[{"text_idx": "#000000", "text": "Nola jabetu herritarrak merkatuak eta estatuak urrundutako erabakimenaz"}, {"text_idx": "#000001", "text": "Herritarrek gero eta parte-hartze zuzenagoa eta erabakimen handiagoa eskatzen dute bizitzako alor denetan. Aldiz, teknologia berriek eta kultura demokratikoak beste eredu baterako bide ematen badute ere, iraganeko estatu egiturak ditugu, ordezkaritza sisteman eta erabaki eskubidearen delegazioan oinarrituta. Ordezkariok bozka biltzerakoan eman zuten hitza jaten dutenean edo mugimendu sozialei entzungor eginez jokatzen dutenetan, erakundeen legitimitatea da ahitzen dena (\u201cez gaituzte ordezkatzen\u201d bihurtu da han-hemenka leloetako bat). Eta bitartean gero eta lotsagabeago ari zaigu begien bistan gelditzen estatu egituretan ere agindu, herritarrok hautatu ez ditugun indar finantziero erraldoiek agintzen dutela. Merkatuan ez dira erabakiak demokratikoki hartzen, eta parte-hartzeko aukera ere gero eta jende olde handiagoari ukatzen dio: kapitalismoak gero eta jende gehiago uzten du sistemaz kanpo, bizitzeko oinarrizko baliabiderik gabe eta bizitza egituratzeko ditugun erakundeetan ahotsik eta benetan parte-hartzeko aukerarik gabe. Komunaren ideiak laguntzen digu alternatibak planteatzen, bestelako logikekin praktikan diren ereduak ikusten."}, {"text_idx": "#000004", "text": "Naroa Elortza. Eskema horretan laugarren esfera bat falta da, hemengo errealitatean nahikoa garatuta dagoena: autogestionatutako eremuak, kooperatibagintza esperientziak, eta herrigintzako esparruak. Esango nuke indar komunitarioa hain handia ez den lekuetan, krisiak eragindako miseriak handiagoak direla, ikuspegi komunitarioak babes handiagoa ematen duelako. Baina urteotako jendartearen bilakaeraren ondorioz, sistema komunitario nahiz ez-komunitarioan hasi dira beste behar batzuk sortzen: demokratizazio ekonomikoa eta erabakitze esparrua handitzea. Eta egituren parte-hartzeari lotuta, bada kolektibo bat oso prekarizatua dagoena, halako parametrotan hitz egiten dugunean sarri alde batera uzten duguna. Erresistentzia eta erresilientzia esparruak biderkatzen ari diren arren, badago baztertuta eta zapalduta dagoen kolektibo hori. Eta horri erreparatu beharko diogu benetako aldaketa bat sortu nahi badugu."}, {"text_idx": "#000005", "text": "Arantza Santesteban. Ez dakit familia krisian dagoen, ez dakit estatua krisian dagoen eta ez dakit merkatua krisian dagoen. Gure bizitzak antolatzeko eredu bezala edo alternatiba planteatzerako orduan bai, guretzako ez dira kategoria baliagarriak. Baina berez familiaren ideologiak, estatuaren ideologiak eta merkatuaren ideologiak indar handia dute oraindik. Gero eta aldarrikapen handiagoa dago euskal estatuaren inguruan, gure demokrazia egituratzeko funtsezko egitura politiko eta ekonomiko modura... Gaurko estatu eredua, segur aski ez da alternatiba egituratuko lukeen estatua. Baina estatua da ahalmen politikoa eskuratzeko daukagun modu bakarra. Eta gure bizitzak egituratzeko, halabeharrez behar dugu ahalmen politikoa eskuratzea. Estatua birpentsatu behar dugu eta leku bat eman behar diogu gure alternatibaren esparruan. Adibidez, feminismotik asko ari da teorizatzen estatu feministaz eta funtzionatzen ari da artikulaziorako elementu gisa: gero eta feminista gehiago artikulatzen dira estatu propio baten beharrarekin. Ulertzen dutelako estatua dela ahalmen politikoa, boterea hartzeko modua, legeak egiteko modua eta baita lege horien bidez familia egitura edo merkatu egitura aldatzekoa. Adibidez, aukera ematen digu hirigintza berri bat pentsatzeko, non ez diren familiaren araberako etxebizitzak eraikiko, baizik, beste egitura batzuk oinarri hartuta. Edo aukera ematen digu merkatuaren araua aldatuko duen publikotasuna pentsatzeko, edo ekonomia misto bat sortzeko..."