title: Нефтебаза
text: Нефтебаза () јурт Россияда Алтай Республиканыҥ Оҥдой аймагында Кеҥиниҥ јурт јеезезине кирет.
  
  Физико-географиялык темдектери
  
  Географиязы 
  Јурт Алтай Республиканыҥ чике ле ортозында, Јал-Мӧҥкӱниҥ, Теректиниҥ, Ӱч-Эҥмектиҥ сындарыныҥ эдегинде, Туйакту сууныҥ јарадында турат. Туйук тууныҥ сын айрызы Теректиниҥ сынынаҥ бери келген. Јуртты айландыра кырлар агаш јокко јуук, тас. Талайдыҥ кемјӱзинеҥ 970 метрге бийик (по уровню с. Талда, которое находится рядом).
  
  Климады 
  Климады орто-континентал. Кейдиҥ ортојылдык температуразы −4,2 °С, изӱ кӱндердиҥ температуразыныҥ ӱстӱги бажы +36 °С, эҥ ле соок температураныҥ алтыгы учы −54 °С, јердиҥ ортојылдык температуразы 0 °С, јыл ичинде калганчы соок кӱн ле баштапкы соок кӱн 02.06/30.08, јыл ичинде соок јок кӱндердиҥ тоозы 87, јут-чыктыҥ кеми бир јылга 345 мм, салкынныҥ ортојылдык тӱргени 1 м/с, тыҥ салкынду кӱндердиҥ тоозы 13,1 (15 м/с тӱрген салкынду).
  
  Аҥ-куштары 
  Тайгалары аҥдык јер, айу, бӧрӱ, тӱлкӱ, киш, тийиҥ, койон ло јӱзӱн-јӱӱр оок аҥдар јӱрет. Куштардаҥ мында чай, кӱртӱк, ӱкӱ, мечиртке, мӱркӱт, карчага, тейлеген, торлоо, бӧднӧ, кӱӱк ле о.ӧ. бар. Сууларда балыктаҥ чортон, чараган, бел, ускуч, јылмай, тоозы кезем астаган да болзо, је бар. Айландыра Кадрин, Јыралу, Јыланду, Серке-Тайан тайгаларды койу агаш бӱркейт. Кырлардыҥ меес јаны агаш јок, тас, куу таштар, кайалар. Јайгыда аркаларда, актарда, суулардыҥ коолында јӱзӱн-јӱӱр ӧлӧҥ, чечектер, јыра-тайалар јайылып ӧзӧт.
  
  Ӧзӱмдери 
  Айландыра Кадрин, Јыралу, Јыланду, Серке-Тайан тайгаларды койу агаш бӱркейт. Кырлардыҥ меес јаны агаш јок, тас, куу таштар, кайалар. Јайгыда аркаларда, актарда, суулардыҥ коолында јӱзӱн-јӱӱр ӧлӧҥ, чечектер, јыра-тайалар јайылып ӧзӧт. Јаан јакшы одорлордо јӱзӱн-јӱӱр ӧлӧҥ лӧ јердиҥ јиилеги. Арал-јыдуларда тийиҥкат, бороҥот, кызылгат ӧзӧт. Меестерде маҥыр, јонјолой, сӧҥӱскен, кӧрмӧсјиилек, тайа. Саста кӧгӧзин, кыйгак ӧлӧҥ лӧ о.ӧ. Озодоҥ бери кедери тайгада, јайлуларда ӧлӧҥ-чӧп, тазыл-тамыр кӧп болгон, је улустыҥ кичеебес кылыгынаҥ кӧп эм ӧлӧҥдӧр торт јоголорго јеткен. Ол тоодо кызыл тазыл (), марал (), алтын-тазыл () ла оноҥ до ӧскӧ кӧп чечектер ле ӧлӧҥдӧр.Кандык, быркырууш чечек, чийне, буланат, саргай, кӱн чечек, кӱнкаајы, тайа ла о.ӧ. Јакшы јылда јиилектердиҥ де тӱжӱми бар: тийиҥкат, кайыҥкат, бороҥот, кызылгат, тайабаш, уйкӧс. Кӧп эм ӧлӧҥдӧр лӧ тазылдар јоголорго јеткен учун «Алтай Республиканыҥ Кызыл Бичигине» кирген: алтын тазыл, кызыл тазыл, марал чечек ле о.ӧ.
  
  Јери ле јолдоры 
  Јуртта 1 ором: Јаҥы.
  
  Нефтебазанаҥ ..км ыракта Себиниҥ боочызы бар. Тӱштӱк-кӱнчыгыш јаар Чике-Таманныҥ боочызы. Коштой деремнелер: Шибее, Талду, Туйакты, Карагол. Јурт айры јолдыҥ белтиринде турат. Тӱндӱк-кӱнбадыш јанынаҥ Чуйдыҥ трагы келген, оныҥ 612-чи километринде «Туйакты — Кан-Оозы — Кӧксу-Оозы» деп, јол тӱштӱк-кӱнбадыш јаар айрылып барган.
  
  Тӱӱкизи 
  Јурт Совет ӧйдиҥ јылдарында тӧзӧлгӧн.
  
  Эл-јон
  
  Ук-калыктары 
  Јуртта 2002 јылдыҥ тооалыжы аайынча 75 кижи болгон, олордыҥ 40 % орустар, 59 % алтайлар ла оноҥ до ӧскӧ укту улус болгон.
  
  Окылу тил: орус, алтай.
  
  Инфраструктуразы 
  ГСМ-ду обьекттер.
  
  Экономиказы 
  Кажы ла биле таҥынаҥ ээлемдӱ. Крестьян-фермер ээлемдер. Туризм.
  
  Кереестер
  
  Тӱӱкилик
  
  Археологиялык 
  Јебрен корумдар. Таш бичиктер.
  
  Ар-бӱткендик
  
  Јуруктардыҥ кӧмзӧзи
  
  Јарлу улузы
  
  Ајарулар
  
  Тайантылар 
   Окылу сайт «Оҥдой аймак»
  
  Оҥдой аймактыҥ јурттары
  Алфавит аайынча јон јаткан јерлери
  Алтай Республиканыҥ јон јаткан јерлери алфавитле