[{"text_idx": "#000007", "text": "Yn cyflwyno rhifyn diweddara Y Traethodydd"}, {"text_idx": "#000008", "text": "Erbyn hyn bydd rhifyn diweddaraf Y Traethodydd, sef rhifyn Hydref 2021, wedi cyrraedd y siopau llyfrau, ond gorau i gyd os ydych wedi archebu\u2019ch copi trwy danysgrifiad. Beth bynnag fo dull y prynu, chewch chi ddim mo\u2019ch siomi am fod yr arlwy yn gyfoethog a\u2019r cynnwys yn amrywiol."}, {"text_idx": "#000009", "text": "Mewn ysgrif olau a chynhwysfawr, mae Gruffydd Aled Williams yn dathlu un o drysorau cynhysgaeth grefyddol a diwylliannol y genedl, sef Salmau Ca\u0302n Edmwnd Prys, a hynny bedwar can mlynedd ar o\u0302l eu cyhoeddi gyntaf. Mae\u2019n darlunio\u2019u cefndir yn awydd arweinwyr yr Eglwys Sefydledig i hybu\u2019r ffydd Brotestannaidd, ac yn unol ag egwyddor cael y Beibl yn iaith y bobl, i wneud hynny yn Gymraeg. Sonia am fagwraeth Prys yn Nyffryn Conwy, ei addysg yng Ngholeg Ieuan Sant, Caer-grawnt, lle roedd yn gyfoeswr a\u0302\u2019r Esgob William Morgan, ac am yr egwyddoron dyneiddiol Gristionogol a oedd yn sbarduno cenhadaeth y ddau ohonynt. Os hoffwch wybod mwy am yr hanes, am y cyfiethiadau cynharaf o\u2019r Salmau, am egwyddorion cyfiethu, trosi a mydryddu Prys ac effaith y Salmau Ca\u0302n ar Gristnogaeth Cymru ar hyd y canrifoedd, darllenwch yr ysgrif gampus, graff-ddadansoddol hon."}, {"text_idx": "#000010", "text": "Dadansoddi craff a golau sy\u2019n nodweddu ysgrif arall o natur lenyddol, sef ymdriniaeth Robert Rhys a\u0302 gwaith y llenor o Ryd-ddu: \u2018 \u201cCymorth hawdd ei gael\u201d: Cyfeiriadaeth a Rhyngdestunoldeb yng ngwaith T. H. Parry-Williams\u2019. Er inni symud yn yr ysgrif hon o\u2019r ail ganrif ar bymtheg i\u2019r ugeinfed ganrif, ac o argyhoeddiad ffydd at sgeptigiaeth fodern, mae\u2019n syndod gweld pa mor ganolog i weledigaeth y llenor hwn oedd Cymraeg seinber Edmwnd Prys a chyfeiriadaeth gyfoethog Beibl William Morgan. Dyma ysgrif wirioneddol afaelgar, sy\u2019n ein hatgoffa (a bod angen ein hatgoffa) am gyfoeth lle\u0302n yr ugeinfed ganrif, boed mewn barddoniaeth neu ryddiaith greadigol."}, {"text_idx": "#000011", "text": "I fyd annisgwyl crefyddau\u2019r Dwyrain yr aiff Llion Wigley yn y gyntaf o ddwy ysgrif o dan y teitl: \u2018Karma Cymraeg: Bwdhaeth, Hindw\u0302aeth a\u2019r Cymry, c. 1920-80\u2019. Gan ddyfynnu o weithiau llenorion o\u2019r blynyddoedd rhwng y Ddau Byfel Byd hyd dri-chwarter olaf y ganrif o\u2019r blaen \u2013 D. Miall Edwards, T. Glyn Thomas a Cyril G. Williams o blith y diwinyddion, Kate Bosse-Griffiths, Waldo Williams ac eraill o blith y llenorion \u2013 gwelwn fel y cyfareddwyd y Cymry gan ffigurau blaenllaw fel Rabindranath Tagore a Mahatma Gandhi, a fel y bu i\u2019w syniadaeth gyfrannau at ddelfrydau di-drais y mudiad cenedlaethol. Dyma draethiad hynod ddiddorol, a bydd disgwyl mawr am ail ran yr ymdriniaeth a fydd yn yn ymddangos yn rhifyn Ionawr 2022."}, {"text_idx": "#000012", "text": "John Emyr sy\u2019n cynrychioli\u2019r beirdd yn y rhifyn hwn gyda thair cerdd o\u2019i eiddo, a phleser yw cynnwys adolygiad Rob Phillips o gyfrol swmpus a lliwgar D. Ben Rees ar Jim Griffiths, Cymro twymgalon o wleidydd Llafurol ac Ysgrifennydd Gwladol cyntaf Cymru, ynghyd a\u0302 gwerthfawrogiad Elwyn Richards o\u2019r gyfrol deyrnged i\u2019w gyd-addysgydd gweinidogaethol, y diweddar Euros Wyn Jones."}]