text: Flestu sum fáa at vita, at tær eru við barn gerast glaðar. Men tó ikki allar. Nakrar gerast skelkaðar. Tær hava ikki yvirlit yvir hvussu tær kunna fáa hetta barnið. Serliga um ein er heilt ung. Kanska stendur ein einsamøll við hesum barninum. Ella ein noyðist at gevast við eini útbúgving. Og hvussu við tí fíggjarliga. Og øllum tí praktiska.
text: #000001
text: Møguliga er tú ein av teimum, ið meta fosturtøku sum eina loysn, her og nú. Kanska metir tú, at tað eru eingir aðrir møguleikar eftir. At støðutakanin longu er framd fyri teg. Av øðrum. Av honum, ið ikki vil verða pápi beint nú. Ella foreldrunum, ið hugsa um tína framtíð. Ella – um tú ikki ert ung longur – av teimum, ið halda at eingin meining er í, at tú skalt aftur verða mamma.
text: #000002
text: Tað er ikki lætt at verða tann, ið skal taka hesa tungu avgerð. Tá avgerðin er tikin og framd, vendist ikki aftur. Tann støða tú ert í, ger tað ikki lættari. Tað er sum tú ert ikki við teg sjálva. Tað er tó heilt vanligt at tú ikki kennir teg væl tilpassar á morgni, tolir ikki nógv av, og ert úti av javnvág. Heldur teg ikki kunna koma yvir nakað.
text: #000004
text: Møguliga skal avgerin takast um heilt stutta tíð. Men tú hevur hóast alt tíð til at hugsa teg um. Avgerðin tú tekur hevur ikki bert týdning fyri næstu mánaðirnar, men fyri restina av lívi tínum.
text: #000006
text: Barn títt er longu livandi.
text: #000007
text: Lívið hjá tínum barni byrjar við gitingini – tá egg og sáðkykna sameinast. Allir teir eginleikar, ið barn títt arvar – eginleikar uttaná og innaní – er avgjørdur frá hesi stund. Áðrenn fyrsti mánaðin er farin, er longu eitt hjarta ið slær.
text: #000008
text: Myndin vísir eitt barn, ið er 4-5 vikur gamalt og 1,2 cm langt. Legg til merkis, at longu kunnu armar og bein síggjast, og hesi byrja at veksa frá hesi tíð.
text: #000009
text: 8 vikur gamalt kann tað lítla barnið longu taka um lutir, ið verða lagdir í hondina á tí. Tað suttar tummil, rørir seg og er ført fyri at kenna pínu.
text: #000010
text: Hvat hendir undir eini fosturtøku?
text: #000013
text: Flestu fosturtøkur verða framdar millum 7. og 12. viku. Mest vanligi hátturin í hesum tíðarskeiði er útsúgvingarhátturin. Í stuttum er mannagongdin tann at lívmóðurhálsurin verður víðkaður og eitt plastikrør verður koyrt inn í lívmóðurina.
  Síðan verður barnið sogið út gjøgnum rørið við undirtrýsti. Í smálutum.
text: #000014
text: Aftana 12. viku er vanligt at geva eina sproytu við einum evni, ið kallast prostaglandin. Hetta setur føðingina í gongd. Barnið verður so føtt, ofta deyðføtt. Men barnið kann eisini verða livandi. Men tað fær onga viðgerð sum kann halda barninum livandi.
text: #000015
text: 12 vikur. Barnið kennir ljós, ljóð og tað at ein rørir við tað. Øll gøgn eru nú komin uppá pláss. Heilin og sodningarleiðin eru ment. Nú skal barnið bert vaksa til tað verður føtt.
text: #000016
text: Ein av avleiðingunum av fosturtøku kann vera stórar bløðingar, ið vísir at læknin ikki hevur fingið alt út. So noyðist ein aftur á sjúkrahúsið fyri at verða útskava.
text: #000020
text: Ein annar vanligur trupulleiki er undirlívsbruni. T.v.s. bruni í eggjaleiðarunum og lívmóðurini. Ein slíkur bruni kann viðføra at eggjaleiðararnir lata seg aftur, sum ger at tað seinni kann gerast toført at gerast við barn.
