[{"text_idx": "#000002", "text": "Mae Tetra Pak neu cartonau dod yn olygfa gyfarwydd wrth siopa. Maent yn cynnwys sudd, llaeth, tomatos a chymaint mwy. Ar draws y byd mae pobl yn chwilio am ateb ar gyfer y swm enfawr o blastig untro rydyn ni\u2019n mynd drwyddo fel cymdeithas. Ac mae llawer o bobl yn pendroni a allan nhw leihau eu defnydd o blastig untro drwy newid i brynu rhai cynhyrchion mewn poteli plastig Tetra Pak yn lle hynny. Mae gan Tetra Pak o\u0302l troed carbon isel gan eu bod yn olau, ac mae modd eu hailgylchu\u2019n llawn. Fodd bynnag, y rhinweddau sy\u2019n ei gwneud yn ddeunydd pecynnu gwych hefyd yw\u2019r rhinweddau sy\u2019n achosi problemau wrth geisio eu hailgylchu. Nid yw Tetra Paks wedi\u2019u gwneud o gardfwrdd, er eu bod yn ymddangos felly, ond maent mewn gwirionedd yn ddeunydd cymysg. Wedi\u2019u gwneud ar gyfartaledd o haenau o bapurfwrdd (70%), alwminiwm (5%), a phlastig polyethylen (25%)! Mae\u2019r amrywiaeth hwn o haenau a sut maen nhw\u2019n cael eu huno gyda\u2019i gilydd mewn gwirionedd yn gwneud cartonau Tetra Pak yn anodd i\u2019w hailgylchu gan fod yn rhaid gwahanu pob deunydd. Mae\u2019n bosib ond gan ei bod yn broses arbenigol mae llawer o Gynghorau, gan gynnwys Caerdydd, ddim yn [...]"}, {"text_idx": "#000005", "text": "Cronfa Gymunedol Viridor a\u2019r Prosiect Gwyrdd"}, {"text_idx": "#000007", "text": "Beth yw ymgyrch \u2018Gadewch ond Olion Pawennau\u2019? Ffordd gyfeillgar, anymosodol o newid agweddau ac ymddygiad o ran baw cw\u0302n. Mae perchnogion cw\u0302n a\u2019u cw\u0302n yn cofrestru i fod yn Ymgyrchwyr lleol, gan arwyddo\u2019r Addewid, a gellir eu nabod gan fathodynnau bychain \u2018Gadael Dim Ond O\u0302l Troed\u2019 y gallan nhw a\u2019u cw\u0302n eu gwisgo. Maen nhw\u2019n cario bagiau ychwanegol felly os nad oes gan berchennog ci fag gallant ofyn i Ymgyrchydd. Yr Addewid Gadewch ond Olion Pawennau Byddaf yn glanhau ar o\u0302l fy nghi bob tro ac yn gwaredu\u2019r bag yn briodol. Byddaf i a\u2019m ci yn gwisgo\u2019n bathodynnau Ymgyrchydd lle bo\u2019n bosibl i ddangos i eraill ein bod yn Ymgyrchwyr. Byddaf yn cario bagiau ychwanegol i\u2019w rhoi i bobl os oes angen. Er fy mod yn Ymgyrchydd ni fyddaf yn herio cerddwyr cw\u0302n eraill am adael i\u2019w cw\u0302n faeddu. Deallaf nad ymgyrch sy\u2019n hybu gwrthdaro rhwng pobl yw \u2018Gadewch ond Olion Pawennau\u2019 ond mae\u2019n ffordd gyfeillgar o atgoffa cerddwyr cw\u0302n eraill i newid agweddau ac ymddygiad. Cytunaf i gymryd rhan mewn arolygon ymgyrch gan Gyngor Caerdydd. I gael gwybod mwy, neu i ddod yn ymgyrchydd, cysylltwch a\u0302\u2019r ti\u0302m ar 029 2071 7564 neu carwcheichcaerdydd@caerdydd.gov.uk neu yma. A pheidiwch ag anghofio [...]"}, {"text_idx": "#000008", "text": "Mae\u2019r Nadolig i lawer yn adeg llawen o\u2019r flwyddyn lle mae ffrindiau a theulu yn dod at ei gilydd. Yn anffodus, mae hefyd yn aml yn arwain at gynhyrchu gormod o wastraff. Efallai eich bod wedi bod yn meddwl, sut y gallaf leihau faint o wastraff a gynhyrchir yn fy nghartref y Nadolig hwn? Wel, mae gennym rai awgrymiadau am ffyrdd bychain y gallwch leihau eich gwastraff a chael Nadolig mwy cynaliadwy! Gallwch roi cynnig ar un neu ddau, neu hyd yn oed bob un ohonynt! Bwyd: Cynlluniwch eich cinio Nadolig a\u2019ch bwyd ar gyfer faint o bobl rydych chi\u2019n eu bwydo a cheisiwch beidio a\u0302 gor-brynu bwyd. Mae Caru Bwyd Casa\u0301u Gwastraff wedi creu cynllunydd dognau i helpu! Defnyddiwch unrhyw fwyd dros ben drwy ei wneud yn bryd arall. Dyma rai syniadau am ryseitiau i\u2019ch rhoi ar ben ffordd. Os oes gennych rywfaint o fwyd na allwch ei ddefnyddio neu wastraff cynhyrchion (e.e. esgyrn neu bilion llysiau), gwnewch yn siw\u0302r eu bod yn mynd i mewn i\u2019ch cadi gwastraff bwyd fel y caiff ei ddefnyddio i greu ynni. Os ydych yn chwilio am fwy o ysbrydoliaeth i leihau eich gwastraff bwyd eleni, mae gan Caru Bwyd, Casa\u0301u Gwastraff awgrymiadau [...]"}, {"text_idx": "#000009", "text": "Diddordeb mewn Cadw Caerdydd yn Daclus? Byddem wrth ein bodd yn eich cael yn rhan o\u2019r ti\u0302m!"}, {"text_idx": "#000010", "text": "Efallai eich bod wedi gweld casglwyr sbwriel gwirfoddol ar waith neu fagiau pinc neu goch wrth ymyl biniau sbwriel yn barod i\u2019w casglu. Mae mwy a mwy o bobl anhygoel yn ymuno a\u0302\u2019r mudiad i wneud Caerdydd yn lle taclusach. Hoffem ddiolch yn fawr iawn i bob gwirfoddolwr am y gwahaniaeth enfawr a wnewch i\u2019n dinas, rydym mor lwcus i\u2019ch cael yn rhan o\u2019r ti\u0302m. Os oes diddordeb gennych mewn cymryd rhan, ond nad ydych yn siw\u0302r sut, darllenwch ymlaen i gael gwybod am y gwahanol opsiynau. Cymerwch ran mewn sesiwn casglu sbwriel gyda\u2019ch grw\u0302p lleol Mae llawer o grwpiau casglu sbwriel sefydledig ledled Caerdydd, sy\u2019n gwneud gwaith anhygoel yn trefnu digwyddiadau casglu sbwriel i drigolion gymryd rhan ynddynt. Mae\u2019r digwyddiadau hyn yn wych ar gyfer cwrdd a\u0302 phobl eraill o\u2019r un anian a gweld effaith ymdrech ar y cyd. Os ydych chi\u2019n hoffi\u2019r syniad o sesiynau casglu sbwriel cymdeithasol a gweladwy, dyma fyddai\u2019r opsiwn i chi. Gallwch ddod o hyd i fanylion y gwahanol grwpiau a chalendr o weithgareddau ar ein tudalen gymunedol. Os nad oes grw\u0302p yn eich ardal eisoes a bod diddordeb gennych mewn dechrau un, gall Cadwch Gymru\u2019n Daclus eich helpu i ddechrau arni. Ydych chi [...]"