title: IVe kantved
text: |  | 
  
  ../.. | 
   | 
   | 
   kantved | 
   | 
   | 
  ../..
  
  Bloavezhioù 300 | Bloavezhioù 310 | Bloavezhioù 320 | Bloavezhioù 330 | Bloavezhioù 340
  Bloavezhioù 350 | Bloavezhioù 360 | Bloavezhioù 370 | Bloavezhioù 380 | Bloavezhioù 390
  
  D'ar  301 e krog ar  kantved hag echuiñ a ra d'an 31 Kerzu 400.
  
  Darvoudoù
  
  Amerika 
   Marevezh klasel ar sevenadurezh vaya (300-900) e Chiapas hag e Yucatán. En em ledañ a ra ur sevenadurezh unvan a-walc'h a-hed an tiriad maya heverk dre al levezon mec'hikan kreñv warni. Savet e vez kreizennoù lidañ meur Palenque, Tikal ha Copán.
   Labourat a ra ar vayaed an douar gant teknikoù askoridik diazezet war barkeier war savennoù. Gounezet e vez maiz, fav, koulourdrennoù, skilbebr ha gwrizioù debradus.
  
  Afrika zu 
   En em staliañ a ra an gantreerien Hottentot (Koi-Koin) e su ar c'hevandir.
   Krouet eo Impalaeriezh Ghana gant ar Verbered Soninke.
   Rouantelezh Ouagadou e kornôg Afrika.
   En em gavout a ra ar relijion kristen e rouantelezh Aksoum en Etiopia dre marc'hadourien gresian-ha-roman staliet er mor Ruz. Kristenekaet eo ar rouantelezh gant Sant Frumentius avieler eus Tir.
  
  Egipt 
   Berzh ar vanac'hegezh kristen e gouelec'h Egipt.
   Dilezet e vez ar skritur demotek evit al lizherenneg c'hresianek
  
  India 
   Astenn a ra tierniezh Rastrakuta he beli war kornôg an Dekkan (-).
   Temploù kleuzet Ellora (-).
   Peursavet eo ar Mahabharata
  
  Reter-pellañ 
   Krouet priñselezh Yamato e Japan. 
   Bog Stadoù Paekche, Silla ha Koguryo e Korea.
   Berzh a ra rouantelezh Paekche, e Korea, tizhout a ra hec'h emled brasañ e su al ledenez.
   En em gavout a ra ar voudaegezh e Korea.
   383 : Emgann ar stêr Fei e Sina
  
  Reter-nesañ 
   378 : Friket-lip eo al lu roman en emgann Adrianopolis 
   Diskar rouantelezhioù Arabia eürus. Erlec'hiet eo kenwerzh ar c'haravanennoù dre zouar gant ar c'henwerzh war vor evit brasañ mad rouantelezh Aksoum.
   Degaset e vez ar relijion kristen da Jorjia. Gras d'ar skolioù ha d'ar manatioù niverus e vo skignet hag ez aio war-raok sevenadur Jorjia.
  
  Europa 
   Kenwerzh etre Europa ha Sahara ar C'hornôg.
   En em astenn a ra rouantelezh got Ermanaric eur ar mor Baltel d'ar mor Du. Freuzet e vo gant bountadegoù an Huned etre 370 ha 380.
   Stankoc'h-stankañ eo ar produerezh houarn e Norzheuropa, marteze a-walc'h abalamour da gresk rouantelezhioù bihan (Bohemia, Schleswig-Holstein hag e su Polonia).
   Kristeniezh
   301 : Armenia kentañ bro o tegemer ar gristeniezh da relijion Stad
   312 : Dont a ra an impalaer roman Kustentin I da vezañ kristen.
   306-337: Fin zo da handeegezh ar gristenien. Kustentin a laka aozañ ar c'hentañ Sened-Iliz e Nikaia.
   Dont a ra Kergustentin da vezañ sez nevez gouarnamant an Impalaeriezh roman, Roma Nevez.
   Peurechuet hag embannet da vat eo reoliadur an Iliz gant Sened-Iliz Kartago
   378-395 : Berzet eo al lidoù pagan gant an impalaer roman Teodosius Iañ. Relijion ofisiel an Impalaeriezh e teu ar relijion kristen da vezañ.
  
  Tud dibar 
   Ammianus Marcellinus, istorour roman
   Eosten Hippo, sant, doueoniour ha Tad an Iliz (354-430)
   Arius, bet diazezet an Arianegezh gantañ
   Athanasius, eneber da Arius
   Eusebius, istorour brudet an Iliz kristen
   Frumentius, avieler Etiopia
   Ge Hong, alkimiour sinaat
   Kustentin  (280 - 337), impalaer roman (306-337)
   Sant Ambroz, eskob Milan
   Pachomius, bet diazezet gantañ ar vanac'hegezh kristen
   Sant Martinus Teurgn
   Ulfilas, abostol ar C'hoted
  
  Ijinadennoù, kavadennoù, degasadennoù 
   Lestr Nydam (Danmark), diwern ha distur ha dezhañ 23 metr hed.
   Sevenadur Tcherniakhiv-Sîntana eus Ukraina da Voldavia ha Treuzsilvania, betek traoñ an Danav (fibulennoù bihan e feilhennoù arem pe arc'hant). Bountet gant an Huned e kroger da welet, a-greiz-holl, an elfennoù eus Germania ar reter e dibenn ar  hag e deroù ar  e Pannonia hag e traoñienn an Tisza.
   Kama Sutra
   Codex Sinaiticus, Codex Vaticanus, bibloù kristen kentañ
  
  IVe kantved
  04