title: Ouzbekeg
text: An ouzbekeg (O'zbek tili pe Ўзбек) a zo ur is a yezh turkek komzet gant an Ouzbeked kement e Ouzbekistan hag e lec'hioù all eus Kreiz Azia. Tost a-walc'h eo yezhadur ha geriaoueg an ouzbekeg ouzh re an Uigoureg. Levezonet-don eo bet ar yezh ivez gant ar perseg hag ar rusianeg. Meur a c'her a-orin arabek a vez kavet en ouzbekeg ivez, deuet ennañ dre ar perseg. 
  
  Yezh ofisiel Ouzbekistan eo an ouzbekeg ha tro-dro da 18,5 milion a dud a ra gantañ evel yezh-vamm.
  
  Doare-skrivañ ha distagadur 
  Betek 1928 e veze implijet al lizherenneg arabek (anvet yana imla) evit skrivañ an ouzbekeg. Etre 1928 ha 1940 e oa bet kaset da-benn ur program evit ledanaat deskadurezh an Ouzbeked, hag e framm ar program-se e oa bet lakaet e pleustr al lizherenneg latin (anvet Yanalif;.
  E 1940 e oa bet lakaet da ofisiel al lizherenneg kirillek ha kenderc’hel a raed da skrivañ an ouzbekeg gant al lizherenneg-se betek 1992 ma oa bet adlakaet da ofisiel adarre al lizherenneg latin ma teuas Ouzbekistan da vezañ distag diouzh an Unvaniezh Soviedel. Hiziv c’hoazh, avat, e kaver an ouzbekeg skrivet gant al lizherennek kirillek. 
  Diouzh an tu all, e Proviñs Xinjiang (Sina) n’eus doare-skrivañ ofisiel ebet avit an ouzbekeg, skrivet gant al lizherenneg kirillek pe c’hoazh gant lizhereneg arabek an ouigoureg.
  
  Yezhadur
  
  Perzhioù hollek 
  Evel en holl yezhoù turkek:
  
   Yezh daspegel, reizh-tre he yezhadur
    Jener yezhadurel ebet
   Ger-mell ebet, daoust ha ma c’heller implijour an niverenn ‘’bir’’ (‘unan’) evit merkañ an unander amstrizh
   Digemm eo an anv-gwan, lakaet dirak an anv
   Implijet lerc’hennoù, d.s.: Ali bilan ('gant Ali')
  
  Hesonerezh vogalennek 
  Disheñvel eo an ouzbekeg diouzh an darn vrasañ eus ar yezhoù turkek all rak kollet eo bet gantañ an hesonerezh vogalennek dre vras ha ne vez ket merket gwezh ebet dre skrid er yezh unvan, daoust ha ma kaver roudoù outi er yezh komzet a-wezhoù.
  
  An anv
  
  An troadoù 
  C’hwezh troad ec’h implijer en ouzbekeg:
  
   Nominativel: merk ebet, d.s.: 
   uy (‘ti’, ‘un ti’, ‘an ti’)
   ota (‘tad’, ‘un tad’, ‘an tad’)
  
   Genitivel: merket gant al lostger -ning, d.s.:
    otaning kitobi (‘levr an tad’)
  
   Akuzativel: merket gant al lostger -ni, d.s.:
   Xatni yozayapti (‘ o skrivañ ul lizher emañ’) 
  
   Dativel: merket gant al lostger -ga, d.s.:
   chapga (‘d’an tu-kleiz’)
   menga (‘din’, d.l.e ‘me-da’)
  
   Lokativel: merket gant al lostger -da, d.s.:
   Yerda (‘amañ’)
   Toshkentda (‘e Tochkent’)
   soat uchda (‘da deir eur’)
  
   ablativel: merket gant al lostger -dan, d.s.: 
   O’zbekistandan (‘eus Ouzbekistan’)
  
  Al liester 
   Implijet al lostger -lar atav evit merkañ liester un anv, da skouer:
    uy (‘ti’) > uylar (‘tiez’’)
   ko’z (‘lagad’) > ko’zlar (‘daoulagad’’)
    ot (‘marc’h) > otlar (‘kezeg’)
  
   A-wezhoù ec’h implijer stumm al liester torr evit gerioù tennet eus an arabeg, da skouer:
    taraf (‘tu’) > taraflar pe atrof (‘tuioù’)
  
  Evel e brezhoneg ec’h implijet an unander da heul un niverenn, da skouer:
   iki daraxt (‘div wezenn’)
  
  Ar verb
  
  Anv-verb 
  Al lostger –moq eo merk an anv-verb, da skouer:
   burmoq (‘mont’)
   bermoq (‘reiñ’)
  
  Ar raganvioù 
  Me Men
  
  Te Sen
  
  Eñ /Hi U
  
  Ni Biz
  
  C'hwi Siz
  
  Int Ular
  
  Dibennoù personel boas 
   - man (kentañ gour unander)
   -san (eil gour unander)
   -di/-ti (trede gour unander, hervez m’eo mouezhiet pe get lizherenn diwezhañ ar wrizienn)
  
   -miz (kentañ gour liester)
   -siz (eil gour liester)
   -dilar (trede gour liester)
  
  Amzerioù ar verb
  
  Amzer-vremañ pad 
  
  Al lostger –yap eo merk an amzer/arvez-mañ, da skouer:
    Men yozayapman (‘O skrivañ emaon’)
  
   Stumm nac’h, merket gant an enger –ma-, da skouer:
   Men yozmadim (‘N’emaon ket o skrivan’)
  
   Stumm goulennata, merket gant al lostger –mi, da skouer:
    Yozamanmi? (‘O skrivañ emaon?’)
  
