title: An Tri Enorus hag ar Pemp Impalaer
text: Hervez an hengoun e vez graet an Tri Enorus hag ar pemp Impalaer () eus renerien vojennel Sina e-pad ur marevezh zo padet mui pe vui etre -2850 ha -2205, betek deroù tierniezh Xia.
  
  An Tri Enorus 
  
  An Tri Enorus, anavezet ivez dindan an anv a Tri Aotrou, a reer eus hanterzoueed pe rouaned doueel a implije o galloudoù dreisnatur evit gwellaat stad bevañ o fobl. 
  Abalamour d’o vertuzioù uhel o deus bevet pell-tre ha renet o bro en un doare peoc’hus a-hed ur marevezh hir.
  
  Lies eo doare an Tri Enorus e testennoù istorel disheñvel Sina. Hervez Marilhoù an Istorour Meur savet gant Sima Qian e oa anezho :
   Roue an Neñv (天皇), bet o ren e-pad 18 000 bloaz
   Roue an Douar (地皇), bet o ren a-hed 11 000 bloaz
   Roue an Dud (泰皇 or 人皇), bet o ren a-hed 45 600 bloaz
  
  Yundou shu (運斗樞) ha Yuanming bao (元命苞) a ziskuilh o anvioù:
   Fuxi (伏羲)
   Nüwa (女媧)
   Shennong (神農)
  Fuxi ha Nüwa zo priedoù doueel a greder bezañ bet en orin an denelezh goude taolioù dour-beuz spontus ha Shennong eo an doue bet ijinet gantañ al labour-douar ha bet ivez ar c’hentañ en eus bet implijet louzaouennoù evit pareañ an dud.
  
  Er Shangshu dazhuan (尚書大傳) hag er Baihu tongyi (白虎通義) eo kemmet o anvioù evel-henn : erlechiet eo Nüwa gant Suiren (燧人), anezhañ ijinour an tan. En Diwang shiji (帝王世&#32000) e teu Nüwa da vezañ an Impalaer Melen (黄帝), a lakaer da vezañ hendad an holl Sinaiz.
  
  Ar Pemp Impalaer 
  
  Rouaned vojennel fur ha peurreizh o buhezegezh a oa eus ar Pemp Impalaer. Hervez Marilhoù an Istorour Meur e oa anezho:
   An Impalaer Melen (黄帝)
   Zhuanxu (顓頊)
   Ku (嚳)
   Yao (堯)
   Shun (舜)
  
  Anavezet eo Yao ha Shun evel an Daou Impalaer ivez hag, a-gevret gant Yu (禹), bet diazezet gantañ tierniezh Xia, int bet lakaet da skouer diwezhatoc’h en Istor Sina gant ar goñfuzourien evit o doare da ren hag o buhezegezh direbech. Er Shangshu xu (尚書序) hag en Diwang shiji e lakaer ivez Shaohao (少昊) e-lec’h an Impalaer Melen.
  
  E Kan Chu, e vez hevelebekaet ar Pemp Impalaer gant Doueed ar pemp roud (楚辭) :
   Shaohao (reter)
   Zhuanxu (norzh)
   Impalaer Melen (kreiz)
   Shennong (kornôg)
   Fuxi (su)
  
  E Levr al Lidoù (禮記) e vez lakaet par-ouzh-par ar Pemp Impalaer gant ar Pemp Lignez (五氏), anezho :
   Youchao-shi (有巢氏)
   Suiren-shi (燧人氏)
   Fuxi (伏羲氏)
   Nüwa (女媧氏)
   Shennong (神農氏)
  
  Qin Shi Huang (秦始皇) eo bet kentañ Impalaer istorel Sina. Gantañ e voe goveliet un termen nevez evit impalaer (huangdi 皇帝) en ur veskañ an titloù "an enorus" (huang 皇) gant "Roue-fur" (di 帝).
  
  Istor Sina
  Mitologiezh Sina