text: [{"text_idx": "#000003", "text": "Mga Kasabutan sa Pagluwas sa Dagat"}, {"text_idx": "#000012", "text": "finfishShellfish ug SeaweedCucumber sa Dagat"}, {"text_idx": "#000029", "text": "Pagtan-aw sa Carbon StocksGender Equity"}, {"text_idx": "#000030", "text": "Ang aquaculture mao ang pagpasanay, pagpadako, ug pag-ani sa mga isda, kinhason, lumot, ug uban pang mga organismo sa tanan nga lahi sa mga palibot sa tubig. ref Naggama ang aquaculture og pagkaon ug uban pang mga komersyal nga produkto, apan ang parehas nga mga pamaagi mahimo\u2019g i-apply sa mga dili komersyal nga kahimtang aron maibalik ang mga puy-anan, mapuno ang ihalas nga mga stock, ug mapabarug ang mga populasyon sa nameligro ug nameligro nga mga species. Ang akwakultura mahimo\u2019g bulag sa tulo ka punoan nga lahi - ang tab-ang nga tubig, dagat, ug payag."}, {"text_idx": "#000031", "text": "Ang tubig sa tab-ang nga tubig sa tubig nga nahinabo sa mga sapa, lanaw ug lim-aw\nAng kadagatan nga akwakultura nahitabo sa bukas nga kadagatan, mga lugar sa intercoastal, ug mga dagat lagoon\nAng brackish aquaculture nahitabo sa mga palibot sa tubig diin ang tubig usa ka sagol nga lab-as ug tubig sa asin"}, {"text_idx": "#000032", "text": "Samtang ang kadagatan sa akwakultura mahimo\u2019g maglangkob sa lainlaing mga organismo sama sa finfish, shellfish, crustaceans, mga aquatic plant, ug microalgae, kini nga modyul mag-una sa pag-atiman sa finfish ug sea cucumber ug ang pagtikad sa seaweed sa marine coastal environment."}, {"text_idx": "#000033", "text": "Sa kalibutan nakuha ang mga pangisda ug paghimo sa aquaculture. Source: FAO 2020"}, {"text_idx": "#000034", "text": "Gibanabana nga ang populasyon sa kalibutan mahimong 9.7 bilyon sa 2050. Sumala sa Organisasyon sa Pagkaon ug Pag-uma (FAO), kini nagpasabut nga ang paghimo sa pagkaon sa kalibutan kinahanglan nga dugangan sa 70% aron matubag ang gipangayo sa populasyon sa kalibutan sa tuig. Usa ka nagtubo nga lawas sa panukiduki nagpakita nga ang kalibutan nagdagan sa usa ka kakulang sa ekolohiya. Gibanabana nga 85% sa populasyon ang nagpuyo sa mga nasud diin ang natural nga kahinguhaan gigamit sa usa ka rate nga labi ka tulin kaysa sa mapadayon nga mahatag sa kinaiyahan. Ang produksyon sa pagkaon usa ka nanguna nga sektor nga responsable sa mga epekto sa kalikopan, nga gibanabana nga hapit 25% sa mga global greenhouse gas emissions, 70% nga paggamit sa tab-ang nga tubig, ug 80% nga pagkawala sa puy-anan. Ang karne sama sa baka ug baboy, lakip sa uban pang lahi nga protina sa hayop nga nakabase sa yuta, adunay pipila nga labing kataas nga rate sa CO2 pagbuga, paggamit sa tab-ang nga tubig, ug paggamit sa yuta matag pag-alagad."}, {"text_idx": "#000035", "text": "Ang mga ligaw nga pangisda ug akwakultura makahatag usa ka makuhaan nga de-kalidad, himsog nga protina sa hayop nga sa kinatibuk-an adunay gamay nga yuta, carbon, ug tubig nga gigamit nga tunob kaysa sa terrestrial nga panguma sa hayop. Bisan pa, ang mga ihalas nga pangisda ug akwakultura wala\u2019y mga epekto. Ang mga stock sa ihalas nga isda sa kalibutan naa sa pagkunhod. Kaniadtong 2017, mas mubu sa 70% sa mga stock sa isda ang naa sa sulud nga malungtaron nga lebel sa biologically, usa ka pagkunhod nga labaw sa 20% gikan pa kaniadtong 1970, ug gikan kaniadtong 1990, ang mga pangisdaan sa pagdakup sa kalibutan nadugangan og 14%. ref Samtang nagpadayon ang pagdako sa kalibutanon nga pagkaon alang sa dagat ug ang labing kadaghan nga malungtaron nga ani gikan sa mga ihalas nga pangisda, ang aquaculture mahimo'g usa ka hinungdanon nga suplay sa seafood alang sa nagdugang nga populasyon. Naghatag ang Aquaculture usa ka alternatibo nga sistema sa pagkaon nga makahimo og taas nga kalidad nga protina sa hayop nga, kung mahimo sa tama nga pamaagi, mahimo\u2019g adunay malungtaron nga tunob sa tiil. Pag-download sa infographic sa ubus dinhi."