}, {"text_idx": "#000008", "text": "Gorka Julio. Esfera pribatua da indartsuena. Esfera publikoa koptatua du pribatuak, kontzertazio publiko-pribatuarekin. Gero eta eremu gehiago lapurtzen dizkio eta erabat kontrolatzea lortu du. Egun estatu batek daukan indarra ez da duela urte batzuk zuena (Grezia da adibide garbiena), nahiz eta herritarron buruan baduen indar hori. Bada hirugarren esfera hori, nola izendatu ere ez dakiguna, oso txikia izan dena (gure herrian ez hain txikia) eta urte batzuetan beste mundu bat irudika dezakeena, beste leku batzuetan hainbat esparru baldintzatzea lortu duen bezala. Ados nago Apaolazarekin, intersekzio horietan dagoela jokoa. Eta komuna non gelditzen da? Nire ustez, beti ahanzten zaigu intersekzio bat: hiru eremuen artekoa, justu erdian geldituko litzatekeena. Eta niretzako komuna hori da. Hau da, ez da publikoa, ez da pribatua, ez eta komunitarioa. Denen intersekzioan dago eta inork ezin du koptatu, denona da eta aldi berean inorena ez. Komunitate errealari dago lotua. Kontua da nola eraikitzen ditugun komunitateak, gure bizitzak beste era batera antolatzeko eta batak bestea sostengatzeko. Baina bitasun horiek gaindituz (publikoa-pribatua, lan produktiboa-erreproduktiboa...)."}, {"text_idx": "#000009", "text": "A. Santesteban. Ados, komuna zentroan jarri behar da, pentsatu behar da. Eta izan daiteke intersekzionalitate moduko bat, guztia egituratzen eta zeharkatzen duen zerbait. Baina Marina Garce\u0301sek argi uzten duen bezala, \u201ckomuna ez da paradisua\u201d, ez da guztia konponduko duena. Komunitatean bizitzea, elkarrekin bizitzea, problematikoa da. Komunak baditu bere arazoak, bere biolentziak, bere bazterketak, bortxa..."}, {"text_idx": "#000012", "text": "E. Etxezarreta. Bada mito bat, eta denok erortzen gara horretan: estatua vs merkatua. Hori da sozialdemokraziaren ideia, hau da, estatua hartzea merkatuaren kontrabotere edo kontrahegemonia modura. \u201cEstatua indartuko dugu zeren horrek kontraboterea egingo dio merkatu deskarrilatu bati\u201d esaten dugu... bada uste dut ezetz. Merkaturik ez da posible estaturik gabe. Antropologiara jota, estaturik edo botere zentralizaturik ez daukaten gizarteek, ez daukate merkaturik. Estatua eta merkatua, biak oreka ezberdinetan baina biak dira oso funtzionalak sistema kapitalistarentzako. Estatuak eta merkatuak dakartena da boterea jendearen eskuetatik urruntzea. Zer da irabazten duguna komunarekin? Feminismotik hartutako hitzetan, ahalduntzea, boteretzea. Jendeari itzultzea berea den erabakitzeko gaitasuna. Berdin estatuak eta berdin merkatuak urrunarazi duena."}, {"text_idx": "#000016", "text": "G. Julio. Proiektu politiko gisa landu nahi duguna da komuna edo hiruen arteko intersekzio hori ahalik eta handien egitea. Baina horretarako baldintza bat behar du: eremu pribatua kontrolatzeko ahalmena izatea (esfera pribatua txikitzea), publikoak bolumen handiagoa hartzea eta batez ere ekonomia komunitarioa eta dauden alternatiba txiki horiek egituratzen hastea. Nik uste horretarako bidea une honetan kontzertazio publiko-komunitario-kooperatiboa dela, trantsizio moduan bada ere eta bere arriskuekin. Saretu ekonomia komunitarioa, alternatiba bat bisibilizatzeko, eta publikoarekin batera indar egin galdu duen eremu hori berreskuratzeko. Nire ustez, bideetako bat hori da. Ahantzi gabe Elortzak esan duen moduan, alternatibarik eskaini ez diegun sektore horiek izan behar dutela lehentasuna: prekarietatearen kontrako borroka, erreprodukzioaren eztabaida osoa mahai gainean jartzea... Alternatiba eraikitzerakoan, atzean gelditzen diren guztiak ekartzen ez baditugu, jai dugu."