extracted_text:
Павлодар қаласы №24 мектеп бастауыш сынып мұғалімі
Мусабаева Зауреш Камалиденовна
Адамның адамшылдығы – ақыл,  ғылым, жақсы ата, жақсы ана,  жақсы  құрбы,
жақсы ұстаздан болады.
Абай
Білім беру жүйесін жаңғырту барысында біз оқу үрдісіне заманауи әдістер мен
технологияларды енгізуіміз қажет. Қазір халықаралық стандарттар негізінде
Назарбаев Университеті мен Зияткерлік мектептер ойдағыдай жұмыс істеп
тұр.
«Назарбаев   Зияткерлік   мектептері»   Қазақстанның   орта   білім   беру
жүйесіндегі жаңа даму нүктесі болып табылады.і. Білім беру жүйесінің бұл
үлгісі «Назарбаев Зияткерлік мектепері» ААҚ стратегиялық әріптесі болып
табылатын   Кембридж   Университетінің   Халықаралық   Сынақтан   өткізу
Кеңесімен бірлесе отырып жасалған.
Жаңа   білім   беру   бағдарламасының   орта   білім   беру   жүйесінің   қазіргі
стандарттарынан   айырмашылығы   жаңа   бағдарламада   бірқатар   сапалы
өзгерістер көзделген. Бастауыш мектептерде оқу мерзімі 4 жылдан 5 жылға
дейін ұзартылады.
Елбасының  тапсырмасы  бойынша  Қазақстанда  6   «Назарбаев  Зияткерлік
мектептері» құрылып, жұмыс істеуде. 2015 жылдың соңына дейін қосымша 15
мектеп салынады.
Биылғы   жылдың   тағы   бір   ерекшелігі  –  Білім   берудің  20112020  жылдарға
арналған мемлекеттік бағдарламасын қабылдадық.
Бұл – Елбасымыздың білім саласын, мұғалімдер мен жастар мәселесін үнемі
назарда ұстайтынын тағы да айғақтайды..
Қазақстан кадрлар  даярлаудың жаңа моделіне көшті.
Орта  білімде  «Назарбаев  Зияткерлік  мектептері»  құрылды.
 Олар  –
Қазақстанның  барлық  мектептері  үшін  үлгі  болмақ.  .  Бұл  мектеп  –  басқа
облыстар үшін  үлгі болуы тиіс.
Мемлекеттік бағдарламаның басты міндеті – оқытудың жаңа сапасына қол
жеткізу.  Бұл  өте   маңызды  мәселе.  Оны  шешу  үшін  орталық  және  жергілікті
органдар, білім ұйымдары, атааналар, бизнес және қоғам өкілдері бір кісідей
қатысып, атсалысуы қажет. Нұрсұлтан Әбішұлы айтып өткендей, «..Қоғамды, білім беру мекемелері мен
билікті  шоғырландыру  арқылы  заманға  сай  білім  жүйесін   құруға  және  да
мытуға болады». Міне, сондықтан  осы жылдан бастап Тамыз
Тәуелсіз   Қазақстанда   өркениетке   барар   жолдың   бастауы   –   мектеп   десек,
мектептің басты тұлғасы, жүрегі – МҰҒАЛІ“Ұстаздық еткен жалықпас, үй
ретуден балаға” деп Абай атамыз айтқандай, ұстаз еңбегінің қырсыры мол,
қиын да жауапты, шығармашылық еңбек екендігін баршамыз мойындаймыз.
Ұлт болашағы ұрпағында болса, ұрпақ тәрбиесі – ұстаз қолында.
Ұстаздарға  артылар  жүк  ауыр.  Осындай  ауыр  жүкті  қайсарлықпен  көтеріп
келе жатқан ұстаздар қауымы қашанда құрметке лайық., Ата – аналар мен  бастауыш  cынып мұғалімінің ынтымақтастығы
тұлғаны қалыптастырудың басым бағыты.
Мақсаты: Мектеп, атаана, ұстаз болып бірігіп, сапалы білімді, саналы
тәрбиелі, салауатты ұрпақ тәрбиелеу.
        Міндеттері:
1. Ата–аналармен тұрақты байланыс қарым қатынас  орнату.
2. Отбасы мен мектептің бірігіп балаға қоятын талаптармен қамтамасыз ету.
3. Ата–аналар ұжымын  , комитетін және жоспарын құру.
4. Ата–аналардың педагогикалық білім дәрежесі мен мәдениетін үнемі
арттырып отыру.  Бұл бағытта баспасөз беттерінде, радио, көгілдір экран арқылы,
пеадагогикалық білімдер жетілдіру универсистеттерінде лекторияларды,
семинарларға, ғылыми практикалық конференцияларда, ата–аналар
жиналыстарында педагогикалық білімдерін насихаттау.
   Бүгінгі ұрпақ  ертеңгі елдің болашағы. Шығыс ғұламасы Әл
Фараби: «Адамға ең бірінші білім емес, тәрбие берілуі керек, тәрбиесіз берілген
білімадамзаттың қас жауы, ол келешекте оның барлық өміріне апат әкеледі» деген.
Дегенмен, мектеп оқушыларымен жұмыс істеу көп ізденуді, еңбек етуді қажет етеді.
Әсіресе, сынып жетекшісіне жүктелер жауапкершілік мол. Оны оқушылардың ата –
аналарымен тығыз байланыста болған жағдайда ғана талапқа сай жұмыстар
жүргізуге болады.
Халықта «Ағаш түзу өсу үшін оған көшет кезінде көмектесуге болады, ал үлкен
ағаш болғанда оны түзете алмайсың» деп бекер айтылмаған.Баланың жеке тұлға
болып қалыптасуы, білімінің бастапқы іргетасы бастауышта қаланатыны бәрімізге
белгілі.Бастауыш мектеп – бұл оқушы тұлғасы мен сапасының дамуы қуатты жүретін,
ерекше құнды, қайталанбас кезеңі.Сондықтан бүгінгі күні ұрпақ тәрбиесі үшін
мектеп, атаана және қоғамның алар орны зор». Осы орайда отбасы мен мектептің жас
ұрпақ алдындағы жауапкершілігі ортақ екенін атап өткен орынды. Себебі, білім мен
тәрбиені бірбірінен бөліп қарауға болмайды. Баланың жеке тұлғасының дара
қасиеттерін қалыптастыруда отбасы үлкен мүмкіндіктерге ие. Баланы атаанадан
артық ешкім білмейді . Сондықтан да мұғалім атаанамен үнемі ынтымақтастықта
болу қажет,ал ата – аналар балаларды білім алуда,тәрбиелеу ісінде мектеппен қарым – қатынас, тікелей байланыс жасауды басты міндетіміз деп есептеуі тиіс, өйткені,
олардың өз балаларын тәрбиелеудегі, білімдегі жетістіктері сынып, мектеп
ұжымдарының оқу – тәрбие жұмысының нәтижесіне байланысты.  Бұл жағдай оқу –
тәрбие процесінің мазмұнын, сапасын және тиімділігін жақсарту үшін отбасымен
мектептің ынтымақтасып жұмыс істеулерін керек.
Қазіргі мектепте оқыту ,тәрбиелеу жағдайы көптеп өзгеруде:, педагогикалық
әрекеттегі үшбұрыш – мұғалім  оқушы – ата – анаға қатысты жағдайда үнемі кері
байланысқа ие болуда. Өйткені қазіргі заман талабына сай жеке тұлғаны қалай
дамытып,қалай тиімді оқытылуы керектігінің ,қандай оқыту үдерісін  қолдануда білім
берудің және білім берудің жаңа тәсіл, сызбалары құралады.Олар. «Диалог арқылы
оқыту»  мен «Қалай оқу керектігін»,»Сыни тұрғыдан   ойлауға оқыту»,»Оқыту үшін
бағалау және  оқуды бағалау»,» ақпараттық –коммуникациялық  технологияларды
АКТ  пайдалану»,»Талантты және дарынды балаларды оқыту»,» Оқушылардың жас
ерекшелігіне сай білім беру»,»Басқару және көшбасшылық»  жеті модульдіде
қарастырылған идеяларды оқыту және тәрбиелеу   барысында аралас түрде пайдалану
білімді шыңдауға жетелейді.
Бүгінде мектептің ата – аналармен жұмысының кейбір дәстүрлі түрлері өзінің
маңызын жоюда: ата – аналар жиналысы, ата – аналар лекториясы мен
университеттері,  ата – аналардың жұмыс орындарымен байланыс, баланың отбасына
бару балалардың білуге деген құмарлығын дамыту; қабілетін дамыту,
шығармашылық қиялын дамыту; тілдік қарымқатынасын дамыту (құрбы
құрдастарымен, ересектермен тіл табысып, сөйлесе білу), сапалық деңгейге көтеру
міндеті бүгінгі күннің көкейкесті мәселе. Мектеп, ұстаз  ата аналар қауымы үшін
әрқашан ашық болып,өзара ынтымақтастық пен серіктестік жүйесін жетілдіруге
бағытталып, олардың кез келген бастамасын көтермелеп отыруы қажет.
Өз тәжәрибемде оқутәрбие процесінде жеке тұлғаны қалыптастырып ,дамытуда
қолданылатын қандайда бір жаңа тәсәлдерді атааналардың қолдауымен шешім
қабылдап отырамын. Өйткені тұлғаның дамуына  ата –ана ,мұғалім ,құрдастары
жауапты.
Білім алуда әлеуметтік психология ,аффективтік теориялар, когнитивтік
психологиялық  негізгі бағыттар   ұсынылады.
аффективтік теориялабұл өзімізді оқушы орнында қалай сезінеміз, әлеуметтік
психология бұл атаана әріптес, басшы  әрекеттестік арқылы оқыту, когнитивтбұл
материалды қабылдау , түсіну болып табылады.
Атааналармен бірлесе жұмыс жасай отыра отыра оқу барын және білім алуды
үйрету барын ,білім беру ортасын құру керектігін түсіндіріп,қолдау жасап , ат
салысуды талап ету күрделі жұмыс.. .. Өйткені бала білімді өздігінен
алады,жұппен топпен жұмыс істейді,талқыдайды,дәлелдейді сонымен қатар сөйлеу негізгі роль алады және бірінбірі бағалайды.. Бұл тұста әр тұлғаның
жоғарғы немесе төменгі деңгейін , қабілеттілігін ,мәдениеттілігі және өзін өзі
реттеуін байқауға  болады. .Сондықтан қолайлы оқу  үшін адамдарға кері
байланыс пен мадақтау қажет,ата –аналардың қолдауы,уәж туғызу ,себептерін
анықтау те қажет.Осыдан атааналармен жұмыс түрлері туындайды.  баланың
әлеуметтікпедагогикалық және психологиялық даму жағдайын ескере отыра,
тәрбиенің мақсаты және міндеттері дұрыс анықтау, оларды жүзеге асырудың
болуында;
Оқушылардың   бойында   елжандылық   қасиеттерді   қалыптастыруда   ата
  ынтымақтастықта   өткізілетін   жұмыс   түрлерінен   Ақпараттық
аналармен
әдістемелік жұмыс,
Диагностикалық талдау жұмыстары  Бұқаралық – мәдени жұмыс
–   ата   аналарға   тәрбие   мәселелері   бойынша   әдістемелік   көмек   беру,   ақпарат
құралдарында мектеп өмірі, отбасы тәрбиесі мәселелеріне байланысты мақалаларды
оқып талдау.
Аталар   мектебін;   Аналар   мектебін   құру;   ата   аналарға   арналған   қабырға
тақтасы; ата аналар университеті; балалардың сабақтарына қатысу; ата аналардың
ашық   есік   күніне   қатысу.   олимпиада,   кештерге,   апталықтарға   қатысу,   маман   –
дәрігерлермен,  заңгерлермен  кездесулер;  «Мамандығым   мақтанышым» кештері,
жанұя   мүшелерінің   жетістіктерін   мақтаныш   қылатын   «Мен   және   менің   жанұям»
көрмесін, Республика күніне арналған, жариялау, ата аналар қауымына арналған
ақпараттық   және   әдістемеләк   жаднамалар   шығару:.  Спорттық   шалалар  «Достық
жәрмеңкесі»,   «Өнерлі   отбасы»   байқауы,   спорт   жарысы   «Жұлдызды   сәт»
мерекелерін атап айтуға болады.
Ата – аналар жиналысы тақырыпта  мектеп ережесі мектеп жоспарымен
таныстыру
Атаанадар жиналысы мекпеп бойынша жылына екі рет, сыныптар бойынша
төрт рет өткізіледі. Жиналысты дұрыс ұйымдастырып өткізуге атааналар
комитеті мен атааналар белсенділері және мектеп басшылары сынып
жетекшілерімен бірдей жауап береді Ата  аналар жиналыстарында оқу
тәрбие жұмысы қаралады, оның сапасын жақсартудың негізгі залалдары
белгіленеді. Кейбір атааналар отбасылық тәрбие жайлы есеп береді.
Жиналыстарда сынып жетекшілері атааналарды сынып ұжымының оқу тәрбие жоспарымен, ал мектеп басшылары оқушылар және атааналар
комитетінің ісжоспарларымен таныстырады.
Мектеп өмірінде тақырыптық атааналар жиналыстарын өткізіп отырудын зор
тәрбиелік мәні бар. Мұндай жиналыстардың мақсаты  атааналарды
психологиялықпедагогикалық білім мен тәжірибе жаңалықтарымен
таныстыру, ой қорытуБірнеше жылдық жұмысым кезінде алдымнан неше
түрлі оқушылар өтті. Адамның баласы бес саусағы бірдей болмайтыны сияқты
оқушыларым да бірбіріне ұқсамайтын, бірбірін қайталамайтын, кішкене
болса да өзіндік ерекшелігі бар адамдар еді. Олардың ішінде ең үздігі де, ең
нашары да, ең тентегі де, біліп тұрса да аузын ашпайтыны да, қанша сүйресең
де алдыға баспайтын жалқауы да болды. Бірақ барлығын да жақсы көріп,
білім нәрімен сусындатуға тырысамын.Дегенмен әр жылдары атааналар да ,
баларда әр қилы болатыны сөзсіз .Балаларды мектепте зерттеген соң ата
аналармен пікірлестім. Оларды алға қойған жұмыс жоспарыммен таныстырып,
көмек беруге шақырдым.
Сол себепті олардың пікірлерін тыңдап, бала туралы атааналардан мәлімет
алдым. Отбасы мүшелерінің қарымқатынасы, баланың отбасындағы орны,
бейімділігін анықтадым. Атааналарды балаларын баспасөзге жазылуға, оны
баласымен бірге оқып, талдап, пікірін тыңдауға шақырдым. Кейінірек ата
аналар жиналысында пікірлері шыңдалып, кеңестер беріліп отырды. Бала
сөйлеуді алғашқыда отбасынан үйренеді. Сол себепті атааналардың өздерін
мәдениетті, көркем де әсерлі, жүйелі сөйлеуге шақырдым.  Атаана
жиналыстарында сөйлеу мәдениеті төңірегінде пікірлесу өткіздім.
Сол сияқты теледидардан балаларға арналған қандай бағдарламалар бері
летінінен көрген, үйренгенін өмірде қалай қолданып, пайдаға асыру жолдары
туралы пікір алмастық. Балаларды оқытыптәрбиелеу барысында, сабақтан
көп қалатын, тәртібі нашар, білім деңгейі төмен, құрбыларымен тіл табыса
алмайтын, ашуланшақ, бұзақылықтар жасайтын балаларды жиі кездеседі.
Психолог мамандар мұндай оқушыларды «Қиын балалар», «Мінезқұлқында
ауытқуы бар оқушылар», «Қиын тәрбиеленуші» қатарына жатқызады.
Ағылшын психологы Хевитта және Дженкинс қиын балаларды екі үлкен
категорияға бөлген :
1. Әлеуметтік формадағы антиқоғамдық мінезқұлқы тән балалар.
2. Әлеуметтік емес антиқоғамдық агрессивті мінезқұлықты балалар. Бұл
балалардың жанұясымен, қатарластарымен қарымқатынасы жаман,
эмоциялары бұзылған, агрессивті, қатыгез әрі кекшіл балалар.
       Қиын бала деген кім? Қиын баланың пайда болуына не немесе кім ықпал
етеді? деген сұрақтар амалсыздан туындайды.Қазіргі кездегі жас атааналар өсіп келе жатқан баласын аса тым еркелетіп өсіріп жатыр десек те
қателеспейтін шығармыз. Аса тым артық мадақтау мен шектен тыс мәпелеуде
өскен бала ешқандай күш жұмсамайақ көзге түскісі келеді, егер мұғалім
ескерту айтатын жағдайда жылай салатын әлсіз, өздігінен еш нәрсеге қол
жеткізе алмайтын, ерке болып, өзбеттілігі қалыптаспаған балалардан шығады
бұл жағдайда баланы толығымен зерттеп,ата—анамен бірлесе отыра
кедергілерді жою жолдарын қарастыру қажет.Ал жалпы сыныптағы осындай
балардың атааналарымен жұмыстың дәстүрлі емес формаларын өткізуді жөн
көрдім. Тақырыптық ақыл кеңес, әңгіме, тренингі өткізу.

