title: Mont Tongariro
text: O mont Tongariro (pronunciau en anglés /ˈtɒŋgəˌrɛ.roʊ/ y en maorí /tɔŋaɾiɾɔ/) ye un complexo vulcanico situau en a zona vulcanica de Taupo en a Isla d'o Norte de Nueva Zelanda. Se troba a 20 km a o sudueste d'o  laco Taupo y ye o mas septentrional d'os tres vulcans activos que dominan o paisache d'o centro d'a Isla d'o Norte.
  
  Cheolochía
  O mont Tongariro fa parti d'o centro vulcanico de Tongariro, que consiste en quatre macizos feitos d'andesita: Tongariro, Kakaramea, Pihanga,
  y Ruapehu. As erupcions andesiticas formoron Tongariro, un altero estratovulcán, que tien una altaria de 1.978 m. Tongariro ye formau por capas de lava y tefra y erupcionó por primera vegada fa 275.000 anyos.
  
  Tongariro ye formau por a o menos 12 conos. O Ngauruhoe, encara que se considera a sobén como un atra montanya, ye cheolochicament un cono d'o Tongariro. Ye amás o conducto mas activo, habendo erupcionau mas de 70 vegadas dende 1839, a zaguera entre 1973 y 1975.
  
  Tamién s'ha rechistrau actividat en atros d'os suyos conductos en a historia recient. Os craters de Te Māri erupcionoron en 2012 por primera vegada dende 1897. O Red Crater tenió una erupción de cenisa en 1926 y contiene fumarolas activas. Bi ha muitos craters derivaus d'explosions en o macizo; beluns d'ells cubiertos por l'augua ta formar o Blue Lake y os Emerald Lakes.
  
  Referencias
  
  Vinclos externos 
  
  Tongariro
  Tongariro