title: Plougerne
text: Plougerne (distaget ) zo ur gumun eus Bro-Leon e kanton Lesneven, e departamant Penn-ar-Bed, e gwalarn Breizh.
  
  Douaroniezh
  War lez dehoù an Aber-Ac'h emañ Plougerne.
  Porzh Perroz
  Menez Perroz
  Lilia
  
  Anv
  
  Stummoù skrivet 
  Erwan Vallerie ː Ploe Kerneu, c 1330; Ploueguerneau, 1388; Guikerne, 1498; Ploekerneau, 1516; Plou-Kerneaw, 1636; Guiquerno, 1715
  
  Gerdarzh 
  Dont a ra an anv Plougerne eus an henvrezhoneg ploe (parrez) ha kernev (Kerne-Veur).
  
  Plouiz-Kerne a reer eus tud Plougerne, pe Plougerneviz pe Plougerneiz.
  
  Ardamezioù 
  En aour e dreustell en gul, e sourin geotet karget gant teir bezantenn en argant balirant, e gab en erminoù
  
  Istor
  
  Dispac'h Gall
   Tud eus ar gumun a gemeras perzh en Emgann Kergidu d'ar 24 a viz Meurzh 1793 e-kichen Plougouloum; un dell-gastiz a 11 000 lur a voe paeet gant ar gumun edan 24 euriad.
  
  Eil Brezel-bed:
   d'an 18 a viz Even 1940 e rankas un nijerez Ju 88 A-1 eus an aerlu alaman (Luftwaffe) gant pevar milour en he bourzh douarañ buan ha rekis e "Leur Lann ar Floc'h" er gumun goude bout bet bombezet bigi e Brest ha bout bet tizhet gant tennoù gall; tapet e voe an nijourion da brizonidi gant ar C'hallaoued ha dieubet gant o c'henvroidi un nebeud deizioù war-lerc'h; daou waz eus ar gumun a voe tamallet dezhe bout gwallgaset he faread; d'ar 27 a viz Even e voe barnet ha kondaonet Jean-Marie Keranvel d'ar marv gant lez-varn al lu alaman e Brest, ha fuzuilhet e voe d'an 28; egile, Jean Balson, a voe kondaonet da eizh vloaz labour-ret, ha kaset e voe d'ur c'hamp-bac'h en Alamagn, distreiñ a reas d'ar 15 a viz Mae 1945;
   nijerezioù eus ar ar Royal Air Force (aerlu ar Rouantelezh-Unanet) aet d'ar strad: d'ar 27 a viz Meurzh 1941 e kouezhas un nijerez Blenheim IV marilhet V5865 ha kodet PZ-P eus 53th Squadron en donvor da Enez-Werc'h e Plougerne; lazhet e voe he zri nijour, ne voe ket kavet o c'horfoù; d'an 18 a viz Kerzu 1941 e kouezhas div nijerez Stirling I, unan, marilhet N3665 ha kodet LS-S eus ar 15th Squadron, er mor nepell eus Plougerne, lazhet e voe he eizh nijour, ne voe kavet korf ebet, hag an eil hini, marilhet W7436 ha kodet MG-D eus ar 7th Squadron e Plougerne; daou nijour a voe lazhet, douaret int e bered ar gumun, ar pemp nijour all a voe tapet gant an Alamaned; d'an 2 a viz C'hwevrer 1942 e kouezhas un nijerez Beaufort marilhet AW253 ha kodet AW-A eus ar 86th Squadron eus ar Royal Air Force (aerlu ar Rouantelezh-Unanet) nepell eus Plougerne; mervel a reas he fevar nijour, tri anezhe a zo douaret int e Bered Kerfaotraz e Brest, an hini all e Sibirill.
  
  Brezhoneg
  
  Ar Brezoneg er Skol 
   1934-1936: ar c'huzul-kêr a savas a-du gant ar mennad skignet gant al luskad Ar Brezoneg er Skol (ABES) evit kelennadurezh ar brezhoneg er skol.
  
