[{"text_idx": "#000006", "text": "Gwasanaethau bancio \u2013 mudiadau gwirfoddol yn galw am newid"}, {"text_idx": "#000008", "text": "Mae\u2019r sylw diweddar yn y wasg i benderfyniad HSBC i osod ffioedd ar gyfrifon sydd gan elusennau wedi dangos yr agendor cynyddol rhwng y gwasanaethau bancio ar gael i elusennau a\u2019r gwasanaethau y mae elusennau yn teimlo bod arnyn nhw eu hangen."}, {"text_idx": "#000009", "text": "Yn dilyn nifer o gofidiau sydd wedi\u2019u codi gennym ni a chyda rhai o\u2019n cymheiriaid ledled y DU, yn ddiweddar gwnaeth CGGC lansio arolwg bancio i\u2019w aelodau."}, {"text_idx": "#000010", "text": "Er i ni dderbyn nifer o sylwadau cadarnhaol ynghylch staff neu wasanaethau bancio unigol, awgryma\u2019r darlun cyffredinol fod gwasanaethau bancio\u2019n dod yn fwyfwy annigonol i\u2019r sector gwirfoddol."}, {"text_idx": "#000011", "text": "Dywedodd nifer bychan o fudiadau wrthym ni fod eu gwasanaethau wedi gwella yn ystod y ddegawd ddiwethaf, ond roedd fwy o lawer o fudiadau yn teimlo i\u2019r gwrthwyneb. Fel pob arolwg arall, mae\u2019r sampl hwn yn hunan-ddewisol, ond mae\u2019r sylwadau hyn yn adlewyrchu\u2019r hyn rydyn ni wedi\u2019i glywed gan ein haelodau."}, {"text_idx": "#000012", "text": "Mae gwasanaethau bancio ledled Cymru wedi newid. Mae canghennau wedi bod yn cau, gan adael llawer o drefi heb fanciau, a llawer o ddinasyddion yn gorfod gwneud teithiau hir i gyrraedd banc go iawn. Ar yr un pryd, mae\u2019r nifer sy\u2019n gwneud eu bancio ar-lein wedi cynyddu\u2019n sylweddol."}, {"text_idx": "#000013", "text": "Dangosodd ein harolwg fod llawer o fudiadau\u2019r sector gwirfoddol yn teimlo wedi\u2019u siomi gyda\u2019r ddarpariaeth newidiol hwn. Er enghraifft, dywedodd un mudiad:"}, {"text_idx": "#000014", "text": "\u2018Dim gwasanaeth cownter yn [cangen Gogledd Cymru] nawr ei bod hi\u2019n gangen \u2018ddigidol\u2019. Mae rhai staff yn gymwynasgar, ond eraill yn dda i ddim a heb unrhyw syniad o sut mae mudiadau elusennol yn gweithio\u2019."}, {"text_idx": "#000015", "text": "\u2018Bancio dros y ffo\u0302n rydyn ni\u2019n ei wneud yn bennaf yn hytrach nag ar-lein, ac yn aml, mae\u2019n rhaid i ni aros un i ddau awr i\u2019r alwad cael ei hateb."}, {"text_idx": "#000016", "text": "Gwnaeth hyn hefyd gyflwyno heriau sylweddol wrth i elusennau geisio cydymffurfio a\u0302 rheoliadau, a dywedodd un ymatebydd wrthym"}, {"text_idx": "#000017", "text": "\u2018Maen nhw eisiau gwthio pawb i wneud bancio ar-lein, ond nid yw hyn yn bosibl pan mae\u2019n rhaid cael dau lofnodwr, i gydymffurfio a\u0302 rheolau\u2019r mudiad a\u2019r Comisiwn Elusennau ac ati\u2019."}, {"text_idx": "#000019", "text": "D\u2019oes dim dwywaith mai\u2019r farn ymhlith ymatebwyr ein harolwg yw bod gwasanaethau bancio o ansawdd gwaeth, bod staff yn ddatgysylltiedig o gymunedau a bod cau canghennau banc wedi lleihau hyder pobl mewn gallu banciau i wasanaethu elusennau\u2019n effeithlon. Dywedodd fwy nag 80% o\u2019r ymatebwyr fod eu darpariaeth banc wedi gwaethygu neu waethygu\u2019n sylweddol yn ystod y ddegawd ddiwethaf. Clywsom gan ddwsinau o fudiadau a oedd yn teimlo nad oedd banciau yn gallu cynorthwyo mudiadau\u2019r sector gwirfoddol yn ddigonol."}, {"text_idx": "#000020", "text": "Mae HSBC wedi\u2019i feirniadu\u2019n llym iawn yn ein harolwg. Roedd 42% o ymatebwyr yn bancio gydag HSBC a llawer ohonyn nhw\u2019n grac a\u0302 phenderfyniad HSBC i gyflwyno ffioedd i fudiadau\u2019r sector gwirfoddol. Mae hyn yn gysylltiedig iawn a\u0302\u2019r farn bod gwasanaethau mewn cangen HSBC wedi dirywio o ran ansawdd. Mae CGGC wedi ysgrifennu at HSBC i godi\u2019r materion hyn ac yn aros am ateb."