[{"text_idx": "#000002", "text": "Mae M-SParc yn rhan allweddol o ffocws carbon isel Gogledd Cymru, gan gysylltu a\u0302 datblygiadau cyffrous sy\u2019n digwydd ar \u2018Ynys Ynni\u2019 Ynys Mo\u0302n, ac ar draws Gogledd Cymru. Ni yw\u2019r bwrlwm yng nghanol y gweithgaredd hwn, gan roi ein hunain a\u2019n cwmni\u0308au tenantiaid wrth galon datblygiadau newydd a chyffrous."}, {"text_idx": "#000003", "text": "Sefydlwyd ti\u0302m Egni yn 2021 i ddarparu cymorth arbenigol yn y sector carbon isel ac i fanteisio ar yr ystod eang o gyfleoedd yn y sector hwn ar draws Gogledd Cymru. Mae\u2019r ti\u0302m yn gweithio ar draws ystod o brosiectau o gefnogi\u2019r sector ynni gwynt ar y mo\u0302r i niwclear newydd, o gynghori cwmni\u0308au ar sut i leihau eu ho\u0302l troed carbon i gynllunio sut i gyrraedd sero net erbyn 2030! Mae ti\u0302m Egni yn frwd dros greu Cymru fwy cynaliadwy drwy helpu\u2019r amgylchedd a sicrhau ein bod ni i gyd yn cyrraedd ein hymrwymiadau sero net a thrwy greu cyfleoedd cyffrous newydd ar draws y sector carbon isel yng ngogledd Cymru."}, {"text_idx": "#000004", "text": "Arloesi ar gyfer yr Amgylchedd"}, {"text_idx": "#000005", "text": "Anelu at fod yn gwmni Net-Zero erbyn 2030"}, {"text_idx": "#000009", "text": "Mae Debbie yn angerddol am Ynni Carbon Isel a sut y gall datblygiadau a chyfleoedd lleol yn y sector hwn helpu\u2019r amgylchedd, y busnesau lleol a\u2019r gymuned."}, {"text_idx": "#000011", "text": "Mae Rhodri Daniel yn aelod o di\u0302m Carbon Isel M-SParc, sy\u2019n cefnogi datblygiadau newydd yn y rhanbarth, gan ysgogi\u2019r economi werdd a\u2019i chadwyn gyflenwi ehangach. Mae ganddo MSc mewn Cemeg o Brifysgol Bristol, ac mae wedi treulio 10 mlynedd yn y byd academaidd a diwydiant (heblaw am gyfnod o dair blynedd yn teithio\u2019r byd mewn band roc!). Mae gan Rhodri brofiad helaeth o arwain prosiectau, gyda ffocws arbennig ar y sector carbon isel, ac mae\u2019n dod a\u0302 sgiliau rheoli prosiect ac ysgrifennu cynigion rhagorol i\u2019r ti\u0302m."}, {"text_idx": "#000013", "text": "Rydym yn gefnogol i nifer o brosiectau lleol a rhanbarthol ac yn gweithio\u2019n frwd i\u2019w helpu i symud ymlaen lle bo modd.\nMae rhai datblygwyr prosiect ffrwd lanw Morlais yn elwa o ofod swyddfa yma yn M-SParc.\nRydym wedi gweithio i ddatblygu nifer o gyfleoedd i gefnogi prosiect Minesto.\nMae gan M-SParc gysylltiadau cryf a\u0302 rhagoriaeth academaidd mewn ymchwil ac arloesi ynni adnewyddadwy morol ym Mhrifysgol Bangor."}, {"text_idx": "#000014", "text": "M-SParc yw\u2019r corff atebol ac ysgrifenyddiaeth ar gyfer y Gynghrair Ynni ar y Mo\u0302r ac mae\u2019n gweithio\u2019n agos gyda datblygwyr lleol.\nRydym yn cefnogi EnBW BP gyda gofod swyddfa yn M-SParc ac yn eu cysylltu a\u0302 chysylltiadau cadwyn gyflenwi leol.\nMae ein ti\u0302m yn gweithio\u2019n galed i ddatblygu Cyfleoedd RWE trwy Awel Y Mor."