}, {"text_idx": "#000019", "text": "E. Apaolaza. Kezkatzen nauena da esperientzia alternatibo hauek denak oso bazterrean gera daitezkeela, nahiz eta leku batzuetan zentralitate pixka bat lortzen ari diren. Neurri batean gauza anekdotikoa dira, jarduera ekonomikoaren \u201cformatu estandarraren\u201d alboan. Kontua da nola lortu dezaketen benetan eragin ahalmen bat. Ikusi besterik ez dago zer alde dagoen kooperatiben eta bestelako enpresen artean. Hor tarteko trantsizio figurak falta dira esperientzia hauen eta \u201cformatu estandarraren\u201d artean. Eta noski, honek guztiak behar du biltzen duen zerbait. Behar gorria da. Bestela, oso atomizatuta dauden esparruak dira."}, {"text_idx": "#000020", "text": "A. Santesteban. Bai, momentuz oso bazterreko gauzak dira eta uste dut trantsiziozko figurak behar ditugula eta elementu ideologikoak ere indartu behar ditugula. Ez dakit den Apaolazak esaten zuen narrazio kolektibo hori... dena biltzen duen zerbait. Independentzia izan behar duen? Bada nik hala nahiko nuke, independentziaren diskurtsoa, independentziaren ideologia lotzea elementu horiekin. Hori falta zaigu, alternatiba txiki horiek zerbaiten baitan biltzea."}, {"text_idx": "#000023", "text": "G. Julio. Adibide gisa datorkit Europan orain Varoufakisek-eta planteatuko duten eztabaida. Alegia, ez da estatu bati lotua, demokrazia galerari lotua da eta ia ia meme politiko bat da sortu dutena, galdu dugun demokrazia berreskuratzearen ideia, funtsean burujabetzaren diskurtsoa, baina Europa mailakoa. Nolabait globalagoa eta erabaki esparru horretan eragiten saiatuko dena eta gero jaitsiko dena estatuetara, eta gu estatu gabe gaudenez, ikusiko dugu nola egiten dugun. Era horretako meme politikoak ere sortu behar ditugu, zeren oraindik ez dakigu ardatza estatugintza den, independentzia den..."}, {"text_idx": "#000024", "text": "E. Apaolaza. Era batera zein bestera formulatu, burujabetzaz ari gara, ez? Estatua ez da egitura juridiko formal bat bakarrik, estatua bada, baita ere, komunitate batek bere etorkizuna bermatzeko bitartekoen gaineko kontrola izateko modua. Beraz, burujabetzaz ari gara."}, {"text_idx": "#000025", "text": "Goazen adibideetara: komunaren ikuspegitik nolako erakunde publikoetarantz, nolako ekonomia praktiketarantz eta nolako herri mugimendu esperientzietarantz jo beharko genuke? Hitz egiten duzuenen zein adibide dituzue buruan (izan Euskal Herriko zein nazioarteko)?"}, {"text_idx": "#000027", "text": "N. Elortza. Integrazio esparruak publifikatzeaz aritu zara, Etxezarreta. Gakoa iruditzen zait zerbitzu publikoak indartzea, jendarte osoari estaltzea oinarrizko beharrak. Hala ere, ez dut uste sistema publikoa dirulaguntza ematera soilik mugatu beharko litzatekeenik. Eta gaur egun horrela egiten da gehienbat. Uste dut esparru publikoak bermatu beharko lukeela gehiago integrazioa sustatzen duten eragileen arteko koordinazioa, lankidetza. Integrazio integrala bilatu behar da, eta horretarako gakoak dira mugimendu komunitarioak. Sare komunitarioaren eta publikoaren arteko harremanaren lanketa sakona egin behar dugu."}, {"text_idx": "#000028", "text": "E. Etxezarreta. Aipatutako adibideetan ikusten denez, herri honetan badago ehun sendo bat. Auzolanaren mistifikazio berri bat egin gabe, baina baditugu mintz batzuek. Komunaren ideiak nondik jo beharko lukeen? Kontraesan politiko gutxien sortzen didan erantzuna hauxe litzateke: merkatuak bereganatu nahi eta estatuak babestea lortzen ez duen esparru horietara jo behar luke komunaren ideiak. Adibidez, nazioartean (komunitate indigenetan, Italian...) potentzial politiko handia dute uraren aldeko mugimenduek. Ez dute gestio publikoa planteatzen, baina bai