İnsanlarla İlişkisini İzlemek Davranışları İncelemek Kendini Kontrolcü Bir Kişilikten Kurtarmak
Kontrolcü kişi arkadaşların ve destekçilerin arasındaysa dikkatli ol. Kontrolcü kişi sık sık sen ve arkadaşların arasında sıkıntıya neden olmaya, dedikodu yaymaya, aranızı bozmaya (böl ve fethet) çalışacak ve hatta dostluğunuzu bozmak için onlara senin hakkında ya da sana onlar hakkında yalan söyleyecek (daha sevecen olmak için abartacak).  Nihai amaç, sana tamamen sahip olabilmek için oluşturmaya çalıştığı gerçeklik içerisinde seni diğerlerinden soyutlamaktır. Uyanık ol; arkadaşlarını veya destekçilerini hayatından çıkarma veya onları gözünden düşürme girişimleri tehlike işaretidir.  Kontrolcü insanlar çoğu zaman gereksiz yere kıskançlık yaparlar. Bu, birisinin sana imalı bakmasından hoşlanmamanın da ötesindedir. Kontrolcü bir kişi çoğu zaman senin sahibinmiş gibi davranır ve kiminle zaman geçireceğini, ne yapacağını, nereye gideceğini ve eve ne zaman geleceğini belirleme hakkına sahip olduğunu düşünür. Bu ne sevimlidir ne de sana karşı olan sevgisinin bir göstergesidir: Bu, kontrolcülüktür. Kontrolcü insanların çoğu zaman dostları yoktur ve çok nadiren kendilerinden daha güzel, akıllı veya popüler kişilerle arkadaşlık ederler. Popüler, başarılı insanları kıskanırlar ve takdir edilen insanları eleştirirler. Yakın arkadaş edinemiyor olmaları başkalarına tahammül edemediklerinin ve ilişkileri sıkı kontrol etme ihtiyaçlarının bir işareti olabilir. İlişkiler ve arkadaşlıklar bir tarafın kontrolüyle oluşmaz. Bunlar, uzlaşıya dayanan ve daima dengeyi gözeten karşılıklı ilişkilerdir. Kontrolcü bir kişi, dava açma, boşanma, evliliğin yönlendirilmesi, oda arkadaşı kira sözleşmeleri, ortak cep telefonu planları, ortak kredinin kötüye kullanılması ve benzeri sözleşmeler dâhil olmak üzere gerekli olan yollarla sosyal ve yasal bağlantıları sürdürme eğilimindedir. Sosyal ağlarda bile, bir kişi zor veya başarısız bir ilişkiyi kontrol etme adına bağlantıyı silmek yerine bir kişiyi engelleyebilir ve engeli kaldırabilir. Bunun nedeni kontrolcülüktür; istismarcı kişiler güce açtır. Kontrolcü bir kişinin etkilemek ve kontrol altına almak amaçlı aşırı cömert davranışlardan şüphelen. Sana çok şey veriyor gibi görünmesi ondan bir şekilde hep yararlandığını hissettirir ve nihayetinde ona uzun bir süre borçlu hissetmene neden olur. Daha sonra seni kontrol etmek için ona karşı hissettiğin mecburiyeti kullanır. Kendini bunalmış, sinmiş, kafası karışmış hissettiğin veya sürekli ne yapman gerektiğinin söylenmesinden bıkmış olduğun (ve sürekli teslim olduğun için suçlu hissettiğin) ilişkilerin var mı? Hayatında, kendisini sakinleştirmek ya da öfkelendirmemek için parmak ucunda yürümek ve süper dikkatli olmak zorunda hissettiğin biri var mı? Çoğu zaman anlamsız yere, söylediğin ya da yaptığın en basit şey için bile "tepesi atan" birini tanıyor musun? Eğer yaşadığın durumların buradakilere benzer olduğunu düşünüyorsan kontrolcü bir insanla uğraşıyor olabilirsin.  Kontrolcü insanlar erkek, kadın ya da ikili cinsiyet sistemi dışında olabilir. Kontrolcü ilişkiler romantik veya platonik olabilir. Kıskanç bir sevgiliye karşı dikkatli olduğun gibi sevgilinden nefret eden kıskanç bir arkadaşa karşı da dikkatli ol, özellikle de arkadaşın aşk hayatından memnun değilse. Bir kişinin güçlü bir kişiliğinin olması onu kontrolcü bir kişi yapmaz. Test etmek için kendine şunu sor: Bu kişiler kendin olmana izin veriyor mu, yoksa davranışlarını gereğinden fazla mı etkiliyor?  