ફરાળી – "દાદીમા ની પોટલી"….
Category: ફરાળી
શીરો … (રેસિપી)
શીરો …
કનૈયાલાલ પરીખ (કોઇમ્બતુર)
આજે આપણે ગુજરાતી પારંપરિક વ્યંજન … 'શિરા' ની રેસિપી ને જાણીશું અને શીરો માણીશું. શીરો બનાવવો આસાન હોવા છતાં આપણામાંથી ઘણી જ બહેનો ને શીરો નથી બનાવતા આવડતો અથવા મારાથી સારો શીરો નથી બનતો તેમ તેઓ ફરિયાદ કરતાં હોય છે. મોટે ભાગે શીરો કોઈ શુભ પ્રસંગે કે કે તેહવાર દરમ્યાન બનાવતા હોઈએ છીએ, અને ખાસ તો સત્યનારાયણ ભગવાનની કથા દરમ્યાન શીરા નું માહત્મ્ય / અગત્યતા વધુ આપણામાં જણાય છે. સત્યનારાયણ ની કથા દરમ્યાન સામગ્રી તરીકે ભોગમાં ભગવાનને આપણે શીરો ધરતા હોઈએ છીએ અને પ્રસાદ સ્વરૂપે આપણે ભાવિકજનો ને આપતા હોઈએ છીએ.
આજે અમો, 'દાદીમા ની પોટલી' પરના એક નવા સાથીદાર શ્રી કનૈયાભાઈ નો ટૂંકો પરિચય આપને અહીં કરાવીશું.
શ્રી કનૈયાભાઈ પરીખ મૂળ મુંબઈમાં જન્મ તેમજ અભ્યાસ પણ મુંબઈ જ પૂર્ણ કરેલ હોવા છતાં તેમનું કર્મ કોટન અને યાર્નના વેપાર માટે તેને કોઇમ્બતુર લઇ ગયેલ છે અને તેઓ ત્યાં હાલ રહે છે. યુવાનીમાં અભ્યાસ દરમ્યાન એન.સી.સી. કેડેટ માંથી મેજર ની પદવી તેમણે પ્રાપ્ત કરેલ. કોઇમ્બતુરમાં પોતાની કાર્યવાહી દરમ્યાન તેઓ કોટન અને યાર્ન એસોસિયેશન / ચેમ્બરના મેમ્બર તરીકે પણ તેઓ રહી ચુકેલા છે.તેઓનો શોખ, મુસાફરી કરવી તેમજ રસોઈ બનાવવી અને ખાસ અલગ અલગ પ્રકારના વ્યંજન ની શોધ કરી અને તે બનાવવા. ૨૦૦૩ ની સાલમાં પારંપારિક રસોઈમાં તેઓએ INTACH દ્વારા આયોજિત રસોઈ સ્પર્ધામાં ભાગ લઇ અને "Paakanipunashri" નું ટાઈટલ/ ખિતાબ મેળવેલ. તેઓ રોટરી કલબ જેવી સામજિક ઇન્ટરનેશનલ સંસ્થા સાથે ૨૦૦૫ થી જોડાયેલા છે. અને સંસ્થાની અનેક પ્રવૃતિમાં સક્રિય છે અને ૨૦૧૧ -૧૨ માં રોટરી પ્રમુખ પદ,પણ તેઓએ શોભાવેલ છે. તેઓ ના દેખાતા રમૂજ સ્વભાવ/ ચહેરા પાછળ એક ખૂબજ સમજદાર-ગંભીર અને જવાબદારી ભરેલ વ્યક્તિત્વ છૂપાયેલું છે.
