[{"text_idx": "#000005", "text": "Mae\u2019r pedwar heddlu sydd yng Nghymru wedi ymuno a\u0302 chyrff treftadaeth, gan gynnwys y Comisiwn Brenhinol, i leihau troseddau treftadaeth. Mae ganddynt rybudd llym \u2013 nid oes modd ei ddychwelyd ar o\u0302l iddo ddiflannu."}, {"text_idx": "#000006", "text": "Mae troseddau treftadaeth yn difrodi asedau a safleoedd hanesyddol ac yn cynnwys achosion o ddwyn, llosgi bwriadol, defnyddio synwyryddion metel ar gyfer gweithgarwch anghyfreithlon (yn enwedig i ddwyn arteffactau archaeolegol o safleoedd a warchodir), achub llongau drylliedig yn anghyfreithlon, a gyrru cerbydau oddi ar y ffordd ar safleoedd archaeolegol."}, {"text_idx": "#000008", "text": "Dyma\u2019r fenter gyntaf o\u2019i math yn y DU, a\u2019i nod yw codi ymwybyddiaeth ac atal troseddau treftadaeth ar draws Cymru."}, {"text_idx": "#000009", "text": "Bydd timau\u2019r heddluoedd yn gweithio gyda CADW, Llywodraeth Cymru, Cyfoeth Naturiol Cymru, y Parciau Cenedlaethol, yr Ymddiriedolaeth Genedlaethol a sefydliadau treftadaeth eraill tebyg i\u2019r Comisiwn Brenhinol, ymddiriedolaethau archaeolegol ac amryw wirfoddolwyr ar draws y sector i weithio tuag at feithrin dealltwriaeth well o droseddau treftadaeth."}, {"text_idx": "#000011", "text": "\u201cEin treftadaeth sy\u2019n ein ffurfio ni fel pobl, felly mae\u2019n hanfodol ein bod yn gwarchod y tirnodau a\u2019r tirweddau hyn ar gyfer cenedlaethau\u2019r dyfodol.\u201d"}, {"text_idx": "#000013", "text": "\u201cMae pobl yn falch o\u2019u treftadaeth, a hynny\u2019n gywir ddigon, ond yn anffodus mae yna leiafrif nad ydynt yn rhoi iddi\u2019r parch y mae\u2019n ei haeddu. Mae troseddau treftadaeth yn fater difrifol a all gael effaith negyddol ddifrifol ar ein cymunedau.\u201d"}, {"text_idx": "#000015", "text": "\u201cMae\u2019r Comisiwn Brenhinol yn cefnogi\u2019r fenter hon yn llwyr. Nid yw troseddau treftadaeth byth yn bethau dibwys, ac mae achosion o ddwyn a fandaliaeth yn achosi trallod arbennig i gymunedau sy\u2019n ei chael yn anodd ac sydd efallai, er enghraifft, yn gorfod dod o hyd i arian er mwyn ymdrin a\u0302 chanlyniadau dwyn metel o addoldai, sy\u2019n golygu bod glaw yn dod drwy\u2019r to, neu er mwyn atgyweirio ffenestri yn dilyn fandaliaeth, fel a ddigwyddodd yn Eglwys y Mwnt ychydig cyn y Nadolig y llynedd.\u201d"}, {"text_idx": "#000016", "text": "Bydd llawer yn cofio\u2019r difrod i Eglwys y Mwnt ar arfordir Ceredigion. Roedd y difrod a wnaed i\u2019r eglwys gan fandaliaid yn cynnwys niweidio\u2019r ffenestri plwm a\u2019r fynedfa sydd a\u0302 gia\u0302t yn ogystal a\u0302 niweidio tu mewn hanesyddol yr adeilad. Cafodd selogion eglwysi ar draws y byd eu syfrdanu gymaint nes i\u2019r swm hael o \u00a330,000 gael ei godi mewn ychydig ddiwrnodau er mwyn cyfrannu at atgyweirio\u2019r eglwys Gymreig ddiarffordd hon sy\u2019n gysylltiedig ag ysbrydolrwydd Celtaidd."}, {"text_idx": "#000017", "text": "Eglwys y Mwnt ar gau ar o\u0302l ymosodiadau gan fandaliaid ym mis Rhagfyr 2021."}, {"text_idx": "#000018", "text": "Os ydych yn poeni bod troseddau\u2019n effeithio ar adeiladau neu henebion hanesyddol neu safleoedd eraill yng Nghymru, boed yn gyffredinol neu yng nghyswllt lle penodol, mae\u2019r wybodaeth isod yn darparu cyngor ynghylch beth sy\u2019n cael ei wneud am y broblem a pha gamau gweithredu y gallwch chi eich hun eu cymryd."}, {"text_idx": "#000020", "text": "Os ydych yn poeni am rywbeth sydd wedi digwydd yn ddiweddar ac sydd wedi difrodi ased hanesyddol, ffoniwch 101 i roi gwybod i\u2019r heddlu am y digwyddiad. Fel arall, gallwch roi gwybod amdano drwy wefan eich heddlu lleol."}, {"text_idx": "#000021", "text": "Cofiwch nodi \u201cYmgyrch Treftadaeth Cymru\u201d wrth roi gwybod am droseddau neu ddigwyddiadau."}, {"text_idx": "#000022", "text": "I drosglwyddo gwybodaeth am weithgarwch troseddol ac aros yn ddienw, cysylltwch a\u0302 Taclo\u2019r Taclau drwy ffonio 0800 555 111 neu fynd i "}]