}, {"text_idx": "#000011", "text": "Tipio anghyfreithlon \u2013 yr hyn y gallwn i gyd ei wneud yn ei gylch"}, {"text_idx": "#000012", "text": "Mae tipio anghyfreithlon yn difetha ein cymunedau, gan achosi problem i\u2019n hiechyd, ein cymdeithas a\u2019r amgylchedd. Ond beth yw e, pam mae\u2019n digwydd a beth allwch chi ei wneud i helpu? Beth yw tipio anghyfreithlon? Tipio anghyfreithlon yw\u2019r weithred anghyfreithlon o waredu eitemau wrth ymyl ffordd, mewn lo\u0302n, mewn ystadau diwydiannol, mewn caeau, mewn afonydd, neu ar dir preifat heb ganiata\u0302d. Gallai hyn gynnwys dodrefn, deunyddiau adeiladu, gwastraff gardd, gwastraff cartref cyffredinol neu hyd yn oed ddeunyddiau peryglus. Mae gwaredu gwastraff fel hyn yn anghyfreithlon ac yng Nghaerdydd gellir rhoi cosbau sefydlog o hyd at \u00a3400 am dipio symiau bach o wastraff yn anghyfreithlon ac uchafswm dirwy bosibl o \u00a350,000 neu hyd yn oed ddedfryd o garchar am dipio symiau mwy o wastraff yn anghyfreithlon. Nid yn unig y mae costau ariannol yn gysylltiedig a\u0302 thipio anghyfreithlon ond hefyd rhai amgylcheddol a chymdeithasol. Mae tipio anghyfreithlon yn denu llosgwyr, yn achosi i rai plastigau ddod yn rhan o\u2019r ecosystem a chael effaith negyddol ar dwristiaeth. Mae hyn yn golygu bod amser ac arian y gellid ei dreulio/ei wario ar brosiectau eraill i wella ein hamgylchedd a\u2019n cymunedau yn cael eu defnyddio i glirio ar o\u0302l pobl eraill. Yn o\u0302l StatsCymru [...]"}, {"text_idx": "#000014", "text": "Wrth edrych ar faint o sbwriel sydd ar ein strydoedd, weithiau gall clirio\u2019r cyfan ymddangos fel o her anferthol. Gall casglu sbwriel mewn grw\u0302p fod yn gyfle gwych i gwrdd a\u0302 phobl yn eich cymuned a threulio rhywfaint o amser yn helpu i Gadw Caerdydd yn Daclus. Grwpiau Casglu Sbwriel Mae ein holl Ymgyrchwyr Sbwriel yn gwneud gwaith anhygoel yn helpu i lanhau eu hamgylchedd lleol ac mae digwyddiadau grw\u0302p yn cynnig cyfle i bawb gwrdd a\u0302 phobl eraill o\u2019r un anian. Yn aml wrth ddechrau casglu sbwriel efallai na fydd pobl yn gwybod ble i ddechrau, ond drwy gynnal gweithgareddau grw\u0302p gallwn helpu pobl i ddod i arfer a\u0302\u2019r pethau y dylent ac na ddylent eu gwneud er mwyn codi sbwriel yn ddiogel. Mae hefyd yn ein galluogi i orchuddio ardal ehangach o dir a chodi llwyth o sbwriel! Mae hyn nid yn unig yn wych i\u2019r gymuned ond hefyd i\u2019r bywyd gwyllt sy\u2019n byw yno. Maent yn creu ysbryd cymunedol gwych ac yn helpu i annog eraill i gymryd rhan a bod yn weithgar yn eu cymunedau lleol! Sut gallwch chi gymryd rhan? Os oes gennych ddiddordeb mewn cymryd rhan yn un o grwpiau casglu sbwriel lleol Caerdydd [...]"}, {"text_idx": "#000015", "text": "Pan ddaw\u2019r gwanwyn yn o\u0302l ac mae\u2019r haul yn disgleirio, rydym i gyd am fynd allan a mwynhau ein hunain ym mharciau a mannau gwyrdd ein dinas. Ond pan fyddwn yn barod i adael, beth sy\u2019n digwydd i\u2019n gwastraff? Gwastraff ym Mharciau Caerdydd Yn ystod misoedd y gwanwyn a\u2019r haf mae Cyngor Caerdydd yn darparu biniau ychwanegol ac yn ehangu ein ti\u0302m o staff glanhau, er mwyn cadw parciau Caerdydd i edrych ar eu gorau. Mae hyn yn rhan o\u2019n hymrwymiad i gadw mannau gwyrdd Caerdydd yn la\u0302n ac yn iach i\u2019n trigolion a\u2019r amgylchedd. Sut gall trigolion helpu? Mae\u2019r cymorth y mae trigolion Caerdydd yn ei roi i gynnal a chadw ein mannau gwyrdd yn cael ei werthfawrogi\u2019n fawr ac rydym yn siw\u0302r eich bod yn meddwl tybed sut y gallwch helpu. Un ffordd yw ein helpu i atal biniau rhag gorlenwi, os oes gennych wastraff a bod y bin yn llawn, arhoswch nes i chi ddod o hyd i un arall neu hyd yn oed yn well, ewch ag ef adref i gael gwared arno. Gall sbwriel o finiau sy\u2019n orlawn gael ei chwythu i\u2019r amgylchedd a bod yn niweidiol i fywyd gwyllt a\u2019r cyhoedd. Yn ogystal, drwy [...]"}, {"text_idx": "#000016", "text": "Ydych chi am helpu i gadw strydoedd Caerdydd yn daclus? Pam na chofrestrwch chi i ddod yn un o\u2019n hymgyrchwyr sbwriel \u201cCarwch Eich Caerdydd\u201d? Mae gennym fagiau cymunedol pinc i\u2019n gwirfoddolwyr. Yna gellir gadael y rhain mewn unrhyw stryd cyngor neu fin parc a bydd ein criwiau glanhau yn eu casglu ar eu rowndiau. I gofrestru, cysylltwch a\u0302\u2019r ti\u0302m ar 029 2071 7564 neu carwcheichCaerdydd@caerdydd.gov.uk Cyhoeddedig: 06/11/2020"}, {"text_idx": "#000017", "text": "Coeden ydw i \u2013 nid bin"}, {"text_idx": "#000018", "text": "Yma yn Carwch Eich Caerdydd, rydym i gyd yn caru coed. Rydym yn gwybod bod coed a phlanhigion yn chwarae rhan allweddol i wneud ein cymdogaethau yn llefydd deniadol a diogel i fyw ynddynt. Yn anffodus, mae yna rai pobl sydd ddim yn caru coed gymaint a\u0302 ni. Gall coed ar ein strydoedd fod yn fan amlwg ar gyfer sbwriel a thipio anghyfreithlon. Mae\u2019r gwylanod wrth eu boddau a\u0302 hyn \u2013 ond dydyn ni ddim. Felly ym mis Gorffennaf cynhaliodd ti\u0302m Carwch Eich Caerdydd gystadleuaeth poster wedi ei seilio ar y neges \u2018Coeden ydw i \u2013 nid bin\u2018. Cawsom nifer o geisiadau gwych i\u2019r gystadleuaeth, ond yn y diwedd fe ddewison ni un enillydd sy\u2019n Oedolyn, un enillydd sy\u2019n Blentyn a 4 cynnig yn yr ail safle. Mae\u2019r ddau ddyluniad buddugol wedi\u2019u hargraffu a byddant yn ymddangos yn y mannau trafferthus y gwyddom amdanynt. Fodd bynnag, mae\u2019r 6 dyluniad ar gael yma i chi eu lawrlwytho, naill ai i\u2019w defnyddio ar y cyfryngau cymdeithasol, neu i\u2019w harddangos mewn ardal sy\u2019n agos i chi. Mae\u2019r dyluniadau buddugol gan John, a Beulah (7 oed). Mae\u2019r dyluniadau ddaeth yn ail gan Cathy ac Alexis (gyda chymorth gan y ferch Jorga-Mae) ac Eleri (11 [...]"