismo - inkluzive de marksista socialismo kaj s\u0302tatsocialismo - kiu Tria Maniero socialdemokratoj malaprobas.\nG\u0302i oficiale rekomendas etikan socialismon, reformismon, kaj gradualismon, kiu inkludas rekomendi humanigitan version de kapitalismo, miksan ekonomion, politikan plurismon, kaj liberalan demokration.\nMaldekstremaj kontrau\u0306uloj de Tria Maniero sociademokratio asertas ke g\u0302i ne estas formo de socialismo, kaj asertas ke g\u0302i reprezentas socialdemokratojn kiuj respondis al la Novdekstrismo akceptante kapitalismon.\nLa Tria- Maniero estis forte kritikita ene de la socia demokratimovado.\nSubtenantoj de Third Way-idealoj argumentas ke ili simple reprezentas necesan au\u0306 pragmatan adaptadon de sociademokratio al la faktoj de la moderna mondo, notante ke tradicia sociademokratio prosperis dum la domina internacia klimato de la postmilita Bretton Woods-interkonsento, kiu kolapsis en la 1970-aj jaroj."}, {"text_idx": "#000089", "text": "Kiam li estis brita Labour Party MP, Tria Maniero subtenanto kaj iama brita c\u0302efministro Tony Blair skribis en sag\u0302e-prokrastanta pamfleto en 1994 koncerne la ekziston de du elstaraj variaj\u0302oj de socialismo: tia estas bazita sur marksista ekonomia deterministo kaj kolektivistotradicio ke li malaprobis, kaj la aliaj estas \"etika socialismo\" kiun li apogis, tio estis bazita sur valoroj de \"socia justeco, la egala valoro de c\u0302iu civitano, egaleco de s\u0302anco, komunumo\"."}, {"text_idx": "#000091", "text": "Giddens rekomendas A Future of Socialism (Estonteco de Socialismo) de Crosland por rekonado ke socialismo ne povas esti difinita simple lau\u0306 malakcepto de kapitalismo, c\u0302ar se kapitalismo finig\u0302is kaj estis anstatau\u0306igita kun socialismo, tiam socialismo havus neniun celon kun la foresto de kapitalismo.\nDe la analizo de Crosland, Giddens proponas priskribon de socialismo:"}, {"text_idx": "#000092", "text": "La nura ofta karakterizaj\u0302o de socialismaj doktrinoj estas ilia etika enhavo.\nSocialismo estas la postkuro de ideoj da socia kunlaboro, universala socia bonfarto, kaj egaleco - ideoj alportitaj kune per kondamno de la malicoj kaj maljustoj de kapitalismo.\nG\u0302i estas bazita sur la kritiko de individuismo kaj dependas de' kredo je grupa ago kaj \"partopreno\", kaj kolektiva respondeco por sociala subteno."}, {"text_idx": "#000093", "text": "Paul Cammack kondamnis la Trian Manieron kiel elpensite de Lord Giddens kiel esti kompleta atako sur la fundamentoj de sociademokratio kaj socialismo, en kiu Giddens serc\u0302is anstatau\u0306igi ilin kun kapitalismo.\nCammack asertas ke Giddens asignas multe da energio en kritikado de konvencia sociademokratio kaj konvencia socialismo - kiel ekzemple la aserto de Giddens ke konvencia socialismo \"mortis\" c\u0302ar la vizio de Marx de nova ekonomio kun ric\u0302aj\u0302kurzo-diferenco lau\u0306 justa maniero ne estas ebla - dum c\u0302e la sama tempokreado neniu kritiko de kapitalismo.\nKiel tia, Cammack kondamnas Giddens kaj lian Trian Manieron pro esti kontrau\u0306-soci-demokrata, kontrau\u0306-socialisto, kaj por-kapitalisto tiu Giddens kas\u0302vestig\u0302as en retoriko por fari apelacii ene de sociademokratio."}, {"text_idx": "#000094", "text": "Brita politika teoriulo Robert Corfe kiu estis en la pasinteco soci-demokrata propagandanto de nova socialismo libera de klas-bazitaj antau\u0306jug\u0302oj, kritikis kaj marksistajn klasistojn kaj Trian Manieron propagandantoj ene de la Laboristpartio.