extracted_text:
ОТ – 1.  Приборы для получения газов.
Агрегатное
состояние
реагентов
Температурный
режим
Жидкость + жидкость
Твёрдое вещество + жидкость
Твёрдое +
твёрдое
Твёрдое
вещество
При нагревании
Без нагревания
При нагревании
43 3.  Капельная воронка
44
2.

а
р
о
б
и
р
п
о
г
о
в
о
п
и
т

а
м
е
х
С
  1 .Сосуд с реакционной смесью
1.
2. Пробка с газоотводной
трубкой Варианты типовых
приборов
Газ
О2
Н2
Сl2
Реагенты, их концентрация и
агрегатное состояние
KMnO4 (тв.)
KClO3(тв.)
Катализатор MnO2(тв.)
KNO3 (тв.)
KMnO4 (тв.)
H2SO4 – 10% рр
H2O2 – 3% рр
H2SO4  рр 1:5
Zn (тв.)
НСl  рр 1:1
Zn (тв.)
NaOH  рр
Al (тв.)
MnO2 (тв.)
Конц. HCl (рр)
Ca(OCl)2 (тв.)
HCl (рр)
45
ОТ – 2. Получение газов.
Условия реакции
Количество реагентов
Температурный режим
Особые условия
1/5 пробирки
1 часть по массе
3 части
1/5 пробирки
3 г
40 – 50 мл
60 – 70 мл
2 – 3 мл
Несколько гранул
2 – 3 мл
Несколько гранул
2 – 3 мл
Несколько гранул
Столовая ложка
10 – 15 мл
Столовая ложка
10 – 15 мл
нагревание
нагревание
нагревание
Без нагревания
Без нагревания
Без нагревания
нагревание
прокалить
прокалить
прокалить
KMnO4 и H2SO4 смешиваем, а
затем приливаем H2O2
Если реакция пойдёт слишком
бурно, нагревание на время
прекратить
нагревание
Если реакция пойдёт слишком
Без нагревания
бурно, нагревание на время
прекратить
Сухой
Ca(OCl)2 MnO2 (тв.)
NaCl (тв.)
H2SO4  рр 1:2
NaCl (тв.)
H2SO4 рр 3:2
NH4Cl (тв.)
Ca(OH)2 (тв.)
FeS (тв.)
рр H2SO4  1:5
S (порошок)
Парафин (стружки)
HCl
NH3
H2S
Канифоль (тв.)
Cu (стружки)
 Конц. H2SO4 (ж)
SO2
Na2SO4 (тв.)
(NaHSO3  или  Na2S2O3)
Конц. H2SO4 (ж)
S (тв. порошок)
MnO2 (тв.)
Fe (тв. опилки)
KNO3 (тв.)
NaNO2 насыщ. рр
NH4Cl насыщ. рр
Cu (тв. стружки)
32% рр HNO3 (1:1)
Cu (тв. стружки)
Конц. рр HNO3
NaHCO3 (тв.)
Конц. рр H2SO4
N2
NO
NO2
MnO2 + NaCl
1:1
нагревание
MnO2 и  NaCl смешиваем1:1, а
затем приливаем H2SO4
60 – 70 г (2 столовые ложки)
80 – 100 мл
нагревание
Кислоту приливаем к соли
46
1 часть по объёму
1 часть по объёму
1 часть по объёму
1 часть по объёму
1 часть по объёму
30 г
70 мл
9 г
12 г
20 частей по массе
1 часть
25 г соли в 35 мл воды
20 г соли в 55 мл воды
23 стружки
35 мл
23 стружки
23 мл
1 чайная лодка
1 чайная ложка
нагревание
Ca(OH)2 взять чуть влажный
Без нагревания
нагревание
нагревание
Если реакция пойдёт слишком
бурно, нагревание на время
прекратить
Без нагревания
нагревание
нагревание
нагревание
Без нагревания
Без нагревания
Без нагревания
Водяная баня. Рр NaNO2
приливаем по каплям к горячему
рру NH4Cl
Если реакция не идёт, смесь для
инициирования подогреваем
Если реакция идёт слабо, смесь
подогреваем
Если реакция идёт плохо, смесь
для инициирования подогреваем СО
СО2
СН4
С2Н4
С2Н2
Рр муравьиной кислоты
Конц. рр H2SO4
CaCO3 (кусочки мрамора)
Рр HCl   1:4
MgCO3 (тв.)
CH3COONa (тв.)
Натронная известь
(NaOH + CaO)
Al4C3 (тв.)
H2O2 (рр)
C2H5OH (рр)
Конц. H2SO4
CaC2 (тв.)
Рр H2SO4   1:3
5 мл (плотность 1,2 г/мл)
20 мл (плотность 1,84 г/мл)
23 кусочка
23 мл
1/5 пробирки
1 часть
2 части
Без нагревания
Без нагревания
нагревание
нагревание
Несколько кусочков
Без нагревания
47
прокаливание
Предварительно уксуснокислый
натрий прокаливают в
фарфоровой чаше, чтобы
освободиться от воды
1 часть
3 части
34 кусочка
23 мл
нагревание
Без нагревания
Смесь спирта и кислоты лучше
приготовить заранее
Вместо серной кислоты можно
использовать воду, но в этом
случае реакция идёт очень бурно
ОТ – 3. Распознавание газов.
Газ
О2
N2
Н2
цвет
б/ц
б/ц
б/ц
Cl2 Жёлт
о
Физические свойства
запах
раствори
мость в
воде

+
м
н
н
р
ядовит
ость
раствор
лакмуса

горит или
поддерживает
горение
Поддерживает
горение

Горит.
В смеси с
воздухом
взрывоопасен.
+
обесцвечи

вает
Химические свойства
обесцвеч. рра
KMnO4 (подкисл.
серной кислотой)
другие характерные реакции

Вспыхивает тлеющая лучинка
С + О2 = СО2 + Q
При горении получается вода:
2Н2 + О2 = 2Н2О
Восстанавливает медь из оксида:
СuO + H2 = Cu + H2O  Q
Посинение иод  крахмальной бумажки зелён
ый
б/ц
НСl
NO
NO2
б/ц
бурый
NH3
б/ц
H2S
SO2
СО2
СО
б/ц
б/ц
б/ц
б/ц
C2Н2
б/ц
C2Н4
CН4
б/ц
б/ц
+
+
+
+
+
Тухлых
яиц
+

Характ
ерный
запах
изза
примес
ей

р
м
р
р
м
р
м
н
м
м
н
+
+
+
+
+
+

+
+
наркот
+
наркот
+
наркот
красный

красный
Поддерживает
горение
синий
Горит плохо
+ Сl2↑

+

48
Ag+ + Cl = AgCl
↑
 белый осадок. Образование
«белого дыма» при поднесении стеклянной
палочки смоченной нашатырным спиртом.
2NO (бесцв.) + O2 = 2NO2(бурый)
охлаждение
2NO2(бурый)
 ↔ N2O4(бесцв.)
нагревание
Растворение осадка: Cu(OH)2 + 4NH3 =
Cu[(NH3)4]OH яркосиний рр
красный
красный
красный

горит
+ S↓
Чёрный осадок с Pb2+ или  Cu2+

Горит синим
пламенем
Горит коптящим
пламенем
Светящееся
пламя
Бесцветное
пламя
+

+
+

Обесцвечивает бромную воду.
Обесцвечивает раствор фуксина (при
нагревании окраска восстанавливается)
Горящая лучинка гаснет.
Рр Са(ОН)2 + СО2 = СаСО3
 + Н↓
2О
Почернение аммиачного раствора AgNO3
Обесцвечивание бромной воды.
В кислороде горит без копоти.
Обесцвечивание бромной воды. 49
ОТ – 4. Способы собирания газов в зависимости от их свойств.
Свойства газа
Особенности собирания
Способ собирания
Схема
М (газа) < М(воздуха)
Газ легче воздуха
Вытеснением воздуха
 (приёмник вверх дном)
М (газа) > М(воздуха)
Газ тяжелее воздуха
Вытеснением воздуха
 (приёмник вниз дном)
Газ нерастворим в воде и с
ней не взаимодействует
Собирание над водой
(вытеснением воды) Газ ядовит
 с дальнейшим поглощением избытка
Вытеснением воздуха
50
ОТ  5. Вещества применяемые для промывания (очистки) и осушения газов.
Газы
H2
O2
Cl2
HCl
H2S
SO2
N2
NH3
CO
CO2
NO
NO2
CH4, C2H4
Очистка (промывание)
Раствором KMnO4 (H2SO4)
Вода
Вода
Конц. H2SO4
Вода
Конц.H2SO4
Конц.H2SO4 и KOH

Раствором щёлочи
Вода
Раствором щёлочи
Конц.H2SO4
Вода
Осушение
Конц. H2SO4
Конц. H2SO4
Конц. H2SO4
Конц. H2SO4
CaCl2 (безв.) или P2O5 (не H2SO4 )
Конц.H2SO4
Конц.H2SO4
Натронная известь (NaOH + CaO 1:2),
NaOH
Конц.H2SO4,
Конц.H2SO4
CuSO4(безв.),CaCl2(безв.)
Конц.H2SO4
Конц.H2SO4
Конц.H2SO4
ОТ – 6. Поглотители газов. Газы
Н2
О2
Cl2
HCl
H2S
SO2
N2
NH3
CO
CO2
NO
NO2
CH4
C2H4
C2H2
Газ
H2
O2
Cl2
Вода

Растворяется частично
Сl2 + H2O = HOCl + HCl
Растворяется хорошо

NH3 + H2O = NH4
+OH

Вещество  поглотитель
Раствор NaOH  или  KOH

Cl2 + 2NaOH = NaOCl + NaCl + H2O
HCl + NaOH = NaCl + H2O
H2S +2 NaOH = Na2S + 2H2O
2NaOH + SO2 = Na2SO3 + H2O

2NaOH + CO2 = Na2CO3 + H2O
NO+O2+NaOH = NaNO2+NaNO3+H2O
2NaOH+NO2=NaNO2+NaNO3+H2O

51
Другие

Щелочной раствор пирогаллола
Активированный уголь
↓
AgNO3 + HCl = AgCl
 + HNO
3
Активированный уголь
Активированный уголь

NH3 + кислоты соль→
Аммиачный рр хлорида меди (I)
Ca(OH)2 + CO2 = CaCO3
2O
2NO + O2 = 2NO2
 + H↓
Активированный уголь
Активированный уголь
Сжигание = СО2 + Н2О
рр KMnO4, сжигание
рр KMnO4, сжигание
ОТ – 7. Хранение газов.
Способ хранения
В хорошо закрытом сосуде
газометр
В хорошо закрытом сосуде
Газ
NO2
N2
NH3
Особые свойства газа
Ядовит, поддерживает
горение, растворим в воде
и с ней взаимодействует
Не горюч, в воде не
растворим
Ядовит, хорошо
растворим в воде,
Способ хранения
В хорошо закрытом сосуде
газометр
В хорошо закрытом сосуде
Особые свойства газа
Горюч, с воздухом
взрывоопасен
Поддерживает горение, в
воде почти не растворим
Ядовит, поддерживает
горение, частично
растворим в воде и с ней
взаимодействует HCl
H2S
NO
SO2
 Ядовит, хорошо растворим
В хорошо закрытом сосуде
в воде
Ядовит, горюч, ядовит, в
воде растворим плохо.
Не горит, плохо растворим
в воде
В хорошо закрытом сосуде
газометр
CO
CO2
CH4
Ядовит, растворим в воде и
В хорошо закрытом сосуде
C2H4, C2H2
с ней взаимодействует
Ядовит, горюч, не
растворим в воде
Растворим в воде плохо и
с ней взаимодействует
Горюч, с воздухом
взрывоопасен
Горюч, с воздухом
взрывоопасен
В хорошо закрытом сосуде
СО+О2=СО2
В хорошо закрытом сосуде
В хорошо закрытом сосуде
В хорошо закрытом сосуде
52


extracted_text:
Учебнотематический план.
№
п/
п
1
2
Названи
е темы

е
и
н
е
д
е
в
В
е
о
н
т
а
г
е
р
г
А
е
и
н
я
о
т
с
о
с
а
в
т
с
е
щ
е
в
Количество часов
Всег
о
1
4
Лекци
Практик
и
1
2
а

2
Решение
расчётны
х задач

3
ы
м
ё
и
р
п

е
и
щ
б
О
и 14
м
а
з
а
г

с

ы
т
о
б
а
р
Выполнение
заданий в рабочей
тетради
4
15
3
12
Тема урока
№
урок
Форма
проведения
Образовательны
й продукт
а
1
2
33
44,5
68
911
12,
13
14,
15
16,
17
18
19
20,
21
22,
23
24,
25
26,
27
28,
29
30
31
32
33
Введение
Лекция, беседа
Лекция, беседа,
выполнение
заданий в рабочей
тетради.
Рефераты,
конспекты
Компьютерные
презентации.
Практикум по
решению задач
(рабочая тетрадь)
Лекция, беседа.
Выполнение
заданий
исследовательско
го характера в
рабочей тетради.
Демонстрации
опытов.
Просмотр
фрагментов
видеофильмов.
Практические
занятия.
Макеты
приборов для
получения
собирания
газов.
Собственные
конструкции
приборов.
Серия опытов.
Собственные
конструкции
приборов.
Создание
компьютерных
презентаций.
Дидактическая
игра.
Агрегатное
состояние
вещества.
Газообразное
состояние
вещества.
Газовые
законы
Решение
расчётных
задач
Получение
газов
Собирание
газов
Осушка и
очистка
газов
Поглощение
газов
Хранение
газов
Обобщение
Контрольная
работа № 1
Водород
Кислород
Углекислый
газ
Аммиак
Ядовитые
газы (Cl2,
NO2, HCl)
Этилен
Ацетилен
Аукцион
ошибок
дидактическ
ая игра
Контрольная
работа № 2 в
о
з
а
г

