text: [{"text_idx": "#000002", "text": "Ginakundenar sang Partido Komunista sang Pilipinas kag sang pumuluyo nga Pilipino ang gubyerno ni Duterte sa kapaslawan sini nga magplastar sang isa ka kumprehensibo nga plano para magtigayon sang madamuan nga pag-eksamen, pagtuytoy kag pagtuhay sa mga may balatian bilang yabi nga estratehiya sa pagbato sa pandemya nga Covid-19."}, {"text_idx": "#000003", "text": "Ginpaidalom ni Duterte ang daku nga bahin sang pungsod sa duha ka bulan nga militarista nga lockdown kag ginpaantus ang pumuluyo sa makaluluoy nga sitwasyon. Pero gin-uyangan niya ang tanan nga sakripisyo sang pumuluyo bangud wala niya ginpatuman ang obligasyon nga magtigayon sang madamuan nga pag-eksamen, pagtuytoy kag pagtuhay sa mga nalatnan sang Covid-19. Tuman ka kulang ang nalista sini nga mga kaso."}, {"text_idx": "#000004", "text": "Sa krisis sa pangpubliko nga ikaayong lawas pareho sang pandemya nga Covid-19, katungdanan sang estado nga pangitaon kag tuytuyon ang naglapta nga bayrus agud mahamulag ang nalatnan, bulngon ang may sakit kag protektahan ang wala pa malatnan. Sa sining kahimtangan, responsibilidad sang gubyerno nga pataason ang ikasarang nga tigayunon ang madamuan nga pag-eksamen, pagtuytoy kag pagtuhay, bulngon ang may sakit kag protektahan ang bulnerable."}, {"text_idx": "#000006", "text": "Yabi sa pagbato sang pandemya ang pagtigayon sang madamuan nga pag-eksamen. Sa umpisa pa lang, maathag nga ginhambal sang World Health Organization nga \u201cmadamo nga pungsod ara sa kahimtangan nga masarangan tumuron ang mga may balatian, tukibon ang mga kaso, kag hibal-on ang mga nakasinalayo sang may balatian agud makwarantina kag mas barato kag epektibo nga interbensyon ang paghamulag sang pila ka indibidwal halin sa komunidad sangsa ihamulag sa kada isa ang tanan nga tawo.\u201d"}, {"text_idx": "#000008", "text": "Sa sini, nagpaandam ang mga upisyal sang WHO: \u201cKon indi bastante ang gintalana para sa interbensyon sa pangpubliko nga ikaayong lawas pareho sa pagpangita sang mga nalatnan kag pagtuytoy sa iya nasinalayuhan, social distancing na lang ang pwede nga himuon para padistansyahon ang mga tawo.\u201d Pero nagpaandam sila nga ang pagpadistansya sa mga tawo \u201cmabudlay batunon, mabug-at sa pangabuhian kag dapat temporaryo lamang.\u201d"}, {"text_idx": "#000009", "text": "Makaluluoy ang kahimtangan sang pag-eksamen sa pungsod. Suno sa mga datos nga ginpagwa sang Department of Health, nakatigayon pa lang sang 137,136 nga pag-eksamen sa Pilipinas, o sa abereyds nga 3,608 nga pag-eksamen ang natigayon kada adlaw. Nagtaas ang abereyds nga pag-eksamen sa 5,686 kada adlaw sa nagtaliwan nga napulo ka adlaw, pero nagapabilin ini nga manubo. Base sa numero sang pumuluyo, nakatigayon pa lang ang pungsod sang 1,247 nga pag-eksamen sa kada isa ka milyon (test per million o tpm), nga manubo sa 2,681 tpm sang Vietnam, 5,783 sang Cuba kag 12,249 tpm sang South Korea, mga pungsod nga kadam-an madinalag-on sa pagtigayon sang pagtuytoy kag pagtuhay sang mga nalatnan."