[{"text_idx": "#000000", "text": "Beth yw Diwrnod Shwmae Sumae?"}, {"text_idx": "#000002", "text": "o ben draw arall y byd (wel, Llandwrog erbyn hyn)!"}, {"text_idx": "#000003", "text": "Gan fod Diwrnod Shwmae Sumae yn pum mlwydd oed eleni, bydd pum pencampwr yn rhan o ymgyrch 2017 yn gweithio hyd a lled Cymru yn ein helpu i hyrwyddo pwrpas y diwrnod cenedlaethol a\u2019i cynhelir ar y 15fed o Hydref bob blwyddyn. Y syniad yw annog a helpu dinasyddion Cymru (boed yn rhugl, dysgwyr neu ond a\u0302 chwpwl o eiriau) i ddechrau bob sgwrs yn Gymraeg, fel modd o normaleiddio\u2019r iaith."}, {"text_idx": "#000004", "text": "Ein pumed pencampwr, a\u2019r pencampwr olaf i gael ei gyhoeddi go gyfer Diwrnod Shwmae Sumae 2017 yw Grant Peisley, o Sydney yn Awstralia yn wreiddiol ond nawr yn byw a\u0302\u2019i deulu ifanc yn Llandwrog ger Caernarfon, Gwynedd. Mae Grant yn gweithio gyda mentrau cymunedol ar draws gogledd Cymru a thu hwnt i helpu creu economi\u0308au teg, cynaliadwy a lleol. Fe ymwelodd ef a\u0302 Chymru yn 1998 a chlywed am yr iaith frodorol am y tro cyntaf yn Amgueddfa Sain Ffagan. Roed yr iaith yn neud Cymru\u2019n fwy diddorol ac unigryw i ymwelydd o ben draw arall y byd. Ond fe gafodd Grant ei sbarduno i feddwl yn ddwysach am sut mae emosiynau ac iaith wedi cael ei gydblethu, pan gwrddodd a\u0302\u2019i bartner flwyddyn yn ddiweddarach yn Brisbane. Symudon nhw i fyw nes ymlaen i Gymru, lle y magent dau o fechgyn (Nedw a Caio). Meddai Grant;"}, {"text_idx": "#000005", "text": "\u201cPan symudon ni i Gymru yn Rhagfyr 2001, dechreuais i ddysgu Cymraeg ac erbyn genedigaeth ein mab cyntaf yn 2005 roeddwn i\u2019n benderfynol taw Cymraeg fyddai iaith y ty\u0302, iaith gyntaf y plant; nid yn unig eu mamiaith ond eu \u2018tadiaith\u2019 hefyd! Roeddwn am neud yn siw\u0302r bod fy mhlant wedi eu gwreiddio yn eu cymuned, eu hanes a\u2019u diwylliant. Dwi am iddyn nhw gael gwreiddiau dwfn a cryf a synnwyr solid o berthyn. Yr iaith sydd yn rhoi hynny iddynt. Mi wnes i gwblhau cwrs dwys \u2018SuperWlpan\u2019 a \u2018SuperPellach\u2019 yn ysgol addysg gydol oes ym Mhrifysgol Bangor. Dwi wedi neud cwpwl o wythnosau o gyrsiau dwys, wythnos yn Nant Gwrtheyrn a dosbarthiadau nos. Rhoddodd hynny sail i fy Nghymraeg, ond dysgais i siarad go iawn gyda ffrindiau yn nhafarndai Caernarfon!\u201d"}, {"text_idx": "#000006", "text": "\u201cNid oedd hi\u2019n deg fod pump neu mwy o siaradwyr Cymraeg yn eistedd gyda\u2019i gilydd yn siarad Saesneg achos bod un boi o Awstralia yn eistedd gyda nhw. Felly nes i fynnu eu bod yn siarad Cymraeg o\u2019n nghwmpas ac mi\u2019r oedd fyny i mi i ofyn petawn i ddim yn dallt. Roedd cwpwl o beintiau yn helpu fy hyder, a cyn pen dim roeddwn yn gallu sgwrsio yn naturiol. Ni fydd pobol yn dysgu Cymraeg tra bo siaradwyr Cymraeg yn rhy garedig iddyn nhw a newid i Saesneg trwy\u2019r amser.