title: Gwipavaz
text: Gwipavaz zo ur gumun e Bro-Leon, e departamant Penn-ar-Bed, e gwalarn Breizh. Penngêr kanton Gwipavaz eo.
  
  Douaroniezh 
   War lez ar stêr Elorn emañ Gwipavaz.
  
  Brezhoneg
  
  Ar Brezoneg er Skol 
   1934-1936 : ar c'huzul-kêr a savas a-du gant ar mennad skignet gant al luskad Ar Brezoneg er Skol (ABES) evit kelennadurezh ar brezhoneg er skol.
  
  Ya d'ar brezhoneg 
   D'an 11 a viz C'hwevrer 2009 e voe votet ar garta Ya d'ar brezhoneg gant Kuzul-kêr ar gumun. Al live 1 a voe roet d'ar gummun.
  
  Deskadurezh 
   Skolioù divyezhek zo eno abaoe 1995.
   E distro-skol 2022 e oa 142 skoliad enskrivet er c'hlasoù divyezhek (6,7 % eus skolidi ar gumun evit a sell ouzh ar c'hentañ derez).
  
  Ardamezioù
  
  Istor
  
  Dispac'h Gall 
   Dekred eus ar 26 a viz Du 1790 war al le ret : e penn-kentañ 1791 e voe graet al le ouzh ar Roue, ar vro hag al lezennoù gant ar person, Picrel e anv, hag ur beleg anvet Bernicot ; nac'het e voe gant ar c'hure, Segalen e anv.
  
  
  
  Brezel-bed kentañ 
   Mervel a reas 202 waz eus ar gumun, eleze 3,99% eus he foblañs e 1911, abalamour d'ar brezel.
  
  Eil brezel-bed  
   Implijet e voe an nijva gant al Luftwaffe (aerlu an Trede Reich) ; bombezet e voe e 1943 gant nijerezioù B-25 eus skouadrennoù Niv. 98 ha 180 eus ar Royal Air Force.
   D'an 10 a viz Eost 1940 e voe damzistrujet un nijerez Ju 88A eus al Luftwaffe pa rankas pradañ gant mall en nijva.
   Nijerezioù an United States Air Force aet d'ar strad e Gwipavaz e 1944 : d'ar 7 a viz Eost ur Stinson L 5 marilhet 42-98992, 14th Liaison Squadron ; d'ar 27 a viz Eost ur P-51F.6 C 6 marilhet 42-103451, 10th PRG, 12nd PRS (lazhet e voe al leviour) ; d'ar 5 a viz Gwenholon : ur B-17F-20-VE anvet "Nobody Getzit", marilhet 43-37949 ha kodet H8-?, 486 Bombing Group, 835 Bombing Squadron gant nav nijour en e vourzh ; daou anezhe a voe tapet gant an Alamaned, lazhet e voe ar re all, pevar anezhe zo douaret er Brittany American Cemetery e Montjoie-Saint-Martin e departamant Manche e Bro-C'hall ; er memes deiz : ur B-17G-75-BO (marilhet 43-37875 ha kodet H8-?, 486 Bombing Group, 835 Bombing Squadron) gant nav nijour en e vourzh ; daou anezhe a voe tapet gant an Alamaned, lazhet e voe ar re all, douaret int er Brittany American Cemetery e Montjoie-Saint-Martin.
  
   Enoret eo bet Gwipavaz gant Kroaz ar Brezel 1939-1945.
  
  Monumantoù ha traoù heverk 
  
   Iliz katolik Sant Pêr ha Sant-Paol (1952-1955) gant ur porched savet e 1563.
   Chapel Itron-Varia ar Reun.
  
   Chapel Sant Eozen.
  
   Kalvar kizellet gant Yann Larc'hanteg (1883).
   Maner ar Vizag.
  
  Bez ar C'hommonwealth e bered ar gumun 
  
  Soudard en tirlu e oa. Mervel a reas e miz Even 1940, e-pad an Eil Brezel Bed.
  
  Dezougen 
   Aerborzh Brest-Breizh, bet savet diwar an nijva milourel krouet e 1917 war blateiz Lanruz.
  
  Emdroadur ar boblañs abaoe 1962
  
  Tud 
  Tud marvet eno
  1946 : Yann-Loeiz Rozeg, skrivagner brezhonek.
  
  Ardamezeg ar familhoù
  
  Gevelliñ
  
  Levrlennadur 
  
   Pol Potier de Courcy : Nobiliaire et armorial de Bretagne. Adembannadur Editions des Régionalismes. Cressé. 2011/2014
  
  Liammoù diavaez 
   Lec'hienn ofisiel
    Gwipavaz war lec'hienn Geobreizh
  
  Notennoù
  
  Kumunioù Penn-ar-Bed
  Kumunioù Bro-Leon
  Monumantoù brezhonek d'an dud lazhet er brezel
  Ar Brezoneg er Skol
  Bezioù-brezel ar C'hommonwealth e Penn-ar-Bed
  Nijvaoù al Luftwaffe e Breizh
  Nijerezioù alaman aet d'ar strad e Breizh e-pad an Eil brezel-bed
  Nijerezioù SUA aet d'ar strad e Breizh e-pad an Eil brezel-bed
  Bombezadegoù ar Re Gevredet e Breizh e-pad an Eil brezel-bed