 Оқушының жанұясына барудағы мақсатым..
Бұлатааналармен жеке жұмыс істеудің неғұрлым  тиімді түрі және
нәтижелі.. Жанұяға барғанда  оқушының үйдегі өмірімен, тұрмыс жағдайымен
танысамын. Атааналарымен және жанұяның басқа мүшелерімен
әңгімелескенде , оқушының мінезі, қызығуы мен икемділігі туралы ата
аналарына, үлкендер мен кішілерге қарымқатынасы туралы мағлұматтар
аламын.
Атааналарды мектепке тек баласы тәртіп бұзғанда немесе жаман оқи
бастағанда ғана шақырмайүнемі қарым –қатынастамын.  Баланы  қандай да бір
қоғамдық пайдалы жұмысқа қатыстыру, оның белгілі бір саладағы дарынын
дамытуға қажетті жағдайлар жасау туралы да атааналармен келісіп алуды
жөн көремін. Біз, сынып жетекшілері ең бірінші өзіміздің жетекшілік етіп
отырған сыныбымыздың атааналарына арналған педагогикалық білімдерді
насихаттау үшін әңгімелер мен лекциялар өткізу өте қажет.
Олардың мазмұны атааналардың талаптарына, оқутәрбие жұмыстарының
нақтылы міндеттеріне байланысты болады. Әңгімелер мен лекциялар жүйелі
түрде белгілі бағдарлама бойынша өткізіліп отырамын . Мысалы: «Ата
аналардың бала тәрбиелеудегі жауапкершілігі туралы», «Балаларды
ұқыптылыққа үйрету», «Үлкендерді сыйлауға үйрету», «Баланың мінез
құлығын тәрбиелеу туралы», «Сыныптан тыс оқуға қалай басшылық жасау
керек» т.б.
  Олар   бастауыш   мектепті   бітіріп,   орта   буын   сыныптарға   өткенде   де
сырттай   бақылап   отырдым.   Мұғалімдерімен   пікірлестім.   Қазіргі   заман
талаптарына   сай   жаңа   формациялы   мұғалім   ретінде   оқу   мен   тәрбие
жұмысында   сын   тұрғысынан   ойлау   технологиясын   қолданудамын     жіне
төмендегідей нәтижелерге атаана қолдауымен облыстық,  республикалық
жетістіктеріне  жеттім.  20012  жылы  Жандарбек   Азамат  2  орын  қалалық
ғылыми жоба сайысында.
20092008   жылы   3   сынып   оқушысы   Мусабекова   Самал,   Бектемиров
Әділхан  оқушылардың облыстық интеллектуалдық марафонынан  III орынға
ие   болды.  қалалық.   20082009   оқу   жылында   3    сынып   оқушысы   Болатхан Біржан     I орынға,Калкаманова Алтыншаш III ші орынға,ал 20102011 оқу
жылында   Касымканова   Еркежан     қалалық   «Абай   оқуларында   I   орынға   ие
болды. 2010  жылы 4 сынып оқушысы Мусабекова Самал қалалық  бастауыш
сынып оқушыларының арасында өткен ғылыми жоба сайысында 3 орынға ие
болып   марапаттау   қағазымен   марапатталды.омырзаков   Мирас   2010жылы
республикалықь тоғыз құмалақ жарысында III,2010жылы Оңтүстік Қазақстан
облысының   Арыс   қаласында   өткен   республикалық   ән   байқауынан
Калкаманова Алтыншаш 1 орынға,2009 жылыАлматыда өткенРеспубликалық
«Ғұмырдария»   байқауында   III   орынға   ие   болды.,ал   Сериков   Алмаз
Қостанайда өткен Қазақстан Республикалық жасөспірімдер чемпионатында I
орынға ие болды.
2012 жылы Серикова Аяулым облыстық чемпионатта 1 орынға ие болып,
республикалық жарысқа жолдама алуды.
Қорыта келе
     ҚРның «Білім туралы» Заңында: «Атааналар  алғашқы педагогтар» деп
жазылған. Сол үшін біздің атааналар мен білім беру мекемелері тығыз қарым
қатынаста болуы керекпіз. Мектептерде екі жақтың бірігуімен балалар
тәрбиесіне бағытталған шаралар көптеп ұйымдастырылғанымыз жөн.
Өз тәжірибемде .жеке тұлғаны қалыптастыруда атааналармен өте.тығыз
байланыстамын анааналар өте ұйымшыл үнемі қолдау жасап ,түсінебіледі
,Жыл соңында оқу –тәрбие үрдісіндегі жоспарды бірлесе отыра атааналардың
тілегін ескере отыра жасаймын.атананалар айына бір рет жиналып «ата
аналар мектебін» өткіземін, жиналыс өткізудің алдында жоспар бойынша
қаралатын мәселе бойынша сауалнама аламын, ондағы мақсат ойпікір
,шешуге қажетті мәселерді топтастыру.Сыныпқа байланысты өзекті мәселерді
талқылау шешім қабылдау.Жылына бір рет балармен табиғатқа серуенге
шығамыз, жылына екі рет аналармен Мәдениет орындарына барамыз,жыл
сайын Әкем ,шешем және мен»  жарысын өткіземін, Дөңгелек үстел сондай ақ
атааналар өз тараптарынан спорттық жарыстар, баларға қызықты кештерді
ұйыдастырады, «Әжелер кеңесі» кешін өткіземін және әр мерекеге
байланысты атааналардың қатысуымен кештерді ұйымдастырамын .Атан
аналармен бірлесіп істелген жұмыс ұйымшылдыққа, мейірімділікке ,балардың
белсенділіктері жоғарлап , мәртебелері кетеріледі. Балаға әсер ететіні құрғақ
сөз емес, өз көзімен көруі мәнді; ОБЛЫСТЫҚ ТАМЫЗ  КОНФЕРЕНЦИЯСЫ
           ТАҚЫРЫБЫ:
Ата – аналар мен  бастауыш  cынып мұғалімінің ынтымақтастығы
тұлғаны қалыптастырудың басым бағыты. Дайындаған : Мусабаева З.К
                ПАВЛОДАР ҚАЛАСЫ .2013 ж        жжжжжжжжжжжжжжжжжжжжжжжжжжжжжжжжжжжжжжжжжжжжжжжжж
жжжжжжжжжжжжжжжжжжжжжжжжжжжжжжжжжжжжжжжжжжжжжжжжж
жжжжжжжжжжжжжжжжжжжжжжжжжжжжжжжжжжжжжжжжжжжжжжжжж
жжжжжжжжжжжжжжжжжжжжжжжжжжжжжжжждблогорррррррррррррррррр
рррррррррррррррррррррррррррррррр

file_name: ИПК Мусабаева з к доклад.doc

intro:
Павлодар қаласы №24 мектеп бастауыш сынып мұғалімі
Мусабаева Зауреш Камалиденовна

Адамның адамшылдығы – ақыл,  ғылым, жақсы ата, жақсы ана,  жақсы  құрбы, жақсы ұстаздан болады.
Абай
Білім беру жүйесін жаңғырту барысында біз оқу үрдісіне заманауи әдістер мен технологияларды енгізуіміз қажет. Қазір халықаралық стандарттар негізінде Назарбаев Университеті мен Зияткерлік мектептер ойдағыдай жұмыс істеп тұр.
«Назарбаев Зияткерлік мектептері»  Қазақстанның орта білім беру жүйесіндегі жаңа даму нүктесі болып табылады.і. Білім беру жүйесінің бұл үлгісі «Назарбаев Зияткерлік мектепері» ААҚ стратегиялық әріптесі болып табылатын Кембридж Университетінің Халықаралық Сынақтан өткізу Кеңесімен бірлесе отырып жасалған.
Жаңа білім беру бағдарламасының орта білім беру жүйесінің қазіргі стандарттарынан айырмашылығы жаңа бағдарламада бірқатар сапалы өзгерістер көзделген. Бастауыш мектептерде оқу мерзімі 4 жылдан 5 жылға дейін ұзартылады.
Елбасының тапсырмасы бойынша Қазақстанда 6 «Назарбаев Зияткерлік мектептері» құрылып, жұмыс істеуде. 2015 жылдың соңына дейін қосымша 15 мектеп салынады.
Биылғы жылдың тағы бір ерек¬¬¬¬шелігі – Білім берудің 2011-2020 жылдарға арналған мем¬ле¬кет¬¬¬тік бағдарламасын қа¬был¬да¬дық.
Бұл – Елбасымыздың бі¬лім са¬¬ласын, мұғалімдер мен жас¬тар мәселесін үнемі на¬зар¬да ұс¬тай¬¬¬тынын тағы да ай¬ғақ¬тай¬ды..
Қазақстан кадрлар  даяр¬лау¬дың жаңа моделіне көшті.
Орта білімде «Назарбаев Зият¬¬керлік мектептері» құ¬рыл¬ды. Олар – Қазақстанның барлық мек¬¬тептері үшін үлгі болмақ. . Бұл мектеп – бас¬қа облыстар үшін  үлгі болуы тиіс.
Мемлекеттік бағдарламаның бас¬¬¬ты міндеті – оқытудың жаңа са¬¬¬пасына қол жеткізу. Бұл өте  ма¬¬¬ңызды мәселе. Оны шешу үшін орталық және жергілікті ор¬¬¬¬гандар, білім ұйымдары, ата-ана¬¬лар, бизнес және қоғам өкіл-де¬¬рі бір кісідей қатысып, ат¬са¬лы¬¬¬суы қажет.
Нұрсұлтан Әбішұлы айтып өт¬¬¬кендей, «..Қоғамды, білім бе¬¬ру мекемелері мен билікті шо¬ғыр¬¬¬ландыру арқылы заманға сай білім жүйесін  құруға жә-не да¬¬мытуға болады». Міне, сон¬дық¬¬¬тан  осы жылдан бастап Та¬мыз
Тәуелсіз Қазақстанда өр¬ке¬ниет¬¬ке барар жолдың бастауы – мек¬¬теп десек, мектептің басты тұл¬¬ғасы, жүрегі – МҰҒАЛІ“Ұстаздық еткен жалықпас, үй¬-ретуден балаға” деп Абай ата¬мыз айтқандай, ұстаз еңбегінің қыр-сыры мол, қиын да жауапты, шы¬¬ғармашылық еңбек екендігін бар¬¬шамыз мойындаймыз.
Ұлт болашағы ұрпағында бол¬¬са, ұрпақ тәрбиесі – ұстаз қо¬¬лында.
Ұстаздарға артылар жүк ауыр. Осындай ауыр жүкті қай¬сар¬¬¬лықпен көтеріп келе жатқан ұс¬¬¬таздар қауымы қашанда құр¬мет¬¬¬ке лайық.,

Ата – аналар мен  бастауыш  cынып мұғалімінің ынтымақтастығы -  тұлғаны қалыптастырудың басым бағыты.

