[{"text_idx": "#000014", "text": "Therapi\u0308au canser dynol yn trin crwbanod mo\u0302r llawn tiwmorau yn llwyddiannus"}, {"text_idx": "#000015", "text": "Crwban mo\u0302r gwyrdd 'Remi' yn dioddef oddi wrth nifer o diwmorau fibropapillomatosis, yn cynnwys tiwmorau amlwg ar y llygaid. : Credyd llun: Rachel ThomasMae astudiaeth newydd yn dangos y gellir defnyddio therapi\u0308au a ddefnyddir i drin canserau mewn pobl yn llwyddiannus hefyd i drin tiwmorau sy'n debyg o ran eu geneteg mewn crwbanod mo\u0302r. Mewn gwirionedd, gall crwbanod ddod dros eu tiwmorau eu hunain a helpu gwyddonwyr i ddeall canserau dynol yn well."}, {"text_idx": "#000016", "text": "Mae afiechyd, a elwir yn Fibropapillomatosis, wedi bod yn ymledu'n gyflym mewn crwbanod mo\u0302r ledled y byd. Mae'r firws fibropapillomatosis yn achosi i diwmorau mawr dyfu ar gyrff y crwbanod mo\u0302r, gan ladd rhai ohonynt."}, {"text_idx": "#000017", "text": "Mewn astudiaeth a gyhoeddwyd ar-lein heddiw yn Communications Biology, mae consortiwm o wyddonwyr o ddwy ochr Yr Iwerydd, dan arweiniad Prifysgol Florida, yn disgrifio ymgais lwyddiannus i ddefnyddio therapi\u0308au a ddefnyddir i drin canser mewn pobl i drin crwbanod mo\u0302r sy'n dioddef o'r tiwmorau hyn. Fe wnaeth ymchwilwyr yr astudiaeth ddatgelu rhai rhesymau firol newydd a chliwiau ynghylch yr hyn sy'n achosi ymlediad yr afiechyd hwn, yn cynnwys cyswllt posibl rhwng tiwmorau'r crwbanod mo\u0302r a dod i gysylltiad am gyfnodau maith a phelydrau uwchfioled (UV)."}, {"text_idx": "#000018", "text": "Gwnaed y darganfyddiad gan ymchwilwyr Prifysgol Florida ar o\u0302l iddynt ddechrau astudio genomeg y tiwmorau hyn i ddysgu am eu bioleg a'u hanes ac efallai adnabod triniaethau iddynt."}, {"text_idx": "#000019", "text": "\"Yn ystod yr ymchwil yma fe wnaethom ddarganfod ein bod wedi gweld yr un nodweddion genomaidd sylfaenol o'r blaen - a hynny mewn mathau o ganser dynol,\" meddai Dr David Duffy, cymrawd ymchwil ym Mhrifysgol Bangor ac Athro Cynorthwyol yn Labordy Whitney Prifysgol Florida. \"Bydd deall y tiwmorau hyn yn well yn helpu ein hastudiaethau i'r ffactorau sydd y tu o\u0302l i nifer o fathau o ganser dynol.\""}, {"text_idx": "#000022", "text": "Y peth mwyaf cyffrous yw gallu profi y gallwn ganfod cyfrinachau a dirgelion y tiwmorau hyn mewn crwbanod mo\u0302r gan ddefnyddio dulliau oncoleg dynol. Mae'n ein galluogi i ddeall yr afiechyd yn sydyn ac adnabod ffyrdd newydd o drin ac adfer crwbanod sy'n wael. Dychmygwch fanteision cymhwyso'r math yma o wybodaeth at afiechydon eraill sy'n dod i'r amlwg mewn bywyd gwyllt."}, {"text_idx": "#000024", "text": "Mae crwbanod mo\u0302r ledled y byd yn dal yr afiechyd hwn yn gyflym, felly rydym angen deall sut mae'n ymledu mor sydyn a sut i atal y tiwmorau rhag tyfu. Gyda dulliau meddygaeth ddynol, dim ond ychydig samplau o diwmorau sydd eu hangen i symud ymlaen yn sylweddol tuag at ymladd yn erbyn y ddau ffactor."