[{"text_idx": "#000000", "text": "Rhywun ar dy ochr di"}, {"text_idx": "#000001", "text": "10 Ffaith a Chymorth Seiberfwlio"}, {"text_idx": "#000002", "text": "Mae seiberfwlio yn rhywbeth sydd yn cael effaith ar lawer o bobl o bob oedran. Gall fod yn llawer anoddach i ddianc ohono o gymharu a\u0302 bwlio traddodiadol wrth iddo darfu ar dy fywyd adref ar y sgrin fach. Nid oes posib camu i mewn i\u2019r ty\u0302 a chau\u2019r drws arno. Am ffeithiau, awgrymiadau a chymorth seiberfwlio edrycha isod. Gall fod yn fuddiol i ti neu rywun ti\u2019n adnabod."}, {"text_idx": "#000006", "text": "2. Gall ddigwydd i unrhyw un"}, {"text_idx": "#000007", "text": "Yn o\u0302l adroddiad NSPCC Childline yn 2016 bu cynyddiad o 88% yn y nifer o blant a phobl ifanc yn chwilio am help gyda seiberfwlio dros gyfnod o 5 mlynedd (What children are telling us about bullying \u2013 adroddiad bwlio Childline 2016)."}, {"text_idx": "#000008", "text": "Gall ddigwydd am unrhyw reswm, o ffans yn ymosod ar bobl sydd ddim yn hoffi\u2019r un canwr neu fand a\u0302 nhw, i bobl yn gadael sylwadau ar lun bicini mewn ffordd negyddol."}, {"text_idx": "#000010", "text": "Mae rhai o\u2019r problemau cyffredin sydd yn wynebu dioddefwyr ar-lein yn cynnwys pobl yn clebran neu\u2019n dweud straeon, dwyn manylion personol neu \u2018Catfishing\u2019, bygythiadau neu flacmel a fideos a delweddau yn cael eu postio heb ganiata\u0302d."}, {"text_idx": "#000011", "text": "Mae\u2019r bobl ifanc holwyd ar gyfer yr adroddiad Childline wedi disgrifio: \u201cnegeseuon maleisus a niweidiol yn cael ei bostio amdanynt ar eu proffiliau, blogiau, lluniau neu negeseuon ar-lein... o fwlio a sylw sarhaus... i ddweud wrth rywun yn ddi-oed i fynd i ladd eu hunain\u201d."}, {"text_idx": "#000012", "text": "Mae\u2019n digwydd ar ffonau symudol hefyd, nid yw\u2019n achos syml o allgofnodi er bod llawer o bobl yn meddwl mai dyma\u2019r ateb. Gallwch barhau i dderbyn negeseuon testun, neu alwadau dienw, negeseuon llais ymosodol a manylion personol yn cael ei ddwyn. Mae hyn i gyd yn gyffredin ac, yn fwy nag hynny, yn anghyfreithlon. Gall cyswllt di-baid gyfri fel aflonyddu o dan y Ddeddf Aflonyddu 1997."}, {"text_idx": "#000014", "text": "Mae seiberfwlio yn fath o drais, rheolaeth a phw\u0302er mae un person yn ei roi ar rywun arall. Yn aml, mae hyn yn gallu troi\u2019n drais domestig. Mae Arolwg Diogelwch Ar-lein 2015 Women\u2019s Aid o ddioddefwyr camdriniaeth yn y cartref yn dangos bod 85% o\u2019r rhai gofynnwyd wedi derbyn camdriniaeth ar-lein gan bartner neu gynbartner. Roedd hanner yn dweud bod y gamdriniaeth yma wedi cynnwys bygythiadau uniongyrchol tuag atynt neu tuag at rywun agos atynt."}, {"text_idx": "#000016", "text": "5. Gallet ti fod yn ddioddefwr ac yn gyflawnwr"}, {"text_idx": "#000017", "text": "Efallai bod sylw amdanat ar-lein wedi codi cynnwrf, neu dy fod di\u2019n cael dy harasio ar y Rhyngrwyd, ond wyt ti wedi stopio i feddwl os wyt ti\u2019n euog hefyd?"}, {"text_idx": "#000018", "text": "Efallai nad wyt ti\u2019n ystyried dy hun yn seiberfwli ond mae gadael sylwad maleisus yma neu acw yn gallu gwneud mwy o ddifrod nag yr wyt ti\u2019n ei feddwl. Mewn perygl o swnio fel dy fam, mae\u2019r frawddeg. \u201cTrin eraill fel yr hoffet gael dy drin\u201d yn wir yma, pa un ai wyt ti ar-lein neu oddi ar lein!"}, {"text_idx": "#000019", "text": "6. Sut i amddiffyn dy hun"}, {"text_idx": "#000024", "text": "Os wyt ti\u2019n meddwl bod dy gyfrif wedi\u2019i hacio, newidia\u2019r cyfrinair yn syth. Os nad wyt ti\u2019n gallu mewngofnodi, mae gan y mwyafrif o weithredwyr cyfryngau cymdeithasol declyn ailosod cyfrinair (chwilia am y wefan cefnogaeth berthnasol neu\u2019r botwm \u2018help\u2019). Byddi di\u2019n derbyn cyfrinair newydd drwy e-bost neu ffo\u0302n symudol. Sicrha dy fod di\u2019n cadw dy fanylion cyswllt yn gyfoes fel y gallant yrru cyfrinair newydd i ti."}, {"text_idx": "#000026", "text": "Paid ymateb i unrhyw sylwadau ymosodol. Gall hyn fod yn anodd ond dyma\u2019r peth gorau yn y pendraw. Mae troliaid (pobl sydd yn dweud pethau negyddol ar-lein am hwyl) wrth eu boddau gyda\u2019r sylw \u2013 paid rhoi dim ac mae\u2019n debyg y byddant yn diflannu."}, {"text_idx": "#000029", "text": "Os wyt ti\u2019n derbyn negeseuon testun ac/neu alwadau gofidus neu anaddas, adrodda\u2019r bwlio i\u2019r darparwr rhwydwaith symudol. Mae posib newid dy rif yn hawdd os wyt ti\u2019n cael dy fwlio\u2019n barhaol ar dy ffo\u0302n neu mae posib blocio rhifau anghyfarwydd \u2013 mae posib i ti flocio rhifau dy hun ar dy ffo\u0302n hefyd."}, {"text_idx": "#000032", "text": "Os wyt ti\u2019n derbyn bygythiadau difrifol neu barhaus yna dylet ti alw\u2019r heddlu yn syth ar 999. Os nad allant gynnig yr help cywir i ti, gallant dy roi mewn cysylltiad a\u0302\u2019r bobl gywir."}, {"text_idx": "#000035", "text": "Hawl i Beidio Cael Dy Fwlio"}, {"text_idx": "#000038", "text": "Am ddim o ffonau symudol. Ni fydd yn ymddangos ar y bil."}, {"text_idx": "#000039", "text": "Yn rhad ac am ddim!"}, {"text_idx": "#000040", "text": "Oes rhywun yn gwrando arnat ti?"}, {"text_idx": "#000041", "text": "Rhywun i wrando. Rhywun i'th gymryd o ddifrif. Rhywun i roi cyngor."}]