title: Теректӱ
text: Теректӱ () јурт Россияда Алтай Республиканыҥ Кӧксу-Оозы аймагында Корбо-Талдыҥ јурт јеезезине кирет.
  
  Этимологиязы 
  Теректӱ .
  
  Физико-географиялык темдектери
  
  Географиязы 
  Јурт Туулу Алтайдыҥ тӱштӱк-кӱнбадыш келтейинде, Сайлугемниҥ, Теректиниҥ, Тӧгӧриктиҥ, Кадын-Бажы Ӱч-Сӱмердиҥ, Ыйыктуныҥ тайгаларына курчаткан, Кадынга кирген Јаан Теректӱ сууныҥ јарадында турат. Талайдыҥ кемјӱзинеҥ 1061 метрге бийик.
  
  Климады 
  Климады орто-континентал. Кыш узун, ӱлӱрген айда ла кезикте кар тӱшсе, ойто кайылбай, кандык айдыҥ бажына јетре јадат. јай дезе кичӱ изӱ айдаҥ башталып, куран айда божойт, сыгын айда эмеш айас јылу кӱндер туруп ийет, эмеген јай дежер.
  
  Јайдыҥ ортозында да кар јаап ийердеҥ айабас, минус градуска чечектӱ агаштарды, маала ажын соок алып ийет. Температура онойып кӱн туркунына кезем солынар аргалу.
  
  Аҥ-куштары 
  Тайгалары аҥдык: ирбис, айу, бӧрӱ, тӱлкӱ, јуҥма, марал, элик, тооргы, шӱлӱзин, сарас, јоонмойын, агас, кӧрӱк, тийиҥ ле о.ӧ. аҥдар. Чай, кӱртӱк, бӧднӧ, торлоо, ӱкӱ, кӱӱк, талеҥко, каргаа, кускун, карчага, мӱркӱт, тейлеген, јерлик кас, ӧртӧк деп куштар Кадын-Бажыныҥ биосферный заповеднигинде бар. Сууныҥ балыгы кӧлдӧрдӧ лӧ Кӧк сууда болот, чараган, јылмай, чортон, бел ле о.ӧ..
  
  Ӧзӱмдери 
  Кырлардыҥ тӱштӱк јаны агаш јок, тӱндектей арка јаны агашту, кӧп јандай мӧш, тыт, кайыҥ, терек, аспак ла чиби ӧзӧт. ак јалаҥдары јайым одор ло кырага јараар јерлер. Мӧш лӧ кайыҥ, тыт ла аспак, чиби ле терек агаштар ӧзӧт. Кыска да болзо јайда јердиҥ ажы (кузук, јиилек, мешке), Маала ажы, кырада салган мажакту аш јакшы јылда кӧп тӱжӱм берет. Јаан јакшы одорлордо јӱзӱн-јӱӱр ӧлӧҥ лӧ јердиҥ јиилеги. Арал-јыдуларда тийиҥкат, бороҥот, кызылгат ӧзӧт. Меестерде маҥыр, јонјолой, сӧҥӱскен, кӧрмӧсјиилек, тайа. Саста кӧгӧзин, кыйгак ӧлӧҥ лӧ о.ӧ. Амырдыҥ элбек јалаҥдарында кырага салган аш (буудай, сула ла арба), азырал ӧлӧҥ пырей јакшы бӱдет.
  
  Јери ле јолдоры
  
  Тӱӱкизи 
  Јурт 1860 јылда тӧзӧлгӧн. Кӧчкин јаржактар бого токтоп јуртай берген, озо Блинов Василий деп кижи мында адару тудуп, пасекалу болгон.
  
  Эл-јон
  
  Ук-калыктары 
  Јуртта 2002 јылдыҥ тооалыжы аайынча 501 кижи болгон, олордыҥ 89 % орустар ла оноҥ до ӧскӧ укту улус болгон
  .
  
  Инфраструктуразы 
   орто ӱредӱлӱ школ;
   «Тийиҥеш» деп балдардыҥ туразы;
   эмчилик;
   культураныҥ байзыҥы;
   библиотека;
   стадион;
   почта;
   магазин;
   пилорама;
   турбаза «Оймон ӧзӧк», «Гостевая деревня», «Мир», «Ассонов».
  
  Экономиказы 
  Кажы ла биле таҥынаҥ ээлемдӱ. Јылкы мал, аҥ, уй, кой, эчки азыраары, аш салары, адару тудары. Агаш белетеери. Туризм.
  
  Кереестер
  
  Тӱӱкилик 
   Карындаштык мӧҥкӱ Граждан јууныҥ геройлорыныҥ (1495) (Тӧс ором, д.36).
  
  Археологиялык 
   Мӧҥкӱсалгыш (1572, 1573, 1561, 1513, 1514, 1515, 1516, 1517);
   Јебрен корум (1560, 1512);
   Кезер таш (1511).
  
  Ар-бӱткендик 
   Ӱч-Сӱмер байлу туу (1505);
   Аржан суу (1509);
   Байлу боочы Ыйыкту (1506).
  Скобканыҥ ичинде кереестиҥ аҥылу темдек-тоозы кӧргӱзилген «Кереестердиҥ текши тоозы» деп бичикте.
  
  Јуруктардыҥ кӧмзӧзи
  
  Јарлу улузы
  
  Ајарулар
  
  Тайантылар 
   Окылу сайт «Кӧксу-Оозы аймак»
  
  Кӧксу-Оозы аймактыҥ јурттары
  Алфавит аайынча јон јаткан јерлери
  Алтай Республиканыҥ јон јаткан јерлери алфавитле