Alexis Tsipras, statsminister i Hellas, kom til makta på grunn av ein bølge av raseri over nøkkingstiltak, og han oppfordrar det greske folket til å stemme mot nøkkingstiltak igjen i ein førtidsröskel på skuldkrisen i landet som skal haldast søndag. I mellomtiden deltok titusener av folk i demonstrasjonar mot nøkkingstiltak i Storbritannia i juni, til trass for at regjeringa insisterte på at nøkkingstiltak er viktige for å kutta underskuddet. Mange land bestemte seg for å kutta utgiftene og setja opp skattar for å takle konsekvensane av finanskrisen i 2008. Har åtstramming funne? Fire eksperter gjev sin vurdering. Tidlegare økonomi-redaktør på BBC, Stephanie Flanders, er no sjefsmarkedsstrateg for JP Morgan Asset Management. "I 2009 fann vi oss plutseleg i ein recesjon som var mykje brattare enn folk trudde, og konsekvensen var plutseleg veldig klar på finansene. Det dreiv opp budsjettunderskudd over heile verda - særleg i Storbritannia - med titlar av milliarder. "Ingen tjente pengar eller betalte skatt, og i mellomtiden gjekk arbeidsleiken opp ganske raskt, og det dreiv opp kostnadene. Det var eit øyeblikk før G20-toppmøtet i London i 2009 då leiarane sa: "Vi må ha ein global samordnad stimulus". "Dei var alle på ein side og sa: 'vi må ikkje tenke for mykje på at låna skal gå opp, fordi det er regjeringar som har råd til å gjere dette i ein tid då hushald og selskap også skjer'. "Dette førte til at mange land byrja å gjenoppretta seg, og samtidig tok dei ut for store mengder lån som me ikkje hadde sett tidlegare, og det vart ein mengde mottak: 'Vi må gjere dette vanskelegare enn det, bør vi ikkje gjere det no?' "Så dei møtte dette dilemmaet: 'vi har frelst økonomien, kor raskt kan me starte å auke skatter igjen og kutta utgifter for å få økonomien vår til å fungere, og kor raskt kan me ta imot dette utan å skade den stadig skrøpelege utvinning'? " Dersom du trur at økonomien vil fortsette å vokse, bør du ta ein del av veksten og putte det tilbake i statskassen. "Du vil ha skatter opp, visse planer om å dytta ut, men sjølvsagt er det motsette argumentet at du ikkje kan ta for deg at veksten, fordi noko av det du gjer for å styrkja økonomien. " Dersom du ikkje veit at det vil vera noka annan etterspurnad der ute for å dekke gapet, kan du sjå økonomien gå tilbake i reduksjon og då vil låna bli enda verre. "Om internasjonale långivarar bryr seg om om du skal betale tilbake, byrjer dei å ta meir rente, og om dei tek meir rente, så går rentevalet ditt opp, og det dytter opp låna dine òg - du kan bli forbanna om du tek, og forbanna om du ikkje tek". Philip Coggan, som jobbar for The Economist, "Må mange tenkjer at ein skal leve eit veldig roleg liv, ikkje bruke for mykje, og spesielt ikkje bruke meir enn du tenar. Men det er ikkje det økonomane meiner med "utstramming". Dei meiner med endring i finansposisjonen. "Britain gjekk frå å bruke 11% av BNP på meir enn det dei tenka på eit år til å bruke 9% av BNP på meir enn det dei tenka. Det er framleis å gje resten av økonomien pengar, men teknisk nok tyder det at dei endrar utgiftene eller auke i skattane, og det gjer at politikken deira vart austere. "Det var ein stor skattekring - moms - ved start av parlamentet, og så var det store kutt i kapitalutgiftene til nye skular, nye sjukehusa, nye vegar. [Austerity] var veldig sterk dei to første åra, så fram til midten av 2012. Frå det tidspunktet, vart mengda i åtstramming - mengda i nedskjerming - sakte ganske betydelig. Nokre folk argumenterer for at regjeringa endra takta, og i den grad økonomien i Storbritannia kom tilbake, så var det alt på grunn av denne endra takta. "Eg trur ikkje vi kan vere sikker på om det gjekk rett. For å få ein ordentlig vitskapleg eksperiment, må du kontrollere, og i så fall må du gjere økonomien til å fungere igjen. Eg trur ikkje vi kan gjera det. "Erfaringa i Europa tyder at for mykje åtstramming kan vera kontraproduktiv, og vi har sett det i Hellas, der økonomien generelt har