લાંબા ગાળાના બોન્ડમાં રોકાણ જાળવી રાખવામાં શાણપણ - NGS Business
લાંબા ગાળાના બોન્ડમાં રોકાણ જાળવી રાખવામાં શાણપણ-બચત - રોકાણ-કમાણી -બચત-Economic Times Gujarati
લાંબા ગાળાના બોન્ડમાં રોકાણ જાળવી રાખવામાં શાણપણ
18 Jun 2017, 1409 hrs IST, ET Bureau
રિઝર્વ બેન્કે તાજેતરની બેઠકમાં વ્યાજદરમાં ઘટાડો કર્યો નથી, પરંતુ ઓગસ્ટમાં વ્યાજકાપની શક્યતા છે. ભારતીય રિઝર્વ બેન્કની મોનેટરી પોલિસી કમિટી (એમપીસી)એ તાજેતરની બેઠકમાં મુખ્ય પોલિસી રેટ્સને સ્થિર રાખ્યા છે. હાલમાં રેપો રેટ 6.25 ટકા અને રિવર્સ રેપો રેટ 6 ટકા અને માર્જિનલ સ્ટેન્ડિંગ ફેસિલિટી રેટ્સ 6.5 ટકા છે. રિવર્સ રેપો એટલે એવો રેટ કે જેમાં કોમર્શિયલ બેન્કો પાસેથી આરબીઆઇ શોર્ટ ટર્મ ડિપોઝિટ મેળવે છે.
રેપો રેટ એટલે આરબીઆઇ પાસેથી બેન્કોએ લીધેલા શોર્ટ ટર્મ ફંડ્સનો વ્યાજદર. આરબીઆઇ બેન્કિંગ સિસ્ટમમાં ટૂંકા ગાળાના લિક્વિડિટીનું સંચાલન કરવા માટે આ સાધનોનો ઉપયોગ કરે છે. જો બેન્કોને લિક્વિડિટી એડ્જસ્ટમેન્ટ ફેસિલિટી હેઠળના ભંડોળ કરતાં વધુ ભંડોળની જરૂર હોય તો બેન્કોએ માર્જિનલ સ્ટેન્ડિંગ ફેસિલિટીનો ઉપયોગ કરવો પડે છે અને તેના માટે ઊંચા રેટ્સ ચૂકવવા પડે છે.
ઓછું આક્રમક વલણ
અગાઉની ચાર બેઠક કરતાં આ વખતે રિઝર્વ બેન્કનું વલણ બદલાયું છે. એમપીસીના છમાંથી એક સભ્યે વ્યાજદરમાં કાપની તરફેણ કરી હતી, કારણ કે આર્થિક વૃદ્ધિમાં નરમાઈ છે અને ફુગાવાના અંદાજમાં નોંધપાત્ર ઘટાડો થયો છે.
આરબીઆઇએ જીડીપી વૃદ્ધિના અંદાજને 2017-18 માટે 7.4 ટકાથી ઘટાડીને 7.3 ટકા કર્યો છે. ફુગાવાના અંદાજમાં ધરખમ ઘટાડો કરવામાં આવ્યો છે. આ અંદાજ હજુ 2017-18ના પ્રથમ છ મહિના માટે અગાઉના 4.5 ટકાની સામે 2થી 3.5 ટકા છે. વર્ષના બીજા છ મહિના માટે ફુગાવાનો અંદાજ અગાઉના પાંચ ટકાથી ઘટાડીને 3.5-4.5 ટકા કરવામાં આવ્યો છે. આમ છતાં રિઝર્વ બેન્કે વ્યાજદરમાં ઘટાડો કેમ ન કર્યો?
એસબીઆઇના ગ્રૂપ ચીફ ઇકોનોમિક એડ્વાઇઝર સૌમ્યા કાંતિ ઘોષ જણાવે છે કે, ફેબ્રુઆરી અને એપ્રિલના નિવેદનથી વ્યાજદરમાં ઘટાડો કરવામાં આરબીઆઇના હાથ બંધાઈ ગયા હશે. ફુગાવામાં હંગામી ઘટાડાની પ્રતિક્રિયામાં નીતિના વલણમાં ફેરફાર અયોગ્ય ગણાઈ શકે છે.રિઝર્વ બેન્કને કેટલાંક રાજ્યોમાં કૃષિ લોન માફીની પણ ચિંતા છે, કારણ કે તેનાથી સરકારની ખાધમાં વધારો થઈ શકે છે અને ફુગાવાને વેગ મળી શકે છે.
