title: Andalucía
text: Andalucía ye una comunidat autonoma que ye localizata en a parti meridional d'Espanya, y que muga, principiando dende l'ueste, en dirección este, con Portugal, con Extremadura, Castiella-La Mancha y, a la fin, con a Rechión de Murcia. Por o sud a muga ye o mar, l'Oceano Atlantico y a Mar Mediterrania, con una costa de bels 910 km.
  
  Ye a segunda comunidat autonoma espanyola mes gran y ocupa o primer puesto en a lista d'as rechions por población.
  
  Toponimia 
  O nombre Andalucía se deriva d'a parola arabe Al-Andalus (الأندلس). Lo toponimo al-Andalus ye testimoniau per primera vegada per inscripcions en monedas cudidas en 716 per o nuevo gubierno musulmán d'Iberia. Istas monedas, clamadas dinars, yeran inscritas tanto en latín como en arabe. A etimolochía d'o nombre al-Andalus s'ha derivau tradicionalment d'o nombre d'os vandalos. Dende lo decenio de 1980, una serie de proposadas han desafiado ista afirmación. Halm, en 1989, derivó o nombre d'un termin gotico, *landahlauts, y en 2002, Bossong suchirió la suya derivación d'un sustrato prerromán.
  
  Cheografía 
  O relieu d'Andalucía ye formau per tres unidaz fundamentals: 
  Sierra Morena: a buega natural entre la plana castellana y Andalucía, con una altaria maxima de poquet mas de 1300 m.
  As cordeleras Beticas (Penibetica y Subbetica) paralelas a la mar Mediterrania. Comprende entre atras Sierra Nevada, an se troba a cota mas alta d'a peninsula Iberica: a tuca Mulhacén (3.478 m). 
  A val de Guadalquivir: un territorio cuasi plano que s'ubre en o Golfo de Cádiz a lo sudueste.
  
  Clima 
  Andalucía ye adintro d'o dominio climatico mediterranio, con hibiernos pleviosos y veranos ixucaus y calidos. Lo relieu accidentau produz fuertes variacions, con islas de clima de montanya en as sierras mas elevadas (Sierra Nevada, Sierra de Gádor) y comarcas de tendencia mas continental (vega de Granada). As precipitacions disminuyen d'ueste enta l'este; o puesto que recibe mas precipitacions ye a Cordelera de Grazalema (2.218 mm anyals) y lo menos plevioso ye lo Cabo de Gata, que a la suya vegada ye lo puesto mas ixuto d'Europa (con 117 mm anyals). A temperatura meya anyal d'Andalucía ye superior a los 16 °C, encara que con variacions cheograficas, oscilando entre los 18,5 °C en Malaga dica los 15,1 °C en Baeza. Lo mes mas fredo ye chinero y lo mas caluroso ye agosto.
  
  División administrativa 
  Andalucía ye dividita en ueito provincias:
   Almería, (701.688 habitants en o 2014). 
   Cádiz, (1.240.175 habitants en o 2014).
   Cordoba, (795.718 habitants en o 2014).
   Granada, (919.455 habitants en o 2014).
   Uelba, (519.229 habitants en o 2014).
   Chaén, (659.033 habitants en o 2014).
   Malaga, (1.652.999 habitants en o 2014).
   Sevilla, (1.871.399 habitants en o 2014).
  
  Politica 
  A Chunta d'Andalucía ye la institución en que s'organiza l'autogobierno d'a Comunidat Autonoma d'Andalucía. Ye integrada per: o president d'a Chunta d'Andalucía que ye lo supremo representant d'a comunidat autonoma y lo representant ordinario de l'Estau en a mesma. A suya esleción tien puesto per o voto favorable d'a mayoría absoluta d'o Pleno d'o Parlamento d'Andalucía y lo suyo nombramiento corresponde a lo rei. O president actual d'a Chunta ye Juan Manuel Moreno Bonilla.
  
  Veyer
   Rechión de Granada.
  
  Referencias
  
  Vinclos externos 
  
   Pachina web oficial d'a Chunta d'Andalucía.
  
  Andalucía