[{"text_idx": "#000000", "text": "Yn oriau man dydd Mawrth yr 11eg o Ionawr collodd Cymru un o\u2019i meibion mwyaf gwladgarol sef Rhobert ap Steffan."}, {"text_idx": "#000008", "text": "Yng nghanol y 70au cyfarfu ar Faes yr Eisteddfod Genedlaethol yng Nghricieth a\u0302\u2019i wraig Marilyn a fu\u2019n gefn iddo gydol ei oes. Ganwyd iddynt dri o blant, Iestyn, Rhys a Sioned."}, {"text_idx": "#000010", "text": "Rhobert, gyda\u2019r gymuned yn gefn iddo, fu\u2019r ysbrydoliaeth tu o\u0302l i\u2019r prosiect o gomisiynnu Toby a Gideon Petersen i greu cofeb mewn dur i Lywelyn ap Gruffudd Fychan sydd heddiw i\u2019w weld ger olion Castell Llanymddyfri. Llywelyn arweiniodd luoedd Harri\u2019r iv ar gyfeiliorn pan oeddent a\u2019u bryd ar ddal Owain Glyndwr. Ei gosb oedd cael ei ddienyddio ar sgwar y dref ym modd erchyll y cyfnod o grogi, diberfeddu a chwarteru."}, {"text_idx": "#000013", "text": "Wedi ymddeol cymerodd Rhobert ran bwysig yn sefydlu y cylchgrawn Cambria ac fe\u2019i apwyntiwyd yn olygydd rhydd a chyda Henry Jones Davies, oedd ar y pryd yn olygydd a sylfaenydd y cylchgrawn y daeth y syniad o sefydlu gorymdaith Gwyl Ddewi yng Nghaerdydd. Mae\u2019r orymdaith erbyn hyn wedi tyfu gyda chynrychiolwyr o wledydd Celtaidd eraill yn cymeryd rhan. Mae\u2019n cystadlu\u2019n ffafriol a Gorymdaith Padrig Sant yn Nulyn."}, {"text_idx": "#000014", "text": "Gydol ei fywyd gwleidyddol bu gan Rhobert ddiddordeb mawr ym materion y gwledydd Celtaidd. Ymwelodd yn aml a\u0302 Llydaw, Cernyw ac Ynysoedd yr Alban, ble siaredid y Gaeleg, a chadwodd gysylltiadau diwylliannol a hwy. Roedd a\u2019i fryd ar ddychwelyd i\u2019r Wladfa, ac yn 2008 gwireddwyd ei freuddwyd. Trefnodd Mencap Cymru daith gerdded noddedig drwy Dde\u2019r Andes i godi arian i\u2019r elusen. Roedd rhaid i bawb a gymerai ran godi fan leiaf \u00a33,500 ond cododd Rhobert bron i \u00a310,000. Wedi\u2019r daith arhosodd Rhobert yno a chyflwynodd Wyddioniadur Cymru oedd newydd ei gyhoeddi i lyfrgelloedd ac ysgolion fel rhodd i ddangos ei ddiolchgarwch i bobl y Wladfa am ddysgu Cymraeg iddo. Fel hyn y\u2019i dyfynwyd ym mhapur lleol Caerfyrddin."}, {"text_idx": "#000015", "text": "\u201cByddaf yno fel llys gennad answyddogol a byddaf yn ymdrechu i gryfhau\u2019r cysylltiadau rhwng y Wladfa a\u2019r Hen Wlad. Treuliais flwyddyn yn Y Wladfa. Gweithiais ar Estancia fawr (ranch) ger Trefelin wrth droed yr Andes yng Nghwm Hyfryd ac o fewn ychydig fisoedd r\u2019on i\u2019n siarad Cymraeg \u2013 doedd dim dewis gen i, doedd neb yn siarad Saesneg!\u201d"}, {"text_idx": "#000016", "text": "Hyd 2010, ni chollodd Rhobert unwaith, mewn 40 mlynedd y cofio blynyddol ar Ragfyr 11ed yng Nghilmeri am farwolaeth ein tywysog olaf Llewelyn ap Gruffudd laddwyd gan luoedd Saesnig."}, {"text_idx": "#000019", "text": "John Page a Gareth ap Sio\u0302n"}, {"text_idx": "#000020", "text": "\u201cRhobert, gyda\u2019r gymuned yn gefn iddo, fu\u2019r ysbrydoliaeth tu o\u0302l i\u2019r prosiect o gomisiynnu Toby a Gideon Petersen i greu cofeb mewn dur i Llywelyn ap Gruffudd Fychan sydd heddiw i\u2019w weld ger olion Castell Llanymddyfri. \u201c"}]