[{"text_idx": "#000000", "text": "Mae gan bobl sydd ag endometriosis fywyd straenus yn aml. Mae\u2019r rheswm dros hyn yn amlwg pan fyddwn ni\u2019n edrych ar sut mae pobl wedi esblygu i ymdopi gyda\u2019r gofynion yn ein hamgylchedd."}, {"text_idx": "#000001", "text": "Rydyn ni\u2019n profi straen pan na fydd yr adnoddau sydd ar gael yn ddigon i ddelio a\u0302 bygythiad posib."}, {"text_idx": "#000002", "text": "Mae pobl wedi esblygu i ganfod bygythiadau yn ein hamgylchedd."}, {"text_idx": "#000003", "text": "Mae pobl sydd ag endometriosis yn wynebu llawer o ofynion yn eu bywyd bob dydd. Gallai unrhyw beth, o darfiad bach i fywyd bob dydd a gaiff ei achosi gan y clefyd, i symptomau a phoen mwy difrifol, deimlo fel fel peryglon o dan yr amgylchiadau cywir. Gallai hyd yn oed yr her o benderfynu ar y lefel a\u2019r math cywir o ofal ar gyfer y symptomau wrth i\u2019r clefyd ddatblygu gael ei hystyried fel bygythiad os nad ydyn ni\u2019n teimlo\u2019n barod i wneud y penderfyniadau hynny."}, {"text_idx": "#000004", "text": "Beth sy\u2019n cyfri fel bygythiad?"}, {"text_idx": "#000005", "text": "Pan fydd rhywbeth yn digwydd yn ein bywyd ac rydyn ni\u2019n gofyn i\u2019n hunain yn anymwybodol \u201cAllai\u2019r digwyddiad yma fygwth fy lles?\u201d. Bydd yr ateb yn dibynnu ar:"}, {"text_idx": "#000006", "text": "Mae digwyddiadau sy\u2019n negyddol, ar fin digwydd, sy\u2019n anrhagweladwy neu\u2019n afreolus, oll yn ei gwneud hi\u2019n fwy tebygol y byddwn ni\u2019n ystyried digwyddiad fel bygythiad.\nMae pobl sydd, drwy eu natur neu eu hamgylchiadau, yn fwy pryderus neu besimistaidd yn fwy tebygol o weld digwyddiad fel bygythiad.\nPryderon neu straen arall mewn bywyd\nMae cael pryderon neu straen arall ar yr un pryd yn golygu bod digwyddiad a allai fod yn iawn ar ei ben ei hunan, yn cael ei ystyried fel bygythiad. Yn anffodus, mae hyn yn golygu y mwyaf o straen rydyn ni\u2019n ei deimlo, y mwyaf tebygol rydyn ni o deimlo ymateb straen pan fyddwn yn wynebu gofynion newydd."}, {"text_idx": "#000007", "text": "Mae llawer o\u2019r gofynion mae pobl ag endometriosis yn eu hwynebu yn beryglus i\u2019w llesiant. Mae symptomau negyddol anrhagweladwy ac afreolus, pwysau ychwanegol ar fywyd bob dydd o ganlyniad i\u2019r clefyd, ac effeithiau ar iechyd meddwl o fyw gyda chyflwr cronig oll yn cyfrannu at fygythiadau yn eu hamgylchedd. Pan nad ydyn ni\u2019n ystyried digwyddiad fel bygythiad, yna ni chaiff y broses ymdopi ei sbarduno."}, {"text_idx": "#000008", "text": "Mae pobl hefyd wedi esblygu i fod yn ddyfeisgar gyda\u2019n hadnoddau."}, {"text_idx": "#000009", "text": "Pan fydd bygythiad yn ymddangos yn ein hamgylchedd, rydyn ni\u2019n dechrau chwilio am ffyrdd o\u2019i reoli. Rydyn ni\u2019n edrych i weld beth sydd ar gael i ni \u2013 hynny yw, ein hadnoddau."}, {"text_idx": "#000010", "text": "Mae bygythiadau\u2019n cynnwys unrhyw beth a allai effeithio ar ein llesiant. Adnoddau yw\u2019r hyn sydd ganddon ni i ymdrin ag unrhyw fygythiadau rydyn ni\u2019n eu hwynebu."}, {"text_idx": "#000011", "text": "Beth sy\u2019n cyfrif fel bygythiad?"}, {"text_idx": "#000012", "text": "Pan fydd bygythiad yn digwydd yn ein hamgylchedd, rydyn ni\u2019n gofyn i\u2019n hunain \u201cOes gen i\u2019r adnoddau ymdopi i ddelio gyda\u2019r bygythiad yma?\u201d Mae\u2019r ateb i\u2019r cwestiwn yma\u2019n dibynnu ar sawl ffactor."