İbn Qaldunnıñ özünligi, başqa devirniñ medeniy faqrı, uyğun tarihiy malümatnıñ qıymetlendirmesini tesbit etmek kerekligi iddiasından, qıymetlendirmege tırışmaq mümkün olğanına köre printsiplerniñ ayıruvından ve niayet, tecribeniñ kerekliginiñ duyğusından, keçmişniñ medeniyetini qıymetlendirmek içün ratsional printsiplerge ilâveden ibarettir.