title: Алпал
text: Алпал ( ;  ;  ;  ;  ) — бищун борхатаб (4809 м) ва бищун гӀатӀидаб мугӀрул балазул система, жиб тӀубанго Европаялда бугеб ва тӀибитӀараб гӀага-шагарго 1210 км-алъ микьго Алпиял пачалихъаздасан (бакътӀерхьудаса бакъбаккуде): Парансиялдаса байбихьун, Швейцариялдасан, Монакоялдасан, Италиялдасан, Лихтенштейналдасан, Австриялдасан ва Германиялдасан Словениялде. 
  
  Алпазул кӀамури тӀибитӀула Ракьдагьоркьоб ралъадалъул бакътӀерхьул рагӀалде бугеб Ниццаялдаса Адриатикаялда бугеб Триесталде ва Паннонияб бассеналъул байбихьуда бугеб Вйен щвезегӀан. МугӀрул лӀугьана анцӀ-анцӀ миллион соназда жанир евразияб ва африканияб тектоникиял къаналлъаби цоцалӀ тункиялъул хӀасилалда. образовались за десятки миллионов лет в результате столкновения африканской и Евразийской тектонических плит. Гьеб вакъигӀаталдалъун лӀугьараб цӀикӀкӀараб къокълъел сабаблъана тӀадекъаялдалъун ва сокӀкӀиналдалъун ралъдал седиментариял гьецӀаби Монблан ва Маттергьорн гӀадал тӀогьазде рорхиялъе.
  
  Алпазул бищун борхатаб тӀогьлъун ккола Монблан, жиб парансгин итал гӀорхъода бугеб; гьелъул борхалъи буго 4809 м. Алпазул регионалда буго 128 тӀогь, жиндир борхалъи 4000-ялдаса цӀикӀкӀун метр бугеб.
  
  Этимология
  
  География
  
  Геология ва орогения
  
  Баянкьелал
  
  МугъчӀваял
  
  Цитатинарурал хӀалтӀаби 
  
   Alpine Convention. (2010). The Alps: People and pressures in the mountains, the facts at a glance
   Allaby, Michael et al. The Encyclopedia of Earth. (2008). Berkeley: University of California Press. 
   Beattie, Andrew. (2006). The Alps: A Cultural History. New York: Oxford University Press. 
   Benniston, Martin, et al. (2011). "Impact of Climatic Change on Water and Natural Hazards in the Alps". Environmental Science and Policy. Volume 30. 1–9
   Cebon, Peter, et al. (1998). Views from the Alps: Regional Perspectives on Climate Change. Cambridge MA: MIT Press. 
   Chatré, Baptiste, et al. (2010). The Alps: People and Pressures in the Mountains, the Facts at a Glance. Permanent Secretariat of the Alpine Convention (alpconv.org). Retrieved August 4, 2012. 
   De Graciansky, Pierre-Charles et al. (2011). The Western Alps, From Rift to Passive Margin to Orogenic Belt. Amsterdam: Elsevier. 
   Feuer, A.B. (2006). Packs On!: Memoirs of the 10th Mountain Division in World War II. Mechanicsburg, Pennsylvania: Stackpole Books. 
   Fleming, Fergus. (2000). Killing Dragons: The Conquest of the Alps. New York: Grove. 
   Gerrard, AJ. (1990) Mountain Environments: An Examination of the Physical Geography of Mountains. Boston: MIT Press. 
   Halbrook, Stephen P. (1998). Target Switzerland: Swiss Armed Neutrality in World War II. Rockville Center, NY: Sarpedon. 
   Halbrook, Stephen P. (2006). The Swiss and the Nazis: How the Alpine Republic Survived in the Shadow of the Third Reich. Havertown, PA: Casemate. 
   Hudson, Simon. (2000). Snow Business: A Study of the International Ski Industry. New York: Cengage 
   
   Körner, Christian. (2003). Alpine Plant Life. New York: Springer Verlag. 
   Lancel, Serge. (1999). Hannibal. Oxford: Blackwell. 
   Mitchell, Arthur H. (2007). Hitler's Mountain. Jefferson, NC: McFarland. 
   Prevas, John. (2001). Hannibal Crosses The Alps: The Invasion Of Italy And The Punic Wars. Cambridge, MA: Da Capo Press. 
   Reynolds, Kev. (2012) The Swiss Alps. Cicerone Press. 
   Roth, Philipe. (2007). Minerals first Discovered in Switzerland. Lausanne, CH: Museum of Geology. 
   Schmid, Stefan M. (2004). "Regional tectonics: from the Rhine graben to the Po plain, a summary of the tectonic evolution of the Alps and their forelands". Basel: Geologisch-Paläontologisches Institut
   Sharp, Hilary. (2002). Trekking and Climbing in the Western Alps. London: New Holland. 
   
   Shoumatoff, Nicholas and Nina. (2001). The Alps: Europe's Mountain Heart. Ann Arbor, MI: University of Michigan Press. 
   Viazzo, Pier Paolo. (1980). Upland Communities: Environment, Population and Social Structure in the Alps since the Sixteenth Century. Cambridge: Cambridge University Press.
  
  КъватӀисел регӀелал 
   17, 2005 Satellite photo of the Alps, taken on August 31, 2005, by MODIS aboard Terra
   Official website of the Alpine Space Programme This EU co-funded programme co-finances transnational projects in the Alpine region
  
   
  Централияб Европаялъул география
  Жанубияб Европаялъул география
  БакътӀерхьул Европаялъул география
  Австриялъул мугӀрул балал
  Парансиялъул мугӀрул балал
  Германиялъул мугӀрул балал
  Италиялъул мугӀрул балал
  Лихтенштейналъул мугӀрул балал
  Монакоялъул мугӀрул балал
  Словениялъул мугӀрул балал
  Швейцариялъул мугӀрул балал
  Физиографикиял провинциял