}, {"text_idx": "#000017", "text": "Mae M-SParc yn gweithio\u2019n galed i gefnogi cyfleoedd cadwyn gyflenwi a sgiliau ar gyfer prosiectau lleol, ac yn ddiweddar mae wedi gosod 30kW ar do\u2019r adeilad yn ychwanegol at ein capasiti solar blaenorol ar y safle.\nRydym yn aelodau o Grw\u0302p Cyswllt Cymunedol ar gyfer Prosiect Fferm Solar Porth Wen.\nMae gan M-SParc gysylltiadau a\u0302 nifer o gyfleoedd Ymchwil ac Arloesi sy\u2019n ymwneud ag effeithlonrwydd pw\u0302er solar."}, {"text_idx": "#000018", "text": "Mae gan M-SParc gysylltiadau a\u0302 nifer o gyfleoedd Ymchwil ac Arloesi sy\u2019n ymwneud ag effeithlonrwydd pw\u0302er solar."}, {"text_idx": "#000019", "text": "Mae gennym bartneriaethau cryf gyda grwpiau lleol, gan gynnwys awdurdodau tai, i gefnogi uchelgeisiau datgarboneiddio ehangach ar draws y rhanbarth.\nMae M-SParc yn gweithio gyda Grw\u0302p Cynefin i ddatgarboneiddio tai cymdeithasol.\nRydym yn archwilio\u2019r posibilrwydd o ddatblygu ty\u0302 Ymchwil, Datblygu ac Arloesi Carbon Isel ger ein safle.\nRydym yn gweithio tuag at ein huchelgeisiau o fod yn Sero Net erbyn 2030, gan ddod yn Barc Gwyddoniaeth Sero Net cyntaf Cymru!"}, {"text_idx": "#000020", "text": "Rydym wedi ymrwymo llawer o adnoddau i gynnig adolygiadau carbon isel i gwmni\u0308au ar draws y rhanbarth i\u2019w helpu i ddeall eu ho\u0302l troed carbon.\nMae gan M-SParc arbenigedd sylweddol yn ein ti\u0302m Carbon Isel i gynnal Asesiadau Cylch Oes.\nMae gennym gysylltiadau cynaliadwyedd ehangach trwy ein gwerthoedd Cefnogi Busnes, gwaith Sgiliau a\u2019r Iaith Gymraeg."}, {"text_idx": "#000021", "text": "Mae Arc Niwclear y Gogledd Orllewin \u2013 NWNA \u2013 yn glwstwr sector niwclear unigryw \u2013 sy\u2019n rhychwantu Gogledd Lloegr a Gogledd Cymru. Ymgorffori\u2019r holl gyfleusterau a galluoedd ar draws y cylch bywyd niwclear cyfan o danwydd, i gynhyrchu ynni, rheoli gwastraff a datgomisiynu. Mae NWNA yn unigryw yn y DU ac yn cael ei chydnabod yn eang fel system niwclear o\u2019r radd flaenaf, hunangynhwysol, o un pen i\u2019r llall o fewn daearyddiaeth gryno iawn.\nEin gweledigaeth yw bod clwstwr niwclear NWNA yn darparu ynni cynaliadwy, gla\u0302n i genhedloedd y DU ac yn cefnogi swyddi lleol gwerth uchel, bywoliaeth a thwf busnes yn rhai o\u2019i leoedd mwyaf difreintiedig."}, {"text_idx": "#000022", "text": "Mae\u2019r Gynghrair Ynni ar y Mo\u0302r yn glwstwr cadwyn cyflenwi ynni ar y mo\u0302r sydd newydd ei sefydlu ar gyfer rhanbarth Gogledd Cymru a Gogledd Orllewin y DU.\nMae\u2019r Gynghrair yn gasgliad o bartneriaid cyhoeddus a phreifat sy\u2019n gweithio gyda\u2019i gilydd o dan un ymbare\u0301l, i hyrwyddo cyfranogiad ehangach mewn gwynt ar y mo\u0302r a sectorau ynni carbon isel eraill.\nMae\u2019r clwstwr yn cynnwys tri phrif \u2018is-ranbarth\u2019: Gogledd Cymru, Glannau Mersi a Cumbria, ond mae ei ddull gweithredu rhad ac am ddim a chynhwysol yn golygu y croesewir ymgysylltu ar draws ystod o dechnolegau a lleoliadau. Mae\u2019r clwstwr wedi\u2019i gysylltu\u2019n uniongyrchol ag ymrwymiadau a wnaed rhwng Llywodraeth y DU a Diwydiant yn 2019 ac fe\u2019i sefydlwyd fel rhan o Fargen Sector Ynni Gwynt ar y Mo\u0302r y DU."