[{"text_idx": "#000025", "text": "Yn ddiweddar mae'r iaith Gernyweg wedi dod yn fwy amlwg i bobl y tu allan i'r Ddugaeth. Yn 2010 adnabu Llywodraeth Prydain y Gernyweg fel iaith swyddogol yng Nghernyw; yn 2018 cymerodd Gwenno yr iaith i wledydd ynysoedd Prydain, i Ewrop a'r tu hwnt efo'i halbwm newydd Le Kov (Lle Cof); ac yn 2019 dan ni'n dathlu pythefnos o Wythnos Siaradwch Gernyweg sy'n dechrau efo gw\u0302yl cerddoriaeth a barddoniaeth Fest Kernewek \u2013 y tro cyntaf i w\u0302yl o'r math hwn gael ei chynnal erioed."}, {"text_idx": "#000026", "text": "Felly beth am ddysgu ychydig o'r iaith hon? Fel siaradwyr Cymraeg dach chi mewn lle perffaith i ddysgu Cernyweg yn hawdd ac yn gyflym gan fod yr ddwy iaith mor debyg a\u0302'i gilydd. Dros y misoedd a ddaw mi fydda i'n cyhoeddi nifer o wersi syml fydd yn dysgu rheolau syml yr iaith i chi, rhoi tipiau am ffyrdd eraill o ddysgu ac yn eich annog chi i fynd allan a defnyddio iaith arall y nefoedd."}, {"text_idx": "#000027", "text": "Nodyn byr: Dwi'n defnyddio Ffurf Ysgrifenedig Safonol yr iaith yn y gwersi hyn. Ryw bwynt bydda i'n paratoi erthygl am y gwahanol fathau o sillafu'r iaith a sut mae newid o'r un i'r llall."}, {"text_idx": "#000028", "text": "Lately the Cornish language has become more visible to people outside the Duchy. In 2010 the British Government recognised Cornish as an official language in Cornwall; in 2018 Gwenno took the language into countries of the British Isles, into Europe and beyond with her new album Le Kov (Place of Memory); and in 2019 we are celebrating a fortnight of Talk Cornish Week which begins with a festival of music and poetry, Fest Kernewek \u2013 the first time a festival of this kind has ever been held."}, {"text_idx": "#000029", "text": "So what about learning a bit of this language? As Welsh speakers you are perfectly placed to learn Cornish easily and quickly because the two languages are so alike. Over the coming months I will be publishing a number of lessons which will teach you the simple rules of the language, giving tips on other ways of learning and encouraging you to go out and use the other language of heaven."}, {"text_idx": "#000030", "text": "Short note: I use the Standard Written Form in these lessons. At some point I will prepare an article on the different ways of spelling the language and how to change from one to another."}, {"text_idx": "#000034", "text": "glan (glan) / Glann (glan / ymyl afon)"}, {"text_idx": "#000037", "text": "Unn (un) \u2013 wrth gyfrif."}, {"text_idx": "#000041", "text": "Yn poynt da, meur ras. Yn dda iawn, diolch.\nNa pur dha. Ddim yn dda iawn."}, {"text_idx": "#000042", "text": "Pyth yw dha hanow? Beth ydy dy enw?\nPyth yw agas hanow? Beth ydy'ch enw?"}, {"text_idx": "#000044", "text": "A ble hwre'ta dos? I le wyt ti'n dod?\nA ble hwrewgh hwi dos? O le dach chi'n dod?"}, {"text_idx": "#000045", "text": "My a dheu a-dhyworth... Dwi'n dod o..."}, {"text_idx": "#000046", "text": "Splann dhe'th metya. Neis i gwrdd a\u0302 ti.\nSplann dh'agas metya. Neis i gwrdd a\u0302 chi."}, {"text_idx": "#000047", "text": "Duw genes! Hwyl fawr! (unigolyn cyfarwydd)\nDuw genowgh! Hwyl fawr! (sawl person / ffurfiol)"}, {"text_idx": "#000048", "text": "Dha weles yn skon! Gwela i di'n fuan!"}, {"text_idx": "#000049", "text": "Agas gweles a-vorow. Gwela i chi yfory!"}, {"text_idx": "#000050", "text": "Drog yw genev. Mae'n ddrwg gen i."}, {"text_idx": "#000051", "text": "A allav vy mos dhe'n bisva mar pleg? Ga i fynd i'r ty\u0302 bach pli\u0302s?\nNa yllydh. Chei di ddim.\nNa yllowgh. Chewch chi ddim."}, {"text_idx": "#000058", "text": "Helo\u0302 eto, a keslowena (llongyfarchiadau) ar gyrraedd gwers tri! Gobeithio bod chi wedi joio'r gwersi hyd yma ac yn teimlo fel bod chi'n dysgu lot. Fel yn y gwersi blaenorol, dwi'n eich annog i ddarllen yr holl enghreifftiau Cernyweg yn uchel er mwyn helpu'ch tafod ddod i afael efo'r holl seiniau. Bydd yn dod yn haws bob tro dach chi'n gwneud hwn."}, {"text_idx": "#000059", "text": "Yng ngwers dau dysgon ni am y ferf bos (bod) a'r ddwy ffordd mae hon yn cael ei defnyddio. Felly i ddechrau heddiw, dwi eisiau i chi gyfieithu'r brawddegau dilynol. Cofiwch y defnyddir ffurfiau byrion o bos efo enwau ac ansoddeiriau."