કનૈયાભાઈ કે જેમણે આ શીરા ની રેસિપી 'દાદીમા ની પોટલી' પર મોકલી છે, તે માટે અમો શ્રીકનૈયાલાલ પરીખ – (કોઇમ્બતુર) ના અંતરપૂર્વક્થી આભારી છીએ. ભવિષ્યમાં પણ તેમના તરફથી આપણને નવી નવી રસોઈની રેસિપી જાણવા મળે અને તેમના પાકશાસ્ત્રના અનુભવી જ્ઞાનનો લાભ મળે તેવી અપેક્ષા રાખીએ છીએ…
આપને આ રેસિપી પસંદ આવી હોય તો જરૂર ઘરે એક વખત શીરો બનાવી અને માણશો. આપના અનુભવ બ્લોગ પોસ્ટ પર આવી અને કોમેન્ટ્સ બોક્ષ દ્વારા અમોને શેર કરશો… આપના પ્રતિભાવ સદા અમોને આવકાર્ય રહેશે…
મિઠાઈ કોને પસંદ ના હોય ? તમો મિઠાઈ પસંદ કરતાં હો તો આજે એક સ્વાદિષ્ટ અને પૌષ્ટિક વ્યંજન .. ' શીરો' (કેશરી) કેમ બનાવવો તેની રેસીપી જાણીશું અને માણીશું.
શીરા અને પૂરીને ગુજરાતી પારંપારિક અને ખાસ ભોજન ની ડીશ કહી શકાય. ગુજરાત માં જેને આપણે શીરા તરીકે ઓળખીએ છીએ તે દક્ષિણ ભારતમાં કેશરી તરીકે ઓળખાઈ છે. ખાસ કરીને શીરો બનાવવા માટે રવો (સુજી), દૂધ, ખાંડ અને ઘી નો ઉપયોગ કરવામાં આવે છે. તો ચાલો આપણે આજે 'શીરા' ની રેસિપી ગુજરાતી તેમજ મૂળ અંગ્રેજીમાં જે અમોને પ્રાપ્ત થયેલ છે તે બંને રેસિપી જાણીએ ..
શીરો :
૧ કપ રવો (સુજી)
૨-૧/૨ – કપ દૂધ
૩ ટે.સ્પૂન ઘી
થોડી પાંખડી કેશર
૧ ટે.સ્પૂન એલચી પાઉડર
સૂકો મેવો.: બદામ, પિસ્તા, કાજુ (જીણા સમારી લેવા)
૧] એક નાની પ્યાલી કે વાટકામાં થોડું દૂધ નવશેકું ગરમ કરી તેમાં કેશરની પાંખડીઓ પલાળી અને તે અલગ રાખવી.
૨] એક કડાઈમાં ઘી મૂકી અને તેને મધ્યમ તાપે ગરમ કરવા મૂકવું. ઘી વિજળી / પીગળી જાય એટલે
૩] રવો તેમાં ઉમેરવો અને તેને મધ્યમ તાપે ચમચાની મદદથી સતત હલાવતાં જવું અને શેકવો અને તેનો કલર ગોલ્ડન બ્રાઉન થવો જરૂરી.
૪] ત્યારબાદ ખાંડ ઉંમેરો અને મિક્સ કરો.
૫] ગરમ દૂધ તેમાં ઉમેરી અને મિક્સ કરવું. ફરી ચમચાની મદદ વડે રવો અને દૂધ સતત મિક્સ કરવા અને દૂધ મિક્સ થઇ જતાં ઘી સાઈડની કિનારી પર અલગથી છૂટું પડી દેખાવા લાગશે.
૬] કેશર, કાજુ, બદામ, પીસ્તા તેમજ એલચીનો પાઉડર ઉમેરો અને તેને મિક્સ કરો.
બસ, શીરો તૈયાર છે. શીરા ને ગરમ ગરમ પીરસવો અને ખાવાના ઉપયોગમાં લેવો.
IF YOU HAVE SWEET TOOTH HERE'S A FEAST AND HEALTHY SWEET
CALLED SHIRA. ( KESRI ) A TRADITIONAL SWEETDISH FROM GUJARAT.
IN SOUTHINDIA WE CALL THIS DISH AS KESRI. IT IS AN OFFERRING TO LORD SATYANARAYAN & DISTRIBUTED AS PRASAD TO DEVOTEES.
SHIRA & PURI COMBINATION IS CONSIDERED AS ONE OF THE BEST FEAST IN GUJARAT.