}, {"text_idx": "#000023", "text": "\u2013 Beth yw cyllid gwyrdd? "}, {"text_idx": "#000024", "text": "Mae cymaint o opsiynau i fuddsoddi mewn technoleg adnewyddadwy neu ddatblygiadau cynaliadwyedd. Bydd hyn yn helpu i dorri biliau ynni a chynyddu eich rhinweddau amgylcheddol."}, {"text_idx": "#000025", "text": "Mae hyn yn dod ar gael yn gynyddol trwy lu o gynlluniau ariannu."}, {"text_idx": "#000026", "text": "Yn y gweminar hwn bydd yn cymryd plymio dwfn i fyd Cyllid Gwyrdd!"}, {"text_idx": "#000027", "text": "Beth yw o\u0302l troed carbon?"}, {"text_idx": "#000028", "text": "Dull o gyfrifo allyriadau carbon cynnyrch neu wasanaeth yw o\u0302l troed carbon. Mae hyn yn cynnwys yr allyriadau uniongyrchol o danwydd ffosil, y trydan a ddefnyddir i bweru adeiladau a\u2019r effeithiau sy\u2019n digwydd drwy\u2019r holl gadwyn gyflenwi. Mae cynnal asesiad cylch bywyd i ganfod eich o\u0302l troed carbon."}, {"text_idx": "#000029", "text": "12 piler o Nadolig carbon isel"}, {"text_idx": "#000030", "text": "Mae Gogledd Cymru yn gartref i bopeth sydd ei angen arnom i gyrraedd Sero Net; rydym yn arloesol, mae gennym bobl ac adnoddau naturiol a\u2019r cwmni\u0308au i\u2019w gyflawni! Dewch i glywed mwy am y pethau anhygoel sy\u2019n digwydd yn y rhanbarth a sut y gallwch chi gymryd rhan!"}, {"text_idx": "#000032", "text": "Bu M-SParc, mewn cydweithrediad a\u0302 Perago, cwmni ymgynghori digidol yn Ne Cymru, yn cefnogi\u2019r Ganolfan Gwasanaethau Cyhoeddus Digidol (CDPS) gyda phrosiect Tech Net Zero. Nod y prosiect oedd edrych ar sut y gallai technoleg ddigidol yn y sector cyhoeddus helpu Cymru i gyrraedd Sero Net erbyn 2050 a thros ddarganfod 12 wythnos cynhaliwyd amrywiaeth o ymchwil desg a chyfweliadau a\u0302 rhanddeiliaid, gan arwain at 6 argymhelliad allweddol (gweler ar y chwith).Dysgwch fwy yma!"}, {"text_idx": "#000033", "text": "Mae Amaethyddiaeth 4.0 yma, ac mae\u2019n llawn heriau a chyfleoedd i\u2019r sector. Arweiniwyd prosiect Green Eagle gan M-SParc a dau gwmni tenant, Fortytwoable ac Aerialworx gan arddangos sut y gall Deallusrwydd Artiffisial (AI), gweledigaeth gyfrifiadurol a thechnoleg dronau ddatgarboneiddio technegau ffermio. Cynhaliodd y Ti\u0302m Carbon Isel asesiad cylch bywyd ar y dronau i asesu\u2019r potensial i arbed carbon o\u2019i gymharu a\u0302 dulliau ffermio traddodiadol (rydym yn falch o ddweud ei fod yn ffafriol!)"}, {"text_idx": "#000034", "text": "Prosiect ar y cyd rhwng Mona Dairy, adran BioGyfansoddion (Prifysgol Bangor) a Pharc Gwyddoniaeth Menai (M-SParc), i ddatblygu dealltwriaeth fanwl o\u2019r allyriadau carbon sy\u2019n gysylltiedig a\u0302 Mona Dairy trwy ddatblygu asesiad cylch bywyd manwl.Mae angen modelu ac allbynnau asesu cylch bywyd i danategu cynlluniau ar gyfer twf economaidd cynaliadwy drwy ddarparu data perfformiad a aseswyd yn annibynnol a thystiolaeth i gefnogi hawliadau allyriadau carbon. Bydd y prosiect hwn yn cefnogi optimeiddio a datblygu methodoleg ACT a fydd yn arwain at dwf gwyrdd i\u2019r llaethdy gyda chynaliadwyedd a buddion lleol yn ganolog iddo."