sepedhah montormu kuwi diresiki, ta, SMA. Mosok bar kodanan ngono, blethoke ngregeti mesin, ora dilapi blas!” Diwangsuli, “Ya engko dakcucekne. Endi dhuwite?” Lan ibune menehi dhuwit kanggo nyucekake sepedhah montor.Padha brangkat, kari aku karo pembantu wadon siji tinggal ing ngomah. TV mati.Aku biyen, sekolah SMP jaman perang ing kutha pengungsen, esuk umun-umun wis nyapu latar ngarep. Ibuku uwet neng pawon. Kangmasku nyapu jogan. Saomah ya wong telu kuwi. Mula yen ora padha tandang gawe ngurusi omah, ya laku ngrumat bale somah ora bisa kepenak. Aku ngiseni kolah jedhing, yen ora dakiseni apa bisa padha adus gebyar-gebyur? Ibu mangsak, yen ora apa aku lan kangmasku bisa madhang ing ngomah? Kangmas nyang kantor oleh blanja, yen ora apa bisa keluwargane kene oleh dhuwit? Dadi wong telu nglakoni madeg bale somah, gotongroyong saling ngiseni lowonge gawe. Dinane padhang, kangmas budhal kantor mlaku, kantore cedhak. Aku nyrebeti sepedhahku dhisik nganti resik tenan. Yen rantene garing daklengani, ben genjotane penak. Lan banjur budhal sekolah, pamit sibu, “Dalem sekolah, Bu!”Awan SMA lan SMP teka. Mlebu omah, langsung njejak petekan listrik ing ngisor meja nganggo pucuk sepatune, nyetel TV. Lungguh madhep TV karo cucul sepatu. SMA nusul sawise nyelehke sepedhah montore. Swara TV dadi rame angger putu-putu padha neng ngomah. Ora tau leren. Melek mripat, melek TV. Madhang barang, padha nggawa piringe neng ngarep TV. Nontone cedhak banget, watara sakmeter saka layar TV. Wis padha nganggo kacamata. Embuh priye nalar sebabe, nonton TV cedhak akibate terus nganggo kacamata, apa supaya nonton TV cetha mergane mripate wis bawur dhisik mula kudu nganggo kacamata. Gek suwarane TV bantase eram. Yen ana ibu bapake, kerep wae dilaruhi, “Swarane dilirihke!” Ya banjur lirih, sedhela. Ora suwe diremote dipijeti swarane TV bantas maneh. “Dilirihke!” pambengoke ibune maneh. Ngono kuwi wis ajeg-ajegan.Aku biyen ing pengungsen,