}, {"text_idx": "#000019", "text": "P\u2019un a ydych chi allan gyda\u2019ch uned Sgowtiaid neu\u2019ch uned Geidiaid, neu gartref \u2013 mae\u2019n hawdd ennill bathodyn Carwch eich Cartref, felly beth am roi cynnig arni? Mae\u2019n gwbl rad ac am ddim i gymryd rhan a gallwn anfon bathodynnau i\u2019ch uned. Gallech gynnal casglu sbwriel gyda\u2019ch uned, neu os nad dyna\u2019ch chwaeth mae digon o syniadau ac adnoddau i ennill eich bathodynnau isod. I gael rhagor o wybodaeth am sut i drefnu casglu sbwriel, e-bostiwch CarwchEichCartref@caerdydd.gov.uk"}, {"text_idx": "#000020", "text": "Dewch i gwrdd a\u0302\u2019r ymgyrchwr gwrth-sbwriel ysbrydoledig sy\u2019n arwain yr ymgyrch baw cw\u0302n"}, {"text_idx": "#000021", "text": "Mae\u2019n bleser gan Gyngor Caerdydd groesawu Penny Bowers yn gennad gwirfoddol ar gyfer yr ymgyrch Gadewch ond O\u0302l Pawennau, y ffordd gyfeillgar, di-wrthdaro o fynd i\u2019r afael ag agweddau ac ymddygiadau\u2019n ymwneud a\u0302 baw cw\u0302n. Mae Penny, o Ystum Taf, yn dod o gefndir sy\u2019n cynnwys gweithio gyda chw\u0302n ac mae ei phrofiad sylweddol yn cynnwys bod yn Gadeirydd Cyfeillion Parc Hailey, Swyddog Cyfryngau Cymdeithasol Grw\u0302p Gweithredu Cw\u0302n Caerdydd a Gofalwr Maeth a Swyddog Codi Arian Four Paws. Mae Penny hefyd yn cynnal dwy sioe gw\u0302n y flwyddyn yng Nghaerdydd ac mae wedi bod yn maethu cw\u0302n am 17 mlynedd. Dywedodd llefarydd ar ran Cyngor Caerdydd, \u201cRydym wrth ein bodd o groesawu Penny yn arweinydd mewn enw ar gyfer yr Ymgyrch Gadewch ond O\u0302l Pawennau. Mae Penny o blaid siarad am fod yn berchennog cyfrifol, a hithau wedi bod yn berchen cw\u0302n ei am 50 mlynedd. \u201cRydym yn edrych ymlaen at weithio gyda Penny ar flaen y gad, yn hyrwyddo ein neges Gadewch ond O\u0302l Pawennau ledled y ddinas. Byddwn yn cydweithio a\u0302 hi er mwyn cwrdd a\u0302 grwpiau, rhwydweithiau ac elusennau cw\u0302n a milfeddygon. Yn y Flwyddyn Newydd byddwn yn lansio digwyddiadau untro a gynhelir ledled parciau Caerdydd a [...]"}, {"text_idx": "#000022", "text": "Pam Ail-lenwi? Nod ymgyrch Ail-lenwi ydy normaleiddio ail-lenwi a\u2019i gwneud cyn hawsed a\u0302 phosibl i bobl ddod o hyd i ddw\u0302r yfed am ddim o safon uchel ar eu hynt. Y nod ydy creu rhwydwaith cenedlaethol o fanwerthwyr y stryd fawr, caffis, hybiau trafnidiaeth a busnesau sy\u2019n cynnig gadael i\u2019r cyhoedd ail-lenwi eu poteli dw\u0302r am ddim ym mhob dinas a thref fawr. Mae Ail-lenwi\u2019n cael ei gyflwyno trwy\u2019r wlad gyda chefnogaeth gan Lywodraeth Cymru a chwmni\u0308au dw\u0302r fel Dw\u0302r Cymru, Hafren Dyfrdwy; bydd Ail-lenwi yn cynyddu\u2019r cyfleoedd i gael dw\u0302r yfed o safon uchel yn sylweddol. Ni fu hi fyth yn haws cyfnewid eich potel blastig untro am flas rhad ac am ddim o ogoniant mynyddoedd Cymru. 1. Atal llygredd plastig. Yn o\u0302l Pwyllgor Craffu ar yr Amgylchedd, mae faint o boteli dw\u0302r a brynir wedi dyblu dros y 15 blynedd diwethaf a defnyddir dros 7 biliwn o boteli dw\u0302r bob blwyddyn yn y DU. Petai pawb yn y DU yn ail-lenwi unwaith yr wythnos, byddem yn osgoi creu 340 miliwn o boteli plastig bob blwyddyn. Ar ben hynny, mae swm cywilyddus o 700,000 o botelir plastig yn cael eu taflu bob dydd yn y DU. Mae llawer o\u2019r [...]"}, {"text_idx": "#000024", "text": "Mae aelod sefydlu Grw\u0302p Afonydd Caerdydd, Dave King, wedi derbyn MBE yn rhestr Anrhydeddau Pen-blwydd y Frenhines am \u201cwasanaethau i\u2019r amgylchedd\u201d. Sefydlodd Dave Grw\u0302p Afonydd Caerdydd yn 2009, a deng mlynedd yn ddiweddarach mae\u2019r grw\u0302p wedi mynd o nerth i nerth. Mae ganddo bwyllgor brwd a thros 600 o gefnogwyr a gwirfoddolwyr ymhlith ei aelodau. Mae\u2019n gweithio gyda sefydliadau a chwmni\u0308au amrywiol, gan gynnwys Cyngor Caerdydd, Viridor, Gwasanaethau Parciau Caerdydd, Cyfoeth Naturiol Cymru, Carwch Eich Cartref, McDonald\u2019s a Heddlu De Cymru. Yn ogystal a\u0302 sefydlu Grw\u0302p Afonydd Caerdydd, dechreuodd Dave hefyd Cadw Grangetown yn Daclus ac roedd yn allweddol i\u2019r gwaith o sefydlu Cadw Sblot yn Daclus hefyd. Sefydlodd hefyd \u2018Dusty Shed\u2019 \u2013 elusen sydd a\u0302\u2019r nod o helpu dynion sydd wedi eu hynysu\u2019n gymdeithasol. Dywedodd Dave: \u201cGes i sioc ryfeddol pan ddaeth y llythyr o Swyddfa\u2019r Cabinet. Roedd fy ngwraig a\u2019m tad yn eu dagrau pan glywson nhw. Mae wedi bod yn hyfryd, yn emosiynol iawn. Mae pobl wedi bod yn garedig iawn i fi. Pan symudon ni i Gaerdydd o Surrey 11 mlynedd yn o\u0302l, ro\u2019n ni\u2019n byw ger Trem y Mo\u0302r, ac roedd yr olygfa\u2019n hyfryd, ond ro\u2019n i\u2019n synnu o weld faint o sbwriel oedd yn [...]"}, {"text_idx": "#000025", "text": "Enillwch arian i\u2019ch ysgol drwy fod yn fan casglu pecynnau creision!"}, {"text_idx": "#000026", "text": "Mae pawb yn y maes chwarae yn hoff ohonyn nhw. Wrth eu rhannu, mae llawer o bobl yn dod yn ffrindiau. Pa bynnag y maen nhw, wedi eu coginio a\u0302 llaw, wedi eu pobi, neu wedi eu torri mewn tonnau, mae pawb yn dwlu ar greision. Yn anffodus, mae eu pecynnau yn ofnadwy o anodd eu hailgylchu gan fod cymysgedd o ddeunyddiau ynddyn nhw. Yng Nghaerdydd, ni all ein peiriannau ailgylchu eu prosesu, felly, mae angen cael gwared arnyn nhw os ydyn nhw wedi eu rhoi yn y bagiau ailgylchu gwyrdd ar hap. Mae hyn yn golygu eu bod yn llenwi biniau ledled y wlad, ond yn ffodus iawn, mae Walkers Crisps a\u2019r cwmni ailgylchu Terracycle wedi dod at ei gilydd i ddod o hyd i ddatrysiad. Maent yn chwilio am ysgolion, grwpiau cymunedol neu hyd yn oed unigolion i gynnig mannau casglu cyhoeddus ar gyfer pecynnau creision (o unrhyw frand) Am hyn, gallwch ennill pwyntiau dros eich ysgol neu elusen o\u2019ch dewis, y gellir wedyn eu cyfnewid am arian. Mewn gwirionedd, Mae Ysgol Gynradd Gladstone yn Cathays eisoes wedi ymuno a\u0302\u2019r cynllun fel man casglu. Gwnaethom ofyn iddynt sut y mae\u2019r pethau\u2019n mynd gyda\u2019r system a dyma eu hymateb: [...]"}, {"text_idx": "#000028", "text": "Mynd i\u2019r afael a\u0302 sbwriel yn Afon Caerdydd Aeth 50 o wirfoddolwyr ati ddydd Sadwrn y Pasg i fynd i\u2019r afael ag un tro yn Afon Rhymni lle\u2019r oedd miloedd o fotelau plastig a llawer o wastraff arall wedi ymgasglu. Ni lanhawyd y rhan hon o\u2019r afon erioed o\u2019r blaen a chafodd y gwirfoddolwyr eu synnu o weld cymaint o wastraff a oedd yno. Fodd bynnag, mewn llai na dwy awr, glanhawyd yr ardal yn llwyr gan y gwirfoddolwyr! Gwnaethant gasglu 150 o fagiau plastig glas i\u2019w hailgylchu gan Terracycle (ca\u0302nt eu defnyddio i wneud poteli siampw\u0302 newydd) a 6 sach adeiladwyr o eitemau plastig mawr; 4 casgen, 8 co\u0302n traffig, cadair, pen bwrdd, 25 bag o wastraff ailgylchu cymysg, 10 olwyn car/teiar, 14 o fotelau nwy, 2 ddiffoddwr ta\u0302n, 2 oergell, 2 oergell-rewgell, 60 o fagiau a 5 sach adeiladwyr o wastraff cyffredinol i\u2019w ddinistrio. Hefyd, gwnaethant gasglu 10 mat damwain adeiladu wyth troedfedd wedi\u2019u llenwi a\u0302 pholystyren, 2 gynhwysydd o olew injan, ysgol, gynhwysydd dw\u0302r enfawr, a 2 fag o beli-troed! Gellir gweld lluniau yma Dywedodd yr aelod pwyllgor, Nigel Barry, \u201cRoedd cymaint o wynebau newydd heddiw, llwyth ohonynt! Mae\u2019r rhaglen Blue Planet yn parhau i newid [...]"