Kryptografi var ein gong kontrollert av staten og vart utbytte berre for militære og diplomatiske formål. Men på 1970-talet utforma kryptografen Whitfield Diffie eit system som tok krypteringsnøklane bort frå staten og markera byrjinga av den såkalla "Kryptogreina". Whitfield Diffie og tre andre ekspertar snakka med BBC World Service Inquiry-programmet om spenningane i kjernen av krangelen mellom Apple og FBI. I 1975 utforma kryptografen Whitfield Diffie "public key cryptography", som revolusjonerte kryptering. "De grunnteknikkane vi brukte før offentleg nøkkelkryptografi kom frå rundt 1500 i den vestlege verda, og var kjende frå rundt 800 i Midtøsten". Dei er i utgangspunktet aritmetiske. ikkje vanleg heiltalskritikk, men noko som klokkaritmetikk - det er 11 og du ventar tre timar og du får 2 - og tabellsøk. Kva er det femte elementet i tabellen? Kva er det tjuende elementet? "Problemet er at du ikkje kan gjera det godt utan å ha noko slags mekanisk rekning. Ei menneske kan ikkje gjera nok av desse rekningane for å produsera eit sikkert system utan å gjera for mange feil". Før dette, kunne du ikkje støtta kryptografi utanfor ein relativt integrert organisasjon. "Dei kan ha ein påliteleg organisasjon som styrer nøklene [som blir brukt av militæret og regjeringa]. Dersom du var i militæret, og det var ein del av oppgåva di å snakke trygt med nokon andre i militæret, ville dei gje deg ein nøkkel, og kvar morgon kjem du ut og set ein i teletypen din eller telefonen din eller kva det no er. "Men Internett er ikkje berre for vener å snakke med vener, det er for alle å snakke med alle. Så lenge du ikkje har offentleg nøkkelkryptografi, har du ingen måte å arrangera nøklene på påkjenning på eit augneblink for desse sikre kommunikasjonane. "Det er det nettlesarane gjer med nettsider heile tida. Amazon, eBay, alle kjøparane på Internett krypterer i det minste ein del av trafikken du har med dei, i det minste den betaling delen av det. [Då] reagerte NSA som alle andre selskap som har hatt monopol på et marked i ei lang tid. Plutselig trakk nokon på grensa hennar, og ho gjorde fleire forsøk på å ta seg tilbake markedet sitt". Susan Landau er professor i Cyber Security Policy ved Worcester Polytechnic Institute. "Public-key kryptografi var matematisk elegant og òg ganske elementær. Det er det som gjorde det så kraftfullt og så fantastisk". NSA sa: "Vent ein auge: dette arbeidet burde bli klassifisert". Dei hadde vore vanne til å vera det einaste plassen der kryptografi blei gjort. Dei ville ikkje ha ein konkurrent som utvikla algoritmer som dei kanskje hadde vanskeligheter med å bryta seg inn i. Dei ville ha nøklene til kongedømmet. "Det var ein stor kamp mellom den akademiske og industrisektorlege forskingssamfunnet og NSA. Men det vart løyst ganske vennleg, ganske raskt. Det neste problemet var kven som skulle styra utviklinga av kryptografi-standarder for den amerikanske regjeringa. "NSA gjer dette for militær og diplomatisk kommunikasjon, men det er eit stort behov for kryptografi for sivile byråar som helse- og human-tjenestene, utdanning, landbruk. I 1970-talet hadde National Bureau of Standards gjort dette, men på 1980-talet byrja NSA å pressa i denne retningen. "Kongressen, som alltid hadde sett meir positivt på sivilt, sette National Institute of Standards and Technology til å stå for det". Men lova inkluderte òg denne vesle greia om at tre personar frå NSA godkjende visse ting. Dei utøvde ein enorm kontroll, og heldt fram med å blokkere standarder som var meir vennleg mot den kommersielle sektoren. "Ein annan kamp var om klipparen. Clipper var ein svært hard algoritme med ein trygg nøkkel, men nøkkelen vart delt og skulle delast med byråar i den føderale regjeringa. Idéen var at ein forretningsmann som reiser til utlandet skulle kunna bruka ein telefon med klippare og snakke trygt med kontoret der heime. "Men om du gjer noko ulovleg, vil den amerikanske regjeringa kunne dekryptera lett, fordi nøklane er haldne av byråane sine. "Det var ein fullstendig flop. Utanfor USA ville ingen ha det. Inne i USA kjøpte ingen det. Det var eit totalt mislykke. "Kontrollane på kryptografi på 1990-talet var svært merkelege fordi det var kontroll på eksport. Viss du ville eksportera ein datamaskin eller ein kommunikasjonsenhet med kryptografi, trengte du ein eksporttillating frå den amerikanske regjeringa. "Mange gonger ville du få 'Vi ser på det, vi kjem tilbake til deg.' Når du seljer høgteknologisk, treng du ikkje forlenging på to månader, så du tek avgjørelsen om å ikkje ha ein sterk kryptering på ein enhet - du legg inn noko veldig svak som den amerikanske regjeringa vil la til å gå utan lisensiering. Alan Woodward er ein ekspert