34
Заключение

х
ы
н
ч
и
л
з
а
р
ю
и
н
а
в
а
н
з
о
п
с
а
р
и
ю
и
н
а
р
и
б
о
с

,

ю
и
н
е
ч
у
л
о
п
о
п
м
у
к
и
т
к
а
р
П

химия

group: Дисциплины

title: формирование экспериментальной деятельности учащихся на уроках химии


extracted_text:
ФОРМИРОВАНИЕ ЭКСПЕРИМЕНТАЛЬНОЙ ДЕЯТЕЛЬНОСТИ ПРИ РАБОТЕ С
ГАЗООБРАЗНЫМИ ВЕЩЕСТВАМИ.
Анализ существующих учебников и учебных пособий по школьному химическому
эксперименту позволил выделить ряд недостатков, присущих практически каждому из них:
оборудование, конструкция приборов, набор реактивов, а также последовательность
выполнения операций предлагаются учащимся в готовом виде, принцип действия всего
прибора и функциональное назначение его частей не разъясняется, не уделяется внимание
«химизму» процесса. Перечисленные недостатки методики школьного химического
эксперимента не позволяют формировать у учащихся умения осознанно планировать
экспериментальную деятельность, самостоятельно конструировать приборы, подбирать
различные варианты оборудования и реактивов для осуществления химического
эксперимента, разумно подходить к требованиям техники безопасности. Помимо этого
деятельность «по образцу», рекомендуемая в существующих методиках, приводит в
конечном итоге, к снижению мотивации к обучению химии у учащихся, не позволяет
формировать у них полноценное химическое мышление.
Поскольку важное место в школьном химическом эксперименте занимает эксперимент,
связанный так или иначе с работой с газами (получение газообразных веществ, изучение их
свойств, изучение химических процессов, в результате которых образуются газообразные
вещества), мы поставили перед собой задачу разработать цикл обучения по формированию
у учащихся обобщённых умений работы с газами. В рамках школьного курса химии такими умениями являются умения конструировать прибор и разрабатывать методику
эксперимента по: а) получению газов; б) собиранию газов; в) очистке и осушке газов; г)
поглощению газов; д) хранению газов; е) распознаванию газов.
Нами выделены те существенные особенности газообразных веществ и процессов их
получения, которые влияют на конструкцию приборов и методику самой
экспериментальной работы (для получения газов существенными являются агрегатное
состояние реагентов и температурный режим процесса; для собирания газов – молярная
масса газа, способность газа растворяться в воде и/или с ней взаимодействовать; для
очистки, осушки и поглощения газов – способность их взаимодействовать с определёнными
веществами и т. д.).
На базе этого создано 7 опорных таблиц (ОТ) , в которых в обобщённом виде
систематизирован описываемый материал (см. приложение). Часть информации в опорных
таблицах учащиеся получают в готовом виде (физические свойства изучаемых газов,
температурный режим их получения и некоторые другие), остальную заносят в таблицы
сами, выполняя специально разработанные «исследовательские» задания. После этого,
пользуясь опорными таблицами и анализируя свойства газов, учащиеся выполняют систему
специальных упражнений теоретического и практического характера, что позволяет им, в
конечном итоге, самостоятельно конструировать прибор и составлять методику
эксперимента по работе с любым веществом в газообразном состоянии, свойства которого
известны ученику.
Умения, формируемые и проверяемые в данном цикле обучения.
1. Общелабораторные умения.
2. Пользование нагревательным прибором.
3. Проведение нагревания.
4. Пользование металлическим штативом.
5. Укрепление пробирки в штативе.
6. Пользование пробиркодержателем.
7. Сборка прибора.
8. Проверка прибора на герметичность.
9. Пользование мерной посудой.
10. Растворение.
11. Пользование пипеткой.
12. Выпаривание.
13. Приготовление фильтра.
14. Фильтрование.
15. Взвешивание. 16. Умения, связанные со знанием свойств веществ.
17. Собирание газов вытеснением воздуха.
18. Собирание газов вытеснением воды.
19. Обнаружение веществ.
20. Осуществление химических реакций.
21. Качественные реакции на неорганические вещества.
22. Получение вещества в одну стадию.
23. Получение вещества в несколько стадий.
24. Распознавание органических веществ.
25. Установление элементарного состава органического вещества.
26. Организационные умения.
27. Предварительная подготовка к работе.
28. Наблюдение и анализ опытов.
29. Составление плана решения экспериментальных задач.
30. Аккуратность и чёткость в работе.
31. Поддержание чистоты рабочего места.
32. Оформление записей.
33. Карточка для контроля деятельности учащихся.
Список
учащихся
Сборка
прибора
Проверка
герметичности
Учебные умения или действия.
Разработка
Достижение
цели работы
прибора
Умения
пользоваться
нагревательным
прибором
1…….
2…….
3…….

Учащиеся должны знать и уметь.


Знать правила работы с веществами и простейшим оборудованием.
Знать устройство простейших приборов для получения и собирания газов – и уметь
ими пользоваться.  Уметь обращаться с пробирками, мерными сосудами, лабораторным штативом,
спиртовкой; растворять твёрдые вещества; проводить нагревание, фильтрование;
обращаться с растворами кислот и щелочей, проверять газы (водород) на чистоту;
собирать из готовых деталей приборы для получения газов и наполнять ими сосуды
вытеснением воздуха и воды; готовить растворы с определённой массовой долей
растворённого вещества; соблюдать правила техники безопасности.
 Уметь оказывать первую помощь при ожогах кислотами и щелочами.
 Уметь определять кислород, водород, углекислый газ, этилен, ацетилен.

Знать правила работы с ядовитыми газами (аммиак, хлороводород, диоксид азота,
хлор).
 На основе изученных теоретических, положений высказывать предположения
(гипотезы) о возможных результатах эксперимента.
 Сравнивать состав и свойства изученных веществ, анализировать результаты
наблюдаемых опытов.
 Высказывать суждения о свойствах веществ на основе их состава и о строении
веществ по их свойствам.
 На основе изученных законов и теорий устанавливать причинноследственные связи
между строением, свойствами и применением веществ, делать выводы и обобщения.
Проверка и оценка знаний и умений учащихся.
Результаты обучения должны соответствовать общим задачам предмета химии и
требованиям к его усвоению.
Результаты обучения оцениваются по пятибалльной системе. При оценке учитываются
следующие качественные показатели ответов:
Глубина (соответствие изученным теоретическим обобщениям);

 Осознанность (соответствие требуемым в программе умениям применять
полученную информацию);
 Полнота (соответствие объёму программы и информации учебника);
При оценке учитываются число и характер ошибок (существенные или несущественные).
Существенные ошибки связаны с недостаточной глубиной и осознанностью ответа.
Несущественные ошибки определяются неполнотой ответа. К ним можно отнести
оговорки, описки, допущенные по невнимательности.
Результаты обучения проверяются в процессе устных и письменных ответов учащихся, а
также при выполнении ими химического эксперимента.
Оценка экспериментальных умений.
Оценка ставится на основании наблюдения за учащимися и письменного отчёта за работу.  Отметка «5»: работа выполнена полностью и правильно, сделаны правильные
наблюдения и выводы; эксперимент осуществлён по плану с учётом техники
безопасности и правил работы с веществами и оборудованием; проявлены
организационно – трудовые умения (поддерживаются чистота рабочего места и
порядок на столе, экономно используются реактивы).
 Отметка «4»: работа выполнена правильно, сделаны правильные наблюдения и
выводы, но при этом эксперимент проведён не полностью или допущены
несущественные ошибки в работе с веществами и оборудованием.
 Отметка «3»: работа выполнена правильно не менее чем наполовину или допущена
существенная ошибка в ходе эксперимента, в объяснении, в оформлении работы, в
соблюдении правил техники безопасности при работе с веществами и
оборудованием, которая исправляется по требованию учителя.
 Отметка «2»: допущены две (и более) существенные ошибки в ходе эксперимента, в
объяснении, оформлении работы, в соблюдении правил техники безопасности при
работе с веществами и оборудованием, которые учащийся не может исправить даже
по требованию учителя.
 Отметка «1»: работа не выполнена, у учащегося отсутствуют экспериментальные
умения.
Оценка умений решать экспериментальные задачи.
 Отметка «5»: план решения составлен правильно; правильно осуществлён подбор
химических реактивов и оборудования; дано полное объяснение и сделаны выводы.
 Отметка «4»: план решения составлен правильно; правильно осуществлён подбор
химических реактивов и оборудования, при этом допущено не более двух
несущественных ошибок в объяснении и выводах.
 Отметка «3»: план решения составлен правильно; правильно осуществлён подбор
химических реактивов и оборудования, но допущена существенная ошибка в
объяснении и выводах.
 Отметка «2»: допущены две (и более) ошибки в плане решения, в подборе
химических реактивов и оборудования, в объяснении и выводах.
 Отметка «1»: задача не решена.
Учебнометодический план.
МЕТОДИКА ПРОВЕДЕНИЯ ЗАНЯТИЙ.
Приложение 1 (ОТ 17)
Литература:
1. Ардашникова Е. И., Казеннова Н.Б., Тамм М.Е. Курс общей и неорганической
химии. – М.: Аквариум, 1998.
2. Бабич Л.В., Балезин С.А. и др. Практикум по неорганической химии. – М.:
Просвещение, 1983. 3. Буткин Г.А., Володарская И.А., Талызина Н.Ф. Усвоение научных понятий в школе.
– М.: Полиграф сервис, 1999.
4. Верховский В.Н., Смирнов А.Д. Техника химического эксперимента. Т – 1. – М.:
Просвещение, 1973.
5. Гаркунов В.П. Проблемность в обучении химии.// Химия в школе – 1971  № 4.
6. Демонстрационные опыты при проблемном изучении гидролиза солей.// Химия в
школе – 1980  № 1.
7. Дерябина Н.Е. Введение в химию (учебниктетрадь). – Москва, 2004.
8. Дерябина Н.Е. Общая химия. Часть I (учебниктетрадь). – Москва, 2006.
9. Дерябина Н.Е. Общая химия. Часть II (учебниктетрадь). – Москва, 2001.
10. Журин А.А. Лабораторные опыты и практические работы по химии. – М.:
Аквариум, 1997.
11. Иванова Р.Г., Иодко А.Г. Система самостоятельных работ учащихся при изучении
неорганической химии. – М.: Просвещение, 1998.
12. Кирюшкин Д.М., Полосин В.С. Методика обучения химии – М.: Просвещение, 1970.
13. Назарова Т.С. и др. Химический эксперимент в школе. – М.: Просвещение, 1987.
14. Оржековский П.А. Формирование у учащихся опыта творческой деятельности при
обучении химии. – М.: 1997.
15. Плентер Ю.В., Полосин В.С. Практикум по методике обучения химии. – М.:
Просвещение, 1971.
16. Полосин В.С., Прокопенко В.Г. Практикум по методике преподавания химии. – М.:
Просвещение, 1989.
17. Сияко П.И. Методические указания к лабораторным работам по методике
преподавания химии. – Барнаул: Алтайский Государственный Университет, 2001.
18. Сорокин В.В., Злотников Э.Г. Тесты по химии. – М.: Просвещение, 1997.
19. Талызина Н.Ф. педагогическая психология. – М.: Издательский центр «Академия»,
1998.
20. Титов Н.А., Андросова О.А., Шипков А.И. Методика проведения недели химии в
школе. – Брянск: Курсив, 2004.
21. Титов Н.А., Шакина В.Г. Некоторые вопросы техники безопасности при работе в
школьном кабинете химии. – Брянск: БИПКРО, 1998.
22. Тыльдсепп А.А., Корк В.А. Мы изучаем химию. – М.: Просвещение, 1988.
23. Чернобельская Г.М. Основы методики обучения химии. – М.: Просвещение, 1987.
24. Чернобельская Г.М., Чертков И.Н. Химия. – М.: Медицина, 1985. 25. Чертков И.Н., Жуков П.Н. Химический эксперимент с малым количеством
реактивов. – М.: Просвещение, 1989.
26. Я иду на урок химии. – М.: Первое сентября, 2000.

file_name: ФОРМИРОВАНИЕ ЭКСПЕРИМЕНТАЛЬНОЙ ДЕЯТЕЛЬНОСТИ ПРИ РАБОТЕ С ГАЗООБРАЗНЫМИ ВЕЩЕСТВАМИ.doc


extracted_text:
Выполнила:
Учитель-дефектолог
Волкова А.Е.