THIS NUTRITUOUS VERSION OF TRADITIONAL RECEIPE OF SHIRA OF RAWA ( SUJI ) , MILK, SUGAR & GHEE IS SURE TO APPEASE YOUR CRAVING. GHEE IS ONE INDGREDIENT WHICH MAKES OUR INDIAN CUISINE STAND OUT FROM THE CUISINES OF OTHER COUNTRIES.
THE RESULTS CERTAINLY WARRANT THE EFFORT INVOLVED AND THE DAINTY SWEETMEATS WILL DELIGHT YOUR FAMILY & GUESTS.
DRYFRUTS – ALMOND, PISTA & CASHEWNUTS CUT INTO TINY PIECES
1. IN A SMALL BOWL, SOAK THE SAFFRON IN A LITTLE WARM MILK & KEEP ASIDE.
2. HEAT A MEDIUM SIZE KADAI, PUT GHEE & LET IT MELT.
3. ADD RAWA AND COOK OVER A MEDIUM FLAME TILL IT IS GOLDEN BROWN WHILE STIRRING CONTINUOUSLY.
4. NEXT ADD SUGAR AND MIX WELL.
5. ADD HOT MILK AND STIR WELL UNTIL THE MILK MIXES WELL WITH THE RAVA AND GHEE LEAVES THE SIDE.
6. ADD SAFFRON, DRY FRUTS & CARDAMON POWDER AND MIX WELL.
સાભાર : કનૈયાલાલ પરીખ (કોઇમ્બતુર)
Posted on April 27, 2012 June 13, 2012 Categories દાદીમા ની રસોઇ .., ફરાળી, મીઠાઈ1 Comment on શીરો … (રેસિપી)
સાબુદાણાની ખીચડી …
સાબુદાણાની ખીચડી વ્રતમાં સામન્ય આપણે બનાવતા હોય છે. જેમાં મીઠું નો ઉપયોગ પણ આપણે કરતાં હોય છે. પરંતુ તેને બદલે સિંધાલુનો ઉપયોગ કરવો જોઈએ. સાબુદાણા બે પ્રકારના હોય છે. એક મોટા અને એક નાના (સામાન્ય). જો આપણે મોટા સાબુદાણાનો ઉપયોગ કરવો હોય તો ૧ કલાકને બદલે લગભગ ૮ કલાક તેને પલાળવા જોઈએ. સુપર માર્કેટમાં આ સાબુદાણા Tapioca ના નામથી મળે છે.
નાના સાબુદાણા એકબીજાને ચોંટી જાય છે, જ્યારે મોટા સાબુદાણાની ખીચડી અલગ છુટા દાણાની બને છે. નાના સાબુદાણા કરતાં મોટા સાબુદાણાની ખીચડી વધુ સારી બંને છે. પરંતુ આ સાબુદાણા સામાન્ય રીતે બધે મળતા નથી.
૧-૧/૨ ટે.સ્પૂન તેલ અથવા ઘી (જે પસંદ હોય )
૨-૩ લીલાં મરચા બારીક સમારેલા
૧/૨ નાનો કપ સિંગ દાણા
૫૦ ગ્રામ પનીર (જો તમને પસંદ હોય તો)
૧ નાનું –મધ્ય કદનું બટેટુ
૧/૪ નાની ચમચી મરીનો ભૂકો
૧ ટે.સ્પૂન બારીક સમારેલી લીલી કોથમીર (જો ફરાળમાં ખાતા હોય તો જ)
સાબુદાણાને ધોઈને ૧ કલાક માટે પાણીમાં પલાળવા. પલાળી લીધા બાદ વધારાનું પાણી બહાર કાઢી લેવું. જો તમે મોટા સાબુદાણાનો ઉપયોગ કરતાં હોય તો, ૧ કલાકને બદલે ૮ કલાક પલાળવા.
બટેટાને ધોઈને તેની છાલ ઉતારવી અને તેને ચોરસ (એક સરખા બનેતો )નાના નાના ટુકડામાં સમારવા. આજ રીતે પનીરને પણ નાના ટુકડામાં સમારવું.
