[{"text_idx": "#000000", "text": "Sut mae mapio yn y Gymraeg?"}, {"text_idx": "#000002", "text": "Buom yn gweithio gyda Trafnidiaeth Cymru i ymchwilio i fapio, daear-leoli a chynllunio teithiau yn y Gymraeg. Dyma\u2019r hyn a ganfuwyd gennym."}, {"text_idx": "#000003", "text": "Gofynnodd Trafnidiaeth Cymru inni wneud darn o waith ymchwil ar eu cyfer. Roeddent am wybod sut y gallent adeiladu apiau mapio ar-lein a oedd yn trin y Gymraeg a\u2019r Saesneg yn gyfartal."}, {"text_idx": "#000004", "text": "Rydym wedi bod yn meddwl am y themau yma am sawl blwyddyn oherwydd ein bod yn cynnal map iaith Gymraeg o Gymru: openstreetmap.cymru. Fodd bynnag, buodd y prosiect hwn ar gyfer sefydliad sy\u2019n darparu gwasanaethau trafnidiaeth gyhoeddus ledled Cymru yn gyfle gwirioneddol i feddwl am oblygiadau\u2019r materion yma. Rydym wedi cynhyrchu adroddiad ar gyfer Trafnidiaeth Cymru sy\u2019n llawn manylion ac sy\u2019n canolbwyntio ar eu hamgylchiadau penodol. Mae\u2019r blogiad yma yn gyfle i gymryd cam yn o\u0302l a meddwl am rai o\u2019r pethau allweddol rydym wedi\u2019u dysgu."}, {"text_idx": "#000005", "text": "Mae mapio yn gynwydd... yn Saesneg"}, {"text_idx": "#000006", "text": "Os ydych chi am lunio ap trafnidiaeth gyda mapio cefndir slic, daear-leoliad, cynllunio teithiau a llawer o bwyntiau o ddiddordeb, ceir sawl opsiwn cadarn \u2013 fel cynwydd."}, {"text_idx": "#000007", "text": "Ar gyfer y rhan helaeth o ddefnydd, gellir adeiladu apiau mapio digidol yn gyflym \u2013 yn rhannol o leiaf \u2013 drwy roi gwasanaethau masnachol at ei gilydd sy\u2019n darparu data ar alw (am ffi)."}, {"text_idx": "#000009", "text": "Pan fyddwch chi eisiau\u2019r canlyniadau hynny yn Gymraeg, yn sydyn iawn mae\u2019n mynd yn llawer anoddach."}, {"text_idx": "#000012", "text": "Oherwydd hyn, os ydych chi\u2019n ddatblygydd sydd am greu ap mapio ar-lein gan ddefnyddio API gan Google Maps, ni allwch ofyn i\u2019r data gael ei ddarparu i chi yn Gymraeg. Dylai hynny ei ddiystyru ar gyfer y rhan fwyaf o ddefnydd gan gyrff cyhoeddus yng Nghymru."}, {"text_idx": "#000014", "text": "Os ydych chi\u2019n defnyddio Google Maps ar ffo\u0302n sydd a\u0302\u2019r Gymraeg fel priod iaith, fyddwch chi\u2019n gweld enwau lleoedd Cymraeg ar y map, gan gynnwys yn Lloegr."}, {"text_idx": "#000015", "text": "Ond, gan nad oes yna gymorth swyddogol, ceir terfynau gwirioneddol i ble y dylid ei ddefnyddio."}, {"text_idx": "#000017", "text": "Bing Maps yw platfform mapio Microsoft. Rwy\u2019n siw\u0302r na fyddent yn hoffi cael eu disgrifio fel hyn, ond rwy\u2019n credu y buasai\u2019r rhan fwyaf ohonom yn dweud mai \u201cfersiwn Microsoft o Google Maps\u201d ydyw. Yn wahanol i Google Maps, mae Bing Maps yn cefnogi\u2019r Gymraeg yn swyddogol. Fel defnyddiwr achlysurol gwefan mapiau Bing efallai na fyddwch yn sylwi ar hyn, ond fel datblygydd gallwch newid eich galwadau API i ofyn am ymatebion yn Gymraeg."}, {"text_idx": "#000018", "text": "Yn gyffredinol, gall datblygydd gweld llawer iawn o Gymraeg mewn gwasanaethau o fapiau Bing. Ar y rhan fwyaf o lefelau gweledol o\u2019r map, gweler enwau dwyieithog i ffyrdd (yn hytrach na\u2019r enw Cymraeg neu\u2019r enw Saesneg) ac mae yna rhai bylchau rhyfedd."