title: Brezel kourserezh
text: Implijet eo bet alies ar brezel kourserezh, e-pad ar brezelioù, gant unan eus an enebourien abalamour da greskiñ e nerzh war vor a-enep un enebour a vestronie ar morioù mui-pe-vui. Ur c'hourser a oa ur vag prevez aotreet gant ur stad da dagañ bigi ar broioù enebour dre lizhiri kourserezh. Graet e vez kourserien eus ar voraerien a rene ar brezel-se.
  
  Istor 
  
  Droukvesket alies gant al Laeron-vor, ar gourserion zo un doare gopridi. Implijout a raent listri bihan, prim hag eskuit peurliesañ evit abourzhañ listri all war vor, kentoc'h dre souezh evit dre nerzh. Pa veze ar voull gante e oant gouest da gemer bigi kalz brasoc'h evit o re (da skouer kemeridigezh ar C'h/Kent gant flutenn Surcouf la Confiance d'an 31 a viz Eost 1800).
  
  E-pad ul lodenn vat eus an XVIIIvet kanved, hag e-doug an Dispac'h gall hag an Impalaeriezh c'hall kentañ, e oa bet implijet ar strategiezh-se gant ar C'hallaoued a-enep ar Saozon. 
  E-pad an daou vrezel bed ivez e paramantas ar morlu alaman listri kenwerzh evit brezeliñ ouzh listri kenwerzh ar gevredidi e lec'hioù ma ne oa ket bras a-walc'h an dañjer evit ma vefe aozet steudadoù-listri gante (Meurvor Indian, Meurvor Habask, su ar Meurvor Atlantel). Avanturio ar Gourserien a vez birvidik alies met ne veze ket ken bras o fouez war red ar brezel.
  
  Preizhoù 
  Pa zistro ur c'hourser d'ar porzh gant ul lestr en doa tapet, Hemañ a veze gwerzhet d'an inkant peurliesañ. Disoc'h ar gwerzh a veze neuze rannet etre ar re o doa kenlabouret evit kemer al lestr enebour en urzh da-heul :
  
  Ar roue a reseve etre 20 ha 40 % (Pourchas a rae all izhir kourserezh).
  Ar mizioù (Paeet e veze ar boued, ar poultr, ar pourvezioù brezel, hag ar pezh a oa da vezañ dreset).
  An intañvezed hag ar c'hloazidi (Kemeret e veze div wezh lodenn o gwaz gant an intañvezed hag un digoll, divizet en a-raok hervez lodenn ar c'horf a oa bet kollet, a veze roet d'ar c'hloazidi ouzhpenn o lodenn).
  Ar paramantour a gemere an hanter eus ar pezh a chome neuze.
  En diwezh, pep den a reseve e lodenn hervez e roll e pare al lestr (un hanter lodenn evit ar voused, 25 lodenn evit ar c'habiten hag ar surjian ha kement zo…)
  
  Kourserien brudet 
   Breudeur Victual 
   Gödeke Michels (penn ar Likedeelers)
   Klaus Störtebeker (penn ar Likedeelers), Wismar, 1360-1401
   Didrik Pining, alaman, 1428-1491
   Paúel Benecke, Gdańsk,  kantved
   Kemal Reis, turk, 1451-1511
   Timoji, indezat, ?-1513
   Oruç Reis (Barbarossa), turk, 1474-1518
   Barbarossa Hayreddin Pasha, turk, 1478-1546
   Turgut Reis (Dragut), turk, 1485-1565
   Murat Reis henañ, turk, 1506-1609
   Sir Francis Drake, saoz, 1540-1596
   Kabiten Kristol Newport, saoz, 1561-1617
   Sir George Somers, saoz (1554-1610)
   Piet Hein, izelvroat, 1577-1629
   Alonso de Contreras 1582-1641, kourser spagnat a-enep an Turked dindan banniel Urzh Malta da gentañ e renas listri spagnat diwezhatoc’h.
   Sir Henry Morgan, kembread, 1635-1688
   Jean Bart, gall, 1651-1702
   Aleksandr Dalzeel, Skos, 1662-1715 
   William Dampier, saoz, 1652-1715
   Amaro Pargo, 1678-1747
   James Erisey, saoz, diwezh ar  kantved
   Kanhoji Angre, Maratat ?–1729
   René Duguay-Trouin. breizhad, 1673-1736
   George Colby, British,  kantved
   Alexander Godfrey, colonial Stadoù-Unanet, 1768-1803
   Jonatan Haraden, colonial Stadoù-Unanet, 1744-1803
   David Hawley, colonial Stadoù-Unanet, 1741-1807
   Roparzh Surcouf, breizhad, 1773–1827
   Hippolit Bouchard, Arc’hantina, 1783-1843
   Efraim Sturdivant, Stadoù-Unanet, 1782-1868
   Bully Hayes, Stadoù-Unanet, 1829-1877USBDVD
  
  Levrlennadur
  A. Bryant Nichols Jr., Captain Christopher Newport: Admiral of Virginia, Sea Venture, 2007
  Pirates et corsaires, Patrick Poivre d'Arvor & Olivier Poivre d'Arvor, 2005 Place Des Victoires Eds, ISBN 2844590756
  Les Corsaires des Terres Australes, Jacques Nougier, Editions de la Dyle, 1999, 394 p. ISBN 90-76526-08-7.
   Pirate de Légines (Océan Indien austral), Jacques Nougier, Edit. l'Harmattan, 2003, 201 p. ISBN 2-7475-4459-1
  
  Liammoù diavaez 
    Ar Gourserien : al lizhir kouserezh
    Ar Gourserien hag a l LAzron-vor er Mor kreizdouar en XVIIIvet
    Granville, kêr Kourserien
    Roll kourserien
    Buhezskridoù
    Forom db ar Gourserien ha Moraerien ar morlu roueel
    Ar Gourserien
    Les Corsaires normands (1898) par Georges Dubosc (1854-1927)
    Louis Michel Aury international
    Louis Michel Aury 
  Oak Island Coffee House Un teñzor laeron-vor war Oak Island?
  The Library of Economics & Liberty: PRIVATEERING - Encyclopaedia 1899.
   Ar gourserien er brezel diabarzh amerikan
   Corsari del Mediterraneo - Ar gourserien er Mor kreizdouar etre 1100 ha 1699.
  The Canadian Privateering Home Page
   Kourserien amerikan e Brezel 1812 Investigates the myths and facts behind a sea battle which some sources contend changed the course of the War of 1812 and the future of America.  Includes an extensive examination of the legal and tactical aspects of privateering.
  
   Al Laeron-vor, mojenn ha gwirvoud
  
  Brezel Kourserezh
  Brezelioù war vor