title: Dante Alighieri
text: Dante Alighieri a zo ganet e Firenze e 1265 en un tiegezh eus an noblañs izel ha marvet d'ar 14 Gwengolo 1321 e Ravenna.
  
  Brudet eo e varzhoneg an Divina Commedia evel unan eus pennoberennoù lennegezh ar bed.
  
  E vuhez 
  E dud a oa a renk uhel e Firenze, a-du gant ar gostezenn gelf. E dad a oa Alighiero di Bellincione, a oa ur Gelf gwenn, met ne c'houzañvas ket dial ar Gibelined goude ma voent trec'h e Montaperti. E vamm a oa Bella degli Abati; Bella eo berranv Gabriella, talvout a ra ivez kement ha « kenedus ». 
  
  Pa oa 12 vloaz, e 1277, e voe graet marc'had da zimeziñ Dante gant Gemma, merc'h Messer Manetto Donati. Aozañ dimezioù ken abred a veze graet alies, lidoù bras a veze, hag aktaoù a veze savet dirak an noter. 
  
  Mervel a reas mamm Dante e 1278, hag eñ en e 13 vloaz. Alighiero a vevas neuze gant Lapa di Chiarissimo Cialuffi (n'eo ket sur e voent dimezet), ha daou vugel o doe. Ganto edo breur Dante, Francesco, hag e c'hoar Tana (Gaetana). 5 bloaz diwezhatoc'h, en 1282, e varvas e dad digantañ. 
  
  Gant Gemma en doe meur a vugel, Jacopo, Pietro hag Antonia, e vugale nemeto hervez al lezenn.
  
  E oberennoù 
   La Commedia1472, e oberenn dalif, ha na vo anvet La Divina Commedia nemet adalek embannadur 1555 : 
   An Inferno (1314)
   Ar Purgatorio (1316)
   Ar Paradiso (1321)
  
  Skrivet en deus Dante ivez:
   arnodskridoù:
   De vulgari eloquentia (1303-1304 (diechu)
   De monarchia 1313-1318) (en oberenn e tiskleir bout a-du gant an impalaer, enep ar pab eta, ha berz a voe lakaet war al levr e Roma)
   Il Convivio (Ar banvez) 1304-1307)
  
   barzhonegoù lourennek
   Ar Vita nuova (1293-1295), skrid ma vesk barzhoniezh ha komz-plaen.
  
  Pennad kar
  Antonia Alighieri
  Beatrice Portinari
  
  Liammoù diavaez 
   Arroudoù eus e skridoù, troet e brezhoneg, amañ: 
  
  Alighieri, Dante
  Ganedigezhioù 1265
  Marvioù 1321
  Alighieri, Dante
  Firenze