Мақсаты: Мектеп, ата-ана, ұстаз болып бірігіп, сапалы білімді, саналы тәрбиелі, салауатты ұрпақ тәрбиелеу.
        Міндеттері:
1. Ата–аналармен тұрақты байланыс қарым -қатынас  орнату.
2. Отбасы мен мектептің бірігіп балаға қоятын талаптармен қамтамасыз ету.
3. Ата–аналар ұжымын  , комитетін және жоспарын құру.
4. Ата–аналардың педагогикалық білім дәрежесі мен мәдениетін үнемі арттырып отыру.  Бұл бағытта баспасөз беттерінде, радио, көгілдір экран арқылы, пеадагогикалық білімдер жетілдіру универсистеттерінде лекторияларды, семинарларға, ғылыми практикалық конференцияларда, ата–аналар жиналыстарында педагогикалық білімдерін насихаттау.
   Бүгінгі ұрпақ - ертеңгі елдің болашағы. Шығыс ғұламасы Әл-Фараби: «Адамға ең бірінші білім емес, тәрбие берілуі керек, тәрбиесіз берілген білім-адамзаттың қас жауы, ол келешекте оның барлық өміріне апат әкеледі» деген. Дегенмен, мектеп оқушыларымен жұмыс істеу көп ізденуді, еңбек етуді қажет етеді. Әсіресе, сынып жетекшісіне жүктелер жауапкершілік мол. Оны оқушылардың ата – аналарымен тығыз байланыста болған жағдайда ғана талапқа сай жұмыстар жүргізуге болады.
Халықта «Ағаш түзу өсу үшін оған көшет кезінде көмектесуге болады, ал үлкен ағаш болғанда оны түзете алмайсың» деп бекер айтылмаған.Баланың жеке тұлға болып қалыптасуы, білімінің бастапқы іргетасы бастауышта қаланатыны бәрімізге белгілі.Бастауыш мектеп – бұл оқушы тұлғасы мен сапасының дамуы қуатты жүретін, ерекше құнды, қайталанбас кезеңі.Сондықтан бүгінгі күні ұрпақ тәрбиесі үшін мектеп, ата-ана және қоғамның алар орны зор». Осы орайда отбасы мен мектептің жас ұрпақ алдындағы жауапкершілігі ортақ екенін атап өткен орынды. Себебі, білім мен тәрбиені бір-бірінен бөліп қарауға болмайды. Баланың жеке тұлғасының дара қасиеттерін қалыптастыруда отбасы үлкен мүмкіндіктерге ие. Баланы ата-анадан артық ешкім білмейді . Сондықтан да мұғалім ата-анамен үнемі ынтымақтастықта болу қажет,ал ата – аналар балаларды білім алуда,тәрбиелеу ісінде мектеппен қарым – қатынас, тікелей байланыс жасауды басты міндетіміз деп есептеуі тиіс, өйткені, олардың өз балаларын тәрбиелеудегі, білімдегі жетістіктері сынып, мектеп ұжымдарының оқу – тәрбие жұмысының нәтижесіне байланысты.  Бұл жағдай оқу – тәрбие процесінің мазмұнын, сапасын және тиімділігін жақсарту үшін отбасымен мектептің ынтымақтасып жұмыс істеулерін керек.
Қазіргі мектепте оқыту ,тәрбиелеу жағдайы көптеп өзгеруде:, педагогикалық әрекеттегі үшбұрыш – мұғалім - оқушы – ата – анаға қатысты жағдайда үнемі кері  байланысқа ие болуда. Өйткені қазіргі заман талабына сай жеке тұлғаны қалай дамытып,қалай тиімді оқытылуы керектігінің ,қандай оқыту үдерісін  қолдануда білім берудің және білім берудің жаңа тәсіл, сызбалары құралады.Олар. «Диалог арқылы оқыту»  мен «Қалай оқу керектігін»,»Сыни тұрғыдан   ойлауға оқыту»,»Оқыту үшін бағалау және  оқуды бағалау»,» ақпараттық –коммуникациялық  технологияларды АКТ  пайдалану»,»Талантты және дарынды балаларды оқыту»,» Оқушылардың жас ерекшелігіне сай білім беру»,»Басқару және көшбасшылық»  жеті модульдіде қарастырылған идеяларды оқыту және тәрбиелеу   барысында аралас түрде пайдалану білімді шыңдауға жетелейді.
Бүгінде мектептің ата – аналармен жұмысының кейбір дәстүрлі түрлері өзінің маңызын жоюда: ата – аналар жиналысы, ата – аналар лекториясы мен университеттері,  ата – аналардың жұмыс орындарымен байланыс, баланың отбасына бару балалардың білуге деген құмарлығын дамыту; қабілетін дамыту, шығармашылық қиялын дамыту; тілдік қарым-қатынасын дамыту (құрбы-құрдастарымен, ересектермен тіл табысып, сөйлесе білу), сапалық деңгейге көтеру міндеті бүгінгі күннің көкейкесті мәселе. Мектеп, ұстаз  ата- аналар қауымы үшін әрқашан ашық болып,өзара ынтымақтастық пен серіктестік жүйесін жетілдіруге бағытталып, олардың кез келген бастамасын көтермелеп отыруы қажет.
Өз тәжәрибемде оқу-тәрбие процесінде жеке тұлғаны қалыптастырып ,дамытуда қолданылатын қандайда бір жаңа тәсәлдерді ата-аналардың қолдауымен шешім қабылдап отырамын. Өйткені тұлғаның дамуына  ата –ана ,мұғалім ,құрдастары жауапты.
Білім алуда әлеуметтік психология ,аффективтік теориялар, когнитивтік психологиялық  негізгі бағыттар   ұсынылады.
аффективтік теориялабұл өзімізді оқушы орнында қалай сезінеміз, әлеуметтік психология -бұл ата-ана әріптес, басшы  әрекеттестік арқылы оқыту, когнитивт-бұл материалды қабылдау , түсіну болып табылады.
Ата-аналармен бірлесе жұмыс жасай отыра отыра оқу барын және білім алуды үйрету барын ,білім беру ортасын құру керектігін түсіндіріп,қолдау жасап , ат салысуды талап ету күрделі жұмыс.. .. Өйткені бала білімді өздігінен алады,жұппен топпен жұмыс істейді,талқыдайды,дәлелдейді сонымен қатар сөйлеу негізгі роль алады және бірін-бірі бағалайды.. Бұл тұста әр тұлғаның жоғарғы немесе төменгі деңгейін , қабілеттілігін ,мәдениеттілігі және өзін- өзі реттеуін байқауға  болады. .Сондықтан қолайлы оқу  үшін адамдарға кері байланыс пен мадақтау қажет,ата –аналардың қолдауы,уәж туғызу ,себептерін анықтау те қажет.Осыдан ата-аналармен жұмыс түрлері туындайды. - баланың әлеуметтік-педагогикалық және психологиялық даму жағдайын ескере отыра, тәрбиенің мақсаты және міндеттері дұрыс анықтау, оларды жүзеге асырудың болуында;
Оқушылардың бойында елжандылық қасиеттерді қалыптастыруда ата- аналармен  ынтымақтастықта өткізілетін жұмыс түрлерінен Ақпараттық - әдістемелік жұмыс,
Диагностикалық талдау жұмыстары  Бұқаралық – мәдени жұмыс
– ата- аналарға тәрбие мәселелері бойынша әдістемелік көмек беру, ақпарат құралдарында мектеп өмірі, отбасы тәрбиесі мәселелеріне байланысты мақалаларды оқып талдау.
Аталар мектебін; Аналар мектебін құру; ата- аналарға арналған қабырға тақтасы; ата- аналар университеті; балалардың сабақтарына қатысу; ата- аналардың ашық есік күніне қатысу. олимпиада, кештерге, апталықтарға қатысу, маман – дәрігерлермен, заңгерлермен кездесулер; «Мамандығым - мақтанышым» кештері, жанұя мүшелерінің жетістіктерін мақтаныш қылатын «Мен және менің жанұям» көрмесін, Республика күніне арналған, жариялау, ата- аналар қауымына арналған ақпараттық және әдістемеләк жаднамалар шығару:. Спорттық шалалар «Достық жәрмеңкесі», «Өнерлі отбасы» байқауы, спорт жарысы «Жұлдызды сәт» мерекелерін атап айтуға болады.
Ата – аналар жиналысы тақырыпта  мектеп ережесі мектеп жоспарымен таныстыру
Ата-анадар жиналысы мекпеп бойынша жылына екі рет, сыныптар бойынша төрт рет өткізіледі. Жиналысты дұрыс ұйымдастырып өткізуге ата-аналар комитеті мен ата-аналар белсенділері және мектеп басшылары сынып жетекшілерімен бірдей жауап береді Ата - аналар жиналыстарында оқу-тәрбие жұмысы қаралады, оның сапасын жақсартудың негізгі залалдары белгіленеді. Кейбір ата-аналар отбасылық тәрбие жайлы есеп береді. Жиналыстарда сынып жетекшілері ата-аналарды сынып ұжымының оқу-тәрбие жоспарымен, ал мектеп басшылары оқушылар және ата-аналар комитетінің іс-жоспарларымен таныстырады.
Мектеп өмірінде тақырыптық ата-аналар жиналыстарын өткізіп отырудын зор тәрбиелік мәні бар. Мұндай жиналыстардың мақсаты - ата-аналарды психологиялық-педагогикалық білім мен тәжірибе жаңалықтарымен таныстыру, ой қорытуБірнеше жылдық жұмысым кезінде алдымнан неше түрлі оқушылар өтті. Адамның баласы бес саусағы бірдей болмайтыны сияқты оқушыларым да бір-біріне ұқсамайтын, бір-бірін қайталамайтын, кішкене болса да өзіндік ерекшелігі бар адамдар еді. Олардың ішінде ең үздігі де, ең нашары да, ең тентегі де, біліп тұрса да аузын ашпайтыны да, қанша сүйресең де алдыға баспайтын жалқауы да болды. Бірақ барлығын да жақсы көріп, білім нәрімен сусындатуға тырысамын.Дегенмен әр жылдары ата-аналар да , баларда әр қилы болатыны сөзсіз .Балаларды мектепте зерттеген соң ата-аналармен пікірлестім. Оларды алға қойған жұмыс жоспарыммен таныстырып, көмек беруге шақырдым.
Сол себепті олардың пікірлерін тыңдап, бала туралы ата-аналардан мәлімет алдым. Отбасы мүшелерінің қарым-қатынасы, баланың отбасындағы орны, бейімділігін анықтадым. Ата-аналарды балаларын баспасөзге жазылуға, оны баласымен бірге оқып, талдап, пікірін тыңдауға шақырдым. Кейінірек ата-аналар жиналысында пікірлері шыңдалып, кеңестер беріліп отырды. Бала сөйлеуді алғашқыда отбасынан үйренеді. Сол себепті ата-аналардың өздерін мәдениетті, көркем де әсерлі, жүйелі сөйлеуге шақырдым.  Ата-ана жиналыстарында сөйлеу мәдениеті төңірегінде пікірлесу өткіздім.
Сол сияқты теледидардан балаларға арналған қандай бағдарламалар бері-летінінен көрген, үйренгенін өмірде қалай қолданып, пайдаға асыру жолдары туралы пікір алмастық. Балаларды оқытып-тәрбиелеу барысында, сабақтан көп қалатын, тәртібі нашар, білім деңгейі төмен, құрбыларымен тіл табыса алмайтын, ашуланшақ, бұзақылықтар жасайтын балаларды жиі кездеседі. Психолог мамандар мұндай оқушыларды «Қиын балалар», «Мінез-құлқында ауытқуы бар оқушылар», «Қиын тәрбиеленуші» қатарына жатқызады.
Ағылшын психологы Хевитта және Дженкинс қиын балаларды екі үлкен категорияға бөлген :
1. Әлеуметтік формадағы антиқоғамдық мінез-құлқы тән балалар.
2. Әлеуметтік емес антиқоғамдық агрессивті мінез-құлықты балалар. Бұл балалардың жанұясымен, қатарластарымен қарым-қатынасы жаман, эмоциялары бұзылған, агрессивті, қатыгез әрі кекшіл балалар.
       Қиын бала деген кім? Қиын баланың пайда болуына не немесе кім ықпал етеді? деген сұрақтар амалсыздан туындайды.Қазіргі кездегі жас ата-аналар өсіп келе жатқан баласын аса тым еркелетіп өсіріп жатыр десек те қателеспейтін шығармыз. Аса тым артық мадақтау мен шектен тыс мәпелеуде өскен бала ешқандай күш жұмсамай-ақ көзге түскісі келеді, егер мұғалім ескерту айтатын жағдайда жылай салатын әлсіз, өздігінен еш нәрсеге қол жеткізе алмайтын, ерке болып, өзбеттілігі қалыптаспаған балалардан шығады бұл жағдайда баланы толығымен зерттеп,ата—анамен бірлесе отыра кедергілерді жою жолдарын қарастыру қажет.Ал жалпы сыныптағы осындай балардың ата-аналарымен жұмыстың дәстүрлі емес формаларын өткізуді жөн көрдім. Тақырыптық ақыл- кеңес, әңгіме, тренингі өткізу.

 Оқушының жанұясына барудағы мақсатым..
Бұл-ата-аналармен жеке жұмыс істеудің неғұрлым  тиімді түрі және нәтижелі.. Жанұяға барғанда  оқушының үйдегі өмірімен, тұрмыс жағдайымен танысамын. Ата-аналарымен және жанұяның басқа мүшелерімен әңгімелескенде , оқушының мінезі, қызығуы мен икемділігі туралы ата-аналарына, үлкендер мен кішілерге қарым-қатынасы туралы мағлұматтар аламын.
Ата-аналарды мектепке тек баласы тәртіп бұзғанда немесе жаман оқи бастағанда ғана шақырмайүнемі қарым –қатынастамын.  Баланы  қандай да бір қоғамдық пайдалы жұмысқа қатыстыру, оның белгілі бір саладағы дарынын дамытуға қажетті жағдайлар жасау туралы да ата-аналармен келісіп алуды жөн көремін. Біз, сынып жетекшілері ең бірінші өзіміздің жетекшілік етіп отырған сыныбымыздың ата-аналарына арналған педагогикалық білімдерді насихаттау үшін әңгімелер мен лекциялар өткізу өте қажет.
Олардың мазмұны ата-аналардың талаптарына, оқу-тәрбие жұмыстарының нақтылы міндеттеріне байланысты болады. Әңгімелер мен лекциялар жүйелі түрде белгілі бағдарлама бойынша өткізіліп отырамын . Мысалы: «Ата-аналардың бала тәрбиелеудегі жауапкершілігі туралы», «Балаларды ұқыптылыққа үйрету», «Үлкендерді сыйлауға үйрету», «Баланың мінез-құлығын тәрбиелеу туралы», «Сыныптан тыс оқуға қалай басшылық жасау керек» т.б.
 Олар бастауыш мектепті бітіріп, орта буын сыныптарға өткенде де сырттай бақылап отырдым. Мұғалімдерімен пікірлестім. Қазіргі заман талаптарына сай жаңа формациялы мұғалім ретінде оқу мен тәрбие жұмысында сын тұрғысынан ойлау технологиясын қолданудамын  жіне төмендегідей нәтижелерге ата-ана қолдауымен облыстық, республикалық жетістіктеріне жеттім. 20012 жылы Жандарбек Азамат 2 орын қалалық ғылыми жоба сайысында.
2009-2008 жылы 3 сынып оқушысы Мусабекова Самал, Бектемиров Әділхан  оқушылардың облыстық интеллектуалдық марафонынан  III орынға ие болды. қалалық. 2008-2009 оқу жылында 3  сынып оқушысы Болатхан Біржан   I орынға,Калкаманова Алтыншаш III ші орынға,ал 2010-2011 оқу жылында Касымканова Еркежан  қалалық «Абай оқуларында I орынға ие болды. 2010  жылы 4 сынып оқушысы Мусабекова Самал қалалық  бастауыш сынып оқушыларының арасында өткен ғылыми жоба сайысында 3 орынға ие болып марапаттау қағазымен марапатталды.омырзаков Мирас 2010жылы республикалықь тоғыз құмалақ жарысында III,2010жылы Оңтүстік Қазақстан облысының Арыс қаласында өткен республикалық ән байқауынан Калкаманова Алтыншаш 1 орынға,2009 жылыАлматыда өткенРеспубликалық «Ғұмырдария» байқауында III орынға ие болды.,ал Сериков Алмаз  Қостанайда өткен Қазақстан Республикалық жасөспірімдер чемпионатында I орынға ие болды.
2012 жылы Серикова Аяулым облыстық чемпионатта 1 орынға ие болып, республикалық жарысқа жолдама алуды.
Қорыта келе
     ҚР-ның «Білім туралы» Заңында: «Ата-аналар - алғашқы педагогтар» деп жазылған. Сол үшін біздің ата-аналар мен білім беру мекемелері тығыз қарым-қатынаста болуы керекпіз. Мектептерде екі жақтың бірігуімен балалар тәрбиесіне бағытталған шаралар көптеп ұйымдастырылғанымыз жөн.
Өз тәжірибемде .жеке тұлғаны қалыптастыруда ата-аналармен өте.тығыз байланыстамын ана-аналар өте ұйымшыл үнемі қолдау жасап ,түсінебіледі ,Жыл соңында оқу –тәрбие үрдісіндегі жоспарды бірлесе отыра ата-аналардың тілегін ескере отыра жасаймын.атан-аналар айына бір рет жиналып «ата-аналар мектебін» өткіземін, жиналыс өткізудің алдында жоспар бойынша қаралатын мәселе бойынша сауалнама аламын, ондағы мақсат ой-пікір ,шешуге қажетті мәселерді топтастыру.Сыныпқа байланысты өзекті мәселерді талқылау шешім қабылдау.Жылына бір рет балармен табиғатқа серуенге шығамыз, жылына екі рет аналармен Мәдениет орындарына барамыз,жыл сайын Әкем ,шешем және мен»  жарысын өткіземін, Дөңгелек үстел сондай ақ ата-аналар өз тараптарынан спорттық жарыстар, баларға қызықты кештерді ұйыдастырады, «Әжелер кеңесі» кешін өткіземін және әр мерекеге байланысты ата-аналардың қатысуымен кештерді ұйымдастырамын .Атан-аналармен бірлесіп істелген жұмыс ұйымшылдыққа, мейірімділікке ,балардың белсенділіктері жоғарлап , мәртебелері кетеріледі. Балаға әсер ететіні құрғақ сөз емес, өз көзімен көруі мәнді;

ОБЛЫСТЫҚ ТАМЫЗ  КОНФЕРЕНЦИЯСЫ

           ТАҚЫРЫБЫ:

Ата – аналар мен  бастауыш  cынып мұғалімінің ынтымақтастығы -  тұлғаны қалыптастырудың басым бағыты.

