Verda endra seg 6. august 1945. Det kan vel leggjast til grunn at dei forferdelige konsekvensane av det første atombombet - og det etterfølgende angrepet på Nagasaki - har spelt ein stor rolle i besluttsomheten om å hindre bruk av mykje meir ødeleggande våpen som er utvikla sidan. På den tida var USA den einaste nasjonen med "bomben". Dei stormaktene synte ikkje eller ville ikkje å hindre at dette spredte seg, bortsett frå no, i tilfelle Iran. Alle slags motstridende signal kjem ut av dei internasjonale samtalene i Wien som skulle få slutt på fiendskapen mellom dei største verdshøva og Iran over det mykje omstridde kjernefysiske programmet. Det snakkast om både samanbrot og mogleg gjennombrot. Så kvifor er det så viktig å stoppe Iran? Eg spurde Sir John Sawers, som var den britiske forhandlaren med Iran frå 2003 til 2007, og som deretter var representanten for Storbritannia i FNs sikkerhetsråd då sanksjonane mot Iran blei avgrepne. Han sa: "Om Iran skaff seg eit kjernefysisk våpen, vil det endra dynamikken i heile Midtøsten. "Det opna for ei sjanse for at Iran og dei arabiske naboane skal koma saman og utvikla eit meir normalt samband". For no er Midtøsten rive av tvister - mange av dei langs sunni-sjiitiske linjer - og om vi kan skapa ei sjanse for at saudiar og iranar kan snakke med kvarandre og det ikkje vert drevet av kontinuerleg fiendskap, så er det ei sjanse for å skapa eit anna slag Midtøsten. " Det er ikkje berre august 1945 som heng tungt over forhandlingane med Iran. Handlingane i februar 1979 i Iran sjølv, og alt som har følgt, hjelper til med å forklare åra med mistankar og direkte fiendskap mellom Teheran og Washington som ei kjernefysisk avtale kunne gjera så mykje for å lette. Ayatollah Khomeini si triumferande heimvinning til Teheran - 1. februar 1979 - frå eksil i Paris for å ta makta som toppleiar i ein islamsk republikk symboliserer det øyeblikket då USA og allierte hans mista kontrollen over Iran med fallet til sjah. Åra med åpenbart vestleg innblanding var over. Ruhollah Khomeini vart fødd i Kohmeyn i sentral Iran. Han blei ein religiøs lærd og tidleg på 1920-talet steig til å bli ein 'ayatollah', eit uttrykk for ein leiande shiitisk lærd. Han vart arrestert i 1962 av tryggleiksstyrka til shahen for å ha vore mot den vestlegaste regimen til shahen. Arresteringa hans førte til at han blei heisa til status som nasjonal helt. Han blei forført i 1964 og bodde i Tyrkia, Irak og deretter Frankrike, der han oppfordra tilhengjarane sine til å styrta shahen. I januar 1979 kollapsar regjeringa til shahen, og han og familien hans flykta til eksil. 1. februar kom Khomeini tilbake til Iran i triumf. Det vart eit folkeavstemning og Khomeini vann ein valdslukke. Han erklærte ein islamsk republikk og vart utnemnd til den politiske og religiøse leiaren i Iran for livet. Islamsk lov vart innført over heile landet. Den nye religiøse leiaren arveide eit kjernefysisk forskingsprogram, men nekter konsekvent å utvide det med målet å laga "bomben". Dei store maktane har aldri akseptert det, og i staden pekar dei på alle dei iranske innsatsane for å produsera høgt anrikt uran i mengder som ein berre kan bruka for å laga ei bombe, og på det at dei på ein måte skjuler og hemmelegger så mykje aktivitet som er forbodt i den avtalen om ikkje-spredning av kjernefysisk våpen som Iran har undertegna. Eg snakka med Ariane Tabatabai frå Georgetown University, som, som meg, var i Wien for å fylgje det som skulle ha vore slutten på dei samtalane. Ho fortalde med dette: "I det siste må forhandlingane gå vidare til å sikre at Irans kjernefysiske program blir fredelege og at det vil få dei til å gje oss visse garantiar, noko som vil kreve at Iran reduserer del av kjernefysisk aktivitet. "Det vil òg gje meir gjennomsiktighet for det internasjonale atomenergi-organet for å sikre at alt i det vesentlege er under konstant overvaking, med betre tilgang til fasilitetane sine slik at internasjonale samfunn kan verifisera at Iran held seg til avtalen". Dette fører oss rett til det ubesvarlege spørsmålet: Er den iranske leiaren klar til å gjere ei avtale? Professor Ali Ansari, historikaren i Iran ved St. Andrews University, peikte meg på eit anna mål landet har, og det er å få tilbake den globale respekten Iran trur det fortjener. "Det iranske folket vil ha, er ein viss grad av respekt for eit land som ser på seg som ein stormakt - absolutt i regionen - som ikkje har hatt det bra det siste århundret eller noko slikt. "Den virkelige stolthet og framgangen er at dei har utvikla det dei har sett på som ein innbyggd kjernefysisk industri. "Ein av argumentane mange har gjort er at ein islamsk regjering ikkje ville ha den vitenskapelege utviklinga. "Vel, for iranarane, du veit, dette er noko som beviser at det verkeleg kan skje, om dei verkeleg bryr seg om det". Men Professor Ansari er langt frå sikker på at ein avtale kan bli gjort, og - sjølv om det er - at den vil halde. Og Sir John, frå alle dei åra han forhandlar med Iran, er tom: "Når du kjøper ein teppet i Iran, må du kjøpe det to, tre gonger. "No og da trur eg det er det same med kjernefysiske forhandlingane. Det er eit iransk ordtak som seier at den eigentlege forhandlingane først byrjar når avtalen er signert. "Dei vil alltid koma tilbake for meir. Sjølv om vi får ein avtale - det vil ikkje seie at det er 'fred i vår tid'". Så mistanken på begge sider er sterk.
Vi nærmar oss 70 år frå den fyrste kjernefysiske bombeinmetan i Hiroshima.