title: Hendrick Avercamp
text: Hendrick Avercamp, (1585 en Amsterdam – 15 a viz Mae1634 e Kampen) a oa ul livour izelvroat.
  
  E vuhez
  Ganet e voe Hendrick Avercamp e Amsterdam, nepell diouzh Nieuwe Kerk, ha badezet e voe d'ar 27 a viz Genver 1585 en Oude Kerk. E dad, Barent Hendricksz Avercamp (tro 1557 - 1603) a oa dimezet (e 1583) gant Beatrix Pietersdr Vekemans (1560/62 - 1634), ha hi merc'h rener ar skol ma kelenne-eñ enni. Er bloaz goude e voe enrollet evel apotiker a Friz, hag en em staliañ a reas en Oude Straat e Kampen e 1586. Breur Hendrick Avercamp, Lambert e anv, a gemeras plas e dad evel apotiker, hag ur breur all a studias ar medisinerezh.
  
  Avercamp a voe kaset da Amsterdam e ti ar poltredour ha livour danat Pieter Isaacks (1569 - 1625). Er gwerzh (1607) aozet a-raok ma tistrofe Pieter Isaacks da Zanmark ez eus anv eus Avercamp e-touez ar brenerien, hag anvet eo « mud Pieter Isaacks ». Graet e voe ivez « Hendrick Avercamp ar mud », (diell eus 1622) ha « de Stomme van Kampen » (« mud Kampen ») anezhañ. E 1633 e kemmennas e vamm e oa he mab « mut ha paour », ha neuze e tivizas e vefe roet dezhañ 100 kurunenn ar bloaz diwar arc'hant e familh.
  
  Oberennoù koshañ Avercamp a zo deiziet e 1601. E-pad e stummadur e voe levezonet gant an taolennoù gweledva a veze graet gant livourien Flandrez staliet en Amsterdam, evel Gillis van Coninxloo (1544 - 1607) ha David Vinckboons (1576 – 1633). Hervez tud zo, Vinckboons a vije bet kelenner da Avercamp. Rak heñvel eo tresadennoù kentañ Avercamp ouzh re an hengoun-se, hag ivez ouzh re Hans Bol (1534 - 1593. Liammet eo ivez e oberennoù ouzh re e vignon a Gampen, Gerrit van der Horst (1581/2 - 1629).
  
  Kazi sur e tistroas Avercamp da Gampen e 1613. Istorourien' zo a soñj dezho en dije beajet betek ar Mor Kreizdouarel goude-se, met ne seblant ket gwir. Brudet-tre e voe Avercamp e-keit ma oa bev. E oberennoù a werzhe, dreist-holl a re leun a livioù graet gant ur meskaj gouach ha dourlivadur, diwar un teknik bet implijet gant Pieter Brueghel gozh. An dud a c'halle pegañ ar skeudennoù-se en albomoù. Hendrick Avercamp a varvas e Kampen ha douaret e voe e Sint Nicolaaskerk.
  
  An oberenn
  Avercamp a zo unan eus mistri skol izelvroat ar  kantved, ha barrek e oa a-fet livañ gweledvaoù er goañv, tro-dro da Gampen ha da ribl ar stêr Ijsel. Buhezek ha livet da vat eo taolennoù Avercamp, peurliesañ int bihan a-walc'h ha ledan-tre, hag e tiskouezont ur bern tud treset en un doare resis, hag a vez oc'h en em ziduiñ pe gant o labour pemdez. Gwelet e vez Avercamp evel un den a selle pizh ouzh an traoù, memes ma soñjer e tegasas kalz kemmoù etre ar pezh a wele hag ar pezh a live.
  
  En e oberennoù kentañ e verzer e oa dedennet gant arz Pieter Brueghel gozh, hag a grouas taolennoù leun a vunudoù. Kazi sur e welas Avercamp an daolenn Gweldva goañv gant ruzikerien ha trap laboused e Amsterdam. E-touez ar bourmenerien stank livet gant Avercamp e kaver alies elfennoù ar vuhez pemdez : paotred o kac'hat, maouezed kouezhet war ar skorn, koubladoù o vriata. Elfennoù arouezius eus doare Pieter Brueghel gozh a gaver ivez e oberennoù Avercamp : diarselloù a-dreuz-kaer, gwez bras ha brankoù da ginklañ an daolenn, lec'hioù lusket azalek an diaraog, livioù strewet en taolennoù a-bezh.
  
  A-fet livañ tiez-feurm ha grañjoù e voe levezonet Avercamp gant un heuliad engravadurioù savet gant Hieronymus Cock (1507-1570) hag embannet en Antwerpen e 1559 hag e 1561 diwar dresadennoù « Mestr ar gweledvaoù bihan », adembannet gant Theodor Galle e Antwerpen e 1601 ha gant Claes Jansz Visscher (tro 1550 - 1681) en Amsterdam e 1612. Marteze e welas ivez tresadennoù Visscher bet embannet e 1608 gant Willem Jansz. Blaeu (1571 - 1638) hag e 1610 gant Pieter van den Keere e Amsterdam.
  
  Bagoù stanket er skorn, meilhoù, tiez-feurm ha grañjoù, breserezhioù, kestell (Avercamp eo al livour kentañ a implijas an tres flandrezat en e oberennoù), tiez hag ilizoù eo an elfennoù a gaver an aliesañ en oberennoù Avercamp. Ul lodenn eus oberennoù Avercamp a zo livet war banelloù ront ha marteze e voe an arzour kentañ a implijas an doare-se (a-raok 1610), hag a zeuas da vezañ brudet e Flandrez er  kantved.
  