}, {"text_idx": "#000030", "text": "Yn o\u0302l yr elusen amgylcheddol Hubbub, mae 7 miliwn o gwpanau coffi yn cael eu taflu i ffwrdd bob dydd yn y DU! Mae\u2019n ystadegyn syfrdanol, ond yn y DU dim ond 0.25% o gwpanau coffi un tro a gaiff eu hailgylchu yn o\u0302l Pwyllgor Archwilio\u2019r Amgylchedd y DU (EAC). Pam felly? Wel, y broblem gyda chwpanau coffi (a chynwysyddion diodydd eraill o ran hynny) yw\u2019r gymysgedd o gerdyn a gorchudd plastig o fewn y cardfwrdd, sy\u2019n anodd iawn ei wahanu i\u2019w ailgylchu, ac sydd angen triniaeth ychwanegol, sy\u2019n ddrud iawn. Mae coffi ar glud yn fwy poblogaidd bob dydd, felly er mwyn mynd i\u2019r afael ag effaith amgylcheddol cwpanau un tro, mae\u2019r EAC wedi gofyn i Lywodraeth y Deyrnas Unedig ystyried codi ardoll o 25c, er mwyn annog newid ymddygiad ymhlith cwsmeriaid, gan adeiladu ar lwyddiant y ta\u0302l ar fagiau plastig. Mae\u2019r Llywodraeth fodd bynnag wedi gwrthod y syniad o godi ardoll, gan gredu yn hytrach y dylai busnesau ymrwymo\u2019n wirfoddol i gynnig disgowntiau i gwsmeriaid sy\u2019n dewis defnyddio cwpanau amldro, a rhoi gwell labeli a gwybodaeth am ailgylchu ar gwpanau un tro. Felly, i grynhoi, gan fod cwpanau coffi mor anodd a drud i\u2019w hailgylchu, a bod siopau [...]"}, {"text_idx": "#000032", "text": "PACT yr Eglwys Newydd a McDonalds yn gwneud gwahaniaeth yn yr Eglwys Newydd Mae PACT yr Eglwys Newydd wedi bod yn pleidio ers talwm dros greu Eglwys Newydd sy\u2019n la\u0302n ac yn daclus, ac ardal sy\u2019n eithaf problemus yw Longwood Drive, oddi ar Gylchfan Coryton. Felly ynghyd a\u0302\u2019r McDonalds lleol a phreswylwyr gwirfoddoli eraill, maent yn cyflawni sesiwn codi sbwriel bob tri mis. Darllenwch hanes sesiwn codi sbwriel diwethaf y grw\u0302p: SESIWN CODI SBWRIEL CYMUNEDOL Roedd y tywydd yn oer ond ni rwystrodd 16 o wirfoddolwyr rhag dod ynghyd i godi sbwriel yn Longwood Drive, Coryton. Yn anffodus, teflir sbwriel yn y ffordd hon yn barhaol gan berchenogion ceir sy\u2019n dewis gwaredu eu sbwriel yn ein Gwarchodfa Natur, er bod biniau ar gael yno. Defnyddir Longwood Drive gan bobl sy\u2019n rhannu ceir, pan fo\u0302nt yn dychwelyd i\u2019w ceir mae llawer o bobl yn dewis taflu sbwriel eu cinio, caniau, poteli o\u2019r diwrnod hwnnw, a hyd yn oed eu bw\u0302ts a\u2019u tabardiau gwaith wedi\u2019u defnyddio, yn gwagio eu faniau o\u2019u sbwriel dyddiol neu wythnosol. Mae llawer o bobl sy\u2019n defnyddio siopau bwyd lleol yn gwneud yr un peth gyda\u2019u cwpanau coffi neu\u2019u pecynnau tecawe\u0302. Casglodd y grw\u0302p hwn o wirfoddolwyr 26 [...]"}, {"text_idx": "#000033", "text": "Dyna\u2019r neges gan ein ffrindiau yn \u201cCaru Eich Dillad\u201d ac mae\u2019n haws nag y byddech yn ei feddwl. Mae caffis yn ymddangos ledled y ddinas ac, wedi cael fy ysbrydoli gan yr ethos, fe es i i weithdy Caru Eich Dillad i ddysgu tric neu ddau, i wneud i fy hoff ddillad bara ychydig yn hirach. Rwy\u2019n berchen ar beiriant gwni\u0308o. Fe etifeddais un gan fy hen Fodryb. Ond rhaid i mi gyfaddef nad ydw i byth wedi\u2019i ddefnyddio \u2013 mae\u2019n edrych yn gymhleth, ac felly byddwn i\u2019n dewis pwytho\u2019n anniben a\u0302 fy nwylo. Rydw i wedi arfer a\u0302 gwneud pethau, ond mae fy sgiliau trwsio\u2019n ddigon simsan. Yn y gweithdy Caru Eich Dillad, dysgais sut i edafu peiriant gwni\u0308o, byrhau a hemio pa\u0302r o drowsus a thrwsio twll mewn hen ddilledyn hoffus, gan roi bywyd newydd iddo. Fodd bynnag, cefais fy synnu gan ba mor hawdd mae hyn (cymaint haws na gwneud pethau a\u0302 llaw!) Fodd bynnag, os nad oes gennych beiriant gwni\u0308o, peidiwch becso. Mae Caru Eich Dillad wedi creu nifer o diwtorialau fideo defnyddiol yn amrywio o drwsio twll yn eich poced i lanhau staeniau bwyd. Cymrwch olwg. Cyhoeddedig: 06/02/2018"}, {"text_idx": "#000037", "text": "O oeddech chi\u2019n gwybod yn y DG ein bod ni\u2019n gwastraffu 5 miliwn tunnell o fwyd bwytadwy yn ein cartrefi bob blwyddyn? Mewn gwirionedd, gallai\u2019r teulu cyffredin o bedwar arbed \u00a370 y mis trwy leihau gwastraff bwyd a dod yn fwy craff gyda\u2019u siopa a\u2019u storio. Yn ffodus, mae gan ein ffrindiau yn Caru Bwyd Casa\u0301u Gwastraff gynghorion da i\u2019n helpu ni i gadw ar y llwybr a sefydlu arferion siopa bwyd da. Mae Cynllunio\u2019n Talu ar ei Ganfed Cynllunio\u2019ch prydau bwyd yw\u2019r ffordd orau i osgoi gwastraff bwyd ac arbed arian. Cyn i chi fynd i siopa, edrychwch ar beth sydd eisoes yn eich oergell, eich rhewgell a\u2019ch cwpwrdd storio. Lluniwch restr siopa a chadwch ati fel nad ydych yn cael eich temtio gan gynigion nad ydych chi eu hangen neu eu heisiau mewn gwirionedd. Edrych ar Ddyddiadau Mae camddeall labeli dyddiad bwyd yn rheswm cyffredin dros daflu bwyd sy\u2019n hollol iach i\u2019w fwyta. Mae\u2019r dyddiad \u2018defnyddio erbyn\u2019 yn cyfeirio at y dyddiad y bydd bwyd yn anniogel i\u2019w fwyta ar ei o\u0302l. Peidiwch a\u0302 bwyta bwyd ar o\u0302l y dyddiad hwn ond cofiwch ei dynnu o\u2019i becynnu a\u2019i roi yn eich blwch bwyd brown ar gyfer y casgliad [...]"