title: Val d'a Solana
text: A val d'a Solana ye una valle d'o Prepireneu aragonés situada en o municipio de Fiscal. Ye trescruzada de Norte a Sud por o barranco de Caixol que naixe baixo a punta Suerio (1.954 m), amán de Caixol en a cabecera d'a valle, y desemboca en o río Ara, no guaire luent de La Cort de Tricas.
  
  Historia
  D'antis más bi heba muitos lugars habitaus en a val d'a Solana. O habitants deixoron a val entre as decadas de 1960 y 1970 debiu a las presions de l'ICONA, o Instituto pa la Conservación d'a Naturaleza, que heba expropiau as tierras que rodiaban os lugars. I habió tamién atros factors, como l'albandono d'as practicas agricolas y ganaderas tradicionals, asinas como o cambeo d'estilo de vida en a Espanya rural dimpués d'o "Plan d'Estabilización" franquista que fació que a choventut se'n marchase enta as ciudatz y as costas.
  
  A mayor parti d'o territorio d'a val d'a Solana pende administrativament d'o municipio de Fiscal, en a comarca de Sobrarbe, provincia de Uesca.
  
  Despoblaus
  En a val d'a Solana bi ha a-saber-las ilesias y chicotz edificios relichiosos destacables, como a ilesia de l'Asumpción y o esconchurador de Burgasé, a ilesia de Santa María en Muro d'Ara, a ilesia de Sant Chaime en Villamana y a ilesia de Sant Pero en Cheret. Muitas d'istas construccions se troban en ruinas.
  
  Os lugars d'a val son deshabitaus y muitas d'as casas son espaldadas y en ruinas:
  
  Referencias
  
  Vinclos externos 
    La Solana en ordesasobrarbe.com
    Valle de la Solana en "Una huella en la nieve"