krympt med 25% over dei siste fire eller fem åra, fordi utanlandske kreditorar har fått Hellas til å kutte. "No skal du ha ein sentralbank som er villig til å gjera det, du treng ikkje å tenke på budsjettunderskuddet. Du kan trykke så mykje du vil, du kan ta så mykje gjeld du vil, og du burde faktisk gjera det medan renten er så låg og bruke det på infrastrukturprosjekter. "Hadde Bank of England vore villig til å gjera det om regjeringa hadde sagt at ho ikkje var uroleg over nivået på underskuddet i den offentlege sektoren? Viss du går tilbake til 2010 og ser kva Bank of England-guvernøren Mervyn King sa, så gav han ikkje den inntrykken. "Så eg trur det er litt optimistisk å seia at regjeringa i 2010 kunne ha gjort absolutt ingenting og kom seg unna". Justin Wolfers er professor i økonomi ved University of Michigan, der den amerikanske føderale regjeringa følgde ein politikk med økonomisk stimulering i litt lengre tid enn Storbritannia. "Det relevante spørsmålet for USA er om stimuleringar fungerte. "Lehman Brothers kollapsar, ledigheten stig, og Obama-administrasjonen vedtok Stimulus-loven. Det var ein stor del av det som støtta økonomien gjennom 2008, særleg 2009 og 2010. "På det tidspunktet byrja mange andre økonomiar i verda å trekkje seg tilbake på omfanget av stimuli som dei la inn i økonomien". I det store og heile lat USA Stimulus-loven gå ut. Så det som hadde støttet økonomien gjennom 2009 og gjennom 2010 gjekk bort. Men det var ikkje noko samordna innsats for å nedlegge den offentlege gjelden umiddelbart eller raskt. "Den store stimulusloven for 2008, 2009, 2010 hadde spesifikke formler som gav ulike statar ulike mengder stimulus. Du kan sjå på dei statane som fekk ein større del av stimulus. Har økonomien deira etterpå overgått andre statar i løpet av dei neste få åra? Svaret er ja". "De store kostnadene er å betale tilbake skulda. Vi har ein høgare gjeld enn vi pleidde, som gjev oss høgare renter kvart år, og det er ein reell byrde, og det er ei byrde som vil bremsa veksten i framtida. "Lån frå framtida fører berre til utgift frå framtida til nåtida, og det er ein reell kostnad, og det er ein som skal tas på alvor". Professor Sir Charles Bean var vise-guvernør ved Bank of England under finanskrisen. "Det er lett å glemme de ytre dimensjonane. "Argumentar om at "hadde regjeringa vedteke mindre aggressiv finanspolitisk konsolidering, hadde vi vokst raskare" - og det faktum at vi såg svært lite vekst i 2011, 2012 spegla det finanspolitiske valet - ignorerer det faktum at på andre sida av Mekanen såg vi denne nedgangen på vår primære eksportmarked. "Spørsmålet om nøytingspolitikk er ofte brukt som eit kodord for andre, djupare skilnadar i synet på rolla til staten". Ofte når folk snakkar om nøytingspolitikk, snakkar dei ikkje berre om å få ned budsjettunderskuddet, dei snakkar faktisk om storleiken av staten. Folk som protesterer mot det, seier i utgangspunktet at dei vil ha ein større offentlig sektor. "Dette er eit stort grunnleggende spørsmål. Du kan ha ein stor offentlig sektor, for så vidt den er betalt med høgare skattar. Det er kostnader og fordelar med det. Det finst nokre statar som har relativt store offentlege sektorar: dei nordiske landa har fullt rimelege vekstprosent. Det finst andre land som har mindre offentlege sektorar. Nokre av dei har god vekst, andre ikkje. "Spørsmålet om storleiken på den offentlege sektoren er noko som er særskilt frå spørsmålet om det rette tempoet for finanspolitisk konsolidering etter at det har opna eit budsjettunderskudd, i dette tilfellet som eit resultat av finanskrisen. "I prinsippet kan ein som er forplikta til ein liten offentlig sektor, akseptera ei svært stor auke i utgiftene i ein djup recession, men i praksis er det vanlegvis ganske vanskeleg å endre retningen".
I kjernen av den gjeldskrisen i Hellas er det ei gamal debatte om om det er betre å kutta ut og auke skattar i ein nedgang i økonomien eller å bruke pengar på å komme seg unna.