Абдурахман әл-Суфи 903 жылы Иранның Рей қаласында дүниеге келген. Иранның Исфахан қаласында Әмір Адуд ад-Дәуланың сарайында өмір сүрген, Птолемейдің Альмагестінен пайдаланып дайындаған жұлдыздар каталогымен танымал. Ол бұл каталогта қырық сегіз шоқжұлдызды жұлдыздарды атағаннан кейін, олардың аспандағы орны мен жарықтығын жариялағаннан кейін, Альмагесттегі жұлдыз атауларының арабша сәйкестігін келтіріп, араб тіліндегі маңызды олқылықты жойды. Әбдірахман әл-Суфи ұсынған терминдер кейіннен шығыс және батыс астрономдарымен қолданылды, олардың 94-і қазіргі астрономия әдебиеттеріне кірді. Батыс тілдерінде оның аты әртүрлі түрде кездеседі, мысалы, 'Азофи', 'Илбермософим', 'Джебер Мосфим' және 'Абухасин' әртүрлі айтылудың нәтижесінде. Әбдірахман әл-Суфи аспан денелерінің қашықтығын өлшеу үшін қолданған румх 14B Андромеда мен Пегасидің қашықтығы; zira' 1 /6 румх ZB 20; шибр 113 zira'; esba 1/32 zira' сияқты бірліктер қашықтықты анықтау үшін өте дұрыс қолданылған. Әбдірахман әл-Суфи әр жұлдызды аспанда бір рет, аспан сферасында бір рет көретін етіп суреттеп, содан кейін әр жұлдыздың ұзындығы, ені, көлемі мен түсі көрсетіліп, жұлдыздар тобына сәйкес тізімді каталог жасады. Бұл жұлдыздық тізімнің басталуы 1276 жылдың бірінші күні, Искендір күнтізбесі бойынша Хиджры жылының 20-сы Рамазан 353 жылының 30-сы қыркүйек 964 жылының 30-сы. Ол ұзындығын Птолемейдің ұзындығына 66 жыл бойы 1 градус қосып, барлығы 42 градус 41 минутқа дейін ұзындығын тапты. Алайда, халифа Мүминнің заманында 'зижу'л-мүмтеханды дайындауда қолданылатын Птолемейдің ережесі, Менелаос берген құндылықтарға 100 жылға 1 градус қосу арқылы реттелген болатын. Птолемейден басталған космографиялық карталар жасау дәстүрі Әбдірахман әл-Суфиден біздің заманымызға дейін жеткен деп есептеледі. Әбдірахман әл-Суфи астрономиялық құралдар мен аспаптық техниканы дамытуға да үлкен үлес қосты. Ибн-әл-Кыфти 1043 жылы Қайырда ол жасаған деп айтылған үш мың дирхам (10 кг) салмақты күміс шар табылғанын жазған. 0 жасаған түзетулер арқылы шүберектердің өлшеу дәлдігін арттырды. Біруни Абдурахман әл-Суфидің 123,5 см диаметрлі сақинаны пайдаланып, эклиптиктің еңістігін өлшегенін, ал Ибн Юнус бұл еңісті 23B 33' 45' деп тапқанын және ол геометриялық дәлелдер саласында үлкен ғалым болғанын жазды. Абдурахман әл-Суфи көптеген батыс астрономдарына ықпал еткені белгілі. Он үшінші. Х ғасырда Кастилья-Леон королі Х. Альфонсоның төрт томдық "Libros dei Saber de Astronomia" (астрономиялық білім кітабы) атты испан энциклопедиясы оның "Suveri'l-kavakibi's-sabite" кітабымен және басқа мұсылман астрономдарының еңбектерінен алынған мәліметтер негізінде дайындалды. Абдурахман әл-Суфидің бұл еңбегі Libros dei Saber de Astrorzomia-да Libros de los Estrellas (жұлдыздар кітабы) деген атпен және тек аудармашылардың атымен жарияланды. 16 жыл. 16 ғасырдағы Codices Latini Catinenses атты астрономия мен астрология каталогы да оның еңбектерінен алынған. 15. Қалай ойлайсыз? және 16. Ғасырлар бойына оның пайдасын Вена мен Нюрнбергтегі ғылым орталары да көрген. Айдағы кратер оның атымен аталған. Әбдірахман әл-Суфи астрономиялық аспаптарды әзірлеуде де маңызды қызметтер атқарды. Күннің биіктігін өлшеуге арналған шүберектердің өлшеу сезімталдығын арттырып, 10 кг күміспен аспан сферасын жасады. Сонымен қатар, ол 123,5 см диаметрлі сақинаны қолдана отырып, эклиптиктің еңістігін 23 33 45 деп анықтағаны белгілі.
Әбдірахман әл-Суфи өзінің жұлдыздар каталогында Альмагесттегі жұлдыз атауларының қай тілдегі сәйкестігін келтірген?
арабша