บทละครนอกเรื่อง ยุขัน พิมพ์ครั้งแรกเมื่อไหร่?
ยุขัน
บทละครนอกเรื่อง ยุขัน พิมพ์ครั้งแรกเมื่อ จุลศักราช 1240 (พ.ศ. 2421) เป็นการพิมพ์รวมเล่มสมุดไทยตั้งแต่เล่มที่ 1-23 และมิได้มีการพิมพ์เผยแพร่อีก จนกระทั่งในปีพุทธศักราช 2548 กรมศิลปากรพิจารณาเห็นว่า บทละครเรื่องยุขันมีคุณค่าต่อการศึกษาวรรณกรรมไทยในแง่ของการได้รับอิทธิพลจากวรรณกรรมต่างชาติ จึงได้มีการตรวจสอบชำระ และจัดพิมพ์เผยแพร่ขึ้นมาอีกครั้ง
แก้วล้อมเพชร
สร้างครั้งแรกในปี พ.ศ. 2544 ในชิ่อ เลือดหงส์ ถูกนำมาสร้างครั้งที่ 2 ในปี พ.ศ. 2551 โดยได้เปลี่ยนชื่อเป็น แก้วล้อมเพชร เขียนบทโทรทัศน์โดย ทีมเอ็กแซ็กท์ กำกับการแสดงโดย สันต์ ศรีแก้วหล่อ นำแสดงโดยนักแสดงหน้าใหม่ ยุกต์ ส่งไพศาล, วรรณรท สนธิไชย, สิรีภรณ์ ยุกตะทัต, ชยธร เศรษฐจินดา, ชัยพล พูพาร์ต ร่วมด้วยนักแสดงมากฝีมืออีกคับคั่ง ออกอากาศครั้งแรก 25 พฤศจิกายน พ.ศ. 2551 - 22 มกราคม พ.ศ. 2552 ยอพระกลิ่น
มณีพิชัย เป็นที่รู้จักกันในชื่อเรื่องว่า "ยอพระกลิ่น" เข้าใจกันว่าเป็นบทพระราชนิพนธ์ในล้นเกล้า รัชกาลที่ ๒ 
โดยทรงพระราชนิพนธ์เป็นกลอนสำหรับใช้เป็นบทละครนอก ซึ่งความจริงร.๒ แต่เฉพาะตอนที่ยอพระกลิ่น
ปลอมตัวเป็นพราหมณ์มาขอพระมณีพิไชยไปเป็นทาส ส่วนเนื้อเรื่องตามต้นเรื่องและบทท้ายนั้น 
จากหนังสือ "รวมพระราชนิพนธ์บทละครนอก ๖ เรื่อง" ไม่ได้ระบุว่าใครเป็นผู้แต่ง ซึ่งทางสถานีโทรทัศน์สีกองทัพบกช่อง 7 โดย บริษัท สามเศียร จำกัด และ บริษัท ดาราวิดีโอ จำกัดเคยนำมาสร้างเป็นละครพื้นบ้านแนวจักรๆวงศ์ๆในชื่อ ยอพระกลิ่น โดยผู้รับบท มณีพิชัย คือ ชาตรี พิณโณ และผู้รับบทยอพระกลิ่นคือ กบ สุวนันท์ ปุณณกันต์ โดยละครเรื่องนี้ออกอากาศเมื่อ ปี 2535 บทโทรทัศน์ โดย ภาวิต 
ต่อมาเมื่อปี 2546 สามเศียร ได้นำมาทำใหม่อีกครั้ง โดยนำแสดงโดย รติพงษ์ ภู่มาลี และ ฐานมาศ ขวัญหวาน บทโทรทัศน์โดย พิกุลแก้ว ต่อมาเมื่อปี 2557 นำกลับสร้างอีกครั้งของ สามเศียร นำแสดงโดย ภัทชา งามพิสุทธิ์ รับบท ยอพระกลิ่น นพรัตน์ ประเสริฐสุข รับบท มณีพิชัย บทโทรทัศน์ โดย เกล้าเกศ ไผ่แดง
ไผ่แดง เป็นนวนิยายแนวเสียดสีสังคม บทประพันธ์ดัดแปลงหม่อมราชวงศ์คึกฤทธิ์ ปราโมช ในปี พ.ศ. 2497 โดยได้รับการตีพิมพ์ลงในหนังสือพิมพ์ สยามรัฐสัปดาห์วิจารณ์ เป็นตอน ๆ จนจบ และต่อมาได้นำมาตีพิมพ์รวมเล่มอีกมากกว่า 18 ครั้ง และได้รับการแปลเป็นภาษาต่างประเทศมากกว่า 9 ภาษา เช่น ภาษาอังกฤษ ฝรั่งเศส ญี่ปุ่น เวียดนาม พม่า เป็นต้น โขน
นอกจากนั้นยังทรงพระราชนิพนธ์หนังสือบ่อเกิดแห่งรามเกียรติ์ขึ้น โดยทรงชี้แจงไว้ในหนังสือความว่า ""บทละครเรื่องรามเกียรติ์ที่รวมอยู่ในเล่มนี้ เป็นบทที่ข้าพเจ้าได้แต่งขึ้นเป็นครั้งคราวสำหรับเล่นโขน มิได้ตั้งใจที่จะให้เป็นหนังสือกวีนิพนธ์สำหรับอ่านเพราะ ๆ หรือดำเนินเรื่องราวติดต่อกัน บทเหล่านี้ได้แต่งขึ้นสำหรับความสะดวกในการเล่นโขนโดยแท้ จึงมีทั้งคำกลอนอันเป็นบทร้อง ทั้งบทพากย์ และเจรจาอย่างโขนระคนกันอยู่ ตามแต่จะเหมาะแก่การเล่นออกโรงจริง"" และมีการพัฒนาบทละครเรื่องมาจนถึงหลังสงครามโลกครั้งที่ 2 กรมศิลปากรได้ทำการรื้อฟื้น ปรับปรุงนาฏศิลป์ ละครและดุริยางคศิลป์ของไทยขึ้นมาใหม่อีกครั้ง ในการรื้อฟื้นครั้งนี้ได้นำบทพระราชนิพนธ์ในรัชกาลที่ 1 และรัชกาลที่ 2 มาปรับปรุงเพื่อใช้สำหรับแสดงโขนให้ประชาชนได้ชม ต่อมาภายหลังได้ปรับปรุงบทโขนตอนหนุมานอาสาขึ้นมาใหม่อีกหนึ่งเรื่อง เป็นการดำเนินเรื่องตามบทพระราชนิพนธ์ของรัชกาลที่ 1 และรัชกาลที่ 2 เรียบเรียงให้มีทั้งบทขับร้องตามแบบละครใน มีบทพากย์บทเจรจาตามแบบการแสดงโขนแต่โบราณเช่น ชุดปราบนางกากนาสูร ชุดมัยราพณ์สะกดทัพ ชุดนางลอย ชุดนาคบาศ ชุดพรหมาสตร์ ฯลฯ แก้วหน้าม้า
แก้วหน้าม้า เป็นวรรณคดีไทย พระนิพนธ์ในพระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้าทินกร กรมหลวงภูวเนตรนรินทรฤทธิ์ ประพันธ์ขึ้นในสมัยรัชกาลที่ 2 นอกจากพระนิพนธ์เรื่องนี้แล้ว ยังทรงมีผลงานพระนิพนธ์อื่น ๆ เช่น บทละครนอกเรื่องยอพระกลิ่น โคลงนิราศฉะเชิงเทรา บทละครนอกโม่งป่า และเพลงยาวสังวาสอีกหลายสำนวน เทพบุตรสุดเวหา
เทพบุตรสุดเวหา จากบทประพันธ์ของ ตรี อภิรุม หรือ เทพ ชุมสาย ณ อยุธยา เป็นนวนิยายแนวลี้ลับ ออกพิมพ์เป็นครั้งแรกในนิตยสารดาราภาพยนตร์เมื่อปี พ.ศ. 2535 และได้ทำเป็น พ็อกเก็ตบุ๊ค ในปี พ.ศ. 2536 ก่อนที่จะมีละครเรื่องนี้ออกอากาศ ออกอากาศครั้งแรกเมื่อวันที่ 7 ตุลาคม พ.ศ. 2536 - 30 ธันวาคม พ.ศ. 2536 เวลา 20.30 น.- 22.00 น.ทางสถานีวิทยุโทรทัศน์กองทัพบก ผลิดโดย บริษัท กันตนา กรุ๊ป จำกัด นำแสดงโดย คริสโตเฟอร์ มาวิน , สกาวใจ พูนสวัสดิ์ , ภคกุล สนิทวงศ์ ณ อยุธยา ชไมพร สิทธิวรนันทน์ ปภัศรา ชุตานุพงศ์ (เตชะไพบูลย์) และ กรรชัย กำเนิดพลอย บ้วนฮ่วยเหลา
"เรื่อง "บ้วนฮ่วยเหลา" สันนิษฐานว่า สมเด็จเจ้าพระยาบรมมหาศรีสุริยวงศ์ให้แปล (คราวเดียวกับเรื่อง "โหงวโฮ้วเพงหนำ") เป็นหนังสือสิบสามเล่มสมุดไทย โรงพิมพ์หมอบรัดเลพิมพ์ครั้งแรกในรัชกาลที่ 5 เมื่อ พ.ศ. 2423 เป็นสมุดหนึ่งเล่ม [...] ยุกิรุ ซุงิซะกิ
หลังจากได้รับรางวัลนักเขียนหน้าใหม่ของ "ASUKA" ในปี ค.ศ. 1994 เธอก็เขียนเรื่อง Namaiki no N. (ナマイキ のN) ออกมาเป็นผลงานเรื่องแรก จากนั้นก็มีผลงานเรื่องอื่น ๆ ตามออกมาอีกหลายเรื่อง ทั้งในแบบการ์ตูนผู้ชาย และการ์ตูนผู้หญิง โดยผลงานที่ทำให้ชื่อของเธอก็เป็นที่รู้จักมากที่สุดคือ โซสึเกียวเอ็ม และ ดี.เอ็น.แองเจิ้ล ยุขัน
จนกระทั่งในคราหนึ่ง ท้าวเวณุมานทรงปลอมพระองค์เป็นทหารนายตรวจเพื่อตรวจดูความสงบเรียบร้อยของบ้านเมือง เมื่อผ่านมายังหน้าบ้านสุสิหลำเห็นสายห่วงห้อยลงมาจากหน้าต่างห้องนางวัลลุมาลี จึงทรงปีนไปตามสายห่วงนั้น และได้เห็นพฤติกรรมของทั้งสองคน จึงทรงดำริที่จะทดลองในความซื่อสัตย์ของทั้งสองโดยออกอุบายให้ทหารจับตัวอุเซนไปประหารชีวิต ฝ่ายอุเซนเมื่อทราบว่าความผิดของตนร้ายแรงถึงขั้นนั้น จึงได้กล่าวขอร้องให้อุซ่าหรำเป็นตัวประกันแทนชั่วคราว เพื่อตนจะได้ไปบอกลานางวัลลุมาลีเป็นครั้งสุดท้าย ด้วยความเป็นมิตรแท้อุซ่าหรำก็ตกลงด้วยความเต็มใจ ท้าวเวณุมานสะกดรอยคามไปและได้ฟังถ้อยคำที่รำลากันตลอดทั้งคืน ก็ทรงชื่นชมในความสัตย์ของคนทั้งสองและตั้งใจจะชุบเลี้ยงให้เป็นบุตรของพระองค์อย่างดี ไกลบ้าน
ต่อมาในปี พ.ศ. 2466 สมเด็จพระเจ้าบรมวงศ์เธอ เจ้าฟ้านิภานภดล กรมขุนอู่ทองเขตขัตติยนารี ผู้ได้รับพระราชทานกรรมสิทธิ์เรื่อง "ไกลบ้าน" มีพระประสงค์จัดพิมพ์พระนิพนธ์ ในงานฉลองพระชันษาครบ 60 ปี เพื่อแจกเป็นมิตรพลีพระอัครชายาเธอ พระองค์เจ้าสายสวลีภิรมย์ กรมขุนสุทธาสินีนาฏ เพื่อถวายสนองพระคุณในพระชนนี จึงมีรับสั่งให้หอสมุดวชิรญาณสำหรับพระนครพิมพ์ถวาย จากนั้นทรงมอบให้สมเด็จพระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมพระยาดำรงราชานุภาพดำเนินการพิมพ์อีกครั้ง เหตุด้วยที่ทรงเคยทราบกระแสพระราชดำริในพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัวอย่างดี รอยรักแรงแค้น
รอยรักแรงแค้น เป็นละครโทรทัศน์ ดัดแปลงจากบทประพันธ์เรื่อง เมียนอกหัวใจ ของ ชลาลัย ถูกนำมาสร้างครั้งแรกในรูปแบบภาพยนตร์ ในปี พ.ศ. 2530 นำแสดงโดย ยุรนันท์ ภมรมนตรี
นาถยา แดงบุหงา อภิรดี ภวภูตานนท์ และ อภิชาติ หาลำเจียก บทประพันธ์ เมียนอกหัวใจ ถูกนำมาสร้างในรูปแบบละครโทรทัศน์ครั้งแรกในปี พ.ศ. 2537 ผลิตโดย ไฟว์สตาร์โปรดักชั่น นำแสดงโดย จักรกฤษณ์ อำมะรัตน์ และ สกาวใจ พูลสวัสดิ์ และล่าสุดในปี พ.ศ. 2558 ถูกนำมาสร้างอีกครั้งในชื่อเรื่อง รอยรักแรงแค้น ผลิตโดย สามัญการละคร กำกับการแสดงโดย ศรัณยู วงษ์กระจ่าง นำแสดงโดย ภัทรเดช สงวนความดี ฝนทิพย์ วัชรตระกูล และ ธัญญะสุภางค์ จิรปรีชานนท์ ออกอากาศทาง สถานีโทรทัศน์สีกองทัพบกช่อง 7 ผีขี้เหงา
