title: Alionor d'Alburquerque
text: Alionor d'Alburquerque (en castellano Leonor de Alburquerque), dita a Rica Fembra u Alionor Urraca de Castiella (Castiella, 1374–Medina del Campo, 1435), fue reina consort d'Aragón, por o suyo matrimonio con Ferrando I d'Aragón.
  
  Biografía 
  Filla d'o infant Sancho de Castiella y d'a infanta Beatriz de Portugal, filla de Pero I de Portugal y Agnés de Castro, yera heredera de ricas tierras y propiedatz en Castiella, A Riocha y Extremadura.
  
  En morir o malauto Chuan I de Castiella o 9 d'octubre de 1390, o Consello de Rechencia abordó o tema d'o presunto hereu rei Henrique III de Castiella o Dolent, naixiu en octubre de 1379, d'once anyos y de su chermano l'infant Ferrando, que teneba ta par d'alavez diez anyos. S'alcordó que o chermano menor, o prencipe Ferrando, no podese contrayer matrimonio antis que su chermano o rei Henrique tenese os catorce anyos de edat. Alavez se le concederían as prerrogativas politicas y socials d'a mayoría d'edat.
  
  Ta superar as diverchencias derivadas de l'asasinato d'o rei Pero I en marzo de 1369 por su chermano Henrique, os representants d'o clero, a nobleza, o estau d'os hidalgos y os comerciants, asinas como os representants de quantas ciudatz castellanas alcordoron que Henrique se casara con a nieta de l'asasinau Pero, naixida d'Anglaterra de mai castellana y filla d'o rei Pero. Y malas que o chermano mayor, Henrique III, cumpliera tals requisitos, se casaría o suyo chermano menor, o prencipe Ferrando, con una muller buena, honorable y rica.
  
  Fue alavez trigada Alionor, que ya teneba edat ta ello por contar con dieciseis anyos. Amostró a suya conformidat a o matrimonio malas que pudiera reyalizar-se ya que o prencipe Ferrando teneba diez anyos encara. Por ixas envueltas yera duenya, de pleno dreito, de: Haro, Briones, Cerezo de Río Tirón, Vilforado, Ledesma con as cinco villas, Alburquerque, La Codesera, Azagala, Alconchel, Medellín, Alconétar, Villalón por regalo d'o suyo primo o rei Chuan I, d'Urueña por trueque pediu por Chuan I a cambio de ceder-le Cea y a suya tierra a Ramiro Núñez de Guzmán, de San Felices de los Gallegos, que o rei heba dau a uno d'os suyos mercenarios nobles, Giral de Torralt, de Villa García, que heba entregau a Gutier González Quijada, Fuentpudia, dada antis a Juan Alfonso de Baeza, y Montealegre, que heba dau a Enrique Manuel.
  
  Alionor y suyo mariu (que prenió o nombre de Ferrando I) fuoron coronaus reis d'Aragón en 1412 dimpués d'o Compromís de Casp. Ferrando I d'Aragón murió poco dimpués en l'anyo 1416, a os 36 anyos d'edat. Alionor, que teneba alavez 42 anyos d'edat, se retiró a Medina del Campo. En 1421 promulgó o suyo «Ordenamiento de Ferias» que sinyó como «la triste Reyna» por estar en aquella epoca os suyos fillos, os infants d'Aragón, prisioners d'os chenoveses, dimpués d'a Batalla de Ponza.
  
  O Palacio Reyal de Medina del Campo, a on naixioron o suyo mariu Ferrando y os suyos fillos, fue transformau en o Convento de Santa María la Real. Astí, Alionor Urraca fue testigo d'os enfrentamientos d'os suyos fillos contra o partiu reyalista encabezau por Alvaro de Luna. Alionor perdió belunas d'as suyas posesions en beneficio d'iste zaguero.
  
  Alionor Urraca murió en Medina del Campo en l'anyo 1435.
  
  Sepoltura 
  A suya sepoltura se troba en o Convento de Santa María la Real de Medina del Campo, en una tumba simpla sobre o suelo. Tien una lapida de piedra de Toledo oscura, con o escudo reyal labrau en ella.
  
  Matrimonio y descendencia 
  En 1394 Alionor, de bells vente anyos d'edat, se casó con su sobrino Ferrando que alavez tendría bells catorce anyos d'edat. Tenioron siet fillos.
  
  Os fillos naixius d'ixa unión, os ditos Infants d'Aragón, fuoron:
  
   Alifonso o Magnanimo (Medina del Campo, 1394–1458), rei d'Aragón, con o nombre d'Alifonso V, y de Nápols y Sicilia, con o nombre d'Ailfonso I.
   María d'Aragón (Medina del Campo, 1396–1445), primera muller de Chuan II de Castiella. 
   Chuan o Gran (Medina del Campo, 1397–1479), rei de Aragón y rei consort de Navarra.
   Henrique (1400 – Calatayud, de feridas de batalla, 1445), duque d'Alburquerque, conte de Villena, conte d'Ampurias, Gran Mayestre d'a Orden de Sant Chaime.
   Alionor (1402–1445), que casó con Eduardo I de Portugal. Una d'as suyas fillas, Alionor, fue muller d'o emperador Frederico III d'Habsburgo.
   Pero (1406–1438, Italia, en batalla), IV conte d'Alburquerque, duque de Noto. 
   Sancho (1410–1416).
  
  Referencias
  
  Enlaces externos 
  
    Articlo en a Enciclopedia aragonesa
   Historia cheneral d'o Reino d'Aragón
  
  Consorts de monarcas d'Aragón