[{"text_idx": "#000000", "text": "Local and National News for Carmarthenshire"}, {"text_idx": "#000001", "text": "Hanes cyfoethog ac amrywiol yr enw \u2018Kaermerdin\u2019"}, {"text_idx": "#000002", "text": "WRTH ymchwilio i enwau lleoedd hanesyddol yng Nghymru, ble arall fyddai Dr James January-McCann, sef swyddog enwau lleoedd y Comisiwn Brenhinol, yn cychwyn onid Caerfyrddin?"}, {"text_idx": "#000003", "text": "Wrth so\u0302n am ei waith, dywedodd Dr James January-McCann fod y wefan newydd yn datgloi hanes bron 350,000 o enwau lleoedd yng Nghymru."}, {"text_idx": "#000004", "text": "Mae\u2019r adnodd a gyflwynwyd yn ddiweddar ar gyfer enwau lleoedd hanesyddol yn cofnodi etifeddiaeth gyfoethog enwau lleoedd a ddefnyddiwyd ledled Cymru i ddisgrifio nodweddion daearyddol, aneddiadau, tramwyfeydd, busnesau a hyd yn oed eiddo unigol yn hanes hirfaith a diddorol Cymru."}, {"text_idx": "#000005", "text": "Wrth fynd i\u2019r wefan a chlicio ar Gaerfyrddin, bydd casgliad o faneri coch yn datgelu\u2019r holl amrywiadau ar enw\u2019r dref. Gellir olrhain yr enwau hyn hyd at 2,000 o flynyddoedd yn o\u0302l ac maen nhw\u2019n cynnwys Muridono, Lann Toulidauc icair, Chaermerthin, Kaermerdin a llawer mwy."}, {"text_idx": "#000006", "text": "At ei gilydd, mae\u2019r wefan yn datgelu bron 350,000 o enwau lleoedd hanesyddol ledled Cymru a gasglwyd o\u2019r Arolwg Ordnans, mapiau degwm a gwaith ymchwil i enwau aneddiadau cynharach a gyflawnwyd gan y Ganolfan Uwchefrydiau Cymreig a Cheltaidd ym Mhrifysgol Cymru."}, {"text_idx": "#000007", "text": "Rhoddwyd sylw i ddryswch hyfryd enw hanesyddol Caerfyrddin yn rhifyn 65 o gyhoeddiad yr hydref y cylchgrawn Heritage in Wales. Mae enwau\u2019r lleoedd sydd ar y rhestr yn adlewyrchu\u2019r gwahanol ffurfiau a sillafiadau a roddwyd iddynt ers yr Oesoedd Canol a rhywbryd cyn hynny."}, {"text_idx": "#000009", "text": "\u201cMae\u2019n briodol iawn fod Caerfyrddin, a adnabyddir fel y dref hynaf yng Nghymru, wedi cael sylw sylweddol ar y wefan, ac rwyf yn sicr y bydd hyn yn darparu gwybodaeth gyfoethog ac amrywiol i fyfyrwyr, ymwelwyr ac unrhyw un arall sydd a\u0302 diddordeb mewn treftadaeth gyfoethog ein tref."}, {"text_idx": "#000010", "text": "\u201cCaerfyrddin yw\u2019r dref hynaf yng Nghymru i bobl fyw ynddi yn barhaus ac mae ganddi gysylltiadau balch iawn a\u0302\u2019r Rhufeiniaid a chwedlau Arthuraidd y dewin Myrddin. Dywedwyd gan rai mai yng Nghaerfyrddin y ganed y dewin.\u201d"}, {"text_idx": "#000011", "text": "Ar yr adnodd ar-lein newydd hwn, gallwch bori drwy\u2019r rhestr am enw lle neu go\u0302d post penodol, chwyddo\u2019r map i ddod o hyd i\u2019ch lleoliad, neu edrych drwy waith mapio presennol neu orffennol yr Arolwg Ordnans."}, {"text_idx": "#000017", "text": "Llawdriniaeth arloesol y glun a phen-glin wedi\u2019i galluogi gan robot yn Hywel Dda"}, {"text_idx": "#000018", "text": "O fis Chwefror 2023, bydd sgiliau llawfeddygol o\u2019r radd flaenaf a arweinir gan lawfeddygon yn cael eu rhoi ar brawf..."}]