title: Françoise Morvan
text: Françoise Morvan zo ur skrivagnerez c’hallek ganet e Rostrenenn e 1958.
  Kuitaet e oa bet Breizh gant he zud hag ober a reas he studi e Colombes, hag er Sorbonne, en ur heuliañ kentelioù brezhoneg. Skolveuriekaet e voe war al lizhiri d’he 22 vloaz. Goude-se e reas un doktorelezh war al lennegezh c’hallek diwar-benn Armand Robin, ur barzh a orin eus Rostrenenn, ha diwezhatoc’h un dezenn doktorelezh war François-Marie Luzel.
  
  Hec'h oberennoù 
  N’eus ket skridoù brezhonek anavezet diwar he dorn.
  
  Embannadurioù gallek
  Anavezet eo he skridoù graet e-barzh c’hwec’h tachenn dreist-holl :
  1. Skridoù lennegel e-barzh kelaouennoù gallek evel la Nouvelle Revue Française, Obsidiane, Le Nouveau Commerce, ha niverenn ispisial ar gelaouenn Europe diwar-benn Breizh e 2005.
  2. Labour evit ar c’hoariva, gant troidigezhioù eus pezhioù gant Eugene O'Neill, John Millington Synge ha Sean O'Casey, ha diwezhatoc’h ar skrivagner rus Anton Tchec'hov , gant ar ruseger André Markowicz, dreist-holl.
  3. Labour-studi hag embann diwar un nebeud skrivagnerien, Luzel hag Armand Robin dreist-holl. 
  Ul labour a-bouez he deus graet oc'h embann pe adembann oberennoù Luzel.. Diaes eo bezañ a-du ganti en he barnadennoù avat. Aliañ a c'haller an dud da lenn he mennozhioù diwar-benn labour Luzel er vuhezskrid savet ganti hag el levr Contes Bretons.
  
  4. Levrioù evit ar vugale
  5. Labour diwar-benn ar ‘’folklor’’ , ar boudiged hag al lutuned. Darn zo bet embannet gant ti-embann Ouest-France.
  6. Al labour diwar-benn an emsav, pe enep dezhañ (hag a gaver roud anezhañ en he skridoù all a-wechoù ivez) an hini en deus roet ar muiañ a vrud dezhi. Al labour-se zo bet graet, pe a vez graet c’hoazh dreist-holl :
   gant al levr Le Monde comme si.
  e pennadoù-skrid e-barzh kazetennoù ha kelaouennoù gallek a bep seurt, evel l’Humanité, pe Bretagne-Ile de France, dalc’het gant ar PCF
  e pennadoù-kaoz diwar-benn sevenadur ha politikerezh Breizh (pe a-enep dezho) e-barzh ur bern kelaouennoù parizian (L’Express, Nouvel Observateur, Libération, Charlie Hebdo) ;
  e pennadoù embannet e pajennoù lec’hienn « L’Observatoire du Communautarisme», un aozadur a glask stourm ouzh kement tra a denn d’ar « gumuniezhouriezh » 
  e pajennoù al lec’hienn « dizalc’h » savet ganti hag anvet Groupe information Bretagne (GRIB)
  
  Le Monde comme si
  Al levr, kinniget evel ur buhezskrid, a zo ivez ur flemmskrid a-enep d'an emsav dre vras, kaoz ennañ eus "Barzhaz Breizh", eus an dizemglev etre Kervarker ha Fañch an Uhel, eus an emsav sevenadurel hag an emsav politikel e Breizh, eus emzalc'h an emsav e-pad ar brezel, eus krouidigezh ar peurunvan, eus Per Denez dreist-holl hag e-leizh a dud all, eus Skol-Uhel ar Vro, eus Diwan, eus Ofis ar Brezhoneg, eus an arc'hant roet d'an embann brezhoneg, eus ar Gwenn-ha-Du, hag un toullad traoù all c'hoazh.
  
  Ur stourm
  Evit kenderc'hel gant he stourm a-enep an emsav he deus skrivet pennadoù e-leizh en ur bern kelaouennoù gall a-gleiz.
  
  Kenlabourerien
  Kenlabouret he deus ivez
  gant ar Réseau Voltaire, ha tud evel Renaud Marhic, met paouezet e oa bet gant ar c'henlabour foran pa oa bet krog ar rener Thierry Meyssan da embann ne oa ket bet kouezhet karr-nij ebet war ar Pentagon e Washington e 2001;
  gant L'Observatoire du Communautarisme en doa aozet, gant ar "Grand Orient de France", un diviz e Sened Bro-C'hall d'ar 24 a viz Du 2006 , e-lec'h m'he devoa distaget ur brezegenn a-enep ar Garta europat evit ar yezhoù bihanniver, hag a-enep difennerien ar yezhoù evel Diwan: []
  gant kevrenn Roazhon al "Ligue des Droits de l'Homme".
  gant La Libre Pensée, an aozadur a oa bet o kas en-dro an abadenn evit divadeziñ skolaj Roparz Hemon
  ar strollad politikel Parti des Travailleurs
  ar gelaouenn Bretagne Ile-de-France, kazetenn an USBIF, dalc'het gant rummad kozh ar PCF
  ar "Grand Orient de France" hag ar senedour Jean-Luc Mélenchon un ezel oberiant ennañ, hag en deus komzet a-enep Diwan meur a wech.
  