Güçlü sınır sorunu olan insanları kontrolcü insanlardan ayırmak için diğer konulara tepkilerini test et. Eğer birisi  uyarılmadan kendisine dokunulduğunda her zaman çılgına dönüyorsa, ancak saç şeklini değiştirmene veya kilo vermene ya da almana vb. kontrolcü bir şekilde tepki vermiyorsa bu bir sınır sorunudur. Din değiştirme, beslenme şekli, kişisel bakımı veya egzersiz gibi kişisel seçimler sınır meselesidir. Kendinin haklı ve onun haksız olduğunu düşünsen bile, bu konulara karşı duyarlı olan biri, diğerinin nasıl yaşadığı ve nasıl muamele gördüğü konularında bir sınıra sahiptir. Diğer kişi sana kim olduğunu, ne giyeceğini, ne düşüneceğini, ne hissedeceğini ve ne yapacağını söylemeye başlayarak kontrol etmeye çalıştığında bu sınır aşılmış olur. Bazen hayatındaki insanları kontrol ettiğini keşfedersen ve özellikle de kontrolcü bir ailede büyüdüysen bu konuda kendini kötü hissetme. Olayın derinine bakacak olursak, yetişme şekli kişiye "normal" gelir ve davranış şeklini değiştirmek emek ister. Kendi davranış kalıplarını kırmak iyileşmenin büyük bir parçasıdır. Bunu zamanında fark etmen, sınırını aşmış olduğun kişiye arka çıkman ve ondan özür dilemen konusunda sana yardımcı olur. Bu, yaşamındaki sağlıklı dostlukları ve ilişkileri kurtarabilir. Karamsarlık kontrolcü insanlar için anahtar göstergedir. Karamsar insanlar yaşadıklarını düşündükleri acılarını ve haksızlıkları düşünüp taşınır ve başkalarını kontrol ederek içlerindeki acıyı dindirmeye ve kendilerini geliştirmeye çalışırlar. Senin suçunu üstlenmesi için ya da acı duymana sebep olan bir mesleyi halletmek için çaba sarfetmek istemeyip korktuğunda birisinin her an emrinde olmasından daha iyi ne olabilir?  Karamsar insanlar mutlu bir anın tam ortasına somurtma ya da insanın tadını kaçırma eğilimindedirler. Bu insanlar kendilerine ve onların ihtiyaçlarına yeterince dikkat edilmediğinde genellikle öfke krizi geçirir. Bu, hayır demesi zor olabilecek yönlendirici bir kontrol şeklidir, çünkü kişi sık sık acı çektiği/üzgün olduğu/incindiği gibi şeyler söyleyerek karşısındaki kişinin kendisine acımasını sağlar. Sık sık öfke patlamaları, özellikle bunların zorbalık (başkalarını kontrol etmeye çalışan korkak) ya da tehdit (dâhili zarar kaynaklarını araştırmaktan ziyade sana yönelik potansiyel zararlara karşı şiddetle uyarmak) eşliğinde olması kontrolcü kişinin alametleridir. Öfke patlamaları, genellikle onlarla aynı fikirde olmadığında (laubali ya da kibar şekilde) veya istediklerini tam olarak yerine getirmediğinde gerçekleşir (bazen ne istediklerini anlamak zor olabilir zira kontrolcü kişi "onun aklını okumanı" bekler). Zihinlerinde, onlarla aynı fikirde değilsen veya onların istediklerine riayet etmediğinde senin üzerindeki otoritesine meydan okuyor olursun. Karamsarlıkla birleştiğinde, karamsar tavırlı ve öfke saçan bir kişi gerçekten ele avuca sığmayabilir çünkü bu kişiye karşı nasıl davranacağını asla bilemezsin. Ne yazık ki, öfke veya küskünlükleri ile başa çıkamıyor olmaları fiziksel, sözlü, duygusal ya da cinsel istismara dönüşebilir. Sana zarar veren bir kişiye asla katlanma. Bu kişilerin başkalarını derinden incitmesi senin suçun değil. Ne yazık ki, gençliklerinde bir başkasının onlara bu şekilde davranmış olması ve onların bu kötü döngüyü sürdürüyor