}, {"text_idx": "#000013", "text": "Mae bod ag adnoddau fel arian, gwybodaeth neu iechyd da yn gwneud ymdopi a\u0302 bygythiadau yn haws.\nMae bod yn fwy optimistaidd a gwydn yn ei gwneud hi\u2019n haws ymdopi a\u0302 bygythiadau\nMae osgoi bygythiadau yn ei gwneud hi\u2019n anodd eu rheoli, gan nad ydyn nhw\u2019n cael eu hwynebu; ar y llaw arall, bydd gwybod neu ddysgu llawer o strategaethau ymdopi yn ein helpu ni i deimlo fel pe bai ganddon ni\u2019r adnoddau i ymdopi\nMae bod a\u0302 phobl rydyn ni\u2019n ymddiried ynddyn nhw, sy\u2019n dangos cariad a dealltwriaeth tuag aton ni, ac sy\u2019n rhoi cyngor a chefnogaeth ymarferol i ni hefyd yn ei gwneud hi\u2019n haws i ni deimlo fel pe bai ganddon ni\u2019r adnoddau i ymdopi a\u0302 sefyllfa. Gallwch ddarllen mwy am feithrin empathi yma."}, {"text_idx": "#000014", "text": "Pan fyddwn ni\u2019n nodi digwyddiad fel bygythiad, ein natur yw sbarduno\u2019r broses ymdopi. Os ydyn ni\u2019n teimlo bod digon o adnoddau ymdopi ganddon ni i ddelio a\u0302\u2019r bygythiad a achosir gan y gofynion yn ein hamgylchedd, byddwn ni\u2019n osgoi ymatebion straen."}, {"text_idx": "#000015", "text": "Beth os nad oes gennych chi\u2019r holl adnoddau sydd eu hangen arnoch chi?"}, {"text_idx": "#000016", "text": "Rydyn ni\u2019n profi straen pan na allwn ni gael cydbwysedd rhwng y pethau rydyn ni\u2019n eu hystyried fel bygythiadau a\u2019r adnoddau sydd ganddon ni ar gyfer delio a\u0302 nhw."}, {"text_idx": "#000017", "text": "Pan fo cydbwysedd rhwng maint neu natur y bygythiad a\u2019r adnoddau ymdopi sydd ar gael, yna byddwn ni\u2019n profi ymatebion straen."}, {"text_idx": "#000018", "text": "Yn aml, mae pobl sydd ag endometriosis yn bron o rai adnoddau sydd eu hangen arnyn nhw i reoli\u2019r holl fygythiadau a achosir gan y clefyd. Maen nhw\u2019n nodi llawer o\u2019r teimladau, symptomau a phroblemau ymddygiadol sy\u2019n gysylltiedig a\u0302 straen (e.e. yfed yn ormodol neu orfwyta) ynghyd a\u0302\u2019r effeithiau corfforol a meddyliol sydd eisoes yn cael eu hachosi gan eu clefyd."}, {"text_idx": "#000019", "text": "Bylchau mewn gwybodaeth am endometriosis\nMae llawer o gamdybiaethau am endometriosis, a chyngor sy\u2019n gwrthddweud ei gilydd ac sy\u2019n gamarweiniol. Mae diffyg dealltwriaeth o endometriosis ymhlith y cyhoedd, ynghyd a\u0302 rhai gweithwyr iechyd proffesiynol.\nDiffyg cefnogaeth gan deulu a ffrindiau\nYn aml, mae pobl ag endometriosis yn stopio dweud wrth bobl eraill am eu clefyd ac yn dechrau osgoi sefyllfaoedd cymdeithasol neu bobl eraill gan ei bod yn mynd yn rhy anodd ceisio egluro eu cyflwr anweledig i eraill\nGall pobl ag endometriosis brofi tarfiad i\u2019w bywyd gwaith gan y symptomau, a all arwain at straen. Yn yr un modd, os yw\u2019r symptomau mor wael nes nad oes modd i chi weithio o gwbl, efallai y byddwch chi\u2019n profi pryderon ariannol."}, {"text_idx": "#000020", "text": "Mae gormod o ymatebion straen posib i\u2019w rhestru, ond dyma rai:"}, {"text_idx": "#000021", "text": "teimlo\u2019n bryderus, yn nerfus, yn ofnus neu\u2019n drist, yn ddigalon ac yn siomedig\nsymptomau corfforol fel anadlu panig, poen yn y frest, cyfog a chrampiau stumog\nproblemau gyda chanolbwyntio, talu sylw neu gysgu"}, {"text_idx": "#000022", "text": "Mae llawer o ffyrdd o hybu adnoddau ymdopi er mwyn lleihau profiad o ymatebion straen. Dyma rai o\u2019r ffyrdd y mae pobl ag endometriosis yn nodi eu bod yn eu defnyddio\u2019n aml."