              Дайындаған : Мусабаева З.К

                ПАВЛОДАР ҚАЛАСЫ .2013 ж

title: Адамнын адамшылдыгы – акыл,  гылым, жаксы ата, жаксы ана,  жаксы  курбы, жаксы устаздан болады.


extracted_text:
Мұғалімнің кәсіби даму траекториясы.
Зауреш Мусабаева,
RWCTмүшесі
Бастауыш сынып мұғалімі
Павлодар қаласы.
     Мектеп –білім ошағы, тәрбие ошағы,ордасы, тағлым табалдырығы.Мұғалім қандай
болса, мектепте   сондай   болмақшы.Яғни  ,мұғалім   білімді   болса,онда ол мектептің
оқушылары да  білімді болады.
  Қазіргі кезде мектептерде жиі қолданылып отырған жаңа технологиялардың бірі –
оқушылардың жазу мен оқуда сын тұрғысынан ойлау қабілетін қалыптастыруға
бағытталған әдістәсілдер. Осындай әдістеме негізінде жасөспірімдерге қазақ тілі мен
әдебиеттік оқу , дүниетанудан  терең де тиянақты білім беруде өз тәжірибемде үнемі
қолданамын .
Мен өзімнің  ұстаздық еңбек жолымды 1985 жылы бастадым.Ең алғаш бастауыш 3 сынып
жетекшісі етіп  тағайындап, сыныппен таныстырды.Алдымда көздері жаудыраған,
көкіректері кіршіксіз таза қара көз домалақтардың отырғанын  көрген сәтте  терең білімді,
жанжақты дамыған, басқалармен   бәсекеге   түсе алатындай  жеке тұлғаны қалай қалып
тастырамын? деген ой келді.Оқушының танымдық,білімділік ,іскерлік  шығармашылық
әрекеттерге баулудың жолдарын ісдестіре отыра  Заяцев,Шаталов әдістемесін оқу
процесінде  қолдана отыра, жұмыс жасауға қаблеттіліктері арта түсті.Оқушылардың
қабілеттеріне, жас ерекшеліктеріне байланысты  жылма –жыл білім сапасын арттыру
мақсатында оқытудың, үйретудің әртүрлі әдіс – тәсілдерін  іздестіре отыра Лысенкованың
және  дамыта отырып оқыту әдістемесін қолдандым. Сондайақ соңғы жылдары Қараевтың
«Үш өлшемді әдістемелік жүйеі»технология бағытында жұмыс жасай отыра оқушылардың
еңбектенуге баулығанын байқадым.    Осылайша қолданған әдіс тәсілдерді өз бетімше оқып
біліп,технологияларды бірекі апталық біліктілік арттыру курстарында меңгерсем,ал қайсы
бірін семинарларға қатысып  бірден өз тәжірибеме енгізуге тырысып отырдым , бірақта
осылайша қолданылған  әдіс –тәсілдер білім сапасын көтеруде нәти –жесі жеткіліксіз, бір жақты екендігін аңғарып,жеке тұлғаны жанжақты дамытатындай бағдарламаларды
қарастыра бастадым.
       Сыни тұрғысынан ойлау  бағдарламасы жөнінде естіген болатынмын менің бағыма
қарай  2001 2002 жылы тренер Маняпова Тина Касымовнаның басшылығымен
ұйымдастырылған   2 жылдық «Оқу мен жазу арқылы сыни тұрғысынан ойлауды дамыту»
бағдарламасы бойынша курсты өттім.Осы курстан оқып білгенім мені өте қызықтырып,
оқушыларды дамытуда нағыз тиімді әдістәсілдер екенін түсініп , сыныбымда қолдануға
асықтым. Осы «Оқу мен жазу арқылы сын тұрғысынан ойлауды дамыту»жобасын оқи отыра
мені толғандырып жүрген  көптеген сұрақтарға  жауап  тапқандай бодым.Осы жылдардан
бастап менің кәсіби дамуым тек қана СТО жобасымен байланысты болды.
Әрине менің кәсіби дамуым сертификаттануыма ғана байланысты  емес,ол аудиториядағы
ісәрекеттермен тікелей байланысты. Жұмыстың жаңа түрін енгізу  үшін алдымен неден
бастауым керек? деген сұрақ  туындад ы. Әрине жұмыс бастамасында топтық жұмысты
ұйымдастыру,уақытты тиімді пайдалану да қиындықтар байқалды, сондықтан жекелеген
элементтерін енгізе отыра , жеңілден күрделіге  қарай бет бұра бастадым. Алдыма келген
оқушылардың қабілеттерін зерттедім. Менің байқауға  алған сыныбым   бірінші  сынып
оқушылары еді.Сыныпта 27 оқушы . Оның ұлы – 17, қызы 10. Сыныптың жалпы танымдық
бағыты орташа. Сондықтан  бағдарлама  байланыста іс әрекетке түсу үшін ,алдымен
жалпы сыныптағы көру, есту, естуіде, көру арқылы қабылдауларын  айқындап алдым. 27
оқушының ішінде визуалдар саны 11 ,ал кинестетиктер  саны 10 және аудиалдар 6 екені
айқындалды.Бұл зерттеу  сын тұрғысынан ойлау бағдарламасын оқу процесінде  пайдалану
барысында топтық жұмыс кезінде қажеттілігі байқалды. Бағдарлама  оқушыларды тек
ойлауға ғана мүмкіндік беріп қана қоймай,тыңдауға,өз пікірлерін қорғай , дәлелдей
білуге ,қорытынды жасап,шешім қабылдаулары дамып,білім нәтижесіне  ықпалының зорына
көзім жетті.Оны   мына диаграммадан аңғаруға болады.Мен 20102011 оқу жылында алған
1 сынып оқушылары 2 жыл көлемінде мынандай нәтижеге қол жеткізді: 50 %дан 62%
ге,62%ден 68%ге  .
           Тәжірибемдегі  RWCT  бағдарламасын пайдаланған сабақтарды дәстүрлі
сабақтармен, не болма басқадай бағдарламамен салыстыратын болсам,оқушының жүйелі
дамуында нәтиже айқын көрінеді және оқушының дамуымен қатар менің де кәсиби
дамуыма ықпалы өте шексіз .Алғашқыда»оқу мен жазу арқылы сын тұрғысынан ойлауды
дамыту көбінесе әдебиеттік оқу және дүниетану сабақтарында қолдануым, сабақта
диалогтық оқытудың ,жұппен және топпен жұмыс түрлерін ұйымдастырылуында,   шағын топтардағы  жұмыстарын қорғауда,   өзін,жұбын бағалау,оқушылардың
пәнге деген қызығушылықтары оятып ,күні бұрын берілген тапсырмамен де ,сабақ үстінде
берілген тапсырмалармен қосымша ізденіп, өз бетімен дайындалатын болды.Сондайақ
өзіне  , қоршаған ортаға сын көзбен қарауға , өзгенің пікірін тыңдап, оған өз көзқарасын
қоса білуге үйренді.Сөзім дәлелді болу үшін бір ғана мысал келтіре кетейін. Сабаққа мүлде
қызығушылы төмен,үнемі қозғалыста болатын, тіл кемшілігі бар Е атты оқушым. СТО
бағдарламасын пайдалану нәтижесінде сабаққа белсенділігі артып,ойлау қабілеті ,сөйлеу
мәдениеті дамығанын  аңғарсам,топтық жұмыстың арқасында  тіл кемшілігінің жойылуы
мен сауатты жазуымен ерекшеленді.Балалардың әсірекеттерін бақылай отыра олардың әрі
қарай дамуына көмек  және қолдау көрсетіп отыруымның маңызы зор екендігін аңғардым.
Бұдан келешекте әдістерді түрлендіруді тұжырымдадым. Әсіресе сабақтың мазмұнына,
тақырыбына сай алынған стратегиялар арқылы оқушылардың ойы шыңдалды және
белсенділік, ынта – жігерілері артады,ой қиялы дами түсті, пікір айтуына
еркіндік беріледі,оқу машығы,шығарма жаза алуы,өздерін,жұбын бағалай алатындай керемет нәтижелерге  жеттім.
          Қазіргі заман мұғалімнің жаңа проблемаларды жүйелі түрде оқуын және зерттеуін
талап етеді.Осы мақсатты жүзеге асыру үшін педагогикалық шеберлік орталығы
басшылығымен  жаңа формациялы мұғалімдерді даярлау курсы енді ғана
ұйымдастырылды.Мен сол курстың тыңдаушысы болдым.Бұл курстың бағдарламасының
негізгі  міндеттерінің бірі  мұғалімдерге педагогикалық  тәжірбиесін жетілдіру мен
бағалауға көмектесу.
         Осы курстың алғашқы күні  өз бойымдағы құндылықтарды сараладым. Аталмыш
курсты   СТО мен салыстыратын болсам жеке өз басыма  жаңалық болған жоқ,өйткені
бағдарламада  білім беруде  оқушының бастапқы білімін және дағдыларын назарға
алу,оқушылардың гипотезалар жасап,оны қорғауы,сынақтан өткізуі  және құруға уақыт
белгіленуі ,диолог арқылы арқылы оқыту,болжау ,сұрыптау ,суммативтік және
формативтік бағалау қызығушылықтарын ояту , топпен жұмыс түрлері  маған 2001 жылдан бері таныс әдістер  себебі , «Оқу мен жазу арқылы сыни тұрғысынан ойлауды дамыту»
бағдарламасында игеріп бүгінгі таңда  оны өз тәжірибемде  кеңінен  қолданып,  ұтымды
жақтарын көре отыра оқушылардың шығармашылығымен де айналысудамын. СТО
бағдарламасын пайдалану,ойлау процесін үзбей үнемі жүргізу нәтижесінде
оқушыларымжылмажыл мектепішілік олемпиада,PISA жүлделі орынға ие болса ,қалалық
пән бойынша олемпиада да 1 орын иегері,қалалық «Жас зерттеуші» жобаларының 2ші
орын қалалық мәнерлеп оқу сайыстарында 13орын иегерлері болуы  сын тұрғысынан ойлау
дағдыларының керектігінің дәлелі.
           Осы бағдарламаны игергеніме мен мақтан тұтамын және тәжірибемде оқу тәрбие
үрдісіне енгізу,әдістерді кеңінен қолдануым септігі мол, сонымен қатар заман ағымы , өмір
талабы мектептеріндегі дәстүрлі пәндермен шектеліп қана қоймай, осы өмірге лайық
азаматтық дамып жетілуіне, білімін ,біліктілігін практикалық жұмыс жүргізу машықтығын
қалыптастыруына, жеке тұлғаның дамуына  жасалып жатқан жағдайлар ауыз
толтырарлықтай.. Оқушыларды жеке тұлға ретінде ала отырып, олардың ісәрекет түрлерін
мақсатты қалыптастыру, өздік, дербес ізденуге баулимыз. әрбір оқушыны өз беттерімен
көркем туындыны оқуға, талдауға, бағалауға жетелейміз. «Сын тұрғысынан ойлау»
технологиясы дайын білімді қайталап айту емес, оны өз белсенділіктері бойынша алуға
тәрбиеленеді. .
            Бүгінгі таңда мектеп оқушыларының  атааналары сапалы білімге деген
құштарлықтары арта түсуде осыны ескере отыра мен өз тәжірибемде түрлі стратегияларды
қолдана отыра  әр атааналар жиналысын  қызықты да ,тартымды өткізуге тырысамын.
Бұдан атааналар баласы жайлы жағымсыз сөздер естимін деген үрейден мүлде айрылып
,қолдарына қаламқағаздарын алып  келесі жиналысты көтеріңкі көңіл –күймен кездеседі
,бір жаңаша әдіс –тәсілдерді үйрене отыра  баланың мектеп өміріне ынталаналына
араласады да жиналысқа қатысушылар 100 пайызды құрайды.Бұл да СТОбағдарламасын
игергендегі және қолдануымның  жетістігі.
        Өз жұмысымды дамытуда басқа адамдарды   тарту өз жоспарымды жүзеге асыға
ұмтылу кезінде ең маңыздысы – көздеген нәтижеге жалғыз қол  жеткізуге қарамастан
әріптестеріммен  және қызығушылық білдірген адамдармен кеңесу, оларға мағлұмат беру
тәжірибеммен  бөлісу, шағын топпен жұмыс істеу менің жоспарыма жатады.  Облыс ,қала
көлемінде   СТО бойынша сабақтар ,шеберлік сағаттары өткізіп, еңбек жолын бастаған жас
ұстаздарға тәлімгер ретінде СТО оқып білгенімді,қолданғаныммен үнемі бөлісемін. Ұстаз жеке басымен,қызметімен шығармашылық ізденісімен,шәкіртіне үлгі өнеге.Ұстаз
дың еңбегіні  ерекшелігі  оның жаңашыл ізденісінде. Қандай ма істі болмасын
түрлендіріп ,оған зерттеушілік сипат, тәжірибелік бағыт кәсіптік бағдар беріп
отырғандығында .Білім алушы көзі ашылмаған бұлақ болса, ұстаз  сол жер астында көзі
табылмай бұлқынып жатқан асылдың көзін ашып , бағыт береді. Сол мөлдір бұлақтар
қазақтың ұрпағын біліммен сусындатады.   «Оқу мен жазу арқылы сыни тұрғысынан
ойлауды дамыту» бағдарламасын іске асыру біртіндей жүйелі қолдануым немен
ерекшеленеді. Балаларға терең білім беруімен.Мен  үшін  болып жатқан білім беру
саласындағы  өзгерістерге, қоғам сұранысына байланысты жоғары мәдениетті білімді де
білікті жеке тұлға қалыптастыру,оқушылардың ақылойын, шығармашалығын дамыту
,қиялын, сөзбенсөзді байланыстырып, көпшілік алдында шығып батыл, жүрексінбей сөйлеу
дағдысын, ойлау жылдамдығын қалыптастыру. Сонымен қатар зейінін, есте сақтау
қабілетін, логикалық ойлауын дамыту. Бағалау ,оқып, білгендерін салыстыра білу, мәселені
ойлап, зерттеп қорытып, өз ойын еркін ортаға жеткізе алуы. Өз алдына сұрақтар қойып
және үнемі оларға жауап іздеу, шешімін табуды қажет ететін мәселені анықтау, әр мәселеге
байланысты өз пікірін айту, оны дәлелдей алу, сонымен қатар басқалардың пікірлерін
дәлірек қарастыруды және сол дәлелдемелердің қисынын зерттеуде.
     Жаңа технология ретінде ең озық әдістерді дер кезінде игеру, іздену
арқылы бала бойына дарыту, одан өнімді нәтиже шығара білу – әрбір
ұстаздың басты міндеті. Қолданлған әдебиеттер:
1.Мұғалімге арналған нұсқаулық(үшінші негізгі деңгей)
2. Оқыту –тәрбиелеу технологиясы   2011ж
3  Іс- тәжірибе.

