title: Tauon
text: Tauon (pe Lepton Tau, Rannig Tau, Tau), τ- an arouez anezhe, eo an anv roet da rannigoù elfennel negativel o bec'h, hervez patrom standard fizik ar rannigoù. Kavet e voent etre 1974 ha 1977 gant ar fizikour stadunanat Martin Lewis Perl hag e genseurted.
  
  Evel ar c'hwarkoù, an elektron, ar muon, hag an neutrinoioù ez int lod eus familh al lepton.
  
  Ar memes perzhioù fizikel ha reoù an elektronenn he deus an dauonenn, daoust da houmañ kaout ur mas (≈1777 MeV.c-2) tri mil pemp kant gwech brasoc'h : se zo kaoz e vez graet elektronenn dreistpounner anezhi ivez. Ur spin 1/2 he deus ha berr-kenañ eo he buhez : 2,8×10-13 s. Un neutrino — aroueziet ντ — a vez kevelet outi.
  
  Notennoù ha daveennoù 
  
  Fizik
  Fizik ar partikulennoù
  Kimiezh