title: Рабиндранат Тагор
text: Рабиндранат Тагор (, 7.5.1861, Калькутта — 7.8.1941, Калькутта), Энэдхэгэй зохёолшо ба ниигэмэй зүдхэлтэн; бенгал хэлээр бүтээбэ. Пантеис шэнжээр («Үдэшын дуунууд», 1882), гүн ухаанай бодожо үзэлгээр («Маноши», 1890; «Алтан хүлэг», 1893), патриотизмаар, инаг амраг эрхэтэн бодолгоор тэмдэглэгдэһэн уянгын шүлэгүүд; «Тахилгын дуунууд» («Гитанджали», 1912, англи хэлэндэ зохёогшын оршуулһан) шүлэгэй ном. «Джибандебота» («амидаралай бурхан») гэһэн хүмүүнлиг ойлголтые найруулба. Тэрэнэй романууд («Уула», 1907-10, «Гэр ба дэлхэй», 1915-16), үгүүлэлгэнүүд, туужанууд, зүжэгүүд, сэтгүүл зүй расаар (арһанай үнгөөр) илгабарилхада, шажанай тэсэбэригүй байдалда, кастын системэдэ ба эхэнэрнүүдэй эрхэгүй байдалда эсэргүүсэнэ; үндэһэнэй эрхэ сүлөөгэй түлөө үзэлөөр, хүсэрхылэлэй ба хүсэрхылэлгүй тэмсэлэй арга тухай һанаанаар дүүрэн байна. Хэлэнэй, удха зохёолой, гүн ухаанай, шажанай асуудал тухай номууд. Энэдхэгэй түрын дуулалай үгые, Бангладешэй түрын дуулал болоһон «Минии Алтан Бенгали» дууе бэшэбэ. 1913 ондо Нобелиин шагналда хүртэбэ.
  
  Намтар 
  Тэрэ Британиин колони байһан Энэдхэгэй Бенгали можын Калькуттада (одоо Колката нэрэтэй) нэрэ хүндэ бүхы Тагорой гэр бүлэдэ долоодохи хүбүүнэй одхон болон түрөө һэн.
  
  Бага наһанһаан шүлэг зохёохо абьяасынь элиржэ байһаншье, баруунай маягай болбосорол олгохо системэдэ даһан зохисоһонгүй, гурбашье һургуули хаяба.
  1878 ондо 17 наһатайдаа Англида ошожо, Лондоной ехэ һургуули колледжта (UCL) жэл хахад һуралсаһан болобошье, түгэсэжэ шадаагүй байна. Гэхыдээ энэ хугасаада баруунай ирагуу найраг, соёлтой танилсажа, ирагуу найрагшынгаа хубида үдэжэ торнибо. 
  
  1901 ондо Висва Бхарати ехэ һургуулиие байгуулав. 1909 ондо бенгал хэлээр бэшэһэн шүлэгэй соморлиг "Гитанджалияа" өөрөө англи хэлэндэ оршуулан гаргаһаниинь оршуулгын үмэнэхи үгые тэрлэһэн Уильям Йейтстэ ихэд магтагдажа үнэлэгдэһэн ажа.
  
  1913 ондо азишуудһаа түрүүшынхиеэ Нобелиин шагнал хүртэһэн болоод 1914 ондо Англиин засагай газарһаа рыцарь сулаар шагнагдаһан байна.
  
  Тэрэ Махатма Ганди хоёр эхилүүлһэн Энэдхэгэй бэеэ даанги байдалай түлөө хүдэлөөниие талархан дэмжэжэ, Ромен Ролан, Альберт Эйнштейн хоёрой дэлхэйн хэмжээнэй суутануудтай нүхэрлэжэ ябаһан юм. Мүн Германиин физик, Нобелиин шагналтан Вернер Һейзенбергтэ дурна философиие заажа байһан гэдэг.
  
  Зурагууд
  
  Ном зохёол 
   Бродов В. В. Рабиндранат Тагор // Вопросы философии. 1961. № 5;
   
   
   
   
   
   
   
  
  Энэдхэгэй зохёолшод
  Нобелиин шагналда хүртэгшэд