file_name: мұғалімнің кәсіби траекториясы (2).docx

intro:
Мұғалімнің кәсіби даму траекториясы.
Зауреш Мусабаева,
RWCTмүшесі
Бастауыш сынып мұғалімі
Павлодар қаласы.
Мектеп –білім ошағы, тәрбие ошағы,ордасы, тағлым табалдырығы.Мұғалім қандай болса, мектепте сондай болмақшы.Яғни ,мұғалім білімді болса,онда ол мектептің оқушылары да  білімді болады.
Қазіргі кезде мектептерде жиі қолданылып отырған жаңа технологиялардың бірі – оқушылардың жазу мен оқуда сын тұрғысынан ойлау қабілетін қалыптастыруға бағытталған әдіс-тәсілдер. Осындай әдістеме негізінде жасөспірімдерге қазақ тілі мен әдебиеттік оқу , дүниетанудан  терең де тиянақты білім беруде өз тәжірибемде үнемі қолданамын .                                                                                Мен өзімнің  ұстаздықеңбек жолымды 1985 жылы бастадым.Ең алғаш бастауыш 3 сынып жетекшісі етіп  тағайындап, сыныппен таныстырды.Алдымда көздеріжаудыраған,көкіректері кіршіксіз таза қара көз домалақтардың отырғанын  көрген сәтте  терең білімді, жан-жақты дамыған, басқалармен бәсекеге түсеалатындай жеке тұлғаны қалайқалып-тастырамын? деген ой келді.Оқушының танымдық,білімділік ,іскерлікшығармашылық әрекеттерге баулудың жолдарын ісдестіре отыра  Заяцев,Шаталов әдістемесін оқу процесінде  қолдана отыра, жұмыс жасауға қаблеттіліктері арта түсті.Оқушылардың қабілеттеріне, жас ерекшеліктеріне байланысты  жылма –жыл білім сапасын арттыру мақсатында оқытудың, үйретудің әртүрлі әдіс – тәсілдерін  іздестіре отыра Лысенкованың  және  дамыта отырып оқыту әдістемесін қолдандым. Сондай-ақ соңғы жылдары Қараевтың «Үш өлшемді әдістемелік жүйеі»технология бағытында жұмыс жасай отыра оқушылардың  еңбектенуге баулығанын байқадым.    Осылайша қолданған әдіс тәсілдерді өз бетімше оқып біліп,технологияларды бір-екі апталық біліктілік арттыру курстарында меңгерсем,ал қайсы бірін семинарларға қатысып  бірден өз тәжірибеме енгізуге тырысып отырдым , бірақта  осылайша қолданылған  әдіс –тәсілдер білім сапасын көтеруде нәти –жесі жеткіліксіз, бір жақты екендігін аңғарып,жеке тұлғаны жан-жақты дамытатындай бағдарламаларды қарастыра бастадым.
Сыни тұрғысынан ойлау  бағдарламасы жөнінде естіген болатынмын менің бағыма қарай  2001 -2002 жылы тренер Маняпова Тина Касымовнаның басшылығымен ұйымдастырылған 2 жылдық «Оқу мен жазу арқылы сыни тұрғысынан ойлауды дамыту» бағдарламасыбойынша курсты өттім.Осы курстан оқып білгенім мені өте қызықтырып, оқушыларды дамытуда нағыз тиімді әдіс-тәсілдер екенін түсініп , сыныбымда қолдануға асықтым.Осы «Оқу мен жазу арқылы сын тұрғысынан ойлауды дамыту»жобасын оқи отыра мені толғандырып жүрген  көптеген сұрақтарға  жауап  тапқандай бодым.Осы жылдардан бастап менің кәсіби дамуымтек қана СТО жобасымен байланысты болды.                        Әрине менің кәсіби дамуым сертификаттануыма ғана байланысты  емес,ол аудиториядағы іс-әрекеттермен тікелей байланысты. Жұмыстың жаңа түрін енгізу  үшін алдымен неден бастауым керек?- деген сұрақ  туындады. Әрине жұмыс бастамасында топтық жұмысты ұйымдастыру,уақытты тиімді пайдалану да қиындықтар байқалды, сондықтан жекелеген элементтерін енгізе отыра , жеңілден күрделіге  қарай бет бұра бастадым. Алдыма келген оқушылардың қабілеттерін зерттедім. Менің байқауға  алған сыныбым   бірінші  сынып  оқушылары еді.Сыныпта 27 оқушы . Оның ұлы – 17, қызы -10. Сыныптың жалпы танымдық бағыты орташа. Сондықтан  бағдарлама  байланыста іс- әрекетке түсу үшін ,алдымен жалпы сыныптағы көру, есту, естуіде, көру арқылы қабылдауларын  айқындап алдым. 27 оқушының ішінде визуалдар саны 11 ,ал кинестетиктер  саны 10және аудиалдар 6екені айқындалды.Бұл зерттеусын тұрғысынан ойлау бағдарламасын оқу процесінде пайдалану барысындатоптық жұмыс кезінде қажеттілігі байқалды.Бағдарлама  оқушылардытек ойлауға ғана мүмкіндік беріп қана қоймай,тыңдауға,өз пікірлерін қорғай, дәлелдей  білуге ,қорытынды жасап,шешім қабылдаулары дамып,білім нәтижесіне  ықпалының зорына  көзім жетті.Оны   мына диаграммадан аңғаруға болады.Мен 2010-2011 оқу жылында алған 1 сынып оқушылары 2 жыл көлемінде мынандай нәтижеге қол жеткізді: 50 %-дан 62%-ге,62%-ден -68%-ге.
   ТәжірибемдегіRWCT  бағдарламасын пайдаланған сабақтарды дәстүрлі сабақтармен, не болма басқадай бағдарламамен салыстыратын болсам,оқушының жүйелі дамуында нәтижеайқын көрінедіжәне оқушының дамуымен қатар менің де кәсиби дамуыма ықпалы өте шексіз.Алғашқыда»оқу мен жазу арқылысын тұрғысынан ойлауды дамытукөбінесе әдебиеттік оқу және дүниетану сабақтарында қолдануым,сабақта диалогтық оқытудың ,жұппен және топпен жұмыс түрлерін ұйымдастырылуында, шағын топтардағы  жұмыстарынқорғауда,өзін,жұбын бағалау,оқушылардың пәнге деген қызығушылықтары оятып ,күні бұрын берілген тапсырмамен де ,сабақ үстінде берілген тапсырмалармен қосымша ізденіп, өз бетімен дайындалатын болды.Сондай-ақ  өзіне  , қоршаған ортаға сын көзбен қарауға , өзгенің пікірін тыңдап, оған өз көзқарасын қоса білуге үйренді.Сөзім дәлелді болу үшін бір ғанамысал келтіре кетейін. Сабаққа мүлде қызығушылы төмен,үнемі қозғалыста болатын,тіл кемшілігі бар Е атты оқушым.СТО бағдарламасын пайдалану нәтижесінде сабаққа белсенділігі артып,ойлау қабілеті ,сөйлеу мәдениеті дамығанын  аңғарсам,топтық жұмыстың арқасында  тіл кемшілігінің жойылуы мен сауатты жазуымен ерекшеленді.Балалардың әс-ірекеттерін бақылай отыра олардың әрі қарай дамуына көмек  және қолдау көрсетіп отыруымның маңызы зор екендігін аңғардым. Бұдан келешекте әдістерді түрлендіруді тұжырымдадым. Әсіресесабақтың мазмұнына, тақырыбына сай алынған стратегиялар арқылы оқушылардың ойы шыңдалды және белсенділік, ынта – жігерілері артады,ой қиялы дами түсті, пікір айтуына еркіндікберіледі,оқу машығы,шығарма жаза алуы,өздерін,жұбын бағалай алатындай керемет нәтижелерге  жеттім.
Қазіргі заман мұғалімнің жаңа проблемаларды жүйелі түрде оқуын және зерттеуін талап етеді.Осы мақсатты жүзеге асыру үшін педагогикалық шеберлік орталығыбасшылығымен  жаңа формациялы мұғалімдерді даярлау курсы енді ғанаұйымдастырылды.Мен сол курстың тыңдаушысы болдым.Бұл курстың бағдарламасының негізгі  міндеттерінің бірі  мұғалімдерге педагогикалық  тәжірбиесін жетілдіру мен бағалауға көмектесу.
Осы курстың алғашқы күні  өз бойымдағы құндылықтарды сараладым. Аталмыш курсты   СТО мен салыстыратын болсам жеке өз басыма  жаңалық болған жоқ,өйткені бағдарламада  білім беруде  оқушының бастапқы білімін және дағдыларын назарға алу,оқушылардың гипотезалар жасап,оны қорғауы,сынақтан өткізуі  және құруға уақыт белгіленуі ,диолог арқылы арқылы оқыту,болжау ,сұрыптау ,суммативтік және формативтік бағалау қызығушылықтарын ояту , топпен жұмыс түрлері маған 2001 жылдан бері таныс әдістер  себебі , «Оқу мен жазу арқылы сыни тұрғысынан ойлауды дамыту» бағдарламасында игеріп бүгінгі таңда  оны өз тәжірибемде  кеңінен  қолданып, ұтымды жақтарын көре отыра оқушылардың шығармашылығымен де айналысудамын.СТО  бағдарламасын пайдалану,ойлау процесін үзбей үнемі жүргізу нәтижесінде оқушыларымжылма-жыл мектепішілік олемпиада,PISA жүлделі орынға ие болса ,қалалық пән бойынша олемпиада да 1 орын иегері,қалалық «Жас зерттеуші» жобаларының 2-шіорын қалалық мәнерлеп оқу сайыстарында 1-3орын иегерлері болуы  сын тұрғысынан ойлау дағдыларының керектігінің дәлелі.
Осы бағдарламаны игергеніме мен мақтан тұтамын және тәжірибемде оқу -тәрбие үрдісіне енгізу,әдістерді кеңінен қолдануым септігі мол, сонымен қатар заман ағымы , өмір талабы мектептеріндегі дәстүрлі пәндермен шектеліп қана қоймай, осы өмірге лайық азаматтық дамып жетілуіне, білімін ,біліктілігін практикалық жұмыс жүргізу машықтығын қалыптастыруына, жеке тұлғаның дамуына  жасалып жатқан жағдайлар ауыз толтырарлықтай..Оқушыларды жеке тұлға ретінде ала отырып, олардың іс-әрекет түрлерін мақсатты қалыптастыру, өздік, дербес ізденуге баулимыз. әрбір оқушыны өз беттерімен көркем туындыны оқуға, талдауға, бағалауға жетелейміз. «Сын тұрғысынан ойлау» технологиясы дайын білімді қайталап айту емес, оны өз белсенділіктері бойынша алуға тәрбиеленеді. .
Бүгінгі таңда мектеп оқушыларының  ата-аналары сапалы білімге дегенқұштарлықтары арта түсуде осыны ескере отыра мен өз тәжірибемде түрлі стратегияларды қолданаотыра  әр ата-аналар жиналысын  қызықты да ,тартымды өткізуге тырысамын. Бұдан ата-аналар баласы жайлы жағымсыз сөздер естимін деген үрейден мүлде айрылып ,қолдарына қалам-қағаздарын алып  келесі жиналысты көтеріңкі көңіл –күймен кездеседі ,бір жаңаша әдіс –тәсілдерді үйрене отыра  баланың мектеп өміріне ынталаналына араласады да жиналысқа қатысушылар 100 пайызды құрайды.Бұл да СТО-бағдарламасын игергендегі және қолдануымның  жетістігі.
Өз жұмысымды дамытуда басқа адамдарды   тарту өз жоспарымды жүзеге асығаұмтылу кезінде ең маңыздысы – көздеген нәтижеге жалғыз қол  жеткізуге қарамастан  әріптестеріммен  және қызығушылық білдірген адамдармен кеңесу, оларға мағлұмат берутәжірибеммен  бөлісу, шағын топпен жұмыс істеу менің жоспарыма жатады.  Облыс ,қала көлемінде   СТО бойынша сабақтар ,шеберлік сағаттары өткізіп, еңбек жолын бастаған жас ұстаздарға тәлімгер ретінде СТО оқып білгенімді,қолданғаныммен үнемі бөлісемін.                       Ұстаз жеке басымен,қызметімен шығармашылық ізденісімен,шәкіртіне үлгіөнеге.Ұстаз            дың еңбегініерекшелігі  оның жаңашыл ізденісінде. Қандайма істі болмасын түрлендіріп ,оған зерттеушілік сипат, тәжірибелік бағыт кәсіптік бағдар беріп отырғандығында .Білім алушы көзі ашылмаған бұлақ болса, ұстазсол жер астында көзі табылмай бұлқынып жатқан асылдың көзін ашып , бағыт береді. Сол мөлдір бұлақтар қазақтың ұрпағын біліммен сусындатады.  «Оқу мен жазу арқылы сыни тұрғысынан ойлауды дамыту»бағдарламасын іске асыру біртіндей жүйелі қолдануым немен ерекшеленеді.Балаларға терең білім беруімен.Мен  үшін  болып жатқан білім беру саласындағыөзгерістерге, қоғам сұранысына байланысты жоғары мәдениетті білімді де білікті жеке тұлға қалыптастыру,оқушылардың ақыл-ойын, шығармашалығын дамыту ,қиялын, сөзбен-сөзді байланыстырып, көпшілік алдында шығып батыл, жүрексінбей сөйлеу дағдысын, ойлау жылдамдығын қалыптастыру. Сонымен қатар зейінін, есте сақтау қабілетін, логикалық ойлауын дамыту. Бағалау ,оқып, білгендерін салыстыра білу,мәселені ойлап, зерттеп қорытып, өз ойын еркін ортаға жеткізе алуы. Өз алдына сұрақтар қойып және үнемі оларға жауап іздеу, шешімін табуды қажет ететін мәселені анықтау, әр мәселеге байланысты өз пікірін айту, оны дәлелдей алу, сонымен қатар басқалардың пікірлерін дәлірек қарастыруды және сол дәлелдемелердің қисынын зерттеуде.
Жаңа технология ретінде ең озық әдістерді дер кезінде игеру, іздену арқылы бала бойына дарыту, одан өнімді нәтиже шығара білу – әрбір ұстаздың басты міндеті.

Қолданлған әдебиеттер:
1.Мұғалімге арналған нұсқаулық(үшінші негізгі деңгей)
2.Оқыту –тәрбиелеу технологиясы   2011ж
3  Іс- тәжірибе.

