[{"text_idx": "#000006", "text": "Treftadaeth Chwaraeon a\u2019r sector gwirfoddol"}, {"text_idx": "#000007", "text": "Mae Russell Todd yn siarad am ddatblygiad fframwaith ar gyfer treftadaeth chwaraeon yng Nghymru a pham mae grwpiau gwirfoddol a gwirfoddolwyr yn chwaraewyr allweddol yn y ge\u0302m hon."}, {"text_idx": "#000008", "text": "Mae chwaraeon wastad wedi bod yn bwysig i Gymru fel cenedl, o ge\u0302m hynafol y cnapan, i rygbi a phe\u0302l-droed modern; o focsio i seiclo, athletau i nofio. Mae ein gwlad ni wedi creu casgliad trawiadol o bobl eithriadol yn y byd chwaraeon ac rydyn ni\u2019n gwneud yn well na phob disgwyl mewn cystadlaethau rhyngwladol ym mhob maes, gan gynnwys chwaraeon i bobl anabl, lle y mae Cymru wedi arloesi ers tro byd."}, {"text_idx": "#000009", "text": "Mae chwaraeon yng Nghymru yn cyffwrdd a\u0302 phob plwyf, pentref a thref, gan ddod a\u0302 phobl ynghyd, gwella iechyd a hybu datblygiad personol, cynnig cyfleoedd am gyfeillgarwch oes ac ennyn cystadleuaeth gyfeillgar."}, {"text_idx": "#000010", "text": "Serch yr holl lawenydd y gwnaeth ti\u0302m pe\u0302l-droed dynion Cymru ddod ag i\u2019r genedl drwy gymhwyso ar gyfer Cwpan y Byd yn Qatar, neu\u2019r llawenydd a ddaeth trwy law Geraint Thomas pan enillodd y Tour de France eiconig yn 2018, asgwrn cefn y diwylliant cyfoethog hwn yw clybiau llawr gwlad a redir gan wirfoddolwyr. Yn aml, gwirfoddolwyr yw\u2019r rhai hynny hefyd, hyd yn oed mewn chwaraeon proffesiynol, sy\u2019n trysori treftadaeth chwaraeon, a dyma un o\u2019r rhesymau pam y treuliodd Cwmni Buddiannau Cymunedol Sporting Heritage (gwefan Saesneg yn unig) amser gyda\u2019r sector treftadaeth yn ystod y pandemig yn datblygu Fframwaith Cenedlaethol ar gyfer Treftadaeth Chwaraeon Cymru, gyda chefnogaeth Llywodraeth Cymru."}, {"text_idx": "#000012", "text": "Bydd pobl yn gallu cymryd rhan mewn ffyrdd amrywiol, gan gynnwys digwyddiadau, ar-lein ac wyneb yn wyneb. Bydd arddangosfa treftadaeth chwaraeon ar-lein i Gymru, ac efallai yr hoffech chi enwebu eitem dreftadaeth gan eich clwb neu gymdeithas."}, {"text_idx": "#000013", "text": "Hefyd mae arolwg wedi newydd agor i helpu i ganfod pa gasgliadau treftadaeth chwaraeon sy\u2019n bodoli yng Nghymru, ble maen nhw\u2019n cael eu cadw, ydyn nhw wedi\u2019u catalogio, ac ym mha gyflwr y maen nhw: "}, {"text_idx": "#000014", "text": "Am ragor o wybodaeth am y gweithgareddau Fframwaith i ddod neu am Gwmni Buddiannau Cymunedol Sporting Heritage yn fwy cyffredinol, ewch i\u2019w gwefan (Saesneg yn unig), dilynwch nhw ar y cyfryngau cymdeithasol \u2013 @sportinghistory ar Twitter a @sportingheritagecic ar Facebook ac Instagram \u2013 neu anfonwch e-bost ataf i yn .uk."}, {"text_idx": "#000015", "text": "Delwedd nodwedd: \u2018Merched yn chwarae pe\u0302l-droed\u2019 yng Nghasnewydd ym 1895. Mae\u2019r llun yn rhan o brosiect Crowd Cymru; cedwir y llun gwreiddiol yn Archifdy Gwent yng Nglyn Ebwy"}]