ผีขี้เหงา เป็นนวนิยาย ที่ถูกสร้างเป็นละครโทรทัศน์มาแล้วถึง 2 ครั้ง ครั้งแรก ในปีพ.ศ. 2534 -พ.ศ. 2535 นำแสดงโดย ติ๊ก ชีโร่ และ เปียเชอร์ คริสเตนเซ่น ออกอากาศทางช่อง 3 ครั้งที่สองในปีพ.ศ. 2545 -พ.ศ. 2546 นำแสดงโดย เขตต์ ฐานทัพ และ นิษิตา พงศ์ทรง ออกอากาศทางช่อง 7
ผีขี้เหงา ละครโทรทัศน์ ถูกสร้างเป็นละครครั้งแรก โดยออกอากาศทาง สถานีวิทยุโทรทัศน์ไทยทีวีสีช่อง 3 เริ่มฉายครั้งแรกเมื่อวันที่ 8 พฤศจิกายน พ.ศ. 2534 - 1 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2535 ทุกวัน ศุกร์ เสาร์ และ อาทิตย์ เวลา 20.35-21.05 น. นำแสดงโดย ศิริศักดิ์ นันทเสน, เปียเชอร์ คริสเตนเซ่น สุวรรณหงส์
ในสมัยรัชกาลที่ ๒ กรมหลวงภูวเนตรนรินทร์ฤทธิ์ ทรงโปรดเรื่องละครนอก จึงทรงแต่งบทละครนอกขึ้น ๔ เรื่อง คือ มณีพิไชยตอนต้น (ต่อมารัชกาลที่ ๒ ทรงเสียดายเรื่อง จึงทรงพระราชนิพนธ์ต่อในตอนที่นางยอพระกลิ่นแปลงเป็นพราหมณ์)สุวรรณหงส์๑ แก้วหน้าม้า ๑ และนางกุลา (โสนน้อยเรือนงาม) ๑ ปรากฏว่า บทละครนอกของ พระองค์เจ้าทินกร หรือกรมหลวงภูวเนตรนรินทร์ฤทธิ์ เป็นที่แพร่หลายมากจนถึงบัดนี้เป็นละครนอก หรือที่เรียกกันว่าละครชาตรี นิยมเล่นกันมาก ไม่แพ้เรื่อง สังข์ทอง คาวี ไชยเชษฐ์ และ ไกรทอง ลิลิต
ความเป็นมาของลิลิต ไม่ปรากฏแน่ชัด โดยสืบค้นได้เก่าสุดถึงสมัยอยุธยา ได้แก่ ลิลิตยวนพ่าย และลิลิตพระลอ (สำหรับอายุของลิลิตพระลอยังเป็นที่ถกเถียง ยังไม่ยุติ) แต่ถ้าจะนับอย่างธรรมเนียมลิลิตแล้ว น่าจะมีเพียงลิลิตพระลอ เพียงเรื่องเดียวเท่านั้น เนื่องจากในยวนพ่ายนั้น มีร่ายนำ 1 บท แล้วมีร่ายแทรกตอนปลายๆ (ไม่ใช่ท้ายเรื่อง)กลางเรื่องอีก 1 บทเท่านั้น ส่วนลิลิตพระลอนั้น แต่งด้วยร่ายสุภาพและโคลงสุภาพอย่างหลากหลาย สลับเป็นช่วงๆ (โปรดอ่านรายละเอียดในหัวข้อ ลิลิตพระลอ) มีทั้งโคลงสองสุภาพ โคลงสามสุภาพ และโคลงสี่สุภาพ นอกจากนี้ยังมีร่ายสอดสร้อยอีกด้วย  พระสุนทรโวหาร (ภู่)
นิราศเมืองแกลง (พ.ศ. 2349) - แต่งเมื่อหลังพ้นโทษจากคุก และเดินทางไปหาพ่อที่เมืองแกลง นิราศพระบาท (พ.ศ. 2350) - แต่งหลังจากกลับจากเมืองแกลง และต้องตามเสด็จพระองค์เจ้าปฐมวงศ์ไปนมัสการรอยพระพุทธบาทที่จังหวัดสระบุรีในวันมาฆบูชา นิราศภูเขาทอง (ประมาณ พ.ศ. 2371) - แต่งโดยสมมุติว่า เณรหนูพัด เป็นผู้แต่ง ไปนมัสการพระเจดีย์ภูเขาทองที่จังหวัดอยุธยา นิราศสุพรรณ (ประมาณ พ.ศ. 2374) - แต่งเมื่อครั้งยังบวชอยู่ และไปค้นหายาอายุวัฒนะที่จังหวัดสุพรรณบุรี เป็นผลงานเรื่องเดียวของสุนทรภู่ที่แต่งเป็นโคลง นิราศวัดเจ้าฟ้า (ประมาณ พ.ศ. 2375) - แต่งเมื่อครั้งยังบวชอยู่ และไปค้นหายาอายุวัฒนะตามลายแทงที่วัดเจ้าฟ้าอากาศ (ไม่ปรากฏว่าที่จริงคือวัดใด) ที่จังหวัดพระนครศรีอยุธยา เทพ สุนทรศารทูลเสนอว่า นิราศดังกล่าวเป็นผลงานของพัด ภู่เรือหงส์ บุตรของสุนทรภู่[53] นิราศอิเหนา (ไม่ปรากฏ, คาดว่าเป็นสมัยรัชกาลที่ 3) - แต่งเป็นเนื้อเรื่องอิเหนารำพันถึงนางบุษบา เทพ สุนทรศารทูลเสนอว่า นิราศดังกล่าวเป็นผลงานของกรมหลวงภูวเนตรนรินทรฤทธิ์[53] รำพันพิลาป (พ.ศ. 2385) - แต่งเมื่อครั้งจำพรรษาอยู่ที่วัดเทพธิดาราม แล้วเกิดฝันร้ายว่าชะตาขาด จึงบันทึกความฝันพร้อมรำพันความอาภัพของตัวไว้เป็น "รำพันพิลาป" จากนั้นจึงลาสิกขาบท นิราศพระประธม (พ.ศ. 2385) - เชื่อว่าแต่งเมื่อหลังจากลาสิกขาบทและเข้ารับราชการในพระบาทสมเด็จพระปิ่นเกล้าเจ้าอยู่หัว ไปนมัสการพระประธมเจดีย์ (หรือพระปฐมเจดีย์) ที่เมืองนครชัยศรี นิราศเมืองเพชร (พ.ศ. 2388) - แต่งเมื่อเข้ารับราชการในพระบาทสมเด็จพระปิ่นเกล้าเจ้าอยู่หัว เชื่อว่าไปธุระราชการอย่างใดอย่างหนึ่ง นิราศเรื่องนี้มีฉบับค้นพบเนื้อหาเพิ่มเติมซึ่ง อ.ล้อม เพ็งแก้ว เชื่อว่า บรรพบุรุษฝ่ายมารดาของสุนทรภู่เป็นชาวเมืองเพชรบุรี ละครแห่งชีวิต
ละครแห่งชีวิต เป็นนวนิยายที่แต่งโดย หม่อมเจ้าอากาศดำเกิง รพีพัฒน์ จัดพิมพ์ครั้งแรกเมื่อปี พ.ศ. 2472 นับเป็นนวนิยายเรื่องสำคัญเรื่องหนึ่งของไทย เป็นหนึ่งในนวนิยายยุคแรกที่แต่งโดยนักประพันธ์ไทย ประคอง นิมมานเหมินท์
วรรณกรรมท้องถิ่นไทยลานนาโคลงพระลอสอนโลก (ลงพิมพ์ในวารสารวัฒนธรรมไทย ปีที่ 16 ฉบับที่ 2 กุมภาพันธ์ 2520) คำเรียกขวัญเมืองเหนือ (ลงพิมพ์ในวารสารวัฒนธรรมไทย ปีที่ 16 ฉบับที่ 6 มิถุนายน 2520) การศึกษาตัวบทและปริบทของคติชน (ลงพิมพ์ในวารสารภาษาและวรรณคดีไทย ปีที่ 6 ฉบับที่ 1 ธันวาคม 2532) ภาษิต (ลงพิมพ์ในวารสารภาษาและวรรณคดีไทย ปีที่ 7 ฉบับที่ 2 ธันวาคม 2533) ลีลากาเขียนของนาคะประทีป (ลงพิมพ์ในวารสารภาษาและวรรณคดีไทย ปีที่ 10 ธันวาคม 2536) วรรณกรรมไทดำ (ลงพิมพ์ในวารสารภาษาและวรรณคดีไทย ปีที่ 13 ธันวาคม 2539) คำบาลีสันสกฤตและคำเขมรในมหากาพย์เรื่องท้าวเจือง (ลงพิมพ์ในวารสารภาษาและวรรณคดีไทย ปีที่ 14 ธันวาคม 2540) ย่าขวัญข้าว: ความสัมพันธ์ทางด้านวรรณกรรมและภาพสะท้อนการประนีประนอมของพระพุทธศาสนากับความเชื่อดั้งเดิมในล้านนา (ลงพิมพ์ในวารสารภาษาและวรรณคดีไทย ปีที่ 15 ธันวาคม 2541) ภาพพระมหากษัตริย์ไทยจากวรรณคดียอพระเกียรติ (ลงพิมพ์ในวารสารภาษาและวรรณคดีไทย ฉบับเฉลิมวรรณราชย์ ปีที่ 16 ธันวาคม 2542) คนไทกับธรรมชาติ: ภาพสะท้อนจากพิธีกรรมและบทคำวัญข้าวขวัญควาย (ลงพิมพ์ในวารสาราชบัณฑิตยสถาน ปีที่ 25 ฉบับที่ 3 กรกฎาคม - กันยายน 2543) ความเป็นมาของผู้ปกครองในตำนานไทย-ไท ถึง ไตรภูมิพระร่วง (ลงพิมพ์ในวารสารภาษาและวรรณคดีไทย ปีที่ 17 ธันวาคม 2543) สายน้ำกับความเชื่อและวรรณกรรมไทย-ไท (ลงพิมพ์ในวารสารไทยศึกษา ฉบับวิถีไทย 72 ปี อาจารย์จุลทัศน์ พยาฆรานนท์ ปี่ที่ 1 ฉบับที่ 1 กุมภาพันธ์ - กรกฎาคม 2548) นิทานพระรามในฐานะวรรณกรรมพุทธศาสนา (ลงพิมพ์ในวารสาราชบัณฑิตยสถาน ปีที่ 30 ฉบับที่ 2 เมษายน - มิถุนายน 2548) ลูกโขน
ลูกโขน เป็นละครโทรทัศน์ไทย ละครเทิดพระเกียรติวันพ่อ จากบทประพันธ์ของ ธูปทอง ถูกสร้างครั้งแรกเมื่อปี พ.ศ. 2553 เขียนบทโทรทัศน์โดยตรียูงทองกำกับการแสดงโดย ธงชัย ประสงค์สันติ นำแสดงโดย ศรัณย์ ศิริลักษณ์,พิมพ์ชนก ลือวิเศษไพบูลย์ ผลิตโดย พอดีคำ ธงชัย ประสงค์สันติ ออกอากาศทาง สถานีโทรทัศน์สีกองทัพบกช่อง 7 อวสานเซลส์แมน
บทละครเรื่องนี้ ภาควิชาวรรณคดีและภาษาต่างประเทศ ชื่อปัจจุบันคือ ภาควิชาภาษาและวรรณคดีอังกฤษ) คณะศิลปศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ได้นำมาแสดงละคอนเวทีสมัยใหม่ครั้งแรกเมื่อ พ.ศ. 2513 หอประชุมเล็กมหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ ผลงานการแสดงละคอนเรื่องนี้ นับว่าเป็นการรื้อฟื้นและแนะนำการแสดงละคอนเวทีสมัยใหม่แบบสมจริงที่ประสบความสำเร็จอย่างสูง การละคอนสมัยได้รับความสนใจแพร่หลายในวงกว้างขึ้นนอกเหนือจากรั้วมหาวิทยาลัย อีกทั้งทำให้มีการละคอนเวทีสมัยใหม่เรื่องอื่นๆ ติดตามมา อุยสิง่าน
อุยสิง่านปรากฏเป็นตัวละครในนิยายอิงประวัติศาสตร์เรื่อง"สามก๊ก" ปรากฏตัวครั้งแรกในตอนที่ 37 ตรงกับใน สามก๊ก ฉบับเจ้าพระยาพระคลัง (หน) ตอนที่ 33 เมื่อเล่าปี่ กวนอู และเตียวหุยเดินทางมาเยี่ยมบ้านของจูกัดเหลียง และได้ปรากฏตัวอีกครั้งในตอนที่ 84 ตรงกับใน สามก๊ก ฉบับเจ้าพระยาพระคลัง (หน) ตอนที่ 65 หลังศึกอิเหลง อุยสิง่านได้ช่วยพาลกซุนออกจากค่ายกลศิลาของจูกัดเหลียง เกมร้ายเกมรัก
เกมร้ายเกมรัก เป็นนวนิยายไทย จากบทประพันธ์ชื่อเดิม ""เกมร้ายพ่ายเกมรัก"" โดยนามปากกาของ "บุษบาพาฝัน" ถูกนำมาสร้างเป็นละครโทรทัศน์ครั้งแรกเมื่อปี พ.ศ. 2554 เขียนบทโทรทัศน์โดย ปณธี กำกับการแสดงโดย อำไพพร จิตติ์ไม่งง ดำเนินงานโดย บริษัท ละครไท จำกัด ออกอากาศครั้งแรกทางสถานีวิทยุโทรทัศน์ไทยทีวีสีช่อง 3 เมื่อวันที่ 28 ตุลาคม พ.ศ. 2554 นำแสดงโดย ณเดชน์ คูกิมิยะ, อุรัสยา เสปอร์บันด์ ,ธนวรรธน์ วรรธนะภูติ ,ณัฐวรา วงศ์วาสนา ร่วมด้วยนักแสดงสมทบอีกมากมาย และออกอากาศรีรันซ้ำอีกครั้งทุกวันจันทร์-ศุกร์ เวลา 14.10 - 15.30 น. เริ่มวันพุธที่ 7 สิงหาคม พ.ศ. 2556 - วันจันทร์ที่ 23 กันยายน พ.ศ. 2556 โดยออกอากาศต่อจากละครเรื่อง เมียแต่ง ปีกมาร