}, {"text_idx": "#000060", "text": "Ymarfer un / Praktis onan:"}, {"text_idx": "#000061", "text": "Teimlwch yn rhydd i edrych ar wers 2 os nad ydach chi'n gallu cofio'r holl eiriau neu batrymau hyn."}, {"text_idx": "#000063", "text": "Prif rhan y gwers hwn fydd dysgu mwy am ffurfiau hirion o bos. Dyma'r tabl i chi eto i ddangos y ffurfiau hirion."}, {"text_idx": "#000064", "text": "Mae'r ffurfiau hirion hyn yn cael eu defnyddio er mwyn llunio'r amseroedd parhaol (lle defnyddiwn bod + yn + berfenw yn Gymraeg a to be + -ing yn Saesneg) ac i ddangos lleoliad. Heddiw mi fyddwn ni'n canolbwyntio ar ddangos lleoliad, ac yn edrych ar ddefnydd o'r ffurfiau hyn a\u0302 berfau eraill yn y gwers nesaf."}, {"text_idx": "#000065", "text": "Er mwyn dangos lleoliad, gosodwch adferf neu arddodiad efo'r ffurf hir. Er enghraifft:"}, {"text_idx": "#000067", "text": "Edrych ar yr eirfa hon. Dwi wedi dewis geiriau tebyg yn y Gymraeg a'r Gernyweg."}, {"text_idx": "#000068", "text": "Ymarfer dau / Praktis dew:"}, {"text_idx": "#000069", "text": "Gan ddefnyddio'r geiriau hyn, cyfieithwch y brawddegau hyn:"}, {"text_idx": "#000070", "text": "Dach chi yn y ty\u0302."}, {"text_idx": "#000071", "text": "Ymarfer tri / Praktis tri:"}, {"text_idx": "#000072", "text": "Cyfieithwch y dilynol i Gymraeg:"}, {"text_idx": "#000073", "text": "Yn y gwers blaenorol cyflwynes i'r treigliadau i chi gan ganolbwyntio ar y treiglad meddal neu medhelhean. Ceir hwn mewn geiriau benywaidd ar o\u0302l y fannod benodol, er enghraifft, benyn (benyw) \u2013 an venyn (y fenyw)."}, {"text_idx": "#000074", "text": "Ymarfer pedwar / Praktis peswar:"}, {"text_idx": "#000075", "text": "Mae'r treiglad meddal hefyd yn digwydd mewn ansoddeiriau sy'n disgrifio enwau benywaidd."}, {"text_idx": "#000077", "text": "Ymarfer pump / Praktis pymp:"}, {"text_idx": "#000079", "text": "Nodyn pwysig: Ni cheir treiglad meddal mewn ansoddeiriau sy'n dilyn enwau sy'n gorffen efo -S neu -Th."}, {"text_idx": "#000081", "text": "Ond mae'r treiglad yn dal i ddigwydd ar ddechrau'r enwau hyn."}, {"text_idx": "#000082", "text": "An dreveglos bras \u2013 Y pentref mawr"}, {"text_idx": "#000083", "text": "Ymarfer chewch / Praktis hwegh:"}, {"text_idx": "#000084", "text": "Gosod popeth a\u0302'i gilydd / Gorra pubtra war-barth:"}, {"text_idx": "#000085", "text": "Erbyn hyn dan ni wedi dysgu lot. Edrychwch ar y rhain i weld sut mae popeth yn cyd-fynd a\u0302'i gilydd."}, {"text_idx": "#000087", "text": "Ymarfer saith / Praktis seyth:"}, {"text_idx": "#000089", "text": "Diwedd y gwers / Diwedh an dyskans:"}, {"text_idx": "#000090", "text": "Gobeithio ar y pwynt yma dach chi'n teimlo'ch Cernyweg yn cryfhau. Byddwch chi'n dysgu mwy o eiriau a gramadeg defnyddiol. Os oes gynnoch chi syniadau am thema\u0302u i wersi a ddaw cysylltwch a\u0302 fi drwy Twitter - @sambrown1993."}, {"text_idx": "#000091", "text": "Agas gweles an nessa tro!"}, {"text_idx": "#000093", "text": "Ymarfer un / Parktis onan:"}, {"text_idx": "#000095", "text": "Mae'r ci yn y car."}, {"text_idx": "#000096", "text": "Ymarfer chwech / Praktis hwegh:"}, {"text_idx": "#000099", "text": "Cernywiaid ydw i, a thrwy gymdeithasu a dod i adnabod Cernywiaid eraill sydd yn byw yng Nghymru, rwyf wedi darganfod rhywbeth diddorol iawn... Mae sawl un ohonynt wedi dysgu'r Gymraeg (neu wedi dangos diddordeb mewn dysgu) er mwyn teimlo'n agosach at eu cartref, hynny yw Cernyw."}, {"text_idx": "#000102", "text": "Merkyans rag Kernowegoryon \u2013 mar kwelowgh nebes kammgemeryansow y'n erthygel ma, po mars eus poyntys dhewgh ragov dh'aga frederi, yth esov moy es lowen dhe addya po chanjya homma grondyes war agas kampollow."}, {"text_idx": "#000103", "text": "Y diweddaraf oddi wrth Anffurfiol"}, {"text_idx": "#000105", "text": "Sut all canwr gwerin ifanc fod yn hen law, dwch? Mae\u2019n amhosibl,"}, {"text_idx": "#000109", "text": "Mae PYST yn dosbarthu yn digidol cerddoriaeth Cymraeg, ac yma ar parallel.cymru,"}, {"text_idx": "#000111", "text": "Wyt ti'n hoffi pe\u0302l-droed neu reslo? Neu gerddoriaeth? Dyma adolygiad o albwm"}]