МБДОУ д/с  10 «Белочка» комбинированного вида,
Г. Кулебаки, Нижегородская область 2014 год
Актуальность
Образовательное     пространство     формируется       культурными
традициями обучения детей разных возрастов в условиях семьи и образовательных       учреждений.      Отклонения в     развитии     ребенка
приводят к его выпадению из социально и культурно обусловленного
образовательного пространства. Грубо нарушается связь ребенка с социумом,
культурой как источником развития, поскольку взрослый носитель культуры не
может, не знает, каким образом передать социальный опыт,    который      каждый нормально       развивающийся
ребенок приобретает без специально       организованных условий обучения.
Преодолеть
«социальный вывих» и ввести ребенка в социум можно, используя «обходные пути»
особым образом построенного образования, выделяющего специальные задачи,
разделы содержания обучения, а также - методы, приемы и средства достижения тех
образовательных задач, которые в условиях нормы достигаются традиционными
способами.
Цели и задачи
Цель:
формирование
компенсаторных возможностей, знаний, навыков и умений использования осязания и
мелкой моторики как средства познания детей с нарушением зрения. Задачи:
—
Определить роль и значение осязания и мелкой моторики
в формировании коррекционно-компенсаторных способов ориентации в предметном
мире детей с нарушением зрения;
—
Охарактеризовать
особенности осязания и мелкой моторики дошкольников с нарушением зрения и
определить пути и средства      оптимизации     коррекционно-компенсаторного
развития указанной категории;
—
Разработать
содержание коррекционных минуток по развитию осязания и мелкой моторики.
—
Воспитывать   у     детей    усидчивость,     доброжелательность,
взаимопомощь

v  Массаж и самомассаж кистей и пальцев рук (поглаживание,
разминание);
v  Пальчиковые игры Виды пальчиковых игр:
q  Пальчиковые
игры с предметами;
q  -Активные
игры со стихотворным сопровождением;
q  -Игры-
манипуляции;
q  -Пальчиковые
игры на основе сказок;
q  -Пальчиковые
игры с элементами самомассажа; q -Пальчиковые игры с муз.
сопровождением.
Традиционные
методы
Графические     упражнения: штриховка, дорисовка
картинки,   обводка, графический    диктант, соединение по   точкам,
продолжение ряда;
•
Игры:  мозаика, конструкторы, шнуровка, складывание      разрезных
картинок;
•
Игры на развитие тактильного восприятия: «Гладкий-шершавый»,
«Найди такой же на ощупь» и    т.д., «Чудесный
мешочек»…
•
Пальчиковый театр

приёмы
подгрупповых соответствии темами), индивидуальных (в зависимости от результатов
диагностики).
мною

3.
Формирование осязательного обследования и восприятия предметов

3.
Формирование осязательного обследования и восприятия предметов

Литература
Ø Методическое
пособие по проведению коррекционных занятий с детьми с нарушением зрения
дошкольного возраста. Нижний Новгород 2005г. Венедиктова М.В.
Ø Ж. Воспитание и
обучение детей с нарушением развития. № 1 2005г.
Ø Ж. Воспитание и
обучение детей с нарушением развития. №3 2004г.
Ø Интернет-ресурсы:
Челябинский портал, Nsportal.ru, www maaam.ru.
Ø Тимофеева Е.Ю.,
Чернова Е.И. Пальчиковые шаги. Упражнения развитие мелкой моторики. СПб:
КОРОНА-Век. 2007г
Ø Мишин М.А.,
Смирнова И.А., Тюбекина З.Н. «Занятия по мелкой моторике и зрительной
гимнастике в дошкольном учреждении для детей с косоглазием и амблиопией».
Ø http://lisovskay.ru/
Ø Особенности
проведения занятий со слепыми детьми в часы коррекции. Под ред. Л.И. Солнцевой,
1990 г
Ø Воспитание и
обучение слепого дошкольника. Под ред. Л.И. Солнцевой, Е.Н. Подколзиной

alt: Выполнила: Учитель-дефектолог

alt: Актуальность

alt: Цели и задачи

alt: Традиционные методы

alt: приёмы подгрупповых

alt: Литература

intro: Развитие осязания и мелкой моторики у детей с нарушением зрения с использованием традиционных и нетрадиционных методов, а также предлагается диагностический материал и перспективный план использования пальчиковой и зрительной гимнастики по лексическим темам. Данный материал будет полезен учителям-дефектологам, воспитателям, родителям детей с ОВЗ

дефектология

group: Педагогика

title: Развитие мелкой моторики у детей с нарушением зрения


extracted_text:
Урок по теме
«Типы химических реакций»
(8 класс)
Цели урока:
Обучающие
1. Сформировать у учащихся понятия типов химических реакций.
2. научить   распознавать   среди   химических   реакций   реакции
определенного типа.
3. Продолжить   формирование   практических   навыков   обращения   с
химическими реактивами.
Воспитывающие:
1. Применяемая   на   уроке   «Педагогика   встречных   усилий»   поможет
воспитать     у   учащихся   умение   прислушиваться   к   мнению   других,
  взаимную
готовность   принимать   точку   зрения   товарищей,
доброжелательность,   готовность   к   совместной   деятельности.   Одним
словом   поможет   воспитать   в   них   чувство   товарищества   и
взаимопомощи.
Развивающая
2. Развивать и совершенствовать практические умения и навыки в ходе
выполнения химического эксперимента.
3. Развивать   различные   мыслительные   операции:
  сравнивать,
анализировать, делать обобщающие выводы.
Тип  урока: изучение нового материала и его первичное закрепление.
Структура урока:
1. Введение   в   урок.   Установка   на   восприятие.   Актуализация   знаний
изучаемой темы.
2. Повторение   основных   понятий,   необходимых   для   изучения   нового
материала.
3. Самостоятельное изучение нового материала в группах:
4. Обобщение   изученного   материала   (заполнение   таблицы   «Типы
химических реакций») 5. Первичное закрепление изученного материала (выполнение задания по
вариантам и самооценка)
6. Домашнее задание.
7. Итог урока.
Средства обучения

доска.
 : видеопроектор, компьютер, видеопрезентация, интерактивная
Оборудование и реактивы:
Свежеприготовленный   раствор  Cu(OH)2,
 спиртовка,   спички,   держатель   для
пробирок.
CaO, стакан с водой, пробирка, фенолфталеин.
Раствор CuSO4, стальная скрепка, пробирка.
Растворы  FeCl3 и KOH, пробирка.
Место проведения

 : кабинет химии.
Введение. Организация класса. Установка на восприятие.
Ход урока:
Наш   соотечественник   М.   В.   Ломоносов   ещё   в  XVII  веке,   обращаясь   к
молодому поколению, говорил  «… что может собственных Платонов и быстрых
разумом Невтонов Российская земля рождать…». Эти слова актуальны и сегодня.
Потому,   обращаясь   сегодня   к   вам,   к   ныне   живущему   поколению   молодых,   я
надеюсь, что вы покажите все свои знания и умения и быть может, сделает для себя
и для всех в классе пусть небольшое открытие.
На   последних   уроках   вы   начали   изучение   изменений,   происходящих   с
веществами. К числу таких изменений относятся и химические реакции.
Ежесекундно   в   окружающем   нас   мире   и   внутри   нас   протекают   миллионы
реакций.  Получить представления  о них, соорентироваться  в их  многообразии  и
научиться управлять ими помогают различные классификации химических реакций.
В зависимости от того, что положено в её основу, классификации бывают разными.
Сегодня   вы   познакомитесь   с   одной   из   них.   Таким   образом,   тема   урока   «Типы
химических реакций» В ходе работы вы
• Узнаете характеристику основных типов химических реакций;
•
Должны будете научиться определять тип
химической реакции;
• Практически   осуществлять   химические   реакции,   относящиеся   к
тому или иному типу.
Но   для   начала   давайте   повторим   уже   изученные   вами   понятия,   которые
пригодятся вам при изучении нового материала:
• Простые вещества
• Сложные вещества
• Химические реакции
• Признаки химических реакций
• Уравнения химических реакций
Изучение нового материала.
По составу и числу веществ химические реакции делятся на:
• Реакции разложения;
• Реакции соединения;
• Реакции замещения;
• Реакции обмена.
Работа в группах
По предложенным химическим реакциям определить состав и число исходных
веществ и продуктов реакции, провести химический эксперимент, определив
признак химической реакции. На основании полученных данных заполнить таблицу
и  дать определение понятия данного типа химических реакций.
1ая группа:
2H2O = 2H2 + O2
2KNO3 = 2KNO2 + O2
Cu(OH)2 = CuO + H2O
2AgNO3 = 2Ag + 2NO2 + O2 Опыт № 1 Разложение гидроксида меди при нагревании
(Закрепите пробирку со свежеприготовленным гидроксидом меди в держатель
или   лабораторный   штатив   и   нагрейте   его   над   пламенем   спиртовки.   Какие
признаки реакции вы наблюдаете?)
Типы химических
реакций
1. Реакции разложения
2. Реакции соединения
3. Реакции замещения
4. Реакции обмена
Признаки классификации: состав, число веществ
Продукты реакции
Исходные вещества
Одно сложное вещество
Два или более простых
или сложных веществ
Реакции разложения – это реакции, в результате которых из … вещества
образуются … веществ.
2ая группа:
4P + 5O2 = 2P2O5
CaO + H2O = Ca(OH)2
C + O2 = CO2
4NO2 + 2H2O + O2 = 4HNO3
Опыт № 2 Взаимодействие оксида кальция с водой
(Соедините   небольшое   количество   оксида   кальция   с   водой.   Добавьте   к
полученному раствору немного фенолфталеина. Почему изменилась окраска
индикатора?)
Типы химических
реакций
1. Реакции разложения
2. Реакции соединения
3. Реакции замещения
4. Реакции обмена
Признаки классификации: состав, число веществ
Продукты реакции
Исходные вещества
Два или более простых
Одно сложное вещество
или сложных веществ Реакции соединения  –  это реакции, в результате которых из … веществ
образуется …вещество.
3тья группа:
Zn + 2HCl = ZnCl2 + H2
CuSO4 + Fe = FeSO4 + Cu
2Na + 2H2O = 2NaOH + H2
CuO + H2 = Cu + H2O
Опыт   №   3   Взаимодействие   раствора   сульфата   меди   со   стальной
проволокой.
(Налейте в пробирку 2 мл раствора сульфата меди и опустите в неё стальную
проволоку. Какие изменения вы наблюдаете?)
Типы химических
реакций
1. Реакции разложения
2. Реакции соединения
3. Реакции замещения
4. Реакции обмена
Признаки классификации: состав, число веществ
Продукты реакции
Исходные вещества
Два вещества: простое и
Два новых вещества:
сложное
простое и сложное
Реакции замещения – это реакции, протекающие между …, в результате
которых образуются … вещества.
4ая группа:
NaOH + HCl = NaCl + H2O
↓
FeCl3 + 3KOH = Fe(OH)3
 + 3KCl
CuO + H2SO4 = CuSO4 + H2O
Ba(NO3)2 + Na2SO4 = BaSO4 + 2NaNO3
Опыт   №   4   Взаимодействие   растворов   хлорида   железа   (III)
гидроксидом калия.
(Налейте   в  пробирку  1 мл  раствора  хлорида   железа  и  добавьте   небольшое
количество раствора гидроксида калия. Какие признаки реакции вы увидели?)
 c Типы химических
реакций
1. Реакции разложения
2. Реакции соединения
3. Реакции замещения
4. Реакции обмена
Признаки классификации: состав, число веществ
Исходные вещества
Продукты реакции
Два сложных вещества
Два новых сложных
вещества
  Реакции обмена  – это реакции, протекающие между … веществами, в
результате которых вещества …
Обсуждение полученных результатов и заполнение таблицы.
Типы химических
реакций
1. Реакции разложения
2. Реакции соединения
3. Реакции замещения
4. Реакции обмена
Признаки классификации: состав, число веществ
Исходные вещества
Продукты реакции
Два или более простых
Одно сложное вещество
или сложных веществ
Одно сложное вещество
Два или более простых
или сложных веществ
Два вещества: простое и
сложное
Два сложных вещества
Два новых вещества:
простое и сложное
Два сложных вещества
Вывод:   1.  По   числу   и   составу   исходных   веществ   и   продуктов   реакции
химические реакции можно разделить на
• Реакции разложения
• Реакции соединения
• Реакции замещения
• Реакции обмена
2.   Знания   о   классификации   позволяет   ориентироваться   в   огромном
многообразии химических реакций.
Закрепление нового материала: 1. А теперь давайте попробуем определить типы химических реакций и расставить
коэффициенты в соответствующих схемах: (коллективная работа)
N2 + H2
 → NH3
 → ZnCl2 + H2
Zn + HCl
2.  Расставьте коэффициенты, и определите, к какому типу относится каждая из
представленных реакций? (  I  вариант – реакции разложения,  II  вариант – реакции
соединения, III вариант – реакции разложения, IV вариант – реакции обмена)
1. MgCO3
2. CuO + Al
 → MgO + CO2
 → Al2O3 + Cu
 NO→
3. N2 + O2
4. Ba(OH)2 + K2SO4
→
 BaSO
4 + KOH
5. Al + H2SO4
6. CuO + HCl
 Al→ 2(SO4)3 + H2
→
2 + H2O
 CuCl
7. Fe + O2
→
8. Ag2O
 Fe→ 3O4
 Ag + O
2
3. Проверь себя сам:
 Реакции разложения – 1,8
 Реакции соединения – 3,7
 Реакции замещения – 2,5
 Реакции обмена – 4,6
 Домашнее задание:
1. Выучить определения основных типов химических реакций.
2. Уметь определять основные типы химических реакций.
3.   Вопрос   на   размышление:
 По   каким  признакам  ещё   можно
классифицировать химические реакции?
   Итог урока.
Мир   химических   реакций   огромен,   разнообразен   и   интересен.   Одни   из   них
проходят   быстро,   эффектно,   как   вспышка   звезды.   Другие   медленно,   почти
незаметно. (Демонстрационный опыт  «Фараоновы  змеи»).  Вы только вступаете  в
этот огромный удивительный мир, только начинаете его познавать. И эти знания помогут   объяснить   вам   многие   химические   реакции,   протекающие   в   природе.
Умейте только видеть и удивляться.
учитель химии высшей категории
МБОУ СОШ№ 5
г. Искитима Новосибирской области
Свитова Ирина Гентиховна

