title: Caen
text: Caen eo pennlec'h departamant gall Calvados. Kêr-benn ar rannvro kozh Normandi-Izel ez oa ivez betek 2015. Abaoe ar 1 a viz Genver 2016 emañ prefeti rannvro Normandi e Rouan, met e Caen eo bodet ar c'huzul-rannvro.
  
  Hervez an INSEE e oa 108 793 a dud o chom en Caen (236 271 en tolpad-kêrioù ha 401 208 en tolead kêr) e 2011. War lez ar stêr Orne emañ.
  
  Keoded Gwilherm an Alouber eo, ha d'ur glad bras en deus hêrezhet ar c'hêr. A-bouez e oa perzh Caen e-pad an Aloubadeg Normandi, se a zo abeg kêr Caen en deus savet ur c'hounlec'h.
  
  Kêr vrasañ er C'halvados hag e Normandi-Izel emañ Caen. An trede kumun vrasañ (goude An Havr-Nevez ha Rouen) hag an trede tolpad-kêrioù brasañ (goude Rouen hag An Havr-Nevez) e Normandi. An tolead kêr Caen eo an eilvet brasañ e Normandi goude Rouen, hag an 22 e Bro C'hall
  
  Douaroniezh 
  Lec'hiet eo ar gêr en diazad Pariz, e kreizur c'hompezenn: Kompezenn Caen, e-lerc'h m'emañ kalz a c'hounezerezh diwar edeier.
  
  War lez ar stêr Orne emañ Caen.
  
  Istor
  
  Monumantoù ha traoù heverk 
  
   Kastell Caen, savet gat Gwilherm an Alouber e-pad an . Kreñvlec'h brasañ e Europa eo.
   Abati ar gwazed (Abbaye aux Hommes), savet gant Gwilherm an Alouber e 1077. Bez Gwilherm a zo enni.
   Abati ar maouezed (Abbaye aux Dames), savet gant Matilda Flandrez (pried Gwilherm) e 1066. Kuzul-departamant ar C'halvados a zo staliet enni. Bez Matilda a zo enni.
  
  Kêraozañ
  
  Karterioù Caen 
  
   Le Calvaire Saint-Pierre (Caen)
   Le Chemin Vert
   La Folie-Couvrechef (kampus II, Folie Centre, Hameau Folie, TG(1) Takad Greanterezh Mont Coco)
   La Grâce de Dieu (Armand Marie)
   La Guérinière
   La Haie Vigné
   Hastings
   Ar C'hreiz Kozh (Gardin, Conquérant)
   Beaulieu - La Maladrerie - Sant Pol
   La Pierre-Heuzé, (Lébisey, Plateau Nord)
   Ar Porzh-mor (Bali Trouville, Ti-gar, Gourenez
   Sainte-Thérèse-Demie-Lune (Claude DeCaen, Demi-Lune, Guynemer)
   Saint-Jean
   Saint-Jean-Eudes - Saint-Gilles (Abati ar maouezed, Calmette, POR(2), Rue Basse)
   Saint-Ouen (Bon Sauveur, Caponière)
   Skol-veur (Saint-Julien)
   Traoñ Venoix - Pradenn
   Vaucelles (Saint-Michel, Rue de Branville)
   Venoix (Fontaine Venoise)
   La Verte Vallée (Saint-Gabriel, Vallée des Jardins)
  
  Emdroadur ar boblañs 1793-2006 
  • Mammennoù : EBSSA
  
  • Mammennoù : ldh/EHESS/Cassini betek 1999 hag INSEE abaoe 2006)
  
  Melestradurezh 
  
  (1) : aet d'an anaon e-pad e amzer-gefridi.
  
  Sevenadur
  
  Boued 
  
   Brudet eo ar stripoù giz Caen, aozet gant karotez, ognon, pour hag ach.
   An embuscade, meskailhez greunadin, bier, gwin gwenn ha Calvados.
  
