title: Turkeg
text: Ur yezh altaek eus skourr ar yezhoù turkek rik eo an turkeg (türkçe), komzet gant tro-dro da 75 milion a dud en holl o kontañ ar re a ra gantañ evel eil yezh (60 milion evel yezh kentañ) den e Turkia (46.278.000 a dud e 1987 pe 90% eus ar boblañs), Kiprenez (177.000 den e 1995 pe 20% eus ar boblañs), Bulgaria (845.550 den e 1986 pe 9% eus ar boblañs), Makedonia (250.000 den e 1982), Moldova, Iran, Gres (128.380 den e 1976), Irak, Siria, Azerbaidjan, Roumania (150.000 den e 1993), Ouzbekistan, Aostria (183.445 e 2001) den hag Alamagn (~2 vilion a dud).
  
  E Bulgaria emañ ar bulgareg o kemer plas an turkeg tamm-ha-tamm.
  
  Tost a-walc'h eo an turkeg d'ar yezhoù turkek all, dreist-holl an azeri pe an turkmeneg hag aezet eo evit an dud a ra gant unan eus ar yezhoù-se kompren dud all a gomz unan eus ar yezhoù all.
  
  Yezhadur 
  Dres evel an holl yezhoù altaek pe c'hoazh evel ar yezhoù finnek-ougrek evel an estoneg pe an hungareg, an turkeg a zo anezhañ ur yezh daspegel hep jener ebet hag ivez gant kensonerezh vogalennek. 
  
  E turkeg e vez implijet meur a lostger met n'he deus ar yezh rakger ebet, nemet e vije bet amprestet diwar ur yezh all.
  
  An anv-kadarn 
  Talvezout a ra al lostgerioù da sevel-gerioù (gwelet pelloc'h Morfologiezh), ha talvezout a reont ivez pa vezont implijet gant an anvioù-kadarn evit diskwel an droad yezhadurel pe c'hoazh roll ur ger er frazenn o verkañ ar perc'henn, da skouer :
   ev: "ti",
   eviniz: "ho ti",
   evinizde: "en ho ti",
   Evinizdeyiz: "en ho ti emaomp"
  
  Ar verb 
  Displeget e vez ar verboù e turkeg o verkañ ar gour, ar mod, an amzer hag ar stumm-nac'h, da skouer :
   gel-:  "dont",
   gelme-: "chom hep dont"
   geleme-: "chom hep gallout dont"
   gelebil-: "gallout dont"
   Gelememiş: "Sañset ne c'hellas ket dont"
   Gelememişti: "Ne c'hellas ket dont"
   Gelememiştiniz: "N'hoc'h eus ket gellet dont"
   Gelememiş miydiniz?: "Ha n'hoc'h eus ket gellet dont?"
  
  Reizh eo hogozik an holl verboù e turkeg.
  
  Kevreadur (sintaks) 
  Urzh diazez ar frazenn a zo: rener-renadenn dra-verb (SOV) evel e japaneg ha latin.
  
  An troadoù 
  Er frazenn amañ da heul, tennet eus ur gelaouenn embannet e turkeg, emañ implijet pep troad war-bouez ar genitivel. 
  Türkiye'de modayı gazete sayfalarına taşıyan, gazetemiz yazarlarından N. S. yaşamını yitirdi
  
  Rannyezhoù 
  Daou vloc'had rannyezhoù pennañ ez eus:
   Rannyezhoù ar c'hornôg
   Rannyezh danubek
   Rannyezhoù ar reter
   Eskisehireg (eskisehir)
   Razgradeg (razgrad)
   Dinlereg (dinler)
   Roumelitcheg (rumelice)
   Edirneg (edirne) 
   Gaziantepeg (gaziantep)
   Ourfeg (urfa)
   Karamanlieg (karmanli): komzet gant Gresianed
  
  Morfologiezh 
  Dont a ra a-benn an turkeg da sevel gerioù nevez en un doare aezet-tre dre implijout lostgerioù: 
  
  Diwar anvioù-kadarn:
   göz: "lagad",
   gözlük: "lunedoù"
   gözlükçü: "unan a werzh lunedoù"
   gözlükçülük: "gwerzherezh lunedoù" 
  
  Diwar verboù:
   yat-: "bezañ en e c'hourvez, bezañ pozet"
   yatır-: "gourvezet, pozet"
   yatırım: "gourvez, dastum, fiziad"
   yatırımcı: "postour, fizier".
  
  Fonologiezh
  
  Kensonerezh vogalennek 
  Peurliesañ e vez lakaet an taol-mouezh war ar silabenn diwezhañ, nemet gant un nebeud lostgerioù zo pe gerioù amreizh evel masa ['masa].
  