  Ya d'ar brezhoneg 
   D'ar 17 a viz Kerzu 2010 e oa bet votet ar garta Ya d'ar brezhoneg gant kuzul-kêr ar gumun.
   D'ar 5 a viz Mae 2015 e oa bet roet d'ar gumun al label Ya d'ar brezhoneg live 2.
  
  Deskadurezh 
   Klasoù divyezhek zo eno abaoe 1996. 
   Ur skol Diwan zo, abaoe Gwengolo 2018.
   E distro-skol 2022 e oa 131 skoliad enskrivet er skol Diwan hag er c'hlasoù divyezhek publik (22,7 % eus skolidi ar gumun evit a sell ouzh ar c'hentañ derez)
   Ar vagouri-kêr he deus sinet Live 2 karta Divskouarn.
  
  Lec'hanvadurezh 
  Traezhegi:
   An Aod Wenn, 
   ar Vougo, 
   ar C'horejou 
   Sant-Kava, e kornad Lilia.
   Kervenni
  
  Monumantoù ha traoù heverk 
  
  Tour-tan Enez-Werc'h
  Iliz kozh Tremenac'h
  Pont Krac'h
  Peulvan Lilia
  
  Bezioù ar C'hommonwealth e bered ar gumun 
  
  Re an Tirlu, troadeion o-daou, a varvas e miz Here 1918, e-pad ar Brezel-bed Kentañ. Re an Aerlu a varvas e-pad an Eil Brezel Bed:
   daou anezhe d'an 18 a viz Kerzu 1941 pa gouezhas o c'harr-nij (Stirling I marilhet W7436 ha kodet MG-D) e Plougerne;
   unan anezhe d'ar 7 a viz Ebrel 1943 pa gouezhas e garr-nij (Catalina Ib marilhet FP 138) er mor, nepell diouzh an aod e Normandi;
   unan anezhe d'an 16 a viz Ebrel 1943 pa gouezhas e garr-nij (Spitfire VI marilhet BS245 ha kodet YQ-C) e bourc'h Plougerne;
   pemp anezhe d'ar 5 a viz Gouere 1943 pa gouezhas o c'harr-nij (Whitley marilhet BD 359 ha kodet JL-X) er mor e Plougerne.
  
  Emdroadur ar boblañs abaoe 1962
  
  Melestradurezh 
  Roll ar vaered
  
  Tud
  
  Tud ganet eno
   1577 : Mikael an Noblez.
   1848 : Alan an Habask, beleg ha skrivagner brezhonek.
   1849 : Yann-Vari Nikolaz, beleg ha skrivagner brezhonek.
   1906 : Yves Floc'h, livour.
   1937 : René Abjean, sonaozour ha rener lazoù-kanañ.
   1951 : Goulc'han Kervella, komedian, saver pezhioù ha levrioù. 
   1956 : Jean-Luc Roudaut, kaner.
  
  Ardamezeg ar familhoù
  
  Kêrioù gevellet
  
  Mojenn Tolente 
  Kontañ a reer e oa ur gêr anvet Tolente gwechall hag a vije bet beuzet gant ar mor. Gant meur a istorour eo bet lec'hiet ar gêr-se dirak aod Plougerne. N'eo, evit poent, nemet martezeadennoù chomet difrouezh Met hervez ur vartezeadenn all e vije bet ar gêr-se e-kichen Pont de la Talence, e Abbeville, tost da c'henoù ar stêr Somme.
  
  Liammoù diavaez 
  
   Plougerne war lec'hienn Geobreizh
   P.N.E (Plouguerneau Nature Environnement) (Ekologiezh e Plougerne) 
   Strollad ar Vro Bagan (C'hoariva e brezhoneg)
   Ti an Douristed
   Plouguerneau d'hier et d'aujourd'hui
  
  Levrlennadur
  
  Daveoù ha notennoù
  
  Kumunioù Penn-ar-Bed
  Kumunioù Bro-Leon
  Emgann Kergidu
  Plougerne
  Ar Brezoneg er Skol
  Bezioù-brezel ar C'hommonwealth e Penn-ar-Bed
  Nijerezioù alaman aet d'ar strad e Breizh e-pad an Eil brezel-bed
  Nijerezioù ar C'hommonwealth aet d'ar strad e Breizh e-pad an Eil brezel-bed