[{"text_idx": "#000002", "text": "Pan gyfarfu\u2019r WALPAS a\u0302\u2019r U 91, roedd y llong danfor Almaenig wedi bod ar y mo\u0302r am ddau ddiwrnod ar bymtheg ers gadael y porthladd yn Heligoland ar 10 Ebrill 1918. Yn ystod wythnos gyntaf ei phatro\u0302l, bu\u2019r U 91 yn teithio i\u2019r gogledd ar hyd arfordir Denmarc cyn croesi Mo\u0302r y Gogledd ac anelu am y de ar hyd arfordir gorllewinol yr Alban. Er y byddai hwn yn batro\u0302l llwyddiannus i Glasenapp a\u2019i griw \u2013 byddai\u2019r U 91 yn suddo deg llong yn ystod cyfnod o un wythnos \u2013 treuliodd y tanforwyr tua thri chwarter eu hamser yn teithio i\u2019r lleoliadau yn eu gorchmynion neu\u2019n cadw pellter diogel oddi wrth longau arfog, confois a chychod patro\u0302l. Yn o\u0302l y dyddiadur rhyfel swyddogol a gadwyd ar fwrdd yr U 91, gwelodd y llong danfor y WALPAS am 7 o\u2019r gloch y nos, cododd i\u2019r wyneb a thaniodd ar y sgwner gan ei suddo o fewn chwarter awr, heb i neb golli ei fywyd. Er bod to\u0302n y ffeiliau milwrol swyddogol yn ddidaro ac i\u2019r pwynt, mae dyddiadur personol Glasenapp yn datgelu awyrgylch dryslyd ymhlith y criw Almaenig drwy gydol y digwyddiad hwn."}, {"text_idx": "#000003", "text": "Yn o\u0302l nodiadau preifat Glasenapp, roedd criw y WALPAS wedi gweld perisgop y llong danfor ac wedi gobeithio dianc drwy godi a gostwng eu baner, i ddangos nad oedd eu llong yn un Brydeinig. Yn y cyfamser, ar y llong-U, roedd y criw\u2019n trafod pa faner genedlaethol yr oedd y llong anhysbys yn ei hedfan. Awgrymwyd y Ffindir, gan fod y lliwiau\u2019n edrych fel cyfuniad o faneri Norwy a Sweden. Ond roedd Glasenapp yn argyhoeddedig ei fod wedi darllen yn y papurau newydd fod y Ffindir wedi mabwysiadu llew melyn ar gefndir coch ers ennill annibyniaeth oddi wrth Rwsia Ymerodrol yn gynharach y flwyddyn honno. Er gwaethaf yr ansicrwydd, penderfynodd Glasenapp ymosod ar y llong beth bynnag, gan ei bod yn teithio er budd y gelyn. Pan aeth y WALPAS ar da\u0302n ar o\u0302l cael ei tharo gan ergydion yr U 91, dihangodd ei chriw i\u2019r bad achub. Aeth Glasenapp ar eu ho\u0302l a mynnu eu bod yn ildio eu papurau. Er mawr syndod iddo, nid oedd y capten wedi cynhyrfu o gwbl a datganodd gydymdeimlad a\u0302\u2019r Almaen hyd yn oed mewn Saesneg bratiog, \u2018Good Finnland [sic], good Germany,\u2019 pan ymadawodd ef a\u2019i griw yn eu bad achub. Ar o\u0302l astudio\u2019r papurau, daeth yn amlwg pam nad oedd y capten a\u2019i griw yn poeni am golli eu llong a\u2019r cargo cyfan. Roedd y WALPAS yn cludo cargo bach o 454 tunnell fetrig o byg, a oedd yn werth 20,000 marc adeg heddwch. Ond o ganlyniad i ymosodiadau\u2019r llongau tanfor, roedd pris y pyg wedi codi\u2019n aruthrol i 75,000 marc, ac roedd y cyfan wedi\u2019i dalu ymlaen llaw \u2013 yn ogystal a\u0302 bonws o 2,000 marc i\u2019r capten."}, {"text_idx": "#000007", "text": "Royal Commission on the Ancient"}]