[{"text_idx": "#000002", "text": "Women of Colour \u2013 Rupi Kaur"}, {"text_idx": "#000005", "text": "Deuthum i wybod wedyn mai awdur y cerddi oedd un Rupi Kaur."}, {"text_idx": "#000007", "text": "Ganwyd Rupi Kaur yn Punjab yn India. Mudodd gyda\u2019i rhieni i Toronto yng Nghanda pan oedd yn blentyn yn ffoaduriaid yn dianc rhag y trais a\u0302\u2019r hil-laddiad yn erbyn y Sikhiaid yn Punjab."}, {"text_idx": "#000008", "text": "\u2018for my father opportunity and time align a month after i am born. he takes his chance. knowing if he does not leave now he will end up imprisoned like his friends. tortured. dead. or perhaps all three in that same sequence. for the sake of survival my family beomes a footnote in history. one of those tens of thousands of punjabi sikhs fleeing punjab because of genocide.\u2019\nWhere \u2018Milk and Honey\u2019 Began \u2013 Rupi Kaur"}, {"text_idx": "#000009", "text": "Yn angerddol dros arlunio, ysgrifennu a perfformio, ysgrifennodd hi gannoedd ar gannoedd o ddarnau o farddoniaeth gan berfformio ar hyd a lled Canada nes dod i gyhoeddi\u2019r casgliad cyntaf o\u2019i gwaith yn y gyfrol Milk and Honey yn 2014."}, {"text_idx": "#000012", "text": "Er bod ei harddull rhydd, ar yr olwg gyntaf, yn ymddangos yn syml nid oes ond angen edrych eto i weld bod o\u0302l saerniaeth ac adroddwr stori i\u2019w gwaith. Mwyhau ar ei llais croyw fel bardd wnaiff yr arddull dawedog. Dewiswyd a detholwyd y geiriau yn ofalus. Mae\u2019r casgliad yn gyfoethog mewn dychymyg a delweddau ysgwytol a theimladwy \u2013 nid yn anhebyg i\u2019r beirdd Warsan Shire a Nayyirah Waheed."}, {"text_idx": "#000013", "text": "Ond eto mae Rupi Kaur yn lais unigryw a newydd ynddi hi ei hunan. Mae grym yn ei geiriau a grym yn ei hosgo a\u2019i llais wrth iddi berfformio."}, {"text_idx": "#000014", "text": "Ymdriniai ei gwaith gyda elfennau o fenyweidd-dra a\u0302\u2019r profiad o fod yn ddynes yn bennaf, megis yr iachau a ddaw wedi treisio,"}, {"text_idx": "#000018", "text": "Mae cyfuniad yma o hanesion a profiadau gwrthrychol a personol megis ei phrofiadau hi o fod yn ferch ac yn ffoadur,"}, {"text_idx": "#000020", "text": "Llwyddai i fynegi dynoliaeth a benywdod yn ei holl liwiau ac yn ei ffurf fwyaf amrwd a bregus ond eto hefyd mor gadarn a nerthol. Does dim cuddio tu o\u0302l i unrhyw wyneb yma \u2013 mae\u2019r cyfan ar gael yn gignoeth a gonest."}, {"text_idx": "#000021", "text": "Mae rhywbeth hynod o \u2018agos atoch\u2019 am ei gwaith sy\u2019n ei wneud yn ddarllen bron yn gathartig."}, {"text_idx": "#000022", "text": "Yn ogystal a\u0302 bardd ac arlunydd, mae Rupi Kaur hefyd yn ffotograffydd."}, {"text_idx": "#000024", "text": "Llun gan rupi kaur (@rupikaur_)"}, {"text_idx": "#000026", "text": "Meddai Rupi Kaur mewn ymateb,"}, {"text_idx": "#000029", "text": "Edrychaf ymlaen i weld ble\u2019r aiff Rupi Kaur nesaf gyda\u2019i barddoniaeth. Afraid dweud fod yma lais pwysig a pherthnasol o fewn barddoniaeth gyfoes ryngwladol.\nFel y dywedodd hi ei hun,"}, {"text_idx": "#000037", "text": "Mae\u2019r cwestiwn \u2018Pwy geith y gig?\u2019 hefyd yn adlewyrchu problem fwy eang. Dwy flynedd yn olynol nawr (yn 2014 a 2015), mae merched wedi tynnu sylw at ddiffyg artistiaid benywaidd ar lwyfan Maes B, heb gael ymateb boddhaol gan drefnwyr y gigs. Fel perfformwyr neu aelodau o\u2019r gynulleidfa, dydy merched ddim wastad yn cael croeso gan y byd cerddoriaeth yn 2015, rhywbeth mae\u2019r criw o ferched ifanc, Girls Against, wedi tynnu sylw ato\u2019n ddiweddar yn eu hymgyrch gwych yn erbyn yr aflonyddu rhywiol sy\u2019n parhau i fod yn bla yn gigs."