\u201d"}, {"text_idx": "#000008", "text": "\u201cFel siaradwyr Cymraeg, neu bobol sydd a\u0302 diddordeb yn hanes a diwylliant Cymru, neu fel dysgwyr yr iaith dylwn ni fod yn defnyddio ac ymarfer a chlywed cymaint o\u2019r iaith a phosib trwy ddechrau pob sgwrs yn Gymraeg gyda Shwmae neu Su\u2019mae syml. Does ddim ots os na allwch chi ddweud mwy na hynny. Mae ond defnyddio\u2019r un gair yna yn dangos eich bod yn parchu\u2019r iaith ac yn deall pw\u0302er iaith yn adeiladu hunan barch, tegwch a balchder. Mae\u2019n hawdd i\u2019w weud, yn swnio\u2019n gre\u0302t ag acenion gwahanol ac yn gallu fod yn \u2018icebreaker\u2019 gwych. Mae Diwrnod Shwmae Sumae yn rhoi\u2019r cyfle i chi i ddechrau pob sgwrs yn Gymraeg. Mae\u2019n rhoi\u2019r profiad unigryw a diddorol mae twristiaid yn teithio amdani ac felly\u2019n gallu rhoi hwb i\u2019n heconomi. Rhowch gynnig arni! A chofiwch fod \u2018Su\u2019mae\u2019 nid am un diwrnod yn unig!\u201d"}, {"text_idx": "#000009", "text": "Diolch i Grant am ddysgu\u2019r iaith ac am gefnogi\u2019r ymgyrch eleni! Bydd Grant yn rhannu\u2019r iaith oddi fewn i\u2019r cymunedau a grwpiau ynni cymunedol y mae\u2019n gweithio gyda, mewn siopau, tafarndai a thimau chwaraeon sydd yn rhan o\u2019i gymuned a\u2019i waith. Cysylltwch a\u0302 am fwy o wybodaeth a chymorth yngly\u0302n a\u0302 threfnu gweithgareddau go gyfer Diwrnod Shwmae Sumae, a gwelwch ein gwefan am adnoddau i\u2019ch rhoi ar eich ffordd...!"}, {"text_idx": "#000010", "text": "Mae\u2019r Gymraeg yn perthyn i bawb."}, {"text_idx": "#000011", "text": "The Welsh language belongs to us all."}, {"text_idx": "#000012", "text": "Dros y pum mlynedd diwethaf, mae ymgyrch Diwrnod Shwmae Sumae wedi bod yn galw ar bencampwyr hyd a lled Cymru i helpu hyrwyddo\u2019r diwrnod cenedlaethol a\u2019i cynhelir ar y 15fed o Hydref bob blwyddyn. Mae\u2019r pencampwyr yma yn hybu\u2019r syniad o ddechrau bob sgwrs yn Gymraeg, fel modd o normaleiddio\u2019r iaith, ymysg eu rhwydweithiau a\u2019u cymunedau nhw."}, {"text_idx": "#000013", "text": "Ein pedwerydd pencampwr eleni yw\u2019r actores, cantores a ysgrifenwraig Carys Eleri o Tymbl Uchaf (nid Crosshands!), Sir Ga\u0302r. Mae Carys nawr yn byw a gweithio yng Nghaerdydd, ac yng nghanol ffilmio\u2019r drydedd gyfres o\u2019r ddrama-gomedi boblogaidd \u2018Parch\u2019, ac wedi derbyn enwebiad am wobr BAFTA Cymru am chwarae\u2019r brif-rhan ynddi. Ar waha\u0302n i\u2019r ro\u0302l hon a nifer eraill o gynyrchiadau theatr, radio a ffilm, mae Carys hefyd yn ysgrifennu\u2019n greadigol ac yn un o