[{"text_idx": "#000002", "text": "Pam mae chwaraeon yn cyfrif"}, {"text_idx": "#000005", "text": "Yn ein blog diweddaraf, mae\u2019r Athro Laura McAllister yn esbonio pam mae chwaraeon yn cyfrif yng nghyd-destun llywodraethu, a pha wersi y gellir eu dysgu o\u2019r heriau yn y sector ar draws meysydd arweinyddiaeth, amrywiaeth ac addysg."}, {"text_idx": "#000006", "text": "Yn gyntaf oll, gadewch i mi\nddweud bod chwaraeon yn bwysig oherwydd nad yw\u2019n bwysig."}, {"text_idx": "#000009", "text": "cyrraedd llawer o bobl. Pw\u0302er gwahanol na fanteisiwyd arno\u2019n llawn. Dywedir yn\naml hefyd fod Cymru\u2019n brin o USP byd-eang deniadol. Wel gall chwaraeon lenwi\u2019r\nbwlch hwnnw. Ac ar o\u0302l Brexit, os yw\u2019n digwydd, yna bydd angen hynny\u2019n fawr"}, {"text_idx": "#000010", "text": "\u201cMae chwaraeon mor bwysig i Gymru, mae\u2019n rym sy\u2019n uno ar adeg pan ein bod ni\u2019n genedl sydd wedi\u2019i rhannu\u2019n gynyddol \u2013 o ran yr UE a Brexit, o ran rhagolygon economaidd, mewn cyfleoedd addysgol a chyfleoedd mewn bywyd.\u201d"}, {"text_idx": "#000012", "text": "ddarn tyngedfennol o waith, gydag adroddiad a wnaeth un argymhelliad: \u201cDylid\ngwneud Addysg Gorfforol yn bwnc craidd a gorfodol yng nghwricwlwm ysgolion a\nphob peth sy\u2019n gysylltiedig ag ef.\u201d"}, {"text_idx": "#000013", "text": "Mai chwaraeon yw \u201cpw\u0302er ysgafn\u201d caletaf Cymru."}, {"text_idx": "#000014", "text": "Rwyf hefyd wedi dadlau ers\namser maith mai chwaraeon yw \u201cpw\u0302er ysgafn\u201d caletaf\nCymru. Fel yr awgrymais yn fy narlith yng Ngw\u0302yl y Gelli 2015, roedd yn fwy pwysig i Gymru gyrraedd cystadleuaeth\nyr Ewros yn Ffrainc nag yr oedd i Gymru ennill Cwpan Rygbi\u2019r Byd."}, {"text_idx": "#000015", "text": "cyfan, caiff pe\u0302l-droed ei chwarae mewn dros 200 o wledydd ar draws y byd. Mae\u2019r\nfarchnad be\u0302l-droed yn Ewrop yn werth \u20ac25bn. Caiff rygbi ei chwarae gan oddeutu\n20 o genhedloedd, ac mae hynny\u2019n amcangyfrif hael."}, {"text_idx": "#000016", "text": "Yn wir rwyf wedi dysgu\u2019r rhan\nfwyaf o\u2019m gwersi mewn bywyd o chwaraeon. Pan fydd pobl yn siarad am wersi o\u2019r\nfath, maen nhw bob amser yn crybwyll pennu nodau, disgyblaeth ac ati, ond rwy\u2019n\ngolygu ychydig o bethau eraill:"}, {"text_idx": "#000017", "text": "Angerdd yn gyntaf. Gall fod yn\nrhywbeth a allai beri problem. Rwyf wedi dysgu na ddylem gael ein dallu na\u2019n\nblino gan ein brwdfrydedd dros y peth rydym ni\u2019n ei garu. Mae hyn yn berffaith\nwir wrth lywodraethu chwaraeon \u2013 lle mae angen i\u2019r bobl ar lefel y bwrdd\nddadansoddi\u2019n oer a herio\u2019n llym."}, {"text_idx": "#000018", "text": "Gwers bwysig arall yw gwybod pryd i orffen. Mae gan bob un ohonom oes silff, mae pob athletwr yn gwybod hynny ac mae\u2019n ifanc iawn fel arfer iddyn nhw \u2013 yng nghanol 30au unigolyn. Wrth gwrs, mewn rolau arwain gallwn barhau am gyfnod yn hirach na hynny. Ond mae\u2019n hawdd iawn mynd yn rhy gyfforddus a mwynhau\u2019r rhannau pleserus o weithio ym maes chwaraeon. Ac felly, dylai ein harweinwyr gymryd eu rolau yr un mor ddifrifol ag athletwyr gyda\u2019u chwaraeon."}, {"text_idx": "#000019", "text": "Mae\u2019n hawdd iawn mynd yn rhy gyfforddus a mwynhau\u2019r rhannau pleserus o weithio ym maes chwaraeon."}, {"text_idx": "#000020", "text": "\u201cOs ydych yn edrych ar eich cabinet medalau a thlysau drwy\u2019r amser, yna byddwch mwy na thebyg yn aros yn eich unfan. Dylai rhywun bob amser fod yn paratoi ar gyfer ei swyddogaeth nesaf fel arweinydd, yn yr un modd ag y mae athletwr yn paratoi ar gyfer ei ge\u0302m neu ei bencampwriaeth nesaf.\u201d"}, {"text_idx": "#000021", "text": "Rwy\u2019n credu\u2019n gryf bod angen i\nchwaraeon gyd-fynd a\u0302 chymdeithas \u2013 ac arwain yn glir lle bo hynny\u2019n briodol \u2013\nond ni ddylai ar unrhyw adeg fod ar ei ho\u0302l hi."