udal mailan kudeatzea uraren erabiltzaileen parte-hartzearen bidez. Hor egon daiteke zirrikitu nagusia: estatua iritsi ez eta merkatuak bere egin nahi dituen esparruetan. Horren barruan, bi esparru nagusi identifikatu eta lantzen dihardugu azken aldian Gezkin: bata da zaintzen esparrua, zaintzaile kooperatibak sortzea. Hemen ere badira ereduak, Italiako kooperatiba sozialak, esaterako. Eta beste esparrua etxebizitzarena da. Denok behar dugu etxebizitza, eta merkatuak zer eskaintzen du? bizitza osorako hipoteka. Eta estatuak zer eskaintzen du? Zozketa bat. Etxebizitza komunitarioak zer ereduren arabera sortu, badugu hor ere zer landu."}, {"text_idx": "#000029", "text": "E. Apaolaza. Hemen hezkuntza sistema herrikoi kooperatiboa sortu zen bere garaian eta mantendu da denboran. Lan elkartuko kooperatibak Euskal Herriko berezitasuna dira eta kooperatibismoari eginiko ekarpena, hau da, langileak bazkide izatea uste dut munduan ez dela beste inon gertatzen. Zer eremuri heldu? Energia berriztagarriak dira bat; oso demokratikoak izan daitezke eta egungo oligopolioan arrakalak sortu ditzakete. Energiaren kasuan, ziur asko ekonomia sozialari zabaltzeko eta demokratizatzeko momentu honetan dauden trabak horrexegatik dira: une batean energia oligopolioek ikusi zutelako gero eta ibilbide luzeagoa izango zutela, eta anekdotikoak izatetik \u201cformatu estandarrera\u201d pasa daitezkeela. Horregatik jarri zaizkie trabak, horregatik daude ate birakariak politika eta energia oligopolioaren artean."}, {"text_idx": "#000032", "text": "A. Santesteban. Beste adibide bat izan daiteke Olatukoop: bere bueltan esperientzia kooperatiboak ari baitira saretzen. Edo denboraren bankuak... esperientzia kolektibo handia dago. Euskal Herrian berehala elkartzen da jendea eta erakunde bat egiten du edozertarako. Komunitateak badauka indarra. Hortik sortzen dira alternatibak."}, {"text_idx": "#000034", "text": "Jarri dituzuen autoeraketaren adibideetan zorroztuz: sortzez autoeraketa ziren esperientzia horiek ibilbide luzea egin dute, eta batzuetan merkatuaren eta erakundetzearen logiketan murgildu dira. Autoeraketa bera nahikoa da komunaren ideia gauzatzeko? Edo zein oinarriri eutsi behar dio ekimen batek?"}, {"text_idx": "#000035", "text": "G. Julio. Aipatu ditugun adibide horietan guztietan, egia da ez garela ausartzen esatera askok bigarren buelta bat behar dutela. Oso erreferentzialak izan direlako, eta eredugarri. Olatukoopen uste dugu ereduak berritze bat behar duela eta horretarako muga batzuk jarri ditugu: esaterako, jabetza eta erabakitzeko ahalmena edo demokrazia ekonomikoa. Gardentasuna, hau da, kide guztiek atzipena izatea informazio osora eta autokudeaketarako baliagarriak diren baliabide guztietara. Eta komunitateak elkartasun pertsonal zein komunitarioa indartzea autonomian oinarrituta. Hau da, kontziente izatea bakarrik ezin dugula, lagunekin bai, eta horri eustea. Komunitateak gainera harreman onargarri bat izan behar du gizartearekiko: batetik, ondare komunera ekarpen bat egin behar du, eta bestetik, berarentzat nahi duen hori guztia gizarte osoarentzat lortzeko borondatea. Erakundeak bere barnean betearazi nahi dituen eskubide horiek guztiak gizartearentzako ere lortu nahi izatea. Berme horiekin langa goian jarri nahi izan dugu. Gazteleraz \u201cekonomia sozial eta solidarioa\u201d dena guk \u201cekonomia sozial eraldatzaile\u201d gisa definitzen badugu, hain zuzen da eraldatzaile izaerari eutsi nahi diogulako. Gure praktika ekintza proaktibo bihurtu nahi dugulako. Kostatuko zaigu eredu zentrala izaten, baina ekonomia sozial eraldatzaileak bizitza erdigunean jartzen duen bezala, gure nahia da ekonomia sozial eraldatzailea ekonomiaren zentroan jartzea. Eta badago aukera hartzen duen eremua handiagoa izateko eta baldintzatzeko gaitasuna izateko."