}, {"text_idx": "#000012", "text": "Nagtuga ang ECQ/GCQ ni Duterte sang walay tupong nga krisis sa katawhan sa National Capital Region kag amo man sa iban nga bahin sang pungsod. Pwersahan nga ginpauntat ang pumuluyo nga magtrabaho kag ginpunggan sila nga magpangita sang trabaho. Wala sang pangpubliko nga transportasyon sa mga kinahanglanon nga magbyahe. Malapit sa 4 milyon ka mga pamilya ang wala pa makabaton sang ginpromisa nga ayuda. Pila ka pulo ka libo ang napilitan nga magpila sang pila ka adlaw para makabaton sang kwarta. Minilyon ka mga pamilya sa NCR kag iban nga bahin sang pungsod literal nga ara sa bibi sang kamatayon bangud sa gutom. Ang ginpalawig nga mga ECQ nagresulta sa lapnagon nga ekonomiko kag saykososyal nga mga problema."}, {"text_idx": "#000013", "text": "Mas malaut, ginpasingki pa sang rehimen ang pasismo sang estado. Ginapwersa ang mga tawo nga sundon ang mandu nga \u201cstay-at-home\u201d (o \u201cmagpabilin-sa-balay\u201d) sang mga pulis kag suldado nga nagagamit sang ginpasingki nga brutal nga mga paagi sang pagpamilit. Ang mga mapiguson nga pamaagi ni Duterte nalakip sa pinakamalaut sa bilog nga kalibutan. Ang may paminsaron-pasista nga mga lokal nga upisyal nagpatuman sang mapiguson nga mga \u201ctotal lockdown\u201d kag ginpilit ang mga tawo nga magpabilin sa nagaginutok nila nga barung-barong. Gingamit sang rehimen ang pasismo sang estado agud \u201cbag-uhon ang paminsaron\u201d sang pumuluyo agud tratuhon kag pahulagon sila nga daw guban sang mga hayop. Padayon nga ginagamit ni Duterte ang krisis agud maduso ang iskema sini nga magtukod sang pasista nga diktadurya."}, {"text_idx": "#000014", "text": "Pareho sa ginhambal sang WHO, ang \u201csocial distancing nakabase sa prinsipyo nga wala naton nahibal-an kon sin-o ang nalatnan gani ginatuhay, nagahatag sang distansya sa kada isa\u201d. Sa kamatuoran, nagasalig sa mga ECQ ang rehimeng Duterte agud tabunan ang kapaslawan sini nga himuon ang katungdanan sang estado sa pagtigayon sang madamuan nga pag-eksamen, pagtuytoy kag pagtuhay. Para maghugas sang iya kamot, ginpasa niya ang basol sa pumuluyo sa padayon nga paglapta sang Covid-19. Bangud nagapabilin ini nga bulag kag wala sang ginhimo para mas makaabante sa paglapta sang Covid-19, naglunsar ang gubyerno ni Duterte sang isa ka kampanya sa midya nga \u201cTakot ako sa Covid-19\u201d (Nahadlok ako sa Covid-19) agud ipatudok sa pumuluyo ang kahadlok nga wala sang mapilian kundi \u201cmagsunod\u201d sa kon ano ang igadikta ni Duterte."}, {"text_idx": "#000017", "text": "Bangud wala man sang masaligan nga impormasyon nga makuha lamang paagi sa madamuan nga pag-eksamen, indi makapahamtang ang mga pahayag sang DOH nga nahimo na kuno ang \u201cflattening the curve\u201d. Samtang wala sang madamuan nga kampanya sang pagtukib kag pagtuytoy, magapadayon sa pagpanghalit sang pandemya nga Covid-19 sa pungsod kag ibutang sa peligro ang kabuhi sang minilyon nga Pilipino."}, {"text_idx": "#000018", "text": "Ang pumuluyo nga Pilipino, tanan nga demokratiko nga mga pwersa, siyentista, mga mamumugon, mala-mamumugon, estudyante kag ila mga propesor kinahanglan mag-isa kag iduso sa rehimeng Duterte ang gilayon nga paglunsar sang estado-kalapad nga madamuan nga pag-eksamen, pagtuytoy kag pagtuhay sang mga nalatnan agud tapuson ang malapit sa duha ka bulan nga lockdown sa Metro Manila kag iban pa nga mga bahin sang pungsod kag gilayon epektibo nga batuan ang Covid-19. Kon ang rehimen padayon sa pagbalibad sa pagpamati sa ila demanda, ang pumuluyo nga Pilipino lubos nga may kinamatarung sa pagdemanda sa resignasyon ni Duterte o pagpukan sa iya bilang ultimo nga paagi agud dalayon nga malutos ang pandemya. #"}]