}, {"text_idx": "#000036", "text": "Source: GHG, paggamit sa FW, ug datos sa LU: Ritchie 2020; Paggamit sa FW alang sa datos sa mga isda sa dagat: Pahlow et al. 2015; GHG alang sa mga bivalves: MacLeod et al. 2020. Ang datos sa FCR: Sharpless and Evans 2013; Hinumdomi: Ang datos sa paggamit sa FW alang sa mga isda sa dagat gikuha gikan sa Pahlow et al. Ang 2015 sama sa nagpahiping datos sa Ritchie 2020 ug kauban ang mga pond sa tubig sa tubig-tabang nga tubig. Ang paggamit sa tab-ang nga tubig lainlain sa lahi ug species; Gigamit dinhi ang Japanese Amberjack."}, {"text_idx": "#000037", "text": "Kaayohan sa PagkaonFootprint sa KalikopanMga panginabuhian"}, {"text_idx": "#000038", "text": "Ang pagkaon sa dagat gikan sa pangisda ug akwakultura naghatag mga 3.3 bilyon nga mga tawo nga adunay hapit 20% sa ilang kasagaran nga pagkaon sa protina sa hayop. ref Ang kantidad nga kini milapas sa 50% sa mga nasud sama sa Bangladesh, Cambodia, Gambia, Indonesia, Sri Lanka, ug daghang mga gagmay nga estado sa pagpalambo sa isla (SIDS). Kaniadtong 2017, ang isda mikabat sa hapit 17% sa kinatibuk-ang protina sa hayop ug 7% sa tanan nga protina nga nangaon. Ang pila ka SID nagpasundayag sa labing kataas nga konsumo sa mga seafood per capita sa kalibutan, nga ang kadaghanan nahulog sa sulud sa mga ecosystem sa tropikal nga reef. Ang tibuuk kalibutan nga konsumo sa mga isda ang labing kataas sa Maldives (180 kg / tawo matag tuig), diin naghatag kini 77% nga protina sa hayop nga pangdiyeta."}, {"text_idx": "#000039", "text": "Ang nabilin nga siyam sa nag-una nga napulo nga mga konsumante mga isla nga mga nasud ug mga teritoryo sa Pasipiko, usa ka rehiyon diin ang average nga konsumo (57 kg / tawo matag tuig) hapit doble sa tibuuk kalibutan nga average. ref Ang pagkonsumo sa tibuuk nga dagat misaka sa usa ka average nga rate nga 3.1% gikan sa 1961 hangtod 2017, usa ka mas taas nga rate kaysa sa tanan nga uban pang pagkaon sa protina nga hayop (karne, gatas, gatas, ug uban pa). Sa mga nag-uswag nga mga nasud, ang pagkonsumo sa seafood misaka gikan sa 17 kg matag capita kaniadtong 1961 sa usa ka kataas nga 26 kg matag capita kaniadtong 2007, ug hinayhinay nga mikunhod ngadto sa 24 kg sa 2017. ref"}, {"text_idx": "#000040", "text": "Tungod sa kahinungdanon sa seafood sa tropikal nga mga rehiyon ug kultural nga mga pagkaon, ang mga espisye sa umahan mahimong usa ka hinungdanon nga bahin sa seguridad sa pagkaon ug usa ka masustansya nga pagkaon sa kini nga mga rehiyon. Ang akwakultura mahimo nga adunay usa ka labi ka kusgan nga papel sa mga nasud nga adunay limitado nga yuta nga maarahan alang sa pag-uma, pagkunhod sa stock sa ihalas nga isda, ug taas nga kadena sa suplay sa mga merkado sa pagkaon sa kalibutan."