Pranata mangsa punika sampun dados paugeranipun tiyang ingkang manggen ing pulo Jawi wiwit jaman kina. Pranata mangsa punika petangan musim utawi petangan wulan ingkang ngangge dhasar taun Saka utawi taun Aji Saka, ingkang salajengipun kawastanan taun Jawi. Dene kepentinganipun kangge dhasar petangan wekdal manawi badhe wiwit tetanen utawi misaya mina. Kala jaman kina asil lan botenipun ulah tetanen lan misaya mina katemtokaken sanget dening kemirahanipun Gusti Ingkang Maha Agung. Pramila ngginakaken pranata mangsa kedah trep. Kajawi punika ugi gegayutan kaliyan wonten-botenipun rubeda ingkang arupi ama, banjir, sarta kekirangan toya.