title: Gourin (kumun)
text: Gourin a zo ur gumun eus Bro-Gerne e departamant ar Mor-Bihan, e kornôg Breizh. Pennlec'h kanton Gourin eo.
  
  Douaroniezh 
  Eieniñ a ra ar Stêr-Laeron e Gourin.
  
  Anv 
  Stummoù skrivet
  
   Erwan Vallerie ː Gurvreaen, XIvet; Gorwrein, 1108; Gorurein, Goruurein, 1163; Gourvrin, 1284; Gourvrein, 1368; Goururein, 1368; Gourrein, 1391; Gouerien, 1392; Gourviein, 1395; Gourverein, 1395; Gouourein, 1426; Gouvreyn, 1438; Gourein, 1441; Gourrein, 1448; Goureim, 1457; Gourein, 1479; Gourvrein, 1516; Gourrein, Gourein, 1535; Gourrein, 1536; Gouerein, 1555; Gourin, 1566; Gourrein, 1574; Gorin, 1630.
  
  Gerdarzh
  
  Ardamezioù 
  Palefarzhet : ouzh 1 ha 4, en argant e bemp gwerzhidenn en gul treustellet ha kenstag hag heuliet ouzh kab gant peder rozenn ivez en gul; ouzh 2 ha 3, en glazur e groaz pavek en aour; e gab en erminoù.
  Aozer: Jean Hénaff
  Diviz-kêr: 1946
  
  Istor
  
  Henamzer 
   An hent roman eus Vorgium (Karaez bremañ) d'ar Pouldu a dreuze Gourin.
  
  Bonedoù Ruz, 1675:
   trubuilhoù a voe er barrez d'an 29 ha d'an 30 a viz Even; ouzhpenn 200 a dud a dagas ti gwreg François Jan, ur sarjant, e-tal ar vered, goude an oferenn-bred d'an 29, torret dorioù ha prenistri an ti a daolioù mein, gwallgaset e voe ar sarjant, huchet e oa an taos-holen gantañ, tapet e holl baperioù, ur fuzuilhenn ha div bistolenn; mont a reas an emsavidi da di Georges Le Sallay, ur serjant all; d'an 30, ur sulvezh, ouzhpenn 300 a dud a dagas ti François Millier, kemeret ar paper timbr gante ha devet war wel d'an holl;
   un digoll a 5 500 lur a voe paeet gant ar barrez ha gant he zrevioù (ar Sent en o mesk) d'an aotrou Le Moyne de Trevigny goude tagadenn e gastell e Sant-Hern d'an 11 a viz Gouere 1675 e-pad Emsavadeg ar Bonedoù ruz;
   nac'het e voe an distaoliadeg roueel eus miz C'hwevrer 1676 ouzh daou zen eus Gourin goude an emsavadeg.
  
  Dispac'h Gall 
   Melestradurezh: krouet e voe ar gumun e 1790; gant al lezenn eus an 23 a viz Eost 1790 e voe lakaet da bennlec'h kanton Gourin gant teir c'humun ennañ: ar Sent, Gourin ha Roudoualleg; e Bann ar Faoued e oa; Gourin, sez ur senesaliezh, a glaskas mirout he sez roueel, met nac'het e voe gant Ar Faoued; en aner c'hoazh e klaskas Gourin bout staget ouzh Karaez war tachenn ar justis; miret ha brasaet e voe kanton Gourin gant al lezenn eus an 8 pluviôse an IX (28 a viz Genver 1801), dezhi an titl loi portant réduction du nombre de justices de paix; lakaet e voe Roudoualleg en Arondisamant Pondi bet krouet e 1800.
  
  1914: gant peder familh eus Gourin ha tro-war-dro eo krouet kêriadenn "Gourin" en Alberta, e Bro-Ganada.
  
  Brezel-bed kentañ 
   303 gwaz eus ar gumun a gollas o buhez abalamour d'ar brezel, d.l.e. 5,60 % eus he foblañs e 1911 
  .
  
