title: মানিকগঞ্জ জিলা
text: মানিকগঞ্জ জিলা (ইংরেজি:Manikganj Zila), বাংলাদেশর ঢাকা বিভাগর অধীনর জিলা আগ।
  
  ভৌগলিক মাপাহান 
  মানিকগঞ্জ জিলার লয়গর ডাঙরহান ইলতাই ১৩৮৩.০৬ বর্গ কিমি (৫৩৪. বর্গ মাইল)। জিলা এগর ভৌগলিক মাপাহান ইলতাই- অক্ষতুপ: ২৩° ৫১′ ০″ ঔয়াঙ বারো দ্রাগিমাতুপ: ৯০° ০′ ৪০″ মুঙ।
  
  জনসংখ্যার উপাত্ত 
  বাংলাদেশর ২০০১ মারির মানুলেহা (লোক গননা) অনুসারে মানিকগঞ্জ জিলার জনসংখ্যা ইলাতাই ১২৮৫০৮০ গ।অতার মা মুনি ৬৪৭৮৩৯গ, বারো জেলা/বেয়াপা  ৬৩৭২৪১গ।
  মানিকগঞ্জ জিলার সাক্ষরতার হারহান ৪১.%। বাংলাদেশর সাক্ষরতার হারহান ৪৮.৭%, অহানাত্ত মানিকগঞ্জ জিলার সাক্ষরতার হারহান  বপ/য়্যাম।
  
  ইতিহাস
  
  সংসদর আসনহানি 
  মানিকগঞ্জ জিলার আসন ৩হান, অতা ইলতাই:
   মানিকগঞ্জ-১ *মানিকগঞ্জ-২ *মানিকগঞ্জ-৩
  
  মানিকগঞ্জ জিলার প্রশাসনিক লয়া 
  মানিকগঞ্জ জিলার উপজিলাগি ইলতাই:
   দৌলতপুর উপজিলা * ঘিওর উপজিলা * হরিরামপুর উপজিলা * মানিকগঞ্জ সদর উপজিলা * সাতুরিয়া উপজিলা * শিবালয় উপজিলা * সিঙ্গাইর উপজিলা।
  মানিকগঞ্জ জিলার পৌরসভা ১হান, পৌরসভার ৱার্ড ৯হান, পৌরসভার মহল্লা ৫০হান, ইউনিয়ন ৬৫গ, মৌজা ১৩১৭হান, গাঙ ১৬৫২হান বারো ২৭৬৯৩২গ ঘর আসে।
  
  ফায়-ফসল 
  ্মানইকগ্ঞ্জ জেলায়া নানা ফনল হ্যা
  
  নাংকরা মানু
  
  সাকেই আসে ইকরা
  
  বারেদের লগে মিলাপ 
   মানিকগঞ্জ জিলা তথ্য বাতায়ন
  
  পাসিতা 
  
  বাংলাদেশর প্রশাসনিক লয়াগি
  মানিকগঞ্জ জিলা
  ঢাকা বিভাগর শহরগি
  বাংলাদেশর জিলা