}, {"text_idx": "#000038", "text": "Mae pob un ohonom o bryd i\u2019w gilydd yn dod ar draws deunydd pacio rydym yn ansicr p\u2019un a ellir ei ailgylchu neu beidio. Ar adegau, bydd awdurdodau lleol yn mynnu na allant ailgylchu eitem er bod symbol ailgylchu ar y deunydd pacio. Does dim syndod ein bod wedi drysu! Felly, rydym wedi cymryd golwg manylach ar y symbolau hyn er mwyn dod i ddeall y gwahanol symbolau ailgylchu. Dolen Mobius Dyma symbol rhyngwladol i esbonio bod modd ailgylchu\u2019r deunydd hwn rhywle yn y byd. Fodd bynnag, nid yw\u2019n ystyried prosesau ailgylchu lleol. Mae\u2019n werth gwirio\u2019r hyn y mae eich Cyngor lleol yn ei ailgylchu, felly. Dot Gwyrdd Nid symbol ailgylchu yw hwn mewn gwirionedd. Caiff ei ddefnyddio mewn rhai gwledydd Ewropeaidd (nid yn y Deyrnas Unedig) i ddangos bod y cynhyrchydd wedi talu treth er mwyn cyfrannu at ailgylchu\u2019r deunydd pacio. Felly, gwelir y symbol hwn gan amlaf ar ddeunyddiau pacio a gynhyrchwyd mewn gwledydd eraill yn Ewrop. Symbol Alwminiwm y Gellir ei Ailgylchu Gweler y symbol hwn gan amlaf ar ganiau a chynwysyddion alwminiwm i atgoffa cwsmeriaid bod y deunydd hwn yn cael ei ailgylchu\u2019n helaeth. Caiff ffoil bwyd ei drin yn wahanol oherwydd mae\u2019n aml yn [...]"}, {"text_idx": "#000039", "text": "Greggs yn noddi Llanrhymni glanach"}, {"text_idx": "#000040", "text": "Noddodd Greggs yn Llanrhymni ei sesiwn codi sbwriel gymunedol gyntaf ac roedd yn wych! Gadawodd tri aelod o di\u0302m Greggs eu gwaith ar fore oer a hwyliog i ymuno a\u0302 6 gwirfoddolwr cymunedol, yn ogystal a\u0302\u2019r eco-bwyllgor gwych o Ysgol Gynradd Sant Cadoc. Cymerodd 13 o bobl ifanc, ynghyd a\u0302 3 athro, ran yn y gwaith i helpu i lanhau\u2019r ardal leol. Cawson ni amser hyfryd a llwyddon ni i lanhau 24 bag o sbwriel yn yr ardal o gwmpas ardal Countisbury gan roi golwg newydd a glan iddi. Cafodd bawb amser wych ac roedd gweld pawb yn gweithio gyda\u2019i gilydd yn hyfryd. Roedd trigolion lleol yn gadarnhaol iawn am y sesiwn codi sbwriel a chafodd y plant eu canmol yn fawr am y gwaith gwych a wnaethon nhw. Ar y diwedd, aethon ni i gyd i Greggs am baned am ddim i ddathlu llwyddiant y bore, gyda\u2019r plant yn cael siocled poeth haeddiannol iawn, a\u2019r gweddill ohono ni\u2019n cael coffi. Diolchodd y cwsmeriaid i ni a dywedodd llawer ohonyn nhw yr hoffen nhw ymuno a\u0302 ni\u2019r tro nesaf. Roedd un gwirfoddolwr mor falch ar y gwaith ei bod hi wedi cofrestru i ddod yn Hyrwyddwr Sbwriel gyda\u2019n partneriaid Cadwch [...]"}, {"text_idx": "#000042", "text": "Yr wythnos ddiwethaf, gwnaeth Cymdeithas Tai Wales & West fy ngwahodd i un o\u2019u cynlluniau lloches i helpu preswylwyr i \u2018Sgubo\u2019r Stryd\u2019. Roedd yn benwythnos hyfryd. Fe gwrddes i a\u0302 phobl hyfryd ac roedd y lle\u2019n edrych yn wych ar o\u0302l i ni fennu. Fe ddaethon ni o hyd i froga hyd yn oed! Ond seren y sioe oedd Pete. Mae Pete wedi bod yn byw yn y cynllun ym Mhontcanna ers ychydig dros 10 mlynedd, ac roedd yn dwlu bod mas yn yr awyr iach. Dros yr ychydig flynyddoedd diwethaf, mae ei iechyd wedi dirywio a dyw e heb allu gwneud cymaint ag y byddai wedi hoffi ei wneud. Ond rhoddodd y sesiwn Sgubo\u2019r Stryd y cyfle perffaith iddo gymryd rhan, ac roedd wrth ei fodd! Ochr yn ochr a\u0302 rheolwr y cynllun, helpodd Pete i glirio dail o\u2019r ardd a gorchuddio\u2019r dodrefn ar gyfer y gaeaf. Dyma pan ddaethon ni o hyd i froga bach syn, ond yn ddigon buan fe sbonciodd yn o\u0302l i\u2019w gartref yng nghanol y planhigion. Dywedodd Pete fod aelodau\u2019r cynllun yn gweld llond lle o fywyd gwyllt, o bryfed i adar, ac mai dyma pam ei fod yn dwlu ar y lle cymaint. [...]"}, {"text_idx": "#000044", "text": "Mae eich cynllun Pencampwyr Carwch Eich Cymuned bellach yn fyw! Lansiom y fenter yn Hyb Grangetown ar fore dydd Mercher heulog a daeth 15 o bobl i ddathlu\u2019r achlysur gyda ni. Mae\u2019r cynllun yn galluogi pobl i gofrestru i gael cerdyn Llyfrgell Carwch eich Cymuned ac wedyn maen nhw\u2019n gallu benthyg offer casglu sbwriel gan yr hyb ar adeg sy\u2019n gyfleus iddyn nhw. Roedd yn ddiwrnod gwych, ac agorodd y Cynghorydd Henshaw\u2019r achlysur drwy ddiolch i bawb fu\u2019n bresennol ac esbonio mor hapus oedd hi gyda\u2019r cynllun. A hithau\u2019n wirfoddolwr gydag ymgyrch Cadw Sblot yn Daclus, mae ehangu cyfleoedd i wirfoddoli dros yr amgylchedd i ragor o bobl ledled Caerdydd yn rhywbeth pwysig dros ben yn ei barn hi. Ar o\u0302l y cyflwyniad, aethom allan i gasglu sbwriel yn yr ardal a chasglom 28 o fagiau cyn pen awr. Yn ffodus, roedd te a chacennau\u2019n ein croesawu\u2019n o\u0302l ar o\u0302l ein hymdrechion. Yn gwmni i ni yn y lansiad roedd cynrychiolwyr o ymgyrch Cadw Grangetown yn Daclus a Chadw Sblot yn Daclus, ac Ymgyrchwyr Sbwriel Cadw Cymru\u2019n Daclus o ledled y ddinas. Roedd yn wych gweld pawb yn dod at ei gilydd yn y digwyddiad ac yn ysbrydoli gyda\u2019u stori\u0308au. [...]"}, {"text_idx": "#000046", "text": "Mae llygredd plastigau yn y mo\u0302r yn bwnc amserol, fel y dangosodd rhaglen Blue Planet 2 y BBC. Mae\u2019n gallu bod yn anodd cysylltu ailgylchu yn y cartref a\u0302 phlastig yn y mo\u0302r, ond bod yn bersonol gyfrifol am ein harferion fel defnyddwyr nwyddau sydd wrth wraidd effaith y ddynoliaeth ar yr amgylchedd. Yn o\u0302l amcangyfrifon, mae tua 165 miliwn tunnell o lygredd plastig yn y mo\u0302r ac erbyn 2050 efallai y bydd mwy o blastig na physgod (Sefydliad Ellen McArthur). Sut mae plastig yn cyrraedd y mo\u0302r? Mae llawer o\u2019r plastig o\u2019n basgedi siopa wedi\u2019i greu i gael ei ddefnyddio unwaith ac i gael ei daflu ar o\u0302l hynny, ond os nad yw plastig yn cael ei daflu mewn modd cyfrifol, mae\u2019n gallu cyrraedd y cyrsiau dw\u0302r yn rhwydd. Mae plastig mewn safleoedd tirlenwi (ac yn ein cymdogaethau) yn gallu ymryddhau a chael ei gludo i\u2019r mo\u0302r ar hyd draeniau stormydd neu ar yr awel. Mae plastig yn sylwedd unigryw oherwydd nad yw\u2019n pydru \u2013 mae\u2019n dadfeilio yn lle hynny. Felly, mae mwy a mwy plastig yn cronni yn y mo\u0302r ac mae hynny\u2019n peryglu\u2019r bywyd gwyllt sy\u2019n byw yno. Serch hynny, gall problem ar raddfa mor fawr wneud [...]"