ભારે તળિયાવાળી કડાઈમાં ઘી / તેલ નાંખી અને ગરમ કરવું. બટેટા જે સમારેલ તેને કડાઈમાં નાંખી આચા ગુલાબી / બ્રાઉન થાય તેમ તાળી લેવા અને બહાર કાઢી લેવા. બટેટા તળી લીધા બાદ, આજ રીતે પનીરના ટુકડા પણ તળી લેવા અને એક પ્લેટમાં અલગ કાઢી લેવા.
સિંગદાણાનો કરકરો ભૂકો મશીનમાં કરી લેવો. લાસ્સો ન થાય તેનો ખ્યાલ રહે.
બચી ગયેલ ઘી / તેલમાં જીરૂ નાખવું. (ઘી/તેલ ખેચાડી વઘારી શકાય તેટલું જ રાખવું વધારાનું કાઢી લેવું.) અને તે શેકાઈ ગયા બાદ, લીલાં બારીક સમારેલ મરચા નાંખી અને તેને ચાચાની મદદથી હલાવતા જવુ અને સાંતળવા. સીંગદાણાનો ભૂકો નાંખી અને એક મિનિટ સુધી ચમચાની મદદથી હલાવતાં જઈને શેકવો. મીઠું અને મરી નાંખી અને બે મિનિટ ફરી શેકવું. ત્યારબાદ, બે ચમચા પાણી નાંખી અને ધીમી આંચથી (તાપથી) ૭-૮ મિનિટ સુધી પાકવા દેવી. (કડાઈ ઉપર ઢાંકણ ઢાંકી દેવું)
ત્યારબાદ, ઢાંકણું ખોલી અને ચેક કરવું કે સાબુદાણા નરમ થઇ ગયા છે કે નહિ. જો તમને લાગે કે સાબુદાણા નરમ નથી થયા, તો ૨-ચમચા કે જરૂરી પાણી વધુ નાંખી અને તને વધુ ૪-૫ મિનિટ ધીમી આંચ પર પાકવા દેવી. ત્યારબાદ, તળેલા બટેટા અને પનીર અનાદર નાંખવા અને મિક્સ કરી અને કડાઈ ગેસ પરથી ઉતારી લેવી.
સાબુદાણાની ખીચડીને એક બાઉલ કે વાસણમાં કાઢી અને તેની ઉપર નાળીયેરનો ભૂકો અને બારીક સમારેલ લીલી કોથમીર છાંટવી.
સાબુદાણા ની ખીચાડી ગરમા ગરમ પીર્સ્વાઈ અને ખાવાના ઉપયોગમાં લેવી.
જો તમે નાના સાબુદાણાનો ઉપયોગ કરતા હોય તો તેને સૌ પ્રથમ થોડા શેકી લેવા અને પછી તેને જેટલા પાણીમાં ડૂબી શકે તેટલા જ પાણીમાં પલાળવા તેથી તે ચિકાસ નહિ પકડે અને ખીચડી ચિપકશે નહિ.
Posted on October 7, 2011 July 22, 2012 Categories દાદીમા ની રસોઇ .., ફરાળી2 Comments on સાબુદાણાની ખીચડી …
સાબુદાણા નો ચેવડો …
સાબુદાણા નો ચેવડો…
ચેવડો સામન્ય આપણે ફરાળમાં ખાવા બજારમાંથી જ ખરીદતા હોય છે. હવે તો સમય પણ લોકો પાસે નથી કે તેહવારમાં ફરસાણ કે મિઠાઈ ઘેર બનાવે ! દરેક વસ્તુ બજારમાં તૈયાર મળતી હોય ઘેર કોણ આવી કળા- ફૂટમાં પળે. પરંતુ જો આપણે ઘરમાં ઘરમાં બનાવવા ઈચ્છીએ તો ખૂબજ સરળતાથી ઘરમાં પણ બનાવી શકાય છે. અને તે બજારમાંથી ખરીદેલ કરતાં વધુ સ્વાદિષ્ટ પણ બને છે.