ปีกมาร เป็นนวนิยาย บทประพันธ์โดย นันทนา วีระชน เจ้าของบทประพันธ์ชื่อดัง "แรงเงา" ที่เคยถูกสร้างเป็นภาพยนตร์และละครโทรทัศน์มา 3 ครั้งแล้ว ครั้งแรกสร้างเป็นภาพยนตร์ เมื่อปี พ.ศ. 2530 นำแสดงโดย ยุรนันท์ ภมรมนตรี, นาถยา แดงบุหงา, พงษ์พัฒน์ วชิระบรรจง  โอวหยัง เพ่ยซัน
ในปีพ.ศ. 2525 ละครสั้นกำลังภายในเรื่อง "ฤทธิ์ฝ่ามืออรหันต์" (The Buddha's Magic Palm 1982) ร่วมนำแสดงกับ ชิเหม่ยเจิน และ จิ้งไต้อิง โดยเธอรับบทเป็น
ฉิวอวี้หลาน ผลงานต่อมาในเดียวกันเป็นละครกำลังภายในฟอร์มใหญ่แห่งปีเรื่อง "จอมยุทธพเนจร" (The Mavericks 1982) โดยเธอรับบทนำเป็น "ถังเหล่ย" เรื่องนี้ถือได้ว่า เป็นละครเรื่องแรกที่เธอได้เล่นร่วมกับสามีของเธอ กัวฟง ที่ย้ายค่ายมาจาก RTV อีกทั้งยังเป็นหนังจีนแนวยุทธจักรกำลังภายในเรื่องแรกของโจวเหวินฟะอีกด้วย นำแสดงโดย โจวเหวินฟะ และดาราสาวดาวรุ่ง จวงจิ้งเอ๋อ และผลงานต่อมาในปีเดียวกันเป็นละครแนวสืบสวน สอบสวน เรื่อง เปาปุ้นจิ้น ตอน รองเท้าที่สวมผิด (All In The Wrong Shoes 1982) นำแสดงโดย เจ้าหย่าจือ โจวซิ่วหลัน เป็นต้น และยังมีละครสากลย้อนยุคแนวดราม่าเรื่องเยี่ยม อย่าง "รอยฝันรอยสลาย" (Lady Sings the Blues 1982) นำแสดงโดย หวังหมิงฉวน และ กัวฟง สามีของเธอ ละครดราม่าเรื่องนี้ทำให้ เธอและ หวังหมิงฉวนได้รับคำชมเป็นอย่างมาก หม่อมหลวงต่วนศรี วรวรรณ
เมื่อกรมพระนราธิปประพันธ์พงศ์ ทรงตั้งคณะละครนฤมิตรขึ้น ท่านก็เป็นกำลังสำคัญในการแต่งเพลงในละครร้องทุกเรื่อง บทละครนั้น กรมพระนราธิปประพันธ์พงศ์ทรงนิพนธ์อย่างรวดเร็วและท่านก็บรรจุเพลงได้อย่างรวดเร็วทันท่วงทีด้วย เรียกว่าไวกันกันทั้งคู่ วิธีการนั้นคือ ท่านจะเป็นผู้ดีดจะเข้และร้องเพลงไปพร้อมกัน รวมทั้งคิดท่ารำตีบทให้เสร็จที่ขั้นชื่อมากคือเรื่องพระลอ ละครเรื่องแรกที่ท่านมีส่วนช่วยเหลือมากคือเรื่องอาหรับราตรี ซึ่งต่อมาเปลี่ยนชื่อเรื่องเป็นละครหลวงนฤมิตร จนเมื่อเกิดเป็นโรงละครปรีดาลัยขึ้น ก็เรียกละครปรีดาลัย เพลงต่างๆ ในเรื่อง สาวเครือฟ้า ตุ๊กตายอดรัก พระเจ้าสีป๊อมินทร์ ขวดแก้วเจียรนัย ฯลฯ ล้วนแล้วแต่เป็นฝีมือของท่านทั้งสิ้น ความเป็นอัจฉริยะทางดนตรีของท่านเห็นได้จากการแต่งเพลงและบรรจุเพลงลงในละครแต่ละเรื่อง เพราะปรากฏว่า ท่านแต่งเพลงเร็วมากและมีลูกเล่นยักเยื้องแพรวพราว เพลงสำเนียงลาวต่างๆ ที่ท่านนำมาบรรจุลงในละครเรื่องพระลอนั้น จริงอยู่ของเก่าก็มีอยู่บ้างแล้วเหมือนกัน แต่ท่านสามารถเปลี่ยนทำนองจนเกิดเป็นเพลงแนวใหม่ขึ้นได้อย่างฉับไว คุณสมบัติข้อนี้จะเห็นได้จากละครเรื่องพระเจ้าสิป๊อมินทร์ อีกเรื่องหนึ่ง เพราะท่านให้กำเนิดเพลงสำเนียงพม่าขึ้นมาใหม่ มีชื่อแปลกๆถึงกว่า 50 เพลง อาทิ พม่าพ้อ พม่าวอน พม่าพิโรธ พม่าตังคียก พม่าพรึม พม่าเหเฮ พม่าละห้อย ฯลฯ มากมายสุดจะพรรณนา ท่านมีอายุยืนมาก และความจำดีจนวาระสุดท้ายเมื่อท่านอายุเกิน 90 ปี ยังนั่งดูละครโทรศัน์ของกรมศิลปากรบ่อยๆ ท่านสามารถติชมวิจารณ์ได้เป็นอย่างดี โดยเฉพาะถ้าเล่าเรื่องพระลอ แล้ว ท่านจะตั้งใจดูเป็นพิเศษ ถ้าเห็นผิดไปจากแนวเดิมของท่านก็แสดงความขุ่นข้องในใจทุกคราวไป หม่อมหลวงบุปผา นิมมานเหมินท์
ในปี พ.ศ. 2491 เธอมีผลงานเรื่องสั้นชุด "พลเมืองดี" ออกมา และในปี 2492 ท่านเขียนเรื่อง "วรรณกรรมชิ้นสุดท้าย" ได้เพียงสองบทก็ต้องหยุดไปเพราะปัญหาสุขภาพ ในปี พ.ศ. 2497 ท่านเดินทางไปรักษาตัวที่ประเทศออสเตรเลีย และสมรสกับศาสตราจารย์ สุกิจ นิมมานเหมินท์ (ผู้เขียน คนแซ่หลี) ในเดือนกันยายนปีเดียวกันที่ซานฟรานซิสโก ต่อมาปี พ.ศ. 2502 ติดตามสามีไปประเทศอินเดีย ซึ่งไปรับตำแหน่งเอกอัครราชทูตไทยประจำกรุงนิวเดลี  แม่นากพระโขนง
เรื่องราวของแม่นากพระโขนงได้กลายเป็นบทประพันธ์ในรูปแบบการแสดงเป็นครั้งแรก เป็นบทละครร้องในปี พ.ศ. 2454 ในชื่อ "อีนากพระโขนง" โดย พระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมพระนราธิปประพันธ์พงศ์ แสดงที่โรงละครปรีดาลัย (โรงเรียนตะละภัฏศึกษาในปัจจุบัน) ได้รับความนิยมอย่างมากจนต้องเปิดการแสดงติดต่อกันถึง 24 คืน[8] จีรนันท์ มะโนแจ่ม
ปี พ.ศ. 2551 เธอได้เล่นร้ายเต็มตัวเป็นครั้งแรกในละครเรื่องนางทาส ซึ่งเธอได้รับรางวัลนักแสดงนำหญิง จากงาน Asian Television Awards 2008 จากละครเรื่องนี้ 
ปี พ.ศ. 2553 ยุ้ยสำเร็จการศึกษาระดับปริญญาตรีจาก คณะมนุษยศาสตร์สื่อสารมวลชน มหาวิทยาลัยรามคำแหง ปัจจุบันคบหาดูใจกับ ธัญญ์ ธัญญ์ ธนากร นักแสดงช่อง 7 หลังจากเคยมีข่าวลือเกี่ยวกับชีวิตรักมากมาย จนเคยเป็นข่าวหน้าหนึ่งเมื่อหลายปีก่อน โขน
โขนได้รับการดัดแปลงเป็นละคร โดยละครเรื่อง ลูกโขน นำแสดงโดย ศรัณย์ ศิริลักษณ์,พิมพ์ชนก ลือวิเศษไพบูลย์ ถูกสร้างครั้งแรกเมื่อปี พ.ศ. 2553 เขียนบทโทรทัศน์โดย ตรียูงทอง กำกับการแสดงโดย ธงชัย ประสงค์สันติ ออกอากาศทางสถานีโทรทัศน์สีกองทัพบกช่อง 7 พระอภัยมณี
ในยุคต่อมา ราชบัณฑิตยสภาได้ชำระและจัดพิมพ์หนังสือเรื่อง พระอภัยมณี ขึ้นใหม่ โดยมีการพิมพ์ครั้งแรกเป็น 3 เล่มจบ เล่มที่หนึ่งพิมพ์ตั้งแต่ตอนที่ 1-26 เล่มที่สองพิมพ์ตั้งแต่ตอนที่ 27-46 ออกในงานพระราชทานเพลิงพระศพ พลเรือเอก สมเด็จพระเจ้าบรมวงศ์เธอ เจ้าฟ้าอัษฎางค์เดชาวุธ กรมหลวงนครราชสีมา ในปี พ.ศ. 2468 ส่วนเล่มที่สามพิมพ์ตั้งแต่ตอนที่ 47-64 ออกในงานบำเพ็ญพระกุศลสิ้นพระชนม์ครบรอบปีของสมเด็จพระเจ้าบรมวงศ์เธอ เจ้าฟ้ามาลินีนพดารา กรมขุนศรีสัชนาลัยสุรกัญญา เมื่อเดือนธันวาคม พ.ศ. 2468 เช่นเดียวกัน หลังจากนั้นกรมศิลปากรได้อนุญาตให้จัดพิมพ์อีกหลายครั้งโดยสำนักพิมพ์ต่าง ๆ กันหลายแห่ง เช่น สำนักงานไทยบรรณาคาร สำนักพิมพ์อุดม องค์การค้าของคุรุสภา สำนักพิมพ์ศิลปาบรรณาคาร เป็นต้น[11] อาจินต์ ปัญจพรรค์
อาจินต์รักการอ่านหนังสือ และสนใจข่าวสารจากสื่อต่าง ๆ ทำให้เกิดความสนใจในงานประพันธ์
เริ่มต้นจากเรียนชั้นมัธยมปีที่ 6 ได้เขียนเรียงความเรื่อง "โรงโขนหลวง" ที่พระราชวังสนามจันทร์ จังหวัดนครปฐม ส่งไปลงหนังสือ "สุวัณณภูมิ" หลังสงครามโลกครั้งที่ 2 เริ่มเขียนเรื่องงานง่าย ๆ ลงในหนังสือ “ฉุยฉาย” รายสัปดาห์ และ “ชวนชื่น” รายสัปดาห์ ยุขัน
จะกล่าวถึง ท้าววิเรนทร</b>ซึ่งบำเพ็ญฌานอยู่ที่เขาแก้วเจ็ดประการในป่าหิมพานต์ ด้วยอำนาจแห่งตบะเดชะนั้นจึงเป็นที่เกรงกลัวแก่บรรดา คนธรรพ์ ยักษ์ นาค ครุฑ เทพ และอมนุษย์ทั้งหลาย ต่างก็พากันมานอบน้อมและคอยอุปัฏฐากท้าววิเรนทรอยู่เป็นนิจ อยู่มาคราวหนึ่งเป็นฤดูกาลที่นารีผลในป่าหิมพานต์ออกลูก พวกเทพ คนธรรพ์ และอมนุษย์ทั้งหลายต่างก็พากันยื้อแย่งเก็บนารีผลไปเชยชม มีวิทยาธรกลุ่มหนึ่งทำการแย่งชิงรบรากันจนสิ้นชีพ ดวงแก้ววิเศษประจำตัวลูกหนึ่งก็ร่วงหล่นลงสู่หน้าบรรณศาลาของท้าววิเรนทร ๆ ทราบในฌานว่า แก้วกายสิทธิ์ดวงนี้มีฤทธานุภาพมหาศาลควรจะเสี่ยงทายให้ผู้มีบุญมีคุณธรรมได้ครอบครอง จึงจารึกสรพพคุณของแก้วนั้นไว้บนยอดเขา แล้วเสกดวงแก้วนั้นให้เป็นนกชื่อว่า<b data-parsoid='{"dsr":[5629,5645,3,3]}'>นกหัสรังสี</b>ซึ่งมีสีเลื่อมพรายงดงามราวปักษาสวรรค์ จากนั้นท้าววิเรนทรก็สั่งให้นกนั้นบินไปยังทิศตะวันออก เมียแต่ง
เริ่มแรกบทประพันธ์ เมียแต่ง ได้ถูกนำไปทำเป็นภาพยนตร์ในปี พ.ศ. 2529 โดย ไฟว์สตาร์ โปรดักชั่น กำกับการแสดงโดย รุจน์ รณภพ ได้ออกฉายภาพยนตร์เมียแต่ง โดยเริ่มฉายรอบปฐมทัศน์เมื่อวันพฤหัสบดีที่ 1 พฤษภาคม พ.ศ. 2529 โดยออกฉายในโรงภาพยนตร์เครือ เอเธนส์ ต้อนรับวันแรงงานแห่งชาติ และต่อมาถูกนำมาทำเป็นละครหลายครั้ง คู่กรรม
"คู่กรรม" เขียนขึ้นในปี พ.ศ. 2508 ตีพิมพ์เป็นตอนในนิตยสารศรีสยาม (ในเครือนิตยสารขวัญเรือน) และรวมเล่มเป็นครั้งแรกในปี พ.ศ. 2512 แล้วตีพิมพ์มาหลายครั้งจนถึงปัจจุบัน มีภาคต่อคือ คู่กรรม 2 ถือว่าเป็นบทประพันธ์ที่ชื่อเสียงมากที่สุดเรื่องหนึ่งของทมยันตีเลยทีเดียว โขนขุขันธ์
