title: François Villon
text: François Villon (a oa e anv gwir François de Montcorbier pe François des Loges, moarvat, 1431 - war-dro 1463) a oa ur barzh gallek hag a veve er .
  
  Ganet e voe e 1431 ha n'eur ket sur eus bloavezh e varv. La balade des pendus eo e oberenn anavezetañ, skrivet gantañ pa oa bac'het hag o c'hortoz bezañ krouget. Ne ouzer ket kalz a dra diwar-benn e vuhez. Lavaret a reer e oa ul lampon hag a voe toullbac'het meur a wech.
  
  Buhez 
  Ganet e voe e 1431, moarvat, e Pariz. Dre m'en doa kollet e dad, e voe fiziet gant e vamm baour en ur beleg anvet Guillaume de Villon, chapalan en iliz Saint-Benoît-le-Bétourné, e Pariz. Gant hennezh e voe kaset ar paotr d'ober studioù da vezañ kloareg. Tapout a reas ur vestroniezh e kevrenn an arzoù e skol-veur Pariz. Tamallet e voe dezhañ bezañ lazhet ur beleg en un tabut, e 1455. Kuitaat a reas Pariz neuze ha bevañ dindan guzh e-pad ur pennad. Er bloaz war-lerc'h e voe pardonet dezhañ, pa oa bet erbedet evitañ gant Guillaume de Villon. Diouzhtu war-lerc'h avat e voe tamallet dezhañ bezañ kemeret perzh en ul laeroñsi e Skolaj Navarra e Pariz. Mont a reas da guzh adarre ha bevañ etre 1456 ha 1461 e traoñienn al Liger. 
  
  E 1461 e voe toullbac'het c'hoazh, met lezet e voe da vont un nebeud mizioù diwezhatoc'h. Distroet da Bariz e skrivas Le Testament, met harzet e voe ur wech ouzhpenn e 1462. Jahinet e voe ha kondaonet d'ar marv. Da neuze eo e voe skrivet La balade des pendus gantañ. Hogen torret e voe ar varnadenn gentañ e miz Genver 1463, distaolet e voe ar c'hastiz ha cheñchet e dek bloavezh forbannerezh diouzh Pariz. Kuitaat a reas Pariz e miz Genver 1463, moarvat. Ha goude ne gaver mui roud ebet eus Villon.
  
  Oberenn 
  N’eo ket kement-se stumm ar varzhoniezh a voe cheñchet gant Villon, met an danvez anezhi. Dilezel a reas ar garantez c’hwek ha seven ha kanañ meuleudi d’ar gorked, d’an druanted ha d’ar bailhardiezh. Met abalamour d’ar vuhez a renas, e kaver ivez tristidigezh ha keuz en e werzennoù.
  
  Skridoù 
  
   Ballade des contre vérités (1455 ?–1456 ?, Pariz)
   Le Lais (1457, Pariz)
   Épître à Marie d'Orléans (deroù 1458, Bleaz)
   Double ballade (deroù 1458, Bleaz)
   Ballade des contradictions (deroù 1458, Bleaz)
   Ballade franco-latine (deroù 1458, Bleaz)
   Ballade des proverbes (Here-Du 1458, Vendôme ?)
   Ballade des menus propos (Here-Du 1458, Vendôme ?)
   Épître à ses amis (hañv 1461, Meung-sur-Loire)
   Débat du cuer et du corps de Villon (hañv 1461, Meung-sur-Loire)
   Ballade contre les ennemis de la France (dibenn 1461, Meung-sur-Loire)
   Requeste au prince (dibenn 1461, Meung-sur-Loire)
   Le Testament (1461), ennañ Ballade des dames du temps jadis (1458-9)
   Ballade des seigneurs du temps jadis
   Ballade en vieux langage françois
   Les regrets de la belle Heaulmière
   Ballade de la Belle Heaulmière aux filles de joie
   Double ballade sur le mesme propos
   Ballade pour prier Nostre Dame
   Ballade à s'amie
   Lay ou rondeau
   Ballade pour Jean Cotart
   Ballade pour Robert d'Estouteville
   Ballade des langues ennuieuses
   Les Contredits de Franc Gontier
   Ballade des femmes de Paris
   Ballade de la Grosse Margot
   Belle leçon aux enfants perdus
   Ballade de bonne doctrine
   Rondeau ou bergeronnette
   Épitaphe
   Rondeau
   Ballade de conclusion
   Ballade de bon conseil (1462, Pariz)
   Ballade de Fortune (1462, Pariz)
   Le jargon et jobellin dudit Villon (titl roet gant Levet, 1489, Pariz)
   Cinq autres ballades jargonnesques (dornskrid Stockholm, goude 1477)
   Ballade des pendus (dibenn 1462, Pariz)
   Quatrain (dibenn 1462, Pariz)
   Louanges à la cour (Genver 1463, Pariz)
   Question au clerc du guichet (Genver 1463, Pariz)
  
  Troidigezh e brezhoneg 
   Gwerz ar re grouget, troidigezh gant Yann Blerger, Al Liamm niv. 16, 1949
  
  Ganedigezhioù 1431
  Skrivagnerien c'hallek
  Lennegezh ar Grennamzer