title: Ernst Röhm
text: Ernst Röhm (28 a viz Du 1887 e München - lazhet d'an 2 a viz Gouere 1934 e toull-bac'h Stadelheim (München)), a oa un ofiser alaman, ha krouer Sturmabteilung (SA).
  
  Röhm ha Hitler 
  Ernst Röhm a voe ofiser en arme e-pad ar Brezel-bed kentañ. Biskoazh ne asantas he dije kollet e vro ar brezel. E 1919 e voe degemeret e-touez pennoù-bras Reichswehr e Bavaria. Eno e kejas gant Adolf Hitler. Hemañ a laboure evit servijoù kuzh an arme, hag e garg a oa evezhiañ DAP (Deutsche Arbeiterpartei, Strollad Labourerien Alamagn), ur strollad politikel a oa o paouez bezañ bet savet gant Anton Drexler. An daou anezho a yeas er strollad-se a-benn ar fin.
  
  SA 
  E 1921 e voe skarzhet Anton Drexler gant Adolf Hitler, hag hemañ en em gavas e penn ar strollad. Gant Hitler e voe aozet ar strollad en-dro gant ar pal kaout muioc'h a izili. Adprenañ a reas ivez ur gelaouenn sizhuniek anvet Völkischer Beobachter. Asambles gant Röhm e savjont SA (ar rochedoù gell), gant ar pal kaout ur servij-urzh evit o strollad.
  
  E miz Du 1923 e klaskas Hitler diskar gouarnamant Bavaria. Gouzout a rae a-walc’h e oa aet skuizh an Alamaned gant aloubidigezh ar Ruhr gant arme Bro-C'hall ha hini Belgia. Anvet eo an taol-se “putsch an davarn”, met ne zeuas ket a-benn Hitler, neuze e voe kaset d’an toull-bac’h e-pad 13 miz. Röhm az eas da repuiñ da Volivia.
  
  Galvet e voe en-dro gant Hitler goude berzh ar strollad nazi e dilennadegoù miz Gwengolo 1930, hag adkemer a reas SA e karg. A-benn 1932 e oa war-dro 400 000 den e SA, met gwelet fall e oant gant an dud abalamour d’o doareoù feuls, ar pezh a lakaas disoc’hoù NSDAP en dilennadegoù da ziskenn.
  
  Fellout a rae da Ernst Röhm kas pelloc’h an dispac’h en ur lakaat e grabanoù war Reichswehr, hag en ur lakaat SA da vezañ aozadur armet tu kleiz NSDAP. Kement-se a zisplijas da Hermann Göring (prezidant ar Reichstag) ha da Heinrich Himmler (penn SS), neuze e kendrec’hjont Hitler e oa Röhm o kavailhañ a-enep dezhañ. Adalek 1932 e oa savet reuz etre Röhnm ha Hitler, pa oa tostaet hemañ eus pennoù bed an ekonomiezh hag eus ar strolladoù kilstourmer, gant ar pal tapout prezidantelezh ar vro.
  
  Pennad kar 
   Nozvezh an Hirgontilli
  
  Notennoù 
  
  Tud an IIIe Reich
  Nazied
  Ganedigezhioù 1887
  Marvioù 1934
  Sturmabteilung