આજે આપણે સિંગદાણા તેમજ સાબુદાણા નો ચેવડો બનાવીશું. આ ચેવડામાં આપણે કોઈ પણ સૂકા મેવા (ડ્રાઈફ્રુટ) (કાજુ બદામ-કિસમિસ) પણ હલકા સેકી / તળીને અંદર નાખવાથી તે વધુ સ્વાદિષ્ટ બનશે.
આ ચેવડો બની ગયાબાદ તેનો ગમે તેટલા દિવસ ઉપયોગમાં લઇ શકાઈ છે. એક સારા વાસણમાં પેક કરી રાખી દેવો. જે બનાવવામાં પણ આસાન છે.
૨૦૦ ગ્રામ (૧/૨ -કપ ) મોટા સાબુદાણા
૧૫૦-૨૦૦ ગ્રામ સિંગદાણા
૧૫-૨૦ બદામ
૨ કપ તળવા માટે તેલ / ઘી
૧/૨ કપ નાળિયેર ની કાતરી/ ચીરી-પાતળી
૧ નાની ચમચી સિંધાલુ /મીઠું -સ્વાદાનુસાર
૧/૨ ચમચી મરી નો ભૂકો (સ્વાદાનુસાર)-લાલ મરચા નો ભૂક્કા નો પણ ઉપયોગ કરી શકાય
મોટાં સાબુદાણા ને એક વાસણમાં લઇ અને તેના પર (બે)૨ નાની ચમચી પાણી છાંટી અને એકદમ સારી રીતે હલાવી મિક્સ કરવા,અને તેને ૧૦ મીનીટ માટે એકબાજુ રાખી દેવા, કારણકે તે થોડા નરમ થઇ જાય.
સિંગદાણા ને સાફ કરી લેવા.
એક ભારે તળિયા વાળી કડાઈ લેવી, અને તેમાં તેલ/ઘી (જરુરીઆત મુજબ લેવું) નાખી અનેતેને ગેસ પર ગરમ કરવા મૂકવું. તેલ જ્યારે બરોબર ગરમ થઈ જાય, ત્યારબાદ, તેલમાં એક ટેબલ સ્પૂન (ચમચો) સાબુદાણા (જે પલાળવા મૂકેલ) ભરી અને નાખવા, ગેસ ત્યારે સાવ ધીમો રાખવો (ધીમી આંચમાં) અને સાબુદાણા ને ફૂલવા દેવા. વચ્ચે સાબુદાણા ને ઝારા થી હલાવતા રેહવા અને એકેય બાજુથીકાચા નથી રહી જતાં તે જોતા રેહવું. જો થોડા કડક પણ કાચા લાગે તો કડાઈ પર એક ઢાકણું પણ ઢાંકી શેકાઈ ને પૂરા ફુલાઈ ગયા બાદ જ તેને એક વાસણમાં કાઢવા.
સાબુદાણા ને હાથમાં લઇ તોડી ને ખાઈ ને ચકાસી લેવા કે તે અંદરથી પૂરા સેકાઈ ગયા છે. કાચા નથી રહી ગયા.આવી જ રીતે બધાં સાબુદાણા ધરા તાપે તળી લેવા.
બધાં સાબુદાણા સેકાઈ ગયા બાદ, સિંગદાણા ને તે જ તેલમાં થોડા થોડા નાખી અને આછા બ્રાઉન થાય તેમ તળી લેવા. સિંગદાણા ૩-૪ મીનીટમાં તળાઈ જશે.
આજ રીતે ત્યારબાદ, બદામ-કાજુ અને નાળિયેરની કાતરી ને પણ આછી તળી લેવી.
આ બધી જ તળેલી વસ્તુઓને એકસાથે ભેગી કરવી અને મિક્સ કરવી; તેમાં મીઠું સ્વાદ અનુસાર નાખવું અને મરી નો ભૂક્કો નાખી અને હલાવવું.
બસ, સાબુદાણા નો ચેવડો તૈયાર. જે એક ડબ્બામાં કે બરણીમાં ભરી શકાય.
