નવગુજરાત સમય | Publish Date: Mar 13 2019 9:18PM
- મૈક્સ-8થી 346 લોકોએ પોતાની જિંદગી ગુમાવી
- છેલ્લી બે દુર્ઘટનાથી બોઈંગ 737 મૈક્સની સુરક્ષા પ્રણાલી સામે સવાલો
ઈથોપિયાની વિમાન દુર્ઘટના બાદ આખી દુનિયા બોઈંગ 737 મેક્સ-8 વિમાનનો ઉપયોગ કરવાને લઈને સાવધાન થઈ ગઈ છે. ભારત સહિત દુનિયાના કેટલાય દેશોએ તેની પર પ્રતિબંધ મુકી દીધો છે. જ્યારે કેટલાક દેશોએ આ વિમાનોની ઉડાણ માટે પોતાના હવાઈ ક્ષેત્રમાં પ્રવેશવા પર પ્રતિબંધ મૂક્યો છે.
ભારતમાં સિવિલ એવિશેયન સેક્રેટરીએ બુધવારે સાંજે 4 કલાકે દિલ્હીમાં તમામ એરલાઈન્સની એક ઈમરજન્સી બેઠક બોલાવી છે. સાથે તમામ એરપોર્ટ પર બોઈંગ 737 મૈક્સના સંચાલન પર રોક લગાવી દીધી છે. વિશ્વભરમાં લગભગ 27 એરલાઈન્સે બોઈંગ પર પ્રતિબંધ મૂક્યો છે. પરંતુ હજુ 18 એરલાઈન્સ બોઈંગ 737નું સંચાલન કરી રહી છે.
છેલ્લા પાંચ મહિનામાં આ વિમાનની બે મોટી દુર્ઘટના સર્જાઈ છે. જ્યારે આ વિમાન બોઈંગના નવા મોડલ હતાં. ઓક્ટોબર 2018માં લાયન એરલાઈન્સનું બોઈંગ વિમાન જાવા સમુદ્રમાં દુર્ઘટનાગ્રસ્ત થયું હતું. જેમાં મુસાફરી કરી રહેલા તમામ 189 યાત્રીના મોત થયા હતાં. ત્યારબાદ હવે ઈથોપિયન એરલાઈન્સનું બોઈંગ 737 મૈક્સ-8 વિમાન આ રવિવારે અદીસ અબાબામાં દુર્ઘટનાગ્રસ્ત થયું, આ વિમાનમાં મુસાફરી કરી રહેલાં તમામ 157 લોકોની મોત થઈ હતી.
આ બંને વિમાન દુર્ઘટનામાં સમાનતા એ છે કે વિમાન ઉડાણ ભર્યાની થોડી મિનિટ બાદ ક્રેશ થઈ ગયા હતાં. આ દુર્ઘટનાને પગલે એરલાઈન્સ અધિકારીઓ સિવિલ એવિયેશન ઓથોરિટી વિચારવા મજબૂર થઈ છે.
રિપોર્ટ અનુસાર બંને મામલામાં ઉડાણ ભર્યા બાદ પાયલોટે એરપોર્ટ પર પરત ફરવાનો આગ્રહ કર્યો. પાયલોટે વિમાનના નિયંત્રણમાં ખામી હોવાની વાત કહી હતી. અહીંયા સુધી હવે બંને મામલાની તપાસ હાથ ધરવામાં આવી રહી છે. દુર્ઘટનાની સામ્યતાએ એરલાઈન્સ અને નિયામકોને સતર્ક કરી દીધા છે.
મોટા ભાગના દેશો બોઈંગ 737 એનજીમાં ફેરવાયેલાં આ નવા મોડલને લેવાની ઈચ્છા વ્યક્ત કરી રહ્યાં હતાં. વર્તમાનમાં 737 એનજી પણ ઉડાણ ભરે છે. એ વેબસાઈટની માહિતી અનુસાર, બોઈંગ કંપનીએ હમણાં સુધી 350 નવા મોડલ 737 મૈકેસ-8નું વેચાણ કર્યું છે. પરંતુ આ બે મોટી દુર્ઘટના બાદ હવે દરેક દેશ બોઈંગના નવા મોડલ અંગે વિચારવા મજબૂર થઈ ગયા છે.
બોઈંગના નવા 737 મૈક્સ મોડલમાં મૈનોવરિંગ કૈરેક્ટરસ્ટીક ઓગમેનટેશન સિસ્ટમ લગાવવામાં આવી છે. જો વિમાનને ઈમરજન્સીના સમયમાં સુરક્ષા પ્રદાન કરવા માટે જવાબદાર છે. જો ઊંચાઈ પર કોઈ ટેકનિકલ ખરાબીનું કારણ જણાય તો આ સિસ્ટમની મદદથી વિમાનને ધીમે-ધીમે નીચે લાવવામાં મદદ મળી શકે છે.
જો વિમાન ખતરો હોવા છતાં ઊંચાઈ પર ઉડતું રહે તો આ સિસ્ટમ યોગ્ય રીતે કામ ન કરે તો વિમાન દુર્ઘટનાગ્રસ્ત થઈ શકે છે.આ સિસ્ટમ કામ ન કરવાની પરિસ્થિતિમાં વિમાન ઝડપથી જમીન પર આવીને ભસ્મ થઈ જાય છે.
નોંધનીય છે કે, ઈથોપિયન એરલાઈન્સનું જે વિમાન રવિવારે દુર્ઘટનાગ્રસ્ત થયું હતું, એ વિમાને ક્રેશ થતાં પહેલાં ફક્ત 1400 કલાકની જ ઉડાણ ભરી હતી. એમ તો સુરક્ષાના મામલામાં એ એરલાઈન્સને ખૂબ સારી માનવામાં આવે છે. પરંતુ છેલ્લી બે દુર્ઘટનાના કારણે બોઈંગ 737 મૈક્સ-8ની સુરક્ષા પ્રણાલી સામે સવાલો પેદા થઈ રહ્યાં છે.