}, {"text_idx": "#000047", "text": "St Bernadette yn Caru eu Cartref"}, {"text_idx": "#000048", "text": "Yr wythnos hon bu\u0302m ar ymweliad ag ysgol St Bernadette ym Mhentwyn i siarad gyda\u2019r plant am y pwysigrwydd o beidio a\u0302 gollwng sbwriel. Roedd yn ddiwrnod prysur yn cyfarfod a\u0302\u2019r 9 dosbarth yn yr ysgol, o\u2019r dosbarth meithrin i Flwyddyn 6. Fe ddysgon ni lawer o ffeithiau am effaith gollwng sbwriel ar yr amgylchedd, yn enwedig y bywyd gwyllt ardderchog sy\u2019n byw yn lleol. Ac fe lwyddodd dosbarth Blwyddyn 6 i ddyfalu i\u2019r dim bron faint o amser y mae gwahanol fathau o sbwriel yn ei gymryd i bydru. Pwy a w\u0302yr y gall can diod coke gymryd hyd at 1000 o flynyddoedd?! Fe ddysgon ni hefyd am y pethau y gellir eu hailgylchu, beth ddylid ei roi yn y biniau gwastraff bwyd a beth sydd angen ei daflu. Roedd y plant wedi synnu o glywed nad ydym yn defnyddio safleoedd tirlenwi bellach. Yn hytrach, mae\u2019r holl wastraff cyffredinol yn cael ei anfon yn syth i Viridor ac rydym yn ei losgi. Yna caiff ei droi\u2019n agregau ar gyfer ffyrdd. Yn ogystal a\u0302 chasglu sbwriel yn yr ysgol, bu Blwyddyn 6 hefyd yn mynd i\u2019r afael a\u0302\u2019r lonydd lleol, gan lenwi dau fag yn llawn o bacedi creision, [...]"}, {"text_idx": "#000049", "text": "Y dydd Sadwrn diwethaf es i ar un o ymgyrchoedd casglu sbwriel wythnosol Cadw\u2019r Rhath yn Daclus. Roedd 16 o wirfoddolwyr gwych yn bresennol ar y dydd a chasglwyd mwy na 30 o fagiau o sbwriel. Gyda chymaint o wirfoddolwyr, roedd modd i ni fynd i\u2019r afael ag ardal eang, a gwneud gwahaniaeth go iawn ar rai o\u2019r strydoedd nad ydy\u2019r grw\u0302p yn cael cyfle i ymweld a\u0302 nhw yn aml. Mae\u2019r grw\u0302p wedi bod yn gwneud y gwaith hwn ers 2 flynedd bellach, dan arweiniad 8 o drigolion lleol sy\u2019n rhoi o\u2019u hamser yn rheolaidd i wneud gwahaniaeth i\u2019w hardal leol. Yn ystod y cyfnod hwn maen nhw wedi llwyddo i gasglu\u2019r swm anferthol o 1476 o fagiau sbwriel rhyngddynt. Mae\u2019r budd a geir o\u2019r gweithgaredd hwn yn ymestyn y tu hwnt i wella\u2019r strydlun. Mae Jennifer Jones sy\u2019n arwain y grw\u0302p yn disgrifio ei nod fel \u201ctrefnu ymgyrchoedd casglu sbwriel wythnosol a fyddai\u2019n galluogi pobl i wirfoddoli yn eu hardal leol, gwella iechyd a lles pobl yn y gymuned leol, a helpu pobl i deimlo eu bod yn rhan o\u2019u cymuned leol\u2019. A does dim dwywaith eu bod nhw\u2019n gwneud hynny. Ar o\u0302l awr a hanner o gasglu [...]"}, {"text_idx": "#000053", "text": "Un wythnos, 6 sesiwn codi sbwriel, 1 digwyddiad lansio, a chyfarfod cyntaf y rhwydwaith Cadw\u2019n Daclus."}, {"text_idx": "#000054", "text": "Am wythnos brysur! Dechreuon ni yng Nghaerau yn glanhau Church Road a gwaelod y Hillfort gyda thi\u0302m Project Treftadaeth Caer ac ACE. Ymunodd 8 o wirfoddolwyr a merlyn a\u0302 ni! Er na chododd y merlyn lawer o sbwriel, fe dorrodd y lawnt, a chasglodd y gweddill ohonyn ni 10 bag o sbwriel. Gwnaeth hyn arwain y ffordd ar gyfer Lansiad \u2018Hidden Hilfort\u2019 y diwrnod canlynol gyda llawer o drigolion lleol yn dod i weld yr hyn oedd yn digwydd a sut y gallen nhw gymryd rhan. Roedd gyda ni stondin Carwch Eich Cartref ein hunain a gwnaethom ni gofrestru hyrwyddwr sbwriel newydd gyda Cadwch Gymru\u2019n Daclus. Ddydd Mercher cynhaliom ni ein cyfarfod rhwydwaith \u2018Cadw\u2019n Daclus\u2019 cyntaf erioed. Ymunodd cynrychiolwyr o 12 grw\u0302p a\u0302 ni a chlywsom ni gan Cadw Adamsdown yn Daclus, Cadw\u2019r Rhath yn Daclus a Canna Collective a roddodd ddiweddariad i ni ar yr hyn y maent wedi\u2019i gyflawni hyd yn hyn yn ogystal a\u0302\u2019r gobeithion ar gyfer y dyfodol. Rydym yn gobeithio cynnal y cyfarfod nesaf ym mis Ionawr a byddwn yn rhoi\u2019r ddiweddaraf i chi. Ddydd Gwener cynhaliodd Codwyr Pentwyn eu hail sesiwn codi sbwriel yn targedu\u2019r ardal o gwmpas Pant Glas. Gwnaeth grw\u0302p gwych o [...]"}, {"text_idx": "#000056", "text": "Llu o wirfoddolwyr yn glanhau Trwyn Caerdydd Heddiw, bu\u2019r ti\u0302m Caru eich Cartref yn cymryd rhan mewn digwyddiad codi sbwriel cymunedol a drefnwyd gan Cadwch Cymru\u2019n Daclus ar y cyd a\u0302 eXXpedition Round Britain 2017 yn Nhrwyn Caerdydd. Roedd yn ddigwyddiad gwych gyda 67 o bobl yn bresennol. Casglwyd 96 bag o sbwriel; 24 bag o wastraff ailgylchu a 72 bag o wastraff cyffredinol. Cefnogwyd y digwyddiad gan lawer o wahanol bobl, gan gynnwys trigolion Trwyn Caerdydd a hyrwyddwyr codi sbwriel ledled y ddinas. Ymhlith y grwpiau eraill a oedd yn bresennol i gefnogi\u2019r digwyddiad oedd Cadw Grangetown yn Daclus, Green Days, Tidy Taff a Grw\u0302p Afonydd Caerdydd. Roedd un dyn arall arbennig a ddaeth draw, sydd wedi bod yn cerdded llwybr arfordir y DU ers 18 mis, gan godi sbwriel ar ei daith. Ar o\u0302l cerdded o Sir Caerhirfryn i\u2019r Alban y llynedd, aeth Wayne Dixon, a\u2019i gi Koda, tua\u2019r de fis Ionawr eleni, ac maent newydd gyrraedd Caerdydd. Mae ganddo flog anhygoel yngly\u0302n a\u0302\u2019i brofiad yn: Dywedodd \u2018nid wyf erioed wedi gweld cymaint a\u0302 hyn o bobl yn gwirfoddoli. Mae 67 o bobl yn anhygoel. Rwyf wedi bod wrth fy modd yn cerdded drwy Gymru ac [...]"}, {"text_idx": "#000058", "text": "Ystum Taf a Gabalfa yn Caru eu Cartref! Yr wythnos hon aethom ni i Gabalfa gyda thi\u0302m Cadwch Cymru\u2019n Daclus a Chodwyr Sbwriel Ystum Taf a Gabalfa. Roedd yr ardal yn llawn sbwriel pan wnaethon ni ddechrau, ond aeth ein 4 gwirfoddolwr a 2 aelod o staff ati i godi\u2019r sbwriel am awr a hanner a chasglu 12 bag o wastraff. Gwnaeth wahaniaeth amlwg i\u2019r ardal o gwmpas Tafarn y Master Gunner i fyny at hyb Ystum Taf a Gabalfa. Yn ogystal a\u0302 chasglu sbwriel yn yr ardal, ddydd Gwener, derbyniodd y grw\u0302p garddio, \u2018Fforc a Thrywel\u2019, a leolir yn yr hyb ddysgl blannu gymunedol i\u2019w gosod ar y stryd er mwyn ychwanegu rhagor o fywyd i\u2019r ardal, ac i helpu a\u0302\u2019r fenter ehangach \u2018green up; clean up\u2019. Mae\u2019r grw\u0302p garddio\u2019n cwrdd bob dydd Gwener yn yr hyb am 10am ac mae bob amser yn chwilio am ragor o bobl i ymuno ac i Garu eu Cartref! Cyhoeddedig: 06/09/2017"}, {"text_idx": "#000060", "text": "Yma yng Nghaerdydd, nid ydym bellach yn gyrru ein gwastraff na ellir ei ailgylchu i\u2019w dirlenwi; caiff ei brosesu i greu ynni a gallwch ddarllen ein blog i ddarganfod mwy. Fodd