title: Гьунарлъи
text: Гьунарлъи яги арт ккола инсанасул хӀалтӀи-пишаялъул батӀи-батӀияб спектр, хӀасиллъулеб продукт, жинца техникияб махщел, берцинлъи, эмоционалияб къуват яги концептуалиял идеял рихьазуорелел махщалилаб яги сипатияб гьунарал гӀорлӀе рачунеб.
  
  Гьунарлъиялъул тӀабгӀалъул хӀакъалъулӀ гӀаммго къабул гьабураб баянгьаби гьечӀо, ва гьелъул интерпретация батӀи-батӀияб букӀана тарихалда жанибги батӀи-батӀиял маданиятаздаги. Бихьизабул гьунарлъиялъул лъабго гӀаркьелъун буго суратбахъи, скулптура ва архитектура. Театр, кьурди ва цогиял перформатияб гьунарлъаби, ва гьединго адабият, музика, кино ва цогияб медиа, интерактивияб медиа гӀадаб, гӀорлӀе рачун руго гьунарлъиялъул гӀатӀидаб магӀнаялде. XVII гӀасруялде щвезегӀан гьунарлъи гӀахьал гьабулаан пиша-устарлъиялдаса яги гӀелмуялдаса батӀа гьечӀел бокьараб гьунаралде яги махщелалде. Гьанжесеб заманалда XVII гӀасруялдаса хадуб, эстетикиял пикру-гӀиллабазул тӀоцебесебе даражаяб кӀвар бугелъул, берцинал гьунарлъаби батӀа гьабула щварал ругьунлъабаздаса, гӀаммго, декоративиял ва практикияб хӀалтӀизабиялъул гьунарлъаби гӀадиназдаса.
  
  Гьунарлъиялъул тӀабигӀаталъул ва гьелда хурхарал бичӀчӀелазул, гьунар ва интерпретация гӀадал, цӀех-рехел гьабула философиялъул эстетика абурал бутӀаялда. Щварал асаразул цӀех-рехел гьабула. ХӀасилалда щварал гьунархӀалтӀабазул цӀех-рехел гьабула гьунарлъиялъул критицизмалъул ва гьунарлъиялъул тарихалъул профессионалиял бутӀабазда.
  
  Тарих
  
  Форма, жанр, медиа ва стил
  
  Мурад
  
  Публикияб изну
  
  ДандеккунгутӀиял
  
  Теория
  
  Гьунарлъи ва къанун
  
  Ралагье гьединго
  
  Классификациялъул бахӀс
  
  Баянкьелал
  
  Библиография
   Oscar Wilde, Intentions, 1891
   Stephen Davies, Definitions of Art, 1991
   Nina Felshin, ed. But is it Art?, 1995
   Catherine de Zegher (ed.). Inside the Visible. MIT Press, 1996
   Evelyn Hatcher, ed. Art as Culture: An Introduction to the Anthropology of Art, 1999
   Noel Carroll, Theories of Art Today, 2000
   John Whitehead. Grasping for the Wind, 2001
   Michael Ann Holly and Keith Moxey (eds.) Art History Aesthetics Visual Studies. New Haven: Yale University Press, 2002. 
   Shiner, Larry. The Invention of Art: A Cultural History. Chicago: University of Chicago Press, 2003. 
   Arthur Danto, The Abuse of Beauty: Aesthetics and the Concept of Art. 2003
   Dana Arnold and Margaret Iverson, eds. Art and Thought. London: Blackwell, 2003. 
   Jean Robertson and Craig McDaniel, Themes of Contemporary Art, Visual Art after 1980, 2005
  
  ТӀадеги цӀалиялъе
   Antony Briant and Griselda Pollock, eds. Digital and Other Virtualities: Renegotiating the image. London and NY: I.B.Tauris, 2010. 
   Augros, Robert M., Stanciu, George N. The New Story of Science: mind and the universe, Lake Bluff, Ill.: Regnery Gateway, 1984.  (this book has significant material on art and science)
   Benedetto Croce. Aesthetic as Science of Expression and General Linguistic, 2002
   Botar, Oliver A.I. Technical Detours: The Early Moholy-Nagy Reconsidered. Art Gallery of The Graduate Center, The City University of New York and The Salgo Trust for Education, 2006. 
   Burguete, Maria, and Lam, Lui, eds. (2011). Arts: A Science Matter. World Scientific: Singapore. 
   Carol Armstrong and Catherine de Zegher, eds. Women Artists at the Millennium. Massachusetts: October Books/The MIT Press, 2006. 
   Carl Jung, Man and His Symbols. London: Pan Books, 1978. 
   E.H. Gombrich, The Story of Art. London: Phaidon Press, 1995. 
   Florian Dombois, Ute Meta Bauer, Claudia Mareis and Michael Schwab, eds. Intellectual Birdhouse. Artistic Practice as Research. London: Koening Books, 2012. 
   Katharine Everett Gilbert and Helmut Kuhn, A History of Esthetics. Edition 2, revised. Indiana: Indiana University Press, 1953.
   Kristine Stiles and Peter Selz, eds. Theories and Documents of Contemporary Art. Berkeley: University of California Press, 1986
   Kleiner, Gardner, Mamiya and Tansey. Art Through the Ages, Twelfth Edition (2 volumes) Wadsworth, 2004.  (vol 1) and  (vol 2)
   Richard Wollheim, Art and its Objects: An introduction to aesthetics. New York: Harper & Row, 1968. 
   Will Gompertz. What Are You Looking At?: 150 Years of Modern Art in the Blink of an Eye. New York: Viking, 2012. 
   Władysław Tatarkiewicz, A History of Six Ideas: an Essay in Aesthetics, translated from the Polish by Christopher Kasparek, The Hague, Martinus Nijhoff, 1980
  
  КъватӀисел регӀелал
  
   Art and Play from the Dictionary of the History of ideas
   In-depth directory of art
   Art and Artist Files in the Smithsonian Libraries Collection (2005) Smithsonian Digital Libraries
   Visual Arts Data Service (VADS) – online collections from UK museums, galleries, universities
   RevolutionArt – Art magazines with worldwide exhibitions, callings and competitions
   
   
  
   
  Эстетика
  Бихьизабул гьунарлъи