  Kensonennoù
  
  Vogalennoù
  
  Skritur 
  Skrivet e vez gant al lizherenneg latin abaoe 1928 pa oa bet lakaet da ofisiel e Turkia gant Kemal Atatürk a glaske modernaat ar yezh hag ar vro dre o zostaat diouzh ar C'hornôg. Betek neuze e veze implijet al lizherenneg arabek.
  
  Un tañva eus ar yezh
  
  Frazennoù talvoudus 
  Demat İyi günler
  Mont a ra? Nasılsınız?
  Noz vat İyi geceler
  Mar plij Lütfen
  Ya Evet
  Nann Hayır
  Mat eo Tamam
  Trugarez Teşekkür ederim
  Petra eo hoc'h anv? Adınız ne?
  — eo ma anv Adım —
  
  Ar raganvioù 
  Me Ben
  Te Sen
  Eñ /Hi O
  Ni Biz
  C'hwi Siz 
  Int Onlar
  
  Goulennoù 
  Piv? Kim?
  Petra? Ne?
  Pelec'h? Nerede?
  Penaos? Nasıl?
  Pegoulz? Ne zaman?
  Pegement? Kaç?
  Pe(hini)? Hangi
  
  Devezhioù ar sizhun 
  Dilun Pazartesi 
  Dimeurzh Salı
  Dimerc'her Çarşamba
  Diriaou Perşembe
  Digwener Cuma
  Disadorn Cumartesi
  Disul Pazar
  
  Ar mizioù 
  Miz Genver Ocak
  Miz C'wevrer Şubat
  Miz Meurzh Mart
  Miz Ebrel Nisan
  Miz Mae Mayıs
  Miz Mezheven Haziran
  Miz Gouere Temmuz
  Miz Eost Ağustos
  Miz Gwengolo Eylül
  Miz Here Ekim
  Miz Du Kasım
  Miz Kerzu Aralık
  
  An niveroù 
  Unan Bir 
  Daou İki
  Tri Üç
  Pevar Dört
  Pemp Beş
  C'hwec'h Altı
  Seizh Yedi
  Eizh Sekiz
  Nav Dokuz
  Dek On 
  Unnek On bir
  Daouzek On iki
  Trizek On üç
  Pevarzek On dört
  Pempzek On beş
  C'hwezhek On altı
  Seitek On yedi
  Tric'hwec'h On sekiz
  Naontek On dokuz
  Ugent Yirmi
  Unan-warn'n-ugent Yirmi bir
  Tregont  Otuz
  Daou-ha-tregont  Otuz iki
  Daou-ugent Kırk
  Tri-ha-daou-ugent Kırk üç
  Hanterkant  Elli
  Tri-ugent Altmış
  Dek-ha-tri-ugent Yetmiş
  Pevar-ugent Seksen
  Dek-ha-pevar-ugent Doksan
  Kant Yüz
  Mil Bin
  Kentañ Birinci
  Eil Ekinci
  Trede Üçüncü
  Pevare Dördüncü
  Pempvet Beşinci
  C'hwec'hvet Altıncı
  Seizhvet Yedinci
  Eizhvet Sekizinci
  Naovet Dokuzuncu
  Dekvet Onuncu
  
  Disklêriadur gwirioù mab-den 
  Mellad 1:
  Bütün insanlar hür, haysiyet ve haklar bakımından eşit doğarlar. Akıl ve vicdana sahiptirler ve birbirlerine karşı kardeşlik zihniyeti ile hareket etmelidirler.
  
  Keñveriadenn gant ar yezhoù turkek all
  
  Gwelet ivez 
   Yezhoù turkek ar su
   Yezhoù altaek
  
  Levrlennadur 
    Göksel, A. & C. Kerslake (2005) Turkish: A Comprehensive Grammar, Londrez: Routledge
    Güzey, G. & D. Halbout (2002) Parlons turc, Pariz: L'Harmattan
    Lewis, G.L. (2000) Turkish Grammar, Oxford: OUP
  
  Liammoù diavaez 
  
    War-linenn Turkeg Geriadur
   Frazennoù talvoudus
   Geriadur saozneg-turkeg war-linenn
   Geriadur saozneg-turkeg ha turkeg-saozneg war-linenn
   Deskiñ turkeg war-linenn
   Ethnologue
   Lec'hienn evit deskiñ turkeg
   Deskiñ turkeg
  
  Meneger yezhoù ar bed
  Yezhoù Turkia
  Yezhoù Kiprenez
  Yezhoù Bulgaria
  Yezhoù Makedonia an Norzh
  Yezhoù Moldova
  Yezhoù Iran
  Yezhoù Gres
  Yezhoù Irak
  Yezhoù Siria
  Yezhoù Azerbaidjan
  Yezhoù Roumania
  Yezhoù Ouzbekistan
  Yezhoù Alamagn
  Yezhoù turkek rik