[{"text_idx": "#000001", "text": "Mae eich preifatrwydd yn bwysig iawn i ni ac rydym felly wedi adnweyddu ein polisi preifatrwydd i fod yn gymwys a deddfwriaeth GDPR newydd. Gellir gweld y polisi drwy glicio yma."}, {"text_idx": "#000010", "text": "Mae llawer o so\u0302n wedi bod eleni am William Williams Pantycelyn, wrth nodi 300 mlynedd ers ei eni. Ond ar drothwy 2018, gyda\u2019r dathliadau yn dirwyn i ben, ydy hi\u2019n amser anghofio amdano, a symud ymlaen i\u2019r dathliad nesaf? Wel, ga i awgrymu bod gwers bwysig iawn y byddai\u2019n dda i ni ei chofio yng ngwaith mawr Pantycelyn, Theomemphus."}, {"text_idx": "#000011", "text": "Cerdd hir yw Bywyd a Marwolaeth Theomemphus o\u2019i Enedigaeth i\u2019w Fedd, sy\u2019n disgrifio bywyd dyn o\u2019r enw Theomemphus \u2013 cynrychioliad o\u2019r Cristion. Mae Williams yn cydnabod tebygrwydd i weithiau eraill (e.e. Taith y Pererin John Bunyan) ond mae Theomemphus ar waha\u0302n rywsut am ei fod yn ceisio rhoi portread cyflawn o\u2019r bywyd Cristnogol fel y\u2019i gwelir yn y Beibl."}, {"text_idx": "#000012", "text": "Un o\u2019r nodweddion amlwg yn y gwaith yw\u2019r lleisiau cystadleuol sy\u2019n ceisio mynd a\u0302 sylw Theomemphus. Wrth ddisgrifio ei fywyd ei hun, dywed Theomemphus:"}, {"text_idx": "#000013", "text": "Mi gredais, mi wrthgiliais, mi gerais Duw i gyd,\nMi gysgais, mi ymdroddais yng nghariad oer y byd;\nRhad ras sydd yn fy nghadw, \u2018d oes ar fy enaid cun\nDdim gwaith a da\u0302l ei enwi ond \u2018weithiodd Duw ei hun."}, {"text_idx": "#000014", "text": "Yr hyn rydyn ni\u2019n ei weld trwy gydol profiadau Theomemphus ar o\u0302l iddo ddod i ffydd yn Iesu Grist yw ei fod e lan a lawr. Pam? I raddau helaeth, oherwydd bod yr amryw leisiau hyn yn cystadlu am ei sylw. Ar y naill law mae\u2019r lleisiau da sy\u2019n ei alw i nesa\u0301u at Dduw. Ar yr llall, mae\u2019r lleisiau drwg sy\u2019n ceisio ei arwain yn bellach i ffwrdd oddi wrth yr Arglwydd."}, {"text_idx": "#000016", "text": "Mae\u2019r lleisiau da i gyd wedi eu gwreiddio yn ngair Duw. Y lleisiau amlycaf yw\u2019r pregethwyr; yn esbonio\u2019r Beibl yn glir a chywir, er efallai a\u0302 phwysleisiau gwahanol. Mae pregethu tanllyd Boanerges, mab y daran, yn codi dychryn ar Theomemphus a\u2019i wneud yn ymwybodol o\u2019i angen am waredigaeth. Yna clywir llais pregethwr arall, Efangelius, sy\u2019n cyflwyno\u2019r newyddion da:"}, {"text_idx": "#000017", "text": "Newyddion o lawenydd orchmynnwyd roi ar led,\nCan gwynfyd ar o\u0302l gwynfyd fydd fyth i\u2019r sawl a\u2019u cred;\nNewyddion rhad i ddynion, i Dduw newyddion drud,\nMyfyrdod hen y Duwdod cyn gosod seilfaen byd.\u201d"}, {"text_idx": "#000020", "text": "\u2018Yr Arglwydd dy Dduw a geri,\u2019 \u2018be allu mawr y nef,\n\u2018Ni fu, ni ddaw, \u2018d oes heddiw neb well i ti nag ef;\n\u2018D yw dengmil o gariadau, pe baent i gyd yn un,\nOnd graean ym mhen mynydd mewn clorian wrth ei glun.\u2019"}, {"text_idx": "#000021", "text": "Er bod cyfraniadau\u2019r cymeriadau hyn yn sylweddol, mae\u2019n dal i fod yn drawiadol cyn lleied o leisiau da sydd. Daw hynny\u2019n amlycach fyth wrth i ni droi ein sylw at y lleisiau drwg."}, {"text_idx": "#000023", "text": "Rhowch ymaith bob rhyw bechod, o weithred ac o fryd,\nPob malais a chenfigen a gormod garu\u2019r byd;\nEin dyled ni yw ceisio, wrth geisio fe geir gras,-\nNid yw e\u2019 waith mor anodd i goncro pechod cas."