title: Питер Пауль Рубенс
text: Питер Пауль Рубенс (; 28.6.1577, Зиген, Германи, — 30.5.1640, Антверпен) — Фламандиин зурааша. Фландриһаа нүүжэ ерэһэн хуулишын бүлэдэ түрэбэ. 1589 ондо Антверпендэ нүүжэ, тэндэ хүмүүнлигэй олон талын һуралсалаа түгэсхэбэ. Эртын үеһөө өөрыгөө уран зурагай хэрэгтэ зорюулжа, Тобиас Верхахт (1591), Адам ван Норт (1591-94 он оршом), Отто Вениус (ван Вен, 1594-98 он оршом) мастернарһаа зураг һураба. 1598 онһоо мастер болоо. 1600-08 ондо Италида (Рома, Мантуя, Генуя) байхадаа Микеланджело, Рафаэль, Тициан ба Караваджогой бүтэлнүүдые һураба. Рубенсын эртын бүтээлнүүдтээ маньеризмын үлдэгдэлнүүд нүлөө үзүүлөөшье һаа, бэе даанги бүтээлнүүд тэрэнэй шэнэлиг онсолигые зураглана хаям (де Лерма гүнэй хүрэг, 1603, Вальдслаграва эмэгүнэй суглуулбари, Мадрид).
  
  Антверпенда бусажа ерэхэдээ Рубенс Фландриин захирагша Австриин Изабеллын хаанай ордоной толгойлогшо зурааша болобо. Тоонто нютагтаа зураһан түрүүшын зурагууд Италиин Һэргэн мандалта үе болон реалис уламжалалтай үндэһэтэн уралигай (Томо Питер Брейгель г.м.) сэдьхэгдэл холисын онсолиг шэнжэтэй байна. Бароккогой болонгир хэб маягые бү дабаад, Рубенс амидаралай магтаалай элирэл өөрынгөө зохёолгын гол агуулгаар хэбэ; өөрынгөө бүтээлнүүдтэ хизгааргүй орон зайн сэдьхэлдэл дамжуулагдаба; эсэсгүй мүнхэдөө андалдадаг оршолонгой үртэһэн байһан өөрсэ бүтээлнүүдэйнгөө тусгаарлалые усадхагдаба. Шэмэглэлэй дэлисээр дүүрэн Рубенсын композицинууд тэгшэ буса, тайбангүй хэсүү хэмнэлһээ захирһан, дүрсэнүүдынь шэрүүн үнсэгһөө зурагдаһан, ехэбшэлэн хүдэлөөндэ харуулна, гэрэл-һүүдэрэй контрастые хэрэглэгдэнэ. Антверпендэ байһан эртын үедэ Рубенс гансата мүнхэжүүлгын болон шажанай композицинууд бүтэһэн («Загалмайн мандуулалга», 1610-11 он тухай; «Загалмайһаа абалга», 1610-11 он тухай, Антверпенэй Онзе-ливе-Врауэкерк сүмэ), гоё хүрэгүүд (түрүүшын һамган Изабелла Бранттай өөрын хүрэг, 1609 он, Хуушан пинакотека, Мюнхен) ба домогой дүрэ зурагууд. Эдэ бүтээлнүүдэй ехэнхи хуби дохёо зангай анхааралтай байдал болон эреэлэлгэһээ сүлөөгүй юм.
  
  Нидерландын уран зураашад