title: Арюун Римэй эзэнтэ гүрэн
text: Арюун Римэй эзэнтэ гүрэн — (HRE; Герман: Heiliges Römisches Reich (HRR), Латин: Imperium Romanum Sacrum (IRS), Итали : Sacro Romano Impero (SRI)) 962—1806 ондо Европо түби газарай түб хэһэгтэ оршон тогтножо байһан. Арюун Римэй эзэнтэ гүрэн хаанта засаглалтай байһан (Арюун Римэй эзэн хаан).
  
  Гүн тайшанарай эрхэ ашагай уламһаа энэ тэмдэгтын һүрэ хүсэн һуларшье, уламаар Дунда зуун болон Оршон сагай эхеэр тэмдэгтые шэнэшэлһэн. Энэшье нэгэдэһэн уласай бэлэг тэмдэг болоход дүхэм болоһон. Эзэнтэ гүрэнэй газар нютаг Германиин хаанта уласай түбдэ байрлажа байһан ба Италиин хаанта улас болон Бургундиин гүнлигтэй хилэ залгажа байгаа. Эзэнтэ гүрэн зуун жаахан анги, ноёд, можо, эзэн хаанай хото гэхэ мэтэ нютаг дэбисхэрһээ бүридэнэ.
  
  I Оттон 962 ондо Германиин хаан шэрээндэ һууһан соносхоһон. Эргэн харахада тэрэ анханай Арюун Римэй хаан (Герман : Römisch-Deutscher Kaiser) болоо. Тэрээр Каролингиан удамай бэшэ анханай хаанта уласай хаан юм. Арюун Римэй һүүлэй хаан хадаа II Франц юм. Тэрэ Наполеоной дайнай үеэр 1806 ондо хаан шэрээнһээ огсоржо уламаар эзэнтэ гүрэн таража бутарһан. 1512 ондо Кёльнай Диетае дагаха тушаал гаршье Герман үндэһэтэнэй Арюун Римэй эзэнтэ гүрэн (Герман: Heiliges Römisches Reich Deutscher Nation, Latin: Imperium Romanum Sacrum Nationis Germanicæ) гэжэ нэрэдэхэ болоһон.
  
  Арюун Римэй эзэнтэ гүрэндэ мүнөөгэй Германи, Австри, Чехи, Швейцари, Нидерланд, Лихтенштейн , Люксембург, Словени, Франциин зүүн хэһэг, Италиин хойто хэһэг, Польшын баруун хэһэг зэргэ газар нютагууд хамрагдажа байһан.
  
  Усадхаһан хаанта уласууд
  Германиин түүхэ
  Германи