[{"text_idx": "#000000", "text": "Gwaith Gruffudd ap Maredudd I"}, {"text_idx": "#000001", "text": "Golygwyd gan: Barry J. Lewis"}, {"text_idx": "#000003", "text": "\u2018Un o\u2019r olaf o\u2019r Gogynfeirdd ac un o\u2019r mawrion\u2019. Y mae geiriau Saunders Lewis yn disgrifio i\u2019r dim le Gruffudd ap Maredudd ap Dafydd yn hanes llenyddiaeth Gymraeg yr Oesoedd Canol. Bardd ydoedd a gydiodd yn nhraddodiadau ei ragflaenwyr yn llysoedd y Tywysogion a\u2019u datblygu ar gyfer oes newydd. Blodeuai Gruffudd ym Mo\u0302n yn ail hanner y bedwaredd ganrif ar ddeg. Cedwir swmp helaeth o\u2019i waith yn Llyfr Coch Hergest, yn ganu mawl a marwnad, ac yn ganu crefyddol, serch a dychan. Golygir yn y gyfrol hon saith o gerddi mawl a marwnad a ganodd i aelodau o deulu Penmynydd, tylwyth pwysicaf yr ynys yn ei ddyddiau ef a noddwyr i nifer o feirdd blaenllaw y cyfnod, yn eu plith Iolo Goch a Llywelyn Goch ap Meurig Hen. Ceir yma hefyd awdl fawl i noddwr anhysbys sydd, yn o\u0302l pob tebyg, i\u2019w gyfrif yn aelod o\u2019r un teulu."}]