обществознание

group: Дисциплины

title: "Устаз траекториясы" семинар


extracted_text:
Өткенді қайталау.
1. Сөйлем дегеніміз не?
2. Сөз дегеніміз не?
3. Буын деген не?
4. Тасымал деген не?
5. Дыбыс дегеніміз не?
6. Әріп дегеніміз не?
7. Дауысты дыбыс деген не?
8. Жуан дауыстыларды жаз.
9. Жіңішке дауыстыларды жаз.
10. Зат есім деген не? Ол қандай сұрақтарға жауап
береді?
11. Қандай сөздер бас әріппен жазылады?
12. Етістік деген не? Ол қандай сұрақтарға жауап береді?
13. Сын есім дегеніміз не? Ол сұрақтары қандай?
14. Сан есім дегеніміз не? Ол қандай сұрақтарға жауап
береді? Тіл және сөйлеу.
1. Адамдар сөйлеуді қай кезде қолданылады?
2. Сөйлеу не арқылы, қалай жүзеге асады?
3. Ауызекі тіл – дегеніміз не?
4. Жазбаша тіл?
5. Мазмұндама дегеніміз не?
6. Жоспар дегеніміз не?
7. Қазіргі кезде адамдар бірбіріне хабарды не
арқылыбереді?
8. Айтты, жазды сөздеріне сөйлем құрастыр.
9. Жазбаша хабарлауды не арқылы жүзеге асыруға болады?
10. Ауызша тілге нені жатқызуға болады? Дыбыс және әріп.
1. У дыбысы қай кезде дауысты болып саналады?
2. У дыбысы қай кезде дауыссыз болып айтылады?
3. У дыбысы қай кезде жуан немесе жіңішке айтылады?
4. Ы, І дыбыстарына аяқталған сөздерге у әрпі жалғанса,
қандай әріптер түсіп қалады? Мысал келтір
5. И, й әріптері қалай жазылады? Мысал келтір
6. И дыбысының алдында ы, і әріптері кездессе қалай
жазылады? Мысал келтір.
7. Ый әріптері қалай жазылады?
8. Дауыссыз дыбыстар нешеге бөлінеді? Оларды жаз.
9. Дауыссыз қ мен ғ қалай жазылады? Оларды жаз.
10. Дауысты дыбыстар нешеге бөлінеді? Оларды жаз. Мәтін. Сөйлем.
1. Мәтін деген не?
2. Тақырып және деген не?
3. Абзац деген не?
4. Мәтіннің құрылымқандай бөлімдерден  тұрады?
5. Мәтіннің қандай түрлерін білесің? Олар туралы жаз.
6. Хабарлы сөйлем деген не?
7. Сұраулы сөйлем деген не?
8. Сұраулы сөйлем жасайтын қандай шылауларды білесің?
Оларға мысал келтір.
9. Лепті сөйлем деген не? 10 Сөйлемдегі сөздер бірбірімен не арқылы
байланысады?

Сөз.
1. Сөз дегеніміз не?
2. Көп нүктенің орнына мағынасына қарай тиісті сөзді
тауып жаз. Әкесі . . . . . үнмен сөйледі. Астанада . . . . .
үйлер көп. Қамыс . . . . . жерде өседі. Қамыстың . . . . .
түрі бар. Керекті сөздер: әдемі, екі жүз елу, ылғалды,
қатқыл.
3. Мәндес сөздер дегеніміз не?
4. Мәндес сөздерді топтап жаз. Керекті сөздер: абайлау,
ақылды, ағайын, ақсақал, жүлде, байқау, туыс, есті,
қария, сыйлық. Мысалы:абайлау,байқау; . . . . .
5. Қарамақарсы сөздер деген не?
6. Қарамақарсы сөздерді тауып жаз. Тар, қатты, қалың,
қысқа, жас, кең, жұмсақ, шығу, кіру, кәрі, жұқа, көшу,
ұзын, шығу. 7. Қарамақарсы мағыналы сөздерді тауып жаз.
     алыс жер  . . .
     қымбат киім  . . .
     айлакер адам  . . .
     батыр бала  . . .
     биік ағаш  . . .
     суық су  . . .
8. Әр түрлі мағыналы сөздер дегеніміз не?
9. Әр түрлі мағыналы сөздерге мысал келтір.
10.
 Мағынасы екі түрлі дыбысталуы бірдей сөзді тап,
мағынасын түсіндір.
            Аулымыдың жанында,
 Биікбиік шоқы бар.
 Жем іздесең, көгершін,
 Шашылған дәнді шоқы бар.

 Сөз және оның құрамы.
1. Түбір деген не? Мысал келтір.
2. Берілген сөздерден түбірді тауып белгіле: білімнің,
оқудың, кезекші, дәптері, тазалық, еңбектің, домбырашы.
3. Қосымша деген не? мысал келтір.
4. Берілген сөздердің түбір мен қосымшасын тап:
тоқымашы, іскер, тзалық, зергер, өнерлі, талапты.
5. Жұрнақ деген не?
6. –шы, ші, лы, лі, ды, ді  жұрнақтарына сөз ойлап тап.
7. Туынды сөз деген не? Мысал келтір. 8. Берілген сөздерге жұрнақтар қосып жаз. Түбір сөз бен
туынды сөзге сұрақ қой, оларды салыстыр: оқу . . . ; ән .
. . ; күй . . . ; сиыр . . . ; сурет . . . ; заң . . . ; сәулет . . . ;
9. Жалғау деген не?
10. Берілген сөздердің түбірі мен қосымшасын тап.
Апамның, әжемді, күндіз, жерге, кітаптан.

                        Сөз таптары.
1. Зат есім деген не? Ол қандай сұрақтарға жауап береді?
2. –лар, лер, дар, дер, тар, тер жалғауларына сөзді тауып
жаз.
3. Не істеді? не қылды? Қайтті? Сұрақтары қандай сөз табына
жатады? Ол нені білдіреді?
4. Дара және күрделі етістікке  6 сөз мысал келтір.
5. Сын есім деген не? Қандай сұрақтарға жауап береді? 6. Көп нүктенің орнына сын есімді тауып жаз.   . . . бала,      . . .
гүл, . . . калам, . . . қағаз.
7. Сан есім деген не? Ол қандай сұрақтарға жауап береді?
8. Берілген сан есімдерді дара және күрделі сан есімдерге
бөліп жаз: он, он екі, жеті, тоқсан тоғызыншы, елу алтыншы,
бес, төрт, сексен сегіз, бес жүз, жүз.
9–ыншы, ншы, інші, нші жұрнақтарына қандай сандарды
жалғап жазуға болады.
10 Сөйлеу мәдениеті деген не?
  Дыбыс және әріп.
1. У дыбысы қай кезде дауысты болып саналады?
2. У дыбысы қай кезде дауыссыз болып айтылады?
3. У дыбысы қай кезде жуан немесе жіңішке айтылады?
4. Ы, І дыбыстарына аяқталған сөздерге у әрпі жалғанса, қандай әріптер түсіп қалады?
Мысал келтір
5. И, й әріптері қалай жазылады? Мысал келтір
6. И дыбысының алдында ы, і әріптері кездессе қалай жазылады? Мысал келтір.
7. Ый әріптері қалай жазылады?
8. Дауыссыз дыбыстар нешеге бөлінеді? Оларды жаз.
9. Дауыссыз қ мен ғ қалай жазылады? Оларды жаз.
10. Дауысты дыбыстар нешеге бөлінеді? Оларды жаз.
Мәтін. Сөйлем. Мәтін деген не?
1. Тақырып және деген не?
2. Абзац деген не?
3. Мәтіннің құрылымқандай бөлімдерден  тұрады?
4. Мәтіннің қандай түрлерін білесің? Олар туралы жаз.
5. Хабарлы сөйлем деген не?
6. Сұраулы сөйлем деген не?
7. Сұраулы сөйлем жасайтын қандай шылауларды білесің? Оларға мысал келтір.
8. Лепті сөйлем деген не?
10 Сөйлемдегі сөздер бірбірімен не арқылы байланысады?

file_name: разд.материал.doc

intro:
Өткенді қайталау.
1. Сөйлем дегеніміз не?
2. Сөз дегеніміз не?
3. Буын деген не?
4. Тасымал деген не?
5. Дыбыс дегеніміз не?
6. Әріп дегеніміз не?
7. Дауысты дыбыс деген не?
8. Жуан дауыстыларды жаз.
9. Жіңішке дауыстыларды жаз.
10. Зат есім деген не? Ол қандай сұрақтарға жауап береді?
11. Қандай сөздер бас әріппен жазылады?
12. Етістік деген не? Ол қандай сұрақтарға жауап береді?
13. Сын есім дегеніміз не? Ол сұрақтары қандай?
14. Сан есім дегеніміз не? Ол қандай сұрақтарға жауап береді?

 Тіл және сөйлеу.
1.	Адамдар сөйлеуді қай кезде қолданылады?
2.	Сөйлеу не арқылы, қалай жүзеге асады?
3.	Ауызекі тіл – дегеніміз не?
4.	Жазбаша тіл?
5.	Мазмұндама дегеніміз не?
6.	Жоспар дегеніміз не?
7.	Қазіргі кезде адамдар бір-біріне хабарды не арқылыбереді?
8.	Айтты, жазды сөздеріне сөйлем құрастыр.
9.	Жазбаша хабарлауды не арқылы жүзеге асыруға болады?
10.	Ауызша тілге нені жатқызуға болады?

  Дыбыс және әріп.
1.	У дыбысы қай кезде дауысты болып саналады?
2.	У дыбысы қай кезде дауыссыз болып айтылады?
3.	У дыбысы қай кезде жуан немесе жіңішке айтылады?

4.	Ы, І дыбыстарына аяқталған сөздерге у әрпі жалғанса, қандай әріптер түсіп қалады? Мысал келтір
5.	И, й әріптері қалай жазылады? Мысал келтір

6.	И дыбысының алдында ы, і әріптері кездессе қалай жазылады? Мысал келтір.

7.	Ый әріптері қалай жазылады?
8.	Дауыссыз дыбыстар нешеге бөлінеді? Оларды жаз.
9.	Дауыссыз қ мен ғ қалай жазылады? Оларды жаз.
10.	Дауысты дыбыстар нешеге бөлінеді? Оларды жаз.

 Мәтін. Сөйлем.

1.	Мәтін деген не?

2.	Тақырып және деген не?

3.	Абзац деген не?

4.	Мәтіннің құрылымқандай бөлімдерден  тұрады?

5.	Мәтіннің қандай түрлерін білесің? Олар туралы жаз.

6.	Хабарлы сөйлем деген не?

7.	Сұраулы сөйлем деген не?

8.	Сұраулы сөйлем жасайтын қандай шылауларды білесің? Оларға мысал келтір.

9.	Лепті сөйлем деген не?

10 Сөйлемдегі сөздер бір-бірімен не арқылы байланысады?

Сөз.
1.	Сөз дегеніміз не?
2.	Көп нүктенің орнына мағынасына қарай тиісті сөзді тауып жаз. Әкесі . . . . . үнмен сөйледі. Астанада . . . . . үйлер көп. Қамыс . . . . . жерде өседі. Қамыстың . . . . . түрі бар. Керекті сөздер: әдемі, екі жүз елу, ылғалды, қатқыл.
3.	Мәндес сөздер дегеніміз не?

4.	Мәндес сөздерді топтап жаз. Керекті сөздер: абайлау, ақылды, ағайын, ақсақал, жүлде, байқау, туыс, есті, қария, сыйлық. Мысалы:абайлау,байқау; . . . . .
5.	Қарама-қарсы сөздер деген не?
6.	Қарама-қарсы сөздерді тауып жаз. Тар, қатты, қалың, қысқа, жас, кең, жұмсақ, шығу, кіру, кәрі, жұқа, көшу, ұзын, шығу.
7.	Қарама-қарсы мағыналы сөздерді тауып жаз.
     алыс жер - . . .
     қымбат киім - . . .
     айлакер адам - . . .
     батыр бала - . . .
     биік ағаш - . . .
     суық су - . . .
8.	Әр түрлі мағыналы сөздер дегеніміз не?
9.	Әр түрлі мағыналы сөздерге мысал келтір.
10.	 Мағынасы екі түрлі дыбысталуы бірдей сөзді тап, мағынасын түсіндір.
            Аулымыдың жанында,
 Биік-биік шоқы бар.
 Жем іздесең, көгершін,
 Шашылған дәнді шоқы бар.

 Сөз және оның құрамы.
1.	Түбір деген не? Мысал келтір.

2.	Берілген сөздерден түбірді тауып белгіле: білімнің, оқудың, кезекші, дәптері, тазалық, еңбектің, домбырашы.
3.	Қосымша деген не? мысал келтір.
4.	Берілген сөздердің түбір мен қосымшасын тап: тоқымашы, іскер, тзалық, зергер, өнерлі, талапты.
5.	Жұрнақ деген не?

6.	–шы, -ші, -лы, -лі, -ды, -ді  жұрнақтарына сөз ойлап тап.
7.	Туынды сөз деген не? Мысал келтір.

8.	Берілген сөздерге жұрнақтар қосып жаз. Түбір сөз бен туынды сөзге сұрақ қой, оларды салыстыр: оқу- . . . ; ән- . . . ; күй- . . . ; сиыр- . . . ; сурет- . . . ; заң- . . . ; сәулет- . . . ;
9.	Жалғау деген не?

10.	Берілген сөздердің түбірі мен қосымшасын тап. Апамның, әжемді, күндіз, жерге, кітаптан.

                        Сөз таптары.
1.	Зат есім деген не? Ол қандай сұрақтарға жауап береді?

2.	–лар, -лер, -дар, -дер, -тар, -тер жалғауларына сөзді тауып жаз.
3.	Не істеді? не қылды? Қайтті? Сұрақтары қандай сөз табына жатады? Ол нені білдіреді? -

4.	Дара және күрделі етістікке  6 сөз мысал келтір.
5.	Сын есім деген не? Қандай сұрақтарға жауап береді?

6.	Көп нүктенің орнына сын есімді тауып жаз.   . . . бала,      . . . гүл, . . . калам, . . . қағаз.
7.	Сан есім деген не? Ол қандай сұрақтарға жауап береді?

8.	Берілген сан есімдерді дара және күрделі сан есімдерге бөліп жаз: он, он екі, жеті, тоқсан тоғызыншы, елу алтыншы, бес, төрт, сексен сегіз, бес жүз, жүз.
9–ыншы, -ншы, -інші, -нші жұрнақтарына қандай сандарды      жалғап жазуға болады.
10 Сөйлеу мәдениеті деген не?

  Дыбыс және әріп.
1.	У дыбысы қай кезде дауысты болып саналады?
2.	У дыбысы қай кезде дауыссыз болып айтылады?
3.	У дыбысы қай кезде жуан немесе жіңішке айтылады?

4.	Ы, І дыбыстарына аяқталған сөздерге у әрпі жалғанса, қандай әріптер түсіп қалады? Мысал келтір
5.	И, й әріптері қалай жазылады? Мысал келтір

6.	И дыбысының алдында ы, і әріптері кездессе қалай жазылады? Мысал келтір.

7.	Ый әріптері қалай жазылады?
8.	Дауыссыз дыбыстар нешеге бөлінеді? Оларды жаз.
9.	Дауыссыз қ мен ғ қалай жазылады? Оларды жаз.
10.	Дауысты дыбыстар нешеге бөлінеді? Оларды жаз.

Мәтін. Сөйлем.

Мәтін деген не?

1.	Тақырып және деген не?

2.	Абзац деген не?

3.	Мәтіннің құрылымқандай бөлімдерден  тұрады?

4.	Мәтіннің қандай түрлерін білесің? Олар туралы жаз.

5.	Хабарлы сөйлем деген не?

6.	Сұраулы сөйлем деген не?

7.	Сұраулы сөйлем жасайтын қандай шылауларды білесің? Оларға мысал келтір.

8.	Лепті сөйлем деген не?

10 Сөйлемдегі сөздер бір-бірімен не арқылы байланысады?

