[{"text_idx": "#000001", "text": "Ochr yn ochr a\u0302\u2019n prif amcan ar gyfer y coetir o adael i natur ddilyn ei thrywydd ei hun, mae gennym amcan i gynyddu gorchudd coed, yng nghyd-destun datgoedwigo hanesyddol y safle. Mae pellter y rhan fwyaf o\u2019r safle oddi wrth goed brodorol presennol a gorchudd daear o haenau matiog o wellt y gweunydd (Molinia caerulea), yn golygu nad yw\u2019n bosib dibynnu\u2019n llwyr ar adfywio naturiol. Hyd yn oed yn yr ardaloedd isaf, ger coetir brodorol, nid oedd adfywiad naturiol yn datblygu mewn ardaloedd o redyn nad oedd wedi ei bori ers dros 25 mlynedd, oherwydd dwysedd ac uchder y rhedyn."}, {"text_idx": "#000002", "text": "A oes gan blannu coed le yn ein dull o\u2019r ymyrraeth lleiaf posibl? Ar y safle hwn, mae penderfyniad i beidio a\u0302 phlannu coed yn benderfyniad i gadw\u2019r safle heb goed, a gellir ystyried hynny yn ymyrraeth. Datgoedwigodd pobl yr ardal, ac mae gan bobl y gallu i adfer gorchudd coed. Bydd bywyd gwyllt yn elwa o ardal fawr o borfa goediog yn yr ucheldir wedi\u2019i chymysgu a\u0302 chynefinoedd eraill. Dyma\u2019r ystyriaethau sy\u2019n llywio ein rhaglen barhaus o blannu ychydig gannoedd o goed bob blwyddyn ar draws y safle."}, {"text_idx": "#000003", "text": "Mae llysysyddion mawr sy\u2019n pori\u2019r dirwedd yn darparu llawer o fuddion, megis adfer rhostir a glaswelltir, datgelu pridd i greu amrywiaeth planhigion ac er budd rhywogaethau anifeiliaid, a darparu diddordeb bywyd gwyllt yn eu rhinwedd eu hunain. Er mwyn parhau a\u0302 buddion pori gyda cheffylau a gwartheg, rydym yn defnyddio technegau plannu coed \u2018Dim Ffensys\u2019, yn seiliedig ar y rhai a arloeswyd gan Steve Watson yng Ngogledd Cymru. Yn gryno, y dulliau yw: defnyddio tir serth i blannu\u2019r goeden allan o gyrraedd pori (coed saber); a phlannu mewn gorchudd llystyfiant amddiffynnol fel eithin. Mae Bwlch Corog yn safle anodd ar gyfer y dulliau hyn, gan nad oes llawer o dir serth, ac nid oes llawer o orchudd amddiffynnol. Rydym wedi plannu rhai coed uwchben ardaloedd serth addas ond bellach rydym wedi rhedeg allan o\u2019r lleoliadau hyn. Yn absenoldeb eithin, rydym wedi defnyddio mieri, llwyni draenen wen a choed wedi cwympo fel gorchudd, ond unwaith eto mae\u2019r rhain yn brin."}, {"text_idx": "#000005", "text": "Felly rydyn ni nawr yn arbrofi a\u0302 dulliau eraill, gan ddefnyddio athroniaeth Steve o ddynwared yr hyn sy\u2019n digwydd ym myd natur, ynghyd ag arsylwi\u2019n agos ar sut mae\u2019r llysysyddion mawr yn ymddwyn. Mae gan y ceffylau eu hoff fannau gyda\u2019r glaswellt gorau, ac maen nhw\u2019n gadael llawer o rannau o\u2019r safle heb eu pori. Mae\u2019r gwartheg yn pori ar draws y rhan fwyaf o\u2019r safle, ond dim ond yn ystod misoedd yr haf y maent yn bresennol pan fydd digon o laswellt. Yn ystod y gaeaf mae\u2019r bygythiad mwyaf i\u2019r coed trwy bori pan mae prinder bwyd arall. Yn ogystal, mae\u2019r llystyfiant talach yn cuddio\u2019r coed yn well yn ystod yr haf. Wrth arsylwi ar yr ardaloedd heb ymyrraeth y ceffylau, fe wnaethom blannu ardal yng ngwanwyn 2020 a dwy ardal arall yn hydref 2020, a hyd yn hyn mae\u2019r rhain wedi goroesi heb eu pori. Y gwanwyn hwn, rydym yn plannu mewn rhai rhannau anghysbell o\u2019r safle sy\u2019n gofyn am daith gerdded hir ar draws y rhostir. Mae\u2019r ardaloedd hyn yn adeiladu ar rai ardaloedd bach o goed brodorol presennol yr ochr arall i\u2019n ffens derfyn."}, {"text_idx": "#000006", "text": "Rhedyn, dim coed yn bresennol \u2013 2018"}, {"text_idx": "#000007", "text": "Rhedyn, ychydig o goed yn bresennol \u2013 2021"}, {"text_idx": "#000008", "text": "Y gwaith arbrofol arall yr ydym yn rhoi cynnig arno yw plannu coed drain i greu gorchudd ar gyfer plannu yn y dyfodol. Unwaith y bydd coeden ddraenen yn ddigon mawr, mae\u2019n bosib plannu rhywogaeth arall o goed ymhlith ei changhennau isaf. Rydym hefyd yn plannu\u2019r drain mewn grwpiau i greu dryslwyn bach i blannu ynddo ynghynt. Dynwareda\u2019r strategaeth hon y broses a nodwyd gan Franz Vera yn ei waith arloesol \u2018Grazing Ecology and Forest History\u2019. Mae Knepp yn darparu crynodeb byr o syniadau Vera a\u2019u hysbrydoliaeth ar gyfer tir gwyllt Knepp. Ac yn benodol ar ro\u0302l drain, gweler y fideo fer hon gyda Franz Vera ar Kneppflix."}, {"text_idx": "#000011", "text": "Mae gan blannu coed mewn tirwedd bori botensial enfawr i adfer natur ar draws y dirwedd. Fel y mae gwaith Steve Watson yn ei ddangos, mae gorchudd y coed yn lleihau eithin a rhedyn, gan ganiata\u0301u i laswellt dyfu rhwng y coed, ac felly mae\u2019n cynyddu maint y borfa ar gyfer da byw. Darpara\u2019r amgylchedd mwy cysgodol gwell amodau lles i\u2019r anifeiliaid ac yn cynyddu eu twf a\u2019u gwytnwch. Mae\u2019r ddadl gyfredol am goed neu ddefaid yn yr ucheldiroedd yn diystyru syniad hanfodol: gallwn gael y coed a\u2019r anifeiliaid pori gyda\u2019i gilydd yn y dirwedd gyda buddion gwirioneddol i ffermio ac i fywyd gwyllt."}]