title: Charlie Chaplin
text: Charles Spencer Chaplin, amerikan a orin breizhveuriat, a oa un aktour, leurenner hag erbarer filmoù bet ganet d'ar 16 a viz Ebrel 1889 e Londrez ha marvet d'an 25 a viz Kerzu 1977 e Corsier-sur-Vevey e Suis.
  
  Brudet er bed a-bezh eo e dudenn Charlie, a zo skeudennet amañ a-zehoù.
  
  Buhez 
  Mab d'ur c'haner ha d'ur ganerez music-hall aet da baour e oa. Ken abred ha 1897, eizh vloaz dezhañ neuze, e pignas Charlie Chaplin war al leurenn gant e vreur Sidney evel dañserien zroch.
  
  Da c'houde e voe gwelet e pantomimoù a droas dre Europa, ar Stadoù-Unanet ha Kanada. E-kerzh un droiad er Stadoù-Unanet eo e voe merzet gant Mack Sennett, en lakaas da sinañ ur gevrad en Hollywood.
  
  Fent an troioù-kamm dreist-holl a oa er filmoù kentañ ma c'hoarias Charlie Chaplin ; diouzhtu avat e voe gwelet enno an dudenn a raje e vrud er bed a-bezh da c'houde : tog pompad, melloù botoù, bragoù mil pleg, mourrenn peg ouzh un dremm vorlivet, bazh-kamm ha kerzhed un houad.
  
  Ag aktour e tremenas da leurenner ha neuze da filmaozer kent kenderchiñ e filmoù dezhañ adalek 1917 dre ar gompagnunezh United Artists ("Arzhourien Unanet") a grouas gant Mary Pickford, Douglas Fairbanks ha D. W. Griffith.
  
  Abred e voe Charles Chaplin brudet er bed a-bezh, evel ma c'hallas merzout pa roas tro ar bed er bloavezh 1932.
  
  Alies e c'hoarie perzh tud paour oc'h en em zifenn diouzh ar re binvidik ha galloudus, ar pezh a degasas kudennoù dezhañ er Stadoù-Unanet, ha ret e voe dezhañ o c'huitaat e 1952 en abeg da bolitikerezh ar senadour republikan Joseph Raymond MacCarthy. 
  Kevret gant merc'h Eugene O'Neill, e wreg abaoe 1943, he merc'h hag o seizh bugel ez eas da Suis d'em staliañ e 1953 kent mervel eno e 1977.
  
  Charlie 
  Diwar troioù-kamm ar filmoù kentañ en Hollywood e troas Chaplin war-du ur fent soutil, fromus ha barzhoniel em droas tamm-ha-tamm da vurutelladennoù nerzhus direizhderioù ar gevredigezh, pa ziskouezent pilpouzerezh ha feulster ur bed tapet en enkadenn armerzhel ha gourdrouzet gant ar faskouriezh.
  
  Dont a reas Charlie, an dudenn bet krouet gantañ, anezhañ un dister a zen paour, emsavet, dic'halloud ha leun a youl-vat, da vezañ un arouez eus tud e amzer o stourm evit o frankiz hag o dellezegezh enep an deknokrated e servij an armerzh hag ar gensentourien o zouell, o c'horvo hag o argas bemdez.
  
  Filmoù
  
  Keystone Studios
  1914
  
  Essanay Studios
  1915
  
  1916
  Police
  1918
  Triple Trouble
  
  Mutual Film Corporation
  1916
  The Floorwalker
  The Fireman
  The Vagabond
  One A.M.
  The Count
  The Pawnshop
  Behind the Screen
  The Rink
  1917
  Easy Street
  The Cure
  The Immigrant
  The Adventurer
  
  First National
  1918
  A Dog's Life
  The Bond
  Shoulder Arms
  1919
  Sunnyside
  A Day's Pleasure
  The Professor
  1920
  The Kid
  The Idle Class
  1922
  Pay Day
  1923
  The Pilgrim
  
  United Artists 
  1923
  A Woman of Paris
  1925
  The Gold Rush
  1928
  The Circus
  1931
  City Lights
  1936
  Modern Times
  1940
  The Great Dictator
  1947
  Monsieur Verdoux
  1952
  Limelight
  
  Diwezhatoc'h 
  1957
  A King in New York
  1959
  The Chaplin Revue
  1967
  A Countess from Hong Kong
  
  Arall 
   The Nut
   Souls For Sale
   A Woman of the Sea(1926) 
   Show People (11 a viz Even 1928)
  
  Notennoù
  
  Aktourien SUA
  Filmaozerien SUA
  Leurennerien
  Ganedigezhioù 1889
  Marvioù 1977