}, {"text_idx": "#000035", "text": "Er mwyn cefnogi busnesau Cymru, mae angen dealltwriaeth glir ar Fanc Datblygu Cymru o gyfleoedd datgarboneiddio, y manteision cymharol, y costau, y risgiau a\u2019r amcangyfrifon o arbedion, er mwyn sicrhau eu bod yn gallu darparu\u2019r cymorth a\u2019r arweiniad cywir i\u2019r gymuned fusnes yng Nghymru."}, {"text_idx": "#000036", "text": "Yn yr adroddiad hwnmae M-SParc wedi dewis y technolegau a\u2019r gosodiadau canlynol fel y mesurau mwyaf priodol y dylai busnesau Cymru eu hystyried ar gyfer prosiectau Cyllid Gwyrdd gyda Banc Datblygu Cymru. Daw\u2019r wybodaeth o ymchwil helaeth a chyfweliadau gyda chwmni\u0308au sy\u2019n gweithredu o fewn eu maes arbenigedd penodol."}, {"text_idx": "#000037", "text": "Yn 2022 roedd y ti\u0302m carbon isel yn rhoi cymorth i sefydliadau yn ardal Conwy i asesu allyriadau carbon ac i wneud argymhellion ar sut i leihau o\u0302l troed carbon. Roedd hwn am ddim i bawb a gymerodd ran gyda\u2019r fantais ychwanegol o grant carbon isel i\u2019w wario ar fesurau a fyddai\u2019n helpu i leihau allyriadau carbon. Aseswyd olion traed carbon gennym drwy ddilyn y fethodoleg Protocol Nwyon Ty\u0302 Gwydr i asesu allyriadau cwmpas 1 2 a 3. Cynhaliwyd cyfanswm o 12 asesiad ar gyfer ystod amrywiol o fusnesau o\u2019r diwydiannau lletygarwch, hamdden a chreadigol i enwi dim ond rhai."}, {"text_idx": "#000038", "text": "Mae sawl aelod o di\u0302m M-SParc wedi cynnal gweithdy Llythrennedd Carbon. Nod hyn yw codi ymwybyddiaeth o newid hinsawdd a darparu diwrnod o hyfforddiant ar newid hinsawdd i bob cyfranogwr. Rydym wedi cyflwyno ein cais am M-SParc i fod yn sefydliad Carbon Llythrennog. Rydym hefyd yn paratoi maes llafur hyfforddi i gyflwyno Hyfforddiant Carbon yn fewnol a\u2019n nod yw cael hwn wedi\u2019i achredu fel hyfforddiant Llythrennedd Carbon."}, {"text_idx": "#000039", "text": "Un o\u2019n huchelgais allweddol ni yw dod yn barc gwyddoniaeth Net Sero cyntaf Cymru ac efallai\u2019r DU drwy gyflawni ein hymrwymiad Net Sero erbyn 2030. Rydym wedi comisiynu rhai o\u2019n tenantiaid i\u2019n helpu i fapio ein ho\u0302l troed carbon a mapio\u2019r capasiti cynhyrchu adnewyddadwy ar y safle sydd ei angen i bweru\u2019r safle."}, {"text_idx": "#000040", "text": "Ar gyfer M-SParc, mae dod yn Net Zero erbyn 2030 yn egwyddor flaenllaw, ac egwyddor graidd arall yw dod a\u0302\u2019n cymuned o 52 o gwmni\u0308au gyda ni ar y daith hon. Rydym am gael ein hadnabod ar draws y rhanbarth fel arloeswyr yn y maes ac ysbrydoli sefydliadau a chymunedau ledled Cymru i gyrraedd niwtraliaeth garbon."