[{"text_idx": "#000002", "text": "Mae\u2019n anodd osgoi\u2019r hyn sydd yn digwydd rhwng Rwsia a Wcra\u0301in ar hyn o bryd, ac os yw hyn yn gwneud i ti boeni neu deimlo\u2019n bryderus, yna mae hynny\u2019n hollol ddealladwy. Felly gad i ni edrych ar yr hyn sydd yn digwydd gyda\u2019n gilydd."}, {"text_idx": "#000005", "text": "Beth yn union sydd yn digwydd rhwng Rwsia a Wcra\u0301in?"}, {"text_idx": "#000006", "text": "Mae yna hanes hir a chymhleth rhwng y ddwy wlad, ac mae hynny wedi arwain at ryfel yn ddiweddar. Roedd Arlywydd Rwsia, Vladimir Putin, wedi gorchymyn ei fyddin i amgylchynu Wcra\u0301in. Dywedodd wrth bobl Rwsia bod rhai ardaloedd Wcra\u0301in wedi gofyn i gael eu hachub rhag eithafwyr milwrol. Nid yw hyn yn wir. Mae gan Wcra\u0301in nifer fach o bobl a grwpiau sydd a\u0302 barn eithafol wrth gwrs, fel sydd gan bob gwlad arall, ond nid oedd bygythiad y byddant yn cymryd y wlad."}, {"text_idx": "#000007", "text": "Gofynnodd Putin i Volodymyr Zelenskyy, Arlywydd Wcra\u0301in, i ildio ychydig o\u2019i dir i Rwsia. Pan wrthododd Zelenskyy, gyrrodd Putin tanciau ac arfau i Wcra\u0301in i ddychryn a lladd nifer o bobl ddiniwed. Gofynnodd Zelenskyy i\u2019r byd i wneud popeth y gallant i amddiffyn Wcra\u0301in ac i atal Putin rhag defnyddio grym i drechu\u2019r wlad."}, {"text_idx": "#000008", "text": "Beth mae\u2019r byd yn ei wneud i helpu?"}, {"text_idx": "#000009", "text": "Mae nifer o wledydd yn ceisio helpu wrth ddweud wrth Putin nad oes cyfiawnhad am hyn. Mae pwysau yn cael ei roi ar Rwsia wrth beidio prynu na gwerthu gwasanaethau neu nwyddau, neu wrth adennill eiddo a nwyddau yr oedd pobl gyfoethog a dylanwadol Rwsia wedi buddsoddi ynddynt y tu allan i\u2019r wlad. Y gobaith yw, wrth i\u2019r wlad ddechrau teimlo pwysau\u2019r gosb yma, bydd yn gorfodi Putin i ddod a\u0302\u2019r rhyfel i ben."}, {"text_idx": "#000010", "text": "Mae rhai gwledydd yn gyrru pethau fel meddyginiaeth, bwyd, dw\u0302r a hanfodion eraill i Wcra\u0301in, yn ogystal ag arfau i amddiffyn eu hunain. Mae llawer o wledydd wedi cynnig lloches a chefnogaeth i bobl Wcra\u0301in sydd yn dianc o\u2019r rhyfel. Fel Cenedl Noddfa, nod Cymru yw bod yn rywle sydd yn ymestyn allan ac yn croesawu ffoaduriaid ac ymgeiswyr lloches. Mae Prif Weinidog Cymru, Mark Drakeford, wedi addo \u00a34 miliwn o gymorth i Wcra\u0301in ac wedi dweud, \u201cmae Cymru yn sefyll yn barod i groesawu\u2019r bobl sydd yn dianc o\u2019r wlad.\u201d"}, {"text_idx": "#000013", "text": "Beth yw barn pobl Rwsia ar y rhyfel?"}, {"text_idx": "#000014", "text": "Mae\u2019n debyg bod y geiriau \u2018newyddion ffug\u2019 neu \u2018camwybodaeth\u2019 yn gyfarwydd i ti. Mae\u2019n golygu bod gwybodaeth sydd yn cael ei rannu yn ffug, neu fod y gwir wedi cael ei newid fel dy fod di\u2019n credu\u2019r stori sydd yn cael ei gyflwyno. Mae Putin wedi blocio sianeli newyddion annibynnol a chyfryngau cymdeithasol fel Facebook a Twitter yn Rwsia. Dim ond mynediad i\u2019r wybodaeth mae\u2019r bobl mewn grym wedi\u2019i ddewis sydd yn cael ei gyflwyno i\u2019r bobl gyffredin fel ti a fi sydd yn byw yn Rwsia. Felly mae\u2019n anodd iawn i bobl arferol ddeall realiti\u2019r sefyllfa fel y gallant greu barn eu hunain."}, {"text_idx": "#000015", "text": "Gan fod y cyfryngau yn cael ei reoli, nid oes gan y mwyafrif o bobl Rwsia fynediad i adroddiadau newyddion cytbwys. Golygai hyn eu bod yn fwy tebygol o gredu Putin pan mae\u2019n dweud ei fod yn ceisio helpu Wcra\u0301in. Os yw pobl yn cael mynediad i newyddion o\u2019r tu allan, ac yn dewis rhannu hyn, yna bydd Putin yn eu cosbi. Mae yna filoedd o bobl Rwsia a Wcra\u0301in sydd yn dioddef oherwydd ymosodiad Putin. Mae\u2019n bwysig cofio bod yn garedig ac yn barchus i unrhyw bobl Rwsiaid neu Wcrainaidd rwyt ti\u2019n cyfarfod. Nid yw eu cenedligrwydd yn golygu eu bod yn cytuno gyda rhyfel Putin."}, {"text_idx": "#000019", "text": "Sut ydw i\u2019n stopio teimlo\u2019n bryderus?"}, {"text_idx": "#000020", "text": "Mae\u2019n naturiol i boeni neu deimlo pryder wrth glywed am bethau gofidus yn digwydd yn y byd. Ond mae yna bethau gallet ti ei wneud bydd yn helpu ti i ymdopi. Mae gennym gyngor yn ein blog Sut i Ymdopi Gyda Phethau Gofidus yn y Newyddion."}]