જો પસંદ હોય તો કાજુ, લીલા મરચા ની કટકી તેમજ લીમડો (મીઠ્ઠો) તળી ને નાખી શકાય .
ચેવડામાં સૂકી વસ્તુ જ ઉપયોગમાં લેવી.
Posted on August 25, 2010 July 21, 2012 Categories દાદીમા ની રસોઇ .., ફરાળીLeave a comment on સાબુદાણા નો ચેવડો …
બટેટા -સિંઘોડાના દહીંવડા: (ફરાળી)…
ફરાળમાં આપણે સામો, રાજગરાની પૂરી, બટેટાની કે સાબુદાણાની વેફર, ખીચડી વગેરે લેતાં હોય છે, જે એક ને એક વસ્તુ ખાવાથી કોઈ કોઈ વખત કંટાળો આવે, કંઈક નવીન પણ જોઈએ ને…તો ચાલો આજે આપણે ફરાળી દહીં વડા બનાવીએ….
૪૦૦ ગ્રામ બટેટા
૫૦ ગ્રામ સિંઘોડા નો લોટ / કૂટી નો લોટ
૧/૨ ચમચી સિંધાલુ /મીઠું સ્વાદાનુસાર
૧ નાની ચમચી મરી નો ભુક્કો
૨ મોટી એલચી ફોતરા કાઢી લેવા
૪૦૦ ગ્રામ દહીં
ઘી / તેલ તળવા માટે
બટેટા ને ધોઈ અને બાફવા મૂકવા અને બફાઈ ગયા બાદ, ઠંડા પડે એટલે તેની છાલ ઉતારી લેવી; અને ત્યારબાદ તેનો દાબી ને છુંદો કરવો. (બટેટા મેશ કરવા)
બટેટા નાં માવામાં સિંઘોડાનો લોટ, મીઠું-સ્વાદાનુસાર, ૧/૨ ચમચી મરી નો ભુક્કો, એલચી દાણા અને લીલી બારીક સમારેલ કોથમીર જો ફરાળમાં લેતાં/ ખાતાં હોય તો તે તેમાં મિક્સ કરવી અને મસળી-મસળી ને લોટ બંધાતા હોય તેમ બટેટાના માવાને તૈયાર કરવો.
દહીં ને ફેંટી/ઝરણીથી હલાવી લેવું. અને ત્યારબાદ, તેમાં સ્વાદાનુસાર મીઠું, મરીનો ભુક્કો નાખી મિક્સ કરવું.
કોઈ કોઈ દહીં વડા નું દહીં થોડું મીઠું/ગળ્યું બનાવતા હોય છે, તો સ્વાદાનુસાર ખાંડ પણ ઉમેરી શકાય.
એક કડાઈમાં ઘી/તેલ જે અનુકુળ હોય તે ગરમ કરવા મુકવું.
ત્યારબાદ, એક સાફ રૂમાલ કે કપડું લઇ અને તેને પાણીમાં પલાળવું, અને તે ભીનું કપડું એક વાટકી ઉપર ઢાંકવું અને કપડાને નીચેથી પકડવું, જેથી ઢીલું ના રહે.
બટેટાના માવાના ગોળા બનાવાના હોય, સિંઘોડાના લોટની મદદથી ગોળા બનાવવા; અને બનેલ ગોળા ને વાટકી પર બાંધેલ ભીના કપડા પર રાખી અને પાણીની મદદથી તેને ચપટા દબાવવા. પાણીની મદદ લેવાથી બટેટાનો માવો હાથમાં ચોંટશે નહિ. એકસાથે ૪-૫ બની જાય, એટલે તેને ઘી/તેલ માં તળવા કડાઈમાં નાખવા, અને બન્ને બાજુ બ્રાઉન થાય તેમ કડાઈમાં પલટાવતાં જવું અને તળવા.
તળાઈ ગયા બાદ, તેને બહાર કાઢી લેવા અને દહીંમાં ડુબાડવા. આમ બધાજ વડા તૈયાર થઇ ગયા પછી દહીંમાં પલાળવા.