file_name: Открытый урок.doc

intro: Презентация к уроку

title: Урок по теме "Типы химических реакций" (8 класс)


extracted_text:
ЭЛЕКТРОННОЕ ОБРАЗОВАНИЕ ПРИ ПОДГОТОВКЕ
КОНСТРУКТОРОВТЕХНОЛОГОВ ШВЕЙНОГО ПРОИЗВОДСТВА
Баева А.А.
(г. Георгиевск, ГБПОУ ГРК «Интеграл»)
Реалии   нашего   века   таковы,   что   бурное   развитие   новых   технологий
постоянно   вносит   корректоры   в   традиционные   специальности   швейного
производства.   Работодатели   требуют   от   специалистов   знания   и   владения
современными   технологиями   и  новейшим   оборудованием,  а  поэтому   система
образования   вынуждена   адаптировать   свои   функции.   Что   и   обосновывается
разработкой   ФГОС   4   поколения   для   СПО.   Основной   концепцией   ФГОС   4
поколения   согласно   данным   экспертов   сайта   "Академия   профессионального
развития"   является   «Новый   взгляд   на   образованность   и   профессиональную
квалификацию.   Образованность   —   потребность   в   постоянном   обновлении
знаний,   умение   находить   и   усваивать   новую   информацию.   Квалификация   же
формируется на основе профстандартов».
За последние 50 лет технологическая революция многие отрасли задавая
совершенно другой ритм и совершенствуя, в так же вводя новые инструменты.
Появление компьютеров и интернета вносят изменения в образование. Обучение
с  использование     информационных   технологий   вносит  коррективы   не  только
деятельность образовательных организаций, но и закрепляется законодательно.
Так новый закон «Об образовании в РФ» дает возможность использовать сетевое
взаимодействие,   а   приказ   Минобрнауки   №   2   от   9   января   2014   г.   «Об
утверждении   порядка   применения   организациями,
  осуществляющими
образовательную   деятельность,   электронного   обучения,   дистанционных
образовательных   технологий   при   реализации   образовательных   программ»   – законодательно   легализует   использование   электронного   образования   при
профессиональной подготовке специалистов среднего звена.
Впрочем,   электронное   образование   не   ново.   История   электронного
обучения   началась   в   начале   20   века   в   виде   создания   симуляции   полетов   на
самолетах при помощи   аналогового компьютера в США. А к середине 80х
годов доступность персональных компьютеров в мире достигла такой точки, что
активно   стали   создаваться   компании,   которые   специализировались   на
образовательном программном обеспечении.
Российский   образовательный   рынок   с   90х   годов   так   же   переходит   на
новый виток истории – в области компьютерных технологий разрабатываются
первые   программные   продукты,   позволяющие   осуществить   концепцию
дистанционного   образования.   Конечно,   история   становления   электронного
образования   очень   интересно,   однако   в   отличие   от   мировых   технологий,   в
России   уровень   компьютеризации   был   настолько   мал,   что   электронное
образование скорее являлось дистанционным видом заочного обучения.
Итак,   что   такое   электронное   образование,   и   чем   оно   отличается   от
дистанционного?   На   данный   вопрос   отвечает   п.   1   Статьи   16   Закона   «Об
образовании»:   «1.   Под   электронным   обучением   понимается   организация
образовательной деятельности с применением содержащейся в базах данных и
используемой   при   реализации   образовательных   программ   информации   и
обеспечивающих   ее   обработку   информационных   технологий,   технических
  информационнотелекоммуникационных   сетей,
средств,
  а   также
обеспечивающих   передачу   по   линиям   связи   указанной   информации,
  Под
взаимодействие   обучающихся   и   педагогических   работников.
дистанционными образовательными технологиями понимаются образовательные
технологии,   реализуемые   в   основном   с   применением   информационно
телекоммуникационных   сетей   при   опосредованном   (на   расстоянии)
взаимодействии обучающихся и педагогических работников.» Сегодня   в   обучении   активно   используются   современные   ИКТ,   что
является элементами электронного образования.   Так при обучении студентов
по   специальности   29.02.04   «Конструирование,   моделирование   и   технология
швейного производства» – используются электронные копии обычных печатных
пособий, мультимедиапрезентации учебного материала, система компьютерного
тестирования   MyTest,   учебные   мультимедиакомплексы   по   специальным
дисциплинам,   система   автоматизированного   проектирования   одежды   САПР
«Грация». Вся эта информация содержится в базах данных, расположенных в
лаборатории и доступна студентам лишь во время занятий и консультаций. Для
обеспечения   доступности   учебных   электронных   комплексов   для   студентов
преподаватель использует возможности интернета, так на сайтах «Мультиурок»,
«Инфоурок» публикует методические разработки. Обратная связь организуется
через   электронную   почту,   скайп,   или   социальные   сети   (одноклассники,   в
контакте). В результате студент может изучать новый материал в любое удобное
для   себя   время   и   в   удобном   месте,   а   также   возможность   консультации   с
преподавателем.   Для   оптимизации   общения   в   социальной   сети   «Вконтакте»
были   созданы   закрытые   сообщества   отдельно   для   каждой   группы.   В   этих
группах   происходит   общение   студентов   с   преподавателями,   публикуются
учебнометодические материалы, работы студентов. Организуется вебквесты и
вебконференции, так же в группах можно размещать видиофайлы, размещать
ссылки   на   различные   материалы   сообществ:   Fashion   Design   School,  Центра
информационнообразовательных технологий в индустрии моды "Fine Craft".
По   классификации   технологии   электронного   обучения   относятся   к
личностноориентированным и поэтому направлены на развитие индивидуальных
способностей студентов. Студентам электронное образование позволяет в любое
время   вернуться   изучаемому   материалу,  развивает   навыки   самостоятельной
работы,   вызволяет   самостоятельно   выбрать   скорость,   интенсивность   объем
обучения.   Согласно,   закона   об   образовании   есть   перечень   профессий,   при
которых нельзя использовать дистанционное обучение. К таким специальностям и относятся профессиональная подготовка конструкторовтехнологов швейного
производства. А вот смешенное обучение, так называемая ротационная модель
обучения, при  которой  чередуют  способы  изучения материала  как  в  режиме
онлайн, так и очной форме. При реализации данной модели при обучении можно
вовлекать в деятельность всю группы и чередовать между студентами разные
виды   деятельности.   Так   в   общеобразовательной   школе   распространена
ротационная   модель   обучения   названная  "Перевернутый   класс",   которая
используется для организации самостоятельной учебной деятельности.
Данную модель можно рекомендовать для профессиональной подготовки
конструкторовтехнологов,   при   этом   реализация   электронного   обучения
осуществляется   вне   колледжа,   и   преподаватель   предоставляет   доступ   к
электронным   образовательным   ресурсам   для   предварительной   теоретической
подготовки   дома,   а   на   учебном   занятии   организуется   практическая
деятельность.
Но   необходимо   отметить   ключевой   характеристикой   электронного
обучения является наличие виртуальной обучающей среды (платформы). Такой
платформой позволяющей организовать обучение в активной форме является
среда дистанционного обучения – Moodle.
В   данной   среде   имеются   большие   возможности   для   коммуникации
студента и преподавателя: обмен файлами любых форматов, рассылка, форум,
чат, а также имеется возможность рецензировать и оценивать работы студентов,
внутренняя почта и др.
Moodle   дает   возможность   использовать   любую   систему   оценивания
(балльную, словесную), а также в системе сохраняется полная информация о
работе   студента,   его   активность,   время   и   содержание   учебной   работы,
портфолио.
Хочется отметить, что в системе Moodle существует несколько форматов
курсов.   Организация   форума,   изучение   учебных   модулей   выполняется   без
привязки к календарю или с привязкой к календарю. Курс может содержать произвольное   количество   ресурсов   (вебстраницы,   книги,   ссылки   на   файлы,
каталоги, тесты) и произвольное количество интерактивных элементов курса
Такое обучение интересно для студентов, поэтому можно утверждать, что
электронное   обучение      это   новая   модель   учебного   процесса.   При   данной
модели   эффективно   планировать   теоретическое   обучение,   уделяя   большее
внимание   на   занятиях   практической   составляющей   профессионального
образования конструкторов технологов швейного производства.
Целевая   аудитория   электронного   обучения   не   имеет   ограничений   по
возрасту   и   уровню   образования,   как   следствие   ее   можно   очень   эффективно
использовать при дуальном обучении.
Литература:
1. Викторова Т. С., Мушкатова М. С. Переход от дистанционного
обучения к электронному на современном этапе. Электронный ресурс. Режим
доступа: http://www.architektura
belarusi.ru/PUBLIKACII/perehod_ot_distancionnogo_obucheniy_k_elektronnomu/
2. Закон РФ № 273ФЗ от 29.12.2012 «Об образовании в Российской
Федерации» (действующая редакция, 2016)
3.   Приказ   Минобрнауки   РФ   от   09.01.2014   г.   №   2   «Об   утверждении
Порядка   применения   организациями,   осуществляющими   образовательную
деятельность,   электронного   обучения,   дистанционных   образовательных
технологий при реализации образовательных программ»
4. Как будет развиваться электронное обучение в России? Электронный
ресурс. Режим доступа: http://www.menobr.ru/news/39819/
5. Концепция внедрения систем электронного дистанционного обучения в
деятельность   образовательных   учреждений   Российской   Федерации.
Электронный ресурс. Режим доступа: http://www.openclass.ru/node/289858
6. Сатунина А. Е. Электронное обучение: плюсы и минусы. Электронный
ресурс. Режим доступа: http://www.scienceeducation.ru/9–103 7. Обзор Мирового и российского рынка электронного обучения, 2012.
Режим доступа: http://seemedia.ru/wpcontent/uploads/Elearning.pdf.
8. Официальный сайт электронной образовательной среды Moodle. Режим
доступа: https://moodle.org.
9.  ФГОС   СПО   4   поколения:   будущее   уже   наступило?  Режим   доступа:
http://academyprof.ru/blog/fgosspo2016godapoprofessijam

file_name: Баева статья ноябрь 2016.docx

intro: статья "ЭЛЕКТРОННОЕ ОБРАЗОВАНИЕ ПРИ ПОДГОТОВКЕ КОНСТРУКТОРОВ-ТЕХНОЛОГОВ ШВЕЙНОГО ПРОИЗВОДСТВА" посвящена использованию электронного образования в профессиональной подготовке. Рассмотрены нормативные акты, различие дистанционного и электронного обучения. Формы и виды использующиеся при профессиональной подготовке по специальности "Конструирование, моделирование и технология швейного производства". Также рассмотрены вопросы использования электронного обучения при дуальной форме.