}, {"text_idx": "#000025", "text": "Mae'r crwbanod hyn eisoes mewn perygl ac yn wynebu llu o broblemau eraill o waith dyn, yn cynnwys llygredd, moroedd sy'n llawn o blastig, mynd yn sownd mewn rhwydi pysgota, cael eu taro gan gychod a cholli cynefinoedd nythu a riffiau cwrel. Y peth olaf y maent ei eisiau yw afiechyd canseraidd enbyd."}, {"text_idx": "#000028", "text": "Fe wnaeth uwch gyfrifiaduron nodi gwahaniaethau yng ngweithgaredd genynnau rhwng y tiwmorau wedi'u heintio a meinwe nad yw'n cynnwys tiwmorau, gan ddatgelu'r genynnau sy'n gyfrifol am achosi twf tiwmorau. Drwy wneud hyn roeddem yn gallu cael hyd i'r gwendidau y gellid eu targedu gyda chyffuriau a ddefnyddir i drin canser mewn pobl ac fe welsom fod y tiwmorau roeddem yn eu hastudio yn debyg i fath o ganser y croen a geir mewn pobl, sef carsinoma cell waelodol."}, {"text_idx": "#000029", "text": "Crwban mo\u0302r gwyrdd ifanc yn gwella yn un o'r tanciau adferiad yn Ysbyty Crwbanod Mo\u0302r Prifysgol Florida ar o\u0302l rownd gyntaf llawdriniaeth i dynnu tiwmorau, pryd y tynnwyd tiwmorau oddi ar ei ffliper dde a chefn ei wddf.: Credyd llun: David DuffyRhoddodd hyn olwg i ni ar driniaethau gyda chyffuriau newydd ac awgrymu bod dod i gysylltiad ag UV yn gallu achosi i'r afiechyd ddatblygu. Gan gydweithio a\u0302'r Turtle Hospital ar Marathon Key fe wnaethom ddangos bod trin crwbanod mo\u0302r a oedd yn gleifion yno gyda chyffuriau gwrth-ganser yn lleihau'n sylweddol iawn achosion o diwmorau'n ail-dyfu."}, {"text_idx": "#000031", "text": "Y cam nesaf yw ehangu ein hymchwiliad i'r tiwmorau hyn ar draws ardal ddaearyddol ehangach, y tu allan i Florida, ac yna ehangu nifer y cyffuriau gwrth-ganser sydd ar gael i drin yr afiechyd hwn."}, {"text_idx": "#000032", "text": "Rydym hefyd yn bwriadu astudio is-fathau o diwmorau, megis triniaethau i grwbanod mo\u0302r sy'n dioddef oddi wrth diwmorau mewnol. Ar hyn o bryd mae'n rhaid difa'r anifeiliaid hyn, ond os gallwn gymhwyso'r proffilio genomig at diwmorau mewnol yn ogystal, fe allwn bennu cyffuriau gwrth-ganser ar gyfer trin y crwbanod hynny sy'n dioddef oddi wrthynt."}, {"text_idx": "#000033", "text": "Yn ddiddorol, fe wnaethom ganfod nad yw'r firws yn weithredol mewn tiwmorau sydd wedi ymsefydlu. Mae hyn wedi gwneud i ni ofyn a yw'r firws yn chwarae rhan fwy amlwg mewn tiwmorau a ffurfiodd mewn camau cynharach."}, {"text_idx": "#000034", "text": "Yn olaf, mae yna gyswllt posib rhwng dod i gysylltiad ag UV a thwf tiwmorau a hoffem astudio hynny ymhellach, yn benodol os yw gwahanol raddau o ddod i gysylltiad a\u0302 phelydrau UV i gyfrif am wahaniaethau daearyddol rhwng poblogaethau cyfagos o grwbanod mo\u0302r."}]