ઉપરોક્ત તળેલા વડા, એમ નેમ- કોરા પણ ખાઈ શકાય. જે પણ ખાવામાં સારા લાગે.
આમ, ફરાળી દહીંવડા તૈયાર થઇ જશે. દહીં ઠંડુ કરીને પણ વડા સાથે ખાઈ શકાય.
દહીં વડા પર ખજૂર- આમલી ની ચટણી છાંટી અને સર્વ કરવા.
Posted on August 22, 2010 July 28, 2012 Categories દાદીમા ની રસોઇ .., પ્રાદેશિક રેસીપી, ફરાળી1 Comment on બટેટા -સિંઘોડાના દહીંવડા: (ફરાળી)…
સાબુદાણાના વડા…
સાબુદાણાના વડા …
સાબુદાણા ના વડા ગમે ત્યારે બનાવીને ખાઇ શકાય છે. સામન્ય રીતે આપણે વ્રતમાં, તેહવારમા કે અગિયારસમાં ફરાળ તરીકે ઉપયોગમાં લેતા હોય છે.
સાબુદાણા ના વડા બનાવવા માટે નાના સાબુદાણા ને ઉપયોગમાં લેવા, વડા બનાવવા ઘણા સેહલા છે; તો ચાલો આપણે સાબુદાણા ના વડા બનાવીએ.
૧૦૦ -ગ્રામ નાના-સાબુદાણા.-(૧-કપ)
૩-૪ મધ્યમ (મીડીયમ) કદ ના બટેટા
૫૦-ગ્રામ સીંગદાણા-(૧/૨-કપ)
૩-૪ લીલા મરચા. ઝીણા સમારેલા
૨ -ઇંચ લાંબો ટૂકડો આદૂ.-છીણેલુ
લીલી કોથમીર ઝીણી સમારેલ
(ઘણા લોકો ફરાળ માં કોથમીર ખાતા નથી હોતા, તો તેમણે તેનો ઉપયોગ ન કરવો)
૧ – નાની ચમચી મેઠું અથવા સિંધાલુ
તળવા માટે રીફાઇન્ડ તેલ
સાબુદાણા ને ધોઈ ને ૨ -કલાક માટે એક બાજુ રાખી દેવા.
સિંગદાણા ને સેકી અને તેના ફોતરા ઉતારી લેવા, અને તેનો ભૂક્કો કરી લેવો.
બટેટા, બાફી, છાલ ઉતારી અને તેનો બારીક છુંદો કરી લેવા.
ત્યારબાદ, પલાળેલ સાબુદાણા લેવા અને તેમાં પાણી દેખાતું નથીને કે રહી ગયું નથી ને તે જોઈ લેવું; અને જો હોય તો પાણી કાઢી લેવું. અને ત્યાબાદ, તે સિંગદાણા નો ભુક્કો અને બટેટા નાં છુંદા સાથે મિક્સ કરવા અને તેમાં આદુ, લીલામરચા બારીક સમારેલ, તેમજ કોથમીર પણ મિક્સ કરી અને મીઠું નાખી હલાવી મિશ્રણ તૈયાર કરવું. જે વડા બનાવવા માટે નું મિશ્રણ/પૂરણ તૈયાર થશે.
એક કડાઈ માં તેલ લેવું, અને ગેસ પર મુકવી, ત્યારબાદ,જે સાબુદાણા નું મિશ્રણ બનાવેલ છે તેના લીંબુ જેવડા ગોળા બનાવવા અને બન્ને હથેળીમાં રાખી ચપટા દાબી દેવા. અનેત્યારબાદ તેને ગરમ તેલમાં તળવા માટે નાખવા. એકી સાથે ૩-૪ વડા કડાઈમાં નાખી શકાય.
વડાને સોનેરી /ગુલાબી થાય ત્યાં સુધી તળવા.અને તળાઈ ગયાબાદ એક પ્લેટમાં કિચન- પેપર મૂકી અને તેના પર રાખવા. આમ બધાં જ વડા તાલી લેવા.