title: статья ЭЛЕКТРОННОЕ ОБРАЗОВАНИЕ ПРИ ПОДГОТОВКЕ КОНСТРУКТОРОВ-ТЕХНОЛОГОВ ШВЕЙНОГО ПРОИЗВОДСТВА


extracted_text:
Саяси қуғын сүргін және халықтар депортациясы
Қазақстан тарихы 11«А» сыныбы
Сабақтың
тақырыбы
Жалпы мақсаттар Білімділік:  192030   жылдардағы   Қазақстан   қоғамында   болған
саяси және мәдени өзгерістер туралы, осы өзгерістердің нәтижелері
және   кейінгі   дамуға   тигізген   әсері   туралы   алған   білімдерін
толықтыру.
Дамытушылық:  30   жылдардағы   тарихи   оқиғаларды,   саяси
өмірдегі   өзгерістерді   дұрыс   бағалай   және   тұжырымдай   білуге
үйрету, деректер мен зерттеулерді өз бетінше оқып, қажетіне сай
пайдалану, ғылыми бағытбағдар беру. Ізденушілікке баулу, ойлау
қабілеттерін дамыту.
Тәрбиелік:  Оқушыларды өз елінің зиялыларын құрметтеу, қадір
қасиетін   қастерлей   білуге   ұлтжандылық   пен   сүйіспеншілікке
тәрбиелеу.
Қазақстан тарихы 11 сынып
Отаршылдық салдары және саяси зұлматтан зардап шеккен
жандардың құқықтарын қалпына келтіру, тоталиатрлық режимнің
жүйесі мен саясатына әділ баға беру.
Тоталитарлық жүйе, репрессия, лагерлер жүйесі
Интерактивті оқыту                    І. Топтық жұмыс
әдістері:
                                    ІІ. Жұптық жұмыс
ЖИКСО1,                                 ІІІ. Жеке жұмыс
Конвертсұрақ,                            ІV. Шығармашылық жұмыс
Тұлғаны тап,
Әдеби шығармалармен
бірге, олардың авторларын
сәйкестендірейік,
Сыр сандық,
Қазақстан тарихы 11 сынып, интернет материалдары
Дерек көздері
Көрнекті құралар Интерактивті құралдар, слайдшоу,бейне ролик,постер
Тапсырмалар
Сілтеме
Оқушылар үшін
оқу нәтижелері
Негізгі идеялар
Оқыту әдістері
1. Үй жүмысын тексеру;
2. Ой қозғау;
3. Мәтінмен жұмыс;
4. Топтық жұмыс;
5. Шығармашылық жұмыс
Жаттығулар
Мұғалімнің іс әрекеті
Сабаққа келген мақсатты
анықтау,топ жетекшісі бағалауды
жүзеге асырады.
Үй жұмысын тексеру үшін:
2 тапсырма орындау,
Ой қорыту
Қызығушылықты ояту:
Оқушы іс әрекеті
Әр оқушы бүгінгі келген
сабағына мақсат
қойып,стикерге жазады, оны
сабақ соңында талдайды
Әр оқушы топта берілген
тапсырманы орындап, топта
жұппен талдайды,сосын
қорғайды
Жаңа сабаққа дайындық
ретінде видео ролик көру
арқылы сабақ тақырыбын анықтап, жаңа сабаққа мақсат
қояды.
Жаңа сабақ жоспарымен
танысып, мәтінмен жұмыс
жасайды, дәптермен жұмым
жүреді.
Әр топқа конвертпен
тапсырма беріледі, соған
сәйкес постер жасайды
Әр топ оқушылары берілген
тұлғаны анықтап, сұрақты
табады және оның
шығармаларын анықтап
табады.
Әр топқа жекелей сыр
сандықтан сұрақтар
қойылады, оған оқушылар
бірден ойланбастан жауап
қайтару қажет.
Саяси қуғынсүргін туралы видео
ролик көру;
Мағынаны тану:
ЖИКСО1 стратегиясы;
Конвертсұрақ (постер жасау)
№1 топ«Халық жауы» деп
жазықсыз атылған құрбандар;
№2 топ «Карлаг азабын шеккен
зиялылар»
№3 топ сарапшылар тобы (қосымша
деректермен толықтыру)
2. Тұлғаны  тап.
1.топ. М.Дулатов
2.топ.А.Байтұрсынов
3.топ. Ж.Аймауытов
Әдеби шығармалармен бірге,
олардың авторларын
сәйкестендірейік
3. Сыр сандық
1.топ
1930ж. елдің барлық жерінде
социалистік жүйе орнады ма? Ия
1938ж. Қиыр Шығыстан корейлер
әкелінді ме? Ия
500 мыңнан астам корей әкелінді
ме? Жоқ
19371938жж. Репрессия толқыны
жүрді ме? Ия
1930ж. Қарағанды облысы Осакаров
ауданында 30 қоныс обсервация
салынды ма? Жоқ
1936ж. КСРО Конституциясы
қабылданды ма? Ия
1940ж. Қазақ КСР КСРО
Конституциясы қабылданды ма?
Жоқ
Ж.Аймауытов репрессияға ұшырады
ма? Ия
Қуғын сүргін репрессия толқыны
Қазақстанды қамтыды ма? Ия
1940ж. А.Байтұрсынов ату жазасына
ұшырады ма? Жоқ
2.топ
Соғыс қарсаңында Қазақстанға 200
мың поляк әкелінді ме? Жоқ
Қазақ тарихы білімін негізін салушы Асфендияров па? Ия
Қазақ тіл білімін негізін салушы
Жұбанов па? Жоқ
Соловки лагерінде қайтыс болған
М.Дулатов па? Ия
Тілтанушы ғалым, профессор
Қ.Жұбанов па? Ия
АЛЖИР Ақмолада ма? Ия
Қарлаг Қостанайда ма? Жоқ
Тоталитарлық жүйе 1930ж. Орнады
ма? Ия
1929ж. 56498 шаруа жауапқа
тартылды ма? Ия
Репрессия толқыны тек
Қазақстанды ғана қамтыды ма? Жоқ
3.топ
1937ж. Хсъезде Қазақ КСР
Конституциясы қабылданды ма?ия
АЛЖИРде Т.Рысқұловтың әйелі мен
қызы азап шекті ме? Ия
ГУЛАК азабынан 100 мыңдай адам
ақталды ма? Жоқ
Қарлагта селекционер Пустовойт
қамауда болды ма? Ия
Қарлагтасәулет академигі Людвиг
қамауда болды ма? Ия
1931ж. 10 мың отбасы жер
аударылды ма? Жоқ
Кедейлерді ұрыпсоғу жазалау
шаралары Алматыда болды ма? Жоқ
Мемлекеттік билік ретінде
Кеңестердің билігі шектелді ме? Ия
А.Байтұрсыновқа «Халық жауы»
деген айып тағылды ма? Ия
Репрессия құрбандары ақталды ма?
ия
Пирамида шыңына жету стикерін
толтырады «Бағдаршам» әдісі және
сабақ басындағы мақсатқа оралып,
талдайды.
Шығу парағын толтырады, әр оқушы
жекелей
Топ жетекшілері бағалауды
талдайды
Тақырыпты мазмұндау, «Қазіргі таңдағы тарихтағы ақтаңдақ
беттердің ашылуы»ой толғау, тест тапсырмаларын шешу.
Сталиндік социалистік казармалық жүйе мазмұндау
Пирамида шыңын анықтап,
жаңа тақырыптың меңгерілу
дәрежесі анықталады.
Шығу парағы арқылы
оқушылардың талап, тілегі,
келесі сабаққа ұсыныс
ретінде қабылданады.
Тапсырмалар
Оқуға арналған
материалдар

file_name: саяси қуғын сүргін және халықтар депортациясы.docx

intro:
Қазақстан тарихы	11«А» сыныбы
Сабақтың тақырыбы	Саяси қуғын- сүргін және халықтар депортациясы
Жалпы мақсаттар	Білімділік: 1920-30 жылдардағы Қазақстан қоғамында болған саяси және мәдени өзгерістер туралы, осы өзгерістердің нәтижелері және кейінгі дамуға тигізген әсері туралы алған білімдерін толықтыру.
Дамытушылық: 30 жылдардағы тарихи оқиғаларды, саяси өмірдегі өзгерістерді дұрыс бағалай және тұжырымдай білуге үйрету, деректер мен зерттеулерді өз бетінше оқып, қажетіне сай пайдалану, ғылыми бағыт-бағдар беру. Ізденушілікке баулу, ойлау қабілеттерін дамыту.
Тәрбиелік: Оқушыларды өз елінің зиялыларын құрметтеу, қадір - қасиетін қастерлей білуге ұлтжандылық пен сүйіспеншілікке тәрбиелеу.
Сілтеме	Қазақстан тарихы 11- сынып
Оқушылар үшін оқу нәтижелері	Отаршылдық салдары және саяси зұлматтан зардап шеккен жандардың құқықтарын қалпына келтіру, тоталиатрлық режимнің жүйесі мен саясатына әділ баға беру.
Негізгі идеялар	Тоталитарлық жүйе, репрессия, лагерлер жүйесі
Оқыту әдістері	Интерактивті оқыту	                    І. Топтық жұмыс
әдістері:	                                    ІІ. Жұптық жұмыс
-ЖИКСО-1,                                 ІІІ. Жеке жұмыс
-Конверт-сұрақ,                            ІV. Шығармашылық жұмыс
-Тұлғаны тап,
-Әдеби шығармалармен
бірге, олардың авторларын
сәйкестендірейік,
-Сыр сандық,
Дерек көздері	Қазақстан тарихы 11- сынып, интернет материалдары
Көрнекті құралар	Интерактивті құралдар, слайд-шоу,бейне ролик,постер
Тапсырмалар	1.	Үй жүмысын тексеру;
2.	Ой қозғау;
3.	Мәтінмен жұмыс;
4.	Топтық жұмыс;
5.	Шығармашылық жұмыс
Жаттығулар	Мұғалімнің іс- әрекеті	Оқушы іс- әрекеті
Сабаққа келген мақсатты анықтау,топ жетекшісі бағалауды жүзеге асырады.

Үй жұмысын тексеру үшін:
2 тапсырма орындау,
Ой қорыту

Қызығушылықты ояту:
Саяси қуғын-сүргін туралы видео ролик көру;

Мағынаны тану:
ЖИКСО-1 стратегиясы;

Конверт-сұрақ (постер жасау)
№1 топ-«Халық жауы» деп жазықсыз атылған құрбандар;
№2 топ- «Карлаг азабын шеккен зиялылар»
№3 топ- сарапшылар тобы (қосымша деректермен толықтыру)
2. Тұлғаны  тап.
1.топ. М.Дулатов
2.топ.А.Байтұрсынов
3.топ. Ж.Аймауытов
Әдеби шығармалармен бірге, олардың авторларын сәйкестендірейік
3. Сыр сандық
1.топ
1930ж. елдің барлық жерінде социалистік жүйе орнады ма? Ия
1938ж. Қиыр Шығыстан корейлер әкелінді ме? Ия
500 мыңнан астам корей әкелінді ме? Жоқ
1937-1938жж. Репрессия толқыны жүрді ме? Ия
1930ж. Қарағанды облысы Осакаров ауданында 30 қоныс обсервация салынды ма? Жоқ
1936ж. КСРО Конституциясы қабылданды ма? Ия
1940ж. Қазақ КСР КСРО Конституциясы қабылданды ма? Жоқ
Ж.Аймауытов репрессияға ұшырады ма? Ия
Қуғын сүргін репрессия толқыны Қазақстанды қамтыды ма? Ия
1940ж. А.Байтұрсынов ату жазасына ұшырады ма? Жоқ
2.топ
Соғыс қарсаңында Қазақстанға 200 мың поляк әкелінді ме? Жоқ
Қазақ тарихы білімін негізін салушы Асфендияров па? Ия
Қазақ тіл білімін негізін салушы Жұбанов па? Жоқ
Соловки лагерінде қайтыс болған М.Дулатов па? Ия
Тілтанушы ғалым, профессор Қ.Жұбанов па? Ия
АЛЖИР Ақмолада ма? Ия
Қарлаг Қостанайда ма? Жоқ
Тоталитарлық жүйе 1930ж. Орнады ма? Ия
1929ж. 56498 шаруа жауапқа тартылды ма? Ия
Репрессия толқыны тек Қазақстанды ғана қамтыды ма? Жоқ
3.топ
1937ж. Хсъезде Қазақ КСР Конституциясы қабылданды ма?ия
АЛЖИРде Т.Рысқұловтың әйелі мен қызы азап шекті ме? Ия
ГУЛАК азабынан 100 мыңдай адам ақталды ма? Жоқ
Қарлагта селекционер Пустовойт қамауда болды ма? Ия
Қарлагтасәулет академигі Людвиг қамауда болды ма? Ия
1931ж. 10 мың отбасы жер аударылды ма? Жоқ
Кедейлерді ұрып-соғу жазалау шаралары Алматыда болды ма? Жоқ
Мемлекеттік билік ретінде Кеңестердің билігі шектелді ме? Ия
А.Байтұрсыновқа «Халық жауы» деген айып тағылды ма? Ия
Репрессия құрбандары ақталды ма? ия
Пирамида шыңына жету стикерін толтырады «Бағдаршам» әдісі және сабақ басындағы мақсатқа оралып, талдайды.
Шығу парағын толтырады, әр оқушы жекелей
Топ жетекшілері бағалауды талдайды	Әр оқушы бүгінгі келген сабағына мақсат қойып,стикерге жазады, оны сабақ соңында талдайды
Әр оқушы топта берілген тапсырманы орындап, топта жұппен талдайды,сосын қорғайды
Жаңа сабаққа дайындық ретінде видео ролик көру арқылы сабақ тақырыбын анықтап, жаңа сабаққа мақсат қояды.
Жаңа сабақ жоспарымен танысып, мәтінмен жұмыс жасайды, дәптермен жұмым жүреді.
Әр топқа конвертпен тапсырма беріледі, соған сәйкес постер жасайды

Әр топ оқушылары берілген тұлғаны анықтап, сұрақты табады және оның шығармаларын анықтап табады.
Әр топқа жекелей сыр сандықтан сұрақтар қойылады, оған оқушылар бірден ойланбастан жауап қайтару қажет.

Пирамида шыңын анықтап, жаңа тақырыптың меңгерілу дәрежесі анықталады.
Шығу парағы арқылы оқушылардың талап, тілегі, келесі сабаққа ұсыныс ретінде қабылданады.

