Pengakuan sipat istimewa lan mirunggan déning Nagara kepada Acèh sejatine wis lumantar dawaning wektu. Kacathet saora-orane ana telung peraturan wigati kang tau dikanggokake tumrap keistimewaan lan kekhususan Acèh ya iku Dudutan Mahamantri Républik Indonésia Nomor 1/Missi/1959 ngenani Keistimewaan Provinsi Acèh, UU 44/1999 ngenani Penyelenggaraan Keistimewaan tumrap Provinsi Laladan Istimewa Acèh, lan UU 18/2001 ngenani Otonomi Khusus tumrap Laladan Istimewa Acèh minangka Provinsi Nanggroe Acèh Darussalam. Kanthi anané UU pamaréntahan Acèh, ing pangajab digunakaké sagedhe-gedhene tumrap kesejahteraan ing Acèh kanggo minangka kesejahteraan kang mawa keadilan lan keadilan kang nyejahterakake ing Acèh.