title: Castellanos
text: Os castellanos (en castellano castellanos) son os habitants de Castiella y un d'os components més importants d'o pueblo espanyol. En un sentito historico serían castellanos tamién os habitants d'atras partz de l'antiga Corona de Castiella que fuoron repoblatas por castellanos diferenciando-sen d'os bascos, gallegos, asturianos, leyoneses, que mantenioron en mayor o menor mesura a suya identidat como pueblo diferent baixo os mesmos monarcas.
  
  Identidat 
  Por a suya importancia numerica, a posición central y a importancia de l'idioma como vehiclo de comunicación entre os diferents pueblos d'a peninsula, a Espanya unificata ha tendito a identificar-se con o pueblo castellano més que con atros pueblos peninsulars, en especial dimpués d'a Guerra de Succesión Espanyola. D'esta traza os habitants de Castiella no fan distinción entre a suya identidat castellana y a suya identidat espanyola, como si que han feito siempreo os bascos u dende o sieglo XIX os catalans.
  
  Os andaluces y murcians historicament s'han identificato como castellanos pero actualment no se gosan identificar como tals, por a suya posición periferica, por tener atros centros politicos, y haber desembolicato diferencias culturals.
  
  Tamién dende as rechión_nativa1 perifericas d'o nord-este s'identifica "castellano" dende o punto de vista etnolingüistico con qualsiquier habitant d'Espanya que parle castellano como luenga materna. D'esta traza pueblos en un grau abanzato de perduga d'a luenga propia como os aragoneses, navarros y leyoneses son identificatos como castellanos por part d'os catalans y valencianos.
  
  Modo de vida tradicional 
  En un amplo territorio como Castiella os modos de vida tradicionals son muito variatos. En o medio rural castellano ye muito extendillata una agricultura cerealistica extensiva, y en o pasato una transhumancia de bestiar ovín destinato a la producción lanera (a Mesta), controlata por a monarquía. Tamién bi ha zonas de vinyas y oliverals. De fueras d'en o Reino de Murcia, en os territorios habitatos historicament por os castellanos no s'ha desembolicato una agricultura mediterrania de reganos d'a mida d'a Huerta Valenciana u a val d'Ebro.
  
  Historia 
  A etnochenesi d'o pueblo castellano se troba entre l'alta Edat Meya y a baixa Edat Meya tierras d'o norte d'a provincia de Burgos y sud de Cantabria, que representaban a muga oriental d'o Reino Astur-Leyonés, repoblato baixo unas condicions especials con labradors militarizatos que se rechiban por un dreito propio diferent a lo "Fuero Chuzgo" d'o resto d'o reino. A tierra de Castiella se constituyó en condau, y s'independizó d'o Reino de Leyón, pa dimpués esdevenir un reino independient.
  
  O Reino de Castiella creixió muito en os sieglos que duró a reconquiesta, y con a ocupación d'o centro y sud d'a Peninsula Iberica os castellanos esdevinioron a principal grupo etnolingüistico u nación d'esta peninsula. Os mozarabes d'a meseta sud s'asimoloron a los castellanos.
  
  Con a unificación d'as coronas de Castiella y Aragón a fins d'o sieglo XV os castellanos representoron por o suyo peso demografico o pueblo més important politica y culturalment d'os estatos baixo a sobiranía d'os reis d'Espanya, y dende ixe inte a historia d'os castellanos ye enreligata con a historia d'Espanya. A creyacioń d'a Universidat de Salamanca creya foco de cultura castellana y en castellano en o sud d'o Reino de Leyón contribuye a castellanizar cultural y lingüisticament a los leyoneses locals, que son entre meyo d'os leyoneses d'a norte y d'os estremenyos d'orichen y luenga leyonesa. En o sieglo XVI avanza tamién a castellanización lingüistica, cultural y politica d'os aragoneses d'a val d'Ebro y as comunidatz aragonesas.
  
  Referencias
  
  Bibliografía 
    Gonen, Amiram. Diccionario de los pueblos del mundo. Anaya&Mario Muchnik, 1996. ISBN 978-8479793500.
  
  Veyer tamién 
  Castiella.
  Condau de Castiella.
  Reino de Castiella.
  Corona de Castiella.
  Nacionalismo castellano.
  
  Pueblos latinos
  Etnias d'Espanya