}, {"text_idx": "#000024", "text": "Mae nifer o\u2019r ymosodiadau yn erbyn Theomemphus yn codi ohono fe ei hunan. Mae\u2019n clywed llais Hunan-dyb sy\u2019n ei annog i feddwl yn uchel ohono\u2019i hun. Cyn pen dim mae hyn yn arwain at lais Rhyfyg neu falchder. Ac wrth wrando ar ei falchder mae\u2019n mynd i ymddiried mewn Hyder Gnawdol:"}, {"text_idx": "#000025", "text": "Fe ddysgodd Hyder Gnawdol i Theomemphus fyw\nYn segur ac yn foethus, yn wag o ofon Duw;\nFe\u2019i dysgodd ef i garu\u2019r hyn gynt oddi wrtho ffodd,\nA meithrin pob rhyw nwydau ag ydoedd wrth ei fodd."}, {"text_idx": "#000026", "text": "Mae yna lu o elynion ysbrydol hefyd yn ceisio dinistr Theomemphus. Mae\u2019r Byd yn dod i\u2019w demtio:"}, {"text_idx": "#000028", "text": "Wedyn dyma\u2019r Cnawd yn brwydro yn ei erbyn, a Jesebel, sy\u2019n cynrychioli bywyd cnawdol. Mae hyd yn oed Cyngor Uffern yn ymgasglu i gynllwynio yn ei erbyn."}, {"text_idx": "#000029", "text": "Pe na bai hyn i gyd yn ddigon, mae Theomemphus yn wynebu erledigaeth trwy gymeriad o\u2019r enw Iratus, neu ddicter, sydd heb reswm amlwg yn ceisio drygioni iddo, gan ei demtio i ddial a chasa\u0301u yn o\u0302l."}, {"text_idx": "#000030", "text": "Ar ben hyn mae Theomemphus yn cwympo mewn cariad gyda\u2019r person anghywir, gan gymysgu ei nwydau ag arweiniad Duw. Yn ddiweddarach mae\u2019n penderfynu priodi Philomede, ond mae\u2019n amlwg fod y berthynas yn un anodd:"}, {"text_idx": "#000031", "text": "Hi blinodd ef a\u0302\u2019i geiriau yn drwm o ddydd i ddydd,\nHi gloddiodd tan ei seilfaen, hi gurodd ar ei ffydd;\nHi geisiodd briwio ei hyder, hi geisiodd lethu ei hedd,\nHi wasgodd ef i angau, hi gyrrodd ef i\u2019r bedd."}, {"text_idx": "#000032", "text": "Ac ar ben hynny i gyd, mae ei blant yn achosi gofid iddo yn ddyddiol.\nMae\u2019r gerdd yn gorffen gyda Theomemphus yn wynebu\u2019r gelyn mawr olaf, sef Angau ei hun."}, {"text_idx": "#000033", "text": "\u2018R wy\u2019n \u2018nabod dy holl natur, a\u2019th rym, myfi yw\u2019r gw\u0302r\nA dynn dy flys i fwydydd, a dry dy waed yn ddw\u0302r,\nWahana dy esgyrn cryfion, er cymaint yw eu grym,\nA ddifa dy ysbrydoedd, a wna dy nerth yn ddim."}, {"text_idx": "#000034", "text": "Efallai eich bod chi\u2019n dechrau gweld pam mae Theomemphus yn dal i fod yn berthnasol i ni heddiw. Yr un lleisiau da a\u2019r un lleisiau drwg sy\u2019n dod i glyw Cristnogion ym mhob oes. Ar y naill law, ceir pregethu ffyddlon o air Duw, yn cyhoeddi angen dyn, a\u2019r ateb i\u2019w angen. Mae\u2019r Arglwydd yn dal i siarad drwy ei air, a\u2019r gair hwnnw yn dod yn fyw trwy waith yr Ysbryd Gla\u0302n. Ac eto, ar y llaw arall, mae\u2019r un hen leisiau drwg yn dal i lenwi ein clyw er eu bod efallai\u2019n dod mewn ffurfiau, ac o gyfeiriadau gwahanol."}, {"text_idx": "#000035", "text": "Mae yna gau athrawon yn dysgu\u2019r hyn sy\u2019n groes i air Duw. Mae yna leisiau mewnol sy\u2019n ein hannog ni i gredu pob math o gelwyddau. Mae\u2019r gelynion ysbrydol am wneud niwed i\u2019n heneidiau ni. Ac mae profedigaethau anodd sy\u2019n ein temtio i amau\u2019r Arglwydd a phellhau oddi wrtho.\nWrth i ni wynebu 2018, pa gyngor fyddai Theomemphus yn ei roi?\nByddwch yn ofalus ar ba leisiau rydych chi\u2019n gwrando!"}, {"text_idx": "#000036", "text": "Blwyddyn Newydd Eeyore i chi!?"}]