}, {"text_idx": "#000039", "text": "Dw i ddim yn mynd i restru\u2019r nifer fawr, fawr o ferched talentog sy\u2019n creu cerddoriaeth trwy gyfrwng y Gymraeg y gellir cynnwys mewn rhaglenni cerddorol a lein-ups gigs. Mae eraill wedi gwneud hynny eisoes, ac mae\u2019r artistiaid yn ddigon adnabyddus yn barod. Yn yn y bo\u0302n, tasg cynhyrchwyr a hyrwyddwyr ydy chwilio am artistiaid benywaidd a chynnig llwyfan iddynt. Dydy hyn ddim yn broblem o ddiffyg merched \u2013 maen nhw bobman, yn creu amrywiaeth o gerddoriaeth sy\u2019n mynd tu hwnt i\u2019r fformiwla \u2018bechgyn yn chwarae gitars\u2019. Mae llwyddiannau nifer ohonynt yng ngherddoriaeth Gymraeg yn destun i\u2019r ffaith ein bod ni\u2019n gwneud yn eitha da, ond does dim esgus gennym dros beidio gwneud mwy er mwyn sicrhau bod ein diwylliant cerddorol o hyd yn hyrwyddo cyfleoedd i ferched, yn gwerthfawrogi eu cyfraniad ac yn dathlu eu dawn."}, {"text_idx": "#000040", "text": "Mae merched yn hanfodol i gerddoriaeth Gymraeg. Mae\u2019n hen bryd sicrhau llwyfan iddynt."}, {"text_idx": "#000044", "text": "Na\u2019th Sherman Cymru ofyn i fi fynd i ymchwilio\u2019r syniad i sgwennu drama gair am air a mi gesh i ddau air \u2013 \u2018pres\u2019 a \u2018Caernarfon\u2019. Do\u2019n i\u2019m wrth fy modd hefo\u2019r pwnc ar y dechra\u2019 a bod yn onasd achos mi o\u2019n i ofn o. Do\u2019dd gin i\u2019m llawar o syniad am sefyllfa economaidd y byd felly nesh i gychwyn darllan a holi a chwestiynnu ac o\u2019n i wastad yn dod nol i\u2019r un cwestiwn \u2013 be\u2019 \u2018di stori\u2019r unigolion sydd tu o\u0302l i bob stategaeth? Yn hytrach na meddwl am rhywun fel \u2018gwleidydd\u2019, pwy ydi\u2019r cradur sy\u2019n deffro bob bora i neud y swydd yna? Ma\u2019 hi\u2019n hawdd iawn meddwl am y miloedd o bobol sydd ar fudd-daliadau fel un grw\u0302p enfawr ond ma\u2019 bob un o\u2019r bobol yna hefo stori, taith a gorffennol."}, {"text_idx": "#000048", "text": "O\u2019n i\u2019n lwcus uffernol! Mi fedrai ddeud yn hawdd iawn na faswn i wedi medru sgwennu Sgint gystal a\u0302 ma\u2019r bobol nesh i gyfweld wedi\u2019i deud hi. Roedd y cyfweliadau yn rhan fendigedig o\u2019r broses \u2013 recordio ar fy ffo\u0302n mewn lolfa, gegin, carafan, caffi ayb. Y broses anodd a phoenus oedd teipio fo i gyd mewn air am air, peswch am beswch, coma am goma! Sgin i\u2019m syniad sud nesh i ennyn ymddiriaeth ynddyn nhw, dim ond mod i wedi trio fy ngora i ga\u2019l sgwrs hefo nhw yn hytrach na chyfweliad."}, {"text_idx": "#000058", "text": "Sgwenna! Jysd sgwenna a sgwenna a sgwenna! Ffeindia allan be w\u2019t ti ishio ddeud, pam w\u2019t ti ishio\u2019i ddeud o sud wyt ti ishio\u2019i deud o a wedyn dal dy afa\u2019l arno fo. Paid a\u0302 newid dy lais er mwyn plesio dy nain neu er mwyn ennill cystadleuaeth neu am dy fod di\u2019n meddwl mai dyna ma\u2019r gynulleidfa ishio glwad \u2013 na! Bollocks i hynna! A wedyn, ar o\u0302l darganfod dy lais, ma\u2019r gwaith calad yn cychwyn achos wedyn ti angan dysgu sut ma\u2019 stori yn gweithio- hwn ydi\u2019r rhan anodd ond dal ati i sgwennu sgwennu sgwennu!"}, {"text_idx": "#000073", "text": "Edrych at fathau gwahanol o ffansins, sut i greu ffansin a delwedd ddiddorol o hen ffansin Datakill. (Fideo o 3ydd mis Mehefin 2011)"}, {"text_idx": "#000074", "text": "Ffeiliau Ffansin ar Y Twll"}, {"text_idx": "#000082", "text": "Pang! Antur cerddoriaeth Gruff Rhys"}]