  Eil Brezel-bed 
   Repuidi-brezel: d'an 10 a viz Even 1940 e oa 951 repuad e Gourin; 88 anezhe n'oant ket distroet d'ar gêr c'hoazh d'ar 1añ a viz Gwenholon 1940.
   D'ar 7 a viz Even 1944 e kouezhas ur c'harr-nij (Spitfire IX marilhet MK855 ha kodet SK-E) eus ar Royal Air Force e Gourin; tapet e voe e sturier gant an Alamaned.
   Rezistañs: 
   Pemp archer eus brigadenn Gourin, bet serret d'an Alamaned e miz Mae 1944, a varvas er c'hampoù-bac'h en Alamagn; eizh ezel eus ar gevredigezh sport "Chasseurs de Gourin" a varvas evit Bro-C'hall.
   Tri gwaz eus Gourin hag a gemere perzh ar Rezistañs a voe fuzuilhet e Rozkev (Lannejenn) d'ar 24 a viz Even 1944; barnet e oant bet d'ar marv gant lez-varn al lu alaman a oa he sez er Faoued.
   Fuzuilhet e voe tri gwaz eus ar gumun e Landordu e Berne, d'ar 6 a viz Gouhere 1944 abalamour d'o ferzh er Rezistañs; barnet e oant bet d'ar marv gant lez-varn al Lu alaman Ar Faoued. 
   Mizioù Even ha Gouere 1944: preizhet e voe argant an ti-post pemp gwech gant tud ar Rezistañs ha tapet 254 500 lur gante.
  
  Brezhoneg 
   Ar Brezoneg er Skol, 1934-1936: ar c'huzul-kêr a savas a-du gant ar mennad skignet gant al luskad Ar Brezoneg er Skol (ABES) evit kelennadurezh ar brezhoneg er skol.
   Klasoù divyezhek a zo eno abaoe 1994. 
   E distro-skol 2022 e oa 60 skoliad enskrivet er c'hlasoù divyezhek (15,8 % eus skolidi ar gumun evit a sell ouzh ar c'hentañ derez).
  
  Monumantoù ha traoù heverk 
  
   Kastell Troñjoli.
   Monumant ar re varv.
  Chapel Sant Herve
  
  Emdroadur ar boblañs abaoe 1793
  
  Tud
  
  Tud bet ganet er gumun 
   Alan ar Maout ː eskob Leon, ha goude Kernev; prezidant kentañ Kambr ar C'hontoù Breizh et 1486; aet da Anaon e 1493
   1660 : Anne Dieu-le-veut, morlaerez.
   1924 : Marsel Blanchard, beleg hag emsaver breton.
  
  Ardamezeg ar familhoù
  
  Melestradurezh
  
  Gevelliñ
  
  Festoù 
   Fest ar C'hrampouezh (e miz Gouere).
   Fest Ty Gay (e miz Eost).
   Kampionad sonerezh hengounel (e miz Gwengolo).
   Fest ar zombied (e miz Here 2009 ha 2010).
  
  Liammoù diavaez 
  
   Gourin war lec'hienn Geobreizh
   Lec'hienn ofisiel an ti-kêr
   Lec'hienn gouestlet da C'hourin
   Lec'hienn ofisiel sinema Gourin
   Lec'hienn eil emgav ar sinema war ar maez e Gourin
   Lec'hienn ofisiel RMN Radio Montagnes Noires (radio lec'hiet e Gourin)
  
  Levrlennadur
   Pol Potier de Courcy : Nobiliaire et armorial de Bretagne. Adembannadur Editions des Régionalismes. Cressé. 2011/2014
   Erwan Vallerie : Diazezoù studi istorel an anvioù-parrez. Corpus. An Here. 1995
  
  Daveoù ha notennoù
  
  Kumunioù ar Mor-Bihan
  Kumunioù bet krouet er Mor-Bihan e 1790
  Kumunioù Kerne
  Emsavadeg ar Bonedoù ruz
  Ar Brezoneg er Skol
  Repuidi-brezel er Mor-Bihan (1939-1945)
  Nijerezioù ar C'hommonwealth aet d'ar strad e Breizh e-pad an Eil brezel-bed
  Argant tapet e tiez-post ar Mor-Bihan gant tud eus ar Rezistañs e 1944
  Tud lakaet d'ar marv gant al lu alaman e Lannejenn e 1944
  Tud lakaet d'ar marv gant al lu alaman e Berne e 1944