}, {"text_idx": "#000041", "text": "Rydym wedi cynnal adolygiadau rhagarweiniol gyda dau gwmni tenant (Viridian Consultants, Baileys a Partners) i gael dealltwriaeth gychwynnol o\u2019r her sydd o\u2019n blaenau. Yn yr adolygiad cyntaf, fe wnaethom gyfrifo ein defnydd ynni blynyddol ar draws y safle, gan fanylu ar yr amrywiadau blynyddol a thymhorol fel y bo\u2019n briodol, yn ogystal ag ymchwilio i ffyrdd o gynyddu effeithlonrwydd, lleihau\u2019r galw am ynni, a disodli systemau gwresogi/oeri gyda systemau trydan di-garbon."}, {"text_idx": "#000042", "text": "Roedd yr ail adolygiad yn ymchwilio i\u2019n hallyriadau cwmpas 1 a 2 ac yn gwerthuso technolegau cynhyrchu ynni adnewyddadwy a allai fodloni ein galw am ynni heb allyrru C02, megis treulwyr PV/Gwynt/Anaerobig ar y safle a thechnolegau arloesol sy\u2019n dod i\u2019r amlwg."}, {"text_idx": "#000043", "text": "Mae cyfradd allyriadau cwmpas 1 presennol M-SParc o 55,066 kg o CO2 yn deillio o systemau gwresogi nwy a dw\u0302r poeth. Nwy yw\u2019r rhan fwyaf o\u2019r carbon a ollyngir y flwyddyn gan M-SParc. Felly, trosglwyddo o systemau nwy i systemau sy\u2019n defnyddio trydan ddylai fod yn flaenoriaeth er mwyn cyrraedd ein targedau carbon. Ein nod yw dileu ein hallyriadau Cwmpas 1 yn llwyr erbyn y flwyddyn 2026."}, {"text_idx": "#000044", "text": "Mae Prifysgol Bangor, gweithredwyr M-SParc, yn aelod o gonsortiwm o brifysgolion Prydain sydd a\u0302 chytundeb bargeinio ar y cyd gyda darparwyr trydan i dalu premiwm am y sicrwydd y bydd yr holl drydan a ddarperir i\u2019r prifysgolion yn dod o ffynonellau adnewyddadwy 100%.60 Felly, ni fyddai gan M-SParc unrhyw allyriadau cwmpas 2 cysylltiedig. Fodd bynnag, mae ffynonellau ynni adnewyddadwy pellach ar y safle yn cael eu cynllunio i wrthbwyso allyriadau cwmpas 1 a 3. Ar hyn o bryd mae gennym 100 kW o gynhyrchu PV ar y safle, gyda chynlluniau pellach yn cael eu datblygu."}, {"text_idx": "#000045", "text": "Amcangyfrifir bod allyriadau Cwmpas 3 yn 9,144 kg o CO2 y flwyddyn (ym mis Chwefror 2022). Proses barhaus i gyfrifo cyfanswm yr allyriadau Cwmpas 3."}, {"text_idx": "#000046", "text": "Er mwyn lleihau allyriadau Cwmpas 3 yn M-SParc, ein nod yw;"}, {"text_idx": "#000047", "text": "Ymgysylltu a\u0302 chyflenwyr i sicrhau bod yr holl gyflenwadau yn dod o ffynonellau ecogyfeillgar a charbon isel. Neu ffafrio cyflenwyr newydd, ecolegol gynaliadwy.\nYmgysylltu a\u0302 thenantiaid M-SParc trwy addysg, cydweithredu a chymhellion i annog mesurau lleihau carbon yn eu gweithrediadau eu hunain.\nDadansoddi\u2019r gwastraff gweithredol yn M-SParc ac ailasesu arferion ailgylchu."}, {"text_idx": "#000048", "text": "Mae pwyntiau gwefru cerbydau trydan ar gael yn M-SParc ac er yr anogir disodli cerbydau petrol a diesel a\u0302 cherbydau trydan, nid yw\u2019r newid hwn yn rhywbeth y gellir ei wneud yn orfodol ar gyfer cerbydau personol staff. Un opsiwn olaf i sicrhau bod M-SParc yn gwmni di-garbon net yw prynu gwrthbwyso carbon, buddsoddi mewn prosiectau lleihau carbon a chymhwyso\u2019r gostyngiadau mewn carbon i gyfraddau allyriadau M-SParc."