olması daha olasıdır. Sorulara sinirli veya küçümseyici bir şekilde yanıt vermesi kontrolcü kişi açısından birçok şeyi açığa çıkarabilir:  Daha önce de bahsedildiği gibi, kontrolcü bir kişi onun aklını okuyabileceğini düşünür. Birlikte ne yapacağınız, nereye gideceğiniz, ne istediği gibi temel sorular sorduğunda kolayca sinirlenebilir çünkü tüm ihtiyaçlarının en ince ayrıntısına kadar hesaplanmasını ve öncelenmesini bekler. Soru soruluyor olması hâlâ bir karar verilmesi gerektiği anlamına gelir, halbuki kontrolcü kişi kendisi ve rahatı için kararın zaten verilmiş olduğunu düşünür. Kontrolcü kişiler, esasında anlamıyor olsalar bile ne düşündüğünü anladığını düşünür. Bu kişiler, senin hakkında oluşturdukları imajın senin söylediklerinle uyuşmaması halilnde hayal kırıklığına uğrayabilirler.  Soru sorulması kontrolcü bir kişiyi sinirlendirebilir çünkü soru soranın kendisi olmasını tercih eder, başkası değil. Kontrolcü kişi için soru soran kişinin cevabı bilmiyor olması yönlendirmeye ve kontrole ihtiyacı olduğunu gösterir. Bu, zamanla daha da kötüleşebilir, çünkü kontrolcü kişi kontrol edilen kişinin kararlarını tahmin etmesini ister. Kontrolcü kişiler, onların “her şeyi” olduğunu hissettirerek seni kontrol etmeye çalışabilir. İltifatları sığ ve yanlış olsa bile gururunu okşayabilir. Yine de, kontrolcü insanlar çoğu zaman, özellikle de yanlış bir şey yaptığını düşünürlerse aşağılayıcı veya acımasız olurlar. Bu kişi seninle konuştuktan sonra kendini sık sık küçük, utanmış, aşağılanmış veya üzgün hissediyorsan kontrolcü bir kişiyle karşı karşıya gelmiş olabilirsin.  Örneğin; Kübra, Merve’nin kendisini iyi hissetmesini sağlayan en iyi kaynaktır ve Merve Kübra’ya patronluk taslamaktan hoşlanır. Bu yüzden Merve, Kübra'ya iyi bir arkadaş olduğunu söyler ancak asla en iyi arkadaşı olduğunu kabul etmez, ancak Kübra Merve'yi en iyi arkadaşı olarak görür. Bu şekilde, Merve ihtimal vadeder, ancak bunu asla onaylamaz, Kübra’yı kontrol altında tutar. Kontrolcü bir kişi seni herkesin içinde eleştirebilir veya ona ihtiyacın olduğunu düşünmeni sağlamak için kendini aptal hissetmene neden olabilir. Örneğin; Caner, kız arkadaşı Şule'ye fazla kilolu olduğunu ve asla başka bir erkek arkadaşı olamayacağını söyler. Kendisiyle çıktığı için onun şanslı olduğunu belirtir. Bu, kontrolcü ve istismarcı bir davranıştır ve bir kişi asla buna katlanmak zorunda değildir. Kontrolcü insanlar kendilerini yüceltmek, üstün ve kontrol altında görünmek adına başkalarını küçümser veya eleştirirler. Aslında, kontrolcü bir kişiyi diğer insanların ne kadar da yozlaşmış, aptal, kötü, gülünç, sinir bozucu vb. olduğu (muhtemelen onlar asla bunlardan hiçbiri değildir) hakkındaki monologlarından tespit etmesi kolaydır. Bu kişi seni yorana ve pes ettirene kadar ısrar edecek, hayır cevabını zayıf bir evet yapacak ve seni suçlu ve kendinden utanmış hissettirecektir. Unutma ki, kendi kararlarını vermen senin hakkındır, buna olumsuz kararlar ve bu kişinin istediğini yapmayı reddetmek de dâhildir. Duygusal ilişkilerde yaşanan genel bir kontrol türü de seks baskısıdır. Eğer eşin istemediğin zamanlarda bile sana seks için baskı yapıyor ya da seni suçlu hissettiriyorsa istediğini almak için davranışını kontrol etmeye çalışıyordur. Her zaman hayır deme hakkın var. Genelde güçlü bir insan olmana rağmen çoğu zaman kendini başka birine uyum sağlamak için kendi kişiliğini, planlarını