fintai \u2018Charlotte Church\u2019s Late Night Pop Dungeon\u2019. Meddai Carys;"}, {"text_idx": "#000014", "text": "\u201cCymraeg yw iaith fy nheulu, ac iaith fy enaid llonydd. Wy di bod yn cadw dyddiadur helaeth yn ddiweddar ac mae mor ddiddorol mai Cymraeg wy\u2019n defnyddio pan wy\u2019n hapus fy myd, ac os ma\u2019 rywbeth yn fy nghorddi \u2013 a\u2019i syth i\u2019r Saesneg! Ma\u2019r ddwy iaith yn brwydro dros fy emosiynau, ond y Gymraeg sydd wastad yn cael ei ddefnyddio pob amser dwi\u2019n hapus\u201d"}, {"text_idx": "#000017", "text": "\u201cAr Ddiwrnod Shwmae, fyddai\u2019n clebran, trydar a cheisio cael fy ffrindiau di-gymraeg i siarad Cymraeg. Fy hoff beth i wneud da\u2019n ffrindiau di-gymraeg yw i ddysgu dywediadau Cymraeg iddyn nhw. Ma\u2019 \u2018cnoc y dorth\u2019 yn ffefryn mawr i sawl ffrind a ma\u2019 \u2018mae\u2019n ddigon mawr i alw chi arno fe\u2019 yn un da i esbonio\u2019r gwahaniaeth rhwng \u2018ti\u2019 a \u2018chi\u2019.\u201d"}, {"text_idx": "#000018", "text": "Diolch a pharch i Carys am ymuno gyda ni fel un o\u2019n pencampwyr hyfryd am y dydd cenedlaethol o ddathlu eleni! Cysylltwch a\u0302 am fwy o wybodaeth a chymorth pellach am drefniadau a digwyddiadau\u2019r dydd a gwelwch ein gwefan am adnoddau i\u2019ch rhoi ar eich ffordd...!"}, {"text_idx": "#000019", "text": "Ac ein 3ydd Pencampwr eleni yw..."}, {"text_idx": "#000020", "text": "Mae pencampwyr hyd a lled Cymru yn ein helpu i hyrwyddo Diwrnod Shwmae Sumae eleni (a\u2019i cynhelir ar y 15fed o Hydref bob blwyddyn), gan hybu\u2019r syniad o ddechrau bob sgwrs yn Gymraeg, fel modd o normaleiddio\u2019r iaith."}, {"text_idx": "#000021", "text": "Y trydydd pencampwr i\u2019w gyhoeddi yn 2017 yw Dr Ben Sellman, yn enedigol o Birmingham a nawr yn byw yng Nghaerfyrddin. Meddyg teulu yw Ben yn Meddygfa Llynyfran Yn Llandysul, Ceredigion. Mi wnaeth Ben a\u2019i deulu ifanc symud i Gaerfyrddin pum mlynedd yn o\u0302l heb air o Gymraeg. Erbyn hyn mae Ben yn gallu cynnig gwasanaeth Gymraeg i\u2019w gleifion yn ardal Llandysul. Dysgodd Cymraeg er mwyn cynnig gwasanaeth gwell i gleifion (a gan mai Cymraeg yw iaith naturiol y feddygfa) a hefyd am ei fod am anfon ei blant i ysgol Gymraeg. Cyrhaeddodd safon Ganolradd (lefel TGAU) ar o\u0302l 3 mlynedd cyn cafodd ei gwrs lleol am lefel Pellach ei ganslo oherwydd diffyg niferoedd. Ond, fel esbonia Ben,"}, {"text_idx": "#000022", "text": "\u201cYn lwcus, erbyn hynny, ro\u2019n ni wedi cwrdd a\u0302 ffrindiau newydd a oedd yn siarad Cymraeg, felly roedd llawer o gyfleoedd i mi ymarfer! Dw i\u2019n dal i ddysgu, ond nawr dw i\u2019n ddigon hyderus i \u2018neud ymgynghoriadau meddygol yn y Gymraeg, a dw i\u2019n ei \u2018neud bob dydd. Dw i\u2019n teimlo mod i\u2019n gallu cynnig gwasanaeth gwell i gleifion sy\u2019n hapusach ac yn fwy cyfforddus yn siarad yn eu mamiaith Cymraeg, pan fyddan nhw\u2019n trafod eu problemau meddygol. Mae\u2019r Gymraeg wedi rhoi cyfleoedd eraill i mi hefyd, e.e. dw i wedi ymuno co\u0302r Cymraeg yng Nghaerfyrddin (Co\u0302r Seingar!), sy\u2019n llawer o hwyl, ac yn gymdeithasol iawn.