พ.ศ. 2510-2513 ได้แสดงในงานกาชาดประจำปีของจังหวัดศรีสะเกษ บรรเลงประกอบการแสดงโดยวงปี่พาทย์บ้านหัวเสือ
สืบเนื่องมาจากผู้ว่าราชการจังหวัดศรีสะเกษ (นายกำเกิง สุรการ) ได้ให้ทางอำเภอขุขันธ์ฝึกซ้อมการแสดงโขนเพื่อใช้แสดงในงานกาชาด นายอำเภอขุขันธ์ (นายสม ทัดศรี) จึงได้ให้นายศิริ ศิลาวัฒน์ จัดทำบทให้ผู้ฝึกซ้อมดำเนินการ 4 ตอน คือ เนี่ย อู้เซ็ง
ตั้ง บุนทง เกิดที่มณฑลกวางสี ทางภาคใต้ของจีน ศึกษาด้านวรรณคดีจีนคลาสสิก ประวัติศาสตร์จีน และเศรษฐศาสตร์จากมหาวิทยาลัยหลิงหนาน ในเมืองกวางโจว และเริ่มทำงานเป็นนักหนังสือพิมพ์ตั้งแต่เรียนจบ โดยเริ่มเขียนนวนิยายกำลังภายใน ตีพิมพ์ในหนังสือพิมพ์ตั้งแต่ พ.ศ. 2497 ชื่อเรื่อง "มังกรถล่มพยัคฆ์กลางกรุง" (Long Hu Dou Jing Hua) ได้รับความนิยมเป็นอย่างสูง  พระราชพงศาวดาร ฉบับหมอบรัดเล
พระราชพงศาวดาร ฉบับหมอบรัดเล เป็นพงศาวดารสยามที่โรงพิมพ์หมอบรัดเลพิมพ์เผยแพร่ครั้งแรกในปี พ.ศ. 2407 เนื้อหาเริ่มตั้งแต่พระเจ้าอู่ทองสถาปนากรุงศรีอยุธยา จนจบความที่สิ้นรัชกาลสมเด็จพระเจ้ากรุงธนบุรี ต่อมาภรรยาและบุตรของหมอบรัดเลได้จัดพิมพ์ครั้งที่ 2 ในปี พ.ศ. 2434 โดยเพิ่มเนื้อหารัชสมัยพระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าจุฬาโลกมหาราชจบที่เมืองทวายสวามิภักดิ์ในปี พ.ศ. 2334 เจิ้ง อวี้หลิง
ในปีพ.ศ. 2522 เธอเริ่มมีบทบาทในละครที่เธอร่วมเล่นมากขึ้น อย่างเช่นละครฟอร์มใหญ่แห่งปีเรื่อง เหนือลิขิต (Over the Rainbow 1979) ละครเรื่องนี้มีความยาวถึง 85 ตอน ซึ่งนำแสดงโดยดาราดังมากมาย เช่น เซี่ยเสียน, วังหมิงฉวน, เจิ้งเส้าชิว, เจิ้งอวี้หลิง และ อลันทัม ความนิยมของละครเรื่องนี้ทำให้เธอเริ่มเป็นที่รู้จักมากขึ้น  ยุขัน
"โฉมยงองค์ประไหมสุหรีมีบุตรีแน่งน้อยเสนหาทรงโฉมประโลมละลานตานางในใต้ฟ้าไม่เทียมทันทรงนามประวะลิ่มวรลักษณ์ประไพพักตร์เพียงอัปสรสวรรค์มีราชกุมารดังดวงจันทร์ทรงนามอุราหงันโสภาพระแสนพิศวาสเป็นพ้นนักด้วยสองลูกรักเสนหาเย็นเช้าขึ้นเฝ้าทุกเวลาองค์พระบิดาชนมาน" หม่อมราชวงศ์นิมิตรมงคล นวรัตน
เมื่อเป็นพ้นโทษแล้วได้เขียนเป็นหนังสือเล่มแรกชื่อ “พรรคการเมืองสยามและต่างประเทศ” แต่ถูกสันติบาลยึดไปจากโรงพิมพ์ทั้งหมดก่อนวางตลาด เพราะการมีพรรคการเมืองในสมัยนั้นเป็นเรื่องผิดกฎหมาย ทำให้เป็นอิสระอยู่ได้ไม่นานก็ถูกสันติบาลจับกุมตัวในข้อหาพยายามล้มล้างรัฐบาล จากสาเหตุที่สันติบาลไปค้นวังพระองค์เจ้าหญิงศิริรัตน์บุษบง พระธิดาองค์ใหญ่ของสมเด็จเจ้าฟ้ากรมพระนครสวรรค์วรพินิต แล้วเจอหนังสือกราบทูลของ ม.ร.ว. นิมิตรมงคล นวรัตน ด้วยสำนึกในพระกรุณาของสมเด็จพระบิดาของพระองค์หญิง ที่ได้ชุบเลี้ยงตนมาว่า เมื่อออกจากที่คุมขังมาเป็นอิสระ โอกาสที่จะเอาตัวออกรองฉลองพระบาทคงมีบ้าง ซึ่งสันติบาลตีความว่า โอกาสดังกล่าวคือ โอกาสที่จะคิดแก้แค้นรัฐบาล ในที่สุดศาลพิเศษ พ.ศ. 2481 ได้ตัดสินโทษ ม.ร.ว. นิมิตรมงคล ว่าเป็นกบฏและให้จำคุกตลอดชีวิต ขณะถูกจองจำอยู่นั้น ได้ลอบแต่งหนังสือ "เมืองนิมิตร" ขึ้น โดยให้ชื่อในขณะนั้นว่า “ความฝันของนักอุดมคติ” ต้นฉบับเป็นภาษาอังกฤษ และตกถึงมือสันติบาลอีก ซึ่งมีผลทำให้ถึงกับต้องโทษเนรเทศไปอยู่เกาะเต่าถึง 3 ปี รัฐบาลใหม่ของ นายควง อภัยวงศ์ จึงได้ประกาศพระราชกฤษฎีกาในปี พ.ศ. 2488 พระราชทานนิรโทษกรรมให้กลับเข้าในราชการรับบำเหน็จบำนาญสังกัด บก.ทอ. ตามเดิม  แววมยุรา (นวนิยาย)
แววมยุรา เป็นบทประพันธ์ พนมเทียน เป็นนวนิยายในปี พ.ศ. 2500 พิมพ์ครั้งแรกเมื่อ 26 ธันวาคม พ.ศ. 2500 สร้างเป็นภาพยนตร์และละครโทรทัศน์แล้วหลายครั้ง โดยครั้งแรก ในรูปแบบภาพยนตร์นำแสดงโดย ลือชัย นฤนาท และ อมรา อัศวนนท์ ออกฉายเมื่อปี 2501 นำมาสร้างเป็นภาพยนตร์อีกครั้งในปี 2525 นำแสดงโดย จารุณี สุขสวัสดิ์ และ สรพงษ์ ชาตรี และต่อมาสร้างเป็นละครครั้งแรก ในปี 2519 ทางช่อง 9 แล้วสร้างต่อ ๆ มา ล่าสุดในปี พ.ศ. 2555 นำแสดงโดย ปกรณ์ ฉัตรบริรักษ์ และ มารี เบิร์นเนอร์ ประภัสสร เสวิกุล
หลังจากเขียนเรื่องสั้นมาเป็นเวลา 11 ปี นายประภัสสร เสวิกุล ได้รับคำแนะนำจากคุณนิลวรรณ ปิ่นทอง บรรณาธิการนิตยสารสตรีสาร ให้ลองเขียนนวนิยายดูบ้าง นวนิยายเรื่องแรก คือเรื่อง "อำนาจ" ลงพิมพ์ในสตรีสาร เมื่อ พ.ศ. 2525 เมื่อพิมพ์รวมเล่มแล้ว นวนิยายเรื่องนี้ได้รับรางวัลชมเชยจากการประกวดหนังสือดีเด่น ของคณะกรรมการพัฒนาหนังสือแห่งชาติ ใน พ.ศ. 2526 หลังจากนั้น ท่านก็มีผลงานนวนิยายลงพิมพ์ในนิตยสารต่าง ๆ ติดต่อกันอย่างสม่ำเสมอมาจนถึงปัจจุบัน นวนิยายหลายเล่มพิมพ์ซ้ำหลายครั้ง เช่น เวลาในขวดแก้ว, ชี้ค, ขอหมอนใบนั้นที่เธอฝันยามหนุน, ลอดลายมังกร, อำนาจ และนวนิยายหลายเรื่องได้นำไปสร้างเป็นละครโทรทัศน์และภาพยนตร์ เช่น ช่อปาริชาต, เวลาในขวดแก้ว, ขอหมอนใบนั้นที่เธอฝันยามหนุน, ขอให้รักเรานิรันดร, อำนาจ, ซิงตึ๊ง, บ้านก้านมะยม, สำเภาทอง, ลอดลายมังกร ฯลฯ ยุ่งชะมัด เป็นสัตวแพทย์
ยุ่งชะมัด เป็นสัตวแพทย์ () เป็นการ์ตูนญี่ปุ่น ผลงานของ โนริโกะ ซาซากิ เรื่องราวเกี่ยวกับเหล่านักศึกษาสัตวแพทย์ และสัตว์เลี้ยงน้อยใหญ่หลายชนิด เคยลงตีพิมพ์ในนิตยสาร ฮานะ โตะ ยูเมะ ตั้งแต่ พ.ศ. 2530 ถึง 2536 รวมความยาวทั้งสิ้น 119 ตอน ส่วนฉบับรวมเล่มมี 12 เล่มจบ ซึ่งได้รับความนิยมมาก จนมียอดขายมากกว่า 20 ล้านเล่ม ในประเทศญี่ปุ่น ต่อมาได้ถูกสร้างเป็นละครโทรทัศน์ ออกอากาศทางสถานี ทีวีอาซาฮี ด้วย เรือนแพ (ละครโทรทัศน์)
เรือนแพ เป็นละครโทรทัศน์ออกอากาศทาง สถานีวิทยุโทรทัศน์กองทัพบกช่อง 5 สร้างโดย บริษัท เอ็กแซ็กท์ จำกัด ในปี พ.ศ. 2538 และ พ.ศ. 2554 โดยทั้งสองครั้งสร้างจาก บทประพันธ์ชื่อเดียวกัน ของ พระเจ้าวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าภาณุพันธุ์ยุคล และยังถูกสร้างเป็นภาพยนตร์ในชื่อเดียวกันในปี พ.ศ. 2504 รักในม่านเมฆ
รักในม่านเมฆ เป็นละครโทรทัศน์ไทย ที่สร้างจากนวนิยายเรื่อง ในม่านเมฆ บทประพันธ์ของ บุษยมาศ (สมนึก สูตะบุตร) บทประพันธ์นี้มีการนำมาสร้างเป็นภาพนยตร์และละครโทรทัศน์ อีกหลายต่อหลายครั้ง โดยครั้งแรกในรูปแบบภาพยนตร์ในปี พ.ศ. 2509 กำกับโดย พันคำ นำแสดงโดย พิศมัย วิไลศักดิ์, สมบัติ เมทะนี, ขวัญใจ สะอาดรักษ์, ทักษิณ แจ่มผล, อดุลย์ ดุลยรัตน์, ปรียา รุ่งเรือง ออกฉายเมื่อวันที่ 19 สิงหาคม พ.ศ. 2509 และถูกนำมาสร้างอีกครั้ง เมื่อปี พ.ศ. 2522 นำแสดงโดย สรพงษ์ ชาตรี ออกฉายเมื่อวันที่ 1 ธันวาคม พ.ศ. 2522 ที่โรงภาพยนตร์โคลีเซี่ยม สุพรรณ บูรณะพิมพ์
เริ่มเป็นนางเอก พ.ศ. 2487 เรื่อง "พันท้ายนรสิงห์" คู่กับ สุรสิทธิ์ สัตยวงษ์ ต่อมาย้ายไปเป็นนางเอกคณะศิวารมย์ และมีชื่อเสียงจากเรื่อง "ราชินีบอด" บทประพันธ์ของสุวัฒน์ วรดิลก พ.ศ. 2493 บทเด่นเรื่องอื่นๆ เช่น "คลีโอพัตรา ,ซูสีไทเฮา ฯลฯ " การิน ปริศนาคดีอาถรรพ์
การิน ปริศนาคดีอาถรรพ์ เป็นการ์ตูนและนิยายสัญชาติไทย แนวสืบสวน-สยองขวัญ แต่งเนื้อเรื่องโดย อัยย์ โดยมีทีม Black Tohfu Studio วาดภาพประกอบในฉบับนิยาย และวาดภาพเนื้อเรื่องทั้งหมดในฉบับการ์ตูน จัดพิมพ์โดย พูนิก้า สำนักพิมพ์ ตั้งแต่ปี พ.ศ. 2551 - ปัจจุบัน[1] ปัจจุบัน ออกมาเป็นฉบับนิยายภาค 1 จำนวน 8 เล่ม กับภาค 2 อีก 8 เล่ม และฉบับการ์ตูน 35 เล่ม (รวมฉบับพิเศษ 1 เล่ม) และสามารถทำยอดจำหน่ายหมดภายในเดือนเดียวที่วางแผง[2] พระสุนทรโวหาร (ภู่)
โรงพิมพ์ของหมอสมิทที่บางคอแหลม เป็นผู้นำผลงานของสุนทรภู่ไปตีพิมพ์เป็นครั้งแรกเมื่อ พ.ศ. 2413 คือเรื่อง พระอภัยมณี ซึ่งเป็นที่นิยมอย่างสูง ขายดีมากจนหมอสมิทสามารถทำรายได้สูงขนาดสร้างตึกเป็นของตัวเองได้ หลังจากนั้นหมอสมิทและเจ้าของโรงพิมพ์อื่น ๆ ก็พากันหาผลงานเรื่องอื่นของสุนทรภู่มาตีพิมพ์จำหน่ายซ้ำอีกหลายครั้ง[11] ผลงานของสุนทรภู่ได้ตีพิมพ์ในสมัยรัชกาลที่ 5 จนหมดทุกเรื่อง[11] แสดงถึงความนิยมเป็นอย่างมาก สำหรับเสภาเรื่อง พระราชพงศาวดาร กับ เพลงยาวถวายโอวาท ได้ตีพิมพ์เท่าที่จำกันได้ เพราะต้นฉบับสูญหาย จนกระทั่งต่อมาได้ต้นฉบับครบบริบูรณ์จึงพิมพ์ใหม่ตลอดเรื่องในสมัยรัชกาลที่ 6[11] พระสุนทรโวหาร (ภู่)
