title: Academia Aragonesa d'a Luenga
text: L'Academia Aragonesa d'a Luenga (oficialment Academia Aragonesa de la Lengua) ye una institución scientifica de caracter oficial y publico, creyada por a Lei 3/2013, de 9 de mayo, d'uso, protección y promoción d'as luengas y modalidatz lingüisticas propias d'Aragón como autoridat lingüistica de l'aragonés y o catalán. Substituye a l'Academia d'a Luenga Aragonesa y a l'Academia Aragonesa d'o Catalán, creadas con l'anterior lei, as cuals no se constituyeron.
  
  Os suyos estatutos fueron aprebaus por o Gubierno d'Aragón o 10 d'abril de 2018, estando publicaus en o Boletín Oficial d'Aragón o 20 d'abril de 2018.
  
  Tien personalidat churidica propia y exerce as suyas funcions con autonomía organica, funcional y presupuestaria, ta guarenciar a suya obchectividat y independencia.
  
  Estructura 
  L'Academia ye compuesta por dos institutos: l'Instituto de l'aragonés y l'Institut aragonès del català, que podrán proposar a o Pleno de l'Academia as normas d'uso correcto de l'aragonés y catalán d'Aragón, respectivament.
  
  Competencias 
  Seguntes a Lei 3/2013 y os suyos propios estatutos, son fins de l'Academia Aragonesa d'a Luenga:
  
   Estableixer as normas referidas a l'uso correcto d'as luengas y modalidatz lingüisticas propias d'Aragón, por os suyos institutos. 
   Asesorar, por os suyos institutos, a os poders publicos y institucions sobre temas relacionaus con l'uso correcto d'as luengas y modalidatz lingüisticas propias y con a suya promoción social.
   Desembolicar aquellas fainas que, en l'ambito d'a suya competencia, l'encargue o Gubierno d'Aragón.
  
  Academicos 
  Seguntes os suyos estatutos, l'Academia Aragonesa d'a Luenga podrá tener dica un maximo de 30 academicos de numero, y un numero indeterminau d'academicos correspondients y academicos d'honor. Os academicos habrán d'estar presonas de reconoixito prestichio en l'ambito d'a filolochía, literatura y lingüistica, preferenment doctors, y con preferencia de nativos, que cuenten con una larga trayeutoria en a practica y o fomento d'os valors lingüisticos y literarios propios d'a comunidat aragonesa, y en a que ye representaus as luengas y modalidatz lingüisticas propias d'Aragón.
  
  En l'actualidat tiene 15 academicos de numero, que son os siguients: 
   Carmen Alcover Pinós.
   María Luisa Arnal Purroy.
   José Bada Panillo.
   María Pilar Benítez Marco.
   Manuel Castán Espot.
   María Ángeles Ciprés Palacín.
   Ánchel Conte Cazcarro.
   Javier Giralt Latorre.
   Mercedes Llop Alfonso.
   Juan Pablo Martínez Cortés.
   María Teresa Moret Oliver.
   Francho Nagore Laín.
   Francho Rodés Orquín.
   Ramón Sistac Vicén.
   José Solana Dueso.
  
  Chunta de Gubierno 
  La primera Chunta de Gubierno estió eslechida l'1 d'otubre de 2021, con os siguients miembros:
   President: Javier Giralt Latorre.
   Vicepresident: María Pilar Benítez Marco.
   Secretario: Juan Pablo Martínez Cortés.
   Tresorera: María Teresa Moret Oliver.
  La Chunta de Gubierno de l'Academia se completa con dos vocals triaus per l'Instituto de l'Aragonés y atros dos per l'Institut Aragonès del Català. Lo 21 de marzo de 2022 se contituyioron los plenarios d'os dos institutos, que eslichioron a los siguients vocals:
  
  María Ángeles Ciprés Palacín
  Merxe Llop Alfonso
  Francho Rodés Orquín
  Ramon Sistac Vicen
  
  Instituto de l'Aragonés y Institut Aragonès del Català 
  Seguntes los Estatutos de l'Academia, esta ye composada per dos institutos: l'Instituto de l'Aragonés y l'Institut Aragonès del Català, que s'encargarán de proposar las normas de l'uso correcto de l'aragonés y d'o catalán d'Aragón. Tamién tienen, entre atras, las competencias d'inventariar y actualizar lo suyo lexico, estimular lo suyo uso, la ensenyanza y difusión d'a luenga, la de colaborar en a formación d'o profesoau u la d'asesorar a los poders publicos y institucions sobre temas relacionaus con estas dos luengas.
  
  Los Plenarios d'os institutos se constituyioron lo 21 de marzo de 2022, día en que tamién s'eslichioron los cargos d'as suyas Comisions Permanents, que son los siguients:
  
  Comisión Permanent de l'Instituto de l'Aragonés 
  
   Director: Ánchel Conte Cazcarro
   Subdirector: Juan Pablo Martínez Cortés
   Secretario-Administrador: Francho Nagore Laín
   Vocal: María Pilar Benítez Marco
   Vocal: Manuel Castán Espot
  
  Comisión Permanent de l'Institut Aragonès del Català 
  
   Director: Javier Giralt Latorre
   Subdirector: Ramos Sistac Vicen
   Secretario-Administrador: María Teresa Moret Oliver
   Vocal: Merxe Llop Alfonso
   Vocal: Carmen Alcover Pinós
  
  Referencias
  
  Se veiga tamién 
  Instituto de l'aragonés
  Institut aragonès del català
  Consello Superior d'as Luengas d'Aragón
  Lei de Luengas d'Aragón
  
  Vinclos externos 
    Sitio web oficial