классное руководство

group: Педагогика

title: "Раздаточные материалы" по казахскому языку


extracted_text:
Защитим леса.
            В современном мире как никогда ранее, лесные массивы нуждаются в защите. Чтобы её обеспечить,
придётся разработать и внедрить целый ряд специальных программ, на уровне государства.
Леса представляют собой экосистему, без которой жизнь на Земле была бы невозможной. Химические реакции,
протекающие под воздействием солнечных лучей, называются фотосинтезом. Они позволяют листве деревьев
перерабатывать углекислый газ, превращая его в полезный, для жизнедеятельности человека, кислород.
             Человек зачастую взаимодействовал с лесом на уровне «завоевания». То есть он брал от природы всё
необходимое, практически не отдавая ей ничего взамен.
Ведь лесные массивы воспринимались человеком, как источник для поучения ресурсов. В современном мире
они стали настоящим препятствиям на пути человека. Всё потому, что строительству домов «мешают» лесные
массивы, которые неравномерно распределены по поверхности нашей планеты, в зависимости от
климатических условий отдельных природных зон.
              Поэтому, потребительское отношение к лесным ресурсам привело к значительному сокращению лесов.
Получая прибыль от природных ресурсов, человек не задумывается о том, что сознательно и планомерно
уничтожает главный источник для поддержания жизни на всей планете.
История знает массу примеров, когда беспощадные вырубки лесов заканчивались буйством стихий. Ведь если
задуматься, то именно корневая система деревьев сдерживает почту, особенно в районах, приближённых к
различным водоёмам. А высокие деревья препятствуют возникновению сильных ветров.
Экологическая обстановка в мире, на данный момент настолько ухудшилась, что учёные предпринимают все
усилия для:



создания специальных программ по защите лесных массивов от вырубки,
культивирования редких пород деревьев,
предотвращения полной вырубки деревьев, которые находятся под защитой государства.
               Необходимо пересмотреть своё отношение к лесу, чтобы этот природный ресурс стал для человека
настоящей ценностью. Для этого важно вспомнить, что все мы являемся частью природы. Каждое посаженное
дерево работает на благо нашей планеты, вырабатывая необходимый для жизни кислород. Если на благо
планеты будет работать целый лес или же лесной массив,  экологическая ситуация в мире значительно
улучшится.
              Взаимодействие с лесом должно совершаться на таком уровне, который бы обеспечил человека
природными ресурсами. Однако при этом вырубки не нанесли бы основательного вреда целостному лесному
массиву.
             Специалисты могут определить пригодные для вырубки территории, ограничив потребительское
отношение к деревьям. Фактически, лес – это отдельная экосистема, функционирующая благодаря наличию
определённых климатических условий и определённого количества деревьев, способных развиваться и
расширять территории лесного массива.
             В мире уже существуют определённые территории, находящиеся под защитой государств, на
территории которых они располагаются. Фактически, подобные массивы подобно отдельным государствам
сосуществуют с человеком на взаимовыгодных условиях, не нарушая правил уважительного отношения к
природе. Лес всегда снабжал человека всем необходимым. Настало и наше время прийти на защиту этого
стратегически важного природного ресурса.

file_name: Статья  Защитим леса.docx

title: Статья "Защитим лес"


file_name: Статья  Защитим леса.docx

description:
Защитим леса.
            В современном мире как никогда ранее, лесные массивы нуждаются в защите. Чтобы её обеспечить,
придётся разработать и внедрить целый ряд специальных программ, на уровне государства.
Леса представляют собой экосистему, без которой жизнь на Земле была бы невозможной. Химические реакции,
протекающие под воздействием солнечных лучей, называются фотосинтезом. Они позволяют листве деревьев
перерабатывать углекислый газ, превращая его в полезный, для жизнедеятельности человека, кислород.
             Человек зачастую взаимодействовал с лесом на уровне «завоевания». То есть он брал от природы всё
необходимое, практически не отдавая ей ничего взамен.
Ведь лесные массивы воспринимались человеком, как источник для поучения ресурсов. В современном мире
они стали настоящим препятствиям на пути человека. Всё потому, что строительству домов «мешают» лесные
массивы, которые неравномерно распределены по поверхности нашей планеты, в зависимости от
климатических условий отдельных природных зон.
              Поэтому, потребительское отношение к лесным ресурсам привело к значительному сокращению лесов.
Получая прибыль от природных ресурсов, человек не задумывается о том, что сознательно и планомерно
уничтожает главный источник для поддержания жизни на всей планете.
История знает массу примеров, когда беспощадные вырубки лесов заканчивались буйством стихий. Ведь если
задуматься, то именно корневая система деревьев сдерживает почту, особенно в районах, приближённых к
различным водоёмам. А высокие деревья препятствуют возникновению сильных ветров.
Экологическая обстановка в мире, на данный момент настолько ухудшилась, что учёные предпринимают все
усилия для:



создания специальных программ по защите лесных массивов от вырубки,
культивирования редких пород деревьев,
предотвращения полной вырубки деревьев, которые находятся под защитой государства.
               Необходимо пересмотреть своё отношение к лесу, чтобы этот природный ресурс стал для человека
настоящей ценностью. Для этого важно вспомнить, что все мы являемся частью природы. Каждое посаженное
дерево работает на благо нашей планеты, вырабатывая необходимый для жизни кислород. Если на благо
планеты будет работать целый лес или же лесной массив,  экологическая ситуация в мире значительно
улучшится.
              Взаимодействие с лесом должно совершаться на таком уровне, который бы обеспечил человека
природными ресурсами. Однако при этом вырубки не нанесли бы основательного вреда целостному лесному
массиву.
             Специалисты могут определить пригодные для вырубки территории, ограничив потребительское
отношение к деревьям. Фактически, лес – это отдельная экосистема, функционирующая благодаря наличию
определённых климатических условий и определённого количества деревьев, способных развиваться и
расширять территории лесного массива.
             В мире уже существуют определённые территории, находящиеся под защитой государств, на
территории которых они располагаются. Фактически, подобные массивы подобно отдельным государствам
сосуществуют с человеком на взаимовыгодных условиях, не нарушая правил уважительного отношения к
природе. Лес всегда снабжал человека всем необходимым. Настало и наше время прийти на защиту этого
стратегически важного природного ресурса.

title: Статья "Защитим лес"


extracted_text:
Муниципальное бюджетное общеобразовательное учреждение
«Куйбышевская средняя общеобразовательная школа»
Рубцовского района
Алтайского края
Конкурсная работа” Моя семьямоя крепость”
Тема:»Семейная реликвия»
                  Выполнил: ученик 6 класса
 Штырц Александр Сергеевич(14.08.2006)
Научный руководитель:
                                                   Штырц Инна Эдуардовна, учитель
немецкого языка
Куйбышево 2019 Сочинение на тему «Семейная реликвия»
ученик 6 класса МБОУ»Куйбышевская СОШ»
Штырц Александр,
Вот   уже   много   лет   прошло   как   не   слышны   больше   залпы   орудий,   вой
серены,разрывы боевых снарядов, грохот канонады. Кажется, как будто и не
было   тех   страшных   событий,   тех   дней,   когда   солдаты   защищали   ценой
собственной  жизни  свою  Родину.  Всё меньше  остается   ветеранов, которые
могут как очевидцы и участники рассказать о том, чем была война для нашей
страны. С того дня как началась война, не осталось ни одного дома, ни одной
семьи, кого бы стороной обошла большая беда.Я уверен, в каждой семье есть
памятная вещь, которую семья бережно хранит в память о прошлом.
У нас в семье тоже есть такая вещь. Это медаль «за оборону Сталинграда» и
медаль «за боевые заслуги». Я никогда не видел своего прадедушку Редькина
Филиппа   Трофимовича,   но   многое   знаю   о   нем.   Мой   дедушка   родился
1923г.23.12.1941   г.   был   призван   в   Красную   армию   Змеиногорским   РВК
Алтайского   края.   С   10.04.42г.  воевал   на   фронтах   отечественной   войны   (2
украинский),был   легко   ранен10.02.1944.   Каждый   год,   в   день   Победы,
собирается вся семья почтить память дедушки и всех павших за нашу Родину
солдат.   Филипп   Трофимович   прошел   всю   войну,   дошел   до   самого
Берлина,участвовал во взятии Рейхстага и вернулся домой. От родственников
я узнал за что дедушка получил свои боевые награды.
  За  период  уличных  боев  в  г.  Берлине,  под   ружейно   пулеметным   огнем
противника   обеспечил   бесперебойную   работу   связи:   лично   устранил   13
порывов телефонной линии, чем дал возможность командиру полка управлять
огнем. 26 апреля 1945 года в уличном бою уничтожил пять немецких солдат.
Так ефрейтор Редькин был награжден медалью «за боевые заслуги». А  в  боях   с 13  по  18.07.1944  года  показал   себя   храбрым,  стойким  в  бою.
Находясь в боевых порядках пехоты, несмотря на артминометный обстрел,
мой   прадедушка,   обеспечивал   бесперебойную   связь   и   устранил   7   порывов
линии. В районе деревни Яневиче телефонист Редькин, так же находясь в
пехоте,   устранил   6   порывов   линии   связи,   чем   обеспечил   выполнение
дивизионом   поставленной   задачи.   Так   дедушку   наградили   медалью   «за
оборону Сталинграда». А еще бабушка часто вспоминает:» Привез тогда с
фронта   белый   парашют   и   все   женщины   в   семье   нашили   себе   платья,   вот
праздник  то был!»
  И вот я смотрю на боевые медали своего прадеда, мысленно говорю ему:
«Спасибо   тебе,   мой   родной!   Спасибо   тебе   за   то,   что   я   есть,   что   я   могу
дышать, жить, дружить, горевать и радоваться. Спасибо всем ветеранам! И
пусть Вас осталось очень мало, я хочу еще раз сказать: «Мы Вас помним и
любим!»
Фотографии из семейного архива Редькин Филипп Трофимович (слева) Редькин Филипп Трофимович 1945г.

file_name: семейная реликвия.docx

description: Редькин Филипп Трофимович (слева)

description: Редькин Филипп Трофимович 1945г.

intro: Материал  создан на основе реальных событий Великой Отечественной войны 1941-1945 г. Правнук ветерана ВОВ пишет сочинение о своем прадедушки, который дошел до самого Берлина. От родственников ребенок узнает много интересных фактов о тех страшных, военных событиях, о подвигах своего прадеда.

title: Внеурочное мероприятие на тему" Моя семейная реликвия"


extracted_text:
Сопроводительное письмо
I.
Школьная газета «Большая перемена», тираж 1 экз., территория
распространения  МБОУ» Куйбышевская СОШ», главный редактор Штырц
И.Э., автор  Штырц Александр Сергеевич свободный фотограф.
1.Фотографии из семейного архива:
 мои прапрабабушка  Бруннер ( Кретц)  Мария  Екатерина, прапрадедушка
Бруннер Яков Фридрихович;
 прабабушка Бруннер Ирма Яковлевна и прадедушка Штырц Александр
Егорович;
 семья моего дедушки Штырц Эдуарда Александровича;
 дедушка  Штырц Эдуард Александрович;
2. Вырезка из газеты «Змеиногорский вестник» №1.
3. Вырезка из газеты «Змеиногорский вестник».№2
4. Вырезка из газеты «Алтайская правда».
5. Фотографии:
 Начало пути из Германии в Россию на корабле"APPOLO".
Багаж российских немцев;
нелегкий путь в Сибирь;
6.Карта Поволжья;
II. Автор:  Штырц Александр, ученик 4 класса, свободный фоторгаф.
Дата рождения: 14.08.2006 года
Место учебы: МБОУ «Куйбышевская СОШ»
Почтовый адрес: 658257, Алтайский край, Рубцовский район, п. Куйбышево,
ул. Борковская 64/1
Краткая биография.
Родился 14.08.2006 года в п. Куйбышево. Родители:  Штырц И.Э. учитель
МБОУ «Куйбышевская СОШ» и  Штырц С.Г.. мастер по переработке техсырья  АО РМК. В 2013 году поступила в школу.  Посещаю  спортивную
борьбу «Панкратион» в ДЮСША.
Свидетельство о рождении: IТО №715750
Контактная информация: т. 8(38557)74614; адрес электронной почты:
shtyrci@mail.ru

file_name: сопроводительное письмо.docx

title: фоторепортаж школьной газеты"Большая перемена" на тему:"Лента времени".


extracted_text:
Время
10 мин
3 мин
3 мин
4 мин
28 мин
6 мин
12 мин
10 мин
2 мин
1 мин
30 сек
30 сек
40 мин
№
1
2
3
Ход урока
Вводная часть
Орг. момент
Разминка
ОРУ
Основная часть
Повторение
Объяснение и закрепление нового материала
Игра «Пионербол»
Заключительная часть
Подведение итогов
Выставление оценок
Задание на дом
Итого
Организационный момент. Построение и приветствие.
Сообщение темы и цели урока.
Разминка.
Ходьба.
Легкий бег.
Специальные беговые упражнения.
Общеразвивающие упражнения.
Упражнения на плечевой пояс.
Упражнения для кистей рук.
Упражнения для  ног.
Повторение.
Ранее изученные строевые упражнения.
Объяснение и закрепление нового материала.
Объяснение и демонстрация нижней прямой подачи.
Выполнение подготовительных упражнений.
Выполнение имитации нижней прямой подачи.
Выполнение подачи в парах.
Выполнение нижней прямой подачи через сетку.
Игра «Пионербол»
Уборка инвентаря.
Подведение итогов и задание на дом.
Выставление оценок. Содержание материала
Дозировка
Вводная часть
Орг. момент :
       построение
       сдача рапорта
       сообщение задачи  урока
Разминка
Ходьба
Легкий бег
подгот. гр.
10 мин
3 мин
1 мин 30 сек
30 сек
1 мин
3 мин
20 сек
1 мин
спец.гр.
10 мин
3 мин
1 мин 30 сек
30 сек
1 мин
40 сек
20 сек
1 мин
№
п/п
I
I.I
I.II
1
2
3
4
I.III
1
2
3
4
5
6
7
8
9
Спец. беговые упражнения
Упражнения на восстановления
дыхания
ОРУ
И.п. ноги врозь, круговые
вращения головой 14 вправо и на
следующие 4 счета влево
И.П. правая рука вверху, на
каждый счет смена положения рук
И.п. руки в стороны, ноги на
ширине плеч на 14 круговые
вращения рук вперёд на
следующие 4 счета назад
И.п. ноги врозь, руки согнутые за
головой, на 12 закручивание
туловища на вправо, 34 влево.
И.п. ноги врозь, руки на поясе, на
14 круговые вращения туловища
вправо на следующие 4 счета влево
И.п. О.С. руки согнутые перед
грудью, потирание рук
И.п. О.С. руки согнутые перед
собой, на четыре счета сжимание и
разжимание кисти рук
И.п. О.С. руки согнутые перед
грудью, круговое вращение
кулачками на 4е счета
И.п. О.С. руки перед собой в
замочке, на 4е счёта
волнообразное вращение рук с
выпрямлением рук вперед, вверх,
вниз.
Методические
указания
Колено выше
Стопа
становится с
носка
Чаще
Руки прямые
Медленно
Рывки
энергичные
Амплитуда
большая, руки
прямые
1 мин 20 сек
20 сек