ลักษณวงศ์ ยังได้นำไปแสดงเป็นละครนอก โดยศูนย์ศิลปวัฒนธรรมแห่งชาติภาคตะวันตก จังหวัดสุพรรณบุรี ในปี พ.ศ. 2552 มีกำหนดการแสดงหลายรอบในเดือนพฤศจิกายน[44] ข้างหลังภาพ
ข้างหลังภาพ ตีพิมพ์ตอนแรกในหนังสือพิมพ์ประชาชาติ ฉบับวันที่ 8 ธันวาคม พ.ศ. 2479 ต่อเนื่องจนจบบทที่ 12 ในวันที่ 26 มกราคม พ.ศ. 2480 ถึงตอนที่ ม.ร.ว.กีรติ ลาจากนพพรที่ท่าเรือโกเบ โดยเป็นเรื่องราวที่เกิดขึ้นในประเทศญี่ปุ่น ต่อมาเมื่อรวมพิมพ์ครั้งแรกโดย สำนักงานนายเทพปรีชา ศรีบูรพาได้แต่งเพิ่มอีก 7 บท รวมเป็น 19 บท โดยตอนที่แต่งขึ้นใหม่เป็นเรื่องราวที่เกิดขึ้นในประเทศไทย  ชัยพล จูเลี่ยน พูพาร์ต
ผลงานเริ่มต้นในวงการบันเทิงนั้นคืองานโฆษณา อาทิ KFC , DTAC เป็นต้น ก่อนจะเข้ามารับบทบาทนักแสดงเต็มตัวกับละครเรื่องแรกในชีวิตคือ แก้วล้อมเพชร โดยละครเรื่องนี้เป็นการรวมนักแสดงเลือดใหม่ของทาง เอ็กแซ็กท์ ซึ่งถือเป็นการแจ้งเกิดให้กับนักแสดงหน้าใหม่หลายคนรวมถึงตัวเขาเองด้วย ซึ่งต่อมาก็มีงานละครเข้ามาเรื่อยๆ โดยแต่ละเรื่อง ส่วนมากมักได้รับบทเป็นตัวร้ายแทบจะเรียกได้ว่าเป็นโลโก้ตัวร้ายหน้าใหม่ของค่ายเอ็กซ์แซ็กท์เลยก็ว่าได้
ปี พ.ศ. 2554 นิวก็ได้รับโอกาสจาก หม่อมหลวงพันธุ์เทวนพ เทวกุล ให้รับบทบาทในภาพยนตร์เรื่องแรกคือ อุโมงค์ผาเมือง ปีถัดมาได้รับการทาบทามอีกครั้งจากหม่อมหลวงพันธุ์เทวนพ เทวกุล กับบท “เคน กระทิงทอง” ตัวละครอันลือเลื่องในนิยายอีโรติกของไทยที่นำมาทำเป็นภาพยนตร์อีกครั้ง เรื่อง จันดารา ปฐมบท และ จันดารา ปัจฉิมบท โดยผลงานเรื่องนี้ทำให้ชื่อเสียงของชัยพลถูกวิพากษ์วิจารณ์ไปทั่วเว็บไซต์ต่างๆ ในความใจถึงของเขาที่ต้องแสดงความสามารถในการเล่นฉากเลิฟซีนที่มีมากมายหลายฉาก ซึ่งเมื่อภาพยนตร์ถูกฉายออกไปก็ทำให้ชื่อของนิวเป็นที่รู้จักและมีงานอีเว้นท์เข้ามาแบบไม่ขาดสายเลยทีเดียว ฮวา มู่หลาน
ร้อยกรองไม่ได้รับความนิยมมากเท่าไร จนกระทั่งสมัยราชวงศ์หมิง สฺวี เว่ย์ (徐渭) จึงเอาไปแต่งเป็นบทงิ้วชื่อ แม่หญิงมู่หลาน (雌木蘭; The Female Mulan) หรือชื่อเต็มว่า แม่หญิงมู่หลานเป็นทหารแทนบิดา (雌木蘭替父從軍; The Heroine Mulan Goes to War in Her Father's Place) มีเนื้อหาสององก์[1][2] ทำให้เรื่องราวของมู่หลานมีชื่อขึ้นมา ต่อมาในสมัยราชวงศ์ชิง ฉู่ เหรินโฮ่ว (褚人獲) เอาไปแต่งเป็นส่วนหนึ่งของนิยายเรื่อง ซุยถัง (隋唐)[3][4] มู่หลานจึงเป็นกลายเป็นตำนานเล่าขานในหมู่ชนชาวจีนทำนองเดียวกับเรื่อง ม่านประเพณี (梁山伯與祝英台; Butterfly Lovers) โขนฉาก
โขนฉาก เกิดขึ้นในสมัยรัชกาลที่ ๕ เมื่อมีผู้คิดสร้างฉากประกอบเรื่องเมื่อแสดงโขนบนเวที คล้ายกับละครดึกดำบรรพ์ ส่วนวิธีแสดงดำเนินเช่นเดียวกับโขนโรงใน แต่มีการแบ่งเป็นชุดเป็นตอน เป็นฉาก และจัดฉากประกอบตามท้องเรื่อง จึงมีการตัดต่อเรื่องใหม่ไม่ให้ย้อนไปย้อนมา เพื่อสะดวกในการจัดฉาก กรมศิลปากรได้ทำบทเป็นชุดๆ ไว้หลายชุด เช่น ชุดปราบกากนาสูร ชุดมัยราพณ์สะกดทัพ ชุดชุดนางลอย ชุดนาคบาศ ชุดพรหมาสตร์ ชุดศึกวิรุญจำบัง ชุดทำลายพิธีหุงน้ำทิพย์ ชุดสีดาลุยไฟและปราบบรรลัยกัลป์ ชุดหนุมานอาสา ชุดพระรามเดินดง ชุดพระรามครองเมือง 
การแสดงโขน โดยทั่วไปนิยมแสดงเรื่อง "รามเกียรติ์" กรมศิลปากรเคยจัดแสดงเรื่องอุณรุฑ แต่ไม่เป็นที่นิยมเท่าเรื่องรามเกียรติ์ เรื่องรามเกียรติ์ที่นำมาแสดงโขนนั้นมีหลายสำนวน ทั้งที่ประพันธ์ขึ้นในสมัยกรุงศรีอยุธยา กรุงธนบุรีและกรุงรัตนโกสินทร์ โดยเฉพาะบทในสมัยรัตนโกสินทร์ นิยมแสดงตามสำนวนของรัชกาลที่ ๒ ที่กรมศิลปากรปรับปรุงเป็นชุดเป็นตอน เพื่อแสดงโขนฉาก ก็เดินเรื่องตามสำนวนของรัชกาลที่ ๒ รัชกาลที่ ๖ ก็เคยทรงพระราชนิพนธ์บทร้องและบทพากย์ไว้ถึง ๖ ชุด คือ ชุดสีดาหาย ชุดเผาลงกา ชุดพิเภกถูกขับ ชุดจองถนน ชุดประเดิมศึกลงกา และชุดนาคบาศ สลักจิต
สลักจิต เป็นนวนิยายไทย เป็นบทประพันธ์ของ บุษยมาส บทประพันธ์นี้มีการนำมาสร้างเป็นภาพนยตร์และละครโทรทัศน์อีกหลายต่อหลายครั้ง บทประพันธ์เรื่องนี้สร้างเป็นภาพยนตร์ 2 ครั้ง โดยครั้งแรกในรูปแบบภาพยนตร์ นำแสดงโดย ชนะ ศรีอุบล ออกฉายเมื่อปี พ.ศ. 2504 และในปี พ.ศ. 2521 นำแสดงโดย สมบัติ เมทะนี และ จารุณี สุขสวัสดิ์ และต่อมาสร้างเป็นละครโทรทัศน์แล้วอีก 4 ครั้ง ทางช่อง 3 (ปี 2524, 2542) ทางช่อง 5 (ปี 2530) และทางช่องวัน (ปี 2559) คุณหญิงนอกทำเนียบ
คุณหญิงนอกทำเนียบ เป็นบทประพันธ์ของ ทมยันตี ถูกนำมาสร้างเป็นภาพยนตร์และละครโทรทัศน์แล้วอีก 4 ครั้ง ครั้งโดยครั้งแรกในรูปแบบภาพยนตร์ในปี พ.ศ. 2517 สร้างโดย สหมงคลฟิล์ม และจิรายุโปรดักชั่น นำแสดงโดย สมบัติ เมทะนี, อรัญญา นามวงษ์, สุทิศา พัฒนุช ออกฉายครั้งแรกเมื่อวันที่ 21 ธันวาคม พ.ศ. 2517 ที่โรงภาพยนตร์โคลีเซี่ยม เพียร์ กินต์
บทละครเรื่องนี้ตีพิมพ์ครั้งแรกที่โคเปนเฮเกน เมื่อ ค.ศ. 1867 จำนวน 1250 ชุดแรกจำหน่ายหมดอย่างรวดเร็ว แต่เมื่ออิบเซ็นตีพิมพ์ซ้ำ กลับมียอดขายไม่ดีนัก ต่อมาอิบเซ็นได้มอบหมายให้เอ็ดเวิด กริก แต่งสวีต สำหรับใช้ประกอบบทละคร และออกแสดงเมื่อวันที่ 24 กุมภาพันธ์ ค.ศ. 1876 ที่ออสโล ข้างหลังภาพ
ข้างหลังภาพ คือ นวนิยายประพันธ์โดยศรีบูรพา หรือชื่อจริงว่า กุหลาบ สายประดิษฐ์ เริ่มตีพิมพ์เป็นตอนๆ ลงในหนังสือพิมพ์ประชาชาติรายวัน เมื่อ พ.ศ. 2479 เป็นเรื่องราวของความรักต่างวัย ต่างสถานะ นอกจากเรื่องราวที่กินใจแล้ว ภาษาที่ใช้ในเรื่องเป็นภาษาที่งดงาม มีวลีที่เป็นที่ชื่นชอบมากมาย นวนิยายเรื่องนี้เมื่อรวมเล่มได้รับการตีพิมพ์ซ้ำถึง 47 ครั้ง ยังได้รับการยกย่องด้วย ความงามในเชิงวรรณศิลป์ และถูกนำไปแสดงเป็นละครโทรทัศน์ ภาพยนตร์ รวมถึงละครเวที ในรูปแบบละครเพลงอีกด้วย ยมบาลเจ้าขา
ยมบาลเจ้าขา เป็นละครโทรทัศน์ประเภทละครชุด เพื่อสะท้อนสังคมและส่งเสริมคุณธรรมความดี ผลิตโดย นวประทานพร โดย ตฤณ เศรษฐโชคและ ทิพย์ กานต์พิชชา กองแก้ว บทประพันธ์โดย วรัญญา ธรรมสุนทร บทโทรทัศน์โดย อรรถพร คมขำ /รสอุบล-สุคนธรส/อรุณแก้ว พุทธรักษา กำกับการแสดงโดย เกรย์-ชัยยุทธ ชูศักดิ์ไพบูลย์/ นิรันดร์ ธรรมปรีชา ออกอากาศทางสถานีโทรทัศน์สีกองทัพบกช่อง 7 ทุกวัน เวลา 18.00 - 18.30 น. โดยเริ่มออกอากาศตอนแรกวันที่ 22 เมษายน พ.ศ. 2556 - 5 พฤษภาคม พ.ศ. 2557 อีกทั้งกำลังอยู่ในระหว่างเตรียมการดำเนินการผลิต ยมบาลเจ้าขา ปี 2 เพื่อตอบสนองต่อกระแสคนดูเป็นที่เรียบร้อยแล้ว ด้วยแรงอธิษฐาน
ด้วยแรงอธิษฐาน เป็นนวนิยายรักจากบทประพันธ์ของ กิ่งฉัตร ที่ผสมผสานระหว่างเรื่องราวของกฎแห่งกรรม การกลับชาติมาเกิด และดวงจิตที่แรงกล้ายามเมื่อลมหายใจสุดท้ายจะหลุดออกจากร่าง ตีพิมพ์ครั้งแรกเมื่อปี พ.ศ. 2538 โดยสำนักพิมพ์ ณ บ้านวรรณกรรม ตีพิมพ์ครั้งล่าสุด (ครั้งที่ 14) โดยสำนักพิมพ์อรุณ โดยมีการนำไปทำเป็นละครโทรทัศน์ในพ.ศ. 2539 และ ในปี พ.ศ. 2553 และมีการนำมาสร้างเป็นละครโทรทัศน์อีกในปี พ.ศ. 2561 นำแสดงโดย เจษฎาภรณ์ ผลดี และ นิษฐา จิรยั่งยืน ออกอากาศทุกวันพุธ-พฤหัสบดี เวลา 20.20 - 22.50 น. เริ่มออกอากาศตอนแรกวันพฤหัสบดีที่ 20 กันยายน พ.ศ. 2561 ต่อจากละคร นางบาป รอมแพง
ในปี พ.ศ. 2553 ตีพิมพ์นวนิยายแนวรักตลกอิงประวัติศาสตร์เรื่อง "บุพเพสันนิวาส" เธอใช้เวลาในการหาข้อมูล 3 ปี จนมาเขียนต้นฉบับเสร็จในเดือนเดียว ซึ่งต่อมาได้มาทำเป็นละครโทรทัศน์ในปี พ.ศ. 2561 โดยก่อนละครจะออกอากาศ ก็ตีพิมพ์ซ้ำครั้งที่ 27 ผลงานของรอมแพงที่เคยนำมาสร้างเป็นละครโทรทัศน์อื่น ๆ เช่น "ดาวเกี้ยวเดือน", "คีตโลกา", "เรือนพะยอม", "พรายพยากรณ์" ฯลฯ อิเหนา
