[{"text_idx": "#000003", "text": "Mae mwy o goed hynafol wedi ymddangos ar arfordir Ceredigion dros y dyddiau diwethaf, a hynny yn yr ardal sy'n gysylltiedig a\u0302 chwedlau enwog Cantre'r Gwaelod."}, {"text_idx": "#000004", "text": "Yn o\u0302l y chwedl, fe gafodd Cantre'r Gwaelod ei boddi ar o\u0302l i Seithenyn, oedd yn gyfrifol am furiau'r deyrnas, anghofio cau'r drysau oedd yn gwarchod y wlad rhag y mo\u0302r."}, {"text_idx": "#000005", "text": "Mae tystiolaeth o hen foncyffion yn gallu ymddangos ar draeth Borth i'r gogledd o Aberystwyth ar lanw isel neu ar o\u0302l tywydd garw, gydag enghreifftiau hefyd ar hyd arfordir Cymru."}, {"text_idx": "#000007", "text": "Ond am y tro cyntaf mae hen foncyffion wedi dod i'r golwg ar draeth Llanrhystud yn dilyn storm Francis."}, {"text_idx": "#000009", "text": "Mae'r hanesydd lleol Gerald Morgan wedi ei gyffroi am y canfyddiad \"hollol newydd\"."}, {"text_idx": "#000011", "text": "\"Mae mapiau yn dangos bod coed marw - o filoedd o flynyddoedd - wedi eu canfod ar draws Cymru."}, {"text_idx": "#000014", "text": "Yn o\u0302l un fersiwn o'r chwedloniaeth, roedd Cantre'r Gwaelod yn ymestyn rhyw 20 milltir i'r gorllewin o'r hyn sydd nawr yn Fae Ceredigion."}, {"text_idx": "#000020", "text": "Y gred yw bod y goedwig, rhwng Ynyslas a'r Borth, wedi cael ei chladdu o dan ddw\u0302r a thywod dros 4,500 o flynyddoedd yn o\u0302l."}, {"text_idx": "#000024", "text": "\"Mae'n gyffrous oherwydd ei fod yn dystiolaeth arall o'r prosesau newid hinsawdd 'ma sydd wedi bod yn digwydd dros gyfnod hir."}, {"text_idx": "#000025", "text": "\"Ond hefyd, yn bryderus am bo' nhw i weld yn dod i'r amlwg yn amlach erbyn hyn oherwydd effaith a dylanwad y stormydd sy'n teimlo fel bo' nhw'n digwydd yn fwy niferus.\""}, {"text_idx": "#000027", "text": "Prif Straeon'Dim help' gan Blaid Cymru wedi aflonyddu 'erchyll'Cyhoeddwyd10 awr yn o\u0302lDamwain M53: Teyrngedau i ferch ddringodd i GymruCyhoeddwyd1 awr yn o\u0302l\u00a380m i adfywio dinas a thair o drefi CymruCyhoeddwyd10 awr yn o\u0302l"}, {"text_idx": "#000030", "text": "\u00a380m i adfywio dinas a thair o drefi Cymru"}]