title: Maen Marzh
text: Peulvan Pontusval, anvet Maen Marzh alies, zo ur peulvan kristenet gant ur groaz e kumun Plouneour-Traezh-Brignogan hag e parrez Brignogan, e departamant Penn-ar-Bed. E kalz levrioù e vez graet Men Marz eus ar peulvan met, e gwirionez, Maen Marzh zo ur roc'h en aod-vev, 1 km diouzh ar peulvan hag en , skrivagner ebet ne rae an anv-se anezhañ.
  
  Istor 
  Savet e vefe bet etre 4 500 ha 2 500 kent J.K., da vare an Neolitik.
  Roud eus ar peulvan a gaver evit ar wezh kentañ war gartenn kadastr 1818. Marc'heg Fréminville a zeskrivas anezhañ evit ar wezh kentañ e 1844. Lakaet eo bet war roll ar Monumantoù istorel adalek 1889.
  
  Deskrivadenn 
  Ar peulvan, anezhañ ur bloc'had greuvaen porfiroidek, kant metr diouzh an aod, a oa tennet eus ur wazhenn a-rez an douar nepell er su, ma voe ur vengleuz en . Ar pep brasañ eus ar peulvanioù a vez sanket o sichenn e-barzh an douar mui pe vui. Hini Pontusval avat zo kempouez e sichenn tric'hornek war c'horre an douar. 8,35 m uhelder ha 1,50 m tevder zo ennañ, ha 3,40 m ledander a-resed e sichenn. Pouezañ a ra war-dro 80 tonenn. Brasañ peulvan kristenet Breizh eo. Kristenet eo bet gant ur groaz savet e krec'h ar peulvan ha gant engravadur ur groaz pavek en tu durc'haet ouzh ar reter.
  
  Hengoun ha mojennoù 
  Hervez an hengoun e tlee ar merc'hed yaouank teurel ur maenig war-c'horre an troc'h a zo war tu ar peulvan troet d'ar su. Pa chome ar maenig en e lec'h e timezent a-barzh bloaz pe, hervez un hengoun all, e c'hanent un hêr.
  
  Hervez ar vojenn, sant Paol Aorelian a roas urzh d'ar mor, a oa o wastañ douaroù e abati ha re e c'hoar, da baouez ha da chom hep treuziñ ar vevenn merket gant ar maen taolet gant e c'hoar, anvet Maen marzh hiviziken.
  A-hervez e vije bet beuzet eno gant Sant Derrien ha sant Neventer an aerouant trec'het ganto e Poull ar Sarpant.
  
  Levrlennadur 
   Yohann Sparfel, Yvan Pailler Les mégalithes de l'arrondissement de Brest, Skol-Uhel ar Vro ha Centre régional d'archéologie d'Alet, Roazhon, 2009, pp. 74-77
  
  Notennoù 
  
  Peulvanoù Breizh
  Monumantoù istorel e Penn-ar-Bed
  Brignogan