title: ویئتنام ساواشی
text: ویئتنام ساواشی ویئتنام ساواشی ویت کونق کیمی تانینان شیمالی ویئتنامین کومونیست حرکاتی و موتتفیقلری‌نین گونئی ویئتنام و اوْنون اساس موتتفیقی اوْلان آمریکا-آ قارشی دوردوغو اۇزون مودّتلی و باها باشا گلن بیر مۆناقیشه اوْلموش‌دور. ساواش ۱۹۵۴-جو ایلده، قوزئی ویئتنام‌دا هو چی مینه و اوْنون کومونیست ویت مینه پارتییاسینین حاکمیّته گلمه‌سی ایله باشلامیش و ایکی فؤوقل دؤولت، آمریکا بیرلشمیش ایالتلری و شوروی آراسیندا سویوق ساواش نتیجه‌سینده داها دا شیددتلنمیش‌دیر. ویئتنام ساواش‌سینده یاری‌دان چوْخو ویئتنامین دینج اهالی‌سی اوْلماقلا، ۳ میلیون اینسان ( ۰۰۰ ۵۸ آمریکالی) هلاک اوْلموش‌دور. ۱۹۶۹-جو ایلدن اعتباراً، آمریکا بیرلشمیش ایالتلری-این ساواش‌یه ان یاخین‌دان جلب اوْلوندوغو دؤورده ویئتنام مۆناقیشه‌سینده ۰۰ ۵۰۰۰ نفردن چوْخ ساواش قۇللوق‌چو ایشتیراک ائتمیشدیر. ۱۹۷۳-جو ایلده باشکان ریچارد نیکسونون آمریکا بیرلشمیش ایالتلری قوه‌لری‌نین گئری چکیلمه‌سی حاقیندا امرین‌دن هم اوّل، هم ده سوْنرا آمریکا بیرلشمیش ایالتلری-دا ساواش الیهداری قوه‌لرین آرتماسی آمریکالیلار آراسیندا داها جدی فیکیر آیری‌لیقلارینین یارانماسینا سبب اوْلموش‌دور. ۱۹۷۵-جی ایلده کومونیست قوه‌لرین سایقونو اله کئچیرمه‌سی ایله ویئتنام ساواشی بیتمیش، و نؤوبتی ایل اؤلکه ویئتنام سوسیالیست جومهوریتی آدی آلتیندا بیرلشدیریلمیش‌دیر.
  
  ساواشین اساس سببلری
  ۲-جی دۆنیا ساواشی دؤورونده ژاپون جنوبشرقی آسیادا، هیند-چین یاریماداسینین شرق اۇجقاریندا یئرلشن و ۱۹-جو عصره قدر فرانسهنین حاکمیّتی آلتیندا اوْلموش ویئتناما قوشون یریت‌دی و اوْنو ایشغال ائتدی. چین و سووت کوممونیزمین‌دن ایلهاملانان هو چی مینه ژاپون و فرانسه موستملکه ایداره‌چی‌لییی ایله موباریزه آپارماق اۆچون ویت مینهی، موستقیل ویئتنام لیقاسینی یاراتدی. ۱۹۴۵-جی ایلده ژاپون موستقیل ویئتنامین ایداره‌سینی فرانسه تحصیل‌لی ایمپراتور باو داییه بوراخاراق اؤز قوشونلارینی گئری چکدی. هو چی مینهین ویت مینه قوه‌لری فوری آیاغا قالخاراق هانویون شیمال شهرینی اله کئچیردی و هونون باشکان‌لییی آلتیندا دموکراتیک ویئتنام جومهوریتیسینی (ودر) اعلان ائتدی.
  
  بؤلگه نین ایداره‌سینی یئنی‌دن اؤز الینه آلماغا چالیشان فرانسه باونو دستک‌له‌دی و ۱۹۴۹-جو ایلین جۇلای آیین‌دا باشکندی سایقون اوْلان ویئتنام (گونئی ویئتنام) دؤولتینی یارات‌دی. سیلاح‌لی مۆناقیشه فرانسویلرین ۱۹۵۴-جو ایلین مئی آیین‌دا، دین بین فو دؤیوشون‌ده ویت مینه قوه‌لری طرفیندن مغلوب ائدیلمه‌سینه قدر داوام ائتدی. جنوره‌ده کچیریلن نؤوبتی باریش دانیشیقلاریندا ویئتنام ۱۷-جی پارالل بویونجا ایکی حیصّه ‌یه بؤلون‌دو (شیمال‌دا هو، جنوب‌دا باو حاکمیّت‌ده اوْلماقلا) و بیرلشمه باره‌ده ۱۹۵۶-جی ایلده کچیریلمک اۆزره عۆموم خالق سَس وئرمه‌سی چاغریل‌دی. ۱۹۵۵-جی ایلده ایسه گۆج‌لو آنتی-کومونیست گؤروشلره مالیک نگو دینه دیم باونو حاکمیّت‌دن سالاراق ویئتنام جومهوریتی باشکانی اوْلدو.
  
  قایناقلار 
  
  کامبوج ایچ ساواشی
  لائوس ایچ ساواشی
  اوستورالیانین ساواش‌لاری
  کامبوجین ساواش‌لاری
  کانادانین ساواش‌لاری
  لائوسین ساواش‌لاری
  نیوزیلندین ساواش‌لاری
  نیکاراقوئه‌نین ساواش‌لاری
  جنوبی کوره‌نین ساواش‌لاری
  ایسپانیانین ساواش‌لاری
  تایلندین ساواش‌لاری
  چین خالق جومهوریتینین ساواش‌لاری
  فیلیپینین ساواش‌لاری
  شوروینین ساواش‌لاری
  آمریکا بیرلشمیش ایالتلرینین ساواش‌لاری
  ویئتنامین ساواش‌لاری
  ویتنام ساواشی
  1950s conflicts
  1960s conflicts
  1970s conflicts
  Cold War conflicts
  Communism-based civil wars
  History of Vietnam
  یاییلماچیلیق
  Indochina Wars
  Presidency of Dwight D. Eisenhower
  Presidency of John F. Kennedy
  Presidency of Lyndon B. Johnson
  Presidency of Richard Nixon
  Presidency of Gerald Ford
  Proxy wars
  Revolution-based civil wars
  United States Army in the Vietnam War
  United States Marine Corps in the Vietnam War
  نیکاراقوئه‌نین ساواش