bynnag, mae dal angen rheoli\u2019r safle tirlenwi ar Ffordd Lamby er mwyn ei gadw\u2019n ddiogel ac i sicrhau y gellir defnyddio\u2019r tir yn y dyfodol. Fe lwyddon ni i gael gafael ar y rheolwr tirlenwi Gareth Foulkes i ddysgu mwy am weithrediad y gwaith tirlenwi, ei hanes a sut mae\u2019n rheoli\u2019r tir i\u2019w wneud yn ddiogel ar gyfer ei ddefnyddio yn y dyfodol. Allwch chi egluro hanes y tirlenwi? Agorodd y tirlenwi ym 1976 wedi i\u2019r afon Rhymni gael ei gwyro. . Er mwyn adeiladu Ffordd Lamby\u2019r Dwyrain roedd yn rhaid draenio\u2019r corsydd heli a chreu cyfres o Ffosydd Draenio. Roedd Ffordd Lamby\u2019r Dwyrain i fod i gau yn 2002 ond ers iddo agor yn y 70au rydym wedi ailgylchu mwy a mwy, gan ddargyfeirio gwastraff o\u2019r tirlenwi, gan ryddhau mwy o ofod tirlenwi, felly mae wedi cael ei ymestyn hyd haf 2017. Pa bryd y capiwyd y tirlenwi? Capiwyd Ffordd Lamby yn llawn yn 2018. Y capio yw\u2019r broses o osod caead ar y tirlenwi i sicrhau nad [...]"}, {"text_idx": "#000061", "text": "Mae Ymddiriedolaeth Oakdale yn sefydliad teuluol yng Nghymru sy\u2019n dosbarthu grantiau i werth cyfanswm o \u00a3300,000 y flwyddyn. Mae\u2019r grantiau\u2019n amrywio o \u00a3250 i \u00a32,000 gyda chyfartaledd o tua \u00a31000. Cymhwysedd: Projectau cymdeithasol a chymunedol a phrojectau cadwraeth amgylcheddol yng Nghymru Dyddiad cau: 1st Ebrill 2022 Gwnewch gais: Guidelines for Applicants \u2013 The Oakdale Trust"}, {"text_idx": "#000063", "text": "Ym Mhencadlys rheoli gwastraff, rydyn ni\u2019n falch o gyhoeddi bod y ganolfan ailgylchu newydd yn Ffordd Lamby ar agor yn swyddogol! Y ganolfan ailgylchu newydd gwerth \u00a31.2m yn Ffordd Lamby yw\u2019r fwyaf yn y brifddinas bellach, gyda lle ar gyfer wyth gwaith yn fwy o geir ar y safle safle ar unrhyw un adeg nag a fu gynt. Mae gan y safle newydd yn Ffordd Lamby 20 cynhwysydd gwastraff gwahanol sy\u2019n gallu casglu llu o gynhyrchion gwahanol i\u2019w hailgylchu gan gynnwys deunyddiau newydd; plastig caled, carpedi, teiars a ffenestri UpVC. Oherwydd hynny, bydd yn haws nag erioed i ailgylchu mwy nag erioed! Dywedodd y Cynghorydd Michael Michael, yr Aelod Cabinet dros Strydoedd Glan, Ailgylchu a\u2019r Amgylchedd: \u201cMae\u2019r cyfleuster hwn wedi\u2019i ddylunio fel y gall y cyhoedd wahanu cymaint o gynhyrchion a\u0302 phosibl i\u2019w hailgylchu ac mae hynny\u2019n bwysig oherwydd mae mwy ohonom ni yn trio gwneud popeth yn ein gallu i helpu\u2019r blaned.\u201d Os nad ydych chi erioed wedi defnyddio canolfan ailgylchu o\u2019r blaen, mae amrywiaeth enfawr o bethau y gallwch eu hailgylchu yng Nghaerdydd nad oes modd eu hailgylchu drwy\u2019r gwasanaethau casglu bagiau gwyrdd. Felly os ydych yn taflu bylbiau goleuadau, metel sgrap neu eitemau trydanol (ymhlith llawer o [...]"}, {"text_idx": "#000064", "text": "Aelod mwyaf anarferol staff Lamby Way."}, {"text_idx": "#000065", "text": "Os ewch chi heibio Depo Lamby Way, efallai fe welwch un o\u2019n haelodau ti\u0302m mwy anarferol \u2013 ein cyfeillion pluog, sef Hebogiaid Harris. Nid pob gweithle sydd ag adar ysglyfaethus ar waith, felly cawsom sgwrs a\u0302\u2019r Hebogydd i ddysgu ychydig mwy... Pam mae Hebogiaid ar ddyletswydd yn y safle tirlenwi? Yn wreiddiol, cyflwynwyd yr hebog i reoli nifer y gwylanod yn y safle tirlenwi. Ar o\u0302l cau\u2019r safle tirlenwi i wastraff gweithredol, symudodd yr HEBOG at yr adran CAD yn Lamby Way, gan fod y gwylanod yn bwydo oddi ar y gwydr yno yn benodol. Mae angen rheoli adar i ryw raddau o dan drwydded Atal a Rheoli Llygredd Integredig Lamby Way. Pa mor bell y gall eich Hebog hedfan cyn bod angen iddo fynd yn o\u0302l at y triniwr? Mae\u2019r safle tirlenwi\u2019n rhyddhau digon o wres fel y gall gynhyrchu ei gerrynt thermal ei hun, ac o ganlyniad i hyn, gall yr hebog barhau i hedfan gan ddefnyddio dim ond ychydig o egni am fwy nag awr ar y tro. Pam ydym ni\u2019n dal i ddibynnu ar Hebog i gyflawni\u2019r swydd hon yn yr unfed ganrif ar hugain? Y gwir amdani yw mai\u2019r hebog yw\u2019r creaduriaid gorau ar gyfer [...]"}, {"text_idx": "#000066", "text": "Cymru yw\u2019r drydedd wlad orau am ailgylchu!"}, {"text_idx": "#000067", "text": "Pe bai ailgylchu\u2019n gamp gystadleuol, mae\u2019n ymddangos y byddem ar y podiwm! Digon aml y byddwn yn clywed stori\u0308au yn y newyddion am gyfraddau ailgylchu anhygoel gwledydd fel Sweden, sydd wedi cyhoeddi cyfradd ailgylchu o 99%. Serch hynny, dim ond drwy ystyried gwastraff gweddilliol sy\u2019n cael ei losgi i adfer ynni y mae\u2019r gyfradd enfawr hon yn wir. Mae\u2019n rhaid bod hynny\u2019n cael ei ystyried yn Sweden, ond yng Nghymru, nid ydym yn ei gynnwys o dan ailgylchu, er bod gwastraff gweddilliol yn cael ei brosesu yn y ffordd honno yng Nghaerdydd. Felly mae ystyried cyfraddau ailgylchu\u2019n broblemus, gan fod gwahaniaethau mawr rhwng gwledydd yn yr hyn y maent yn categoreiddio o dan ailgylchu. Serch hynny, mae sefydliad Eunomia Research and Consulting wedi cyhoeddi adroddiad sy\u2019n mynd i\u2019r afael a\u0302\u2019r gwahaniaethau hyn i greu tabl sy\u2019n cymharu gwledydd y byd yn o\u0302l ailgylchu gan ddefnyddio un set o ddulliau adrodd. Ac mae\u2019r newyddion i ni\u2019n dda... *Mae GST yn sefyll am Gwastraff Solet Trefol. Mae\u2019r Almaen wedi gwneud cystal a\u0302\u2019i henw gan fachu\u2019r safle cyntaf, mae Taiwan yn ail, a chan fod ganddo economi gweithgynhyrchu i raddau helaeth, mae pwyslais mawr ar gyfrifoldeb y cynhyrchwr. Felly mae ailgylchu\u2019n rhan o\u2019r [...]"