  Diwar 1609 e kemmas doare Avercamp : izeloc'h e voe an dremmweloù, nebeutoc'h a wez hag a diez a livas, hag e-plas e labouras war an doare da livañ gouloù ar goañv (roz hag alaouret) silet dre al latar. Gwelet eo Avercamp evel unan eus livourien bouezusañ luskad izelvroat al livañ gweledvaoù.
  
  Avercamp a dresad kalz tresadennoù (tud ha gweledvaoù) hag alies ec'h implijas anezho da studiadennoù. Pa varvas al livour Jan van de Cappelle (1619-1679) e oa perc'henn war 900 tresadenn graet gant Avercamp.
  
  Barent Avercamp (Kampen 1612-1672 pe 1679), hag a oa niz ha deskard Hendrick Avercamp a reas taolennoù damheñvel, met ne oa ket ken barrek. Da-heul Avercamp e kaver an arzourien Arent Arentsz lesanvet Cabel (1585/86 - 1635), Dirck Hardenstein II (1620 - goude 1674), Adam van Breen (tro 1585 - 1642/48), Esaias van de Velde (tro 1590 - 1630), Aert van der Neer (1603/4 - 1677) ha Christoffel van Berghe.
  
  Mirdioù ha dastumadoù
  Alamagn
  Staatliche Museen, Berlin
  Wallraf-Richartz museum, Köln : Gweledva er goañv, 1605-10, 
  Staatlich Museen, Schwerin : Gweledva erc'hekaet, WebMuseum 
  Aostria
  Kunsthistorisches museum, Vienna, Aostria : Gweledva er goañv, WebMuseum 
  Stadoù-Unanet
  Saint Louis art museum, Missouri, Ruzikal e-kichen ur gêr, e-tro 1610-1620  
  National Gallery of Art, Washington DC : Arvest war ar skorn, e-tro 1625 ) 
  Toledo Museum of Art, Toledo (Ohio), Ohio : Arvest goañv war ur ganol, Webmuseum 
  Frañs
  Ul lodenn eus e dresadennoù, en o zouez hini goshañ Avercamp a zo anavezet (deiziet d'an 28 a viz Genver 1613), a gaver e dastumad Frits Lugt e ensavadur nederlandat Pariz. 
  Breizh-Veur
  National Gallery, Londrez : Arvest war ar skorn e-kichen ur gêr, e-tro 1615  et Arvest goañv gant ruzikerien e-kichen ur c'hastell, 1608-9 
  National Gallery of Scotland, Dinedin : Gweledva goañv gant tud 
  Hungaria
  Mirdi an Arzoù-kaer, Budapest : Gweledva erc'hekaet gant ruzikerien, WebMuseum 
  Iwerzhon
  National Gallery of Ireland, Dulenn : Arvest war ar skorn, goude 1620
  Italia
  Pinacoteca Ambrosiana, Milano : Gweledva er goañv, 
  Norvegia
  Billedgalleri, Bergen, Norvegia : Gweledva er goañv, 1608 
  Izelvroioù
  Rijksmuseum, Amsterdam : Gweledva er goañv, e-tro 1608 ; WebMuseum (gant munudoù)  hag Arvest goañv,tro 1630-34, WebMuseum )
  Teylers Museum, Haarlem : Arvest war ar skorn (dourlivadur), Webmuseum  
  Mauritshuis, Den Haag : Ar Goañv, e-tro 1610, WebMuseum 
  Mirdi Kröller-Müller, Otterlo : Arvest war ar skorn', WebMuseum 
  Mirdi Boymans-van Beuningen, Rotterdam : Arvest war ar skorn, e-tro 1620 commons:Image:Hendrik Avercamp 003.jpg 
  Rusia
  Mirdi Pouchkine, Moskov : Ruzikerien, e-tro 1615 commons:Image:Hendrik Avercamp 001.jpg
  Suis
  Musée d'art et d'histoire, Genève : Arvest goañv e Yselmuiden, e-tro 1613, WebMuseum 
  Lausanne.
  
   Notennoù 
  
  Levrlennadur
   Clara Welcker, Hendrick Avercamp (1585-1634), bijgenaamd « De Stomme van Campen » en Barent Avercamp (1612-1679), « Schilders tot Campen », embannadurioù Zwolle, 1933; adwelet gant D. J. Henbroek-van der Poel, Doornspijk, 1979
   Robert Genaille, La peinture hollandaise, Embannadurioù Pierre Tisné, Paris, 1956 La vie en Hollande au XVIIè siècle,digoradur gant Paul Zumthor, Musée des arts décoratifs, Paris, 1967
   Peter C. Sutton, Masters of 17th-Century Dutch Landscape Painting'', testennoù gant Peter C. Sutton, Simon Schama hag Alain Chong, Rijsksmuseum, Amsterdam - Museum of Fine Arts, Boston - Philadelphia Museum of Art, 1987, 564 p (diwar-benn Avercamp, p. 26-27, 254-261 ha 320-321).
  
  Liammoù diavaez
   Avercamp  war lec'hienn WebMuseum
   Avercamp war lec'hienn Web Gallery of art
   Oberennoù Avercamp er Rijksmuseum d'Amsterdam
   Hendrick Avercamp en Artcyclopedia
  
  Livourien izelvroat
  Ganedigezhioù 1585
  Marvioù 1634
  Livourien izelvroat ar XVIIvet kantved