title: Apollo 13
text: Apollo 13 estió la setena misión tripulada d'o programa Apollo d'a NASA y la tercera destinada a aterrizar en a Luna. A nau desapegó dende lo Kennedy Space Center l'11 d'abril de 1970, manimenos habió d'abortar-se l'alunizache a resultas d'una explosión en un tanque d'oxichén d'o modulo de servicio dimpués de dos días de misión. En cuenta d'alunizar a tripulación dio la tornada a la Luna y tornó a salvo a la Tierra lo 17 d'abril. O comandant d'a misión estió Jim Lovell, con Jack Swigert como piloto d'o modulo de mando y Fred Haise como piloto d'o modulo lunar. Swigert heba substituyiu en a zaguera hora a Ken Mattingly, que quedó en tierra como conseqüencia d'haber estau exposau a la rubiola.
  
  Mientres un encendiu rutinario d'o sistema de removiu de l'oxichén liquido d'un d'os tanques, a ignición accidental de l'isolamiento d'un cable estrifallau en l'interior d'o tanque provocó un curtocircuito que causó una explosión que deixó salir o suyo conteniu a lo vuedo de l'espacio. Sin oxichén, necesario tanto pa alentar como pa chenerar enerchía electrica, os sistemas de propulsión y de suporte vital d'o modulo de servicio no podeban funcionar. Habioron de desconnectar os sistemas d'o modulo de mando pa preservar os recursos restants pa lo reingreso, obligando a la tripulación a tresladar-se a lo modulo lunar como improvisau bote salvavidas. Cancelau l'alunizache, os controladors d'a misión se dedicoron a aduyar a la tripulación a tornar a la Tierra con vida.
  
  Encara que lo modulo lunar yera disenyau pa mantener a dos hombres en a superficie lunar mientres dos días, o centro de control de misión en Houston improvisó uns procedimientos pa que podese mantener a tres hombres mientres quatro días. A tripulación sufrió numbrosas dificultatz a resultas d'a manca d'enerchía, una gabina freda y humida y la manca d'augua potable. S'enfrontinoron a la necesidat critica d'adaptar os filtros d'o modulo de mando pa que lo sistema d'eliminación de dioxido de carbonio funcionase en o modulo lunar, tot y con a suya diferent cheometría. Contrarreloch, a tripulación y os controladors d'a misión aconsiguioron improvisar una solución.
  
  Un comité investigador determinó que i habió una falla mientres as prebas d'o tanque d'oxichén previas a lo vuelo y per o feito de que se colocase teflón en o suyo interior. A resultas d'as investigacions o comité recomendó qualques cambeos, como reducir a lo minimo la utilización d'elementos potencialment combustibles adintro d'o tanque, medida que s'aplicó a la misión Apollo 14.
  
  Decenas de millons d'espectadors veyioron l'amerizache d'a nau en l'oceano Pacifico per televisión y lo risgo que corrioron os astronautas esvielló per un inte l'intrés per o programa Apollo. A historia d'os feitos acayeixius mientres ista misión s'ha dramatizau en quantas ocasions, sobre tot en a cinta de 1995 Apollo 13.
  
  Referencias
  
  Vinclos externos 
  
  Programa Apollo