title: Gwerc'h-Breizh
text: Gwerc'h-Breizh ( La Gèrch e gallaoueg, La Guerche-de-Bretagne an anv gallek ofisiel) zo ur gumun e Breizh, e departamant Il-ha-Gwilen. Pennlec'h Kanton Gwerc'h-Breizh eo.
  
  Douaroniezh
  
  Anv 
  Testeniekaet eo anv al lec'h dinan ar furmoù Wirchia en , Guircha ha Guirchia e 1096 , capella Guirchiœ e 1152, ecclesia Guerchiœ e 1206.
  
  Dont a ra Guerche eus werk pe werk(i)a e germaneg (« savadur difenn »). Ur c'hreñvlec'h e oa, e prenn peurliesañ, savet war ur duchenn naturel pe graet gant an dud. E Gwerc'h-Breizh, ne chom roud ebet anezhañ, nemet aspadennoù eus an duchenn c'hladdalc'hel e vefe, ur savenn zouar vras plaenaet hogos penn-a-benn hiziv, ma oa savet kestell Gwerc'h-Breizh an eil goude egile.
  
  Ar pep brasañ eus an anvioù-lec'h e Guerche a zeu eus an  hag an . Hervez an istorour Noël-Yves Tonnerre, Gwerc'h-Breizh ne oa ket ur c'hreñvlec'h savet a-enep ar C'hallaoued pe an Anjevined, met da dalañ ouzh preizhadennoù an Normaned. Hervez tud all e oa savet gant ar Franked, en , ur rouedad ec'hon a greñvlec'hioù war harzoù o rouantelezh d'en em zifenn a-enep ar Vretoned.
  
  E-pad an Dispac'h Gall, ar gumun a oa adanvet Montagne-de-la-Guerche.  
  
  Dre fazi neuze e oa bet soñjet e teu La Guerche eus ar Werc'hez Vari, pa zeu eus ar ger frankek werk(a), a-c'houde aloubadegoù ar Franked en .
  
  Ardamezioù 
  "En gul e zri leonparzh en argant an eil dreist egile"
  
  Brezhoneg 
   E distro-skol 2022 e oa enskrivet 36 skoliad er c'hlasoù divyezhek (5,6 % eus skolidi ar gumuniezh evit a sell ouzh ar c'hentañ derez).
  
  Istor
  
  Dispac'h Gall 
   Gant al lezenn eus an 26 a viz C'hwevrer 1790 e voe lakaet Gwerc'h-Breizh da benn ur bann.
  
  
  
  Brezel-bed kentañ 
   134 gwaz a gollas o buhez abalamour d'ar brezel hervez monumant ar re varv, da lavaret eo 4,31% ag ar boblañs hervez an niveradeg bet graet e 1911; unan anezhe a varvas e Virton e Belgia d’an 22 a viz Eost 1914, er 124 Rejimant Troadegiezh e oa.
  
  Eil Brezel-bed 
   Seitek den ag ar gumun a varvas abalamour d'ar brezel.
  
  Trevadennoù 
   Brezel Aljeria: mervel a reas ur c'horporal.
  
  Darvoudoù-sport a bep seurt 
   10 a viz Gouere 1951 : loc'hañ a ra 7 tennad-hent Tro Bro-C'hall 1951 eus Gwerc'h-Breizh war-du Añje (Maine-et-Loire) (a-benn d'an eur).
  
  Monumantoù ha traoù heverk 
  
   Tiez o bannoù koad.
  
   Koad Gwerc'h.
  
   Penniliz katolik Intron Varia.
   Monumant ar re varv.
  
  Emdroadur ar boblañs
  
  Melestradurezh
  
  Tud 
  Jelvestr Gwerc'h
  Robert d'Arbrissel
  
  Ardamezeg ar familhoù
  
  Notennoù ha daveoù 
  
  Kumunioù Il-ha-Gwilen
  Pennlec'hioù bannoù Breizh