\nCorfe kondamnis la Triono-Manieron kiel evoluigite fare de Giddens por \"intelekta malpleneco kaj ideologia malric\u0302eco\".\nCorfe senkurag\u0302e notis kaj konsentis kun iamaj longperspektivaj britoj la deklaro de Labour Party MP Alice Mahon en kiuj s\u0302i diris \"ke Labour estas la partio de bankistoj, ne laboristoj.\nLa partio perdis g\u0302ian animon, kaj kio havas anstatau\u0306igi g\u0302i estas severa, Amerik-stila politiko.\"\nCorfe asertas ke la malsukceso evoluigi novan socialismon rezultis en kion li konsideras la \"morto de socialismo\" kiu forlasis socian kapitalismon kiel nur realisma alternativo."}, {"text_idx": "#000097", "text": "Aliaj asertis ke sociademokratio devas movig\u0302i preter la Tria Maniero, kiel ekzemple Olaf Cramme kaj Patrick Diamond en ilia libro\nPost la Triono-Maniero: La Future of Social Democracy (Estonteco de Socialdemokratio) en Eu\u0306ropo (2012).\nCramme kaj Diamond rekonas ke la Triono-Maniero kiel ekestis kiel provo malkonstrui la tradician dikotomion ene de sociademokratio inter s\u0302tatenmiksig\u0302o kaj merkatoj en la ekonomio, aliflanke ili asertas ke la tutmonda financkrizo de la malfruaj 2000-aj jaroj postulas ke sociademokratio devas repripensi sian ekonomikon.\nCramme kaj Diamond notas ke kredo je ekonomia planado inter socialistoj estis forta en la frua g\u0302is mez-dudeka jarcento, sed malkreskis kun la pliig\u0302o de la neoliberala rajto tiujn ambau\u0306 atakis ekonomian planadon kaj asociita la maldekstro kun ekonomia planado.\nIli asertas ke tio formis la fundamenton de la morala kaptilo de la \"Rajto\" en kiu la neoliberalaj dekstraj atakoj en ekonomiaj planaj politikoj de la maldekstro, kiu provokas defendon de tia plana de la maldekstro kiel esti morale necesaj, kaj finig\u0302as kun la dekstro tiam riproc\u0302ante tiajn politikojn kiel esti esence ekonomie nekompetenta prezentante sin kiel la c\u0302ampionon de ekonomia kompetenteco.\nCramme kaj Diamond deklaras ke sociademokratio havas kvin malsamajn strategiojn ambau\u0306 trakti la ekonomian krizon en tutmondaj merkatoj nuntempe ke g\u0302i povis adopti en respondo: merkato konformiganta, merkatokomplimentado, merkatrezistadon, merkatanstatau\u0306igadon, kaj merkattransformadon."}, {"text_idx": "#000098", "text": "Cramme kaj Diamond identigas merkaton konformig\u0302antan kiel esti ekvivalentaj al brita LaboristaPartia politikisto kaj iama financministro la deziro de Philip Snowden al tre modera socialisma tagordo bazita c\u0302efe sur imposta prudento, c\u0302ar Snowden insistis ke socialismo devis konstrui sur imposta prudento au\u0306 alia g\u0302i ne estus atingita."}, {"text_idx": "#000100", "text": "En la 2010-aj jaroj, la soci-demokrataj partioj kiuj dominis iujn el la post-WWII politika pejzag\u0302o en Okcidenteu\u0306ropo estis sub premo en kelkaj landoj."}, {"text_idx": "#000102", "text": "En aliaj landoj kiel ekzemple Germanio, Danio kaj Portugalio tamen, subteno por soci-demokrataj partioj estis aktuale en 2017 relative fortaj en balotenketoj."}, {"text_idx": "#000104", "text": "Socialismaj kritikistoj ofte kritikas sociademokration sur la tereno ke g\u0302i ne traktas la c\u0302ieajn temojn enecajn al kapitalismo, argumentante ke plibonigaj sociaj programoj kaj intervenismo generas temojn kaj kontrau\u0306dirojn proprajn, tiel limigante la efikecon de la kapitalista sistemo.