}, {"text_idx": "#000037", "text": "G. Julio. Baina gobernantza ereduak albora uzten dituenean eredu kooperatibotik datozen moduak, esaterako, korporazio bihurtzen denean, indar gutxi egin dezake gizarte antolatuak. Kapitalismoaren logikan jokatzen du erakundeak, eta berdin dio zenbat jende dagoen atzetik. Ordezkaritzan oinarritutako egitura bat jartzen denean goian, egitura hierarkiko bihurtzen da eta horrek gidatzen du egitura guztia. Berdin dio gizartean zenbat jende dagoen atzean, erabakigunea beste hori da eta. Bestelako ekonomia batek bermatu behar duena ez dira balioak, baina bai gobernantza eredua kontrolatua izatea. Hori da eskutatik alde egin diguna."}, {"text_idx": "#000038", "text": "N. Elortza. Etxezarreta, guztiz ados nago gizarte antolatua dela gakoa. Julio, korporazioaren sorreraz luze hitz egin genezake, baina gobernantza eredua langileek edo norbanakoek gidatuko dute, beti ere antolatuta badaude. Zeren ikusi dugu zer gertatzen den oso indibidualizatutako kooperatiba bihurtzen direnean, pertsonek euren buruan bakarrik pentsatzen dutenean..."}, {"text_idx": "#000041", "text": "G. Julio. Beraz, balio arazo bat ere bada, galdu dutela hor zegoen konpromisoa? Jendeak bere bizitza egitura ekonomiko baten barnean autokudeatzeko gaitasuna galdu du?"}, {"text_idx": "#000042", "text": "N. Elortza. Beharra dagoenean, pertsonak eta kolektiboak beharrei erantzuteko autoeratzen dira. Oso eskuzabalak izango gara, eta politikoki oso idealistak eta nahi dena, baina benetako beharrik sentitzen ez dugun arte ez gara antolatzen, bai kooperatiban, bai euskara elkarteetan... Ez da hainbeste balio galera izan, baizik, ongizate bat lortu dela, erosotasunean sartu dela eta horrek ahultzen duela autoeraketa eta indar kolektiboa."}, {"text_idx": "#000043", "text": "E. Apaolaza. Autoeraketarekin erabat identifikatzen naiz, baina beldur naiz mito bat sortzen ez ote dugun. Autoeraketaren esperientzia momentu honetan normalitate izatetik nahiko urrun dago. Akaso hezkuntza da salbuespena. Baina industrian Mondragonek duen pisua izanik ere, Euskal Herrian ekonomiaren %4-5 baino ez da kooperatiboa. Beste ekonomia sozialeko figura batzuk kontatuz, jarduera ekonomikoaren laurdena izan daiteke. Baina figuren aniztasunak eta batasun faltak bisibilitatea kentzen die. Ez da ekonomia soziala batasun bat bezala ikusten, eta horrek indarra eta eragin ahalmena murrizten die. Hori ez da normalitatea, inondik inora. Beraz, pentsatzen ari bagara autoantolaketatik eratu dezakegula gizarte osoa, momentu honetan urrun xamar gaude hortik. Lehen aipatutako trantsizio figurak dira inportanteak."}, {"text_idx": "#000044", "text": "Erakundeen demokratizazioak berak zer pentsatu asko ematen du. Askoz inportanteagoa da erakunde horiek, publikoak edo pribatuak izan, zerbaitetarako balio izatea gizarte osoarentzat eta ez bakarrik balio izatea gutxi batzuentzat. Ondoren dator zein ezaugarri dituen hobestea, kooperatibo eta demokratikoak adibidez."}, {"text_idx": "#000045", "text": "E. Etxezarreta. Apaolaza, gustatzen zait parte-hartzea desmitifikatzeko egiten ari zaren ariketa. Parte batean baina, ez nago ados. \u201cEz da hain garrantzitsua pertsonen parte-hartzea, inporta duena da publikoa edo pribatua izan, ongi funtziona dezala ahalik eta jende gehiagori onura eman diezaion\u201d, hori izan da zure argumentazioa. Eta niretzat hori guztiz lotuta dago, Marxek zioen bezala, ekoizpen baliabideen jabegoarekin. Edo jabego egiturak demokratizatzen ditugu, eta hori da parte-hartzea, edo bestela oraingo eskemara goaz: merkatuak noski primeran funtzionatzen duela aberastasuna pilatzeko, baina ea sortutako aberastasuna nork birbanatzen duen! Estatuak? Nekez. Gehienen onurarako funtzionatu behar duen erakunde batek (berdin zait publiko, pribatu...) zentroan demokraziaren ideia eduki behar du, parte-hartzearen ideia, autoeraketaren ideia. Ez diot ikusten beste modurik."