mangilen. Sasampunipun mlebet ing tlatah Banyumas, mbokmanawi ugi sumebar nglangkungi lengkeh lengkehipun lepen Serayu. Ing jaman Kasultanan Demak, tiyang tiyang Islam ugi mlebet dhateng tlatah Banyumas perlu mencaraken agami Islam kanthi anglangkung margi punika. mBoten mokal bilih anggenipun mencaraken agami Islam ugi ngginakaken seni pewayangan tuwin pedhalangan. Wusananip seni pewayangan ingkang sampun dipun wiwiti kala jaman Hindu wewah malih dening dayaning agami Islam, salajengipun cawuh manunggal sarta daya-dinayan kaliyan anasir kabudayan ingkang sampun sumrambah ing kalanganing bebrayan Banyumas. Tilas saha tetalesipun punapa ingkang nembe kemawon katur ing nginggil dumugining jaman samangke taksih kraos wonten ing seni pedhalangan gagrag Banyumas-Purbalinggan. Ingkang melok sanget inggih punika ingg cakepan-cakepan janturan punapa dene sulukan ingkang taksih kangge saha sumrambah dumugi samangke ing Pakeliran Gagrag Banyumas, langkung-langkung ing tlatah pareden tuwin lengkehing lepen Serayu kados ingkang sampun katur ing ngajeng. Mila saking punika ingkang makaten wau lajeng kawentar minangka Pedhalangan Gagrag Banyumas Lor Gunung (Redi Kendeng), ingkang pakeliranipun dumugi samangke tetep ngginakaken basa Banyumas deles. Serenipun Kasultanan Demak dhateng Pajang nuwuhaken ewah-ewahan sawatawis ing bab sejarah ngrembakanipun seni pedhalangan Gagrag Banyumas. Kala semanten tlatah Banyumas kalebet wewengkon kasultanan Pajang. Tandha yekti bilih Banyumas kalebet wewengkon Pajang, inggih punika tiwasipun Bupati Wirasaba Wargautama saking dhawuhipun Sultan Pajang nalika Bupati Wargautama nembe kemawon ngaturaken bulu bekti dhateng kraton Pajang. Ingkang wigati tumrap tuwuh saha ngrembakanipun Seni Pedhalangan Gagrag Banyumas ing Jaman Pajang, inggih punika wiwit lumebetipun basa Jawi "Wetanan", ingkang tumrap para sedherek Banyumas dipun sebat "Basa Bandhek". Sawatawis tiyang mastani bilih tembung "bandhek" punika satunggiling kereta basa ingkang kadhapuk dados tembung camboran tugel, saking tetembungan "basaning gandhek", jalaran ingkang nyebar basa punika para gandhek, inggih punika para duta utawi utusan saking Pajang. Nanging kanyatanipun basa bandhek punika nembe saged ngrembaka saestu kanthi rancag sarta jembar tebanipun, ugi ing jagading pewayangan ing sakiwa tengenipun taun 1920-an, inggih punika nalika Pamarentah Welandi nglebetaken pasinaon Basa Jawi Wetanan ing pamulangan-pamulangan dhasar. Ing jaman Mataram Islam wiwit Panembahan Senapati Sultan Agung Anyakrawati Sultan Agung Anyakrakusuma ngantos dumugi bedhahipun kraton Plered, seni pedhalangan Banyumas langkung rancag Saha majeng anggenipun ngrembaka, jalaran sesambetan antawisipun tlatah Banyumas kaliyan Mataram punapa dene kaliyan Kedu saged tumindak langkung rancag. Kawontenan ingkang makaten wau mahanani pedhalangan gagrag Mataraman tuwin Kedhu saya 9