[{"text_idx": "#000004", "text": "Ffermydd da byw yn edrych ar effeithlonrwydd cynhyrchu er mwyn lleihau allyriadau"}, {"text_idx": "#000005", "text": "MAE dwy fferm dda byw yng Nghymru yn cymryd camau i wella effeithlonrwydd cynhyrchu er mwyn gwneud eu systemau\u2019n fwy effeithlon o ran carbon."}, {"text_idx": "#000007", "text": "Trwy eu gwaith prosiect gyda Cyswllt Ffermio, maen nhw\u2019n gweithio gyda\u2019r arbenigwr bi\u0302ff a defaid annibynnol Dr Liz Genever i gyflwyno camau gweithredu i leihau allyriadau ymhellach."}, {"text_idx": "#000008", "text": "Mae\u2019r ddwy fferm eisoes yn dal a storio mwy o garbon o lawer na\u2019r hyn y maen nhw\u2019n ei ryddhau bob blwyddyn \u2013 mae cydbwysedd allyrru carbon ar fferm Bryn yn -82.87 tunnell CO2e ac yn -197.01 tonnes CO2e ar fferm Hendre Ifan Goch, gan fod gan y ddwy fferm lefelau uchel o ddeunydd organig yn y pridd."}, {"text_idx": "#000010", "text": "Y da byw eu hunain sy\u2019n cynhyrchu\u2019r lefel uchaf o allyriadau. \u201cDyma\u2019r agwedd fwyaf sylweddol o ran lleihau allyriadau. Gellir gwneud enillion mewn meysydd megis sicrhau bod anifeiliaid llai cynhyrchiol yn gadael y fferm,\u2019\u2019 ychwanegodd Dr Genever ."}, {"text_idx": "#000011", "text": "Ar fferm Bryn, daw 43% o\u2019r allyriadau o\u2019r gwartheg, felly\u2019r prif ffocws i\u2019r ffermwyr, Huw a Meinir Jones yw gwella effeithlonrwydd yn eu buches o 80 o wartheg sugno."}, {"text_idx": "#000012", "text": "Y nod yw i bob buwch ddiddyfnu lloi sydd o leiaf 45% o\u2019u pwysau; ar fferm Bryn, mae gwartheg yn pwyso oddeutu 575kg, felly, os bydd 94 o\u2019r lloi o\u2019r 100 o wartheg sy\u2019n cael eu troi at y tarw\u2019n cael eu magu ac os maent yn pwyso oddeutu 260kg wrth ddiddyfnu, mae hynny\u2019n rhoi effeithlonrwydd o dros 45% ar gyfer y fuwch."}, {"text_idx": "#000013", "text": "Mae porfeydd aml-rywogaeth hefyd yn cael eu tyfu er mwyn gwella cyfraddau twf y gwartheg sy\u2019n tyfu. Bydd y teulu Jones hefyd yn monitro\u2019r defnydd o danwydd a nitrogen."}, {"text_idx": "#000015", "text": "Ar fferm Hendre Ifan Goch, mae\u2019r ddiadell o 600 o famogiaid yn gyfrifol am 49% o\u2019r allyriadau, felly unwaith eto, bydd effeithlonrwydd mamogiaid yn brif ffocws, ynghyd a\u0302 chyfraddau twf."}, {"text_idx": "#000017", "text": "\u201cMae\u2019r mamogiaid yn pwyso 65kg felly os bydd 1.65 o w\u0302yn fesul mamog sy\u2019n cael ei throi at yr hwrdd yn cael eu magu a bod yr w\u0302yn yn cyrraedd 26kg wrth gael eu diddyfnu, bydd y targed o 65% o bwysau\u2019r famog yn cael ei gyflawni,\u201d meddai Dr Genever."}, {"text_idx": "#000019", "text": "\u201cPo hiraf y bydd yr w\u0302yn ar y fferm, mwyaf yn y byd y byddan nhw\u2019n ei fwyta, a byddant yn cynhyrchu mwy o fethan,\u201d meddai Dr Genever."}, {"text_idx": "#000020", "text": "Er mai carbon yw\u2019r pwnc llosg ym myd amaeth ar hyn o bryd, rhybuddiodd bod disgwyliadau pellach gan brynwyr ar y gweill, megis monitro bioamrywiaeth ac effaith cymdeithasol y busnes fferm."}, {"text_idx": "#000030", "text": "Traffic on the A40 in Carmarthenshire grinds to a halt following a two bus, one car collision"}, {"text_idx": "#000036", "text": "Is twenty plenty? New poll suggests more people now support reduced speed limits"}]