title: Purmerend
text: Purmerend (distagañ :) a zo ur gumun hag ur gêr e proviñs Noord-Holland en Izelvroioù. 24,56 km2 eo gorread Purmerend (douar : 23,74 km2, dour : 0,82 km2). D'an 31 a viz Mae 2009 e oa 78 846 annezad enni. Tro-dro da bPurmerend ez eus polderioù evel hini Purmer, Beemster ha hini Wormer. Dont a reas Purmerend da vezañ kreiz kenwerzh ar rannvro, daout ma keskas goustad he foblañs. Er bloavezhioù 1960 e krogas ar boblañs da greskiñ, eus 10 000 den betek ouzhpenn 70 000. Kreskiñ a reas ivez an niver a diez, da lojañ tud a labour en Amsterdam. Kenderc'hel a ra ar c'hresk hiziv an deiz. An distrigoù da-heul a ya d'ober kumun Purmerend : Centrum ('het stadje'), Zuiderpolder, Overwhere-Noord, Overwhere-Zuid, De Gors, De Gors-Zuid, De Gors-Noord, West, Purmer-Zuid, Purmer-Noord, Wheermolen, Weidevenne, Baanstee-West, Baanstee-Oost, Baanstee-Noord, De Koog, Molenkoog
  ha Hazepolder. E kumun Purmerend emañ ivez Purmerbuurt hag ul lodenn eus Purmer (Purmer a zo rannet etre Edam-Volendam ha Waterland).
  
  Istor 
  Purmerend a voe savet diwar ar gêriadenn pesketaerien anvet Purmer, hag a zo etre teir lenn : Purmermeer, Beemstermeer ha Wormermeer.
  Purmerend a voe savet gant ur bankour pinvidik eus Amsterdam, Willem Eggert e anv. E 1410 e voe aotreet da sevel e gastell dezhañ, Slot Purmersteijn e anv, gant ar c'hont Willem VI Holland. Chanter sevel ar c'hastell a voe echu e 1413 ha distrujet e voe e 1741 E 1434 e voe roet gwirioù-kêr da bPurmerend. D'an 21 a viz Ebrel 1484 e voe roet “marktrechten”, da lavaret eo gwir da aozañ daou varc'had ar bloaz (“jaarmarkten”) hag ur marc'had sizhuniek (“weekmarkt”) gant ar c'hont Jan van Egmond. Ar pezh a dalveze e c'helle gwerzherien diavaez Purmerend kinnig o marc'hadourezh er marc'had. A-raok 1484 e veze aotreet gwerzhañ boued da boblañs Purmerend nemetken..
  
  E 1500 e oa kresket Purmerend da vat, evel ma c'haller gwelout war gartennoù savet d'ar mare-se. Pa voe dizouret Beemstermeer e 1612 ha Purmermeer e 1622 e voe kollet kalz lec'hioù pesketa. Met pinvidik e oa an tachennoù gounezet war an dour, neuze e reas berzh Purmerend en-dro, hag ar brzh-se a oa diazezet war al labour-douar. 
  D'ar 14 a viz Mae 1940 e voe aloubet Purmerend gant ar Wehrmacht, ha dieubet e voe d'an 9 a viz Mae 1945 gant arme Kanada.
  E 2003 e voe lakaet Purmerend da gKermisstad van Nederland (kêr foar an Izelvroioù) e 2003. Ouzhpenn ar foar ez eo brudet Purmerend peogwir e vez aozet enni ur marc'had chatal (deñved ha saout dreist-holl) anvet. Difennet e voe pa voe kleñvedoù-red e-touez al loened (1995 – 2001) hag aotreet en-dro e miz Genver 2002..
  
  Douaroniezh 
   Purmerend a zo lec'hiet en un tiriad gleborek anvet Waterland. Pa grogas an dud da labourat an douar e oa taouarc'h anezhañ dreist-holl, hag e touljont fardelloù kenstur an eil egile da zizourañ an douar. Met kregiñ a reas an douar da sankañ en dour, neuze e voe dalc'hmat an dud o stourm ouzh an dour, ha tost dibosupl e voe kenderc'hel da labourat an douar. Ar pezh a dalveze ivez e oa ret sevel kement savadur raktreset war douaroù artifisiel pe war dorgennoù.
  
  Transportoù 
  Kirri-boutin Purmerend a gas da Amsterdam, hag un tren a zo da vont di ivez, dre Zaandam.
  
  Tri zi-gar a zo e Purmerend : Purmerend Weidevenne, Purmerend ha Purmer Overwhere.
  "Tramplein" eo anv ti-gar kirri-boutin Purmerend.
  
  Kuzul-kêr 
  E kuzul-kêr Purmerend ez eus 35 dileuriad :
  
  Bet ganet e Purmerend 
   Jan Stuyt (1868), arkitektour
   Pieter Oud (1886), ministr an argant ha maer Rotterdam
   Jacobus Oud (1890), arkitektour
   Mart Stam (1899), arkitektour, kêraozer, dizagnour kadorioù
   Hans Klok (1969), strobineller
   Vincent van der Voort (1975), c'hoarier biroù
  
  Gevellerezh 
    Jihlava, Republik Tchek.
  
  Liamm diavaez 
   Lec'hienn ofisiel Purmerend
  
  Notennoù 
  
  Kumunioù Noord-Holland