}, {"text_idx": "#000023", "text": "Strategaethau i reoli gofynion yn uniongyrchol"}, {"text_idx": "#000024", "text": "Trefnu gweithgareddau ysgol, gwaith neu gymdeithasol i osgoi adegau pan fydd y symptomau ar eu gwaethaf\nLliniaru poen gan ddefnyddio poenliniarwyr, ymlacio neu reoli deiet\nCeisio cefnogaeth gymdeithasol gan ffrindiau a theulu\nCynnal eu hymchwil eu hunain ar y rhyngrwyd i ddeall yn well, ac i ddod o hyd i esboniadau sy\u2019n gweithio iddyn nhw"}, {"text_idx": "#000025", "text": "Strategaethau i reoli\u2019r emosiynau a achosir gan y gofynion"}, {"text_idx": "#000026", "text": "Ail-fframio meddyliau am y cyflwr i dderbyn a dysgu byw gydag e\nSiarad gyda\u2019u hunain er mwyn annog a thawelu eu meddwl eu hunain\nCeisio gweld y pethau cadarnhaol"}, {"text_idx": "#000027", "text": "Strategaethau i ddod o hyd i bobl eraill sy\u2019n profi endometriosis"}, {"text_idx": "#000028", "text": "Un o\u2019r ffyrdd gorau o reoli\u2019r pwysau a achosir gan endometriosis yw cwrdd a\u0302 phobl eraill sy\u2019n profi\u2019r un cyflwr. Gall pobl ddysgu am y cyflwr a rhannu gydag eraill mewn ffordd sy\u2019n gallu eu helpu i reoli\u2019r ffordd maen nhw\u2019n gweld y bygythiadau a achosir gan eu clefyd, a hefyd eu gallu i ymdopi ag e (gyda mwy o adnoddau)."}, {"text_idx": "#000029", "text": "Mae\u2019r safbwyntiau cleifion yn dod o gyfweliadau a\u0302 chleifion endometriosis ac arolwg 2018"}, {"text_idx": "#000030", "text": "Mae gwaith ty\u0302\u2019n mynd drwy\u2019r ffenest. Mae\u2019n ormod. Ond yna, mae ty\u0302 anniben yn achosi mwy o straen.\nDw i\u2019n meddwl ei fod yn wirioneddol bwysig parhau i godi ymwybyddiaeth am hyn. Mae endometriosis yn effeithio ar bobl yn wahanol iawn.\nMae\u2019n dod yn rhyw fath o broffwydoliaeth hunangyflawnol, fel cylch lle y mwyaf pryderus ac isel rwyt ti\u2019n mynd, y mwyaf o boen rwyt ti ynddo."}, {"text_idx": "#000031", "text": "Mae gwaith ty\u0302\u2019n mynd drwy\u2019r ffenest. Mae\u2019n ormod. Ond yna, mae ty\u0302 anniben yn achosi mwy o straen."}, {"text_idx": "#000032", "text": "Dw i\u2019n meddwl ei fod yn wirioneddol bwysig parhau i godi ymwybyddiaeth am hyn. Mae endometriosis yn effeithio ar bobl yn wahanol iawn."}, {"text_idx": "#000033", "text": "Mae\u2019n dod yn rhyw fath o broffwydoliaeth hunangyflawnol, fel cylch lle y mwyaf pryderus ac isel rwyt ti\u2019n mynd, y mwyaf o boen rwyt ti ynddo."}, {"text_idx": "#000034", "text": "Oes grw\u0302p cymorth endometriosis yn fy ardal leol?\nA all endometriosis effeithio ar eich iechyd meddwl?\nSut galla i gael fy nheulu a fy ffrindiau i ddeall sut rwy\u2019n teimlo?"}, {"text_idx": "#000037", "text": "Mae\u2019r EndoWaliau yno i roi gwybod i\u2019r rhai sy\u2019n dioddef ag endometriosis nad ydyn nhw ar eu pennau eu hunain."}, {"text_idx": "#000038", "text": "Er ei bod hi\u2019n wir bod llawer o fenywod sydd ag endometriosis yn dioddef mislifau poenus, mae\u2019n gamsyniad cyffredin mai dyna\u2019r oll yw endometriosis."}, {"text_idx": "#000040", "text": "Tybed oes gen i endometriosis?\nPam ei bod hi\u2019n cymryd mor hir i gael diagnosis o endometriosis?"}, {"text_idx": "#000041", "text": "Pam ei bod hi\u2019n cymryd mor hir i gael diagnosis o endometriosis?"}]