[{"text_idx": "#000004", "text": "Rydw i\u2019n gweithio gyda gwirfoddolwyr"}, {"text_idx": "#000008", "text": "D\u2019oes dim prinder o gyngor ar gael i\u2019r rheini ohonom sydd a\u0302 diddordeb mewn gwerthuso gwasanaethau rheng flaen. Mae\u2019r \u2018Canllaw Cyflwyniadol i Werthuso\u2019 yn siop un stop gan Data Cymru sy\u2019n gallu ymgyfarwyddo unrhyw un yn gyflym a\u0302\u2019r termau, cysyniadau ac egwyddorion. Mae Llyfrau \u2018Gwyrdd\u2018 a \u2018Magenta\u2018 Llywodraeth y DU yn darparu canllawiau manwl ar gyfer llunwyr polisi a dadansoddwyr ar sut y dylid asesu ac adolygu polisi\u0308au a phrosiectau. Mae mudiadau a phrosiectau fel Inspiring Impact a Better Evaluation yn cynnig cyfoeth o adnoddau gwerthuso am ddim ar-lein, fel rydyn ni\u2019n ei wneud ar Sylfaen Wybodaeth Rhwydwaith Cydgynhyrchu Cymru. A dim ond crafu\u2019r wyneb ydw i yma!"}, {"text_idx": "#000010", "text": "Rydyn ni\u2019n cael ein condemnio i gael effaith"}, {"text_idx": "#000011", "text": "Jean-Paul Sartre a ddywedodd y geiriau enwog, \u2018caiff dyn ei gondemnio i fod yn rhydd\u2019[1], oherwydd unwaith y cawn ein taflu i mewn i\u2019r byd, nid oes gennym unrhyw ddewis ond cymryd cyfrifoldeb dros ein gweithrediadau. Gan gymryd ein hysbrydoliaeth oddi wrtho ef, gellir dweud fod gwerthuswyr yn \u2018cael eu condemnio i gael effaith\u2019, oherwydd unwaith rydyn ni\u2019n taflu ein hunain i mewn i werthuso, nid oes gennym ddewis ond effeithio ar fywydau pobl."}, {"text_idx": "#000012", "text": "Pan fyddwn yn gwerthuso gwasanaethau rheng flaen, pur anaml y byddwn yn gwerthuso gwasanaeth heb gynnwys defnyddwyr y gwasanaeth hwnnw mewn rhyw fodd: a pha un ag y mae\u2019n eu cynnwys ai peidio, mae\u2019r weithred o werthuso (neu o beidio a\u0302 gwerthuso!) yn cael effaith. Pan fyddwn ni\u2019n gofyn i rywun rannu ei brofiad, mae\u2019n effeithio arno. Pan na fyddwn ni\u2019n gofyn iddo, mae\u2019n effeithio arno. Pan fyddwn ni\u2019n gofyn i arsylwi ar ymddygiad rhywun, mae\u2019n effeithio arno. Pan fyddwn ni\u2019n arsylwi ar rywun heb ddweud wrtho, mae\u2019n effeithio arno. Mae gan bob gweithred rydyn ni\u2019n ei chyflawni fel gwerthuswyr ganlyniadau, a\u2019n cyfrifoldeb ni yw sicrhau bod y canlyniadau hynny\u2019n arwain at effeithiau cadarnhaol i gymaint a\u0302 phosibl o bobl. Pan fydd yn cael ei wneud yn dda, gall gwerthuso wella\u2019r effeithiau a gyflwynir i\u2019r bobl rydyn ni\u2019n eu gwasanaethu, a dylid ei drin yr un mor bwysig a\u0302 phob rhan arall o\u2019r gwasanaeth."