Тапсырмалар	Тақырыпты мазмұндау, «Қазіргі таңдағы тарихтағы ақтаңдақ беттердің ашылуы»ой толғау, тест тапсырмаларын шешу.
Оқуға арналған материалдар	Сталиндік социалистік казармалық жүйе мазмұндауСабақ жоспары 11- сыныпқа арналған.

title: Қазақстан тарихы пәнінен "Саяси қуғын- сүргін және халықтар депортациясы" тақырыбына сабақ жоспары


extracted_text:
МАЗМҰНЫ
КІРІСПЕ                                                                                3
1ТАРАУ. ХАЛЫҚТЫҢ   ӘРТҮРЛІ
  КАТЕГОРИЯЛАРЫМЕН
ӘЛЕУМЕТТІК   ЖҰМЫСТЫҢ   ТЕОРИЯЛЫҚ   ЖӘНЕ
ӘДІСТЕМЕЛІК НЕГІЗДЕРІ...................................................
1.1 Халықтың әртүрлі категорияларымен әлеуметтік жұмысының
мәні мен мазмұны...................................................
1.2 Әлеуметтік
  және
қағидалары.....................................................................................
  жұмыс   объектісі,
  субъектісі
2ТАРАУ. ҚАЗАҚСТАН

ХАЛЫҚТЫҢ   ӘРТҮРЛІ
ӘЛЕУМЕТТІК
  ЖҰМЫС
ҚАЛЫПТАСУЫН ТАЛДАУ........
РЕСПУБЛИКАСЫНДАҒЫ
  КАТЕГОРИЯДАРЫМЕН
  ЖҮЙЕСІНІҢ
2.1 Қазіргі
  кездегі
  жастар   мен   әлеуметтік   жұмсының
барысы...............................................................................................
6
6
26
43
43
70
70
2.2 Мүгедектерге   әлеуметтік   қызмет   көрсету   жүйесін
талдау................................................................................................. 50
2.3 Халықтың   әлеуметтік      әлсіз   топтарына   мемлекеттік   көмек
жүйесі................................................................................................. 60
3ТАРАУ. ХАЛЫҚТЫҢ   ӘРТҮРЛІ
  КАТЕГОРИЯДАРЫМЕН
ӘЛЕУМЕТТІК   ЖҰМЫСТЫ   ҰЙЫМДАСТЫРУДЫҢ
ЖЕТІЛДІРУ ЖОЛДАРЫ..........................................................
3.1 Әлеуметтік   жұмысты   жеттілдірудегі   шетелдік   тәжірибенің
маңызы...........................................................................................
3.2 Халықтың   әртүрлі   категорияларымен   әлеуметтік   қызмет
көрсету жүйесін жетілдіру............................................................... 81
ҚОРЫТЫНДЫ
ҚОЛДАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ
2 КІРІСПЕ

Адам жөнінде қамқорлықтың өсуі, оны әлеуметтік қорғау тек этикалық
моральдық   пайымдардың   ғана   бұйрығы   емес,   сонымен   бірге   оның
прагматикалық   негізі   де   бар,   өйткені   XXI   ғ.   «адам   капиталының»   ролі
экономикалық өсудің басты қозғаушы күші ретінде шырқау биікке көтерілді.
192  елдің   ұлттық   байлықтарының   талдауына   сүйене   отырып,   Дүниежүзілік
банктің сарапшылары 90шы жылдардың орта шенінде өндірістік қорлардың
үлесіне ұлттық байлықтың 16 %, табиғи қорларға – 20 %, «адам капиталына»
64 %ы тигенін есептеп шығарды.
Әлемде орасан зор әлеуметтік жұмыс тәжірибесі жиналған, оның ішінде
көрсетілген   халық   тобымен   де.   Бұл   салада   отандық   тәжірибе   де   аз   емес.
Қазіргі кезеңде еліміздегі әлеуметтік жағдай күрт өзгерді, әлеуметтік қарам
қатынасының   өршу   үрдісі   ойлануды,   жалпылама   талдауды   қажет   етеді.
Тұрғындармен әлеуметтік жұмыстың ғылыми негізделген тұжырымдамасын,
әлеуметтік   технологияларды,   әлеуметтік   жұмыс   жүргізуде   ұйымдардың
түсінікті әрі сенімді тәсілдерді жасау қажет.
Әлемдегі   тәжірибе   дәлелдегендей,   көптеген   елдерде   әлеуметтік
қызметкерлердің   есебінсіз   әлеуметтік   дамудың   бағдарламасы   да,
мемелекеттің  әлеуметтік саясаты да іске асуы мүмкін емес. Бұл саладағы
мамандар, заңнамалық актілерді дайындауда, жергілікті билік орындары мен
қоғамдық ұйымдардың шешім қабыдауында сарапшы қызметін атқарады.
Тәжірибе көрсеткендей (әсіресе бізде), адамдар көбіне көп не өздері, не
отбасы мүшелері, не достары, не көршілері, не игі ниетті шенеуніктерде шеше
алмайтын мәселелермен жиі ұшырасады. Бұл үшін ерекше мамандық иелері
әлуметтік жұмыскерлер қажет.
3 Бұл  мамандықтың   қалыптасуы   өте   қиын   жағдайда   өткен. 90  жылдар
басынан мемлекет өзінің дамуындағы жаңа және өте қиын кезеңін нарықтық
экономикаға өтуді бастады. Бұл  үрдіс  өндірістің тоқырауы, жұмысссыздық,
мемлекет   тұрғындарының   көпшілігі   табыстарының   күрт   төмендеуі,
адамдардың   азыптозуымен   сипатталатын   қиын   да   ауыр   процесс.
Қазақстандағы   күрделі   экономикалық,   саяси,   әлеуметтік   жағдай,   сонымен
қатар адамға игеріп алу, бағыт алу, кейде жай ғана осы жағдайда жан сақтап
қалуда көмектесуге қажеттілік біздің мемлекетімізге әлеуметтік жұмыстың
жаңа жүйесін құруды талап етеді.
Әлемнің   көптеген   елдерінде   ғасырдың   басындаақ   әлеуметтік   жұмыс
дербес   мамандық   ретінде   қарқынды   дамып,   бұл   салада   кәсіби   мамандар
бітімі   қалыптса   бастаған   уақытта,   Қазақстанда   тоталитаризм   жағдайында
көптеген онжылдықтар бойы кеңес, адамның  теңдессіз қамқорлықта екендігі
мәлімделіп келді, сондықтан  халықты әлеуметтік қорғаудың арнайы жүйесін
құрудың мәні жоқ деп есептелді.
Еліміздегі мұндай жүйенің қалыптасу процесі 90 жылдың бас кезінен
жүрді.
Біріншіден,   жаңа   әлеуметтікэкономикалық   қарымқатынас,   күрделі
әлеуметтік жағдай адамды, отбасын, жалпы мемлекет халықтарын әлеуметтік
қорғаудың     қарқынды     өзгеруіндегі     нарықтық   әлеуметтік     жағдайына
бағытталған  жүйесін  талап етеді;
Екіншіден,   экономикалық   және   әлеуметтік жағынан   едәуір   сәтті
(Европа   елдері,   Скандинавия,   АҚШ,   Канада)   мемлекеттер   тәжірибесі   кез
келген, тіпті   ең   бай қоғамда да әлеуметтік   ауыртпалықтар: мүгедектік,
қайыршылық,     аурулар,   маскүнемдік   пен     нашақорлық   және   т.б.   өмір
сүретіндігін сендіре дәлелдейді.  Оларды әлеуметтік жұмыс жүйесінсіз  және
әлеуметтік  жұмыс  кадрларынсыз игеру  мүмкін емес.
4 Үшіншіден,
  әлеуметтік   қызмет   жүйесі   сонымен   қатар   көмекке
мұқтаждар   мен заңдар,   мемлекет   аппараттары   арасын   байланыстырушы
буын  қызметін  де  атқарады.
Әлеуметтік   тәжірибедегі   жаңа   әдістеме
  әлеуметтік   жұмыстың
әлеуметтік   өзгерістерге   қол   жеткізуге   бағытталған   қызметтің   бір   түрі
болып  табылатындығы түсінікті.  Мұндай  позиция  тұрғысынан әлеуметтік
жұмыс   қоғамдағы   әлеуметтік     сүргіндер мен    келіспеушіліктерді     ұстап
тұратын, олады жеңетін   мықты тәсілдер болып отыр, ал ол тәсілдер тиімді
болған сайын қоғам мен мемелекет соған сәйкес көбірек қор бөле түседі.
Әлеуметтік  қамсыздандыруды   реформалау,  өнімді  жұмыспен   қамтуға
жәрдемдесу,   халықтың   тұрмыс   деңгейін   арттыру   мемлекеттің   әлеуметтік
экономикалық   саясаттың   маңызды   саясатының   маңызды   бағыттары   болып
табылады.
Тоқсаныншы жылдардың екінші жартысында басталған экономикалық
өсу   белсенді   әлеуметтік   саясат   жүргізу   үшін   алғышарттар   жасады.   Жаңа
жағдайларда әлеуметтік қорғау жүйесін реформалаудың еңбек қатынастарын
реттеу   жөніндегі   заңдар   шығаруға   және   оларды   іске   асыруға,   жұмыспен
қамтуға белсене жәрдемдесуге, жинақтаушы зейнетақы жүйесіне көшуге және
атаулы әлеуметтік көмек көрсетуге бағытталды.
Алайда әлі де орын алып отырған кедейлік, жұмыссыздық, халықтың
қартаң   тартқан   қатарының   көбеюі,   рыноктарды   жаһандандыру,   сондайақ
биресми   сектордың   көбеюі   әлеуметтік   реформаларды   одан   әрі   тереңдете
түсуді талап етеді.
5 І  ТАРАУ.      ХАЛЫҚТЫҢ ӘРТҮРЛІ КАТЕГОРИЯЛАРЫМЕН
ӘЛЕУМЕТТІК ЖҰМЫСТЫҢ ТЕОРИЯЛЫҚ ЖӘНЕ ӘДІСТЕМЕЛІК
НЕГІЗДЕРІ
1.1 Халықтың әртүрлі категорияларымен әлеуметтік жұмысының
істеудің            мәні мен мазмұны
Әлеуметтік   жұмыс   қоғамдық   өмірдегі   құбылыс   ретінде,   міне,   100
жылдан астам уақыттан бері әр түрлі ғылымдардың зерттеу объектісі болып
келеді.   ХІХ   және   ХХ   ғасыр   шегінде   көптеген   Еуропа   мемлекеттерінде
(Ұлыбритания, Германия, Нидерланды, Швеция және Франция және АҚШта)
қайырымдылық   ұйымдарымен   қатар   дамыған   кәсіби   қызмет   ретінде
әлеуметтік жұмыс пайда болды. Ол кәсіби қызмет ретінде қайырымдылықтың
және мұқтаждарға мемлекеттік көмек жүйесін құрудың дамуы нәтижесінде
мүмкін болды. Оның ХХ ғасыр басында туындауы – адамзаттың қарапайым
идеясын түсінгендігінің нәтижесі: мұқтаждарға көмек нәтижелі болу үшін, ол
кәсіби   болуы   керек,   бірақ   бұл   қорытындыға   келу   үшін   мыңдаған   жылдар
қажет   болды.   Мұқтаж   адамдарға   біліктілі   көмек   көрсете   алатындардың
қажеттіліктері   әлеуметтік   қызметкерлердің   пайда   болуына   алып   келді.
Мұқтаждарға кәсіби көмек көрсету мен адамдардың мейірімділік сезімінің
дамуына үлесін қосқан қайырымдылық қызметі де қатар жүрді.
6 Ежелде   туындаған   қайырымдылық
  қызмет   әрқашан   мұқтаждарға
қайтарымсыз   көрсетілетін   көмек   деп   қарастырылады.   Бұл   қызмет   пен
айналысатын адамдар материалдық емес моральдық жағынан қанағаттанды.
Сонымен қоса олардан арнайы дайындықтар талап   етілмеді,   көп уақыттар
шамасында  мұқтаж  адамдарға  көмек көрсетуді олар артық деп есептелді.
Мұқтаж   адамдарға   көрсетілетін   қайырымдылық   қызметі   және
мемелекеттік   көмектер   әлеуметтік   жұмыстың   мүмкін   болуына   жағдай
жасады.   Шын   мәнінде   де,   әлеуметтік   заңнама   шегінде   мұқтаждарға   көмек
көрсетумен айналысатын адамдар қызмет  етті,  оларға сол қызметтері үшін
материалдық сый ақы алмаса да олардың   дайындық деңгейлері өте жоғары
дәрежеде болды. Әлеуметтік жұмыстың мүмкіндікке айналуы (немесе басқа
сөзбен айтқанда оның мамандық ретінде пайда болуы) мамандар дайындаудан
басталды. Мұндай дайындықтар келешек әлеуметтік жұмыскерлер  білім  ала
алатындай   арнайы   оқу     орындарының   ашылуын     қажет   етті.   Мамандарды
дайындау  әлеуметтік жұмыстың  қалыптасуына деген алғашқы қадам болды,
одан кейінгі қадам – оның ұйымдастырушылық құрылымын жасау. Алғашқы
әлеуметтік   қызметкерлер   ұйымы   толық   дамымады.   Бірақ     олар   қоғамның
дамуы   үшін   сонымен   қатар   әлеуметтік   қызметкерлер   құқықтары   үшін   өз
еңбектеріне ақы алу үшін күресті. Кез келген мамандық сияқты әлеуметтік
жұмыста   өз   еңбектері   үшін   материалдық   емес   сый   ақы   алған   мамандар
жиынтығын көрсетті.
Егер   әлеуметтік   жұмысты   екінші   дүниежүзілік   соғыс   алдында
мұқтаждарға   кәсіби   көмектің   қажеттілігін   түсінген   көптеген   елдердің
күнделікті өміріне мықтап енген жаңа әлемнің танымы болды десек артық
айтқандық емес.
Әлеуметтік   жұмыстың     тарихи   шарттары   жөнінде   сөз   еткенде   ең
алдымен өзінің түбірімен ежелгілікте қалып отырған қайырымдылық қызметін
көрсету   керек.   Қайырымдылықтың   қызметі   болған   тарихи   формалардың
бейнесі оның адам мәдениетінің бөлінбейтін элементі болғанын, батыс, шығыс
7 деп бөлінбегеніне куәландырады. Қайырымдылық мұқтаж адамдарға көмек
ретінде қазіргі таңда қоғамдық бір бөлігіне айналды және де адам келешегін
онсыз елестету мүмкін емес. Әлеуметтік жұмыстың тарихи шарттарын қуатын
мұқтаждарға   көрсетілетін   мемлекеттік   көмекке   келетін   болсақ,   ол   Батыс
елдерінде   буржуаздық   қарымқатынастың   түбегейлі   бекінуіне   әкелген
өндірістік төңкеріс әсерінен белгілі бір деңгейде ынталанған болатын.
Сондықтан да айтылған тарихи  шарттар негізінде туындаған әлеуметтік
жұмыс батыс мәдениетінің танымына айналды.
       Осы заманғы зерттеулердің теориялық аспектілерінде әлеуметтік жұмыс
пәнаралық   және   интегративті  сипатта   көрінеді.   Әлеуметтік   жұмыстың
дамуына   психология   социологияның   әсері   көп,   сол   сияқты   педагогика,
психиатрия,   антропология,   заң     және   кейбір   теориялық   тұжырымдамалар
мысалы:   күнделіктілік   теориясы   әлеуметтік   жұмыс   қоғамдық   құбылыс
ретінде   пайда   болып,   кейіннен   нақты   әлеуметтік   институтқа,   сөйтіп   тану
объектісіне,   түрлі   күнделікті   жағдайдан   ғылыми   теориялық   деңгейде
қалыптасады.   Әлеуметтік   жұмыстың   әлеуметтік   бағытталған   теория
моделінің   классикалық   позитивизмге   әсері   сезінеді.   (О.Конт,   Дж.Милль,
Т.Спенсер).   Социологиядағы   позитивизм   және   әлеуметтік   жұмыстың
теориясы өзгермейтін заңдар қызметін және қоғам мен адамның дамуы, табиғи
процесс немесе бөлік ретінде қарастырылады.
Құрылымдық   функционализм   және   әлеуметтік   жұмыс   теориясының
дамуына белгілі әсер етіп, әлеуметтік жұмыс былайша қарастырылады.
   кең әлеуметтік жүйенің бөлігі, өзінің қызметі мен рөлі;
  кейбір мекемелердің ісәрекетінің жүйесі, әлеуметтік ісәрекеттердің
жиынтығы, әлеуметтік институт.
   ішкі құрылымдар жүйесінің сипаттамасы.
Әлеуметтік   жұмыс   ойлаудың   әлеуметтік   стилінің   болуы   және   осы
заманғы тұрмыс компоненттері әлеуметтік негізгі білімге негізделген.
8 Әлеуметтік жұмыстың социологиясы түрлі әлеуметтік топтардың және
әлеуметтік   институттар   ретінде   әлеуметтік   жұмысты   қоғам   жүйесінде
олардың өмірлік күштерін қолдау.
Қорғалмағандық пен осалдық әсерлесуі  түрлі кезеңдерді сипаттайды.
Қорғаусыздық   –   тәуекелге   ұшырағыштыққа   тәуекел   ету:   әлсізді,   әлауқат
деңгейінің төмендеу мүмкіндігі осыдан шығады.
Мемлекет   ресми   құжаттарда   әлеуметтік   бағыттылық,   яғни   дамудың
басты бағыттары, адамның қажеттіліктері қоғамның жоғарғы құндылықтары,
мемлекеттік   әлеуметтік   саясатқа   сәйкес   құрылады.   Халықты   қорғаудың
негізгі   элементтерінің  бағдарламасы:
          халықтың негізгі категориясын әлеуметтік қорғауды жанжақты талдау
және әлеуметтік  мақсаттар  мен міндеттер  аймақтық әлеуметтік қорғаудың
жүйесі;

