[{"text_idx": "#000000", "text": "Rhywun ar dy ochr di"}, {"text_idx": "#000002", "text": "Os wyt ti rhwng 18 a 24 oed mae\u2019n debygol bod newidiadau mawr yn digwydd yn dy fywyd. Gyda\u2019r newidiadau yma mae\u2019n bwysig iawn i sicrhau dy fod di wedi derbyn yr holl frechiadau. Mae Llid yr Ymennydd (meningitis) a\u2019r Frech Goch yn afiechydon difrifol iawn felly mae\u2019n bwysig brechu."}, {"text_idx": "#000003", "text": "To read this article in English, click here"}, {"text_idx": "#000004", "text": "Bydd yna lawer iawn o newidiadau yn dy fywyd unwaith i ti droi\u2019n 18. Efallai symud i fyw at ffrindiau, cychwyn swydd newydd, coleg neu brifysgol. Rwyt ti\u2019n cymysgu\u2019n agosach gyda grwpiau o bobl ifanc eraill. Mae byw, cymdeithasu ac astudio a\u0302\u2019ch gilydd yn ei wneud yn haws i afiechydon fel y frech goch a llid yr ymennydd ledaenu. Mae\u2019r brechiadau yn cadw pawb yn ddiogel o gyflyrau sydd a\u0302 chymhlethdodau difrifol iawn."}, {"text_idx": "#000005", "text": "Mae\u2019r frech goch yn salwch firaol heintus iawn sydd yn gallu achosi gwres mawr a brech ynghyd a\u0302 symptomau eraill. Gellir dal yr afiechyd yma drwy gyswllt uniongyrchol gyda pherson heintiedig, neu wrth i rywun dagu neu disian."}, {"text_idx": "#000006", "text": "Pam dylwn i gael fy mrechu rhag y frech goch?"}, {"text_idx": "#000007", "text": "Mae\u2019r MMR, y brechlyn rhoddir ar gyfer y frech goch, clwy\u2019r pennau a rwbela, yn cael ei roi mewn dau ddos yn 1 a 3 oed fel arfer. Bydd y mwyafrif wedi derbyn y brechlyn yma, ond efallai nad yw rhai oherwydd rhesymau iechyd neu am fod rhiant wedi penderfynu peidio brechu (bosib oherwydd adroddiad sydd wedi cael ei gondemnio a\u2019i wrthbrofi). Mae cymhlethdodau\u2019r frech goch yn gallu bod yn ddifrifol iawn, felly mae\u2019n bwysig iawn bod cymaint o bobl a\u0302 phosib wedi derbyn y brechiad."}, {"text_idx": "#000008", "text": "Gofyn wrth riant neu warchodwr os wyt ti wedi derbyn y ddau frechiad MMR, neu cysyllta a\u0302\u2019r meddyg teulu. Am wybodaeth bellach darllena ein herthygl o\u2019r archif \u2013 Y Frech Goch \u2013 Wyt Ti Wedi Cael Y Brechlyn?"}, {"text_idx": "#000009", "text": "Dyma wybodaeth gan GIG Cymru:"}, {"text_idx": "#000011", "text": "Beth ydy llid yr ymennydd?"}, {"text_idx": "#000012", "text": "Mae llid yr ymennydd yn haint firaol neu facteriol difrifol iawn sydd yn achosi llid (inflammation) o\u2019r pilennau (membranes) sydd yn amddiffyn yr ymennydd a llinyn y cefn. Mae brechlyn llid yr ymennydd yn amddiffyn o grwpiau meningococaidd A, C, W ac Y."}, {"text_idx": "#000013", "text": "Gall llid yr ymennydd yn daro\u2019n sydyn iawn gyda symptomau\u2019n cynnwys cur pen, chwydu, poen cyhyrau, twymyn, dwylo a thraed oer, a brech sydd ddim yn diflannu wrth bwyso gwydr yn ysgafn arno. Mae\u2019n cael ei rannu drwy gyswllt agos pan fydd pobl yn tagu, tisian neu gusanu."}, {"text_idx": "#000014", "text": "Pam dylwn i gael fy mrechu rhag llid yr ymennydd?"}, {"text_idx": "#000015", "text": "Gan fod llid yr ymennydd yn gallu taro mor sydyn, a\u2019r canlyniadau yn gallu bod mor ddifrifol, mae\u2019n hynod bwysig i gael y brechiad cyn gynted a\u0302 phosib. Mae effaith llid yr ymennydd yn gallu bod yn ddifrifol iawn, iawn, o niwed parhaol i\u2019r ymennydd neu\u2019r nerfau, i farwolaeth."}, {"text_idx": "#000016", "text": "Bydd y brechlyn MenACWY yn cael ei roi ym mlwyddyn 9 fel arfer. Os nad wyt ti wedi derbyn y brechlyn, ac rwyt ti dan 25 oed, yna mae\u2019r GIG yn awgrymu i ti gael y brechlyn cyn gynted a\u0302 phosib wrth ffonio\u2019r meddyg teulu. Dim ond un pigiad yn y fraich uchaf ydyw."}, {"text_idx": "#000017", "text": "Brechlyn MenACWYGwarchod eich hun rhag llid yr ymennydd a septisemia"}, {"text_idx": "#000018", "text": "Mae cymhlethdodau difrifol yn gallu cael eu hachosi gan y frech goch a llid yr ymennydd ond gall brechiadau leihau\u2019r peryglon. Mae brechu yn achub bywydau. Gwna\u2019n siw\u0302r bod dy frechlynnau\u2019n gyfredol."}, {"text_idx": "#000019", "text": "Eisiau siarad am hyn gyda rhywun? Mae Meic yma i wrando ac i gynnig cyngor am unrhyw beth o hyd. Ffonia, tecstia neu sgwrsia ar-lein rhwng 8yb a hanner nos bob dydd."}, {"text_idx": "#000021", "text": "Am ddim o ffonau symudol. Ni fydd yn ymddangos ar y bil."}, {"text_idx": "#000022", "text": "Yn rhad ac am ddim!"}, {"text_idx": "#000023", "text": "Oes rhywun yn gwrando arnat ti?"}, {"text_idx": "#000024", "text": "Rhywun i wrando. Rhywun i'th gymryd o ddifrif. Rhywun i roi cyngor."}, {"text_idx": "#000030", "text": "Gwybodaeth am y Brechlyn Covid i rai 12 i 15 oed"}]