title: Карагем (суу)
text: Караге́м () — Россияда Алтай Республиканыҥ Кош-Агаш аймагында суу.
  
  Этимологиязы 
  Ачык Карагем — .
  
  Физико-географиялык темдектери 
  Карагем суу Туулу Алтайда Кош-Агаш аймактыҥ јериле агат. Ол Аркыттыҥ оҥ кош суузы. Узуны 50 км. Суу-бассейнниҥ текши јери 780 км². Карагемниҥ боочызы Алтайда јарлу јер. Суу Тӱндӱк Чуйдыҥ сындарынаҥ башталат, талайдыҥ кемјӱзинеҥ 2500 метрге бийик, эки јаан эмес суу биригип бӱдет — Сол Карагем (Абыл-Ойык) ла Оҥ Карагем. Карагем оозында сууныҥ орто бийигинде () јаан изӱ ле куран айларда јыл туркунына чыгымдалганы 50—60 м³/с болуп јат. Карагемниҥ кӧп саба кош суулары мӧҥкӱ тоштордоҥ башталат, оныҥ учун чыгымдалган сууныҥ тал орто кирези  тоштоҥ кайылган суу.
  
  Кош суулары 
  (оозынаҥ ала кемјилген)
   29 км: Тоштуайры (Караайры)
   32 км: Камрӱ
   40 км: Јолдуайры (суу)
   50 км: Оҥ Карагем
  
  Карагем суу јӱзер-спорттыҥ јарлу јери. Карагем јалаҥнаҥ (Јолдуайры сууныҥ кожулганынаҥ бир эмеш ӱсти јанында, талайдыҥ кемјӱзинеҥ 1900 м бийик јерде)) ла башталала, сыраҥай оозына јетире  суу-маршрут.  Эҥ ле кӱч участок 19 бозоголу, узуны 8 км кызык (). Экинчи кызык баштапкызыныҥ кийнинеҥ 2 км јерде — мында 3 кату бозого. Ӱчинчи кызыкка јетпей сӱреен кату «Разбойники» деп бозого (Речной порог) ло 2 шивера. Карагем сууныҥ алты јанында  «Чибитский» дейтен бозоголор () ээчий-деечий 3 км кире једе агат.
  
  Аркытка Карагем суу келип кирген јерге 7 км јетпей јӱрӱп, Аркыттыҥ ӱзӱги  Карагемский прорыв деп адалат. Мында Аркыт арбынду суузыла Кадын деп сын-тайганы кезип, узуны 5 км кызыкты (25 м/км келтеҥдӱ ) кечип, Карагемле бириге берет. Карагем прорывты баштапкы катап 2003 јылда Барнаулдыҥ суу-спортчылары — Александр Проваторов, Сергей Блошкин ле Владислав Зырянов «бублик» деп атту кемеле ӧдӱп чыккандар.
  
  Јуук деген јон јаткан јерлер…
  Јуугында јон јаткан јурттар јок.
  
  Суу реестрдиҥ чотогоныла 
  Россияныҥ государстволык сууныҥ реестры аайынча Верхнеобский бассейновый округка кирет, сууээлем бӧлӱги — Кадын, суу подбассейны — Бий ле Кадын. Суу бассейны — (Ӱстӱги) Оп суунаҥ ала Эрчишке киргенине јетире.
  
  Јуруктардыҥ кӧмзӧзи
  
  Ајарулар
  
  Литературазы 
   Ресурсы поверхностных вод СССР: Гидрологическая изученность. Т. 15. Алтай и Западная Сибирь. Вып. 1. Горный Алтай и Верхний Иртыш / под ред. В. В. Зееберг. — Л.: Гидрометеоиздат, 1966. — 216 с.
  
  Тайантылар 
  
  Кош-Агаш аймактыҥ суулары
  Карагемниҥ кош суулары