veya görüşlerini değiştirirken buluyor musun? Eğer öyle ise, kontrolcü bir kişiyle muhatap oluyor olabilirsin. İşte birkaç uyarı işareti:  Bu kişi senin yaşadıklarını veya duygularını ifade edişini önemsemiyor ya da geçersiz mi kılıyor? Kontrolcü kişiler senin gerçekliğini tanımlamaya çalışır. Yorulduğunu söylediğinde o kişi öyle olmadığını söylerse bu, o kişinin kontrolcü kişi olduğunun iyi bir göstergesidir. Üzgün olduğunu söylediğinde bu kişi bunu umursamıyorsa kontrolcü bir kişi olabilir. Çoğu zaman bu kişi için planlarını değiştirmen bekleniyor mu? Diyelim ki tüm gününü planladın ve sonra bir arkadaşın seni aradığında ise planın olduğunu söyledin. Bu kişi planına dâhil olmak istedi ancak senin saat planın ona uymadı ya da gideceğin yerler onun gitmek istediği yerler değildi. Sonrasında bir bakmışsın ki planların tamamen değişmiş. Hiç gitmeyi ummadığın bir filmi, hiç düşünmediğin bir zamanda izlemek için sinemaya gitmişsin. Bu alanlarda kontrolcü kişiyi tam manasıyla tespit edebilirsin. Son derece sabit fikirli kişilerin aksine (özünde bir baş belası olabilir, ancak kontrolcü olma derdinde değildir, sadece kendi görüşlerini yüksek sesle dile getirir), kontrolcü bir kişi ikiniz arasındaki farklılıkları hoş görmeyebilir veya kabul etmeyebilir. Gerçekten de, kontrolcü kişi her zaman temel özelliklerinin veya kişiliğinin bazı kısımlarını değiştirmenin, çevrelerindeki dünyayı kontrol etme konusundaki zayıf girişimlerinin bir parçası olarak seni yeniden şekillendirmenin yollarını arar. İlişkilerin demokrasi olmadığı söylenebilir ancak diktatörlük de değildir. Herhangi bir ilişki içinde rahat edeceğin bir denge aramak önemlidir ve sağlıklı ilişkiler için uzlaşma, hoşgörü, esneklik ve karşılıklı özveri önemlidir.  Çoğu kontrolcü kişi "sorun sensin" ya da "bir derdin var" gibi argümanlar ortaya koyar. Sorun asla kendilerinde olamaz. Kontrolcü insanlar çoğu zaman objektif bir şekilde sorunlarla başa çıkmakta zorlanırlar ve kendi hatalarına işaret edildiğinde başkalarını suçlamak için konuşmayı yönlendirirler. Bu olduğunda, kontrolcü kişinin suçunu sana yıkmasına ve/veya senin veya başkalarının emeğini gaspetmesine izin vermeden tartışmayı bitir. Bu kişiyi gerçekten seviyorsan aranızda oluşturduğu “bağ” nedeniyle durumu görmek ve bundan kaçmak daha zor bir hâl alır, çünkü ona duyduğun sevgin onun davranışlarını mazur görmene neden olur. İçindeki sese güven ve kendine karşı dürüst olmaya çalış. Eğer bu belirtileri bir kişide görürsen ve onun etrafında kendini berbat hissediyorsan bu kişiyi hayatından çıkarmanın ya da bu problemi farklı bir şekilde halletmenin zamanı gelmiş demektir. Ve kendine karşı nazik ol. Kontrolcü bir kişinin tuhaflıklarına kanacak kadar aptal olduğun konusunda kendini azarlamanın hiç vakti değil; kontrolcü bir ilişki seni gafil yakalayabilir, sana ilgi duyuyormuş kisvesine bürünüp seni önemsiyormuş gözükür, ancak kontrolcü kişi seni "yakaladığını" fark ettiğinde tüm cana yakınlığı çıkarcı bir yara deşmeye dönüşecektir.  