 халықтың түрлі топтары мен әлеуметтік қорғау шаралары жағдайын
талдауға кәсіптік бағдар мен кадрларды дайындаумен қайта даярлау кіреді;
 аймақтардың инфрақұрылымдарының әлеуметтік қорғауды келешекте
дамыту мен оның жайкүйі;
   қосымша   механизмдер   шығын   көздері   әлеуметтік   қорғау   жүйесін
қамтамасыз етудің болашағы мен жайкүйі.
Қоғам, әлеуметтік топ, жеке адам, әлеуметтік статус, әлеуметтік рөл,
социализация,   аномия   әлеуметтік   жұмыстың   негізгі   теориясын   және
практикасын құрап, социологияның маңызды категориялары болып табылады.
Әлеуметтік сала социологиясы, мәдениет социологиясы, әлеуметтік жұмыс
социологиясы,   гендер   социологиясы   (мемлекеттік   емес   әлеуметтік
ұйымдарды   білдіретіні   –   бұл   салалар   жаңадан   құрылуда,   бірақ   олардың
әлеуметтік   жұмыс   тәжірибесі   үшін   маңызы   зор.   Әлеуметтік   жұмысты
ұйымдастыру   және   оны   жанжақты   ғылыми   сүйемелдеу,   біртұтастығын
қамтамасыз ету әлеуметтік институт және әлеуметтік жұмыстың ісәрекетінің
9 даму   мониторингін   қамтамасыз   ету   ғылыми   әлеуметтік   білімнің   принципті
мағынасы бар.
Соңғы жылдары біздің республикамызда әлеуметтік жұмыс практикасы
едәуір   қарқынды   дамыды.   Әлеуметтік   қызметкерлер   дайындайтын   кәсіби
педагогтік  қызметтер  дамытып,  әлеуметтік   жұмыс  және   көптеген  ұйымдар
жұмыс істейді.
Әлеуметтік   жұмыс   адамдардың   әлеуметтік     өмірін   талдап,   олардың
әлеуметтік өзара әрекеттестігін түзету мен жетілдіру тәсілдерін үйретеді.
Әлеуметтік   зерттеулердің   жоғарғы   оқу   орындарындағы   пәндердің
қалыптасуы проблемаларына көмектесуі қажет. Әлеуметтік жұмыстың негізгі
компоненттерінің әлеуметтік мониторингі оның сенімділігін қамтамасыз етіп,
өзіндік дамуына мүмкіндік жасайды.
Әлеуметтік жұмысқа социологияның әсерін бағыттайтын негізгі спектр
нақты белгіленіп, анықталады: қоғамдық әлеуметтік спектр нақты белгіленіп,
анықталады:   қоғамдық   әлеуметтік   құрылымды   әлеуметтік   зерттеу
қорытындыларын   қолдану, осы мәліметтердіәлеуметтік қызмет мамандарын
дайындауда   пайдалану,   әлеуметтік   қызметкерлер   түрлі   топтарараласу
бағытында   әлеуметтік   жұмысты   талдау.   Барлық   әлеуметтік   институттар,
әлеуметтік қорғау институты және әлеуметтік жұмыс маңызды мемлекеттік
пен  қоғам үшін маңызды міндет атқарады, яғни тұрақтандыру мен социумды
сақтау,   қалыптасқан   қоғамдық   қаитынастардың   үйлесімділігін   қамтамасыз
етудің негізгі факторларының бірі.
Әлеуметтік жұмыс – бұл теория ғана емес, ол адамдардың бірбірімен
өзара   әрекеттік   қарымқатынасының   өнері.   Ескере   кететін   жайт,   әлі
әлеуметтік жұмыстың технологиясы мен әдістері жеткіліксіз. Біз әлеуметтік
жұмыста   әлеуметтік   жұмыстың   мынадай   объектілері:   жұмыссыздар,
босқындар, тұрақты орны жоқ адамдар. Осыған орай, әлеуметтік жұмыстың
жаңа әдістері пайда болуда  әлеуметтік жұмылдыру жұмысы және стиверк
(көшедегі әлеуметтік жұмыс). Бұл әдіс Америка Құрама Штаттарында пайда
10 болды,   содан   кейін   Австралия,   Германия,   Франция   және     басқа   Еуропа
елдерінде тарады.
Біздің еліміздегі әлеуметтік жұмыс саласында өзекті мәселе қоғамды
іздендіру   деңгейі,   адамның   негізгі   құқтарын   сақтау,   әлеуметтік   қорғау
деңгейін   дәлелдеуі   оны   маңызды   ісәрекет   ретінде   мойындауы   еліміздегі
әлеуметтік жұмыс саласындағы  өзекті проблема болып отыр. Өкінішке орай,
өмірде түрлі бақытсыздық,   аурулар,   отбасын, әлеуметтік  топты   сыртқы
ортадан көмек сұрауға, тұрмыс жағдайын сәтсіздікке ығыстырады. Отбасы
мәселесі, ерлізайыптылар арасындағы немесе атаана мен балалар қатынасы
кез келген отбасында оның әлеуметтік статусымен материалдық жағдайында
келеңсіз жағдайлар туындауы мүмкін.
Жасөспірімдердің   өтпелі   кезеңдегі   немесе   қарт   адамдардағы
проблемалар және халықтың   бұл категориясы, әрі олардың жақындары осы
мәселені   шешуде   көмек   пен   шешіміне   мұқтаж.   Сондықтан   бүкіл   әлемде
әлеуметтік   жұмыс   барлық   топтарға   және   мүгедектерге   қажет,   дегенмен
кейбіреулер оны потенциалды қажет етеді.
Әлеуметтік жұмыс кәсіби ісәрекеттің түрі және әлеуметтік институт
ретінде күшті теориялық базасыз өмір сүре алмайды. Әлеуметтік жұмыс түрлі
теориялардың   парадигмаларына   сүйенеді.   Қазіргі   заманғы   әдебиеттерде
әлеуметтік   жұмыстың   түрл   тұжырымдамалық   тәсілдері   беріліп,   оның   іс
әрекетінің   мазмұнын   түсінуге   байланысты.   Мысалы,   әлеуметтік   жұмыс
саласының   бірден бір маманы л. Гусляков әлеуметтік жұмыстың   4 түрлі
парадигмасын
құрылымдық»,  «түсініктемелік»,  «функционалистік».
анықтайды:«радикалдыгуманистік»,