  Tud
  
  Ganedigezhioù
  
  kantved 
   Raoul de Caen (~1080- ~1120), skrivagner.
  
  kantved 
   Jean Soreth (1394-1471), priol-bras Urzh ar C'harmel.
  
  kantved 
   Guillaume Gosselin (?- ~1590), jedoniour.
   Charles de Bourgueville (1504-1593), istorour.
   Jacques Daléchamps (1513-1588), naturour.
   Jean Rouxel (1530-1586), barzhonegour ha kuzulier-reizh.
   Robert Constantin (1530-1605), medisin, hellenegour ha geriadurour.
   Jacques de Cahaignes (1548-1612), medisin.
   Jean Bertaut (1552-1611), barzhonegour.
   François de Malherbe (1555-1628), lourennezour.
   Robert Angot de L'Éperonnière (1581- ?), flemmbarzhonegour.
   François de Cauvigny de Colomby (1588-1648), skrivagner.
   Antoine Le Métel d'Ouville (1589-1655), ijinour douaroniour, barzhonegour ha dramaour.
   Georges de La Chapelle (? -1655), livour.
   François Le Métel de Boisrobert (1589-1662), dramaour.
  
  kantved 
   Tanneguy Le Fèvre (1615-1672), humenist, studiour yezhoù ha troer.
   Marc Restout (1616-1684), livour.
   Jean Regnault de Segrais (1624-1701), barzhonegour.
   Pierre-Daniel Huet (1630-1721), skrivagner, ezel eus an Akademiezh c'hall.
   Henri de Bernières (1635-1700), beleg, person kentañ Kebek.
   Marthe Le Rochois (1650-1728), kanerez c'hoarigan.
   Jacques Restout (~1650-1701), livour ha engraver.
   Jean-Claude de Croisilles (1654-1680), studiour yezhoù.
   Jean-Baptiste Belin (1635-1715), livour
   Pierre Varignon (1654-1722), jedoniour.
   Eustache Restout (1655-1743), saver tiez, engraver ha livour.
   Estienne Roger (~1665-1722), mouler hag embanner.
   Guillaume Massieu (1665-1722), kloareg, barzhonegour ha troer.
   Jean Ier Restout (1666-1702), livour.
   Thomas Restout (1671-1754), livour.
   Hyacinthe Robillard d'Avrigny (1675-1719), istorour.
   Constantin de Renneville (1677-1723), skrivagner.
  
  kantved 
   Jacques-François Artur (1708-1779), medisin ha naturour.
   François-Henri Turpin (1709-1799), istorour.
   Anne-Louise Élie de Beaumont (1729-1783), skrivagnerez.
   Jacques Clinchamps de Malfilâtre (1732-1767), barzhonegour.
   Desfontaines-Lavallée (1733-1825), skrivagner ha dramaour.
   J. Hector St John de Crèvecoeur (1735-1813), skrivagner stadunanat.
   Gaspard Michel (1738-1809), levraouegour hag hendraour.
   Jean-Jacques Boisard (1744-1833), mojennour.
   Charles-Claude de Montigny (1744-1818), skrivagner.
   Charles Eschard (1748-1810), livour.
   Pierre Auguste François de Burcy (1748-1793), brigadennour.
   Gervais de La Rue (1751-1835), kloareg hag istorour.
   Jean-François Moulin (1752-1810), ezel eus an Directoire ha jeneral an dispac'h gall.
   Jean-Baptiste Moulin (1754-1794), jeneral an dispac'h gall.
   Antoine Le Bailly (1756-1832), mojennour.
   Jean-François Boisard (1762-1821), mojennour ha livour.
   Louis-Gustave Doulcet de Pontécoulant (1764-1853), politiker ha prezidant ar vodadenn Vroadel.
   François-Joseph Quesnot (1765-1805), jedoniour.
   Pierre-Simon Girard (1765-1836), ijinour ha fizikour.
   Georges Hippolyte Le Sénécal (1767-1836), jeneral an Impalaeriezh C'hall Kentañ.
   Jean Thomas Guillaume Lorge (1767-1826), jeneral an dispac'h gall hag an Impalaeriezh C'hall Kentañ.
   Charles Mathieu Isidore Decaen (1769-1832), jeneral.
   Alexandre-Étienne Choron (1771-1834), sonnerour.
   Henry de Magneville (1771-1847), douarour.
   Victor Levasseur (jeneral) (1772-1811), jeneral an Dispac'h Gall hag an Impalaeriezh C'hall Kentañ.
   Sophie de Renneville (1772-1822), skrivagnerez, kazetennerez ha gwregelourez.
   Hippolyte-Victor Collet-Descotils (1773-1815), kimiour ha maenegour.
   Gabriel de La Fosse (1779-1848), jeneral.
   Eugène d'Hautefeuille (1779-1846), jeneral.
   Daniel-François-Esprit Auber (1782-1817), sonaozour.
   Pierre Michel Moisson-Desroches (1785-1865), ijinour Laz ar mengleuzioù.
   Louis-Claude Malbranche (1790-1838), maendreser ha livour.
   Jacques-Amand Eudes-Deslongchamps (1793-1867), naturour hag henouennonour.
  