}, {"text_idx": "#000013", "text": "Nid pwyntiau data yw pobl"}, {"text_idx": "#000014", "text": "Mae pob un ohonon ni\u2019n defnyddio data pan fyddwn ni\u2019n gwerthuso, ond rhaid i ni gofio bob amser nad pwyntiau data yw pobl! Mae pob \u2018x\u2019 ar graff yn cynrychioli unigolyn, a\u0302 safbwyntiau, teimladau a phrofiadau: mae deall hyn yn amhrisiadwy os ydym i gael y mewnwelediadau dwfn ac awgrymedig hynny sydd eu hangen i wneud synnwyr o\u2019r darlun arwynebol a gyflwynir i ni drwy\u2019r ystadegau, a gwneud gwelliannau ystyrlon i\u2019r gwasanaethau rydyn ni\u2019n eu darparu. Rhaid i ni fyth anghofio mai\u2019r bobl hyn yw\u2019r gwir arbenigwyr yn y gwasanaethau rydyn ni\u2019n ceisio eu gwella, a byddai methu a\u0302 manteisio i\u2019r eithaf ar eu harbenigedd yn ein dadansoddiad yn gyfle enfawr i\u2019w golli."}, {"text_idx": "#000015", "text": "Heblaw am hynny, dangos parch tuag at werth cynhenid y bobl rydyn ni\u2019n eu gwerthuso yw\u2019r peth iawn i\u2019w wneud! Mae cyd-gynhyrchu\u2019n seiliedig ar bump egwyddor, a\u2019r egwyddor gyntaf yw \u2018Gwerthuso pob cyfranogwr, ac adeiladu ar ei gryfderau\u2019. Pryd bynnag y mae gennym reswm da dros gredu fod y bobl hynny sy\u2019n destun ein gwerthusiad eisiau cymryd rhan uniongyrchol ynddo, dylent gael cyfle i wneud hynny, a chymryd cymaint o ran ag y maen nhw\u2019n dymuno."}, {"text_idx": "#000016", "text": "Mae gennych chi ganiata\u0302d i fod yn greadigol!"}, {"text_idx": "#000017", "text": "Nid yw gwerthuso mewn modd trwyadl, cadarn a dibynadwy yn eich rhwystro rhag mynd ati mewn ffyrdd creadigol. I\u2019r gwrthwyneb, heb fod yn greadigol, byddwn yn llawer llai tebygol o ddod o hyd i ffyrdd o werthuso sy\u2019n llwyr ddiwallu anghenion a dymuniadau\u2019r bobl rydyn ni\u2019n eu cynnwys, neu o gyflwyno\u2019r effeithiau mwyaf i\u2019r bobl rydyn ni\u2019n eu gwasanaethu. Ni fyddwn chwaith yn cael hanner cymaint o hwyl!"}, {"text_idx": "#000018", "text": "Nid yw bod yn greadigol yn golygu torri\u2019r rheolau, nac esgeuluso\u2019r rhwymedigaethau sydd gennym i\u2019n cyllidwyr a\u2019n rhanddeiliaid. Yn hytrach, mae\u2019n golygu deall sut, o fewn y cyfyngiadau hyn, y gallwn deilwra a phersonoli ein dulliau i\u2019n cyd-destunau penodol ein hunain. Os oedd Claude Monet a Jackson Pollock yn gallu creu darnau o waith mor amrywiol o fewn cyfyngiadau ychydig o droedfeddi sgwa\u0302r o gynfas, gallwn ni ddod o hyd i ffyrdd o gyflwyno effaith bob amser o fewn cyfyngiadau gofynion adrodd ein cyllidwyr. Mae llawer o\u2019r gwaith caled wedi\u2019i wneud i ni. Ym mhob cwr o\u2019r byd, mae ysblander o ddulliau creadigol o ymgysylltu a\u0302 defnyddwyr gwasanaethau, casglu data a gwerthuso gwasanaethau ar waith: wedi\u2019u defnyddio, eu profi a\u2019u seilio ar gyngor eglur a pharchus, hawdd ei gael."}, {"text_idx": "#000026", "text": "Ymunwch a\u0302 ni ar y cyfryngau cymdeithasol"}]