บทละครเรื่องอิเหนาครั้งกรุงเก่า. สมเด็จฯ กรมพระยาดำรงราชานุภาพ ทรงได้มาจากเมืองนครศรีธรรมราช มีอยู่ตอนเดียว เข้าใจว่าเป็นสำนวนครั้งกรุงเก่า อิเหนาคำฉันท์. งานนิพนธ์ของเจ้าพระยาพระคลัง (หน) แต่งในสมัยธนบุรี จับตอนอิเหนาลักบุษบาไปซ่อนไว้ในถ้ำ บทละครเรื่องอิเหนา. พระราชนิพนธ์ในพระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าจุฬาโลก บทละครเรื่องดาหลัง. พระราชนิพนธ์ในพระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าจุฬาโลก บทละครเรื่องอิเหนา. พระราชนิพนธ์ในพระบาทสมเด็จพระพุทธเลิศหล้านภาลัย บทมโหรีเรื่องอิเหนา. ของเจ้าพระยาวงศาสุรศักดิ์ (แสง) ในรัชกาลที่ 2 นิราศอิเหนา. ของสุนทรภู่ ตอนลมหอบ บทสักวาเรื่องอิเหนา. แต่งในสมัยรัชกาลที่ 3 อิเหนา. พระราชนิพนธ์ในพระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว ตอนอุณากรรณ อิเหนาคำฉันท์ พระนิพนธ์กรมพระราชวังบวรวิชัยชาญ ในรัชกาลที่ 4 ตอนเข้าห้องจินตะหรา บทเจรจาละครเรื่องอิเหนา. พระราชนิพนธ์ในพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว และพระบรมวงศานุวงศ์ รวม 68 บท บทละครพูดเรื่องอิเหนา. พระนิพนธ์ พระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมหลวงพิชิตปรีชากร ตอนศึกกระหมังกุหนิง บทละครดึกดำบรรพ์เรื่องอิเหนา. พระนิพนธ์ สมเด็จฯ เจ้าฟ้ากรมพระยานริศรานุวัดติวงศ์ ตอนใช้บน บทสักวาเรื่องอิเหนา เล่นถวายในรัชกาลที่ 5 ตอนเสี่ยงเทียน ตอนชนไก่ และตอนสึกชี หิกะยัต ปันหยี สมิรัง. พระนิพนธ์แปล ของสมเด็จฯ เจ้าฟ้ากรมพระนครสวรรค์วรพินิต ทรงแปลจากต้นฉบับภาษามลายู อิเหนาฉบับอารีนครา. แปลจากอิเหนาชวา ผู้แต่งชื่ออารีนครา ขุนนิกรการประกิจ เป็นผู้แปล ปันหยี สะมิหรัง คำกลอน. น.อ.หลวงสำรวจวิถีสมุทร ประพันธ์จากเรื่อง หิกะยัต ปันหยี สมิรัง เล่าเรื่องอิเหนา รศ. วิเชียร เกษประทุม ชาดก
2. ชาดกนอกนิบาต หมายถึง ชาดกที่ไม่ปรากฏในคัมภีร์พระไตรปิฎก เป็นชาดกที่ภิกษุชาวเชียงใหม่ได้รวบรวมเรื่องราวมาจากนิทานพื้นบ้านไทยมาแต่งเป็นชาดก ขึ้นเมื่อประมาณ พ.ศ. ๒๐๐๐-๒๒๐๐ ชาดกนี้เรียกอีกชื่อว่า "ปัญญาสชาดก"แปลว่า ชาดก ๕๐ เรื่อง และรวมกับเรื่องในปัจฉิมภาคอีก ๑๑ เรื่อง รวมเป็น ๖๑ เรื่อง สุวรรณหงส์
ส่วนบทละครนอก อีก ๕ เรื่อง ซึ่งเป็นบทละครสำนวนเก่าก่อนสมัยรัชกาลที่ ๒ แต่ยังไม่แน่ชัดว่า อยู่ในสมัยกรุงศรีอยุธยาหรือไม่คือเรื่องไกรทอง ๑ โคบุตร ๑ ไชยเชษฐ์ ๑ พระรถเสน ๑ ศิลป์สุริวงศ์ ๑  พระสุนทรโวหาร (ภู่)
สุนทรภู่ชำนาญงานประพันธ์ประเภทกลอนสุภาพอย่างวิเศษ ได้ริเริ่มการใช้กลอนสุภาพมาแต่งกลอนนิทาน โดยมี โคบุตร เป็นเรื่องแรก ซึ่งแต่เดิมมากลอนนิทานเท่าที่ปรากฏมาแต่ครั้งกรุงศรีอยุธยาล้วนแต่เป็นกลอนกาพย์ทั้งสิ้น[11] นายเจือ สตะเวทิน ได้กล่าวยกย่องสุนทรภู่ในการริเริ่มใช้กลอนสุภาพบรรยายเรื่องราวเป็นนิทานว่า "ท่านสุนทรภู่ ได้เริ่มศักราชใหม่แห่งการกวีของเมืองไทย โดยสร้างโคบุตรขึ้นด้วยกลอนสุภาพ นับตั้งแต่เดิมมา เรื่องนิทานมักเขียนเป็นลิลิต ฉันท์ หรือกาพย์ สุนทรภู่เป็นคนแรกที่เสนอศิลปะของกลอนสุภาพ ในการสร้างนิทานประโลมโลก และก็เป็นผลสำเร็จ โคบุตรกลายเป็นวรรณกรรมแบบฉบับที่นักแต่งกลอนทั้งหลายถือเป็นครู นับได้ว่า โคบุตรมีส่วนสำคัญยิ่งในประวัติวรรณคดีของชาติไทย"[37] สาปพระเพ็ง
สาปพระเพ็ง เป็นนวนิยายแนวสืบสวนฆาตกรรมผสมแฟนตาซีสุดอลังการ จากบทประพันธ์โดย กิ่งฉัตร ที่เคยตีพิมพ์ในนิตยสาร กุลสตรี และพิมพ์รวมเล่มโดยสำนักพิมพ์อรุณ เป็นเรื่องราวสืบสวนข้ามภพข้ามชาติ และนำไปสร้างเป็นละครโดย นพพล โกมารชุน ออกอากาศทาง สถานีวิทยุโทรทัศน์ไทยทีวีสีช่อง 3 เริ่ม 26 สิงหาคม พ.ศ 2556 - 7 ตุลาคม พ.ศ. 2556 นพพร บุณยฤทธิ์
นพพร บุณยฤทธิ์ ได้รับการชักชวนจาก หม่อมราชวงศ์คึกฤทธิ์ ปราโมช ให้ร่วมงานกับหนังสือพิมพ์สยามรัฐ ตั้งแต่เริ่มก่อตั้งเมื่อ พ.ศ. 2493 พร้อมกับช่วยงานคณะอัศวินการละคร ของพระเจ้าวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าภาณุพันธุ์ยุคล และรับงานเขียนบทละครให้กับศักดิ์เกษม หุตาคม (อิงอร) และเรื่อง "สุดชีวิต" "สุดสายใจ" และ "สุดฟากฟ้า" โดยเฉพาะในเรื่อง สุดฟากฟ้า ยังรับบท "ร.อ.ฟูเจ็ง" นายทหารเกาหลี ร่วมแสดงกับฉลอง สิมะเสถียร และสุพรรณ บูรณะพิมพ์  สามก๊ก ฉบับเจ้าพระยาพระคลัง (หน)
เมื่อในรัชกาลที่ ๑ พระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าจุฬาโลกมีพระราชดำรัสสั่งให้แปลหนังสือพงศาวดารจีนเป็นภาษาไทยสองเรื่อง คือ เรื่องไซ่ฮั่น เรื่องหนึ่ง กับเรื่องสามก๊ก เรื่องหนึ่ง โปรดให้สมเด็จพระเจ้าหลานเธอ กรมพระราชวังหลัง ทรงอำนวยการแปลเรื่องไซ่ฮั่น แลให้เจ้าพระยาพระคลัง (หน) อำนวยการแปลเรื่องสามก๊ก คำที่เล่ากันมาดังกล่าวนี้ไม่มีในจดหมายเหตุ แต่เมื่อพิเคราะห์ดูเห็นมีหลักฐานควรเชื่อได้ว่า เป็นความจริง ด้วยเมื่อในรัชกาลที่ ๑ พระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าจุฬาโลกทรงเอาเป็นพระราชธุระขวนขวายสร้างหนังสือต่าง ๆ ขึ้นเพื่อประโยชน์สำหรับพระนคร หนังสือซึ่งเป็นต้นฉบับตำรับตำราในกรุงรัตนโกสินทร์นี้ ทั้งที่รวบรวมของเก่า ที่แต่งใหม่ แลที่แปลมาจากภาษาต่างประเทศเกิดขึ้นในรัชกาลที่ ๑ มีมาก แต่ว่าในสมัยนั้นเป็นหนังสือเขียนในสมุดไทยทั้งนั้น ฉบับหลวงมักมีบานแพนกแสดงว่าโปรดให้สร้างขึ้นเมื่อปีใด แต่หนังสือเรื่องไซ่ฮั่นกับเรื่องสามก๊กสองเรื่องนี้ต้นฉบับที่ยังปรากฏอยู่มีแต่ฉบับเชลยศักดิ์ขาดบานแพนกข้างต้น จึงไม่มีลายลักษณ์อักษรเป็นสำคัญว่าแปลเมื่อใด ถึงกระนั้นก็ดี มีเค้าเงื่อนอันส่อให้เห็นชัดว่า หนังสือเรื่องไซ่ฮั่นกับเรื่องสามก๊กแปลเมื่อในรัชกาลที่ ๑ ทั้งสองเรื่อง เป็นต้นว่า สังเกตเห็นได้ในเรื่องพระอภัยมณีที่สุนทรภู่แต่งซึ่งสมมุติให้พระอภัยมณีมีวิชาชำนาญในการเป่าปี่ ก็คือ เอามาแต่เตียวเหลียงในเรื่องไซ่ฮั่น ข้อนี้ยิ่งพิจารณาดูคำเพลงปี่ของเตียวเหลียงเทียบกับคำเพลงปี่ของพระอภัยมณีก็ยิ่งเห็นได้ชัดว่า ถ่ายมาจากกันเป็นแท้ ด้วยเมื่อรัชกาลที่ ๑ สุนทเรื่องสามก๊กนั้นเป็นนิทานที่ใช้เล่าและเล่นเป็นงิ้วในเมืองจีนมาแต่ก่อน ปราชญ์จีนชื่อ ล่อกวนตง ในยุคราชวงศ์หมิง (พ.ศ. 1911 - 2186) จึงได้เขียนเรียบเรียงเป็นหนังสือ ต่อมาเม่าจงกัง และ กิมเสี่ยถ่าง ได้แต่งเพิ่มและนำไปตีพิมพ์ ตั้งแต่นั้นจึงได้แพร่หลายขึ้น และแปลเป็นภาษาต่าง ๆ หลายภาษา ของไทยนั้นแปลในปี พ.ศ. 2345 โดยซินแสผู้รู้ภาษาจีนได้แปลออกมาให้เจ้าพระยาพระคลัง (หน) เรียบเรียงเป็นภาษาไทยอีกครั้งหนึ่ง ดังนั้นเมื่อเทียบเคียงกับภาษาจีนหรือแม้แต่ภาษาอังกฤษ เนื้อความหลายตอนจึงคลาดเคลื่อนกันบ้าง ซึ่งหาเทียบได้จากฉบับที่ สังข์ พัฒโนทัย แปลออกมาในตำราพิชัยสงครามสามก๊ก หรือในสามก๊กฉบับวณิพก ของยาขอบ ซึ่งเทียบจากฉบับภาษาอังกฤษของบริวิต เทเลอร์ แต่เนื้อความภาษาจีนเป็นอย่างไรหรือเรื่องจริงเป็นอย่างไรมิใช่ประเด็นสำคัญ เพราะสามก๊กฉบับภาษาไทยนั้น ได้ชื่อว่าเป็นเพชรเม็ดงามทางร้อยแก้วในวงวรรณกรรมไทย นอกจากสำนวนภาษาแล้ว เนื้อเรื่องยังได้แสดงตัวละครในลักษณะที่มีความซับซ้อนหลากหลาย ความเปลี่ยนแปรในจิตใจของมนุษย์ ตลอดจนเบื้องหลังอุปนิสัยตัวละครที่สัมพันธ์อย่างยิ่งกับการเดินเรื่อง สามก๊กจึงเป็นยอดในแบบของนิยายที่แสดงให้เห็นชีวิตโดยเหตุนี้ ละคร
ละครนอกเป็นละครของภาคกลาง นัยว่าวิวัฒนาการมาจากมโนราห์ เพราะมีความมุ่งหมายเช่นเดียวกันคือ ดำเนินเรื่องรวดเร็ว และตลกขบขัน สมัยโบราณผู้แสดงผู้ชายล้วน เพิ่งมีผู้หญิงแสดงในปลายสมัยรัชกาลที่ 4 เมื่อโปรดเกล้าฯ ให้ยกเลิกการห้ามมิให้บุคคลทั่วไปมีละครผู้หญิง ในตอนหลังผู้แสดงเป็นผู้หญิงโดยมาก ผู้ชายเกือบจะไม่มี
ตัวละคร มีครบทุกตัวตามเนื้อเรื่อง ไม่จำกัดจำนวน
ดนตรี ใช้วงปี่พาทย์ จะเป็นเครื่องห้า เครื่องคู่ หรือเครื่องใหญ่ ได้ทั้งนั้น
โรงละคร มีฉากเป็นผ้าม่าน มีประตูเข้าออก 2 ประตู หลังฉากเป็นที่แต่งตัว และสำหรับให้ตัวละครพัก หน้าฉากเป็นที่แสดงตั้งเตียงตรงกลางหน้าฉาก