«радикалды
«Әлеуметтік технология»  атты  түсіндірмелі  сөздікке  екі түрлі тәсіл
берілген: жүйелі немесе құрылымдық және әлеуметтік  психологиялық.
Шын мәнісінде әлеуметтік жұмыс түрлі дауларды шешуге бағытталған
әрекетке бағытталған.  Чикаго мектебінің өкілі Роберт Пак  даулардың жақсы
11 қызметитерін   атап   берді:   «жанжал   бар   жерде,     мінезқұлық   зерделі   және
саналы;  тек осындай жағдайда рационалды бейнесі бар».
Әлеуметтік   жұмыс   жағдайында
  жанжалдар
  бірнеше   деңгейде
қарастырылады.
1.   Жанжал   берік
  әлеуметтік   теория   ретінде      әлеуметтік
қызметкерлердің методологиялық база қызметі.
2. Жанжал орта деңгейдегі теория ретінде – ол әлеуметтік қызметкерге
жанжал   теориясын   өз   әрекетінде   қолданудың   негізгі   тәсілдерін   әлеуметтік
қайшылықтарды шешуге қолданады.
3.   Жанжал   технологиясының   санының     алдын   алу,   болжау,   шешу,
басқару.
Жылдар   бойы
  басылып   келе   жатқан   қарамақайшылықтар,
тұрғындардың көпшілік бөлігінің бүгінгі жағдайының жақсаруының болашағы,
криминогендік   жағдайлары,   билік   саясатының   құрылымы   т.с.с.   әлеуметтік
субъектілердің   бұрынғы   шашыраңқы   қарамақайшылықтарының   бірігуіне
әкеледі,  социумның  жанжалдығының бір ағынға  қосылуына,  қоғамның терең
ыдырауына,  байланыстардың үзілуіне әкеп соғады.
Осылайша,   қарамақайшылықтарды
  жалпы   басу   жағдайында
әлеуметтік   салада   туған     жанжал   қоғамның     ыдырауының     негізі   болады,
әлеуметтік қысымның өсуіне   ықпал етіп,   барлық деңгейде жеке адамның
қоғаммен өзара әрекетке әкеледі.
Көпшілік   жағдайда   нақты   жанжалмен
  әлеуметтік   қызметкерлер
айналысады,  онда бір мезгілде құрылымның  бұзылуы  мен  конструкциялық
  жанжалдың
қызметтері.   Мысалы,   Ю.В.Растовтың
  пікірі   бойынша,
конструктивті  рөлі  әлеуметтік  шындықпен  бірдей  және басқа деңгейде ол
құрылым бұзылу маңыздылығымен толықтырылады.   Әлеуметтік қызметкер
өзінің жұмыс барысында кейде әлеуметтік жанжалмен өз объектісінің  нақты
ісәрекеті кездеседі.
12 Әлеуметтік жұмыс ғылым ретінде адам қызметінің саласын көрсетеді, ол
белгілі бір нақтылық жөнінде объективті ғылымды теориялық жүйелендіру
және спецификалық әлеуметтік қызметті мемлекеттік, қоғамдық, әлеуметтік
мәселені   шешуге   бағытталған   –   жеке   ұйымдарды,   қоғамдағы   топтарды,
отбасыларды,   индивидтерді,   мамандарды   кәсіби   және   қоғамдық   қызмет
ретінде айқындауға болады. Әлеуметтік жұмыстың ғылым ретінде маңызды
мәселелерінің   бірі   –   көрсетілген   объекттердің   әлеуметтік   мәселелерін
шешудің   тиімді   әдістері   мен   технологияларын   өңдеу   және   де   әлеуметтік
жұмыстың бар әдістер мен формаларын талдау.
Әлеуметтік   жұмыс   техникалық,   әсіресе   табиғи   ғылымдармен
байланысты.   Бұның   шеңберінде   жүргізілетін   зерттеулер   бір   жағынан,   көп
жағдайда   табиғи   ғылымдармен   (соның   ішінде   медицинамен)   байланысы
тұрғысынан қарағанда ғылымның бөлімдері арасындағы сипатын білдіреді, ал
  педагогикамен,
екінші   жағынан      әлеуметтанумен,
  психологиямен,
құқықтанумен және басқада әлеуметтік (қоғамдық) ғылымдармен байланысын
білдіреді.
Әлеуметтік   жұмыс   елімізде   әліде   болса   қалыптасу   кезеңінде   тұр.
Ғылыми тәртіптің сипатты белгілері кәсіби журналдар мен ұйымдардың, оқу
кафедраларының   және   оқулықтардың   саны   болып   табылатынын   айта   кету
керек. Соңғы жылдары көптеген елдерде ондаған жоғарғы оқу орындарында
сәйкес кафедралар ашылған, бірнеше оқу құралдары және әлеуметтік жұмыс
теориясы, тарихы және әдістері туралы оқулықтар дайындалған және басылып
шығарылған.
Алайда бұл ғылымның құрылу үрдісі аяқталудан әліде болса алыста.
Сол   себептен   де   аспиранттар   мен   докторанттар,   философия,   әлеуметтану,
  педагогика   және   психология   мамандықтары   бойынша
саясаттану,
дайындалуда.
Әрбір ғылым ториялық және эмперикалық білімдердің ,теориялардың,
әдістердің,   әдістемелердің   (техникалардың)   қоспасын   білдіреді.   әлеуметтік
13 жұмыс   ғылым   тараулары   ретінде   оның   ерекшелігі   білім   мен   білгірліктің
бірлігінен   тұрады.   Бұл   оның   негізгі   қағидасы.   Мұндай   бірліксіз   ғылым
болмайды,   мұндай   бірліксіз   Адам   өміріне   маңызды   салада   (облыста),
әлеуметтік қызметкер қалыптаса алмайды.
Әрбір ғылымның өзінің терминологиясы, түсіндірмелісипатты аппараты
болады.   Сонымен   қатар,   кез   келген   ғылым   тараулары   сияқты   әлеуметтік
жұмыста да қолданылатын түсініктемелерді жіктеуге әрекет жасалады.
Бір топты, әлеуметтік жұмыстың ғылым ретінде спецификалық санаты
болып табылмайтын терминдер мен түсініктемелер құрайды. Олардың ішінен
нақты   ғылымдар   тарауларымен   байланысы   басымырақ   түсініктерді   бөліп
көрсетуге болады. Мысалы, әлеуметтік сала, әлеуметтану, педагогика және
психологиямен байланысты  әлеуметтік қарымқатынастар және т.б.
Екінші   топ   түсініктемелері,   әлеуметтік   жұмысқа   көбірек   қатысты,
сонымен қатар басқа да ғылымдарда қолданылады. Бұл негізінен әлеуметтік
жұмыстың   объектілерін   және   негізгі   бағыттарын   анықтайтын,   әлеуметтік
қызметкер және мекемелер түсінігі. Солардың ішінде, әлеуметтік әлсіз  халық
топтары, девианттық мінезқұлықты топтар мен тұлғалар, әлеуметтік қорғау,
әлеуметтік   қорғану,   әлеуметтік   қолдау,   әлеуметтік   көмек,   балалар   мен
жасөспірімдер   пана   үйлері,  отбасына   және   балаларға   арналған   әлеуметтік
реабилитация орталықтары, халықты әлеуметтік қорғауды басқару және т.б.
түсініктер бар.
Әлеуметтік   қорғауды  қоғам   мен   және   оның   түрлі   құрылымдарымен
жүзеге   асатын   шаралар   жүйесіне,   минималды   өмір   сүру   жағдайының
кепілдігіне   және   адамның   өмірін   қамтамасыз   етуге   қолдау   көрсету   деп
түсінуге болады.
Әлеуметтік қолдауды   тұрмыс   қызметінде   мұқтаж   тұлғалар,   жеке
отбасылар   және   әлсіз   әлеуметтік   топтар   жағдайын   қолдауға   бағытталған
арнайы шаралар деп түсіндіруге болады.
14 Әлеуметтік   көмек  – бұл   жеке тұлғаларға немесе халық топтарына
өмір     қиындықтарын     жеңуге     немесе     жеңілдетуге,   олардың   қоғамдағы
  бейімделуіне
әлеуметтік
көмектесетін  жәрдем,  қызмет  және  қолдау  түріндегі  әлеуметтік  шаралар
  статусын
  (беделін)
  табуына,
  қоғамға
жүйесі.
Әлеуметтік   жұмысты
 қоғам   өмірінің   барлық   саласындағы
адамдардың   субъективті     рөлінің     жүзеге     асуын   тиімдету,     өмір   сүруді
қамсыздандыру     үрдісін   және   тұлғаның,     отбасының,     әлеуметтік     және
басқада   топтардың,     қоғам   мүшелерінің     іскерлік     қабілеттерін     дамыту
мақсатындағы,  адам  қызметінің  өзге  түрі  ретінде  қарастыруға  болады.
Ең     бастысы     әлеуметтік     жұмыс     түрлі   қызметтердің   бірі     ретінде
  қорғауға
  адамдарды,   әсіресе
  қолдауға,
  топтарды
  әлсіз
барлық
бағытталған. Мұндай  қызмет  түрінің  адамның  пайда  болуынан  оның  даму
кезеңдерінде  өз  орны  болғаны  анық.
Әлеуметтік  жұмыс  тек  қана  әлеуметтік  «әлсіз»  топтарға  әлеуметтік
қолдау  шараларын  жүргізу  ғана  емес,  сонымен  қатар,  барлық  халықпен
әлеуметтік  қорғау  шараларын  жүргізуге  бағытталған.  Бұл  кең  мағынада
әлеуметтік  жұмыс  бүкіл  халықтың  әрбір  азаматына  тиісті.
Әлеуметтік  жұмыс  спектрі  және  халыққа  әлеуметтік  көмек  көрсету,
өте  алуан  түрлі.  Мысалы,  қарт  адамдарға  және  мүгедектерге  азықтүлік
тағамдарын     үйлеріне     жеткізу,     іс   шаралар     ұйымдастыру,     әр   түрлі
бағыттағы  күндізгі  орталықтар  ашу  (сауықтыру, спорттық,  ойын  түріндегі,
ақылесі   кем   адамдарға,   маскүнемдерге,   нашақорларға   арналған   және
т.б.).
Халықты  әлеуметтік  қолдау,  әлеуметтік  қорғау,  жалпы  әлеуметтік
жұмыс,  қоғамның  әлеуметтік  дамуын,  әлеуметтік  және  басқада  топтар
қарымқатынасын     және     де     олардың     тұрмыс     жағдайын     жөндеу     мен
қажеттіліктерін  қанағаттандыру  сонымен  қатар  белсенді  ету  белгілі  бір
бағыттағы  мемлекеттің  әлеуметтік  саясатымен  анықталады.
15 Әлеуметтік  басқару   қоғамдағы  басқару  түрлерінің  бірі  және
оның  қызметі – қоғамдық  өмірге  қатынасушылардың  әлеуметтік  жағдайын
реттеу,   қоғамдық   қарымқатынастардың   субъекттілері   ретінде   дамуын
қамсыздандыру  болып  табылады.  Әлеуметтік  жұмыстың  девианттық  мінез
құлықтағы     адамдарға,     балаларға     және     қарттарға,     әлсіз     қорғалған
тұрғындарға     қолданылатын     спецификаны     есепке     ала     отырып     оны
ұйымдастыру     үшін     міндетті     түрде     әлеуметтік     басқарудың     мәнін,
механизмін  және  негізгі  компоненттерін  анықтап  алу  қажет.
Сонымен  қоса  ең  маңызды  түсініктер мен категориялар:
Әлеуметтік жұмыс мәдени,  әлеуметтік  және  материалдық  жағынан
өмір     деңгейін     жақсарту,     адамға,     отбасына     немесе     топ     мүшесіне
индивидуалды көмек  көрсету,  мақсатында  азаматтарға  мемлекеттік  және
мемлекеттік  емес  жәрдемдесетін  кәсіби  қызметтің  арнайы  түрі.
Әлеуметтік   қызмет    әлеуметтік     қызметті     жүзеге     асыратын
мемлекеттік,   муниципалдық,   жеке   меншік   және   басқада   органдардың,
мекемелердің,  кәсіпорындар мен  ұйымдар  жүйесі.
Әлеуметтік  қызмет  көрсету  әлеуметтік  қызметкерлер  және  жеке
мамандардың     әлеуметтік     қолдау     көрсету,     әлеуметтік     тұрмыстық,
  әлеуметтік
әлеуметтікмедициналық,
құқықтық     қызмет,     қиын     өмір     жағдайдағы     азаматтардың     әлеуметтік
  психологиялықпедагогикалық,

бейімделуімен  оңалтуларын  жүзеге  асыру  қызметі.
Әлеуметтік  қызметкер  бұл әлеуметтік  жұмыс  саласының  маманы;
әлеуметтік  жұмыс  саласындағы  мамандықтар  жиынтығы  болып  табылады.
Әлеуметтік   қамсыздандыру
   заңды   негіздерге   байланысты
қартайғандығына,   мүгедектігіне,   ауруына,   асыраушысынан   айрылуына
  бойынша
байланысты
  материалдық
  азаматтарға
  қызмет
  көрсету
мемлекеттік  және  қоғамдық  іс шаралар  жүйесі.
16 Әлеуметтік     сақтандыру       жеке   әлеуметтік     қатерлер     түрлерін
компенсациялау   және   минимизациялау   бойынша   мемлекетпен   бекітілген
құқықтық,  экономикалық  және  ұйымдастырушылық  шаралар  жүйесі.
Қиын     өмір     жағдайы  –  субъективті     түрде     Адам     үшін     қиын
қабылданатын   және     оның     қалыпты     өмір     тіршілігін     объективті     түрде
бұзатын     жағдай   (мүгедектік,     жасы   келуіне,     ауруына,     жетімділігіне
байланысты     өзөзіне     қызмет     көрсете     алмау,     бақылаусыздық,     аз
  қатынастар   және
қамсыздану,
  жұмыссыздық,
  отбасындағы
  қатаң
келіспеушіліктер,  жалғыздық  және  т.б.).
Қазақстан Республикасы халықаралық қауымдастыққа енуімен көптеген
өркениеттерді   қабылдады   және   де   олардың   кең   көлемде   дамуына   жағдай
жасады.  Мемлекеттер   арасындағы   қатынас   әлеуметтік   қауымдастыққа   енуі
дәстүрлі өмір салтын өзгертті. Әлем  елі өзара қауымдастыққа революциялық
жолмен жүру арқылы енеді деген көзқарас күйреді.  Адам баласы қоғамында
глоболизация   деп   аталатын   жаңа   кезең   пайда   болды.   Халықаралық
ұйымдардың   өзара   қарымқатынасы   күшейе   түсті,   соның   нәтижесінде
әлеуметтік ұйымдар, олардың ұйымдастырушылары  өзара  кең  түсінікте бола
бастады.
Сондықтан   әлеуметтік   әрекетті   түсіндіру   үшін   ең   алдымен
әрекеттерінің өз ісіне берген мағынасын анықтау қажет, екіншіден әлеуметтік
  себептік   мотивтерін   анықтау   қажет.   М.Вебердің   пікірінше,
әрекеттің
әлеуметтік     әрекеттер     үлкен   әлеуметтік   өзгерістерге   әкеледі.   Сондайақ,
әлеуметтік   әрекеттер   институттар   мен   топтардың   ісәрекет   сипатына
әлеуметтік ықпал етеді. Сөз жоқ, өркениетті елдердегі әлеуметтік әрекеттер
бірінші   кезекте   қайырымдылық   ұйымдарының   өзара   қарымқатынасын
жақсарта   отырып,   қоғамның   тұрақталуына   толық   әсер   ете   бастады.   Осы
бөлімде халықаралық қайырымдылық ұйымдары мен қорларының өзара әсер
етуші, ынтымақтық қызметіне шолу жасалынады.
17

file_name: Дип.-ӘЛЕУМЕТТІК-ЖҰМЫСТЫ-ҰЙЫМДАСТЫРУ.doc

intro: Адам жөнінде қамқорлықтың өсуі, оны әлеуметтік қорғау тек этикалық-моральдық пайымдардың ғана бұйрығы емес, сонымен бірге оның прагматикалық негізі де бар, өйткені XXI ғ. «адам капиталының» ролі экономикалық өсудің басты қозғаушы күші ретінде шырқау биікке көтерілді. 192 елдің ұлттық байлықтарының талдауына сүйене отырып, Дүниежүзілік банктің сарапшылары 90-шы жылдардың орта шенінде өндірістік қорлардың үлесіне ұлттық байлықтың 16 %, табиғи қорларға – 20 %, «адам капиталына» 64 %-ы тигенін есептеп шығарды.Адам жөнінде қамқорлықтың өсуі, оны әлеуметтік қорғау тек этикалық-моральдық пайымдардың ғана бұйрығы емес, сонымен бірге оның прагматикалық негізі де бар, өйткені XXI ғ. «адам капиталының» ролі экономикалық өсудің басты қозғаушы күші ретінде шырқау биікке көтерілді.

title: ӘЛЕУМЕТТІК-ЖҰМЫСТЫ-ҰЙЫМДАСТЫРУ