સાબુદાણા નાં વડા, લીલા મરચાની ચટણી કે તમને પસંદ હોય તે ચટણી સાથે ખાઈ શકાય.
Posted on August 18, 2010 July 21, 2012 Categories દાદીમા ની રસોઇ .., ફરાળીLeave a comment on સાબુદાણાના વડા…
સાબુદાણાની ખીર…
સાબુદાણાની ખીર …
૬ વ્યક્તિ માટે
સમયઃ- ૪૫ મિનીટ
સાબુદાણાની ખીર, નાના કે મોટાં, કોઇપણ સાબુદાણાની બનાવી શકાઈ છે. પરંતુ મોટાં સાબુદાણાની નાના સાબુદાણા કરતાં વધુ સ્વાદિષ્ટ બને છે.
ચાલો તો આજે આપણે મોટાં સાબુદાણાની ખીર બનાવીએ.
મોટા સાબુદાણા -૧૦૦ ગ્રામ
મલાઈવાળું દૂધ -૧ લીટર
ખાંડ -૭૫ ગ્રામ
કાજુ -૧૫-૨૦ નંગ
કિસમિસ -૨૦
નાની એલચી -૪
સૌ પ્રથમ સાબુદાણા ચોખ્ખા પાણીએ ધોઈ, ૪ -૫ કલાક પાણીમાં પલાળવા.
દૂધ ને એક જાડા તળિયા વાળા વાસણમાં નાખી અને ઉકળવા મૂકવું. દૂધમાં ઉફાળો આવ્યાં બાદ પલાળેલા સાબુદાણા દૂધમાં નાખવા અને ચમચાથી હલાવતા રેહવું., અને ઉફાળો આવવા દેવો, ઉફાળો આવે ત્યારબાદ, ગેસ ધીમો કરી દેવો; દર ૫-૬ મિનિટે દૂધ ને ચમચાથી હલાવતા રેહવું.
૧૦-૧૨ મિનીટ પછી, ૪-૫ કાજુના ટુકડા કારી અને કિસમિસ દૂધમાં (ખીરમાં) નાખવા. કિસમિસ સાફ ટે પેહલાં કરી લેવી.
જ્યારે સાબુદાણા પારદર્શક થવાં લાગે, એટલે કે ખીર જાડી/ઘટ થતી લાગે, ચમચાથી તપેલીમાં કે વાસણમાં નાખવાથી દૂધ અને સાબુદાણા એક સાથે નીચે પડે, અથવા હાથથી દબાવી જોઈ શકાઈ કે સાબુદાણા નરમ થઇ ગયા છે કે નહિ; ?જો થઈ ગયા લાગે તો, ખીરમાં ત્યારબાદ ખાંડ નાખવી/ઉમેરવી અને ૨-૩ મિનીટ ખીર હલાવતાં રેહ્વી અને પાકવા દેવી.
ત્યારબાદ, ગેસ બંધ કરી દેવું અને એલચી નો ભૂક્કો કારી અને ઉપર છાંટવો અને ખીરમાં ભેળવી/મિક્સ કારી દેવો. બસ ખીર તૈયાર.
સાબુદાણા ની ખીર ગરમા -ગરમ અથવા એકદમ ઠંડી કરી ને ખાવાનાં ઉપયોગમાં લઈ શકાય.
નોંધ: નાના સાબુદાણા ની ખીર પણ આજ રીતે બનાવી શકાઈ છે, પરંતુ નાના સાબુદાણા ફક્ત ૧૦-૧૫ મિનીટ જ પાણી માં પલાળવા; કારણકે ટે જલ્દી ફુલાઈ જાય છે.
આજની ટીપ્સ: તેલ કાળુ ન પડે તે માટે, તેલમાં લીંબુ નો થોડો રસ નાખી અને તળવાથી તેલ કાળુ નહિ પડે.
Posted on August 16, 2010 July 21, 2012 Categories દાદીમા ની રસોઇ .., ફરાળી1 Comment on સાબુદાણાની ખીર…