  A-enep tamall ar simbol
  En e levr Le Monde comme si e ro he savboent diwar-benn ar simbol, ha difenn komz brezhoneg er skol:
  “ … et cette manière de faire croire que le breton était interdit parce que la langue de l’école était le français… ” Le Monde comme si, p 328. ( … hag an doare-se da reiñ da grediñ e oa berzet ar brezhoneg peogwir e oa ar galleg a oa yezh ar skol)
  “ Aurait-il fallu que l’école soit faite en deux langues ? On se dit que oui. Seulement ça ne s’est pas fait". (Ha ret e vije bet ober ar skol en div yezh? Soñjal a reer e vije bet ret. met n'eo ket bet graet).
  
  A-enep Diwan
  
  A-enep ar Breizh Touch 
  E 2007 e Libération :.
  
  A-enep ur gwarez bonreizhel d'ar yezhoù 
  E 2008, a-enep lakaat ar brezhoneg hag ar yezhoù all er Vonreizh c'hall:.
  
  A-enep ar Garta europat evit ar yezhoù rannvroel pe bihanniver
  Abaoe 2006 da vihanañ eo krog da vrezeliñ a-enep ar garta, da lavarout eo abaoe an diviz e Sened Bro-C'hall d'ar 24 a viz Du 2006 , aozet gant L'Observatoire du Communautarisme hag ar "Grand Orient de France", e-lec'h m'he devoa distaget ur brezegenn a-enep ar Garta Europat-se, hag a-enep difennerien ar yezhoù evel Diwan: []
  
  E 2013, e Médiapart, e miz Ebrel hag e miz Gouhere.
  D'ar 14 a viz Eost 2013, e L'Humanité,.
  D'an 10 a viz Mae 2014,
  
  A-enep Bonedoù Ruz 2013
  Ur pennad e Le Monde d'an 13 a viz Du 2013 : Bonnets rouges : des dérives autonomistes derrière les revendications sociales.
  Pennad e Médiapart d'ar 7 a viz Meurzh 2014: http://blogs.mediapart.fr/edition/les-invites-de-mediapart/article/070314/les-bonnets-rouges-une-double-manipulation
  
  A-enep Bro gozh ma zadoù
  Le « Bro Goz » - GRIB
  
  Da lenn
  Skridoù Fañch an Uhel, un 18 levr, embannet gant ar PUR (Presse Universitaire Rennaise)
  en o zouez ar pezh-c'hoari Sainte Tryphine et le Roi Arthur 
  Luzel, Françoise Morvan, Terre de Brume. Buhez ar skrivagner tregeriat. Nebeud a dra avat diwar-benn e varzhonegoù brezhonek.
  
  Barnadennoù
  Barnadennoù a-du ganti dreist-holl a c’haller kavout el lec’hiennoù ma kenlabour. 
  Re all a gav abeg en e skridoù a vo kavet e-barzh ar gelaouenn Hopala, e pajennoù zo eus levr Mikael Treger Aborigène Occidental pe el levr Composition française gant Mona Ozouf.
  
  Notennoù
  
  Liammoù 
  Anciennes complaintes de Bretagne
   Groupe Information Bretagne
   https://web.archive.org/web/20060212092400/http://delairagauche.net/article.php3?id_article=112
  Lec'hienn bersonel ar skrivagnerez (2012): 
  db wikipedia : francoisemorvan.com
  db "ar vroadelourieon ha ne garont ket ar werz" : http://francoisemorvan.com/les-nationalistes-bretons-naiment-pas-la-gwerz/
   http://www.franceinter.fr/emission-la-bas-si-jy-suis-de-quelle-couleur-le-bonnet-rouge
   Pennad e Libération ma lenner ali Françoise Morvan hag André Markowicz db lec'h ar brezhoneg e Roazhon: http://www.liberation.fr/villes/2005/03/19/le-culte-du-legume-par-andre-markowicz-et-francoise-morvan_513558
  
  Liammoù all a bep seurt
  Evit gouzout hiroc’h war hec’h oberennoù n’eus ket gwelloc’h eget mont da lenn, er wikipedia gallek, ar pennadoù: Françoise Morvan, Le Monde comme si, Groupe information Bretagne, nationalisme breton, orthographe unifiée du breton, Luzel, hag all.
  
  Ganedigezhioù 1958
  Skrivagnerezed gallek Breizh
  Skrivagnerien c'hall an XXvet kantved