title: ضیاء بنیاداف
text: ضیاء موسا اوغلو بنیاداف (آذربایجان تورکجه‌سی: Ziya Musa oğlu Bünyadov، روسجا: Зия Мусаевич Буниятов)، شرق‌شناس، تاریخچی، شوروی قهرمانی، آکادئمیسین، و آذربایجان علملر آکادئمیاسی‌نین ایکینجی باشقانی.
  
  یاشام 
  ضیا بونیادوو 1923-جو ایل دسامبر آیی‌نین 21-ده آستارا شهرینده، اوْکتوبر اینقیلابیندان خئیلی اول آتامان لیاخووون کازاک دیویزییاسینین آلایلاریندان بیرینده خیدمت ائتمیش حربی ترجومه‌چی عاییله‌سینده آنادان اولموشدور. اونون آتاسی بیبی-هئیبت عالیم-شئیخلری نسلیندن اولموش موسا مؤوسوم اوغلو بونیادوو ایدی. او، آتاسینین سایه‌سینده هله اوشاقلیقدان عرب دیلینی اؤیرنمیش و قورانی اوخوماغا باشلامیشدی. اونون آناسی – لنکراندا دوغولموش آذربایجانداکی کؤهنه روس کؤچمنلریندن اولان رایسا میخایلوونا قوکاسووا ایدی.
  نسیل شجره‌سی‌نین اساسلاندیغی تاریخی سندلره گؤر، بونیادوو سوی‌آدی اونون 13-جی اولو باباسی شئیخ بنیادین آدیندان گؤتورولوب.
  بنیادوو عاییله‌سی بیر نئچه دفعه یاشاییش یئرینی دییشیب. 1939-جی ایلده گؤیچای شهرینده اورتا مکتبی بیتیردیکدن سونرا او، باکی حربی مکتبینه قوشولوب. او، 1942-جی ایلده ایکینجی دونیا ساواشیندا قافقاز جبهه سینده موزدوک شهری یاخینلیغیندا موباریزه‌یه گؤندریلمیش. او، آوروپا جبهه‌سینده ووروشماغا یوللانیب و ورشوو و بئرلینین شوروی طرفیندن ایشغالیندا ایشتیراک ائدیب. 
  ضیا بونیادوو 14-جی ایل ژانویه‌نین 1945-ده پولشادا پیلیسا چایی اوزرینده کؤرپونون اوستونده دؤیوشده تؤکدوگو پلانلا، 100 دوشمن اؤلومله و 45 دوشمن توتوقلانار. اونون حرکتلری اۆچون سووئتلر ایتتیفاقینین ان یوکسک حربی شرفینی، سووئت ایتتیفاقی قهرمانی، زییا بونیادوو دا فخری قیرمیزی بایراق، قیرمیزی اولدوز، آلئکساندر نئوسکی، 2-جی درجه‌لی وطن موحاریبه سی، ایکینجی دونیا موحاریبه سینده ایشتیراکی و قهرمانلیغی اونون اۆچون وئریلیر. موحاریبه نین باشا چاتماسیندان بیر ایل سونرا، زییا بونیادوو بئرلینین پانکوو رایونونون حربی کومئندانتی موعاوینی ایدی.
  
  علمی چالیشمالاری 
  ساواشدان سونرا، ضیا بونیادوو موسکو شرق‌شناسلیق اینستیتوسونو بیتیریب و 1954-جی ایلده دوکتورلوق تئزینی مودافیعه ائتمیشدیر. دوکتور بونیادوو باکی‌یا قاییدیب و آذربایجان س.س.ر علملر آکادئمییاسی‌نین تاریخ اینستیتوتوندا ایشه باشلامیشدیر. بورادا او، باش علمی ایشچی اولماق علمی امکداشی مؤوقئعیی، تاریخ اینستیتوتونون شؤعبه مودیری، ائلملر آکادئمییاسینین خیبره عوضوو، داها سونرا ائلملر آکادئمییاسی‌نین، نهایت، تام ویتسئ-پرئزیدئنتی آکادمیک و ترققی ائتمیش. او، قافقازین تاریخینده چوخ‌سایلی مونوقرافییا، کیتاب و مقاله‌لرین مؤلیفی و رئداکتورو دور. ضیاء، قورآنی آذربایجان تورکجه‌سینه ترجمه ائدیب.
  
  اؤلومو 
  1997-جی ایلین 21 فئوریهیندا ضیا بونیادوو باکیدا، یاشادیغی ائوین گیریشینده اؤلدورولدو. بونیادووون اؤلومونون گوناهکارلاری سیرلی قالدی. رسمی دؤولت ایستینطاق مسلمان بنیادگرالاری سوچلاندیردی. او، فخری خیابانیندا دفن اولونوب.
  
  قایناقلار 
  
   ویکی پئدیا
  
  شرق‌شناس‌لار
  کیمسه‌لر