[{"text_idx": "#000001", "text": "Ym mis Ebrill 2018, bron i flwyddyn ar o\u0302l i ni gaffael Bwlch Corog, croesawyd tri cheffyl Konik hardd i\u2019r coetir. Ymunodd dwy gaseg arall a march a\u0302\u2019r cesig hyn ddeufis yn ddiweddarach."}, {"text_idx": "#000003", "text": "Rydym am gyflwyno anifeiliaid gwyllt lle bo hynny\u2019n bosibl, ond gyda\u2019r ceffyl cyntefig neu tarpan ac aurochiaid wedi diflannu yn eu ffurf wyllt, mae\u2019n rhaid i ni edrych ar eu perthnasau domestig. Mae ceffylau domestig (Equus ferus caballus) yn ddisgynydd o\u2019r tarpan (Equus ferus ferus), y ceffyl gwyllt cyntefig a boblogodd Ewrop, Asia a Gogledd America. Felly mae\u2019r bridiau domestig yr un rhywogaeth ond yn is-rywogaeth wahanol i\u2019r tarpan. Mae\u2019r ceffyl Przewalski (Equus przewalskii) yn rhywogaeth wahanol sy\u2019n frodorol i\u2019r paith Asiaidd."}, {"text_idx": "#000005", "text": "Ynghyd a\u0302\u2019r nodweddion hyn, mae\u2019r Konik yn hynod o wydn a gall ffynnu ar lystyfiant caled, gan eu gwneud yn addas iawn i fyw fel gyr wyllt ac maent yn cyd-fynd yn dda a\u0302\u2019r amodau. Mae\u2019n pori gwellt y gweunydd (Molinia caerulea), sy\u2019n gorchuddio\u2019r rhan fwyaf o\u2019r safle. Mae\u2019r Konik yn effeithlon iawn wrth storio cronfeydd braster mewn cyfnodau o ddigonedd o fwyd i\u2019w galluogi i ffynnu trwy\u2019r gaeaf, nid oes angen tocio\u2019u carnau, ac maent yn adnabyddus am eu iechyd cadarn a\u2019u hirhoedledd."}, {"text_idx": "#000006", "text": "Buom yn ystyried Exmoor o ddifrif, nid yw eu tarddiad yn hysbys ond gallai fod yn ddisgynnydd uniongyrchol o darpan a esblygwyd ym Mhrydain. Fodd bynnag, mae nifer o gymhlethdodau a chostau yn gysylltiedig a\u0302 chaffael a chadw Exmoors. Gwnaethom hefyd ystyried ceffylau Mynyddig Cymreig, yn enwedig y Carneddau: mae\u2019r bri\u0302d hwn yn gymysgedd o fridiau dof iawn, felly yn llai addas ar sail agosrwydd at y ceffyl gwyllt gwreiddiol, er bod ganddo gysylltiad sefydledig ag ucheldiroedd Cymru."}, {"text_idx": "#000007", "text": "Cynigiwyd y ceffylau i ni yn rhad ac am ddim, gan gyrrau yng Ngheredigion a Sussex. Yr enw \u2018Konik\u2019 yw\u2019r gair Pwyleg am \u2018geffyl bach\u2019. Cafodd y bri\u0302d ei greu cyn y bedwaredd ganrif ar bymtheg gan ffermwyr o amgylch Coedwig Bia\u0142owiez\u0307a yng Ngwlad Pwyl trwy ddal a dofi tarpan o\u2019r goedwig, yn o\u0302l pob tebyg bu croes-fridio gyda bri\u0302d domestig lleol. Dynodwyd Konik yn frid yn gynnar yn yr ugeinfed ganrif ac mae wedi cael ei werthfawrogi ers hynny ar sail ei agosrwydd at y ceffyl cyntefig."}, {"text_idx": "#000008", "text": "O ran lles, nid yw ein ceffylau yn cael eu hesgeuluso mewn unrhyw ffordd er gwaethaf eu ffordd o fyw fferal. Mae gennym drefn hwsmonaeth ddiwyd gyda monitro rheolaidd i sicrhau bod y ceffylau mewn cyflwr da ac yn dangos ymddygiad iach. Rydym wedi ein cofrestru gyda gwasanaeth milfeddygol sydd ar gael ar gyfer gwiriadau iechyd ac argyfyngau. Rydym yn cymryd ein hymrwymiadau i\u2019w lles o ddifrif."}, {"text_idx": "#000009", "text": "Mae\u2019r gyr wedi cynhyrchu pum ebol hyd yn hyn. Twf cymedrol yn y boblogaeth yw hwn, felly nid ydynt yn debygol o ragori ar gapasiti\u2019r safle am nifer o flynyddoedd. Maent yn frid addfwyn, digynnwrf ac yn olygfa groesawgar i ymwelwyr y coetir."}]