[{"text_idx": "#000005", "text": "Dod o hyd i Gwrs"}, {"text_idx": "#000014", "text": "Datgelu bod y Cobra Affricaniadd anferth gyffredin yn bum rhywogaeth wahanol"}, {"text_idx": "#000015", "text": "Cobra Ddu'r Fforest yw'r enw cyffredin a argymhellir ar gyfer un o'r rhywogaethau newydd.: Naja guineensis llun gan L ChirioMae\u2019r cobraod ymysg y nadroedd gwenwynig mwyaf adnabyddus. Eto, mae papur ymchwil newydd (ZOOTAXA 1 Awst 2018 wedi dangos bod un rhywogaeth o gobra, sef cobra\u2019r fforest, yn cwmpasu pum rhywogaeth wahanol mewn gwirionedd. Mae dwy o\u2019r rhywogaethau hyn, Cobra Ddu\u2019r Fforest a Chobra Rhesog Gorllewin Affrica, yn hollol newydd i wyddoniaeth ac yn cael eu henwi am y tro cyntaf yn y papur hwn."}, {"text_idx": "#000017", "text": "\u201cMae cobra\u2019r fforest ymysg y nadroedd gwenwynig mwyaf, gan gyrraedd bron i dair metr o hyd, ac maent yn gyffredin ac yn niferus mewn nifer o rannau o Affrica, a hefyd fel un o\u2019r rhywogaethau sy\u2019n cael eu cadw mewn sw, ar gyfer ymchwil neu mewn casgliadau preifat. Mae\u2019r ffaith bod neidr mor eiconig yn cynnwys pum rhywogaeth ddirgel - a fu\u2019n cuddio dan ein llygaid - yn dangos cymaint sydd eto i\u2019w ddarganfod am y byd naturiol. Yn anffodus, hyd yn oed wrth i ni wneud y darganfyddiadau hyn, bydd rhywogaethau unigol yn diflannu cyn i ni ddod i wybod am eu bodolaeth.\u201d"}, {"text_idx": "#000018", "text": "Cyn canfod y rhywogaethau newydd, ni ystyriwyd bod cobra\u2019r fforest dan fygythiad. Ond gall rhai o\u2019r rhywogaethau newydd fod felly, oherwydd eu bod yn llai niferus ac i\u2019w cael mewn ardaloedd llawer mwy cyfyngedig. Oherwydd hynny, maent mewn mwy o berygl drwy i goedwigoedd ddiflannu neu drwy eu hela ar gyfer eu cig. Mae\u2019r darganfyddiad yn codi mwy o gwestiynau am eu statws a fydd o ddefnydd wrth eu gwarchod.\u201d"}, {"text_idx": "#000019", "text": "Yn hanesyddol, roedd naturiaethwyr yn dibynnu ar y gwahaniaethau a oedd yn amlwg i\u2019r llygad er mwyn gwahaniaethu rhwng rhywogaethau, ond mae rhywogaethau cobra\u2019r fforest yn edrych yn eithaf tebyg i\u2019w gilydd. Er bod gwahaniaethau ym mhatrwm a nifer y cennau wedi eu nodi, oherwydd eu tebygrwydd i hyd yn oed y llygad mwyaf craff, byddai adnabyddiaeth gywir o\u2019r rhywogaethau wedi bod yn amhosib cyn dyfodiad technegau genynnol DNA."}]