  kantved 
   Léon Thomine Desmazures (1804-1869), misioner.
   Étienne Mélingue (1807-1875), aktour, kizellour ha livour.
   Amédée Renée (1808-1859), istorour ha politiker.
   Auguste Jean Baptiste Lechesne (1815-1888), kizellour.
   Georges Bouet (1817-1890), livour hag henoniour.
   Aurélie Ghika (1820-1904), priñsez ha skrivagnerez.
   Eugène Eudes-Deslongchamps (1830-1889), henouennonour ha naturour.
   Eugène Poubelle (1831-1907), gwiraour, merour, prefed ha kannadour.
   Alexandre Choron (1837-1924), keginer.
   Charles Longuet (1839-1903), kazetenner hag ezel eus ar Ch'umun Pariz.
   Louis Ricard (1839-1921), breutaer ha politiker.
   Charles-Ernest Paulmier (1848-1907), politiker.
   Léon Lecornu (1854-1940), ijinour.
   Joseph Lecornu (1864-1931), ijinour.
   Georges Jules Moteley (1865-1923), livour.
   Pierre de Vanssay de Blavous (1869-1947), ijinour ha dourour.
   Gabriel Dupont (1878-1914), sonaozour.
   René-Norbert Sauvage (1882-1955), istorour ha diellour.
   René Le Somptier (1884-1950), filmaozer, kazetenner ha barzhonegour.
   Guy de Lioncourt (1885-1961), sonaozour.
   André Danjon (1890-1967), steredonourien.
   Robert Jardillier (1890-1945), politiker.
   Charlotte Clasis (1891-1974), aktourez.
   Charles-André Julien (1891-1991), istorour ha kazetenner diwar-benn ar Maghreb
   Marie-Pierre Kœnig (1893-1970), politiker, milour.
   Jean Daligault (1899-1945), beleg, arzour hag harzer.
  
