[{"text_idx": "#000000", "text": "La c\u0302ashundo de la Baskerviloj"}, {"text_idx": "#000002", "text": "Post la alkutimig\u0302o al la esperantigo-sono de doktoro Vatsono - se ne paroli pri S\u0302erloko Holmso - la ceteraj pas\u0302oj por la leganto en la translingvig\u0302o al Esperanto de tiu c\u0302i romano estas ja facilaj. La noteto de la tradukinto pri la uzo de c\u0302as-hundo (anstatau\u0306 nur hundo) por redoni la anglan originalan hound estas fakte nur problemeto."}, {"text_idx": "#000003", "text": "Tiu hundo fifama estas la paradokse fona centro de la rakonto. G\u0302i restas mistero ekde la titolo, tra g\u0302ia unua lau\u0306legenda apero - \u201emonstra nigra besto forme simila al c\u0302ashundo tamen pli granda ol iu ajn hundo\u201d - g\u0302is g\u0302ia finfina, \u201ereala\u201d surscenig\u0302o - \u201efajro flamis el g\u0302ia malfermita bus\u0302o, g\u0302iaj okuloj ardis je subbrula rigardego, g\u0302iaj makzelo kaj kolharoj kaj vangego konturig\u0302is en flagra flamo\u201d."}, {"text_idx": "#000005", "text": "\u201eMi g\u0302is nun limigis miajn esplorojn al tiu c\u0302i mondo\u201d respondas Holmso, britoseke, kaj sendas Vatsonon kaj Mortimeron kun la juna heredinto al la Baskervila Halo en la Darta Erikejo. Sed antau\u0306 ol okazis tio, ni jam estas ricevintaj plurajn pruvojn pri la c\u0302i-monda komprenebleco de la mondo. Jen la bonekonata plezuro de la holmsa deduktado. Li deklaris al Vatsono:"}, {"text_idx": "#000006", "text": "\u201eVi trovig\u0302is c\u0302e via klubo la tutan tagon, mi rimarkas.\u201d \u201eMia kara Holmso!\u201d ... Li ridis pro mia konfuzita mieno. \u201eEn vi estas agrabla fres\u0302eco, Vatsono ... Sinjoro eliras en tago pluvetema kaj koteca. Vespere li revenas senmakula kun la katizo ankorau\u0306 sur siaj c\u0302apelo kaj botoj. Sekve dum la tuta tago li estis senmova. Li ne estas homo kun intimaj amikoj. Kie do li estis? C\u0302u ne estas evidente?\u201d"}, {"text_idx": "#000007", "text": "Holmso deklaras, ke \u201ela mondo plenas je evidentaj\u0302oj, kiujn neniu ial ajn observas.\u201d Sed por akiri la kapablon legi tiujn evidentaj\u0302ojn necesas la kono de multaj ekzotaj\u0302oj. Holmso deklaras: \u201eTiu estus mallerta spertulo, kiu ne scius dati dokumenton en limo de pli-malpli unu jardeko.\u201d Kaj aliloke: \u201eEkzistas sepdek kvin parfumoj, kiujn krimfakulo c\u0302e neceso devas distingi unu de la aliaj.\u201d"}, {"text_idx": "#000009", "text": "Tiu observo neniel malesperigas nian bonkorulon, kaj li zorge verkas raportojn por Holmso el la malbonvenigega erikejo. Jen lia vidaj\u0302o de tiu \u201emelankolia montetaro\u201d: \u201ePluvskualoj drivis trans ties rug\u0302brunan facon, kaj la pezaj ardezkoloraj nuboj pendis malalte super la pejzag\u0302o, trenig\u0302antaj grizgirlande suben sur la flankoj de la fantaziecaj montetoj.\u201d"}, {"text_idx": "#000010", "text": "Tian melankolion spegulas la domego Baskervila mem: la mang\u0302oc\u0302ambro estis \u201eloko ombra kaj sombra.... Nigraj traboj transsaltis super niaj kapoj, kun fumnigrigita plafono super ili... la voc\u0302o sordinig\u0302is kaj la spirito senentuziasmig\u0302is.\u201d"}, {"text_idx": "#000011", "text": "Ne surprize do, ke log\u0302as murdintoj kaj bagnuloj meze de tiu c\u0302i g\u0302enerala malheleco. Ec\u0302 diablaj kreaj\u0302oj ne s\u0302ajnas neeblaj. Malkovrante la veron, la historio galopas de krizo al krizo, la disigitaj pecoj de la puzlo ekkoheras, kaj post fina, fantasta klimakso, la rezono triumfas: jen la justico, kaj jen la poezia justeco!"}, {"text_idx": "#000015", "text": "Sed formetu tiajn malglataj\u0302ojn - la romano restas spirhaltiga krimaventuro malgrau\u0306 tio, ke en g\u0302i ne trovig\u0302as mafio, la malvarma milito, au\u0306 komputiloj!"}, {"text_idx": "#000018", "text": "S\u0302erloko Holmso (kiu aperis en 1887 kaj bazig\u0302as sur vera homo, doktoro\nJoseph Bell) estas unu el la plej konataj fikciaj personoj de la mondo,\nsed ne c\u0302iam oni konas lin de la originalaj verkoj, en kiuj montrig\u0302as\npli kompleksa personeco ol en multaj postaj adaptoj. Li estas lertega en\nmultaj fakoj, sed ekscentrulo, tro aroganta, kaj uzanto de drogoj (kvankam\nnur tabako estas menciita en c\u0302i tiu rakonto)."}, {"text_idx": "#000027", "text": "Doyle estis unu el la inspirantoj de la moderna detektivromano. La konvencioj,\nla nemalhaveblaj ingrediencoj de tiu g\u0302enro estis siatempe ankorau\u0306 ne\ntiom rigidaj kiel hodiau\u0306. Oni povas ekzemple legi \u201cLa c\u0302ashundo de Baskerviloj\u201d\nne nur kiel unu el la plej fruaj detektivromanoj, sed ankau\u0306 kiel nepon\nde gotika romano pri fantomoj: finfine c\u0302iu supernatura fenomeno havas"}, {"text_idx": "#000031", "text": "2. Auld esperantigis prudente c\u0302iujn\nnomojn. Mi respektas tiun decidon, sed tamen mi ne sekvas g\u0302in en tiu priparolo."}, {"text_idx": "#000034", "text": "Kio okazis sur la erikejo c\u0302irkau\u0306 Baskervila Halo por kau\u0306zi la morton de kavaliro Karlo? C\u0302u la c\u0302ashundo vere ekzistas au\u0306 c\u0302u g\u0302i estas nur superstic\u0302a kreaj\u0302o de la tiea log\u0302antaro por klarigi strangajn eventojn?"}]