20 сек
4 мин
56 раз
56 раз
56 раз
4 мин
3 раза
3 раза
3 раза
56 раз
3 раза
Стопа на месте
56 раз
3 раза
10 раз
10 раз
10 раз
10 раз
10 раз
10 раз
10 раз
6 раз
Амплитуда
большая
Сильное трение
Сжимание с
силой
Амплитуда
большая
Руки
выпрямить
полностью II
II. I.
1
2
3
4
5
6
7
8
9
Основная часть
Совершенствование строевых
упражнений. Выполнение
команд.
Ровняйся
28 мин
6 мин
28 мин
6 мин
2 раза
2 раза
Смирно
Направо
Налево
Кругом
2 раза
2 раза
2 раза
2 раза
По порядку номеров рассчитайсь
2 раза
На первый второй рассчитайсь
В две шеренги стройся
2 раза
2 раза
2 раза
2 раза
2 раза
2 раза
2 раза
2 раза
2 раза
В одну шеренгу стройся
2 раза
2 раза
На месте шагом марш
10
II. II. Объяснение нижней прямой
1
2
3
4
5
6
7
III
1
2
3
4
подаче
Объяснение и показ
Имитация подачи стоя в парах
друг против друга
Подбрасывание мяча
Подача мяча в парах на голову
партнеру
Подача мяча через сетку на
расстоянии 45 метров
Игра «Пионербол»
Уборка инвентаря
Заключительная часть
Построение
Подведение итогов
Выставление оценок
Задание на дом
Всего
2 раза
12 мин
1 мин
8 раз
5 раз
8 раз
4 раза
10 мин
30 сек
2 мин
20 сек
1 мин
20 сек
20 сек
40 мин
2 раза
12мин
1 мин
4 раза
5 раз
4 раза
2 раза
5 мин
30 сек
2 мин
20 сек
1 мин
20 сек
20 сек
40 мин
На грудь
впереди
стоящего
Руки прижаты
к бедру
На прямой
пятке и на
левом носке
На левой пятке
и правом носке
Через левое
плечо
Голову к
соседу
Голову к
соседу
Шагать
последовательн
о
Шагать
последовательн
о
Выше калено
Рука прямая,
напряженная
Не выше
головы
На голову
партнёру
На верхний
край сетки
Быстро,
аккуратно ГКОУ Сердобская школаинтернат
Конспект открытого урока по физической культуре в 8 классе
Учитель Зубов И.В.
Класс: 8
Тема учебного занятия. Пионербол. Обучение нижней прямой подаче.
Продолжительность учебного занятия: 40 мин.
Тип урока: урок с образовательной направленностью, изучение новой темы.
Цель:  формирование  умения выполнять нижнюю прямую подачу во время игры в
              пионербол.
Задачи урока:
 обучение нижней прямой подаче, отработка техники игры в пионербол;
 совершенствование строевых упражнений;
 развитие координационных способностей, целеустремленности, настойчивости,
   активности, инициативы, умения принимать самостоятельные решения и интерес к
   занятиям физической культурой;
 воспитание внимания и дисциплинированности, дружеских и товарищеских отношений
   между обучающимися, умения работать в команде.
Метод организации: индивидуальный, фронтальный, групповой.
Место проведения: спортивный зал.
Дата проведения урока: 23.01.2019 г.
Инвентарь и оборудование: мячи волейбольные, сетка волейбольная.

file_name: Открытый урок по ФП.doc

intro: Урок физкультуры проведен в школе - интернате для обучающихся по адаптированным образовательным программам. При разработке урока учитывались требования, предъявляемые к работе с детьми, относящимися к подготовительной и специальной  физкультурным группами. Урок рассчитан на обучающихся 8 класса с диагнозом ОВЗ УО.

title: Конспект урока фозкультуры на тему: "Пионербол. Обучение нижней прямой подаче" (8 класс, физкультура)


extracted_text:
Развитие функции равновесия у слепых и слабовидящих детей путём занятий
голболом
Особенности моторного развития слепых детей.
По некоторым данным 80%  90% информации человек получает с помощью зрения.
Отсутствие   зрения   в   критический   период   развития   зрительной   системы   приводит   к
существенным отклонениям в развитии ребенка, снижает запас зрительных представлений.
Все это неблагоприятно сказывается на его когнитивном и двигательном развитии.
Отсутствие   зрительного   восприятия   с   момента   рождения   в   большей   мере
сказывается на моторном развитии ребенка возраста. Дети отстают в развитии навыков,
связанных с инициацией собственной подвижности базовых локомоторных навыков, тонкой
моторики. У большинства слепых детей эти навыки развиваются позже, чем у 95% видящих
детей. Отрицательное влияние слепоты на приобретение моторных навыков связано с той
ролью,   которую   играет   зрительное   восприятие   в   координации   направленных   на   цель
движений и контроле позы.
При схватывании видимых объектов зрительномоторная координация обеспечивает
движение руки точно по направлению к объекту, приспосабливая кисти руки и пальцы к
размеру предмета, его форме и положению в пространстве.
У слепых детей отмечается отсутствие обратной связи. Поэтому процесс обучения
целевым хватательным движениям идет несколько другим путем: для того, чтобы схватить
звучащий   предмет,   слепому   ребенку   нужно   акустически   локализовать   свою   цель.
Следовательно, при направлении движения рук к акустически локализованной цели без
зрительного контроля, слепой ребенок становится  исключительно  зависимым от аудио
проприоцептивного   приспособления.   Процесс   обучения   движению   на   основе   аудио
проприоцептивных ощущений требует больше практики и занимает значительно  больше
времени. Для слепого ребенка неудача в достижении цели менее информативна, чем для
зрячего, поскольку слепые дети не имеют возможности воспринять степень отклонения
траектории   своего   движения   к   цели.   Зрительное   восприятие   играет   важную   роль   в
установлении   и   поддержании   баланса   тела.   В   процессе   приобретения   контроля   позы
зрительная   информация   помогает   точно   подстроить   механизмы,   лежащие   в   основе
вестибулярнопроприоцептивной  активности,  связав  данную  информацию   со  зрительной
информацией   о   положении   тела   в   окружающей   внешней   среде.   Зрительное   восприятие
предметов окружающей среды способствует поддержанию вертикального положения тела.
Оно необходимо для контроля за изменением позы.
Таким образом, зрительное восприятие особенно важно на ранних стадиях развития
контроля   позы,
  когда   центральным   является   формирование   контроля   над
соответствующими   мышцами   (шеи,   верхних   и   нижних   конечностей);   тогда   как   позже
доминантными становятся вестибулярная и проприоцептивная системы.
Нарушения,   имеющиеся   у   слепых   младенцев   в   механиковестибулярной   и
проприоцептивной системе, приводят к снижению или отсутствию информации о контроле
позы. У них возникают трудности координирования в памяти информации о положении
тела   в   пространстве.   Ограничивается   возможность   предвосхищения   компенсаторных
движений при сохранении баланса во время изменения позы.
  Если в раннем возрасте было не достаточно уделено времени развитию функции
равновесия   (прямохождения),   то   в   среднем   и   старшем   школьном   возрасте   придётся потратить на много больше времени на восстановление этой функции, а она не мало важна
в жизни детей с депривацией зрения.
Очень   часто   мы   можем   наблюдать   как   слабовидящий   или   слепой   ученик,
передвигаясь по коридорам школы держит голову опущенной вниз, идёт не практически не
отрывая ног от пола, это связано с некоторым страхом потерять равновесие и упасть. Чаще
всего у них преобладает двух опорное положение, т.е.  обе ноги должны устойчиво стоять
на опоре. Большинству детей тяжело держать голову прямо, говоря друг с другом или
общаясь с преподавателями, родителями и т.д. Это связано со слабыми мышцами спины,
верхнего   плечевого   пояса   и   шеи.   У   учащихся   развивается   искривление   позвоночника,
сколиоз, плоскостопие. Все эти нарушения можно исправить благодаря частым и много
численным   занятиям   физической   культурой,   коррекцией   двигательных   навыков,
дополнительными   занятиями   в   различных   спортивных   секциях.   Детям   с   нарушениями
зрения рекомендованы занятия плаванием, легкой атлетикой, а как же спортивными играми
для   слепых   голбол,   торбол,   футбол.   Все   эти   виды   спорта   помогают   учащимся   не
произвольно   расправить   плечи,   поднять   подбородок,   более   мягко   и   свободно
передвигаться, они на много лучше ориентируются в пространстве. Совсем не большие
победы над собой и своими недостатками придают им силы и уверенности в себе.
Мы рассмотрим на примере голбола, какие происходят изменения в жизни детей.
Учащиеся школы занимаются голболом в течении одного года и это дало свои результаты.
Голбол – игра для слепых и слабовидящих, игра в мяч, а как известно любой ребёнок любит
играть, особенно в мяч. Здоровые дети играют в футбол, волейбол, баскетбол и многие
другие, которые позволяют им развивать координацию, быстроту, силу, выносливость. Все
эти качества ребёнок с депривацией зрения может развить занимаясь голболом.
Как   мы   уже   говорили   голбол   игра   в   мяч,   мяч   озвучен   колокольчиками,   что
позволяет   хорошо   его   услышать   и   передвигаться   на   его   звук.   Размеры   площадки
соответствуют   волейбольной   18м   х   9м,   разметка   на   площадке   наносится   при   помощи
скотча и верёвочки, благодаря которой учащиеся быстро ориентируются и могут найти
своё место. Ворота располагаются по всей ширине, высотой 130см, они так же являются
ориентиром для учащихся. На площадке одновременно находятся 3 игрока одной команды
и 3 игрока другой команды. Играя, учащиеся выполняют броски мяча руками из различных
точек площадки, ловят мяч, не давая ему попасть в ворота, передают мяч друг другу,
передвигаются по площадке, меняясь игровыми места. Из кратного описания игры можно
представить себе, что игра довольно сложная и требует хорошего физического состояния.
Первые тренировки по голболу с учащимися школыинтернат №1 им. К.К. Грота,
начались в 2014 году в ноябре месяце. Всего занимающихся было 3 девушки возраст 15 –
16 лет и один юноша 19 лет.
Девушки ранее играли в голбол, но на уровне школы и по упрощенным правилам.
Юноша   голболом   занимался   голболом   в   начальной   и   средней   школе,   участвовал   во
Всероссийском фестивале детей с поражением зрения.
Тренировки   проводятся   в   массовой   школе,   два   раза   в   неделю   (суббота   и
воскресенье),   на   стандартной   площадке   для   голбола   с   разметкой.   В   место   ворот   мы
используем гимнастические скамейки. Один раз, по понедельникам  ребята занимаются в
малом зале (7Х7) школы Грота, где отрабатывается защита и техника броска.
I.
Каждая тренировка начинается с пробежки по залу (5 кругов), затем упражнения на
растяжку и разогрев мышц к работе: 1. Наклоны, повороты, круговые движения головы.
2. Медленные наклоны туловища в стороны, вперед.
3. Махи и рывки, круговые движения руками.
4. Круговые движения руками с ускорением.
5. Махи ногами вперед, в стороны, назад.
6. Выпады: вперед в стороны.
Разминка в движении:
1. Приставными   шагами   правым   и   левым   боком   с   максимальными   выпрыгиванием,
соединением ног в прыжке.
2. Бег с высоким поднимание бедра, с захлестыванием голени, с выносом прямых ног
вперед, с выпрыгиванием на каждый шаг.
3. Ходьба выпадами вперед.
4. Ходьба со взмахом ног вперед и в сторону.
Разминка с мячом:
1. Подбрасывание мяча двумя руками перед собой.
2. Перебрасывание мяча с одной руки на другую.
3. Передача мяча вокруг туловища в правую и левую сторону.
4. Передача мяча вокруг коленей в правую и левую сторону.
5. Круговые движения правой (левой) рукой назад и вперед удерживая мяч в вытянутой
руке.
6. В   положении   выпада   в   сторону   передача   мяча   под   правой   и   левой   ногой   меняя
положение выпада переносом тяжести тела с правой ноги на левую.
7. Ходьба выпадами с передачей мяча под ногой.
8. Ходьба со взмахом ног с передачей мяча под ногой.
Все   упражнения   с   мячом   направленны   в   первую   очередь   на   то,   что   бы   ребята
научились владеть мячом и не терять его в последствии во время игры.
II.
Следующая   часть   тренировки   это   упражнения   на   ориентировку   на   площадке.   Во
первых расстановка игроков на площадке, просчет шагов до места игрока от ворот,
количество шагов от боковой до боковой линии. На следующем этапе ребята без
зрительного контроля должны находить своё место, меняться местами.
III. Игра. Без этого, конечно ни куда. В начале, игра в медленном темпе, без передач мяча
друг другу.
На первых тренировках ребята практически сразу же старались как можно быстрее
начать играть, на разминку уходило минимум времени, и я позволяла им играть. Только так
они понимали, что без определенных навыков во владении мяча им не сыграть. Чуть позже
пришло   понимание   того   что   в   игре   без   выносливости   тяжело   выдержать   всю   игру
полностью.
На последующих тренировках мы стали добавлять упражнения в парах.
Броски мяча необходимо выполнять одной или двумя руками, что бы бросок был
сильнее и лучше его необходимо делать с нескольких шагов разбега, в финале выполняя
выпад вперед и бросок. Уже на первых тренировках мы столкнулись с тем, что не все
могут   выполнить   прямолинейный   разбег,   многие   не   могли   выполнить   правильный   и
глубокий выпад. Делая разбег, учащиеся не произвольно уходили в сторону, выполняя
выпад, теряли равновесие и делали дополнительный упор на руку о пол. Всё это мешало,
скорость   игры   была   очень   низкой.   Что   бы   исключить   эти   проблемы   в   разминку   были
включены   некоторые   упражнения   для   развития   равновесия,   но   конечно   же   все   эти
упражнения   выполнялись   вместе   с   мячом.   Пример   упражнений:   1.   Стоя   спиной   у
гимнастической   стенки   выполнять   поочередные   выпады   и   возвращаясь   в   исходное положение. Выполняя выпад обязательно выполнять упор руками на колено. 2. Ходьба
выпадами вдоль боковой линии площадки, руки обязательно должны ставиться на колено
впереди   стоящей   ноги.   Спина   обязательно   строго   перпендикулярно   полу,   подбородок
поднять.   Выпады   не   должны   сопровождаться   переступами.   3.   Ходьба   с   поочередным
взмахом ног вперёд, так же вдоль боковой линии игровой площадки, руки произвольно, но
строго   зафиксированы   в   стороны,   за   спину   или   выполняя   хлопки   под   ногой.     Далее
упражнение усложнялось передачей мяча из руки в руку под ногой, выполняя либо выпады,
либо взмахи.
На   первых   занятиях   учащимся   очень   тяжело   давались   эти   упражнения,   но   со
временем они стали выполнять их легче и быстрее.
Список литературы:
1. Разенкова Ю.А. Игры с детьми младенческого возраста. – М., 2000.
2. Солнцева Л.И., Хорош С.М. Советы родителям по воспитанию слепых детей
раннего возраста. – М., 1988.
3. Фильчикова Л.И., Бернадская М.Э., О.В.Парамей Нарушения зрения у детей
раннего возраста. Диагностика и коррекция. – М., 2003.

intro:
У слепых детей  на занятиях адаптивной физкультурой возникают трудности координации в памяти информации и положения тела в пространстве.
 Особенно важным на ранних стадиях-зрительное восприятие на ранних стадиях развития контроля позы,когда идет формирование контроля над мышечным ощущением тела,а позже становятся вестибулярный и проприоцептивные системы.
Игра в голбол ,является развитием двигательных локомоторных навыков навыков,тонкой моторикой.

доп. образование детей

group: Другое

title: Статья по адаптивной физической культуре для слабовидящих детей "Развитие функции равновесия у слепых и слабовидящих детей путём занятий голболом"