title: Pallenn-moger Bayeux
text: Pallenn-moger Bayeux, anavezet ivez gant an anv Pallenn ar rouanez Mathilda, hag ivez « Telle du Conquest » (gwiad an aloubadeg), a zo e gwirionez ur pezh broderezh. War ar pallenn-se ez eus kontet darvoudoù a denn da aloubidigezh Bro-Saoz gant an Normaned renet gant o dug Gwilherm II e 1066, evel da skouer emgann Hastings. Un hanter eus ar skeudennoù a zo koulskoude diwar-benn darvoudoù bet c'hoarvezet a-raok, war an douar-bras ha kontañ a reer enno, da skouer, kurioù an Normaned e Breizh. 
  
  Savet e vefe bet ar pezh broderezh-se etre 1066 ha 1082. Soñjal a reer e voe urzhiet gant Odon de Bayeux, hag eñ hantervreur Gwilherm II. Hervez ar vojenn e vije bet brodet gant ar rouanez Matilda, gwreg Gwilherm. Hervez enklaskoù nevesañ an istorourien e vije bet brodet e kreisteiz Bro-Saoz, e Kent, Winchester pe Canterbury nebeut amzer goude emgann Hastings. 
  
  Evit sevel ar pallenn ez eus bet implijet eizh liv naturel disheñvel da vrodañ war lin. Rannet eo ar pallenn e meur a lodenn. En holl ez eus dezhañ 70 metr hirder hag 50 cm ledander. Met un tamm a vank. Hervez an istorourien ez eo an tamm ma weler kurunadur Gwilherm da roue Bro-Saoz. Daoust ma vez meulet Gwilherm II gant ar skeudennoù, en deus pallenn-moger Bayeux un dalvoudegezh vras evit an istorourien da anavezout gwelloc’h ar vuhez e Normandi hag e Bro-Saoz en  : an dilhad, an armoù, ar c’hestell, al listri… Warnañ e weler ivez steredenn-lostek Halley a oa bet gwelet en oabl en amzer-se, argad an Normaned a-enep Kastell Lehon e-kichen Dinan. Kement skeudenn a zo a zo displeget gant un destenn latin. En holl e weler 626 den, 250 marc'h ha mulez, 37 savadur, 505 loen liesseurt, 49 gwezenn. 
  
  Betek dibenn an  e oa miret ar pallenn-moger en iliz-veur Bayeux, hiziv an deiz e c'haller gwelout anezhañ en ur mirdi e Bayeux ivez. Abaoe 2007 emañ war roll Memor ar Bed savet gant UNESCO.
  
  Tammoù
  
  Levrlennadur 
   David J. Bernstein, The Mystery of the Bayeux tapestry, London, Weidenfeld & Nicolson, 1986 ISBN 0-226-04400-9
   Simone Bertrand & Sylvette Lemagnen, La Tapisserie de Bayeux, Ouest-France 1996, 32 pages.
   Pierre Bouet, François Neveux, Brian Levy, La Tapisserie de Bayeux. L'art de broder l'histoire française, Caen, Presses universitaires de Caen, 2003 ISBN 2-84133-160-1
   Shirley Ann Brown, The Bayeux tapestry : history and bibliography, Woodbridge ; Wolfeboro, Boydell Press ; Boydell & Brewer, 1988 ISBN 0-85115-509-X
   Rouben Charles Cholakian, The Bayeux tapestry and the ethos of war, Delmar, Caravan Books, 1998 ISBN 0-88206-090-2
   Meredith Clermont-Ferrand, Anglo-Saxon propaganda in the Bayeux tapestry, Lewiston, E. Mellen Press, 2004 ISBN 0-7734-6385-2
   Richard Gameson, The Study of the Bayeux tapestry, Woodbridge : Boydell Press, 1997 ISBN 0-85115-664-9
   Charles Harvard Gibbs-Smith, The Bayeux Tapestry, London ; New York, Phaidon ; Praeger, 1973
   Wolfgang Grape, Valérie Agéma, Patrick Maubert, La Tapisserie de Bayeux : Monument à la gloire des Normands, Munich, Prestel, 1994 ISBN 3-7913-1577-3
   Ulrich Kuder, Der Teppich von Bayeux : oder : Wer hatte die Fäden in der Hand ?, Frankfurt-am-Main, Fischer Taschenbuch Verlag, 1994 ISBN 3-596-11485-3
   Sylvette Lemagnen (dir.),La tapisserie de Bayeux, une chronique des temps vikings, acte du colloque international de Bayeux (mars 2007), Point de vues, 2009, ISBN 978-2-915548-21-1
   Suzanne Lewis, The Rhetoric of power in the Bayeux tapestry, Cambridge ; New York, Cambridge University Press, 1999 ISBN 0-521-63238-2
   Eric Robert Dalrymple Maclagan, The Bayeux tapestry, Baltimore, Penguin Books, 1953
   J. Bard McNulty, The Narrative Art of the Bayeux tapestry master, New York, AMS Press, 1989 ISBN 0-404-61443-4
   J. Bard McNulty, Visual Meaning in the Bayeux tapestry : problems and solutions in picturing history, Lewiston, Edwin Mellen Press, 2003 ISBN 0-7734-6618-5
   Lucien Musset, La Tapisserie de Bayeux, Paris, Zodiaque, 2002 ISBN 2-7369-0281-5
   Gale R Owen-Crocker, King Harold II and the Bayeux Tapestry, Woodbridge ; Wolfeboro, Boydell Press ; Boydell & Brewer, 2005 ISBN 1-84383-124-4
   Michel Parisse, La Tapisserie de Bayeux, un documentaire du XI siècle, Denoël 1988
   Mogens Rud, La Tapisserie de Bayeux et la bataille de Hastings 1066, Eljers, 2006
   Frank Merry Stenton, La Tapisserie de Bayeux, Paris, Flammarion, 1957
   Jean Verrier, La Broderie de Bayeux dite tapisserie de la reine Mathilde, Paris, 1946
   David M. Wilson, The Bayeux tapestry : the complete tapestry in colour, London, Thames and Hudson, 1985 ISBN 0-500-23447-7
   David M. Wilson, La Tapisserie de Bayeux, Flammarion 2005
   Richard David Wissolik, The Bayeux tapestry : a critical, annotated bibliography with cross-references and summary outlines of scholarship, 1729-1990, Greensburg, Eadmer Press, 1990 ISBN 0-929914-08-2
   L. Herrmann, Les Fables antiques de la Broderie de Bayeux, Latomus, Bruxelles, 1964
   M.-F. Le Clainche, D. Morel, Les Brodeuses de l'Histoire, roman historique, Rennes, Coop Breizh, 2006, ISBN 2-84346-269-X
   Adrien Goetz, Intrigue à l'anglaise, roman policier historique, Paris, Grasset, avril 2007, ISBN 978-2-246-72391-2
  
  Liamm diavaez 
  
   Lec'hienn ofisiel mirdi pallenn-moger Bayeux
  
  Istor Normandi
  Calvados
  Broderezh
  Glad bedel