title: Porzh-Loeiz
text: Porzh-Loeiz a zo ur gumun eus Breizh e departamant ar Mor-Bihan. Pennlec'h kanton Porzh-Loeiz e oa betek 2015.
  
  Douaroniezh
  
  Anv 
  
   Erwan Vallerie ː Locpezran, 1423; Loperan, 1466; Loperran, 1636
  
  Ardamezioù 
  "en glazur, e eor en arc'hant, heuliet ouzh kab gant teir flourdilizenn en aour treustellet"
  
  Istor
  
  Henamzer 
   Un hent roman a gase eus Vorgium (Karaez bremañ) da v-Blabia (Porzh-Loeiz bremañ).
  
  Dispac'h Gall 
   Melestradurezh: krouet e voe kumun Porzh-Loeiz e 1790. Gant al lezenn eus an 23 a viz Eost 1790 e voe lakaet Porzh-Loeiz da benn ur c'hanton, hini Porzh-Loeiz (peder c'humun a oa ennañ: Groe, Pleheneg, Porzh-Loeiz ha Rianteg); e Bann Henbont e oa. Gant Bonreizh Bloaz III (22 a viz Eost 1795) e voe lamet ar bannoù ha bodet e veze kuzulioù-kanton, ne chome tamm emrenerezh ebet gant kumunioù ar c'hanton. Brasaet e voe Kanton Porzh-Loeiz e 1801 gant lezenn an 8 pluviôse an IX (28 a viz Genver 1801), dezhi an titl loi portant réduction du nombre de justices de paix. Lakaet e oa bet en Arondisamant an Oriant krouet e 1800.
   Dekred eus ar 26 a viz Du 1790 war al le ret: e penn-kentañ 1791 e voe graet al le ouzh ar Roue, ar vro hag al lezennoù gant an eizh beleg katolik eus Porzh-Loeiz.
  
  Brezel-bed kentañ
   133 gwaz a Borzh-Loeiz da nebeutañ a varvas abalamour d'ar brezel, d.l.e. 3,30 % eus he foblañs e 1911; pevar milour a varvas e-pad Emgann Diksmuide e 1914.
   43 milour a varvas e 1915.
   14 bag-pesketa eus Porzh-Loeiz, dundeeed dreist-holl, a voe kaset d'ar strad gant al listri-spluj alaman.
  Eil Brezel-bed
   D'an 30 a viz Kerzu 1942 e kouezhas un nijerez B-17, eus aerlu SUA (United States Army Air Forces) er mor, nepell eus Porzh-Loeiz; lazhet e voe nav nijour eus he laz, an dekvet hini a voe serret gant an Alamaned.
   E Sankenn an Oriant edo ar gumun; dieubet e voe Porzh-Loeiz d'an 10 a viz Mae 1945 goude emzaskoridigezh an Alamaned.
  
   D'an 23 a viz Mae 1945 e voe kavet korfoù marv 69 ezel eus ar Rezistañs bet boureviet ha fuzuilhet gant al lu alaman; c'hwec'h anezhe, gant ur vaouez marteze en o mesk, a chomas dianv; kavet e voe relegoù unan arall, ur vaouez, diwezhatoc'h.
   Mervel a reas 34 den ag ar gumun abalamour d'ar brezel, unan anezhe, ur vaouez, e kamp-bac'h Auschwitz (Polonia) e 1943 dre m'he doa kemeret perzh er Rezistañs, hag un archer en Hamburg en Alamagn d'an 8 a viz Mae 1945, evit an hevelep abeg. 
  Trevadennoù
   Ur milour a varvas e Maroko e 1917 hag unan arall e Brezel Indez-Sina e 1949.
  
  Monumantoù ha traoù heverk
  
  Savadurioù relijiel katolik 
  
   Chapel Sant Pêr, 1859.
   Iliz Intron-Varia-Gorroidigezh,  kantved, adsavet e 1918-1921 goude bout bet distrujet gant an tan d'ar 1 a viz Mae 1918.
  
  Gwikadell Porzh-Loeiz
  
  Emdroadur ar boblañs abaoe 1962
  
  Melestradurezh 
  
   An ti-kêr.
  
  Tud brudet 
   Julien-Marie Crozet, ofiser a vor er morlu gall, bet ganet e Porzh-Loeiz e 1728.
   Pierre-Jean Ronarc'h (1892 - 1960), amiral er morlu gall, a zo douaret e Porzh-Loeiz.
  
  Ardamezeg ar familhoù
  
  Gevelliñ
  
  Liammoù diavaez 
   Lec'hienn ti-kêr Porzh-Loeiz
  
  Levrlennadur
  
  Daveoù ha notennoù
  
  Kumunioù ar Mor-Bihan
  Kumunioù bet krouet er Mor-Bihan e 1790
  Repuidi Brezel Spagn e Breizh
  Nijerezioù SUA aet d'ar strad e Breizh e-pad an Eil brezel-bed
  Sankenn an Oriant
  Tud lakaet d'ar marv gant al lu alaman e Porzh-Loeiz e 1944