  Amzer-vremañ/Amzer-da-zont 
  
  Al lostger –a eo merk an amzer-mañ, da skouer:
   San yozasan (‘skrivez/skrivi’)
  
   Stumm nac’h, merket gant an enger –ma-, da skouer:
   San yozamasan (‘Ne skrivez/skrivi ket’)
  
   Stumm goulennata, merket gant al lostger –mi, da skouer:
   San yozasanmi (‘Skrivañ a rez/ri?)
  
  Amzer-da-zont 
  
  Al lostger –(y)ajak eo merk an amzer-mañ, da skouer:
   Biz borajakmiz (‘Mont a rimp’)
  
   Stumm nac’h, merket gant an enger –ma-, da skouer:
   Biz borajakmamiz (‘N’imp ket)
  
   Stumm goulennata, merket gant al lostger –mi, da skouer:
   Biz borajakmizmi (‘Ha mont a rimp? )
  
  Amzer-dremenet 
  
  Al lostger –(y)di eo merk an amzer-mañ, da skouer:
  
  Disheñvel eo an dibennoù personel evita n amzer-mañ:
  
   - m (kentañ gour unander)
   -ng (eil gour unander)
   -i (trede gour unander, hervez m’eo mouezhiet pe get lizherenn diwezhañ ar wrizienn)
  
   -k (kentañ gour liester)
   -ngiz (eil gour liester)
   -lar (trede gour liester)
  
  Da skouer:
   Biz berdik (‘Reiñ hon eus graet/Roet hon eus’)
  
   Stumm nac’h, merket gant an enger –ma-, da skouer:
   Biz bermadim (‘Ne roimp ket’)
  
   Stumm goulennata, merket gant al lostger –mi, da skouer:
   Biz berdikmi (‘Ha reiñ a rimp?)
  
  Keñveriadenn gant ar yezhoù turkek all
  
  Un tañva eus ar yezh
  
  Frazennoù talvoudus 
  
  Demat Assalom / Xayrli kun
  
  Mont a ra?Ahvollar qalay?
  
  Noz vat Xayrli tun
  
  Mar plij Marhamat / Iltmos
  
  Kenavo 
  
  Ya Ha
  
  Nann Yo’q
  
  Mat eo Albatta
  
  Trugarez Rahmat / Tashakkur
  
  Petra eo hoc'h anv? Ismingiz nima?
  
  … eo ma anv Ismim…
  
  Goulennoù 
  Piv? Kim?
  
  Petra? Nima?
  
  Pelec'h? Qayerga? / Qayerda?
  
  Penaos?Qanday?
  
  Pegoulz? Qachon?
  
  Pegement? Qancha? / Necha?
  
  Pe(hini)? Qaysi? / Nechanchi?
  
  Devezhioù ar sizhun 
  Dilun Dushanba 
  
  Dimeurzh Seshanba
  
  Dimerc'her Chorshanba
  
  Diriaou Payshanba
  
  Digwener Juma
  
  Disadorn Shanba
  
  Disul Yakshanba
  
  Ar mizioù 
  Miz Genver Yanvar 
  Miz C'wevrer Fevral
  Miz Meurzh Mart
  Miz Ebrel Aprel
  Miz Mae May
  Miz Mezheven Iyun
  Miz Gouere Iyul
  Mizt Eost Avgust 
  Miz Gwengolo Sentabr
  Miz Here Oktabr
  Miz Du Noyabr
  Miz Kerzu Dekabr
  
  An niveroù 
  Unan Bir 	
  
  Daou Ikki
  
  Tri Uch
  
  Pevar To’rt
  
  Pemp Besh
  
  C'hwec'h Olti
  
  Seizh Yetti
  
  Eizh Sakkiz
  
  Nav To’qqiz
  
  Dek O’n
  
  Unnek O’n bir
  
  Daouzek O’n ikki 
  
  Trizek O’n uch
  
  Pevarzek O’n to’rt
  
  Pempzek O’n besh
  
  C'hwezhek O’n olti
  
  Seitek O’n yetti
  
  Tric'hwec'h O’n sakkiz
  
  Naontek O’n to’qqiz
  
  Ugent Yigirma
  
  Unan-warn'n-ugent Yigirma bir
  
  Tregont O’ttiz
  
  Daou-ha-tregont O’ttiz ikki
  
  Daou-ugent Qirq
  
  Tri-ha-daou-ugent Qirq uch
  
  Hanterkant Ellik
  
  Tri-ugent Oltmish
  
  Dek-ha-tri-ugent Etmish
  
  Pevar-ugent Sakson
  
  Dek-ha-pevar-ugent To’qson
  
  Kant Yuz
  
  Mil Ming
  
  Kentañ Birinchi
  
  Eil Ikkinchi
  
  Trede Uchinchi
  
  Pevare To’rtinchi
  
  Pempvet Beshinchi
  
  C'hwec'hvet Oltinchi
  
  Seizhvet Ettinchi
  
  Eizhvet Sakkizinchi
  
  Naovet To’qqizinchi
  
  Dekvet O’ninchi
  
  Disklêriadur gwirioù mab-den 
  Mellad 1:
  Barcha odamlar erkin, qadr-qimmat va huquqlarda teng bo'lib tug'iladilar. Ular aql va vijdon sohibidirlar va bir-birlari ila birodarlarcha muomala qilishlari zarur.
  
  Gwelet ivez: 
   Ouzbekistan
   Yezhoù turkek
  
  Liammoù diavaez 
    Kentelioù ouzbekeg diazez
  
  Meneger yezhoù ar bed
  Yezhoù turkek ar reter
  Yezhoù Ouzbekistan