gula jawa, sabungkus isine lima.(8 wanda + 8 wanda) Wis lumrahe para siswa, wajib seneng nggubah basa. ( 8 wanda + 8 wanda)4. Parikan kang ora nglungguhi paugeran, utawa ora manut paugeran, diarani parikan para utawa parikan padinan. Tuladha: Ngetan, bali ngulon. (2 wanda + 4 wanda) Tiwas edan, nora kelakon. (4 wanda + 5 wanda)5. Carane nggawe Parikan. Sing dikarang luwih dhisik ukara kapindho, yaiku ukara sing isi ”ngese” utawa wose. Ukarane kedadean saka 4 wanda + 4 wanda, utawa 4 wanda + 8 wanda, utawa 8 wanda + 8wanda. Sawise rampung pangarange ukara kapindho, banjur ngarang ukara kapisan, yaiku ukara kang mung kanggo purwaka. Cacahe wanda padha karo ukara kapindho, purwa kanthi guru swara uga padha karo ukara kapindho.6. Isi parikan bisa maneka warna: agama, pendidikan, sindiran, karesnan lan liya liyane. 7. Rerenggane Basa. Parikan kalebu rerenggane basa, jalaran basa kang nganggo parikan iku gawe senenge wong kang maca, utawa wong sing ngrungokake. Guneman mawa parikan njalari rame nengsemake.GLADHENGanepana supaya dadi parikan sing luwes!1. ........................., ............................... Dadi murid, kudu sregep2. ........................., ............................... Ro wong tuwa, kudu hormat.3. ………………., ………………….. Gampang nesu, gelis tuea.4. ………………, …………………. Pamit ngaji, jebul mojok.5. ………….., …………………….. Ajar kenal, karo aku.Gawea parikan kang isine nasehat, nganggo paugeran ing ngisor iki:1. ( 4 wanda + 4 wanda ) x 22. ( 4 wanda + 8 wanda) x 23. (8 wanda + 8 wanda) x 2 Papan Kanggo nggarap1. ……………………………....................., ……………………………………………… ……………………………....................., ………………………………………………2. …………………………………………., ……………………………………………… …………………………………………., ………………………………………………3. ………….………………………………, ...…………………………………………… ………………………………………… , ………………………………………………WANGSALAN1. Kang diarani Wangsalan.Unen-unen saemper cangkriman kanthi mratelakake batangane utawa tebusane sarana sinandi, lire: olehe mratelakake batangane ora melok, ora diceplosane, mung dikandhakake sawanda utawa luwih.Tuladha; Jenang gula, kowe aja lali marang aku iki ta kangmas.Wanda ” li ” ing tembung “ lali “ iku nuduhake manawa wangsalan jenang gula iku batangane “ glali “2. Wangsala lambaWangsala lamba iku wangsalan kang isi batangane mung siji.Unen-unen wangsalan lamba mung saukara, kang kedadean saka rong gatra.Gatra kang ngarep isi wangsalan, gatra sing mburi isi tebusane utawa batangane.Tuladha: Pindhang lulang, kacek apa aku karo kowe. (pindhang lulang = cecek) Balung klapa, ethok-ethok ora nerti. (balung klapa = bathok)3. Wangsalan rangkep (camboran)Wangsalan rangkep iku wangsalan lan isi batangane luwih saka siji.Unen-unen wangsalan rangkep kedadean saka rong ukara, siji-sijine ukara kedadean saka rong gatra. Ukara kapisan isi wangsalan, ukara kapindho isi batangane.Tuladha: Jenang sela, wader kalen sesondheran. (apu, iwak sepat) Apuranta, yen