}, {"text_idx": "#000022", "text": "darogan yn bodoli sy\u2019n amlinellu\u2019r ffaith bod y ffordd rydym yn cynnig\nchwaraeon ar hyn o bryd \u2013 mewn clybiau, canolfannau hamdden, cyrff llywodraethu\ncenedlaethol a Chwaraeon Cymru a\u2019r Llywodraeth hyd yn oed \u2013 yn gallu bod yn\nllwyr anghydnaws a\u0302\u2019r newidiadau mewn cymdeithas."}, {"text_idx": "#000023", "text": "Nid ydym yn llwyddo rhoi sylw\ni wybodaeth am dueddiadau megis newidiadau o ran ffordd o fyw, pwyslais\nteuluol, diwylliant chwarae achlysurol (yn hytrach na chofrestru, mewn\nclybiau), datblygiadau technolegol, apiau ffitrwydd a monitorau, heb so\u0302n am"}, {"text_idx": "#000024", "text": "\u201cMae angen i ni anelu\u2019n uwch o ran her.\u201d"}, {"text_idx": "#000025", "text": "safbwyntiau amgen, bod yn gryf yn bersonol ac yn ddigon parod i dderbyn\ndewisiadau eraill. Mae\u2019r cyfan yn ymwneud a\u0302 chraffu\u2019n effeithiol, symud i fan\ndiwylliannol gwahanol lle croesewir her ac ni chaiff ei gymryd yn bersonol."}, {"text_idx": "#000027", "text": "Nid man clyd yw bwrdd effeithiol."}, {"text_idx": "#000028", "text": "a\u0302 ble rydym ni\u2019n mynd fel sefydliad. Nid man clyd yw bwrdd effeithiol sy\u2019n\nanwybyddu pobl newydd a syniadau gwahanol."}, {"text_idx": "#000029", "text": "cyfarfodydd bwrdd ychwaith fod yn fannau cyfforddus. Yn hytrach, dylent fod yn\nbraf o safbwynt cyfrannu\u2019n weithredol a chyflawni gwaith."}, {"text_idx": "#000030", "text": "yn fannau blaengar, lle cynhelir pob trafodaeth ar sail her a meddwl yn\nfeirniadol a lle caiff aelodau\u2019r bwrdd eu hannog i gynnig pethau gwahanol i\u2019r"}, {"text_idx": "#000031", "text": "Nid yw hyn yn golygu y dylem anghofio parch. Dylid teimlo\u2019n anesmwyth oherwydd dulliau cwestiynu effeithiol a dadleuon cadarn, nid trwy ddiraddio neu danseilio ein cydweithwyr."}, {"text_idx": "#000032", "text": "Mae amrywiaeth yn hanfodol er\nmwyn cynnal byrddau llwyddiannus ym maes chwaraeon a sectorau eraill. Mae\u2019r\nacademydd o UDA, Margaret Heffernan, yn trafod \u201cdallineb penderfynol\u201d\n(deilliodd ei theori o scandal Enron) lle gallai ac y dylai aelodau\u2019r bwrdd wybod"}, {"text_idx": "#000034", "text": "lyfr diddorol arall yn ddiweddar sef The\nDiversity Bonus gan Scott E. Page o Brifysgol Michigan. Mae\u2019n trafod\namrywiaeth wybyddol a\u2019r economi wybodaeth. Mae algorithmau a safbwyntiau\ngwahanol yn arwain at fusnesau creadigol a llwyddiannus."}, {"text_idx": "#000035", "text": "Mae\u2019n ymwneud ag amrywiaeth gynrychioladol yn ogystal ag amrywiaeth o ran meddwl a herio (er bod y cyntaf yn parhau\u2019n bwysig)."}, {"text_idx": "#000036", "text": "Mae\u2019r fenter yn adeiladu ar y gwaith a wnaethom pan oeddwn yn gadeirydd i newid proffil ein bwrdd ein hunain."}, {"text_idx": "#000037", "text": "ffyddiog bod hyn yr un mor berthnasol i lywodraethu chwaraeon ag unrhyw sector\narall. Dyma pam fy mod i\u2019n falch bod gan Chwaraeon Cymru, fel y prif\nariannwr, safbwynt polisi newydd a chadarn o ran amrywiaeth rhwng y rhywiau ar"}, {"text_idx": "#000038", "text": "yn adeiladu ar waith a wnaethom pan oeddwn yn gadeirydd i newid proffil ein\nbwrdd ein hunain. Gwnaethom newid y bwrdd o gael dros 80% o ddynion i bron 60%\no fenywod, ac roedd gennym 16% o aelodau BAME (pobl dduon, asiaidd a\nlleiafrifoedd ethnig) ar ddiwedd y trawsnewidiad. Gwnaethom hefyd newid yr\nystod oedran i broffil llawer yn iau."}, {"text_idx": "#000039", "text": "Chwaraeon Cymru yw bod cyrff llywodraethu cenedlaethol \u2018effaith uchel\u2019 a\nsefydliadau chwaraeon cenedlaethol yn cyflawni amrywiaeth hafal (50:50) o ran y\nrhywiau ar fyrddau erbyn 2020 a chymhwyso diffiniad Comisiynydd yr EU o ran\ncydraddoldeb rhwng y rhywiau (o leiaf 40% o fenywod neu ddynion ar"}, {"text_idx": "#000042", "text": "Mae\u2019r blog hwn yn seiliedig ar\nsesiwn hysbysu dros frecwast addysg weithredol a gyflwynwyd gan yr Athro\nMcAllister. Cewch ragor o wybodaeth am ein cyfres o ddigwyddiadau yma."}, {"text_idx": "#000046", "text": "Cwyno am bostiad neu flog"}]