இதற்கிடையில் குவிந்துவரும் தொழில் நுட்பங்கள் மனோ நிலைகளில் அதன் பிரதிநித்துவங்களில் அக்கறையும் நம்பகமும் புதுப்பிக்க வேண்டிய நிலை ஏற்பட்டது. எடுத்துக் காட்டாக அறிவாற்றல் கோட்பாடு நடத்தையியலார்களின் ஆதரவிழக்க லாயிற்று. ஆங்கில நரம்பியல் ஞானி சார்லஸ் ஷிர்ரிங்டன் மற்றும் கனடியன் உளவியல் ஞானி டோனால்டு ஓ. ஹெப்ப் பரி சோதனை முறைகளையே பயன்படுத்தினார். அதுவே உளவியல் அபூர்வத்தை மூளையின் கட்டமைப்பு அதன் செயல்முறை இரண்டோடு இணைத்திட உதவியது. செயற்கை நுண்ணறிவு சான்ற கணணி அறிவியலின் வருகை மனிதர்களின் செய்தியை நடைமுறைப் படுத்தல் மற்றும் இயந்திரங்களின் செய்தி நடைமுறைப் படுத்தல் இரண்டிற்கும் இடையில் பகுப்பாய்வுகள் நடத்த ஏதுவாகின்றன. ஆராய்ச்சியானது, அறிவாற்றல் பொறுத்த மட்டில், நடைமுறைக்குகந்ததாக இருந்தது என்பது இரண்டாம் உலகப் போரில் ஆயுதங்கள் இயக்கப்படும் முறைகளுக்கு உதவிகரமாக அமைந்ததிலே அறிந்திட முடிந்தது.[22] இருபதாம் நூற்றாண்டின் பிற்பகுதியில் அறிவாற்றல்இயல்பு உளவியலின் முக்கியஅம்சமாகியது அதன்விளைவாக அறிவாற்றல் உளவியல் எனும் பிரிவு பிரசித்தி பெற்ற பாடக்கிளையாக உருவெடுத்தது.