[{"text_idx": "#000003", "text": "La esprimo K-Pop [eo] ne plu estas fremda en Peruo, malgrau\u0306 tio, ke g\u0302i estas pli ol 16 mil km for de la lando kie c\u0302i tiu muzika g\u0302enro naskig\u0302is. Ne estas surprize ke la fankluboj au\u0306 fankulturoj estas pli kaj pli multnombraj kaj kun granda kunvokiga povo por manifestig\u0302i socie kaj politike."}, {"text_idx": "#000004", "text": "Meze de la pasinta jaro, dum la protestoj de la movado Black Lives Matter [eo] post la morto de George Floyd en Usono [eo], amaskomunikiloj tra la mondo raportis la donacon de 1 miliono da dolaroj, faritan de la K-Pop-bando BTS [eo]. Nur 24 horoj estis necesaj por ke la armeanoj (adeptoj de la bando) kolektis alian milionon da dolaroj, kiujn ili donacis al la sama kau\u0306zo."}, {"text_idx": "#000005", "text": "Aktivismo en K-Pop ankau\u0306 havis efikon en Latinameriko. En Peruo, la K-Pop-s\u0302atantoj c\u0302esigis provon misfamigi la mars\u0302adojn kontrau\u0306 la eksprezidento Manuel Merino dum la politika krizo en Peruo de 2020 c\u0302e Twitter per #TerrorismoNuncaMa\u0301s. Ili organizis sin por spamadi la kradvorton kaj eviti la kalumniadon de la protestontoj."}, {"text_idx": "#000006", "text": "Miguel Sa\u0301nchez, j\u0302urnalisto kaj instruisto de la Katolika Universitato de Peruo, emfazas karakterizaj\u0302ojn de la reta aktivismo de adorantoj de K-Pop, kiel la organizado en fankulturoj, la komunaj celoj kaj la uzo de publika spaco."}, {"text_idx": "#000008", "text": "Lau\u0306 Rivas, K-Pop-kulturoj havas du gravajn karakterizaj\u0302ojn kiuj diferencigas ilin de aliaj fankluboj de okcidenta muziko: la konstruado de identeco kiel kolektivo kaj la merkato de la K-Pop-industrio. Rivas priskribas tiun kolektivon kiel hermetikan [eo] identecon kie c\u0302iu fankulturo havas nomon kaj koloron kiu distingas g\u0302in."}, {"text_idx": "#000009", "text": "Saluton! Ni estas BTS Peru\u0301 Sede Chiclayo, hodiau\u0306 ni metas niajn manojn sur niajn brustojn kaj kunig\u0302as en c\u0302i tiu nobla afero"}, {"text_idx": "#000010", "text": "\u201cKune ni kolektu S/800,000 por ac\u0302eti la oksigenfabrikon por la popolo de Lambeyeca\u201d"}, {"text_idx": "#000013", "text": "Kiel fanklubo ni esperas je via subteno kaj ec\u0302 pli por festi la datrevenon de Jhope"}, {"text_idx": "#000014", "text": "\u201cKorea Ondo\u201d venas en Latinamerikon"}, {"text_idx": "#000015", "text": "Sendube, K-Pop kaj la korea kulturo pli kaj pli eminentig\u0302as c\u0302i-flanke de la mondo. Hallyu, au\u0306 \u201cla korea ondo\u201d, estas esprimo kiu rilatas al la ekspansio de la sudkorea kulturo al la resto de la mondo. Tiu disvastig\u0302o okazis en la 1990-aj jaroj, kiam au\u0306dvidaj\u0302oj de Sud-Koreio [eo] komencis distribuig\u0302i eksterlande. Inter telenoveloj, varieteaj programoj, muziko kaj dancoj, koreaj au\u0306dvidaj\u0302oj rapide popularig\u0302is."}, {"text_idx": "#000016", "text": "En Latinameriko, la kresko okazis lau\u0306pas\u0302e. Iom post iom, la unuaj fankulturoj de K-Pop formig\u0302is, kvankam mankis videbleco al ili."