title: Оросой Эрдэм Ухаанай Академи
text: Оросой Эрдэм Ухаанай Академи (, РАН), Орос уласай СССР-эй Эрдэм Ухаанай Академиин баазада 1991 ондо байгуулһан эмхи зургаан юм. 1724 ондо байгуулһан Петербургын Эрдэм Ухаанай Академиһаа түүхые хүргэжэ байна. 1917-25 ондо Оросой Эрдэм Ухаанай Академи гэжэ нэрэтэй байгаа. 1934 онһоо хойшо Академиин президиум Москвада байрлана. Өөрыгөө ударидаха эрдэм шэнжэлгын байгуулга мүн. Хуушан СССР-эй ЭУА-иин гэшүүд ОЭУА-да оробо, шэнээр һунгаһан гэшүүд баһал байгаа. Мүнөө 2023 жэнхэни гэшүүдтэй, энэ тоодо 860 академигүүд (энэ тоодо 51 эхэнэр) ба 1113 сурбалжалагша-гэшүүд (энэ тоодо 128 эхэнэр). Тэрэнһээ гадна, 460 хари ОЭУА-иин гэшүүд бии. Юрэнхылэгшэнь — Геннадий Яковлевич Красников.
  
  13 эрдэм ухаанай талаар һалбаритай, энэ тоодо: тооной ухаан; физикэ; энергетикэ, машина бүтээлгэ, механика ба ударидалгын ябадал; нанотехнологи ба мэдээлэлэй технологи; хими ба бодос тухай эрдэм ухаан; биологи; Дэлхэй тухай эрдэм ухаан; ниигэмэй эрдэм ухаанай; түүхэ ба хэлэ шэнжэлэл; физиологи ба һууриин анагааха ухаан; бүхэдэлхэйн асуудал ба уласхоорондын харилсаа; анагааха ухаан; хүдөө ажахын эрдэм ухаан; бүһэ нютагай һалбаринууд (Сибириин, Ураалай, Алас Дурнын) ба эрдэмэй түбүүд. Юрэнхыдөө 1000 үлүү эрдэм ухаанай эмхитэй. Эрдэм шэнжэлэл флоттой. Оюунай хүсые бэлэдхэдэг. Эрдэм ухаанай зохёолые гаргадаг. Эрдэм ухаанай ажалай түлөө медаль ба шагнал үгэнэ. Олон уласай эрдэм ухаанай харилсаае дэмжэнэ. Юрэнхылэгшэнь ОЭУА-иин шэнэшлэл ушар өөдэгүйгөөр мэдүүлһэн Геннадий Красников (2022).
  
  Оросой эрдэм ухаанай академинүүдэй шэнэшлэл 2013 оной 9 һарада Оросой Анагааха Ухаанай Академиие (ОАУА) болон Оросой Хүдөө Ажахын Ухаанай Академиие (ОХАУА) Оросой Эрдэм Ухаанай Академитай ниилүүлһэн байгаа. ОАУА ба ОХАУА ОЭУА-тай ниилэһэнэй урда, Академи 2011 оной байдалаар 653 эрдэм ухаанай байгуулгануудтай, 116 322 хүдэлмэрилэгшэтэй (тэрэ тоодо 48 315 эрдэм ухаанай хүдэлмэрилэгшэтэй) байгаа. 2013 оной шэнэшлэлэй ябасада ОЭУА-иин эмхи зургаанууд Холбооной эрдэм ухаанай байгуулгануудай агентлигай (ХЭУБА) эрхэ мэдэлэй хүреэндэ оробо. Оросой Эрдэм Ухаанай Академи холбооной гүрэнэй бюджедэй эмхи зургаанай эрхэ зүйн статустай байна.
  
  Холбооһон 
   Оросой Эрдэм Ухаанай Академи — ОЭУА-иин албан ёһоной сахим газар.
  
  Зүүлтэ 
  
  Оросой холбоото улас