title: Tonkedeg
text: Tonkedeg () zo ur gumun eus Breizh e Treger, e departamant Aodoù-an-Arvor.
  
  Douaroniezh
  Etre ar stêrioù Leger ouzh ar c'hornôg ha Gindi ouzh ar reter
  Bevennet eo gant Lannuon ouzh an norzh, Kaouenneg ha Kawan ouzg ar reter, Plûned ouzh ar su, Ar C'houerc'had ouzh ar mervent ha Ploubêr ouzh ar c'hornôg.
  
  Anv
  
  Stummoù skrivet 
  Tonkadoc, 1231 ; Tonguedec, 1235 ; Tonkedoc, 1239, 1242 ; Tonquedec, 1253, 1267, 1300, c. 1330 ; Tonquedeuc, 1395 ; Tonquedec e dibenn ar .
  
  Gerdarzh 
  Eus al lesanv Tonkadok ("Tonkedek") bet roet da aotrou ar c'hastell bet savet e dibenn an  gant Prigent (Prit gent, A ouenn gaer) Koedmen-Pentevr e teu anv kêr hep mar ebet.
  
  Ardamezioù
  En gul e seizh ruilhenn en argant, 3, 3, 1 eo deskrivadur ar skoed, a zo hini an tiegezh Koedmen abaoe 1298
  
  Istor
  
  Etre ar 24 a viz Genver hag an 8 a viz Even 1394, an dug Yann IV a lakaas dismantrañ kastell an tiegezh Koedmen, a oa kevredet gant e enebour Olier V Klison.
  
  Ur parrouz e voe Tonkedeg ken abred ha 1426.
  D'ar 17 a viz Eost 1447 e voe lakaet iliz Tonkedeg da iliz chabistr dre ur builh a-berzh ar pab Nikolaz V diwar goulenn Roland V Koedmen, beskont Tonkedeg.
  
  E deroù 1588 e savas beskont Tonkedeg ur gwarnizon evit servijout ar roue gall Henri III en e brezel enep ar C'hevre katolik. E miz Gwengolo 1589 e voe trec'h ar gwarnizon-se war argevredidi, hogen e kastell Tonkedeg e varvas o fenn goude an distro. Meur a emgann a voe c'hoazh enep ar C'hevre betek 1598.
  
  E miz C'hwevrer 1614 e voe kemeret ar c'hastell gant breur beskont Tonkedeg hag un nebeud soudarded ; e miz Ebrel e voe adtapet gant un dousennad tudjentil deuet eus Lannuon.
  D'ar 16 a viz Kerzu 1636 e voe gwerzhet beskontelezh Tonkedeg da René  Kengo a Lanwal (1586–1644) ; d'an 22 a viz Gouere 1637 e voe ar beskont nevez er c'hastell, a oa bet unan eus melloù chadenn-difenn dugelezh Breizh.
  
  D'an 10 a viz C'hwevrer 1790 e voe dilennet ar maer kentañ, pa oa war-dro 1 700 a dud o chom er gumun.
  
  Brezel-bed kentañ : 70 gwaz a gollas o buhez abalamour d'ar brezel hervez monumant ar re varv, da lavarout eo 4,35 % ag ar boblañs hervez an niveradeg bet graet e 1911.
  Eil Brezel-bed : 16 den ag ar gumun a varvas abalamour d'ar brezel, hervez monumant ar re varv.
  Brezel Aljeria : ur soudard eus Tonkedeg a varvas e 1955 e Tunizia.
  
  Monumantoù ha traoù heverk 
  
  Eizh chapel zo ivez : Kerriwalan, Kerveur (aet da get), al Loc'h, Logivi, Sant-David, Sant-Gweltaz, Sant-Gwenole ha Sant-Medard.
  
  Emdroadur ar boblañs
  1793–1896
  
  1793–1896
  
  Brezhoneg 
   D'an 23 a viz Mae 2006 e voe votet ar garta Ya d'ar brezhoneg gant kuzul-kêr ar gumun.
  
  Tud 
  Jañ-Mai 'n Olier, tad-kozh Anjela Duval, gouestlet ul levr dezhañ ganti (Tad-kozh Roperz-Huon)
  A orin eus Tonkedeg
  Guillaume Emmanuel Marie de Quengo de Tonquédec, aktour (bet ganet e Pariz, 1966)
  Beziet eno
  Louise de Quengo (1584-1656)
  
  Ardamezeg ar familhoù
  
  Darempredoù etrebroadel
  Gevelliñ
  Cora Finne,  – 1999
  
  Levrlennadur
   COUFFON, René : Recherche sur les églises primitives, Bulletins et Mémoires, Société d'Émulation des Côtes du Nord, 1945-1946.
  Pol Potier de Courcy : Nobiliaire et armorial de Bretagne. Adembannadur Editions des Régionalismes. Cressé. 2011/2014
  
  Liammoù diavaez
   Kartenn IGN
   Château de Tonquédec
  
  Notennoù ha daveoù
  
  Kumunioù Aodoù-an-Arvor