[{"text_idx": "#000025", "text": "Adar sy\u2019n Ymweld dros y Gaeaf"}, {"text_idx": "#000026", "text": "Sir Benfro yn yr Oes Haearn"}, {"text_idx": "#000028", "text": "Codiad yn Lefel y Mo\u0302r"}, {"text_idx": "#000037", "text": "Er mwyn atal a gwrthdroi\u2019r dirywiad mewn bywyd gwyllt a\u2019r niferoedd a gollir, mae angen i ni roi\u2019r gorau i wneud y pethau sydd wedi dinistrio\u2019r cynefinoedd yn y lle cyntaf, a dechrau gwneud pethau a fydd yn eu hadfer yn raddol."}, {"text_idx": "#000039", "text": "Byddai\u2019r math yma o newid yn datblygu cadernid yn y cefn gwlad ehangach i gynnal rhywogaethau ar unwaith \u2013 y cefn gwlad ehangach fyddai\u2019r coridor bywyd gwyllt. Y rheswm ein bod wedi colli gymaint o rywogaethau yn y lle cyntaf yw oherwydd bod y cefn gwlad ehangach yn cael ei reoli mor ddwys."}, {"text_idx": "#000040", "text": "Mae glaswelltir wedi\u2019i wella (yn amaethyddol) yn nodweddiadol o gefn gwlad iseldir Cymru heddiw. Maen nhw\u2019n cael eu defnyddio i bori gwartheg cig eidion a gwartheg godro a defaid, ac yn aml iawn mae\u2019n bosibl eu torri ar gyfer silwair 2 neu 3 gwaith y flwyddyn. Ychwanegir gwrtaith at y gwellt glas (llecyn o wair byr) i helpu annog twf gwair ffrwythlon. Bydd cae fel hwn fel rheol yn cynnwys un neu ddau fath o laswellt, ac efallai dau neu dri math arall o blanhigyn fel y feillionen wen a\u2019r heboglys torllwyd."}, {"text_idx": "#000041", "text": "Ychydig iawn o bryfed, adar neu famaliaid fydd yn gallu byw mewn glaswelltiroedd fel hyn. Dyma hanfod y rhan fwyaf o gefn gwlad y Parc Cenedlaethol, felly a yw\u2019n syndod bod poblogaethau rhywogaethau wedi dirywio yn y cefn gwlad ehangach?"}, {"text_idx": "#000042", "text": "Mae do\u0302lau gwair yn llawn rhywogaethau. Arferai cefn gwlad Cymru fod yn llawn glaswelltiroedd fel hyn yn bennaf, ond ni welir rhyw lawer ohonyn nhw erbyn hyn. Arferai ffermwyr bori\u2019r dolydd hyn a\u0302 gwartheg, merlod a defaid dros fisoedd y gaeaf, a thorri\u2019r glaswelltir ar gyfer gwair yn yr haf. Fel rheol bydd cae fel hwn yn cynnwys chwech neu saith math o laswellt ac efallai 12 i 15 math o blanhigion eraill. Bydd adar fel yr ehedydd a chorhedydd y waun, a nifer o bryfed a mamaliaid bach amrywiol yn bridio yno. Bydd adar ysglyfaethus (fel y cudyll coch a\u2019r dylluan wen) ac ystlumod yn hela uwchben."}, {"text_idx": "#000044", "text": "Mae\u2019r broses o wella caeau tir fferm i ddarparu mwy o laswellt, fel y gellid magu mwy o dda byw ar y tir, wedi digwydd ar hyd a lled y Deyrnas Unedig dros y 60 mlynedd diwethaf. Mae wedi digwydd oherwydd bod llywodraethau dros y byd i gyd wedi annog ffermwyr, trwy gymorthdaliadau, i gynhyrchu mwy o fwyd nag erioed o\u2019r blaen. Felly rydyn ni wedi colli ein dolydd gwair a\u2019n porfeydd gwlyb a\u2019r holl fywyd gwyllt (neu fioamrywiaeth) yr oedden nhw\u2019n eu cynnal."}, {"text_idx": "#000046", "text": "Felly pam y mae ffermwyr yn rheoli eu/ein glaswelltiroedd fel hyn?"}, {"text_idx": "#000048", "text": "Mae angen i bob un ohonom ni annog marchnadoedd am fwyd a gynhyrchir yn lleol ac sy\u2019n gyfeillgar i fywyd gwyllt. Mae bwyd a gynhyrchir fel hyn yn dda i fywyd gwyllt ac yn ardderchog i bobl."