[{"text_idx": "#000000", "text": "Santes Gwenfrewy yn Eglwys Gadeiriol Amwythig"}, {"text_idx": "#000002", "text": "Daethpwyd a\u0302 chreiriau Gwenfrewy o Wytherin i abaty Amwythig yn 1138. Dewiswyd y santes yn gyd-nawddsant ar gyfer esgobaeth Gatholig Amwythig, a ffurfiwyd yn 1851 ac a oedd yn ymestyn yn wreiddiol o Orllewin Canolbarth Lloegr ar draws Cymru yr holl ffordd i Fo\u0302n, cyn ffurfio esgobaeth Mynyw yn 1895. Agorwyd eglwys gadeiriol Amwythig yn 1856, wedi i\u2019r pensaer ifanc Edward Pugin gymryd yr awenau ar o\u0302l marw ei dad, A. W. N. Pugin, yn 1852."}, {"text_idx": "#000003", "text": "Mae arddangosfa yn Amgueddfa ac Oriel Gelf Amwythig ar hyn o bryd sy\u2019n dathlu cyfraniad yr artist Margaret Rope, ac mae llawer o\u2019i gwaith i\u2019w weld yn yr eglwys gadeiriol. Ymddengys fod gan yr artist, a ddaeth yn lleian Garmelaidd yn 1923, ddiddordeb neilltuol yn Santes Gwenfrewy. Caiff ei phortreadu mewn nifer o ffenestri lliw gan Margaret Rope, er na wyddys ai\u2019r artist oedd yn gyfrifol am ddewis y gwrthrych ar gyfer y gwaith comisiwn. Mae\u2019r cartw\u0302n o\u2019i phortread o\u2019r santes a wnaethpwyd ar gyfer eglwys Sant Pedr a Sant Paul, Newport (swydd Amwythig), i\u2019w weld yn yr arddangosfa, ar fenthyg o\u2019i gartref presennol yn Amgueddfa Treffynnon."}, {"text_idx": "#000004", "text": "Ffenestr orllewinol yr eglwys gadeiriol oedd comisiwn mawr cyntaf Margaret Rope, ac mae\u2019n cynnwys ffigwr Gwenfrewy gydag Oswallt, gyda golygfa oddi tani yn ei dangos wrth draed Caradog wedi iddo dorri ei phen. Mae ffenestri eraill sy\u2019n ei phortreadu i\u2019w cael yng nghapel Santes Gwenfrewy, a golygfa sy\u2019n dangos ei chreiriau\u2019n cael eu symud i Amwythig; gwnaethpwyd y rhain gan Hardman & Co., Birmingham, sef stiwdio gwydr lliw a sefydlwyd gan gyfaill i A. W. N. Pugin, John Hardman, yn 1845. Ceir penddelw cerfwedd o Wenfrewy hefyd yn y capel, ac mae\u2019r gadeirlan hefyd yn gartref i un o\u2019i chreiriau, sy\u2019n cael ei gadw mewn creirfa a gynlluniwyd gan Margaret Rope."}, {"text_idx": "#000006", "text": "Mae dwy ffenestr gan Rope yn y gadeirlan sy\u2019n darlunio golygfeydd o fywydau seintiau eraill a chanddynt fucheddau canoloesol Cymraeg a olygir yn rhan o\u2019n prosiect ni. Ceir dwy ddelwedd o Fuchedd Martin mewn ffenestr sy\u2019n coffa\u0301u lladdedigion y Rhyfel Byd Cyntaf a Lawrens yw\u2019r ffigwr sy\u2019n sefyll yng nghanol ffenestr driphlyg sy\u2019n cynnwys golygfeydd eraill o\u2019i fywyd. Rydw i eto i ddarganfod golygfa o fywyd Lawrens o unrhyw gyfnod mewn eglwys yng Nghymru!"}, {"text_idx": "#000013", "text": "Stories of the Saints Exhibition"}]