Og geriljarane frå Revolutionary Armed Forces of Colombia (Farc) var godt plasserte til å profitera av den ulovlege narkotikahandelen. I dag finst det framleis små felt med kvitgrønn koka som er hugna ut av jungelen, men opprørarane har funne ein lukrativare og langt tryggare inntektskilde: gull. Det var her den amerikanske militærhjelpen, kjent som Plan Colombia, som har vore på rundt 8 milliarder dollar (£5 milliarder) sidan 1999, var konsentrert. Sidan 2000 har flåter med sprøytefly kasta glyfosat kjemikalier over kokabuska, og har dermed redusert, men aldri utryddt, stoffproduksjonen. Det kjemikalia har gjort er å presse lokale bonde inn i den nye, uformelle industrien med gullgruve. "Vi vurderer at Farc her gjer 800 millionar pesos ($450.000) i uken med ulovleg gullgruve", sa Jhimmy Calvache, fungerande borgmester i Mocoa i provinsen Putumayo. Colombia har store gullgruver, særleg langs elvene som vaskar ned frå Andesfjellet. Det var gull som trakk spanskkonkvistadorane hit på 1500-talet, og no, med høye priser på ædelmetall, har gullfeber kome tilbake. Mekaniske gravarar opererer langs elvebekk og strender i Putumayo, verna av tungt bevæpne opprørarar som ikkje tillater tilgang til områda og innfører store "skatt" på produksjonen. Dei møtte ut i ein kamp mot geriljarar som hadde lyst til å avtrekke seg og det vart avgjørt at utan militærstøtte var det ingen sjanse for å gjera noko meningsfullt etterspurnad. Operasjonen vart droppa. Rebellerne krev ein "skatt" på opptil 3.000 dollar for kvar maskin som går inn på området deira, og enda 2.000 dollar per tungt maskinar for kvar månad dei opererer. I den gullrike kommunen Anori i Antioquia, trur myndighetane, er det opptil 120 gravverk som opererer, og det gjer at den lokale Farc-enheten får ein månedleg inntekt på minst 240.000 dollar. Geriljaane utpressar ikkje berre pengar, men dei driv òg nokre gruvedriftar eller krev ein prosentandel av heile produksjonen. Fordelen med gull er at det er heilt lovleg å transportera og selge, i motsetning til kokain. Ja, lovleg registrerte gruver har vorte ein favoritt for narkotikahandlarar, fordi dei er perfekte kjøretøy for å vaska pengar. Gruveforetakene kan hevda at ein viss mengd gull blir utvunne og så legg menneskehandlarane alle pengane sine frå kokainsalg gjennom bokhandelen. På betinging av anonymitet spelte ein gruvarbeidar i Anori inn på telefonen hans ein opptak av ein samtale han sa var frå Farc og krevde betaling. "Språka ikkje tålmodigheten min denne månaden", grumla ein låg røyst, "tving meg ikkje til å leita etter deg, for så brenn maskinane og du kan bli til et militært mål [dette er geriljakta for å bli eit mål for drap]". Han betalte, og betaler framleis, sjølv i regntiden då det er nesten umogleg å få ut gull frå elva. I Putumayo er det klare bevis på at opprørarane styrker seg på grunn av pengane frå gull. I den fjerntliggende kommunen Puerto Guzman, vart 400 menneske kalla til å koma til ein politisk møte i april, der dei sa at dei vart tvinga til å lytte til marxistisk doktrin. "Vi hadde ein opprørsk incursion i fjor", sa Piamonte-kommunalrådet Carlos Martinez, som flytta borna sine bort frå byen for frykt for å rekrutere Farc. "Guerillaane kom inn i byen, i løpet av 30 meter frå politistasjonen. Politibetjenten gjorde ingenting, dei forlét aldri basen sin". Politistasjonen er ei serie bunkar som er knytte saman med grøf. Ein ung politimann som var på baksiden til basen, gav meg nokre ord, og nekta å koma ut eller la meg koma inn. "Vi får ikkje mykje samarbeid frå det lokale samfunnet her. Vi forlater aldri byen", sa han, og såg nervøs på det høge området som var innanfor snigskytarane. Payoutum produserte opp til 100 tonn kokain i året. No produserer han rundt 40 tonn. Men mangelen på inntekter frå Farc har vorte meir enn oppgjord med ulovleg gruvedrift av gull.
For ti år sidan var Putumayo den viktigaste produksjonsstaden i Colombia for koka, råmaterialet til kokain.