İrade erkinliginiñ diniy, ahlâqiy ve felsefiy aqibetleri olur. Meselâ, din ceetinden irade erkinligi, qudretli ilâhiy maiyet, şahısnıñ saylav ve iradesine öz tesirini qabul ettirmey manasında kele bile. Ahlâqiyatta irade erkinligi şahıs, öz areketleri içün ahlâq ceetinden mesülietli olğanını añlata bile. İlim saasındaxa0bu esas şunı belgiley bile ki, miy ve aqılnen beraber vucutnıñ areketleri bütünley cısmiy sebepliginen tayin etilir. İrade erkinligi felsefe tüşüncesi doğğanınen ep diqqat talap ettken meselelerden biri olıp qala.