title: ویلهلم رونتقن
text: ویلهلم کونراد رونتقن (د. ۲۷ مارس ۱۸۴۵- اؤ. ۱۰ فوریه ۱۹۲۳) — آلمان اصیل‌لی فیزیک، فیزیک اوزره نوبل اؤدولی قازانان. رونتقن شوالارینین کشفی ایله تانینیر.
  
  حیاتی 
  رونتقن آلمانین رمشاید شهرینین لننپ کندین‌ده دوغولموش‌دور. اوشاق‌لیغی و ایلک تحصیل ایللری هولند و سوئیسده کئچمیش‌دیر. ۱۸۶۵-جی ایلده داخیل اوْلدوغو زوریخ پولی تکنیکده بیلیم یوردو تحصیلی گؤرموش و ۱۸۶۸-جی ایلده "ماشین مۆهندیسی" اولاراق مزون اوْلموش‌دور.
  
  ۱۸۶۹-جو ایلده زوریخ بیلیم یوردونین دوکتورانتوراسینی آلمیش‌دیر. عالی تحصیل آلدیق‌دان سوْنرا علمی ایشلرینه گؤره ایستراسبورق (۱۸۷۶)، قیسنسک (۱۸۷۹)، وورتسبورق (۱۸۸۸) و مونیخ بیلیم یوردولارینین پروْفسورو آدلارینا ییلنمیش‌دیر. ۱۹۰۰-جو ایلده مونیخ بیلیم یوردو فیزیک کورسوسونه و یئنی فیزیک اینستیتوتونون رهبرلیینه گتیریلمیش‌دیر.
  
  آروادینین اؤلومون‌دن دؤرد ایل سوْنرا، یعنی ۱۹۲۳-جو ایلده بیرینجی دونیا ساواشینین یاراتدیغی یوکسک اینفلیاسییا اقتصادیاتی موحیطین‌ده مادی چتین‌لیکلر ایچریسینده مونیخده حیاتینی ایتیرمیش‌دیر.
  
  علمی ایشلری 
  آراشدیرمالاری پیزو الکتریک و پیرو الکتریک خاصه‌لرینه، اونلاردا الکتریک و اوپتیک حادیثه‌لر آراسین‌داکی علاقه‌یه و مغناطیسی خاصیّته عاییددیر. ۱۰-جو-شوعالارینی (رونتقن شوعالاری) کشف ائتمیش، ایلک رونتقن بوروسونو یاراتمیش‌دیر. رونتقن شوالارینین کشفی بیلیمین بوتون ساحه‌لرینه گۆج‌لو تأثیر ائتمیش‌دیر. رؤنتگئن و قامما شۆالانمالاری واحیدی رونتقن اونون شرفینه عایید ائدیلمیش‌دیر.
  
  ایستینادلار 
  
  آلمانلی موهندیسلر