}, {"text_idx": "#000049", "text": "Allyriadau Cwmpas 3 fydd yr anoddaf i\u2019w dileu\u2019n gyfan gwbl, credwn y bydd hon yn broses ailadroddus gyda llawer o rwystrau ar hyd y ffordd y bydd angen eu goresgyn. Bydd angen monitro ein cynnydd yn fisol, gan adrodd yn fewnol ar ein hallyriadau. Rydym hefyd yn anelu at wneud y daith hon yn dryloyw, gan ysbrydoli hyder ac atebolrwydd i sefydliadau eraill ar draws y rhanbarth a thu hwnt."}, {"text_idx": "#000050", "text": "Yn ddiweddar lansiwyd ein hymgyrch \u2018Diffodd-SParc\u2019 (\u2018diffodd y sbarc\u2019), i helpu i leihau ein defnydd o ynni, costau ynni ac allyriadau carbon."}, {"text_idx": "#000051", "text": "Gan weithio gyda\u2019n cwmni\u0308au tenantiaid, rydym yn gobeithio cyrraedd ein nod o \u2018Net Zero\u2019 erbyn 2030!"}, {"text_idx": "#000052", "text": "Fel y gallwch ddychmygu, gall gweithgareddau dyddiol gan 250 o bobl ar draws 52 o wahanol swyddfeydd gronni hyd at lawer o allyriadau CO2! Gall pethau bach fynd yn bell, byddwn yn edrych yn llawer agosach ar ein defnydd o ynni i ddod o hyd i ffyrdd o wneud gwahaniaeth. Byddwn yn edrych i mewn i bethau fel;"}, {"text_idx": "#000053", "text": "Dyfeisiau sy\u2019n draenio ynni yn y modd segur"}, {"text_idx": "#000054", "text": "Drwy gydol yr ymgyrch, byddwn yn rhannu awgrymiadau arbed ynni ac yn annog ein staff a\u2019n tenantiaid i fod yn fwy ynni effeithlon er mwyn arbed carbon a chostau!"}, {"text_idx": "#000056", "text": "Yn M-SParc , rydym yn falch o gyhoeddi ein bod yn gweithio gyda Phrifysgol Bangor ar eu hymgyrch \u201825 wrth 25\u2019. Nod y prosiect yw lleihau allyriadau CO2 25% erbyn y flwyddyn 2025. Bydd gosod targedau a phwyntiau llwybr ar ein taith tuag at Sero Net yn rhan hanfodol o\u2019r her, gan y gellir cyflawni tasg sy\u2019n ymddangos yn amhosibl trwy greu camau ar hyd y ffordd. Mae\u2019r prosiect hwn hefyd yn cynyddu\u2019r gwaith sydd ei angen i ni gyfrifo \u2018gwaelodlin\u2019 y byddwn yn ei leihau 25%. Drwy ymchwilio i\u2019n hallyriadau presennol, byddwn yn cael mewnwelediad pwysig i\u2019n gweithgareddau presennol, gan roi trosolwg cyfannol o ble y gallem wneud yn well."}, {"text_idx": "#000057", "text": "Wrth galon y prosiect 25 wrth 25, mae syniadau newydd. Byddwn yn gweithio\u2019n agos nid yn unig gyda\u2019n cydweithwyr ym Mhrifysgol Bangor, ond yn hollbwysig byddwn yn gweithio ochr yn ochr a\u0302 myfyrwyr \u2013 y dyfodol! Gwahoddwyd myfyrwyr i gyflwyno syniadau a mentrau ar sut y gallai\u2019r Brifysgol leihau ei hallyriadau CO2e. Cawsom dros 40 o gynigion gan fyfyrwyr a staff a aseswyd gan banel o gynrychiolwyr ar draws y Brifysgol."}, {"text_idx": "#000058", "text": "Os oes gennych unrhyw syniadau gwych am sut i leihau allyriadau, neu os oes gennych unrhyw gwestiynau am y prosiect, cysylltwch a\u0302 Rhodri ar y ti\u0302m Carbon Isel!"}, {"text_idx": "#000059", "text": "Ydych chi eisiau dysgu mwy am egni?"}, {"text_idx": "#000060", "text": "Cysylltwch y Tim Carbon Isel!"}, {"text_idx": "#000062", "text": "Dylunio a datblygu gan KOPA"}, {"text_idx": "#000063", "text": "Clywch y diweddaraf gan M-SParc"}]