[{"text_idx": "#000002", "text": "O ystyried ei daearyddiaeth, mae awgrymiadau pendant y byddai gwinllannau\u2019n llewyrchu yma: dros y ffin y mae\u2019r Bierzo, sydd erbyn hyn yn ardal win enwog, a Galicia gyda\u2019i grawnwin neilltuol. Ond mae cwrs afon Narcea tua\u2019r Iwerydd, y gogledd, a mae hynny\u2019n golygu hinsawdd wahanol iawn: mwy o law, llai o haul. Ac mae eu gwinwydd hefyd o wahanol dras, yn dwyn enwau anghyffredin: Albari\u0301n Negro a Blanco, Carrasqui\u0301n, Verdejo Negro, Albilla."}, {"text_idx": "#000004", "text": "Grawnwin cymysg sydd yn y rhan fwyaf o\u2019r gwin coch ifanc, gwin y flwyddyn, gyda\u2019r Carrasquin yn asgwrn cefn iddo. Ond o ran gwin gwyn, rhaid dweud bod yr Albari\u0301n Blanco yn agoriad llygad. Digonedd o ffrwyth ynddo ac eto ddim yn \u2018dew\u2019."}, {"text_idx": "#000005", "text": "Y ffordd orau o ddod i adnabod gwinoedd yr ardal yw mynd i Cangas de narcea, pan fydd hynny eto\u2019n bosib, a mynd o gwmpas barau\u2019r dref yn blasu amryw ac yn penderfynu beth sy\u2019n apelio."}, {"text_idx": "#000007", "text": "Ddeuddydd yn o\u0302l, wrth imi sefyll mewn cornel o\u2019r ardd a meddwl am beth y gallwn ni ei wneud i\u2019w wella, daeth ymosodiad annisgwyl o rywle o\u2019m blaen. Yn sydyn roedd fy mreichiau\u2019n llosgi a picwns mawr yn creu sw\u0302n rhyfel o\u2019m cwmpas."}, {"text_idx": "#000009", "text": "Mae\u2019r velutina yn bwyta gwenyn. Ers iddi ymddangos yn yr ardal hon mae pawb sy\u2019n cadw gwenyn wedi colli llawer, ac ychydig iawn o fe\u0302l sydd ar werth. Mae diffyg gwenyn hefyd wrth gwrs yn cael effaith ar beillio planhigion. Felly mae gwefan arbennig i helpu pobl i adnabod nith y gelyn, sydd yn fawr \u2013 unrhyw beth o faint pe\u0302l droed fel yr un oedd yn yr ardd hyd at rai 1m o hyd yn uchel mewn coed. Gyrrais i ebost y noson honno, a\u2019r bore wedyn dyma ateb yn gofyn am leoliad union y nith. Defnyddiais y GPS ar y ffo\u0302n i gael hwnnw, ac o fewn yr awr roedden nhw yno!"}, {"text_idx": "#000010", "text": "Roeddem ni eisoes wedi clywed ffrwydriad a gweld mw\u0302g i lawr ar lan yr afon \u2013 digwydd bod yno roedd y criw pan ddaeth ein galwad ni. Gan bod y nith yn yr ardd yn haws ei gyrraedd, ni fu ffrwydriad arall: gwenwyn a ddefnyddiwyd gan y lladdwyr, yn eu gwisg hazmat coch, cyn torri\u2019r nith yn ddarnau. Nid yn unig y picwns, ond eu dinas wedi diflannu."}, {"text_idx": "#000011", "text": "Mae\u2019r ardd yn awr dipyn bach yn fwy diogel i\u2019r gwenyn."}, {"text_idx": "#000013", "text": "Rydym ni wedi bod yn gadael i gerrig afocados epilio yn y domen gompost ers tro, ac wedi plannu ambell un a\u2019u gweld yn tyfu\u2019n dal. Ond tan heddiw ni welsom yr un ffrwyth. Tan heddiw!"}, {"text_idx": "#000015", "text": "Maen nhw\u2019n goed tal iawn, ym mhen pella\u2019r cae \u2013 gobeithio gawn ni aros i\u2019r ffrwyth i ddisgyn yn lle gorfod esgyn ar ysgol 5m a mqy."}, {"text_idx": "#000017", "text": "Mae gwynt y cnau wedi dod yn gynnar eleni. Wrth ddod yn o\u0302l o\u2019r farchnad y bore ma sylwais i ar nifer o gnau Ffrengig ar y pafin o flaen y ty\u0302. Roedd hi\u2019n dal i fwrw glaw\u2019n drwm, felly dim ond y prynhawn yma ar o\u0302l cael paned es i ma\u0302s i weld beth oedd gyda ni. Mewn blwyddyn dda, gall fod gymaint a\u0302 30 cilo."}, {"text_idx": "#000019", "text": "Ar o\u0302l eu hachub o\u2019r borfa wlyb, es i a\u0302 nhw lan i\u2019r corredor (balconi), y lle traddodiadaol i syhu pob math o gynnyrch. 10 cilo meddai\u2019r balans, ond maen nhw mor wlyb bydd y pwysau iawn yn llai na hynny. Newydd fynd allan yno nawr ydw i, achos mae\u2019r gwynt a\u2019r glaw wedi dechrau o ddifri eto \u2013 diolch Storom Alex \u2013 ond mae popeth i weld yn ddiogel."}, {"text_idx": "#000020", "text": "Weli\u0302s yw\u2019r esgidiau sydd eu hangen ar gyfer casglu cnau o\u2019r llawr. Maen nhw\u2019n denau, a bydd dy draed yn gallu teimlo pob cneuen, hyd yn oed y rhai sydd wedi eu cuddio gan ddail, gan chwyn neu gan eu plisg allanol eu hunain sydd heb dorri\u2019n rhydd."