title: John Cale
text: John Cale a zo ur soner, ur sonaozour hag ur produour sonerezh bet ganet d'an 9 a viz Meurzh 1942 e Crynant (Bro-Gembre). A bep seurt sonerezh en deus bet sonet, ha kenlabouret en deus gant ur bern tud disheñvel. Brudet eo ivez evit bezañ sonet er strollad rock anvet The Velvet Underground.
  
  E vuhez 
  
  Yezh-vamm John Cale eo ar c'hembraeg. Mengleuzier e oa e dad, ha skolaerez e vamm. Pa oa yaouank e tiskouezas e oa barrek war ar seniñ. Kaset e voe neuze da Goldsmith College Londrez evit deskiñ seniñ violoñs, gitar ha piano.
  E 1963 e tapas yalc'had Leonard Bernstein ha neuze e voe gouest da vont da skol-sonerezh Eastman e Tanglewood (Massachusetts). Eno e teskas ar sevel tonioù. C'hwec'h miz war-lerc'h en em stalias e New York, hag eno e kejas gant John Cage. Asambles e kemerjont perzh e sonadeg Vexations (Erik Satie), ur sonadeg arnodiñ a bad 18 eurvezh.
  Kejañ a reas ivez gant Tony Conrad, Aaron Copland ha La Monte Young hag asambles e rejont war-dro an Dream syndicate (Theater of Eternal Music). Er memes koulz e krogas ivez da vezañ dedennet gant ar sonerezh rock, hag e kejas gant Lou Reed.
  
  John Cale ha The Velvet Underground 
  
  John Cale ha Lou Reed a savas The Velvet Underground e 1965. D'ar mare-se e oa anvet ar strollad The Primitives, ha ganto e oa Conrad (Dream Syndicate) ha Walter De Maria, ur c'hizeller hag a oa ivez soner binvioù-tos. De Maria ha Conrad a yeas kuit buan a-walc'h. A-drugarez d'e stummadur war ar sonerezh klasel modern e tegasas Cale ur bern elfennoù da sonerezh The Velvet Underground. Asambles gant Lou Reed e labouras war div bladenn gentañ ar strollad. War an div bladenn e kanas, hag e sonas touchennaoueg ha violoñs. Met dizemglev a savas buan etre eñ ha Lou Reed, ha Cale a guitaas The Velvet Underground e 1968.
  
  E-unan 
  
  E 1970 e krogas da seniñ e-unan hag e teuas er-maez e bladenn gentañ, anvet Vintage Violence. E 1971 e savas ur bladenn sonerezh randonus anvet Church of Anthrax, asambles gant ar sonaozour amerikan Terry Riley. Ar memes seurt sonerezh a reas war ur bladenn all anvet Academy in Peril. E 1972, e sonas asambles gant Nico ha Lou Reed er Bataclan (Pariz). E 1973 e lakaas embann Paris 1919, hag a zo gwelet evel unan eus pennoberennoù ar bloavezhioù 1970.
  Distreiñ a reas da Londrez, hag e sinas ur gevrat gant an ti-embann Island Records. Kenlabourat a reas gant Nico (pladenn : June 1, 1974 ) pe c'hoazh Brian Eno (pladenn : Fear). 
  
  Ouzhpenn lakaat embann pladennoù e produas arzourien liesseurt evel Squeeze, Patti Smith, Sham 69, The Stooges ha The Modern Lovers. 
  
  Da-geñver un diskouezadeg gouestlet da Andy Warhol e sonas e Fondation Cartier (Pariz) e 1990. E 1993 e troas gant The Velvet Underground adstrollet, ennañ Cale, Lou Reed, Maureen (Moe) Tucker ha Sterling Morrison. Ur bladenn live a voe embannet da heul an droiad, : Live MCMXCIII he zitl.
  
  E 1999 e sonas e Kerdiz da-geñver krouidigezh bodadeg vroadel Bro-Gembre.
  E vuhez a gont en ul levr kenskrivet Victor Bockis, hag anvet What's Welsh for zen?.
  
  Pladennoù gant The Velvet Underground 
   
   1967 : The Velvet Underground and Nico
   1968 : White Light/White Heat
   1985 : VU 
   1986 : Another View 
   1993 : Live MCMXCIII
   1995 : Peel Slowly and See, The Velvet Underground 
   2003 : The Very Best of the Velvet Underground
  
  E bladennoù (e-unan) 
  
   1970 : Vintage Violence
   1972 : The Academy in Peril (Reprise)
   1973 : Paris 1919
   1974 : Fear
   1975 : Slow Dazzle
   1975 : Helen of Troy
   1977 : Guts 
   1979 : Sabotage / Live (live)
   1981 : Honi Soit
   1982 : Music for a New Society
   1983 : Caribbean Sunset 
   1984 : John Cale Comes Alive (live)
   1985 : Artificial Intelligence
   1989 : Words for the Dying
   1991 : Even Cowgirls Get the Blues (live)
   1991 : Paris s'éveille
   1992 : Fragments of a rainy season (live)
   1993 : 23 Solo Pieces pour La Naissance de L'Amour 
   1994 : N'oublie pas que tu vas mourir 
   1994 : Seducing Down the Door 
   1995 : Antartida 
   1996 : Walking on Locusts
   1997 : Eat / Kiss : Music for the Films of Andy Warhol 
   1998 : Somewhere in the City 
   1999 : The Unknown 
   1999 : Le Vent de la nuit 
   1999 : Close watch : An Introduction to John Cale 
   2003 : HoboSapiens
   2005 : Process
   2005 : BlackAcetate
   2007 : Circus Live
   2012 : Shifty Adventures in Nookie Wood
   2016 : M:FANS
   2023 : Mercy
  
  Kenlabour gant sonerien all 
  
   1967 : Chelsea Girl, Nico : Kenbroduour, sonaozour
   1969 : The Marble Index, Nico : produour, soner ha kenaozer
   1969 : The Stooges, Iggy Pop & The Stooges : produour
   1971 : Church of Anthrax, Terry Riley : produour, soner ha kenaozer 
   1971 : Desertshore, Nico : produour, soner ha sonaozour
   1974 : June 1, 1974 (live), Kevin Ayers, Brian Eno et Nico
   1974 : The End, Nico : produour, soner ha kempenner
   1975 : Horses, Patti Smith : produour
   1978 : Re Bop, Marie et les garçons : produour
   1981 : Drama of Exile, Nico : produour, kempenner ha soner
   1990 : Songs for Drella, Lou Reed (enor da Andy Warhol) : kaner, soner ha sonaozour
   1990 : Wrong Way Up, Brian Eno : kempenner, soner ha sonaozour 
   1991 : Louise Féron, Louise Féron : produour
   1994 : Last Day on Earth, Bob Neuwirth : produour, kaner, soner ha sonaozour 
   1995 : The Rapture, Siouxsie and the Banshees : produour
   1996 : In Paradisu, Les nouvelles polyphonies Corses : produour
   1996 : Nostalgia, Ivan Kral : sonaozour
   2002 : Positions, Trash Palace : kaner, soner ha sonaozour
  
  Liamm diavaez 
  
  Lec'hienn ofisiel
  
  Sonerezh rock