title: Poc'han
text: Ar ger Poc’han (boc’han, poc’hanig), liester: Poc'haned) a ya da envel meur a evn mor eus ar c’herentiad Alcidae, dreist-holl re ar genad Fratercula (d.l.e. frer bihan e latin, un anv roet dezho abalamour da livioù gwenn ha du o fluñv moarvat, hag a zegas da soñj ur gwiskamant manac'h). Liesliv e vez o figos da vare ar gouennañ. Bevañ a reont a-stroll hag ober o neizh e douarennoù alies.
  
  Ar spesadoù 
  Meur a spesad a c’heller digemmañ:
   Fratercula arctica (Poc'han boutin), a vev e Norzh ar Meurvor Atlantel hag e Meurvor Arktika;
   Fratercula corniculata (Poc'han kornek), a vev e Norzh ar Meurvor Habask;
   Fratercula cirrhata (Poc'han bouchek), a vev ivez e Norzh ar Meurvor Habask.
  Bremañ e lakaer ivez e-touez ar poc'haned (hag a vez lakaet ivez e-touez ar godoged):
   Cerorhinca monocerata (Poc'han beg kornek), a vev, eñ ivez, e Norzh ar Meurvor Habask.
  
  Anvioù all 
  Anvioù all a vez roet d'al labous-mor, ha ne ve ken nemet e Perroz-Gireg : kornefich, lstr. kornefiched ; godez, lstr. godizi.
  
  Doareoù pennañ 
  Ul labous heverk eo ar poc’han boutin gant e bigos tev, e stumm un tric’horn, ha livet-flamm da vare ar gouennañ (ruz, glas-teñval ha melen). Abalamour d’al livioù-se e vez lesanvet peroked-mor. Postek eo, gant ur penn brazik ha berr, ul lost berr ivez hag ur c’horf krenn. Ruz e vez ar pavioù palvezek e-pad an hañv ha melen e vezont e-pad ar goañv.
  Un tregont kantimetr bennak eo hed e gorf ha betek 60 cm e hed-eskell. Gellout a ra bevañ betek 22 vloaz.
  Du eo pluñv ar c’hein, ar gouzoug hag an divaskell. Gwenn eo ar c’hof ha kostezioù ar penn. Liv ruz zo tro-dro d’an daoulagad.
  
  Gant o divaskell berr met kreñv e nijont izel a-us ar mor. Pa vezont o neuial dindan an dour ec'h implijont o divaskell evit en em embreger ha n’eo ket o favioù.
  
  Annez 
  Kalz a amzer a dremen ar poc’haned en donvor met neizhiañ a reont war an aodoù evel-just.
  
  Boued 
  Evel kalz a evned mor eus ar c’herentiad Alcidae en em vagont diwar pesked ha blotviled bihan tapet ganto dre splujañ dindan ar mor. Boueta a reont o folog diwar pesked bihan evel talareged pe gliziged. Gouest eo da zerc'hel eus 10 betek 30 pesk bihan a-dreuz e bigos (a-wechoù meur a zousennad), abalamour d’ar c’haledennoù dantek a zo war o zeod. Gant se e c’hellont chom pell amzer o pesketa, a-raok dont en-dro d’o neizh da zegas meur a besk d’o folog.
  
  Neizhiañ 
  Neizhañ a reont e miz Mae-Mezheven. Ne vez nemet ur vi gwenn-sklaer, marrellet a darchoù teñval. Neizhañ a reobt en ur c'haridenn toullet ganto o-unan pe en ur riboul dilezet gant ur c'honifl. War an inizi, an tornaodoù hag an tevinier goloet a c'heot e sav e neizh. Ne bourchas tost da vat netra evit sevel e neizh. Maget e vez ar poc'hanig yaouank e-pad 5 sizhun war-dro e-barzh ar c'haridenn ha neuze e kuita an neizh en noz.
  
  Rummatadur
  
  Kerentiad
  
  Urzhiad
  
  Levrlennadur 
   (troet gant) T Huon ha P. an Habask, Laboused an Arvor, Embannadurioù Al Lanv, 1984
  
  Liammoù diavaez 
  
   NatureWorks – Ar poc’han kornek
   Ar poc’han boutin
   Ar poc’han boutin e Kanada
   Ar poc’han boutin e Breizh
  
  Daveoù ha notennoù
  
  Familhoù evned