การแต่งกาย เลียนแบบเครื่องต้นของกษัตริย์ ตัวพระสวมชฎา ตัวนางสวมเครื่องประดับศีรษะตามฐานะ เช่น มงกุฎกษัตรี รัดเกล้ายอด รัดเกล้าเปลว และกระบังหน้า เสื้อผ้าปักดิ้นเลื่อมแพรวพราว
การแสดง มีคนบอกบท มีต้นเสียงและลูกคู่สำหรับร้อง บางตัวละครอาจร้องเอง การรำเป็นแบบแคล่วคล่องว่องไวพริ้งเพรา จังหวะของการร้องและการบรรเลงดนตรีค่อนข้างเร็ว เวลาเล่นตลกมักเล่นนาน ๆ ไม่คำนึงถึงการดำเนินเรื่อง และไม่ถือขนบธรรมเนียมประเพณี เช่น ตัวกษัตริย์หรือมเหสีจะเล่นตลกกับเสนาก็ได้ เริ่มต้นแสดงก็จับเรื่องที่เดียว ไม่มีการไหว้ครู
เรื่องที่ละครนอกแสดงได้สนุกสนานเป็นที่นิยมแพร่หลาย บทที่สามัญชนแต่งได้แก่ เรื่องแก้วหน้าม้า ลักษณวงศ์ และจันทโครพ บทที่เป็นพระราชนิพนธ์ในรัชกาลที่ 2 ได้แก่ เรื่องสังข์ทอง สังข์ศิลป์ชัย ไชยเชษฐ์ คาวี มณีพิชัย ไกรทอง บุพเพสันนิวาส
บุพเพสันนิวาส เป็นละครรักที่อิงประวัติศาสตร์ ช่วงรัชสมัยสมเด็จพระนารายณ์ สร้างจากบทประพันธ์ของรอมแพง ที่ตีพิมพ์ครั้งแรกในปี พ.ศ. 2552[9] สร้างโดย บริษัท บรอดคาซท์ ไทย เทเลวิชั่น จำกัด ผู้สร้างละครเห็นว่า นวนิยาย เนื้อเรื่องโดดเด่น สนุกสนาน ทำให้เห็นความแตกต่างระหว่างยุค ยังมีเรื่องรักโรแมนติก บวกกับการได้เจอประวัติศาสตร์มีชีวิต ผ่านการใช้ชีวิตกับบุคคลในประวัติศาสตร์ยุคนั้น และยังได้เปิดลงโหวตว่า อยากให้นำนวนิยายเรื่องใดมาสร้างเป็นละคร ผลปรากฏว่าเรื่องนี้เป็นอันดับหนึ่ง จากนั้นได้ผู้เขียนบทคือ ศัลยาหรือ ศัลยา สุขะนิวัตติ์ ที่เคยเขียนบทละครดังอาทิ นางทาส, คู่กรรม, ดอกส้มสีทอง, ดอกโศก, แค้นเสน่หา, ภาพอาถรรพณ์ และ ทรายสีเพลิง นอกจากนั้นยังเคยเขียนบทละครย้อนยุคอย่าง รัตนโกสินทร์ และ สายโลหิต ศัลยาออกปากว่าเป็นบทที่ยากมาก เพราะถึงจะมีโครงบทประพันธ์ แต่ผู้เขียนบทต้องไปศึกษาประวัติศาสตร์ วัฒนธรรม และเกร็ดประวัติศาสตร์ต่าง ๆ ทั้งบทสนทนา ทำให้ละครมีเนื้อเรื่องที่ยาวกว่าหนังสือเสียอีก[10] หลายตัวละครในเรื่อง มีตัวตนจริงในประวัติศาสตร์ แต่จากบันทึกทางประวัติศาสตร์ก็มีเพียงเค้าโครงเท่านั้น ศัลยาจึงกำหนดขึ้นเองให้สอดคล้อง ตราบเท่าที่มีข้อมูล ส่วนที่ยากอีกส่วนคือ ในการเขียนบทละครคือ การวางฉาก คำพูด การแก้ปัญหาความขัดแย้งในละคร กว่าจะเป็นบทละครเรื่องนี้ ต้องเขียนถึงร่างที่ 7 ซึ่งเป็นร่างสุดท้าย[11] โดยใช้เวลาเขียนบทละครนาน 2 ปี[10] และใช้เวลาถ่ายทำนาน 2 ปี[12] และเพื่อความสมจริงทางประวัติศาสตร์ ก็ได้รับคำแนะนำจากที่ปรึกษาคือ เผ่าทอง ทองเจือ และ วิโรจน์ ศรีสิทธิ์เสรีอมร[13] ต่วย’ตูน
ต่อมามีคนท้วงติงว่า ชื่อหนังสือยาวเกินไปเรียกยากจำยาก จึงตัดชื่อหนังสือเหลือ ต่วย’ตูน และเริ่มพิมพ์เป็นรายเดือนฉบับแรกเมื่อเดือนกันยายน พ.ศ. 2514 และพิมพ์ ต่วย’ตูน พิเศษ เป็นนิตยสารรายเดือน มีเนื้อหาเกี่ยวเกร็ดประวัติศาสตร์ เรื่องน่ารู้ เรื่องลึกลับ เรื่องแปลกและเรื่องผี ฉบับแรกเมื่อเดือนมีนาคม พ.ศ. 2517 โขนขุขันธ์
การแสดงโขนขุขันธ์ เกิดขึ้นเมื่อปี พ.ศ. 2426 ประมาณรัชสมัยพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ 5 ซึ่งมีวิวัฒนาการมาจากการที่พระยาขุขันธ์ภักดีศรีนนครลำดวน (ปัญญา ขุขันธิน) เจ้าเมืองขุขันธ์ท่านที่ 9 ได้นำครูโขนมาจากกรุงเทพฯ และครูโขนจากกัมพูชาเข้ามาถ่ายทอดและฝึกหัดการแสดง เมื่อปี พ.ศ. 2426-2447 นักแสดงใช้ผู้ชายล้วน โดยใช้ภาษาเขมรในการแสดง เนื่องจากเมืองขุขันธ์มีกลุ่มชาติพันธุ์เขมรอาศัยอยู่เป็นจำนวนมาก เพื่อให้ประชาชนเข้าใจในเนื้อเรื่องมากขึ้น ลิลิตพระลอ
มาใช้เป็นแบบโคลง 4 เพราะเอกโทตรงตามตำราหมดทุกแห่ง นอกจากหนังสือจินดามณี ยังมีเค้าเงื่อนอย่างอื่นเป็นที่สังเกต คือ หนังสือบทกลอนแต่งครั้งกรุงศรีอยุธยา (ว่าตามตัวอย่างที่ยังมีอยู่) ในช่วงตอนต้นนับแต่รัชกาลสมเด็จพระบรมไตรโลกนาถมาชอบแต่งลิลิตกันเป็นพื้นมีลิลิตโองการแช่งนํ้าพระพิพัฒนสัตยา ลิลิตเรื่องยวนพ่าย และลิลิตเรื่องพระลอเป็นตัวอย่างสำนวนทันเวลากันทั้ง 3 เรื่อง แต่การกวีนิพนธ์ตอนกลางและปลายกรุงศรีอยุธยา ไม่ปรากฏว่ามีการแต่งลิลิตเรื่องใดเลย ดังนั้นจึงมีหลักฐานน่าเชื่อว่า ลิลิตพระลอ เป็นวรรณคดีที่แต่งใน กรุงศรีอยุธยาตอนต้น ราวในระหว่าง พ.ศ. 1991 จนถึง พ.ศ. 2026 แต่ยังมีบางท่านเสนอเวลาที่ใหม่กว่านั้น ว่าน่าจะแต่งขึ้นในสมัยต้นกรุงรัตนโกสินทร์ แต่ยังมีผู้คล้อยตามไม่มากนัก เนื่องจากไม่มีหลักฐานสนับสนุน ข้างหลังภาพ
ข้างหลังภาพถูกนำมาแสดงเป็นละครโทรทัศน์ครั้งแรกเมื่อปี พ.ศ. 2524 ออกอากาศทาง ช่อง 5 นำแสดงโดย นิรุตติ์ ศิริจรรยา รับบท นพพร และ อรัญญา นามวงษ์ รับบท คุณหญิงกีรติ ออกอากาศทุกวันอังคาร-ศุกร์ เวลา 20.45 น. รอยรักรอยบาป
รอยรักรอยบาป เป็นบทประพันธ์ของ อัจฉรียา เป็นละครพีเรียดย้อนยุคในสมัยรัชกาลที่ 5 เนื่อเรื่องเกี่ยวกับทาส การอาฆาตพยาบาทข้ามภพข้ามชาติ เมื่อละครเรื่องนี้ออกอากาศไปได้รับกระแสตอบรับที่ดีมาก โดยเฉพาะบทคุณหญิงระย้า ที่คนพูดถึงความร้ายกาจของคุณหญิงระย้าทั่วบ้านทั่วเมือง โดยเฉพาะอาวุธของเธอนั่นคือ สมุนไพรพิษ ทำให้ก่อเกิดโศกนาฏกรรม ข้ามชาติข้ามภพขึ้น จาก จวน ทาสแสนโง่เขลา อาฆาตแค้นจองหอง ไปถึงชาติภพหน้า จนเกิดชาติใหม่กลายเป็น หนูยิ้ม นิสัยก้าวร้าวอันเป็นเด็กสาวอันแสนเกรี้ยวกราด ละครเรื่องนี้สอนถึงบาปกรรม การให้อภัยและการระงับเวรด้วยการไม่จองเวร เล่ห์ลับสลับร่าง
เล่ห์ลับสลับร่าง เป็นนวนิยายแนวรักตลกกึ่งแฟนตาซี ประพันธ์โดยนรอินทร์ ตีพิมพ์ครั้งแรกเมื่อปี พ.ศ. 2545 เนื้อเรื่องเล่าถึงชายหญิงคู่หนึ่งที่คิดว่าตัวเองเหนือกว่าเพศตรงข้าม แต่โชคชะตาก็เล่นตลก เมื่อทั้งคู่ต้องมาสลับร่างเพื่อเรียนรู้ชีวิตของกันและกัน ดาหลัง
เรื่องดาหลัง นั้น เคยพบสำนวนเดียว คือบทละครดาหลัง สังเกตได้ว่าเทคนิคในทางจัดละครยังอ่อนมาก ดูคล้ายๆ รามเกียรติ์ สำนวนรัชกาลที่หนึ่ง ซึ่งมุ่งแต่จะบันทึกเรื่องไว้ให้ตลอดตั้งแต่ต้นจนปลาย เรื่องดาหลังนี้พิมพ์ขึ้นครั้งแรกแต่ ร.ศ. 109 (พ.ศ. 2433) ที่โรงพิมพ์นายเทพ เป็นสองเล่มกินความ 32 สมุดไทย สังเกตว่าเรื่อยังไม่จบ สมุดไทยดำซึ่งเป็นต้นฉบับของนานเทพก็ไม่ปรากฏว่าอยู่แห่งใดในเวลานี้ 
ในหอสมุดแห่งชาติพบดาหลังสมุดไทยดำ 39 เล่ม แต่ความน้อยกว่าฉบับพิมพ์ของนายเทพซึ่งพิมพ์จากสมุดไทย 32 เล่ม ทางการของกรมศิลปากรบันทึกไว้ในหนังสือที่เขียนสมุดไทยนี้ว่า เป็นพระราชนิพนธ์รัชกาลที่ 1 เขียนเมื่อรัชกาลที่ 3 มีความเพียงท้าวกาหลังทรงทราบว่ามิสาประหมังกุหนิงหายไป ไต่ถามดูไม่ได้ความว่ามีเรื่องต่อไปอีกในหอสมุด  พระสุนทรโวหาร (ภู่)
โคบุตร: เชื่อว่าเป็นงานประพันธ์ชิ้นแรกของสุนทรภู่[11] เป็นเรื่องราวของ "โคบุตร" ซึ่งเป็นโอรสของพระอาทิตย์กับนางอัปสร แต่เติบโตขึ้นมาด้วยการเลี้ยงดูของนางราชสีห์ พระอภัยมณี: คาดว่าเริ่มประพันธ์ในสมัยรัชกาลที่ 2 และแต่ง ๆ หยุด ๆ เรื่อยมาจนถึงสมัยรัชกาลที่ 4 เป็นผลงานชิ้นเอกของสุนทรภู่ ได้รับยกย่องจากวรรณคดีสโมสรให้เป็นสุดยอดวรรณคดีไทยประเภทกลอนนิทาน พระไชยสุริยา: เป็นนิทานที่สุนทรภู่แต่งด้วยฉันทลักษณ์ประเภทกาพย์หลายชนิด ได้แก่ กาพย์ยานี 11 กาพย์ฉบัง 16 และกาพย์สุรางคนางค์ 28 เป็นนิทานสำหรับสอนอ่าน เนื้อหาเรียงลำดับความง่ายไปยาก จากแม่ ก กา แม่กน กง กก กด กบ กม และเกย เชื่อว่าแต่งขึ้นประมาณ พ.ศ. 2383 - 2385 ลักษณวงศ์: เป็นนิทานแนวจักร ๆ วงศ์ ๆ ที่นำโครงเรื่องมาจากนิทานพื้นบ้าน แต่มีตอนจบที่แตกต่างไปจากนิทานทั่วไปเพราะไม่ได้จบด้วยความสุข แต่จบด้วยงานสมโภชศพนางทิพเกสร ชายาของลักษณวงศ์ที่สิ้นชีวิตด้วยการสั่งประหารของลักษณวงศ์เอง สิงหไกรภพ: เชื่อว่าเริ่มประพันธ์เมื่อครั้งถวายอักษรแด่เจ้าฟ้าอาภรณ์ ภายหลังจึงแต่งถวายกรมหมื่นอัปสรสุดาเทพ และน่าจะหยุดแต่งหลังจากกรมหมื่นอัปสรสุดาเทพสิ้นพระชนม์ สิงหไตรภพเป็นตัวละครเอกที่แตกต่างจากตัวพระในเรื่องอื่น ๆ เนื่องจากเป็นคนรักเดียวใจเดียว นวน กน
