title: Rouantelezh Dyfed
text: Ur pennad all a zo diwar-benn ar gontelezh Dyfed.
  
  Ur rouantelezh lec'hiet e mervent Kembre etre fin an Impalaeriezh Roman ha krouidigezh Deheubarth en  e oa Dyfed
  
  Istor
  
  Orin 
  An douaroù ma voe savet rouantelezh Dyfed goude diskar an impalaeriezh roman a oa d'an Demetae, ur meuriad keltiek n'anavezer kalz traoù diwar e benn. Ne oant ket brezelourien ha gwarnizon ebet ne oa er vro. Levezon ar sevenadur roman a oa gwan a-walc'h, neuze, goude ma voe kristenekaet er memes amzer ha ar peurrest eus Preden.
  
  Damzieub, war a greder, e teuas ar rannvro da vout e 382 pa roas Maksim, a oa rener Preden neuze, ar rannvro d'e vab Antonius Donatus Gregorius (kembraeg Anwn Dynod). Ne oa ket na roue, na tiern gwir anezhañ zoken moarvat met kentoc'h un doare rener lec'hel karget da zifenn aod mervent Kembre ouzh argasadegoù preizherien Iwerzhon. Goude faezhidigezh Maksem avat, e tilezas Roma Preden ha tiernet e voe mab-bihan Antonius Donatus Gregorius, Clotri.
  
  Donedigezh an Iwerzhoniz 
  
  E 421 e euredas Gwledyr, hêrez Dyfed, Triphun mac Aed, roue meuriad iwezhonat an Deisi a oa bet aotret d'en em staliañ e Dyfed d'e zifenn ouzh morlaerien hag a oa aet da gontroliñ Brycheinog. Difer a chomas an div rouantelezh, avat, rak kurun Brychenog a voe roet da Anlach mac Cormac
  
  Daoust m'he-doa un orin iwerzhonat en em gembrekaat a reas buan familh roueel Dyfed. Goude marvelezh Triphun mac Aed e voe anvioù kembreat gan tout e diskennidi.
  
  Unvaniezh gant Brycheinog 
  
  War-dro 640 - 650 ec'h euredas ar roue Cloten ap Nowy da Ceindrych ferch Rhiwallon, hêrez Brycheinog. Unvanet e voe an div rouantelezh goude he marv e 650, betek 700, pa voe aloubet rouantelezh Dyfed gant rouantelezh Ceredigon. Ceredigon - pe Seisyllwg evel ma voe anvet goude-se - a stagas Ystrad Tywi outi, hag a droc'has Dyfed etre daou.
  
  E 720 e roas roue Dyfed, Rhain ap Cadwgan, Brycheinog d'e vreur Awst ap Cadwgan.
  
  Diskar ar rouantelezh 
  
  War wanaat ez eas Dyfed goude koll Ystrad Tywi met ar familh roueel a viras ar galloud betek 811 pa varvas Owain ap Meredydd, hêr diwezhañ Triphun mac Aed. Tremen a reas Dyfed da Hyfaidd ap Bledrig, map ur bilen a oa dimezet da merc'h Owain, Tangwystyl ferch Owain
  
  E 904 e voe staget Dyfed ouzh Deheubarth gant Hywel Dda pa zimezas da Elen, merc'h ar roue Llywarch ap Hyfaidd.
  
  Listenn rouaned Dyfed (n'eo ket asur an amzeriadoù)
  
  Tiegezh Maksim 
  
   Antonius Donatus Gregorius (Anwn Dynod) : 382 	
   Demetius (Ednyfed): 400 	
   Clotrius (Clotri) 410 - 421	Roue brezhon diwezhañ
  
  Tiegezh Mac Aed 
  
   Triphun (Valerian) (mac Aed): 421-445 
   Aircol (Agricola) : 467
   Vortipor (Vortiporious): 495 - 540
   Cyngar ap Gwrthefyr (Vortipor): 550
   Petr (Pedr) ap Cyngar : 570	
   Arthur map Petr : 595-615 	
   Nowy Hen (the Old): 625 (roue Dyfed & Brycheiniog)
   Cloten ap Nowy : 650 (roue of Dyfed & Brycheiniog)
   Caten ap Cloten : 670 (roue of Dyfed & Brycheiniog)
   Cadwgan Tredylig (ap Caten) : 690 (roue of Dyfed & Brycheiniog)
   Regin (Rhain) ap Cadwgan : 710 	
   Teuder (Tewdos) ap Regin : 730	
   Meredydd ap Teuder : 798
   Rhein ap Maredydd : 798 - 808
   Triffyn ap Rhein : 808 - 810 (hêr ebet)
   Owain ap Meredydd : 810 -811
   Hyfaidd ap Bledrig :?811 - 893
   Llywarch ap Hyfaidd : 893 - 904
   Rhodri ap Hyfaidd : 904 
   Hoel Dda :904 - 950 (roue Deheubarth)
  
  Kantrevoù ha kombodoù Dyfed 
  
   Kantrev Cemais
   Uwch Nyfer
   Is Nyfer
   Kantrev Pebidiog
   Kantrev Rhos
   Kantrev Daugleddau
   Kantrev Penfro
   Kantrev Gwarthaf
   Efelffre
   Peuliniog
   Talacharn
   Amgoed (Henllan Amgoed)
   Ystlwyf
   Penrhyn
   Derllys
   Elfed
   Emlyn
   Emlyn Is Cuch
   Emlyn Uwch Cuch
  
  Pennadoù kar, a bell pe a dost 
  
   Deheubarth
   Dyfed
  
  Rouantelezhioù brezhon
  Istor Dyfed