}, {"text_idx": "#000018", "text": "Tiel, en la socia flanko, el socia vidpunkto, la K-Pop-kulturoj organizas diversajn disvastigajn sociajn agojn por festi la datrevenojn de siaj idoloj au\u0306 de siaj plej s\u0302atataj grupoj."}, {"text_idx": "#000019", "text": "Fabiana Tequenquea, ano de la kunlaborantaro de BTS Chiclayo, eniris la fankulturon en 2015. Fabiana memoras, ke nur en 2016, kun la alveno de novaj membroj al la fankulturo, ili povis efektivigi siajn unuajn sociajn laborojn. Tiuj agoj temis pri kristnaskaj c\u0302okoladoj. Ili disdonis c\u0302okoladon, panetonon [dolc\u0302an panon, ndlr.] kaj ludilojn al homoj en la strato. Pro tio ke BTS ig\u0302is pli konata en Chiclayo [eo], pli da membroj alig\u0302is al la fanklubo. Jen kiel socia laboro pliig\u0302is."}, {"text_idx": "#000021", "text": "Sed sendube estis unu donaco, kiu superis c\u0302iujn aliajn. G\u0302i estas konsiderata la plej granda donaco farita tutlande de la armeanoj. Oni kolektis 3 000 sunojn (perua monero) por la kreado de oksigenfabriko en Limo, por festi la datrevenon de J-Hope, ano de BTS. Kvankam c\u0302i tiu evento estis organizita de la grupo BTS Peru Projects, peruaj armeanoj de malsamaj lokoj kunlaboris kun la kolektivo. \u201cEstis granda fiero c\u0302ar K-Pop-fankluboj foje estas flankenpus\u0302itaj kaj insultitaj pro c\u0302i tiu s\u0302ato. Kaj estis honoro, ke la penado estis agnoskita pozitive je nacia nivelo\u201d, memoras Fabiana Tequenquea."}, {"text_idx": "#000022", "text": "Por Fabiana Tequenquea, la mesag\u0302o, kiun la knaboj de BTS disvastigas en sia muziko, estas inspiro por plibonigi, subteni aliulojn kaj vivi en pli bona mondo. \u201cKiel ili mem diris: Ni c\u0302iuj estas egalaj, ni c\u0302iuj meritas subtenon kaj respekton\u201d, s\u0302i diras."}, {"text_idx": "#000023", "text": "Danke al la retoj kaj la internaciig\u0302o de K-Pop, pli kaj pli da peruaj fankulturoj formig\u0302as kaj organizig\u0302as longe antau\u0306 la debuto de la muzikgrupo. C\u0302i tio permesas al ili frue komenci sociajn laborojn. Tio okazis al ENHYPEN, K-Pop-grupo kiu formig\u0302is el realkonkurso nomita I-LAND. Ili debutis en novembro 2020, kaj antau\u0306 tio, ili jam havis fankulturon en Peruo."}, {"text_idx": "#000024", "text": "Por Keyla kaj Hienka, stabanoj de ENHYPEN PERU\u0301, ekde la komenco estis klare, ke ili volas fari socian laboron. \u201cNi havas membrojn, kiuj laboras en NRO-oj [eo], do ni c\u0302iam konsideris g\u0302in por la agadoj, kiujn ni volis fari dum la datrevenoj de la knaboj\u201d, diras Keyla."}, {"text_idx": "#000025", "text": "Unu el la agoj, kiujn ili plej memoras, estis la kristnaska c\u0302okoladumo, kiun ili faris kune kun la NRO \u201cCambiando Vidas Peru\u0301\u201d pasintjare. \u201cNi petas donacojn, monon kaj mang\u0302aj\u0302ojn. Kion ni faris estis ac\u0302eti ludilojn por 100 infanoj kaj, pro tio ke ankau\u0306 estis mang\u0302donacoj, ni faris korbeton kaj oni loteriis g\u0302in inter tiuj, kiuj estis tie. Tio estis ege amuza\u201d, Keyla memoras."