}, {"text_idx": "#000026", "text": "Mae\u2019r lle\u2019n llawn ymwelwyr ar hyn o bryd, felly byddaf yn mynd i ymdrochi tua 0930! Dyma\u2019r olygfa wrth nofio yn yr aber, yn edrych tua\u2019r de, lan yr afon. Paradwys wir."}, {"text_idx": "#000029", "text": "Mae llawer o bethau fel y disgwylid, yr ardd yn llawn chwyn a\u2019r ty\u0302 yn llawn llwch a gwe corryn. Mae pethau eraill yn wahanol, ond roeddem ni\u2019n disgwyl hynny hefyd: codi dwylo ar y cymdogion dros y ffordd yn lle eu cofleidio nhw, gwisgo mwgwd drwy\u2019r amser y tu allan i\u2019r ty\u0302. Er rhaid dweud ein bod ni\u2019n cael mynd o gwmpas y pentref heb fwgwd, onibai bod nifer fawr o bobl yn ymgasglu."}, {"text_idx": "#000030", "text": "Does dim un achos wedi bod hyd yn hyn yn yr ardal hon; roeddwn i wir yn pryderu y byddwn yn cael y firws ar y fferi ac yn dod ag ef yma, ond ar o\u0302l pythefnos does dim golwg o hynny. Ddydd Sadwrn, aethom ni ar daith gerdded gyda\u2019r grw\u0302p lleol: eto, dim cofleidio o gyfarch, a phawb yn cadw tipyn bach mwy o bellter nag arfer."}, {"text_idx": "#000031", "text": "Am 0830 ddechreusom ni o glogwyni bae Guadamia, yn anelu tua\u2019r gorllewin, 9km ar hyd ochr y mo\u0302r i Ribeseya/Ribadesella. Roedd hi\u2019n ddiwrnod afresymol o dwym ar gyfer cerdded, ond roedd y gwynt o\u2019r gogledd ddwyrain yn ein cefnau yn ein gwthio ymlaen."}, {"text_idx": "#000032", "text": "Edrych tua no\u0302l y mae\u2019r llun, i gael y gwrthgyferbyniad llym o dan yr haul. Mae arfordir Astwrias yn llawn palos, y creigiau unigol tal ychydig oddi ar y tir mawr."}, {"text_idx": "#000035", "text": "Roedd hi\u2019n amser cinio; dyna mae\u2019n debyg pam fod y traeth yn edrych yn wag. roeddwn i wedi clywed gan bobl y farchnad a\u2019r siopau bod llawer mwy o brynu bwyd i\u2019w baratoi gartre."}, {"text_idx": "#000041", "text": "Inni, mae\u2019r ansicrwydd yngly\u0302n a\u0302 phryd a sut gawn ni fynd yn o\u0302l i Astwrias yn rhoi stop ar bopeth, mae hynny\u2019n sicr. Er bod llywodraeth Sbaen yn awr wedi cyhoeddi caniatad i ddinasyddion y DG fynd yno, dyw llywodraeth San Steffan yn dal i ddweud na ddylid teithio dramor o gwbl, a\u2019r cwmni llongau heb gyhoeddi dyddiad ailddechrau hwylio, na faint o bobl fydd yn cael mynd ar bob llong, na faint o fordeithiau fydd."}, {"text_idx": "#000044", "text": "Angladd yn Nhymor y Gofid"}, {"text_idx": "#000046", "text": "Yr arfer fan hyn yw bod holl drigolion y pentref, a\u2019r pentrefi cyfagos, yn dod i angladd. Nid heddiw. Oherwydd y coronoafirws, dim ond 15 sy\u2019n gallu bod yn yr eglwys, felly bydd y cymdogion eraill yn sefyll tu allan, bob yn 2 fetr ar hyd yr heol."}, {"text_idx": "#000048", "text": "Ni allaf fod yno heddiw i sefyll wrth ochr yr heol, ond byddaf yn ei gweld hi yn fy meddwl bob tro y byddaf yn cerdded lonydd y pentref."}, {"text_idx": "#000052", "text": "Mae cyffwrdd a\u0302 pherthnasau, a\u0302 chyfeillion, a\u0302 chydnabod, yn rhan o enaid diwylliant Sbaen."}, {"text_idx": "#000055", "text": "Mae hyd yn oed disgwyl iti ymddiheuro os wyt ti wedi methu rhywun ar y ffordd rownd. Bydd colled mawr ar o\u0302l yr arfer hon; yn wir ni allaf ddychmygu bwyyd hebddo. Mewn ffordd, bydd yn fwy anodd na\u2019r cyfnod yn gaeth i\u2019r ty\u0302; mae\u2019r rheolau hyn yn hysbys, a does dim cyfle cwrdd a\u0302 neb. Ond pan fyddwn yn cael ein \u2018rhyddhau\u2019 o\u2019r cwaranti\u0302n, awn yn syth i fewn i rywle lle bydd rhaid i \u2018reolau\u2019 newydd cael eu bathu ar unwaith rhag ofn y daw\u2019r firws yn ei o\u0302l."}, {"text_idx": "#000058", "text": "Colli\u2019r tir, a cholli\u2019r lluarth. Colli\u2019r cymdogion, colli\u2019r blodau. Colli\u2019r creigiau, colli\u2019r gwanwyn."}, {"text_idx": "#000062", "text": "Pe bawn i yno nawr, byddwn yn eistedd ar y teras ac yn syllu ar y mynydd yn ceisio gweld a yw\u2019r da byw wedi mynd lan eto. Byddwn ni wedi bwyta hanner cynnwys y rhewgell a\u2019r jarau cadw \u2013 dyna yw eu pwrpas nhw, wedi\u2019r cyfan."}]