}, {"text_idx": "#000048", "text": "Eta zein da benetako parte-hartzea, norbanakoena edo kolektibo antolatuena? Ez ote doa arrakala handituz, gizartean parte hartu dezaketenen eta modurik ez dutenen artean?"}, {"text_idx": "#000051", "text": "G. Julio. Biharko mundu hori irudikatu behar dugu baina aurreko mundua ez da bukatu; hor dauden zapalkuntzek errelato bat harilkatzen lagundu digute. Niretzako klase borroka oraindik termino baliagarria da, galtzen ari garen borroka bat definitzeko bada ere. Baina badakit aurreko munduko kategoria bat dela. Biharko mundua irudikatzeko ez dugu aurreko mundua ahaztu behar: hor sartzen dira enpresen lan baldintzen salaketa, prekarietatearen aurkako borroka hauspotzea, erreprodukzioaren gaia mahai-gaineratzea, oinarrizko errenta eskuratzeko aldarrikapenak, parte-hartze ereduen eztabaida mahai gainean jartzea, produkzio baliabideen jabetzan aldarrikapen erradikalak egitea edota enpresa ereduei buruzko eztabaida eta baita enpresen eraldaketak ere... Bi karril proposatuko nituzke: nola jarraitu aurreko munduari erantzun bat ematen eta jende hori inoiz ez atzean uzten; eta aldi berean, subjektua egituratzeko ekimenak burutzea. Zein da subjektua? Auskalo... baina Alternatiben Herrian irudikatu ahal izan zena gustatu zitzaidan. Oso sentimendutik esaten dudan zerbait da. Ikusi zen indar bat badagoela eta gehiago izan gaitezkeela. Era horretako esperientziek emango digute bide bat."}, {"text_idx": "#000052", "text": "E. Apaolaza. Horrelako esperientziek ez badute une batean helburu politiko zehatzik, eta ez badira modu politikoan agertzen, estatu bat edo estatu egiturak lortuz, esparru txikian geratzen dira eta gainera denborarekin puntxa galtzen dute. Horren adibide dira egun, esaterako, tokiko txanponak. Indarra galtzen ari dira. Zergatik? Ez dutelako gainditu fase nolabait deitzearren sentimentala."}, {"text_idx": "#000053", "text": "G. Julio. Hori da gakoa, nola egin? Alternatiben Herria bada niretzat subjektu eratzaile hori bideratzeko ekimen interesgarri bat. Kontua da nola lortzen dugun hori burujabetza, autoeraketa edo estatugintzara bideratutako ekimen bihurtzea."}, {"text_idx": "#000061", "text": "Donostian jaioa, 1981ean. Ekonomian doktorea eta Gizarte eta Kultur Antropologian lizentziatua. Egun, EHUko Ekonomia Aplikatuko irakaslea da eta GEZKIn gizarte zerbitzuen esparruan diharduten eta sor litezkeen autoeraketa esperientzien ikerlari eta bultzatzaile."}, {"text_idx": "#000064", "text": "Iraileko hego haizea pikuak heltzera etortzen da. Pikua pikabeak, pikutzeak, pikondoak, piku-zuhaitzak, piku-arbolak edo piku-haritzak ematen du, Ficus carica-k. Pikuaren latinezko izena da Ficus, hortik bere generoaren izena, eta carica, agi danean, egungo Turkiako... [+]"}, {"text_idx": "#000067", "text": "Bertatik bizi nahi dugunok badakigu zer dagoen, badakigu zailtzen doala sektorea, baina jarraitu edo hasi nahi duen jendea ere bada... [+]"}, {"text_idx": "#000068", "text": "Ankerkeria stop! plataformak deituta manifestazio jendetsua egin zuten larunbatean, Galder Barbado eta Aitor Zelaiari ezarritako lau urteko espetxe zigorraren aurka. Ostiralean agortu zuten bi gazteek beren borondatez espetxean aurkezteko epea, eta larunbatean bertan,... [+]"}, {"text_idx": "#000069", "text": "OHARRA: Aukera hau hautatuz gero hurrengo aldietan ez dizu galdetuko ze instantzia erabili nahi duzun."}]