på signalintelligens, etterretning som er samla frå kommunikasjon, og som har arbeidd for den britiske regjeringa i ulike roller. "Sett at du har fått etterretning om at folk ser ut til å mobilisere sine militære styrkar. Du treng å vite om det var ein forløp til krig, eller berre ein øving. Ein måte å gjera det på var å analysera signalane og kommunikasjonstrafikken som går rundt på den andre sida. "I tidleg 2000-talet vart det vanskelegare. Tidlegare hadde dei hatt muligheten til å avkrypta ting som var svak krypterte. Du kunne kasta ein superdator mot problemet og prøva alle mulige nøklene til du kunne låse meldinga opp. "Du kunne ikkje fysisk gjera det for talet på krypterte meldingar som byrja å hoppa seg opp. Men dei ulike formane av kryptering vart sterkare. Encryption som vart brukt av regjeringar i 1970-talet blei kalla Data Encryption Standard. Med ein moderne PC kan du bryta det på få sekund. Denne typen utvikling i kryptering og avkryptering har vore pågåande sidan. "Det gjekk verre fordi det finst ulike former for teknologi som er basert på kryptering, der du kan halde deg anonym, fullstendig skjult. Det er noko som blir kalla Tor-nettverket som gjer at sikkerhetstjenestene får store problemer fordi du veit ikkje kvar personen er, og det spelar ingen rolle kven du kommuniserer med". Styresmaktene skjøna at det ikkje var mykje du kunne gjera for dette verken frå eit teknisk standpunkt eller eit politisk perspektiv. Det er der ute. Så det du må gjere er å kunne komme deg inn på det før det er kryptert eller etter at det er dekryptert. "Dei skjøna at dei trengde å samarbeide tættare med teknologiselskapene fordi det var dei som eigde infrastrukturen som blei brukt. Det var dei som dreiv den; det var ikkje lenger regjeringar og statlege telekommunikasjonsselskap". Dei hadde svært gode relasjonar. Microsoft produserte ein programvare kalla Cofee (Computer Online Forensic Evidence Extractor), som berre er gjeven til regjeringar og rettshåndheving. Det er eit rettsmedisinsk verktøy som gjer at du kan analysera Windows-system. "Dette er ein måte å sjå iPhone på. Du kunne gå til Apple og dei kunne låse opp telefonen. Med meldingstjenester var det mogleg for regjeringar med rett tillating å gå og sitja midt i samtalen og sjå på meldingane i ein ikkje-kryptisert form. "Alt endra seg då Edward Snowden fekk ut lekkasjene sine". Jeff Larson er ein reporter på nyhetsstova ProPublica i New York. Det samarbeidde med Guardian over det sensitive materialet som Edward Snowden lekka ut frå National Security Agency i 2013. "Eg hadde sett noko i dokumentene som Snowden hadde gjeve meg, som gjorde at eg mistanke om at NSA og GCHQ hadde arbeidd bak kulissene for å knuse kryptering som driv internett-teknologi". Når du loggar deg inn på banken din eller Twitter eller Facebook, snakkar nettlesaren din med serverne dine over det som er kjent som TLS, som er eit krypteringslag som beskytter konfidensialiteten til trafikken. "Intelligensinstitusjonane - ikkje berre NSA og GCHQ, men Kanada og Australia og New Zealand - hadde brukt ti år og utallige milliarder dollar på å freiste å bryte denne fundamentale krypteringsteknologien. "Dei finstykkte ting, som styrken sin med superdatamaskiner, men dei var òg i stand til å sette opp eit program for å sette inn bakdørar i kryptografisk programvare, og - kanskje ein smule meir uroleg - NSA starta ei hemmeleg kampanje for å påvirke dei sjølve standardane som programmerarar reknar på for å laga kryptering. "Så normane går slik: her er kor kryptering fungerer, her er korleis du implementerer det i programvara", og NSA arbeidde faktisk mot den innsatsen. "Sida [snowdens avsløringar] blei publisert i 2013, har det vore ei røyrsle for å kryptera Internett vidare. "Eg trur det har vore ei oppvaking frå den private sektoren at det er viktig for brukarane å halde dataene konfidensielle og løynlege. "Apple såg desse avsløjingane om overgrepet til etterretningstjenestene og lovhåndhevingstjenestene, og dei skapte ein telefon som var vanskelegare å knuse fordi dei ville øke sikkerheten til brukarane sine. Eg trur det. "Apple-saken er svært vanskelig. Eg ser argumentet på begge sider. Eg ser det faktum at FBI vil ha tilgang til denne informasjonen, og eg ser òg behovet for at Apple skal verna privatlivet til kundane sine. "Eg vonar at vi kjem til ei konklusjon som er meir åpen og gjennomsiktig. Eg vil seie at eg liker det at denne kampen skjer offentleg, slik at vi kan ha slike debatter".
Støtet mellom Apple og FBI om om selskapet burde gje tilgang til krypterte data på ein låst iPhone som ein av dei angriparane i San Bernardino brukte, understreker dei kontroversielle om dataverda som har vore i årtiåra.