Det er oppfattet som det minst korrupte landet, med det lengstlevde flerpartiet-demokratiet på kontinentet, og har ein av dei raskaste økonomiane i verda. Men etter den globale økonomiske nedgangen i 2008, og dei stadig meir volatile råvaruprisa, har avhengigheten til landet av diamanter kome ifrå. For første gong finn Botswana seg i kontantkramp, med negativ vekst, og må gå til internasjonale givare. Landet søkjer å diversifisera økonomien sin ved å styrkja eksisterende sektorar som turisme og storfeitagar, og investere i mektige industriar som kjem frå teknologi og entreprenørskap. Likevel er diamant langt utover alle andre industriar i Botswana, som står for ein tredjedel av BNP, 70% av eksportinntektane og kring ein tredjedel av inntektane til regjeringa. Arbeidsleiken er òg på å auke, med offisielle leksestadsraten nær 20%, og det er anslått at 45% av befolkningen i Botswana lever under fattigdomsgrensen. Linah Mohohlo, som har vore guvernør for Bank of Botswana i 15 år, sa det i eit intervju med BBC Africa Business Report: "Det er ein alvorleg bekymring for regjeringa, for i mange år har strategiar blitt sett i verk for å diversifisera økonomien frå gruvedrift". På mange måtar er Botswana sett på som eit offer for det det har gjort. Politikkar har gjeve diamantindustrien fordel og verna for den, og strategiar og institusjonar som har hjelpt og verna veksten i tiår har gjort det vanskeleg å gjennomføre og utvide nyare, alternative industriar. Den sterke rollen til staten i økonomien, pluss oppblåste byråkrati, gjer det ofte vanskeleg for investorane å koma inn på markedet. Dei fleste kontraktane er òg statsstøtt, og det gjer det vanskeleg for entreprenørar å setja opp butikk og konkurrera. I reaksjon på dette sa Mohohlo at ho er meir uroleg for konkurransen frå naboane, særleg for utanlandsk direkte investeringar, og at Botswana må "skjera pennene sine". For eksempel har produksjonsindustrien "ikke gjort det vi venta", seier ho. Botswana må ha unike foretak for å konkurrera effektivt med Sør-Afrika, seier Tebogo Seleka, administrerende direktør for Botswana Institute for Development Policy Analysis (Bidpa). "Vi er begge i SACU (Southern African Customs Union), det tyder at varer kan koma inn fritt, så om vi veljer dei foretaka som Sør-Afrika er meir konkurransedyktig i, så er det ein vanngjennomgang", seier han. Seleka meiner òg at på grunn av nærleiken til landet, kombinert med den mindre folkesetnaden, har investorane tendens til å byggja opp butikkar i nærheten. "Om eit selskap frå utlandet vil plassere seg i Sør-Afrika, på grunn av storleiken på markedet i Botswana, er vi i vansjakt", seier Dr. Seleka. "Vi må òg sjå på teknologiske beredskap, om du ser på typene av teknologi som firma bruker, og talet på innføring av ny teknologi i Botswana er framleis ikkje på nivået". Ein av løysingane til å styrkja mangfoldet i økonomien i landet kan liggja i den mest rike dyrepopulasjonen. Kjøtt overgår menneskepopulasjonen med over ein million, og kjøtt er den tredje største inntektsinnhavaren i landet. Men til tross for dette, utgjer landbruket, i sin helhet, berre 3% av økonomien i Botswana. Bakang Tsheboagae, ein kvegfarmar frå Dutlwe, ein landsby i Kweneng-distriktet i Botswana, seier at teknikkane familien hans har brukt i generasjonar for å forvalta storfeet sitt har hindra veksten hans. Historisk sett er det ein måte å spora storfe på, og det er identisk, og du kan berre merke dei når dei har nådd ei viss alder", seier han. "Førdommen blir fleire, og ettersom du gjer det blir det så vanskeleg å telle dei, eller å vita kva som er kvar". Botswana sine storfe- og kjøttindustrier er drevne av eksport til Europa, og for å eksportera kjøtet sitt må bøndene laga rekorder for sporing. "Eg vil seia at den som har dyra, små, mellomstore eller store, i siste instans treng eit verktøy som hjelper deg å rekna for det du gjer", seier Tsheboagae. "Kom inn i ein ny art entreprenørar som nyttar teknologi for å modernisera sektoren". Thuto Gaotingwe, 26, har utvikla ein programvare for å sporja dyra, Modisar - som er oppkalla etter tswana-ordet for ein drong. Modisar er ein produktivitetsprogramvare som kan installerast på ein farmers datamaskin eller laptop, og som lar farmen få informasjon om gårda sin raskare. "Vi prøver å seia:'sjå, du kan tenna pengar på å dyrka, berre om du gjer det på rett måte.' "Så vi bygde Modisar, og det gjev bøndene høve til å halda register over eigedomen på gårda. Så gjev det bøndene høve til å vite meir om sjukdomar i husdyr". Sjølv om det har vorte kritisert for å vera reaktiv i motsetning til proaktiv, har regjeringa gjennomført ei rekkje politikk, strategiar og insentivordninger for å oppmuntra til diversifisering. Ein økonomisk diversifiseringskamp (EDD), for eksempel, har vorte gjennomført for å styrkja den private sektoren. EDD har planer om å utnytte kjøpekraften til regjeringa, som er estimert til 2,1 milliarder dollar per år, for å stimulera lokal produksjon og konsum ved å kjøpa frå lokale produsentar og tjenesteleverandørar. "No ser du at andre mineralar, som kol, uran, kopar og nikkel, kjem inn i strøma", seier Mohohlo. "Trodan Botswana står overfor hindrar, har det med rette langtidsutviklingsstrategiar eit stort potensial for å diversifisera.
I Afrika vert Botswana ofte sett på som ein uberegnad diamant.