text: #000021
text: Í heilt fáum førum hendir at lívmóðurin fær skaða av tólunum, ið læknin nýtir, og hetta kann geva trupulleikar við seinni barnburði.
text: #000022
text: Um long tíð er liðin síðan fosturtøka er framd, er sjálvsagt trupult at áseta neyvt, um tað er fosturtøkan, ið einsamøll hevur skuldina av møguligum trupulleikum seinni.
text: #000023
text: Tað finnast nógvar útlendskar kanningar, ið benda á eitt møguligt samband ímillum fosturtøku og ymiskar trupulleikar við seinni barnsburði: ov tíðliga føðing, at ein missur barnið, barnsburð uttanfyri lívmóður, v.m.
text: #000024
text: Gerst ein tunglyntur aftaná fosturtøku? Tað er ikki semja um hetta. Tað sigur seg sjálvt, at tað er trupult at máta. Kenslur eru so ymiskar, frá persón til persón.
  Nakrar kanningar, ið gjørdar eru í Danmark, vísa at tær flestu kenna seg lættari beint aftaná fosturtøkuna. “Nú er tað yvirstaðið.” Men hvussu er seinni?
  Her vísa royndirnar m.a. úr USA, at nógvar kvinnur hava álvarsligar sálarligar trupulleikar, árini aftaná. Sálarfrøðingar tosa í dag beinleiðis um eitt “post abort-syndrom” ella “eftir-fostutøku-eyðkenni”, og nógvar ráðgevingarstovur til at hjálpa teimum eru settar á stovn.
  Mangan er tað tó torført at áseta røttu sjúkuavgerð, tí tað higartil hevur verið vanlig hugsan, at ein ikki hevur sálarligar trupulleikar aftaná fosturtøku. Tí aftra kvinnur seg mangan at viðganga orsøkina til sálartrupulleikarnar, og tí fáa tær heldur ikki røttu viðgerð.
  Føroya Pro Vita bjóðar ráðgeving og stuðul til kvinnur, ið hava tað trupult við seg sjálva eftir fosturtøku.
text: #000025
text: Amerikanska tíðarritið Life Magazine hevði hesa mynd á forsíðuni, av einum óføddum barni, ið var 18 vikur gamalt. Einar tvær vikur seinni, kunnu tær flestu merkja at barnið rørir seg. Barnið vigar í 20. viku uml. 500 gram.
text: #000026
text: Tú hevur loyvi at halda at tað er trupult. Tú hevur loyvi at halda, at tú ikki serliga væl kann átaka tær ábyrgdina av einum barni í løtuni. Sjálvt við tí hjálp tú kanst fáa frá tí almenna og eisini privat.
text: #000027
text: Men so er ein annar útvegur. Tú kanst føða barn títt og burtættleiða tað.
text: #000028
text: – at tú loyvir barni tínum at liva
  – at tú gleðir tvey onnur menniskju, ið ikki sjálv kunna fáa børn
  – at barnið hjá tær hevur sera góðar møguleikar at fáa eitt gott lív, tí ættleiðingarkrøvini eru sera strong
  – at heilsuvandin í sambandi við barnsburð og føðing er minni enn í samband við fosturtøku
  – at tú, tá ein tíð er umliðin, hevur tað betri við at vita at barnið hjá tær livir og hevur tað gott
text: #000030
text: Tú skalt eisini vita at um tú avgert at burtættleiða nú, men angrar tað aftaná føðingina, hevur tú ikki mist rættindini til at hava títt barn.
text: #000031
text: “Eg haldi ikki eg eri før fyri at geva mínum barnið nakran góðan uppvøkstur”. Soleiðis eru tað mangar, ið siga sum grundgeving fyri fosturtøku.
text: #000032
text: Men vit hava ikki loyvi at vísa ábyrgdina frá okkum. Títt barn er títt barn – líka mikið um samfelagið ger nógv ella lítið fyri teg.
text: #000034
text: Tað sum tú óttast í dag, er kanska tað tú gleðist yvir í morgin.
text: #000036
text: At fáa eitt barn merkir eisini at tú verður ámint um, at tað eru onnur virði í tilveruni enn bert tað materiella.
text: #000037
text: Børn hugsa ikki um sosialt støði – tað er nakað tey læra av okkum vaksnu. Børn eru krevjandi á heilt ein annan hátt.
text: #000038