\u201d"}, {"text_idx": "#000023", "text": "Wrth esbonio pwysigrwydd Diwrnod Shwmae Sumae a\u2019i syniadau yn ei ro\u0302l fel un o bencampwyr 2017, meddai Ben,"}, {"text_idx": "#000024", "text": "\u201cHoffwn i ddefnyddio\u2019r cyfle i annog pobl sy\u2019n meddwl am ddysgu Cymraeg. Dyw\u2019r iaith ddim mor anodd ag y mae pobl yn ei ddweud! Mae llawer o gyfleoedd ac adnoddau ar gael i helpu dysgwyr \u2013 gwersi, llyfrau, grwpiau ymarfer, rhaglenni teledu, a phobl yn hapus iawn i helpu. Mae\u2019n iawn i ddefnyddio geiriau Saesneg mewn brawddegau os oes angen, a pheidiwch a\u0302 phoeni am y gramadeg! Ac, os oes plant \u2018da chi, anfonwch nhw i ysgol Gymraeg \u2013 byddan nhw\u2019n cael addysg ardderchog, byddan nhw\u2019n ddwyieithog heb ymdrech, a bydd yn haws i chi i ddysgu Cymraeg ar yr un pryd.\u201d"}, {"text_idx": "#000025", "text": "Ychwanega Ben cyngor pellach i siaradwyr rhugl y Gymraeg hefyd, \u2018tips\u2019 gwerthfawr ar sut i helpu ein dygwyr yng Nghymru,"}, {"text_idx": "#000026", "text": "\u201cMae llawer of bobl fel fi sy\u2019 moyn dysgu ac yn gwneud ymdrech i ddysgu Cymraeg \u2013 ac mae angen ychydig o help ac anogaeth arnon ni! Fel dysgwr, mae\u2019n gallu fod yn anodd i fynd i mewn i siop, neu fanc, neu swyddfa bost, a dechrau sgwrs yn y Gymraeg, rhag ofn na ddeallwn ni\u2019r ateb ac wedyn ymddangos yn dwp! Y ffordd gorau i siaradwyr rhugl i helpu dysgwyr yw sticio i\u2019r Gymraeg. Os bydd dysgwr yn dechrau sgwrs yn y Gymraeg, pli\u0302s tri\u0308wch a pheidio a\u0302 throi syth i\u2019r Saesneg os nad yw hi neu fe\u2019n deall popeth ar unwaith!\u201d"}, {"text_idx": "#000027", "text": "Diolch am y cyngor Ben a chroeso enfawr i ymgyrch Diwrnod Shwmae Sumae eleni! Cysylltwch a\u0302 am fwy o wybodaeth a chymorth a gwelwch ein gwefan am adnoddau i\u2019ch rhoi ar eich ffordd...!"}, {"text_idx": "#000028", "text": "Cyhoeddi pencampwraig Shwmae Sumae 2017!"}, {"text_idx": "#000029", "text": "Dyma\u2019r ail bencampwr a gyhoeddir yr wythnos hon yn rhan o ymgyrch Diwrnod Shwmae Sumae 2017. Mae pencampwyr a phencampwragedd hyd a lled Cymru yn ein helpu i hyrwyddo pwrpas y diwrnod cenedlaethol a\u2019i cynhelir ar y 15fed o Hydref bob blwyddyn, sef i hybu\u2019r syniad o ddechrau bob sgwrs yn Gymraeg, fel modd o normaleiddio\u2019r iaith, ymysg eu rhwydweithiau a\u2019u cymunedau nhw."