}, {"text_idx": "#000019", "text": "Os oes gennych ofynion syml iawn ar gyfer arddangos pwyntiau ar fap cefndir o Gymru na fydd yn cael ei dominyddu gan enwau Saesneg, mae Bing Maps yn sicr yn werth ystyried."}, {"text_idx": "#000022", "text": "Gall cyrff cyhoeddus yng Nghymru ddefnyddio data\u2019r Arolwg Ordnans o dan Gytundeb Geo-ofodol y Sector Cyhoeddus. Mae data\u2019r Arolwg Ordnans (OS) o ansawdd uchel iawn ac maent yn cynnig amrywiaeth o lawrlwythiadau data ac APIs i gefnogi cyrff cyhoeddus yn eu gwaith."}, {"text_idx": "#000023", "text": "Ond gallai\u2019r ffordd y mae OS yn ymdrin a\u0302\u2019r Gymraeg wella\u2019n fawr."}, {"text_idx": "#000024", "text": "Mae OS yn cyhoeddi teils: fersiynau electronig yn y bo\u0302n o\u2019r mapiau OS rydym yn gyfarwydd a\u0302 nhw o deithiau cerdded. Mae\u2019r rhain yn cynnwys enwau Cymraeg a Saesneg ond mae polisi OS yn golygu bod enwau Saesneg yn fwy tebygol o ymddangos nag enwau Cymraeg. Nid yw\u2019n bosibl gofyn am deils sy\u2019n dangos enwau Cymraeg yn unig neu lle mae enwau Cymraeg yn fwy tebygol o ymddangos nag enwau Saesneg."}, {"text_idx": "#000025", "text": "Mae OS hefyd yn darparu setiau data eraill. Mae rhai o\u2019r rhain yn cynnwys yr enwau Cymraeg a Saesneg ar gyfer nodweddion ond gwelsom fod y ffordd y mae\u2019r data wedi\u2019i labelu yn y setiau data yn aml yn ei gwneud yn anodd nodi beth oedd yr enw Cymraeg a beth oedd yr enw Saesneg."}, {"text_idx": "#000026", "text": "Mae rhai o\u2019r rhain yn faterion ansawdd data, ac mae eraill yn faterion polisi. Y gobaith yw bod cyrff cyhoeddus yng Nghymru yn gweithio gydag Arolwg Ordnans i weld gwelliannau yn y meysydd hyn."}, {"text_idx": "#000027", "text": "Mewn llawer o achosion nid oes ffynhonnell amlwg, swyddogol o\u2019r enw Saesneg a\u2019r enw Cymraeg am le, ar gyfer nant, coedwig neu ardal."}, {"text_idx": "#000028", "text": "Mae\u2019n ei gwneud hi\u2019n anodd mesur pa mor dda yw cwmpas map. Yn syml, nid oes set ddata \u201cgywir\u201d i\u2019w chymharu. Mewn sawl ffordd mae hyn yn un o gryfderau\u2019r Gymraeg, sydd wir yn iaith fyw, felly gelwir pethau yn o\u0302l defnydd yr holl bobl sy\u2019n defnyddio\u2019r iaith."}, {"text_idx": "#000029", "text": "Wedi dweud hynny, mae angen rheolau ar gyfrifiaduron, ac wrth i ni ddefnyddio mapiau ar gyfrifiaduron yn fwyfwy mae\u2019r angen am rai rheolau ynghylch enwau Cymraeg yn tyfu."}, {"text_idx": "#000030", "text": "Mae ein map iaith Gymraeg yn seiliedig ar gronfeydd data OpenStreetMap a Wikidata a olygwyd gan y gymuned. Mae ein hymchwilwyr yn awgrymu bod y setiau data hyn yn debygol o barhau\u2019n rhan o\u2019r gymysgedd o ran enwi lleoedd a nodweddion, o leiaf, cystadleuwyr masnachol. Rydym yn annog pobl i gyfrannu at y setiau data hyn."}, {"text_idx": "#000032", "text": "Byddwn yn parhau i weithio ar y maes hwn a byddem wrth ein bodd yn clywed gan eraill sydd a\u0302 chwestiynau neu syniadau am y Gymraeg a mapio dwyieithog."}, {"text_idx": "#000034", "text": "cynllunio teithiau, geoleoliad, Trafnidiaeth Cymru"}]