Ne kadar güçlü olursan kontrolcü kişinin seni alaşağı etmeye çalışması o kadar zor olacaktır. Bu, onun için bir ego tatmini gibidir. Başka bir deyişle, bu kinayeli bir iltifattır; aslında senin özelliklerine sahip olmak isteyen ancak cesareti olmayan işbirlikçi biri tarafından hedeflenen güçlü ve şefkatli bir insansın. Duygusal ihtiyaçların için güvendiğin insanlarla iletişime geçmekten korkma. Bu, yaşamın hakkında daha sağlıklı bir bakış açısı kazanmanı ve kendini bireysellik ve bağımsızlığını bu kişinin uzağında aramaya zorlamanı sağlayacaktır. Bu kişiye, bu değişikliklere neden ihtiyaç duyduğuna dair bir açıklama yapma. Neyin peşinde olduğunu bildiğinden ve yönlendirmeleri geçerli olduğundan bu, daha fazla kontrol etme girişimine davetiye çıkaracaktır. Sadece yapılması gereken değişiklikleri yap. Kontrolcü kişi, istediklerini yerine getirmen için sana baskı yapmaya veya seni suçlamaya çalışacaktır. "Kesinlikle, sen de katılırsın ki…" veya "Eğer beni seviyorsan…" gibi yönlendirici bir dil kullanmaya çalışabilir. Veya "Eğer gidersen, o zaman...", "Yapman gereken şey...", vs. gibi söylemlerle açık sözlü olmayı deneyebilir. Bu gibi şeyler duyduğunda sınırlarını asla esnetme.  Kesin ve net ol, "İnternet kullanımımı izlemene müsamaha göstermeyeceğim. Eğer birlikte yaşayacaksak mahremiyete ihtiyacım var.” gibi doğrudan ifadeler kullan. Kendini onun kontrol alanından çıkarmana verdiği kötü tepkilere şaşırma. Kontrolcü kişilikler kontrol kaybı hissettiklerinde, psikolojik olarak sırt veya mide ağrısı, baş ağrısı, keder/gözyaşı, bayılma veya kurdeşen gibi fiziksel problemler yaşayabilirler. Bu, başkalarının dikkatini, sempatisini ve ilgisini çekerek durumu tekrar kontrol altına almanın bir yoludur. Elbette ki, endişelenirsen onu bir doktora götürebilirsin (evhamlı eğilimlerini kontrol etmenin iyi bir yolu), ancak istediğini yaptırmaya çalışıyor da olabilir, oyuna gelme. Kontrolcü insanlar, kontrol etmelerinin arkasındaki sebep ne olursa olsun çok yönlendiricidirler. Senin için önemli olan bir şey için kendini savunmandan hoşlanmayacaktır. Çelişkili konularda sakin kalmaya çalış ve soğukkanlılığını yitirme. Onun muhtemelen sakin olmayacağını aklında bulundur, çünkü onun kontrolüne meydan okuyorsun. Eğer sözlü şiddete başlarsa oradan ayrılarak ya da telefonu kapatarak konuşmayı hemen sonlandır. Bu insanın kontrol etme ihtiyacı olduğunu biliyorsun, ancak onu "kontrolcüyü düzeltme" konusunda bir suç ortağına dönüştürmene gerek yok. Değişime istekli olmayan birini asla "düzeltemezsin"; kendini açıklamak sadece daha fazla yönlendirmeye neden olacaktır. Kontrol sorununun senin değil onun sorunu olduğunu unutma. Kendi davranışların ve sorunların üzerinde çalışmayı seç, ancak kontrolcü kişiyi “değiştirebileceğini” sanma; yapamazsın. Kontrolcü kişi genellikle kişisel bilgilerini gönüllü olarak iletmeni veya kötü deneyimlerini, zayıflıklarını veya başarısızlıklarını araştırmak gibi görünen küçük konulardaki soruları yanıtlamaya mecbur bırakır. Bu bilgiler ileri süreçte aklını çelmek ya da zihin oyunları oynamak için kullanılacaktır (bu tür araştırmalarla keşfettikleri bilgileri çok uzun süre hafızada tutabilirler). Yeni tanıştığın birisi hemen mahrem veya çok kişisel bilgileri araştırıyorsa ondan şüphelen. Kontrolcü biri olabilir. Mümkün olduğunda, seni kontrol etmeye çalıştığına inandığın bu kişiden uzak dur. O kişiyi hayatından çıkarmaya bile karar verebilirsin, ama bu kişi aileden, sevdiğin biriyse ya da bir çalışma arkadaşıysa bunu yapman imkânsız olabilir. Başa çıkma yaklaşımlarından bazıları şunlardır:  Tüm etkileşimleri kısa ve öz tutmak. Kişisel hakları ve seçimleri birbirine karıştırmaktan veya bunların, üzerinde kontrol sağlama yatkınlığını anlamsızca büyütmekten kaçın. Bu kişi, eğitim, yaşam