}, {"text_idx": "#000049", "text": "Mae ansawdd bywyd gwyllt a thirwedd ein coetiroedd brodorol wedi dirywio\u2019n sylweddol dros y 80 mlynedd diwethaf. Mae marchnadoedd pren, yn enwedig am niferoedd isel o goed caled dimensiwn bach, wedi diflannu bron iawn dros y degawdau diwethaf. Felly, ag ychydig iawn o gymhelliant i berchnogion coetiroedd preifat reoli eu coetiroedd, fe welwyd dirywiad yng ngwerth economaidd a bywyd gwyllt nifer o goetiroedd llydanddail. Mae\u2019r buddion eraill o reoli coetiroedd mewn ffordd draddodiadol yn cynnwys mwyniant a mwynhad y gymuned ac ymwelwyr, annog diwydiannau eilaidd a diogelu nodweddion hanesyddol."}, {"text_idx": "#000050", "text": "Mae APC yn ysu am gael gweld ein coetiroedd brodorol yn parhau i gael statws cadwraeth ffafriol \u2013 sy\u2019n gofyn am gylch cynaliadwy o adfywio a rheoli sensitif. Byddai cylch cynaliadwy\u2019n cyflenwi diwydiant pren ffyniannus gan ddefnyddio coed caled lleol mewn cadwyn ddidoriad o\u2019r coetir i brosesu coed a chynhyrchu cynnyrch pren."}, {"text_idx": "#000051", "text": "Dyna pam y mae APC wedi buddsoddi gymaint o ynni, brwdfrydedd ac adnoddau at adfywio diwydiant coed Sir Benfro, ac yn arwain at fwy o goetiroedd brodorol yn ein tirwedd, sef coetiroedd sy\u2019n cael eu rheoli\u2019n well."}, {"text_idx": "#000053", "text": "Mae Cysylltu'r Arfordir yn cynnig incwm i reolwyr tir lleol am wella bioamrywiaeth ar hyd arfordir unigryw a hardd Sir Benfro."}, {"text_idx": "#000055", "text": "Ffilm fer ar bwysigrwydd Maes Tanio Castellmartin heddiw - ar gyfer hyfforddiant milwrol, bywyd gwyllt anhygoel a phartneriaeth bori hirsefydlog."}, {"text_idx": "#000059", "text": "Mae coetiroedd yn adnodd ecolegol pwysig sy\u2019n darparu cynefinoedd allweddol yn ein hamgylchedd bregus. Maen nhw\u2019n ddalfa garbon ar adeg pan fo ein..."}, {"text_idx": "#000060", "text": "Mae iechyd ein bywyd gwyllt yn bryder sylweddol, nid dim ond am ei fod yn ennyn diddordeb ac yn creu amgylchedd naturiol gwych i fyw ynddo, ond am ein..."}, {"text_idx": "#000061", "text": "Gall tanau gael effaith dinistriol dros ben ar gefn gwlad, ni weidio ein heconomi, ecoleg, amgylchedd, treftadaeth a chymunedau gwledig. Ond gellir ll..."}, {"text_idx": "#000062", "text": "Yn aml, mae'n hanfodol ein bod ni\u2019n pori ein cynefinoedd lled-naturiol i\u2019w cadw nhw mewn cyflwr da. Ar lawer o safleoedd yr ydyn ni\u2019n eu rheoli,..."}, {"text_idx": "#000063", "text": "Cychwynnwyd cynllun peilot o\u2019r enw Cysylltiadau Naturiol gan Awdurdod y Parc Cenedlaethol dros 18 mis yn 2017 a 2018, er mwyn gweithio gyda busnesau..."}, {"text_idx": "#000064", "text": "Cysylltwch a\u0302 ni a chofrestrwch eich manylion i gael y diweddariadau diweddaraf ar yr hyn sy'n digwydd ym Mharc Cenedlaethol Arfordir Penfro"}, {"text_idx": "#000066", "text": "Mae cwcis angenrheidiol yn gwbl hanfodol er mwyn i\u2019r wefan weithio\u2019n iawn. Mae\u2019r cwcis hyn yn sicrhau gweithrediad sylfaenol a nodweddion diogelwch y wefan, yn ddienw."}]