[{"text_idx": "#000000", "text": "Bydd rhai o gomedi\u0308wyr stand-yp doniolaf yr iath Gymraeg yn dod a'u taith genedlaethol i ben ar 23 Ebrill gyda pherfformiad yn y Coleg Cerdd a Drama yng Nghaerdydd. Ymhlith y perfformwyr mae Dan THomas, un o drefnwyr y daith."}, {"text_idx": "#000001", "text": "Mae'n so\u0302n wrth Cymru Fyw sut y mae'r si\u0302n gomedi Gymraeg wedi datblygu ers iddo fe ddechrau dweud jo\u0302cs yn y Gymraeg ddeng mlynedd yn o\u0302l:"}, {"text_idx": "#000002", "text": "Pan fentrais i berfformio yn y Gymraeg am y tro cyntaf dim ond dau berson oedd yn y gynulleidfa. Dwy ferch yn eu harddegau. Naethon nhw 'werthin, ond heb ronyn o lawenydd yn y chwerthiniad. Neu unrhyw swn o gwbl."}, {"text_idx": "#000005", "text": "Doeddwn i ddim yn ymwybodol o hyn ar y pryd, felly gymres i'n ganiataol fod pob gig Cymraeg fel hyn, felly cefnes i ar y byd stand-yp Cymraeg a chanolbwyntio ar wireddu fy mreuddwyd comedi o osgoi sick y gynulledifa nos Sadwrn yn Jongleurs, Croydon."}, {"text_idx": "#000006", "text": "\"Fel bod yn Y Beatles...\""}, {"text_idx": "#000007", "text": "Roedd stand-yp trwy gyfrwng y Gymraeg yn enfawr yn y 90au. Rwy'n 'nabod y comedi\u0308wyr oedd wrthi bryd hynny. Maen nhw'n so\u0302n am y cyfnod gyda lot o gynhesrwydd."}, {"text_idx": "#000008", "text": "Mae un yn honni bod yn gwneud stand-yp Cymraeg yn 90au fel bod yn Y Beatles (os oeddech chi'n mynd i weld sioe, roedd pedwar ohonyn nhw ac roedd un yn guaranteed o farw)."}, {"text_idx": "#000009", "text": "Roedd S4C yn gefnogol i stand-yp a gan fod stand-yp ar deledu roedd pobl yn heidio i'r sioeau byw ymhob rhan o'r wlad."}, {"text_idx": "#000011", "text": "Dydy hyn ddim yn ddoniol..."}, {"text_idx": "#000012", "text": "Ond erbyn troad y ganrif, roedd ceidwadaeth ddiwylliannol yn dechrau llifo trwy wythiennau'r cyfryngau Cymraeg a peidiodd y darlledwyr gefnogi stand-yp."}, {"text_idx": "#000013", "text": "Roedd ambell unigolyn o fewn y sefydliadau yma yn benderfynol o rwystro stand-yp Cymraeg rhag ymddangos ar deledu a radio. 'Dwi ddim yn gwybod pam. Byddai rhaid i chi ofyn iddyn nhw."}, {"text_idx": "#000014", "text": "Heb ffenestr siop Radio Cymru ac S4C, dechreuodd stand-yp Cymraeg edwino, ac aeth y comedi\u0308wyr bant i fod yn gynhyrchwyr, neu ysgrifennwyr neu, mewn un achos, missing persons."}, {"text_idx": "#000015", "text": "Felly, am tua wyth mlynedd, doedd braidd dim stand-yp yn y Gymraeg. Roedd yna gigs bach achlysurol wrth gwrs (fel fy hunllef a\u0302'r gynulledifa yn y basement yna), ond doedd comedi\u0308wyr ddim yn mynd i fod yn ennill y math o arian bydden nhw'n gwneud mewn gigs Saesneg (mae'n nhw'n talu lot i chwydu arnoch chi yn Croydon)."}, {"text_idx": "#000016", "text": "Yn sicr gallen nhw ddim defnyddio eu profiad fel stand-yps i gynnal gyrfaoedd ar deledu neu radio Cymraeg."}, {"text_idx": "#000018", "text": "Mae'n debyg bod 'na le i gomedi\u0308wyr, sydd ddim yn ffermwyr, ar sioeau adloniant Cymraeg! Felly yn sydyn, mae'n bosib cynnal gyrfa gomedi fel stand-yp sy'n cynnwys gweithio yn y Gymraeg."}, {"text_idx": "#000020", "text": "Y dyddiau hyn, mae llwyth o gomedi\u0308wyr ifanc a thalentog yn awyddus i ymarfer eu crefft yn y Gymraeg. Mae llawer o gomedi\u0308wyr profiadol iawn sydd wedi cofio, wrth weld bod yna gyfleoedd iddyn nhw yn y byd Cymraeg, mai Cymraeg yw eu hiaith gyntaf!"}, {"text_idx": "#000021", "text": "Ar 23 Ebrill bydd rhai o'r comedi\u0308wyr gwych yma (a fi), yn perfformio sioe fawr yn Theatr Richard Burton yn y Coleg Cerdd Drama yng Nghaerdydd. Rwy' mor excited am hyn."}, {"text_idx": "#000022", "text": "Bydd y sioe yn cael ei recordio ar gyfer Gwerthu Allan, bydd e'n cael ei ddangos ar deledu, ac maen nhw hyd yn oed yn ein talu ni!"}, {"text_idx": "#000026", "text": "Elis James a chomedi Cymraeg"}, {"text_idx": "#000028", "text": "Carchar am oes i ddyn am lofruddio dynes yn Y Bermo"}, {"text_idx": "#000037", "text": "Gareth Ward: Yr angerdd a'r aberth tu o\u0302l fy nghoginio"}]