}, {"text_idx": "#000041", "text": "Ang mga produkto sa seafood ug seafood giila isip pipila sa pinakahimsog nga mga pagkaon sa planeta isip tinubdan sa long-chain nga Omega 3 fatty acids, ubos nga fat source sa heart-healthy protein, ug uban pang micronutrients sama sa calcium ug iron. ref Sa kinatibuk-an, ang mga ihalas nga pangisda ug ang malungtarong aquaculture hinungdanon alang sa nutrisyon, rehiyonal ug global nga seguridad sa pagkaon, ug mga estratehiya sa nutrisyon, ug adunay dako nga bahin sa pagbag-o sa mga sistema sa pagkaon ug pagsulbad sa kagutom ug malnutrisyon. Dugang pa, ang mga sagbot sa dagat ug ubang mga tanom sa tubig nagpakita ug maayong paggamit sa medisina, kosmetiko, pagtambal sa tubig, industriya sa pagkaon, ug ingong biofuel. ref"}, {"text_idx": "#000042", "text": "Ang finfish ug uban pang klase sa aquaculture mahimo\u2019g adunay labi ka gamay nga tunob sa kinaiyahan kaysa kadaghanan sa paghimo og karne bahin sa paggamit sa tubig-tabang, CO2 emissions, ug paggamit sa yuta. Pananglitan, ang paghimo sa baboy mahimong magamit hangtod sa 6 kg nga feed, 11,110 ka litro nga tubig, ug hangtod sa 17.4 m2 sa yuta aron makahimo 1 kg nga protina. Sa laing bahin, ang paghimo sa isda mahimong mogamit hangtod sa 1.2 kg nga feed, 750 litro nga tubig, ug hangtod sa 8.4 m2 sa yuta aron makahimo 1 kg nga protina sa isda. Ang laing hinungdan nga bentaha mao nga ang metabolic efficiency sa mga isda mas taas kaysa mga terrestrial nga mga hayop. Ang usa ka farmed salmon adunay ratio sa pagkakabig sa feed (FCR) dul-an sa 1, nga nagpasabut nga nagkinahanglan og hapit usa ka libra nga feed aron makahimo og 1 libra nga nakuha sa timbang. Sa kasukwahi, ang baka mahimong adunay FCR nga hapit 1. Ang mga ratio sa pagkakabig sa feed hinungdanon tungod kay daghang pagkaon (pananglitan, mais, toyo, isda) nga gikinahanglan aron mapakaon ug mapadako ang usa ka hayop, labi nga daghang yuta, tubig, ug mga gigikanan ang gigamit sa kinatibuk-an."}, {"text_idx": "#000043", "text": "Ang akwakultura adunay hinungdanon nga papel sa mga panginabuhian, panarbaho, ug lokal nga paglambo sa ekonomiya taliwala sa mga komunidad sa kabaybayonan sa daghang mga naggawas nga nasud. Sa usa ka pangkalibutanon nga sukat sa 2018, ang aquaculture nagtrabaho 20.5 milyon nga mga tawo nga adunay 85% sa mga naa sa Asya, diin ang aquaculture usa ka inila nga industriya. Sa mga nag-uswag nga nasud, ang gamay nga akwakultura adunay kalabutan sa pag-amping sa mga panginabuhian tungod kay makahatag kini punoan nga kapanguhaan sa kita alang sa mga lokal nga komunidad diin ang mga alternatibong trabaho mahimong limitado o kulang. ref Ang mga kalihokan sa akwakultura, kung maayo nga pagdumala alang sa mga peligro sa kalikopan ug mga epekto, mahimo\u2019g tanyag a malungtaron nga panginabuhian sa mga komunidad sa baybayon."}, {"text_idx": "#000044", "text": "Ang mga mag-uuma mahimo usab nga direkta nga mapauswag ang kahimsog sa mga palibot sa tubig samtang naghatag pagkaon alang sa usa ka nagtubo nga populasyon pinaagi sa pagpraktis sa restorative aquaculture. Ang akwakultura sa pipila ka mga espisye, kung giuma sa hustong paagi, mahimong magsilbi nga himan aron makatabang sa pagsulbad sa pagkadaot sa kalidad sa tubig, pagkawala sa puy-anan, ug pagpit-os sa klima. Pananglitan, ang bivalve aquaculture mahimong ibutang aron makunhuran ang sobra nga anthropogenic nitrogen ug phosphorous sa tubig ug pipila ka matang sa aquaculture farm mahimong puy-anan nga nagsuporta sa produksyon sa ihalas nga isda. Kini nga mga sangputanan mahimong mapauswag kung ang mga naglungtad nga industriya sa aquaculture magpatuman sa mga pamaagi sa pagpahiuli. Halos tanan nga mga kontinente ug kadaghanan sa mga nasud sa kabaybayonan adunay potensyal alang sa pagpahiuli sa akwakultura sa mga palibot sa dagat kung gikonsiderar ang mga hinungdan sa kalikopan, socio-economic, ug kahimsog sa tawo alang sa kalamboan."}]