}, {"text_idx": "#000026", "text": "Notindas ke agado kaj socia laboro flanke de K-Pop-s\u0302atantoj ne estas io nova. Pli malnovaj fankulturoj jam faris malgrandajn agojn por helpi la komunumon. Fiorella Mucha, parto de la kunlaborantaro de SONES Peruo (fankulturo de la knabina grupo Girls Generation), diras, ke ekde 2011 ili realigas projektojn de socia helpo. Komence ili interesig\u0302is pri la besta afero kunlaborante kun azilejoj por hundoj, c\u0302ar kiel Fiorella indikas, \u201cSONE Peruo karakterizig\u0302as per la amo al bestoj\u201d."}, {"text_idx": "#000027", "text": "\u201cFankulturoj kiel K-Pop ne nur temas pri g\u0302i, sed ni ankau\u0306 povas subteni nian socion pro la fakto, ke ni havas ion komunan\u201d, diras Hienka."}, {"text_idx": "#000028", "text": "Muzika elekto de Val c\u0302e Spotify, kiu miksas kantojn de BTS kaj peruaj kumbjoj [eo]"}, {"text_idx": "#000031", "text": "TV Surdo, iniciato kreita en 2008, celas produkti enhavojn por homoj kun au\u0306daj kaj vidaj malkapabloj. La televidkanalo produktas siajn proprajn enhavojn kaj elsendas en tri televidstacioj kies sidejoj trovig\u0302as en Maputo [eo], la c\u0302efurbo de Mozambiko."}, {"text_idx": "#000032", "text": "La produktaj\u0302oj ankau\u0306 disponeblas c\u0302e jutuba kanalo. Lau\u0306 noto fare de Internacia Centro de J\u0302urnalistoj, TV Surdo aperis kun la celo igi informadon pli inkluziva, precipe c\u0302ar (la plejparto da) televidkanaloj c\u0302i-kuntekste ekskludas homojn kun handikapo."}, {"text_idx": "#000034", "text": "En Mozambiko, la plimulto de la log\u0302antaro ne atingeblas per ciferecaj amaskomunikiloj. Nur 21% el g\u0302iaj pli ol 30 milionoj da log\u0302antoj havas aliron al Interreto. Praktike, televido kaj radio estas la amaskomunikiloj kiuj havas la plej grandan atingopovon en la lando."}, {"text_idx": "#000036", "text": "La manko de inkludo de mozambikanoj al ciferecaj amaskomunikiloj ankau\u0306 evidentig\u0302as en studo fare de la Instituto por Plurpartia Demokratio. Specife oni mencias, ke mankas alternativoj por instrui per radio, televido kaj Interreto. Kvankam la pandemio de KOVIM-19 devigis la edukan sektoron esplori c\u0302i tiujn rimedojn kiel novajn formojn de lernado, edukaj enhavoj ankorau\u0306 estas maloftaj."}, {"text_idx": "#000039", "text": "Lau\u0306 la Ministro de Transporto kaj Komunikado, Janfar Abdulai, la procezo de migrado de analoga al cifereca televido progresos, kun la unua fazo de mals\u0302altado de elsendiloj finig\u0302inta la 30-an de septembro. Tamen c\u0302i tiu situacio maltrankviligas uzantojn, kiuj timas signojn de ekskludo:"}, {"text_idx": "#000045", "text": "Migrado de analoga al cifereca signalo: estas \u201ckonfuzo\u201d en butikoj, kiuj vendas malc\u0302ifrilojn en Maputo"}, {"text_idx": "#000046", "text": "C\u0302i-kuntekste, TV Surdo elstaras pro sia kapablo atingi pli grandan nombron da homoj, ne limigante sin nur kaj specife al homoj kun au\u0306daj handikapoj en ciferecaj amaskomunikiloj, sed egale al c\u0302iuj kun ajna handikapo."}]