title: Badaín
text: Badaín ye un lugar aragonés d'o municipio de Tella-Sin, en a provincia de Uesca y comarca de Sobrarbe. A suya población ye de 8 habitants (2009).
  
  Badaín ye una aldeya historica de Sin, con dependencia d'ixaltra localidat documentable dende la Edat Meya, anque distant d'ella bella chornada de camín a peu. Se troba en alto d'un cerro chicot, en as garras d'a Penya Lierga, en cosirando la confluencia d'o río Irués en a man izquierda d'o río Cinca. Badaín fisicament fa parte d'a val d'a Cinca, y no el forma si que una carrera que remata en a pleta d'a ilesia.
  
  Debaixo de Badaín existen dos puents. Lo un, peatonal, enfila en dirección sud cara ta La Espunya, travesando lo río Irués, y fa parte d'o camín historico que comunicaba las dos localidaz por as garras d'a Penya Montanyesa. L'altro, transitable con vehiclos, trescruza la Cinca en mitat de La Infortunada. La Infortunada se troba tansament a 200 metros de Badaín (a pista asfaltada que i puya fa un poquet mas de vuelta), a menor altaria, directament en as faixas inmediatas a la glera d'a Cinca, en a man cuentra de Badaín.
  
  Historicament, en Badaín i heba habido un convento de monchas que seguiban a regla de Sant Benedet, posiblement como celula filial d'el que i heba en Sin, cosa que explicaría la relación de dependencia de Badaín con un altro lugar que ye tan luent. A envistable ilesia parroquial d'a localidat pareix que se troba relacionada con ixe pasato monacal, y habría feito parte d'as dependencias de lo dito cenobio. A ilesia de Nuestra Sinyora de Badaín ye un templo orichinal d'o sieglo XII, emparentato en a suya estructura principal con Sant Chuan d'o Toledo d'A Nata y reformulato dimpués con addicions como la torre (d'o sieglo XVI) tan robusta y con artificios defensivos. En l'actualidat, a ilesia de Badaín cuenta con un albergue que opcupa parcialment l'edificio.
  
  Demografía
  
  Toponimia 
  Bels autors, como Antonio Beltrán Martínez, han quiesto relacionar o nombre de «Badaín» con una hipotetica etimolochía basca, en basando-se en a terminación «-ain» que ye tan frecuent en Navarra. Belaltros, como Chesús Vázquez Obrador, descartan ixa posibilidat en iste y bels altros casos (como lo vecín Escuaín) perque l'accentuación no coincide con la d'os toponimos navarros, que rematan en «-áin» mientres que es aragoneses lo fan en «-aín». D'alcuerdo con Vázquez Obrador, a terminación aragonesa expresa un sufixo -gin amagato, que no tienen os toponimos navarros que son de radiz antropica.
  
  Imáchens
  
  Fiestas
  8 de setiembre, Fiesta Mayor, fendo las honras a la Natividat de Nuestra Sinyora.
  
  Referencias
  
  Se veiga tamién
  
  Hombre de Mataire.
  Hombre cerrudo.
  
  Vinclos externos
  
  Lugars de Tella-Sin
  Localidaz d'Aragón con fiestas patronals ta la Natividat
  Localidaz d'a diocesi de Balbastro-Monzón en Sobrarbe