\nLa amerika demokrata socialisma filozofo David Schweickart komparas sociademokration al demokrata socialismo difinante la unuan kiel provon fortigi la socialan S\u0302taton kaj c\u0302i-lastan kiel alternativa ekonomia sistemo al kapitalismo.\nLau\u0306 Schweickart, la demokrata socialisma kritiko de sociademokratio estas tiu kapitalismo neniam povas esti sufic\u0302e \"humanigita\", kaj tiu c\u0302iu provo subpremi it'ojn ekonomiajn kontrau\u0306dirojn nur igos ilin aperi aliloke.\nEkzemple, provoj redukti senlaborecon tro multe rezultigus inflacion, kaj tro multe da dungosekureco erozius labordisciplinon.\nKontraste al sociademokratio, demokrataj socialistoj rekomendas post-kapitalisman ekonomian sistemon bazitan sur c\u0302iu merkatsocialismo kombinita kun laboristmem-administrado, au\u0306 sur iu formo de partopren-ekonomia planado."}, {"text_idx": "#000105", "text": "Marksismaj socialistoj argumentas ke soci-demokrataj subtenaj politikoj ne povas solvi la fundamentajn strukturajn problemojn de kapitalismo, kiel ekzemple ciklaj fluktuoj, ekspluato kaj fremdig\u0302o.\nSekve, soci-demokrataj programoj intencis plibonigi vivkondic\u0302ojn en kapitalismo - kiel ekzemple senlaborsubteno kaj impostado sur profitoj - kreas pliajn kontrau\u0306dirojn de plu limiga la efikeco de la kapitalista sistemo per reduktado instigoj por kapitalistoj por investi en plia produktado.\nLa sociala S\u0302tato nur helpas pravigi kaj plilongigi la eluzan kaj kontrau\u0306dir-s\u0302arg\u0302itan sistemon de kapitalismo al la damag\u0302o de socio.\nKritikistoj da nuntempa sociademokratio, kiel ekzemple Jonas Hinnfors, kverelas ke kiam sociademokratio prirezignis Marksismon g\u0302i ankau\u0306 prirezignis socialismon kaj farig\u0302is liberala kapitalisma movado, [153] efike farante socialdemokratojn similajn al ne-socialismaj partioj kiel la usona Demokrata Partio."}, {"text_idx": "#000106", "text": "Merkatsocialismo ankau\u0306 estas kritika da soci-demokrataj socialaj S\u0302tatoj.\nDum unu komuna golo de ambau\u0306 konceptoj estas atingi pli grandan socian kaj ekonomian egalecon, merkatsocialismo faras tion per s\u0302ang\u0302oj en entreprenproprieto kaj administrado, dum sociademokratio provas farendaj\u0302o tion de subvencioj kaj impostoj sur privatposedataj entreprenoj por financi socialprogramojn.\nFrank Roosevelt kaj David Belkin kritikas sociademokration por konservado de posedaj\u0302-posedanta kapitalistklaso kiu havas aktivan intereson en inversigado de soci-demokrataj subtenaj politikoj kaj neproporcia kvanto de potenco kiel klaso por influi registarpolitikon.\nLa ekonomiistoj John Roemer kaj Pranab Bardhan indikas ke sociademokratio devigas fortan laboristan movadon dau\u0306rigi g\u0302ian pezan redistribuon tra impostoj, kaj ke estas idealisme opinii ke tia redistribuo povas esti plenumita en aliaj landoj kun pli malfortaj laboristaj movadoj.\nIli notas ke ec\u0302 en skandinava landoj sociademokratio estis en malkresko kiam la laborista movado malfortig\u0302is."}, {"text_idx": "#000107", "text": "Josif Stalin estis voc\u0302a kritikisto da reformema sociademokratio, poste elpensante la esprimon \" socia fas\u0302ismo \" por priskribi sociademokration en la 1930-aj jaroj, c\u0302ar en tiu periodo sociademokratio c\u0302irkau\u0306brakis similan korporaciistan ekonomian modelon al la modelo apogita per fas\u0302ismo.