title: ایلیا ایلیچ مچنیکوو
text: ایلیا ایلیچ مچنیکوو روسجا: Илья Ильич Мечников؛ ۱۵ مای ۱۸۴۵، ایوانووکا - ۱۵ ایول ۱۹۱۶، پاریس) — ایمون سیستمی اوزرین‌ده‌کی آراش‌دیرمالاری ایله تانینان و نوبل اؤدولینا لایق گؤروله‌ن یهودی اصیل‌لی روس عالیم.
  
  حیاتی 
   
  ایلیا مچنیکوو ۱۵ مای ۱۸۴۵-جی ایلده ایوانووکادا آنادان اوْلموش‌دور. خارکوو اونیورسیتتینی ایکی ایل ایچری‌سین‌ده بیتیره‌رک آلماننین قیسسئن اونیورسیتتین‌ده رودولف لوکارت (۱۸۲۲-۱۸۹۸) ایله بیر ایل ایشلمیش‌دیر. داها سوْنرا سو جان‌لیلاری اوزرین‌ده آراشتیرمالارین مرکزی اولان ناپول شهرینه گئده‌رک ائمبریون اینکیشافینی اؤیره‌نمه‌یه باشلامیش‌دیر. آلمانیا قاییدیب مونیخ و قؤتتینگن اونیورسیتتلرین‌ده حازیرلادیغی تئورئمینی ۱۸۶۷-جی ایلده سانکت-پتربورق دؤولت بیلیم یوردونه تقدیم ائدرک دوکتورا آلان مئچنیکوو آلکساندر کووالئوسکی ایله بیرلیک‌ده کاری ارنست فون بیر موکافینی قازانمیش‌دیر. عئینی ایل اودئس‌سا اونیوئرسیتئتین‌ده ایشله‌مه‌یه باشلایان مئچنیکوو نؤوبتی ایل سانکت پتربورق سانکت-پتربورق دؤولت بیلیم یوردونه گؤندریل‌سه ده ۱۸۷۰-۱۸۸۲-جی ایللرده یئنه اودئس‌سا اونیوئرسیتئتین‌ده ایشلمیش‌دیر. ۱۸۷۳-جو ایلده بیرینجی آروادینین اؤلومون‌دن و ۱۸۸۰-جی ایلده ایکینجی آروادینین آغیر خسته‌له‌نمه‌سین‌دن سوْنرا ایکی دفعه اینتاهار جه‌دی ائدن مئچنیکوو ۱۸۸۲-۱۸۸۶-جی ایللرده مسینادا اؤزل آراش‌دیرما مرکزین‌ده یاد ماده‌لری اوداراق محو ائدن هوجئیره‌لر اوزرین‌ده آراش‌دیرما آپارمیش‌دیر. ۱۸۸۶-جی ایلده اودئس‌سا بیولوژی اینستیتوتونون ایداره‌چی‌سی اوْلموش، ۱۸۸۸-جی ایلده پاریسه کؤچه‌رک حیاتینین سوْنونا قدر آراش‌دیرمالارینی پاستئر اینستیتوتون‌دا آپارمیش‌دیر. ۱۹۰۶-جی ایلده لندن کرال جمعیتی طرفین‌دن کوپ‌لی مدالینا لایق گؤرولدوک‌دن سوْنرا ایممون سیستمی اوزرین‌ده‌کی ایشلرینه گؤره ۱۹۰۸-جی ایلده فیزیولوژی و طیب اوزره نوبل موکفاتینی ارلیخله بؤلوشموش‌دور. 
  ۱۹۱۶-جی ایلین ۱۵ ایولوندا پاریسده وفات ائتمیش‌دیر.
  
  آراشتیرمالاری
  
  فاقوسیتوز 
   
  بیرهوجئیره‌لی جان‌لیلارین تکامول کئچیره‌رک چوخهوجئیره‌لی جان‌لیلارا چئوریلمه‌سینی اثبات ائتمک و بونونلا چارلز داروینین تئورئمینی دستکله‌مک ایسته‌یه‌ن مئچنیکوو ایشه اونورغاسیزلارین هزم سیستمی ایله باشلامیش‌دیر. بۇ جور اورقانیزملرده ائمبریونون اینکیشافینی اؤیره‌نمک اۆچون ۱۸۶۰-جی ایللرده باشلادیغی آراش‌دیرمالارین‌دا ۱۸۸۲-جی ایلده واجیب بیر شئیین فرقینه وارمیش‌دیر. او، سای‌دام دنیز اولدوزو قوردجوغون‌دا بعضی هوجئیرهلرین یاد جیسیمجیکلری ایحاطه ائدرک اوددوقلارینی موشهی‌ده ائتمیش‌دیر. مئچنیکوو بۇ هوجئیره‌لرین ائندودئرم‌دن دئییل، مئزودئرم‌دن یاراندیغینی و وظیفه‌لرینین یاد جیسیمجیکلری اورقانیزم‌دن اوزاقلاش‌دیرماق اولدوقلارینی تاپمیش‌دیر. اونلاری یونان دیلینده "اودان هوجئیره" معناسینی وئره‌ن فاقوسیتوز سؤزو ایله آدلان‌دیران مئچنیکوو قان-دامار سیستمینه صاحب اورقانیزملرده ائندودئرم‌ده یارانان لئیکوسیتلرین وظیفه‌سینی یئرینه یئتیردیینی ایرلی سورموش‌دور. ایممون سیستمینین فاقوسیتوز هوجئیره‌لری ایله باش وئریدیینی مۆدافیعه ائدن مئچنیکوو اوزون ایللر هورمون تئورمینی مۆدافیعه ائدنلرله موباهی‌سه ائتمیش، سون‌دا هر ایکی تئورئمین ده معین درجه‌ده دوغرو اولدوغو معین اولونموش‌دور.
  
  دیگر آراش‌دیرمالاری 
  مئچنیکوو طبیعی مۆدافیعه مکانیزمملری، یولوخوجو خسته‌لیکلر، ائمبریولوژی اوزرین‌ده ایشلر آپارمیش‌دیر. او، فرانسه عالیمی رو ایله بیرلیک‌ده سیفیلیس خستلیینین مئیمونلاردا دا اولدوغونو اثبات ائتمیش و بۇ خستلیین موالیجه‌سین‌ده معین تؤهفه‌لر وئرمیش‌دیر. سون ایللرین‌ده اینسانینین یاشلانماسی اوزرین‌ده آراش‌دیرمالار آپاراراق باکتریلارین، خصوصیله باغیرساق باکتریالارینین ایفراز ائتدیی زیان‌لی ماده‌لرین اینسان اؤمرونو قیسالتدیغینی و دوزگون قئیدالاندیق‌دا اینسان اؤمرونون ۱۲۰-۱۳۰ ایل اولا بیلجیینی دئمیش‌دیر.
  
  خاریجی کئچیدلر 
   ایلیا مچنیکوو کیم‌دیر، حیاتی، حاقین‌دا (تورکچه) 
  
  روسیه لی عالیملر‏
  نوبل جایزه‌سی
  نوبل فیزیولوژی و طیب اؤدولو
  نوبل فیزیولوژی و طیب جایزه‌سینی قازانانلار
  روسیه‌لی عالیملر