  kantved 
   Renée Héribel (1903-1952), aktourez.
   Guy Chaumet (1913-1980), den-e-karg uhel hag harzer.
   Roger Grenier (1919-), skrivagner.
   Claude Couffon (1926-2013), skrivagner, barzhonegour ha troer.
   Michel Gigon (1929-), livour ha livour gwer.
   Jean-Pierre Eustache (1930-2014), fleüter.
   Jean-Pierre Jaussaud (1937-), loman karr-tan.
   Philippe Bruneau (1938-2012), aktour ha film-barer.
   Alain Duhamel (1940-), kazetenner hag arnodskridour.
   Jean-Luc Préel (1940-), politiker.
   Petrus, (1943-), kizellour.
   Jean Léturgie (1947-), saver senario bannoù-treset.
   Ivan Messac (1948-), kizellour.
   Patrick Verbeke (1949-), gitarour, sonaozer ha kaner blues.
   Laure Adler (1950-), kazetennerez ha skrivagnerez.
   Catherine Rihoit (1950), skrivagnerez.
   Alain Genestar (1950-), kazetenner.
   Daniel François (1953-), melldroader a-vicher.
   Yannick Bonnec (1953-), melldroader a-vicher.
   Mathieu Lindon (1955-), kazetenner ha skrivagner.
   Thierry Geffrotin (1956-), kazetenner.
   Daniel Juré (1957-), arzour.
   François Kermoal (1957-), kazetenner.
   Xavier Deluc (1958-), aktour.
   Bruno Romy (1958-), filmaozer hag aktour.
   Christophe Coin (1958-), mestr laz-seniñ, gourrebedour.
   Éric Le Nabour (1960-), istorour ha skrivagner.
   Emmanuel Jouanne (1960-2008), skrivagner skiant-faltazi.
   Vincent Barteau (1962-), marc'hhouarner.
   Pascal Mahé (1963-), melldorner.
   Olivier Baroux (1964-), dremmour.
   Vincent Winterhalter (1965), aktour.
   Emmanuel Chaunu (1966-), ludresadenner.
   Adrien Goetz (1966-), istorour arz, skrivagner hag arnodskridour.
   Marie Jaffredo (1966-), saver senario ha treserez bannoù-treset.
   Caryl Férey (1967-), skrivagner.
   Jean-Christophe Raufflet (1967-), saver bannoù-treset.
   Pierrick Maïa (1967-), c'hoarier hockey war skorn.
   Frédérique Lorient (1967-), skrivagnerez.
   Éric Tanguy (1968-), sonaozer.
   Mickaël Babin (1970-), c'hoarier hockey war skorn.
   Léa Drucker (1972-), aktourez.
   Gilles Lellouche (1972-), aktour.
   Tébo (1972-), saver bannoù-treset.
   Cyrille Josselyn (1973-), aktour.
   Simon Léturgie (1974-), saver bannoù-treset.
   Marie-Agnès Gillot (1975-), korollerez, Sterenn ar C'hoarigan Pariz.
   Thomas Bressel (1977-), gitarour.
   Simon Hureau (1977-), saver bannoù-treset.
   Anthony Deroin (1979-), melldroader.
   Brice Chauvel (1979-), c'hoarier hockey war skorn.
   Julie Judd, aktourez.
   Alexandre Pichot (1983-), marc'hhouarner.
   Bruno Grougi (1983-), melldroader.
   Elliot Grandin (1987-), melldroader.
   Youssef El-Arabi (1987-), melldroader.
   Benoît Costil (1987-), melldroader.
  
  Marvioù 
   Yann III, dug Breizh.
   Jean Vauquelin de La Fresnaye (1536-1607), barzhonegour.
   Samuel Bochart (1599-1667), doueoniour.
   Antoine Halley (1593-1675), barzhonegour.
   Jean Eudes (1601-1680), beleg.
   Marc Restout (1616-1684), livour.
   Robert Tournières (1667-1752), livour.
   Thomas Restout (1671-1754), livour.
   George Brummell (1778-1840), dandy.
   Pierre-François Jamet (1762-1845), beleg gwenvidikaet.
   François de Caumont (1768-1848), livour.
   Guillaume-Stanislas Trébutien (1800-1870), troer, embanner ha reterour.
   Charles Demolombe (1804-1887), gwiraour.
   Alexandre Bigot (1863-1953), douarour.
   Louis-Édouard Garrido (1893-1982), livour.
   Jean-Marie Louvel (1900-1970), politikour.
   Jo Tréhard (1922-1972), leurenner.
   Henry Coston (1910-2001), kazetenner, embanner hag arnodskridour.
   Mike Marshall (1944-2005), aktour.
   Alain Robbe-Grillet (1922-2008), skrivagner ha filmaozer.
   Pierre Chaunu (1939-2009), istorour.
  
  Gevelliñ 
    Würzburg (Bavaria, Alamagn) abaoe 1962.
    Portsmouth (Bro-Saoz) abaoe 1987.
    Nashville (Tennessee, Stadoù-Unanet) abaoe 1991.
    Alexandria (Virginia, Stadoù-Unanet) abaoe 1991.
    Thiès (Senegal) abaoe 1992.
  
  Liammoù diabarzh 
   Roll Kumunioù Calvados
   Kumuniezh tolpad-kêrioù Caen la Mer
  
  Liammoù diavaez 
  
   lec'hienn ar c'humun 
   gwazva troiaderezh
  
  Notennoù ha daveoù
  
  Notennoù 
  (1) : Takad Greanterezh 
  (2) : Pennospital-rannvro
  
  Daveoù  
  
  Pennlec'hioù departamantoù Bro-C'hall
  
  Kumunioù Calvados