title: Оностыҥ јурт јеезези
text: Оностыҥ јурт јеезези () — Россия Федерацияда Алтай Республиканыҥ Чамал аймагында муниципал тӧзӧлмӧ. Администрациялык тӧс јери — Онос јурт. «Муниципал тӧзӧлмӧлӧрди јӧптӧп, олорго келиштире статус ла гран-кыйулар тургузары» деп Алтай Республиканыҥ 2005 јылда чаган айдыҥ 13 кӱнинде чыккан Јасагы № 10-Р3 аайынча Оностыҥ јурт јеезезине статус ла гран-кыйулар тургузылган.
  
  Географиязы 
  Јурт јеезе Туулу Алтайдыҥ тӱндӱк-кӱнчыгыш јанында, Кадын ла Онос суулардыҥ бириккенинде турат. Јеезеге ӱч јурт кирет. Айландыра Иолго сынныҥ тайгалары курчайт. Кадынныҥ орто агынында кызык ла јайым эмес јерлер.
  Кыска, тыҥ изӱлер јок јай (кичӱ изӱ ай - куран ай), ортоайлык температура +10 ала +30 градуска јетире, кыш узун ла соок (кӱчӱрген ай - тулаан ай), ортоайлык температура - 6 ала - 20 јетире. Салкындардыҥ тӱргени ортојылдык кемиле 1,4 м/сек. Кыш бу јерлерде јымжак, карлу, тыҥ сооктор јок болот. Ортојылдык температура +3,0 °С градус кире болот, кейдиҥ чыгы 66,1 процент, ортојылдык кеми 855 мм. Салкынныҥ ортојылдык тӱргени 2,4 м/с. 15 м/с тӱрген салкынду кӱндер 6,3. Јай тыҥ ла изӱ эмес, ортоайлык температура +30 градуска јетпейт, эҥ ле изӱ кӱн +34 °С, эҥ ле соок кӱнде -40 °С. Соокторлу кӱндер 18.05/27.07. Соок јок кӱндер 131. Јердиҥ ортојылдык температуразы 3 °С. Талайдыҥ кемјӱзинеҥ 422—847 метрге бийик.
  
  Јурт јеезеге кирет
  
  Эл-јон 
  
  Јуртта 2002 јылдыҥ тооалыжы аайынча 718 кижи болгон, олордыҥ алтайлар, орустар ла оноҥ до ӧскӧ укту улус болгон.
  
  Окылу тил: орус, алтай.
  
  Инфраструктуразы 
   Јурт јеезениҥ администрациязы;
   3 баштамы школ;
   3 балдардыҥ туразы;
   2 библиотека;
   3 јурттыҥ клубы;
   3 эмчилик;
   1 почта;
   3 магазин.
  
  Јуруктардыҥ кӧмзӧзи
  
  Ајарулар
  
  Тайантылар 
  
  Чамал аймактыҥ муниципал тӧзӧлмӧзи
  Алтай Республиканыҥ јурт јеезези