[{"text_idx": "#000000", "text": "Lly\u0302n a\u2019r Rhyfel ar y Mo\u0302r"}, {"text_idx": "#000002", "text": "Mae\u2019r ffotograff hwn yn dangos yr EDERNIAN a suddwyd gan long danfor Almaenig ar 20 Awst 1917. Roedd cyfran sylweddol o\u2019r morwyr a hwyliodd ar y llongau masnach NORTH WALES, CANGANIAN ac EDERNIAN yn dod o Ly\u0302n. Bu farw pob un ohonynt ar y mo\u0302r yn dilyn ymosodiadau gan longau-U. Ffynhonnell: "}, {"text_idx": "#000003", "text": "Yn ystod y Rhyfel Byd Cyntaf, cafodd cyrff o leiaf 26 o bobl a laddwyd mewn ymosodiadau gan longau-U ar longau\u2019r Cynghreiriaid a llongau niwtral eu golchi i\u2019r lan ar hyd arfordir Lly\u0302n. Ar o\u0302l suddo\u2019r GRELDON ar 8 Hydref 1917, golchwyd tri chorff i\u2019r lan ar draeth Neigwl. Dyma\u2019r garreg goffa a godwyd er anrhydedd iddynt ym mynwent Llanengan. Ffynhonnell: CBHC."}, {"text_idx": "#000006", "text": "Chwaraeodd morwyr o Ly\u0302n ran allweddol yn y Gwasanaeth Llynges Fasnachol drwy gydol y Rhyfel Byd Cyntaf. Nid oes bedd hysbys gan lawer o\u2019r rheiny a fu farw ar y mo\u0302r. Roedd tua hanner y morwyr o Ly\u0302n a gollodd eu bywydau o dan 18 oed neu dros 38 oed, yn rhy ifanc neu\u2019n rhy hen i wasanaethu yn y Fyddin Brydeinig."}, {"text_idx": "#000008", "text": "Royal Commission on the Ancient"}]