title: Gwared
text: Gwared a oa ur gumun a Vreizh e Liger-Atlantel, e gevred ar vro. Pennlec'h Kanton Gwared e oa. Varades eo an anv ofisiel.
  
  Douaroniezh 
  
   War lez al Liger emañ Gwared.
  
  Dezougen 
  
   Ti-gar Gwared Saint-Florent-le-Vieil, war al linenn Hent-houarn Teurgn Sant-Nazer.
  
  Anv 
  
   Erwan Vallerie ː Varethda, 1038; Varadis, XIIvet; Vareda, 1120; Varesdam, 1123; Vareda, 1124, 1149, 1194, 1196; Varedam, 1287
  
  Gerdarzh
  
  Ardamezioù 
  En aour e deir c'hebrenn en sabel
  
  Istor
  
  Dispac'h Gall 
   Krouet e voe kumun Gwared e 1790 diwar ar barrez katolik. Lakaet e voe da benn Kanton Gwared hag e Bann Ankiniz. E 1800 e voe lakaet en Arondisamant Ankiniz.
  
  
  
  Brezel-bed kentañ  
   Mervel a reas 98 gwaz ag ar gumun abalamour d'ar brezel, da lavaret eo 3,14 % eus he foblañs e 1911.
  
  Eil brezel-bed  
   Mervel a reas eizh den eus ar gumun abalamour d'ar brezel  hervez monumant ar re varv. 
   Implijet e voe an nijva gant al Luftwaffe (aerlu alaman).
   D'ar 1 a viz Mae 1943 e kouezhas ur c'harr-nij Junkers Ju 88 eus an aerlu alaman (Luftwaffe) e Gwared; an daou nijour a oa en e vourzh a voe lazhet, douaret e voent e Pornizhan.
  
  Trevadennoù 
   Brezel Indez-Sina: mervel a reas daou vilour eus ar gumun hervez monumant ar re varv. 
   Brezel Aljeria: mervel a reas pevar milour eus ar gumun hervez monumant ar re varv.
  
  Kemmoù arondisamant 
   E 1926 e voe lakaet ar gumun en Arondisamant Naoned pa voe diskaret Arondisamant Ankiniz. Lakaet e voe en Arondisamant Ankiniz pa voe adsavet e 1943.
  
  Lakaet e voe ar gumun e Kanton Ankiniz pa voe diskaret Kanton Gwared e 2014.
   D'ar 1 a viz Genver 2016 e voe kendeuzet gant kumunioù Belenieg, Chapel-ar-Salver ha Kerrouz d'ober ur gumun nevez, Ligeraosant.
  
  Brezhoneg
  
  Monumantoù ha traoù heverk 
  
   Ar c'hastell.
   Pont Gwared, dreist al Liger.
  
   Iliz katolik Sant Pêr ha Sant Paol, luc’hskeudennoù.
   Monumant ar re varv er vered, luc’hskeudennoù ha kartenn-bost.
  
  Emdroadur ar boblañs abaoe 1962
  
  Melestradurezh
  
  Tud
  
  Ardamezeg ar familhoù
  
  Gevelliñ 
   Gevellet eo Gwared, ha kanton Gwared en e bezh, gant:
  
  Levrlennadur 
  
   Michel Froger & Michel Pressensé : Armorial des communes de Loire-Atlantique. 1996
   Pol Potier de Courcy : Nobiliaire et armorial de Bretagne. Adembannadur Editions des Régionalismes. Cressé. 2011/2014
   Erwan Vallerie : Diazezoù studi istorel an anvioù-parrez. Corpus. An Here. 1995
  
  Daveoù ha notennoù 
  
  Kumunioù kozh Liger-Atlantel
  Kumunioù Bro-Naoned
  Kumunioù bet krouet e Liger-Izelañ e-pad an Dispac'h Gall
  Nijvaoù al Luftwaffe e Breizh
  Nijerezioù alaman aet d'ar strad e Breizh e-pad an Eil brezel-bed