આગામી બેઠકમાં વ્યાજકાપ
આર્થિક વૃદ્ધિ અને ફુગાવાના ટાર્ગેટમાં ઘટાડો, ક્રૂડ ઓઇલના ભાવમાં નરમાઈ અને એમપીસીના એક સભ્ય દ્વારા વ્યાજકાપની તરફેણનો અર્થ એવો થાય છે કે આરબીઆઇનું હાલનું ન્યુટ્રલ બદલાઈને હળવું બન્યું છે. ક્વોન્ટમ ફિક્સ્ડ ઈનકમ ટીમના વડા અરવિંદ ચારી જણાવે છે કે, જો ચોમાસામાં ધારણા મુજબ પ્રગતિ થશે અને વૈશ્વિક સ્થિતિ સાનુકૂળ રહેશે તો ઓગસ્ટમાં વ્યાજદરમાં ઘટાડાની શક્યતા છે.
કોટક મહિન્દ્રા ઓલ્ડ મ્યુચ્યુઅલ લાઇફ ઇન્શ્યોરન્સના ફંડ મેનેજર (ડેટ) કુણાલ શાહ વધુ આશાવાદી છે. તેઓ જણાવે છે કે, અમે માનીએ છીએ કે આરબીઆઇ ઓગસ્ટમાં વ્યાજદરમાં ૨૫ બેસિસ પોઇન્ટ્સનો ઘટાડો કરશે. જો ફુગાવામાં ઘટાડાનો ટ્રેન્ડ ચાલુ રહેશે તો વધુ એક વખત વ્યાજકાપની શક્યતા છે. જીએસટીથી કન્ઝ્યુમર ફુગાવામાં 10 બેસિસ પોઇન્ટ્સનો વધારો થવાની ધારણા છે.
લાંબા ગાળાના બોન્ડ જાળવી રાખો
વ્યાજકાપની ધારણાથી બોન્ડ માર્કેટમાં હકારાત્મક પ્રતિક્રિયા આવી રહી છે. 10 વર્ષની મુદતના સરકારી બોન્ડની યીલ્ડ સાત જૂને સાત બેસિસ પોઇન્ટ્સ ઘટી હતી. નિષ્ણાતો માને છે કે આ ટ્રેન્ડ આગામી સમયગાળામાં ચાલુ રહેશે. કોટક મહિન્દ્રા ઓલ્ડ મ્યુચ્યુઅલ ઇન્શ્યોરન્સના શાહ જણાવે છે કે, બોન્ડ માર્કેટ્સે આ હ‌ળવા વલણની હકારાત્મક નોંધ લીધી છે અને યીલ્ડમાં ઘટાડો થઈ શકે છે. ઊંચા વાસ્તવિક રેટ્સથી થોડા સમય માટે બોન્ડ માર્કેટ્સ આકર્ષક રહેશે.
તેથી બોન્ડના રોકાણકારોએ હવે શું કરવું જોઈએ. વ્યાજદરમાં વધુ ઘટાડો થવાની ધારણા હોવાથી આવા રોકાણકારોએ લાંબા ગાળાના બોન્ડમાં રોકાણ જાળવી રાખવું જોઈએ. તેનું કારણ એ છે કે બોન્ડની યીલ્ડમાં ઘટાડો થાય ત્યારે બોન્ડના ભાવમાં વધારો થાય છે. તેનાથી સારું વળતર મળે છે.
ડેટ ફંડના રોકાણકારો પણ આવી જ વ્યૂહરચના અપનાવી શકે છે. કોટક મ્યુચ્યુઅલ ફંડના સીઆઇઓ (ડેટ) લક્ષ્મી ઐયર જણાવે છે કે, રોકાણકારોએ લોંગ ડ્યુરેશન ફંડ્સમાં રોકાણ જાળવી રાખવું જોઈએ. બોન્ડની યીલ્ડમાં કોન્સોલિડેશન જોવા મળે ત્યારે ડ્યુરેશન ફંડ્સમાં થોડું નવું રોકાણ પણ કરી શકાય છે. લોંગ ટર્મ ગીલ્ટ ફંડ્સે ભૂતકાળમાં અસાધારણ રોકાણ આપ્યું છે અને વ્યાજદરમાં વધુ ઘટાડો થશે તો આ ટ્રેન્ડ ચાલુ રહેવાની ધારણા છે.