}, {"text_idx": "#000030", "text": "Yr ail berson i gael ei chyhoeddi fel pencampwr 2017 yw Bethan Williams, yn enedigol o Lerpw\u0302l a nawr yn byw yn yr Wyddgrug! Mae Bethan wedi sefydlu busnes ei hun ers Gorffennaf 2016 ac yn cynnig gweithgareddau Amser Babi Cymraeg i deuluoedd efo babanod a phlant ifanc ar draws ardal y gogledd ddwyrain. Mae\u2019r busnes yn cynnig gwasanaethau fel tylino babi, ioga babi, splash a cha\u0302n a stori a cha\u0302n. Mae Bethan a\u2019i phartner Gaj yn rhieni i dri o blant sydd yn frwd dros y Gymraeg, ond fel llawer o blant yn eu harddegau maen nhw\u2019n gallu bod yn swil iawn o\u2019u Cymreictod tu allan i\u2019r cartref. Meddai Bethan;"}, {"text_idx": "#000031", "text": "\u201cRoedd agweddau digon negyddol tuag at y Gymraeg pan oeddwn i\u2019n tyfu i fyny mor agos at y ffin fel plentyn ac rwy\u2019n cofio mynychu sawl rali Cymdeithas yr Iaith oherwydd dylanwad mam. Mi ges i\u2019r fraint o weithio fel swyddog maes i \u2018TWF\u2019 am 4 mlynedd a dysgais lawer am ein defnydd ni o\u2019r Gymraeg gan bobl wybodus iawn yn y maes polisi a chynllunio iaith. Mae\u2019r cyfnod yna wedi rhoi hyder i mi rannu\u2019r cariad sydd gen i at y Gymraeg gyda phobl eraill! Dwi\u2019n croesawu rhieni Cymraeg, dysgwyr a\u2019r di-gymraeg i fy sesiynau ABC sy\u2019n cael eu cynnal yn Sir Wrecsam, Sir y Fflint a Sir Ddinbych \u2013 dwi\u2019n credu bod pontio, deall a chefnogi ein gilydd yn allweddol wrth ystyried ein defnydd ni o\u2019r Gymraeg. Erbyn hyn dwi wrth fy modd yn dechrau sgwrs yn Gymraeg lle bynnag fyddai\u2019n mynd a dwi wedi darganfod llawer o \u201cGymry-cudd\u201d ar draws y Gogledd Ddwyrain!\u201d"}, {"text_idx": "#000032", "text": "\u201cMae hi wedi cymryd 43 mlynedd i mi fod yn ddigon hyderus i ddechrau sgwrsio yn Gymraeg gyda dieithriaid a dwi\u2019n trio herio\u2019r rhieni sy\u2019n mynychu fy sesiynau i ddefnyddio\u2019r Gymraeg mwy yn eu cymunedau. Mae diwrnod Shwmae Sumae yn ein hatgoffa bod posib cyfarch pawb yn Gymraeg \u2013 mae hi mor bwysig i rannu\u2019r iaith ar bob cyfle posib!\u201d"}, {"text_idx": "#000033", "text": "Diolch o galon i Bethan am gefnogi\u2019r ymgyrch eleni! Bydd Bethan yn helpu yn ystod fore goffi Gw\u0302yl Daniel Owen yn yr Wyddgrug ar Sadwrn y 14eg o Hydref. Ewch draw am sgwrs a phaned! Cysylltwch a\u0302 am fwy o wybodaeth a chymorth a gwelwch ein gwefan am adnoddau i\u2019ch rhoi ar eich ffordd...!"}, {"text_idx": "#000034", "text": "Cyhoeddi pencampwyr Shwmae Sumae 2017!"