tarzı, kariyer hedefleri, vs. ile ilgili arzularını kararlarının tersine yönlendirmek ya da yönetmek ister. Onunla tamamen hemfikir olmadığın sürece bakış açını kabul etmeyerek ve hoş görmeyerek bir birey olduğunu tanımazdan gelir. Onun düşüncelerini anlayışla karşıladığını, ancak senin için durumun bu şekilde olacağını belirterek durumu tersine çevir. Hayatına devam et ve seni yansıtan şeyler yap ya da olduğun gibi ol. Merhametli olmak önemlidir, ancak bu kişinin davranışlarından, meselelerinden ve sorunlarından soyutlanmak ve kurtulmak da önemlidir. Bunlar senin derdin değil ve onun yüklerini omuzlamak zorunda da değilsin (ve bunu hak etmiyorsun). İyi yönlerinin ayırt edilmesini sağlamak ve zorlu bir hayat yaşamış olması veya sana olduğu kadar kendisine de zarar veren kötü davranışlarının devam etmesine neden olan şeyler nedeniyle kontrolcü davranan kişiyi mazur görmeyi öğrenmek her insanın görevidir. Merhametli bir şekilde bağını kopararak işin içine kendi duygularını katmadan ve onun kazdığı kuyuya düşmeden onunla bir insan olarak ilgilenebilirsin.  Merhametli bir şekilde bağını kopardığında bu insana önem vermiş olursun fakat onun davranışının yanlış olduğunun ve buna göz yumamayacağının da farkında olursun. Onun davranışını desteklemez veya hayatında yer almasına izin vermezsin. Örneğin; eğer arkadaşın, diğer arkadaşlarını kontrol etmeye çalışırsa ona, “Benim için çok değerlisin, ama hayatıma başkalarının girmesine engel olan birisiyle arkadaş olamam. Eğer bana karşı daha açık olabilirsen arkadaş olmaya devam edebiliriz. Eğer bu şekilde devam edersen artık arkadaş olarak kalamayız.” Bu, bir gecede öğrenebileceğin bir şey değil ve bunu öğrenmeye çalışırken çoğu kez başarısız olacaksın. Ancak, bunu pratik yaparak öğreneceksin ve ne kadar ayrılma pratiği yaparsan o kadar fazla özgürlüğü keşfedeceksin ve onları kurtarmaya ya da desteklemeye çalışmadan başkalarının özgür olmalarına nasıl izin vereceğini öğreneceksin. Bu o kadar kolay olmasa da, hayatın boyunca başkasının duygusal kölesi olmaktan çok daha kolaydır.
Diğer ilişkilerinde neler olduğuna bak. Bu kişinin kendi arkadaşlıklarını kontrol et. Paylaşılan hakların olduğu durumlar dâhil olmak üzere, idari veya sosyal gücün kötüye kullanılmasına dikkat et. Hepsinden önce hayatındaki insanların etrafında nasıl hissettiğini değerlendir. Karamsarlığa bak. Sürekli öfkeli olan ve bunu kullanan kişilere şüphe ile yaklaş. Bu kişinin normal sorulara nasıl tepki verdiğini düşün. Seninle konuşma şeklini dinle. "Hayır" kelimesini anlamayı ya da kabul etmeyi beceremeyen kişilere karşı dikkatli ol. Kendin olmak ya da kendi içinden geleni yapmak istediğinde neler olacağını düşün. Bu kişinin zor durumları, karşılıklı verilen kararları veya sorumluluk sorunlarını nasıl gördüğünü incele. Bu kişinin gerçek doğasını kabul et. Sınır koymaya, amacını kesin bir şekilde belirlemeye ve muhafaza etmeye hazırlan. Onu düzeltebileceğini sanma. Güvenilir (adil ve dürüst) ol, ancak görüşlerini gerçekleri çarpıtan, kuyu kazan, yönlendirici kişiden uzak tut. Kendini uzaklaştırmaya karar ver. Bağını merhametli bir şekilde kopar.
https://www.wikihow.com/Recognize-a-Controlling-Person https://www.wikihow.com/Recognize-a-Controlling-Person https://www.wikihow.com/Recognize-a-Controlling-Person
Watching Their Interactions Examining Their Behavior Freeing Yourself From a Controlling Personality