\nTiu vido estis adoptita fare de la Komunista Internacia."}, {"text_idx": "#000108", "text": "Ekzistas kritikistoj [ kiujn atribuo bezonis ] kiuj asertas ke sociademokratio prirezignis socialismon en la 1930-aj jaroj apogante kejnesan socialkapitalismon.\nLa demokrata socialisma politika teoriulo Michael Harrington argumentas ke sociademokratio historie apogis Kejnesismon kiel parto de \"socia demokrata kompromiso\" inter kapitalismo kaj socialismo.\nTiu kompromiso kreis socialajn S\u0302tatojn;\ntiel, Harrington asertas ke, kvankam tiu kompromiso ne enkalkulis la tujan kreadon de socialismo, g\u0302i \"rekonis nekapitaliston, kaj ec\u0302 kontrau\u0306kapitalismajn, principojn de homa bezono super kaj super imperativoj de profito\".\nPli lastatempe, socialdemokratoj en favoro de la Triono-Maniero estis akuzitaj je esti apoginta kapitalismon, de kontrau\u0306-triaj Manieraj socialdemokratoj kiuj akuzis Trian Manieron propagandantojn kiel ekzemple Lord Giddens de estado de malsocia demokrata kaj kontrau\u0306-socialisto en praktiko."}, {"text_idx": "#000200", "text": "Socialismo da la 21-a jarcento"}, {"text_idx": "#000202", "text": "Socialdemokrati(ism)o, Sociala Demokratio au\u0306 Socia Demokratio estas ideologia socia movado, iniciatita de laboristoj kiuj unue volis anstatau\u0306igi kapitalismon per socialismo kaj poste strebis sociigadon de merkata ekonomio. Socialdemokratoj postulas forigon de sociaj malegalecoj."}, {"text_idx": "#000204", "text": "Antau\u0306 la unua mondmilito la c\u0302efa teoriisto de la germana socialdemokratio estis Karl Kautsky (1854-1938). Li vaste popularigis la marksisman idearon sed samtempe tre skeptikis pri la bols\u0302evika revolucio en Rusio. Kautsky, kiel unua, metis la demandon de la mondlingvo en la marksisman teorion. Hazarde li faris tion en 1887, t.e. en la jaro kiam L.L. Zamenhof eldonis sian projekton de Internacia Lingvo. Kautsky esence forlasis la ideon pri supernacia, universala lingvo \u2013kiu ja estis heredaj\u0302o de la utopia socialismo\u2013 kaj samtempe ekskludis la eblecon, ke lingva unueco kreig\u0302os per artefarita lingvo. Li plue opiniis, ke la malapero de malgrandaj lingvoj estas neevitebla rezulto de la ekonomia progreso. Fakte, tiu ortodoksa marksisma teorio de Kautsky montris malkomprenon pri la aspiroj de malgrandaj nacioj. Kautsky estis tre influhava kaj oni povas rigardi lian vidpunkton kiel la bazon de la esence negativa sinteno de marksistoj kaj socialdemokratianoj al la demando de neu\u0306trala internacia lingvo."}, {"text_idx": "#000205", "text": "Malgrau\u0306 tio, kelkaj socialdemokratiaj grupoj emis al Esperanto. La kongreso de la Germana Socialdemokratia Partio en Pollando, okazita en Bielsko 1924 akceptis unuanime rezolucion proponitan de s-ro Arthur Pankratz, deputito de la pola parlamento, kiu konsiderante la gravecon de Esperanto rekomendis al la membraro la studadon de Esperanto kaj alvokis eksterlandajn sampartianojn fari la samon. Socialdemokratiaj grupoj en Katowice, Kro\u0301lewska Huta kaj Bielsko tuj petis informojn pro starigo de kursoj."}, {"text_idx": "#000206", "text": "Inter la aparte konataj socialdemokrataj politikistoj estas ekzemple"}, {"text_idx": "#000207", "text": "David Ben-Gurion el Israelo au\u0306"}]