}, {"text_idx": "#000035", "text": "Rydym yn hynod o falch o gyhoeddi taw ein pencampwr cyntaf am 2017 yw Sio\u0302n Tomos Owen o Dreorci yn y Rhondda. Mae Sio\u0302n yn gyflwynydd ar rhaglen deledu S4C, \u2018Pobol y Rhondda\u2019, yn gartwnydd, arlunydd ac yn awdur. Cafodd ei lyfr \u2018Cawl\u2019 ei gyhoeddi yn 2016 gan gyhoeddwyr Parthian \u2013 llyfr sydd yn gymysg o farddoniaeth, darluniau, comics, straeon byr a myfyrdodau ar fywyd cyfoes yn y Rhondda. Mae\u2019r llyfr hefyd yn pontio\u2019r Gymraeg a\u2019r Saesneg mewn modd naturiol a cynhwysol. Er y cafodd Sio\u0302n ei fagu mewn aelwyd Cymraeg (a\u2019i dad wedi dysgu\u2019r iaith), a mynychu ysgolion Cymraeg yr ardal, mae\u2019n ymwybodol o\u2019r angen i normaleiddio\u2019r iaith yn y cymoedd."}, {"text_idx": "#000036", "text": "Meddai Sio\u0302n: \u201cY prif reswm fod Diwrnod Shwmae Sumae yn bwysig i mi yw i normaleiddio\u2019r Gymraeg trwy ei hybu, nid trwy orfodaeth. Fel rhywun sy\u2019n byw yng nghymoedd y De, rwy\u2019n cofio pan yn ddisgybl roedd llawer o ddisgyblion yn gwrthryfela yn erbyn yr iaith oherwydd y teimlad o bwyslais ar orfodaeth i\u2019w ddefnyddio yn yr ysgol. Fe wnaeth hyn clymu fewn i deimlad rhai yn erbyn addysg yn gyffredinol ac a\u2019i clymwyd wedyn i\u2019r iaith. Dwi wir yn credu fod angen hybu\u2019r iaith fel nad yw\u2019n cael ei weld fel iaith addysg yn unig i\u2019r plant a pobol ifanc sydd yn ei ddysgu yn yr ysgolion. Dwi\u2019n credu fod rhaid dangos i\u2019r genhedlaeth ifanc ei fod yn iaith i\u2019w ddefnyddio\u2019n ddyddiol mewn bywyd bob dydd.\u201d"}, {"text_idx": "#000037", "text": "\u201cDwi am hybu Diwrnod Shwmae Sumae 2017 yn eang ar draws fy aml blatfform cyfryngau cymdeithasol. Dwi hefyd am geisio neud darnau o gelf, barddoniaeth a chartwnau i\u2019w hysbysebu.\u201d"}, {"text_idx": "#000038", "text": "Diolch i Sio\u0302n am gefnogi\u2019r ymgyrch eleni! Gobeithio bydd llawer o weithgarwch lawr yn ardal Treorci ac ar draws cymoedd y de-ddwyrain. Cysylltwch a\u0302 am fwy o wybodaeth a chymorth! Gwelwch ein gwefan am adnoddau i\u2019ch rhoi ar eich ffordd...!"}, {"text_idx": "#000040", "text": "Ar y 15fed o Hydref eleni, bydd Diwrnod Shwmae Sumae yn dathlu ei phen-blwydd yn bump! Mae Diwrnod Shwmae Sumae hybu\u2019r syniad o ddechrau pob sgwrs gyda shwmae, su\u2019mae neu shwdi! No\u0302d y diwrnod yw dangos bod y Gymraeg yn perthyn i bawb \u2013 yn siaradwyr rhugl, dysgwyr neu os ydych yn swil am eich Cymraeg."}, {"text_idx": "#000041", "text": "Sut fyddwch chi\u2019n dathlu\u2019r iaith Gymraeg eleni? Beth am drefnu bore goffi gyda\u2019ch ffrindiau neu yn eich cymuned; cwis tafarn; dro gydag athrawes Cymraeg (all rhannu holl enwau anhygoel Cymraeg am ein fflora?); cynlluniwch slogan Cymraeg am crys-t, trefnu noson ffilm Cymraeg, gig Cymraeg neu twmpath? Teisen pen-blwydd am y diwrnod?! Byddwch yn greadigol a rho gynnig arni!"}]