}, {"text_idx": "#000068", "text": "Erthygl Arbennig! Ynni o Wastraff"}, {"text_idx": "#000069", "text": "Oeddech chi\u2019n gwybod bod gwastraff nad ydyw\u2019n bosibl ei ailgylchu yng Nghaerdydd yn cael ei ddefnyddio i greu trydan? Mae Cyfleuster Adennill Ynni Caerdydd sy\u2019n cael ei redeg gan Viridor yn delio a\u0302 350,000 tunnell o wastraff gweddilliol bob blwyddyn, gan greu 30MW o drydan. Mae hynny\u2019n ddigon i greu ynni ar gyfer 50,000 o gartrefi! Mae \u2018na dipyn o wyddoniaeth yn sail i\u2019r dechnoleg ddiweddaraf yma, felly dyma Mark Poole o Viridor i esbonio mwy. Beth yw eich swydd yn Viridor? Rheolwr y Ganolfan Addysgol a Buddion Cymunedol. Fi sy\u2019n trefnu\u2019r ymweliadau i bob safle \u2013 gan bawb o ysgolion cynradd i wleidyddion. Rhan o fy swydd yw helpu i hybu Cronfa Gymunedol Caerdydd mewn partneriaeth a\u0302\u2019r Prosiect Gwyrdd. Mae\u2019r gronfa\u2019n cyfrannu hyd at \u00a350,000 y flwyddyn i sefydliadau elusennol lleol Mae hynny\u2019n swnio\u2019n gyffrous. Faint o gymunedau sydd wedi derbyn cymorth o\u2019r gronfa fuddion gymunedol eisoes? Rydym wedi helpu 16 o sefydliadau hyd yn hyn eleni, ac wedi cyfrannu \u00a337,261. Mae gweithio gyda chymunedau yn rhan bwysig o fy swydd ac rydym yn gwirfoddoli ein gwasanaethau i sefydliadau yn ein hardal, fel Cadw Sblot yn Daclus, drwy helpu i gasglu sbwriel gyda\u2019r gymuned. Pam fod Adennill Ynni yn [...]"}, {"text_idx": "#000070", "text": "Diwrnod ym mywyd Swyddog Gorfodi Gwastraff"}, {"text_idx": "#000071", "text": "Ydych chi erioed wedi meddwl beth mae ein ti\u0302m Addysg a Gorfodi Gwastraff yn y Gwasanaethau Cymdogaeth yn ei wneud yn y Ddinas? Wel, er mwyn sicrhau bod ein Dinas yn edrych yn la\u0302n a thaclus mae gennym di\u0302m o Swyddogion pwrpasol sy\u2019n gweithio rhwng 6am ac 11pm, allan ar y strydoedd bob dydd yn delio a\u0302 throseddau sy\u2019n ymwneud a\u0302 gwastraff. Mae\u2019r swyddogion yn gweithio mewn gwahanol wardiau ledled Ddinas; maen nhw\u2019n sefydlu cysylltiadau a\u0302 chymdogaethau, busnesau lleol ac yn meithrin perthnasau gyda chymdogaethau a thrigolion i sicrhau y caiff gwastraff ei waredu yn y ffordd gywir er mwyn gwella golwg ein strydoedd. Mae \u2018r swyddogion yn delio a\u0302 deddfwriaeth sy\u2019n deillio o Ddeddf Diogelu\u2019r Amgylchedd 1990, gan gynnwys troseddau sy\u2019n ymwneud a\u0302 gwastraff megis troseddau Adran 46, pan fo aelwyd a\u0302 hanes o gyflwyno gwastraff i\u2019w gasglu yn anghywir. Mae hyn yn golygu rhoi cyflwyno gwastraff ar y diwrnod anghywir neu roi gwastraff i\u2019w gasglu wrth ochr y bin olwynion. Pan fo trigolion yn mynd yn groes i hysbysiad adran 46 a bod tystiolaeth wedi\u2019i gasglu yn eu herbyn, caiff hysbysiad ta\u0302l cosb o \u00a3100 ei gyflwyno am y drosedd yn hytrach na bwrw ati i erlyn y [...]"}, {"text_idx": "#000073", "text": "Yma yng Nghaerdydd mae llawer o bobl anhygoel yn gweithio ar brojectau anhygoel sy\u2019n ymwneud a\u0302 chynaliadwyedd. Mae Gweithdy Beiciau Caerdydd yn ganolfan ailgylchu beiciau wych sydd wedi ei lleoli ychydig oddi ar Daith Taf. Mae\u2019n adnewyddu beiciau a adawyd neu nad sydd eu hangen mwyach gan roi bywyd newydd iddynt. Mae Cyngor Dinas Caerdydd wedi bod yn rhoi beiciau o\u2019n Canolfan Ailgylchu Gwastraff y Cartref i\u2019r ganolfan ers peth amser bellach. Fe aethon ni ar drywydd Cydlynydd y Gweithdy, Jon Howes, i ddarganfod mwy. Jon, allwch chi ddweud ychydig wrthym am eich gwaith gyda Gweithdy Beiciau Caerdydd? Fi yw Cydlynydd y Gweithdy, sy\u2019n chwip o deitl am swydd amrywiol dros ben. O ddydd i ddydd bydda i\u2019n sicrhau fod y gweithdy yn rhedeg mor effeithiol ag y bo modd; rheoli staff a rotas gwirfoddolwyr, recriwtio gwirfoddolwyr, cynnal lefelau stoc, cadw trefn ar y gweithdy ayb. Bydda i hefyd yn delio gydag ymholiadau gan y cyhoedd o safbwynt gwerthiannau beiciau, rhoddion a thrwsio, yn ogystal a\u0302 rhedeg y gwerthu, casglu a thrwsio hefyd. Sawl beic dderbyniwch chi bob mis gan y Canolfannau Ailgylchu Gwastraff y Cartref a beth sy\u2019n digwydd iddyn nhw? Mae\u2019n debyg ein bod ni\u2019n casglu tua 40 [...]"}, {"text_idx": "#000074", "text": "Ydych chi erioed wedi meddwl am beth yn union sydd ym miniau cartrefi a biniau sbwriel Caerdydd? Naddo mae\u2019n debyg, ond yma yng Nghyngor Dinas Caerdydd, mae cynnwys eich bin yn rhoi gwybodaeth werthfawr i ni i sicrhau bod y gwasanaethau rydym yn eu darparu yn adlewyrchu arferion gwastraff newidiol y ddinas. Rydym yn defnyddio techneg o\u2019r enw Dadansoddiad Cyfansoddiad lle rydym yn llythrennol yn trefnu cynnwys y biniau gyda\u2019n dwylo i mewn i gategori\u0308au gwahanol. Nid yw\u2019n swydd braf ond mae\u2019n golygu eich bod yn gallu gweld faint o\u2019r pethau cywir sy\u2019n mynd i mewn i\u2019r bin cywir a chreu ymgyrchoedd penodol i helpu pobl i ailgylchu mwy. Nid oes angen i chi boeni amdanom yn mynd trwy eich sbwriel. Rydym yn cysylltu a\u0302\u2019r holl drigolion y gallai\u2019r astudiaethau hyn effeithio arnynt cyn iddynt ddechrau. Mae gwaith dadansoddi fel hyn yn digwydd ledled y DU ac mae\u2019r sefydliad cynaliadwyedd cenedlaethol WRAP, sy\u2019n astudio cyfansoddiad sbwriel strydoedd y ddinas (o finiau a sesiynau codi sbwriel) ar hyn o bryd, yn ein helpu yng Nghaerdydd. Bydd hyn yn ein helpu i ddeall pa fath o wastraff rydym yn ei waredu pan ydym allan o\u2019n cartrefi a bydd fwy na thebyg yn [...]"}, {"text_idx": "#000075", "text": "Mae eich Gwastraff bwyd yn cael ei ailgylchu yma yng Nghaerdydd!"}, {"text_idx": "#000077", "text": "Erioed wedi meddwl beth sy\u2019n digwydd i\u2019ch gwastraff cyffredinol ar o\u0302l i ni ei no\u0302l? Yma yng Nghaerdydd rydym yn anfon eich holl wastraff cyffredinol i llosgydd (neu Gyfleuster Adfer Ynni) yn Sblot, sy\u2019n cael ei redeg gan gwmni o\u2019r enw Viridor. Mae\u2019r Cyfleuster Adfer Ynni hwn ym Mharc Trident wedi\u2019i ddefnyddio gan Gyngor Dinas Caerdydd ers 2014, sy\u2019n golygu nad oes unrhyw ran o\u2019ch gwastraff wedi myn di safle tirlenwi ers hynny. Gall y cyfleuster ddelio a\u0302 hyd at 350,000 tunnell o wastraff cyffredinol bob blwyddyn! Yma maen nhw\u2019n llosgi\u2019ch holl wastraff nas ailgylchwyd, ac yn defnyddio ynni\u2019r gwres a gre\u0308ir i bweru 50,000 o dai. Os hoffech ddysgu rhagor am yr hyn sy\u2019n digwydd yn y Cyfleuster Adfer Ynni, gallwch drefnu trip ysgol i\u2019r Ganolfan Ymwelwyr gyfoes. Gallwch ddarllen rhagor o wybodaeth am drefnu trip yma. Cyhoeddedig: 10/01/2017"}]