[{"text_idx": "#000003", "text": "Er mwyn deall arwyddoca\u0302d gwaith William Morgan, gallwn edrych ar sefyllfa Cymru fel gwlad yn ystod cyfnod y bu cyhoeddi\u2019r cyfieithiad.\nYm 1536, cyflwynwyd deddf a oedd am uno Cymru a Lloegr yn gyfreithiol ac yn grefyddol. Yr un gyfraith a chrefydd fyddai\u2019n cael eu dilyn yn y ddwy wlad. Nid oedd y ddeddf yn cydnabod yr iaith Gymraeg fel iaith swyddogol a bu\u2019r iaith dan fygythiad difrifol yn ei sgil."}, {"text_idx": "#000004", "text": "Pan gyhoeddodd William Morgan ei gyfieithiad Cymraeg o\u2019r Beibl ym 1588, fe roddwyd statws a symbolaeth newydd i\u2019r Gymraeg fel iaith ddysg, iaith addoli a iaith swyddogol."}, {"text_idx": "#000006", "text": "Bwriad efengylaidd oedd du o\u0302l i waith William Morgan gyda\u2019r gobaith o ganiata\u0301u i bobl gyffredin gael mynediad i ddeunydd crefyddol."}, {"text_idx": "#000007", "text": "Prin iawn oedd Saesneg y Cymry ar y pryd, heb so\u0302n am ieithoedd \u2018crefyddol\u2019 megis Hebraeg neu Groeg."}]