}, {"text_idx": "#000021", "text": "Mae\u2019r newidiadau hyn hefyd yn cynrychioli argyfwng dirfodol i wasanaethau bancio trwy gyfrwng y Gymraeg. Yn y gorffennol, mae cymunedau Cymreig yn aml wedi gallu darparu gwasanaethau dwyieithog, ac mae llawer o\u2019r banciau mwy o faint wedi ceisio sicrhau bod staff Cymraeg ar gael ar gyfer apwyntiadau. Fodd bynnag, mae\u2019r ymdrech hon i wthio pawb i fancio ar-lein yn tanseilio hyn gan nad yw gwasanaethau bancio ar-lein ar gael yn Gymraeg. Mae CGGC, ynghyd a\u0302 Merched y Wawr a Mentrau Iaith wedi ysgrifennu at Swyddfa Comisiynydd y Gymraeg ynghylch y broses effeithiol hon o dynnu gwasanaethau Cymraeg yn o\u0302l."}, {"text_idx": "#000022", "text": "Yn ogystal a\u0302 hyn, mae banciau wedi gorfod dilyn amrediad eang o reoliadau sy\u2019n ymwneud a\u0302 gwyngalchu arian yn y blynyddoedd diwethaf, a gaiff eu croesawu gan y sector ar y cyfan. Fodd bynnag, gwnaethom ni ganfod llawer o enghreifftiau o fudiadau sy\u2019n teimlo\u2019n rhwystredig gyda\u2019r ffordd y mae banciau\u2019n cymhwyso\u2019r rheoliadau hyn i fudiadau\u2019r sector gwirfoddol, gan fethu\u2019n aml a\u0302 deall eu trefniadau llywodraethu na\u2019u hamgylcheddau rheoleiddio arbennig."}, {"text_idx": "#000023", "text": "Y pethau a gafodd eu beirniadu llymaf oedd agor cyfrifon newydd a newid banciau. Dywedodd un ymatebwr wrthym ni,"}, {"text_idx": "#000024", "text": "\u2018Mae wedi cymryd 12 wythnos (hyd yma) i agor un cyfrif newydd\u2019."}, {"text_idx": "#000025", "text": "\u2018Fod diweddaru mandad banc wedi cymryd tua blwyddyn [a bod] awdurdodi drwy lofnodion mandad banc yn boenus ofnadwy ac yn aml yn arwain at gyflwyniadau/drafftiau lluosog.\u2019"}, {"text_idx": "#000026", "text": "Dywedodd trydydd unigolyn wrthym fod proses ddiogelu eu banciau yn \u2018hunllef\u2019"}, {"text_idx": "#000028", "text": "\u2018cyfrif wedi\u2019i atal dros dro deirgwaith am na wnaeth [y banc] ddweud wrthym fod angen gwybodaeth ychwanegol arnynt.\u2019"}, {"text_idx": "#000029", "text": "Yn fwy gofidus fyth, nododd dau ymatebwr eu bod wedi gorfod defnyddio cyfrifon banc personol mewn rhyw fodd neu\u2019i gilydd i ddod o gwmpas gweithdrefnau bancio gwael."}, {"text_idx": "#000030", "text": "Mae hyn yn arbennig o rwystredig oherwydd yr ymateb cyffredin i gwynion am wasanaethau bancio gwael yw newid banciau. Fodd bynnag, mae\u2019r arolwg hwn yn dangos bod hyn yn eithriadol o heriol. Nododd un ymatebwr hefyd ei fod wedi gwneud hynny ac yn parhau i dderbyn gwasanaeth gwael."}, {"text_idx": "#000031", "text": "Dengys ein harolwg fod llawer o fudiadau gwirfoddol yng Nghymru yn teimlo bod y prosesau y mae banciau wedi\u2019u rhoi ar waith i reoli\u2019r rheoliadau hyn yn rhoi baich afresymol ar gyfrifon banc y sector gwirfoddol. Mae hyn yn gwneud bancio nid yn unig yn heriol, ond bron yn amhosibl i rai mudiadau."}, {"text_idx": "#000032", "text": "Mae\u2019n amlwg bod ymatebwyr ein harolwg yn teimlo wedi\u2019u siomi gan wasanaethau bancio, a chaiff hyn ei rannu ar draws y sector gwirfoddol yng Nghymru."}, {"text_idx": "#000033", "text": "Mae CGGC wedi bod yn gweithio gyda chyrff aelodaeth elusennol mewn rhannau eraill o\u2019r DU i godi\u2019r materion gyda\u2019r Comisiwn Elusennau a gyda chynrychiolwyr y banciau. Rydyn ni hefyd wedi ysgrifennu at HSBC a Chomisiynydd y Gymraeg."}, {"text_idx": "#000034", "text": "Hoffem glywed gennych chi am y pethau a allai eich cynorthwyo chi i gael mynediad haws at wasanaethau bancio. Gwyddom y bydd bancio ar-lein yn debygol o gael ei ehangu yn y dyfodol, felly a fyddai cymorth i ennill sgiliau bancio digidol yn ddefnyddiol? Neu efallai yr hoffech chi weld y sector gwirfoddol yn ymgysylltu ag amrediad ehangach o fanciau?"}]