นวน กน (ภาษาเขมร: នួន កន) เกิดเมื่อ 18 มิถุนายน พ.ศ. 2477 เข้าเป็นสมาชิกสมาคมนักเขียนเขมรตั้งแต่ พ.ศ. 2501 ต่อมาได้รับทุนไปเรียนด้านนาฏยศาสตร์ที่ประเทศฝรั่งเศส หลังจากนั้น กลับมาทำงานที่มหาวิทยาลัยภูมินทร์วิจิตรศิลปะ เมื่อเกษียณอายุราชการได้เดินทางไปอยูที่สหรัฐอเมริกา ผลงานที่สำคัญ ได้แก่บทละครเรื่อง อุกฤตกรรมและทัณฑกรรม ผกากรรณิกา ขวัญจองเวร ใจยุติธรรม เสียชีวิตเมื่อ พ.ศ. 2545 ชั่วฟ้าดินสลาย (ภาพยนตร์ พ.ศ. 2553)
โดยบทประพันธ์นี้ได้ถูกตีพิมพ์ในหนังสือนิกร ฉบับวันอาทิตย์เมื่อ พ.ศ. 2486[5] ในลักษณะเรื่องสั้น และต่อมาจึงได้รับการแก้ไขและขยายเป็นนวนิยายขนาดเล็ก และตีพิมพ์โดยสำนักงานพิทยาคม เมื่อปี พ.ศ. 2494 และเคยสร้างเป็นละครเวทีโดย คณะศิวารมย์ ถูกนำมาสร้างเป็นภาพยนตร์มาก่อนหน้านี้ 3 ครั้ง ในชื่อเดียวกับบทประพันธ์ ได้แก่ ครั้งที่ 1 พ.ศ. 2496 (สี, 16 ม.ม.) , ครั้งที่ 2 พ.ศ. 2498 (35 ม.ม.) เป็นเวอร์ชันที่โด่งดังและเป็นที่รู้จักมากที่สุดของผู้ชม และ ครั้งที่ 3 พ.ศ. 2523[5] สามก๊ก
สามก๊กฉบับหลัว กวั้นจงได้มีการแปลเป็นภาษาไทยครั้งแรกในปี พ.ศ. 2345 ในรัชสมัยพระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าจุฬาโลกมหาราช รัชกาลที่ 1 ซึ่งมีพระราชดำริให้จัดแปลพงศาวดารจีนเรื่องสามก๊ก ไซ่ฮั่น และแปลพงศาวดารมอญเรื่องราชาธิราช เพื่อให้คนไทยได้ใช้ศึกษาเป็นตำราพิชัยสงคราม โดยมอบหมายให้เจ้าพระยาพระคลัง (หน) เป็นผู้อำนวยการแปลสามก๊ก มีความยาวทั้งสิ้น 95 เล่มสมุดไทย ซึ่งได้รับการสันนิษฐานว่าเจ้าพระยาพระคลัง (หน) ไม่ได้แปลสามก๊กจากต้นฉบับทั้งหมด เนื่องจากการใช้สำนวน ภาษา และรูปแบบการแปลในตอนท้ายเรื่องเป็นคนละสำนวนกับตอนต้นเรื่อง สามก๊กฉบับนี้ได้ตีพิมพ์เป็นหนังสือแบบฝรั่งครั้งแรกโดยโรงพิมพ์หมอบรัดเล มีจำนวน 4 เล่มจบ เมื่อปี พ.ศ. 2408 ในรัชสมัยพระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว [20] ซึ่งต่อมากลายเป็นที่ได้รับความนิยมเป็นอย่างมาก และถูกนำมากล่าวถึงในบทละครนอกเรื่องคาวี ซึ่งเป็นบทพระราชนิพนธ์ในพระบาทสมเด็จพระพุทธเลิศหล้านภาลัย รัชกาลที่ 2 ความว่า ยุขัน
"ท้าวเวณุมาน" เป็นกษัตริย์ครองเมืองสิบสองเหลี่ยม มีมเหสีชื่อ "บุปผา" แต่กลับไม่มีโอรสธิดาสืบสกุล อยู่ต่อมา "เมืองกาหรำ" ซึ่งเป็นเมืองขึ้น เกิดแข็งเมือง ท้าวเวณุมานจึงใช้ให้ "สุสิหลำ" เป็นแม่ทัพยกไปปราบซึ่งต้องออกศึกนานถึง 7 ปี สุสิหลำมีภรรยาชื่อ "นางมาลา" และลูกสาวชื่อ "นางวัลลุมาลี" สุสิหลำได้รำลาภรรยาและบุตรสาว พร้อมทั้งกำชับบุตรสาวว่าให้ครองตนเป็นโสดจนกว่าตนจะกลับมาแล้วจะเลือกคู่ครองที่เหมาะสมให้กับนางวัลลุมาลีเอง ในวันที่นางมาลา และนางวัลลุมาลีไปส่งสุสิหลำนั้น อุเซน</b>ซึ่งเป็นบุตรของ<b data-parsoid='{"dsr":[2064,2080,3,3]}'>โปหะเศรษฐี</b>และสหายนามว่า อุซ่าหรำ</b>ได้มาชมการเคลื่อนทัพในครั้งนั้นด้วย ทำให้อุเซนได้พบและหลงรักนางวัลลุมาลีตั้งแต่แรกพบ เช่นเดียวกันกับนางวัลลุมาลีก็มีใจให้กับอุเซนเช่นกัน ด้วยเหตุนี้จึงทำให้อุเซนตัดสินใจลอบเข้าหานางวัลลุมาลีโดยปีนเข้าไปทางหน้าต่าง และมีอุซ่าหรำคอยช่วยอยู่ นางวัลลุมาลีได้เล่าให้อุเซนฟังถึงคำสัตย์ปฏิญาณต่อบิดา ทั้งสองจึงตกลงที่จะรอคอยและทำตามสัญญานั้นอย่างเคร่งครัด และพูดคุยโดยมิแตะเนื้อต้องตัวกัน กลบท
เป็นวรรณกรรมที่แต่งขึ้นในสมัยอยุธยาตอนปลาย เนื้อเรื่องนำมาจากศิริวิบุลกิตติ์ชาดก แต่งด้วยคำประพันธ์ประเภทกลอน โดยใช้กลบทชนิดต่าง ๆ สลับกันตลอดเรื่อง รวมกลบททั้งสิ้น 85 ชนิด เป็นกลอักษรทั้งหมด มีทั้งที่ซ้ำและต่างจากกลบทในจินดามณี ข้างหลังภาพ
ต่อมาในปี พ.ศ. 2486 ศรีบูรพาได้เขียนเรื่องสั้นชื่อ "นพพร-กีรติ" เป็นจดหมายรัก ที่เขียนถึงระหว่างกัน ตีพิมพ์ในหน้า 255 ถึง 273 ของหนังสือรวมเรื่องสั้น "ผาสุก" ของสำนักพิมพ์อุดม และได้นำไปรวมเล่มใน ข้างหลังภาพ ฉบับพิมพ์ครั้งที่ 3 ในเวลาต่อมา  หลวงลิขิตปรีชา (ปลอบ โรจนกุล)
เพลงยาวเรื่อง กำนันหลอกพราน [25] เป็นนิทานบันเทิงคดีที่หลวงลิขิตปรีชา (ปลอบ) เจ้ากรมพระอาลักษณ์ ร่วมแต่งกับนายนาน บางขุนพรหม เป็นเพลงยาวมีความยาว 27 บท ไม่ปรากฏปีที่แต่งแน่ชัด เพลงยาวนิทานดังกล่าวถูกตีพิมพ์ครั้งแรกในวารสารวชิรญาณวิเศษ [26] (วารสารที่ออกในนามหอพระสมุดวชิรญาณสำหรับพระบรมราชตระกูล) หมวดนิทานคำกลอน เล่ม 8 แผ่นที่ 20 ฉบับวันพฤหัสบดีที่ 23 กุมภาพันธ์ รัตนโกสินทร์ศก 111 ตรงกับ พ.ศ. 2435 ซึ่งพระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้าโสณบัณฑิต กรมขุนพิทยลาภพฤฒิธาดา (ขณะนั้นทรงพระอิสริยายศ พระเจ้าน้องยาเธอ กรมหมื่นพิทยลาภพฤฒิธาดา) ทรงเป็นกรรมสัมปาทิก (คณะบรรณาธิการ) ปีที่ 12 และสภานายกหอพระสมุดวชิรญาณ (ปัจจุบันคือสำนักหอสมุดแห่งชาติ) ในขณะนั้น และเพลงยาวเรื่อง กำนันหลอกพราน ถูกตีพิมพ์อีกครั้งในหนังสือ นิทานวชิรญาณ เล่ม 1 [27] เมื่อ พ.ศ. 2555 โดยสำนักวรรณกรรมและประวัติศาสตร์ กรมศิลปากร หม่อมหลวงศรีฟ้า มหาวรรณ
หม่อมหลวงศรีฟ้า มหาวรรณ เขียนนวนิยายสะท้อนสังคม โดยใช้นามปากกาว่า "สีฟ้า" ตั้งแต่ พ.ศ. 2499 ตั้งให้โดยมานิต ศรีสาคร (สีน้ำ) เป็นนามปากกาที่สร้างชื่อเสียง ผลงานได้รับรางวัล และถูกนำไปสร้างภาพยนตร์เป็นจำนวนมาก เช่นเรื่อง "วงเวียนชีวิต" "ข้าวนอกนา" "ทำไม" "แผ่นดินนี้ยังรื่นรมย์" "ใต้ฟ้าสีคราม" "เศรษฐีนี" "ตะวันไม่เคยเลยลับ" โดยเฉพาะเรื่องข้าวนอกนา และ ใต้ฟ้าสีคราม ได้รับการแปลเป็นภาษาญี่ปุ่นโดยมูลนิธิโตโยต้า และถูกนำไปสร้างเป็นภาพยนตร์ สุวัฒน์ วรดิลก
เข้าวงการหนังสือพิมพ์ในปี พ.ศ. 2489 ทำงานเป็นนักข่าวของหนังสือพิมพ์เอกราช ของ อิศรา อมันตกุล ก่อนเริ่มเขียนเรื่องสั้นประจำฉบับ แล้วจึงเขียนจินตนิยาย เรื่อง เปลวสุริยา และ ราชินีบอด ลงพิมพ์ในปิยะมิตร รายสัปดาห์ ได้รับความนิยมอย่างกว้างขวาง ต่อมาเมื่อทำงานเขียนบทละครให้คณะศิวารมย์ ได้นำจินตนิยายทั้งสองเรื่องไปทำเป็นละครเวที ประสบความสำเร็จเป็นอย่างสูง โขน
รามเกียรติ์คำฉันท์ เป็นบทละครที่ไม่ปรากฏหลักฐานว่าแต่งขึ้นในสมัยใด แต่งขึ้นสำหรับใช้ในการแสดงหนังใหญ่ จากจดหมายเหตุลาลูแบร์ที่มีการบันทึกเรื่องราวเกี่ยวกับโขน ทำให้สามารถระบุได้ว่าการแสดงโขนนั้น ต้องมีมาแต่ก่อนในสมัยสมเด็จพระนารายณ์มหาราช ปัจจุบันต้นฉบับคำฉันท์สูญหายไปเกือบหมดตามกาลเวลา มีการกล่าวถึงในหนังสือจินดามณีของพระโหราธิบดีเพียง 3 - 4 บทเท่านั้นคือ บทละครตอนพระอินทร์สั่งให้พระมาตุลีนำราชรถมาถวายยังสนามรบ บทละครตอนพระรามโศกเศร้าเสียใจ รำพันคร่ำครวญเมื่อคราวที่ทศกัณฐ์ลักพาตัวนางสีดา บทละครแบบพรรณาตอนมหาบาศบุตรของทศกัณฐ์ และบทละครตอนพิเภกคร่ำครวญหลังทศกัณฐ์ล้ม โชติ แพร่พันธุ์
ในปี พ.ศ. 2472 กุหลาบ สายประดิษฐ์ จัดตั้งคณะสุภาพบุรุษ ออกหนังสือสุภาพบุรุษ รายปักษ์ คราวหนึ่ง อบ ไชยวสุ ซึ่งเป็นนักเขียนตลกประจำฉบับ ส่งต้นฉบับไม่ทัน กุหลาบ จึงขอให้โชติเขียนแทน โดยตั้งนามปากกาให้ว่า ยาขอบ เลียนแบบจากนักเขียนเรื่องตลกชาวอังกฤษ ชื่อ เจ.ดับบลิว. ยาค็อบ ทำให้เกิดงานประพันธ์ชิ้นแรกในนาม ยาขอบ ชื่อ จดหมายเจ้าแก้ว
พ.ศ. 2474 โชติ แพร่พันธุ์ ได้เป็นบรรณาธิการหนังสือพิมพ์สุริยารายวัน และเริ่มเขียนนิยายเรื่อง ยอดขุนพล แต่หนังสือพิมพ์สุริยามีอายุไม่ยืน เมื่อกุหลาบ สายประดิษฐ์ ไปทำหนังสือพิมพ์ประชาชาติ ในปี พ.ศ. 2475 โชติจึงเขียนเรื่อง ยอดขุนพล ต่อ โดยมาลัย ชูพินิจ เปลี่ยนชื่อให้ใหม่เป็น ผู้ชนะสิบทิศ โดยผู้ชนะสิบทิศเขียนมาจากพงศาวดารที่โชติมีโอกาสได้อ่านเพียง 8 บรรทัดเท่านั้น แต่ความเป็นอัจฉริยะทางวรรณกรรมกลับถ่ายทอดได้อย่างหลากอรรถรส มากถึง 8 เล่ม น.นพรัตน์
นอกจากนี้ น.นพรัตน์ยังถือเป็นผู้บุกเบิกการนำนิยายละครมาลงตีพิมพ์ในหนังสือพิมพ์รายวัน เป็นประจำอย่างต่อเนื่องด้วย โดยเริ่มจากการทำงานกับหนังสือพิมพ์ไทยรัฐ ซึ่งในช่วงนั้นหนังสือพิมพ์ถูกจำกัดเสรีภาพในการเสนอข่าว ทำให้หนังสือพิมพ์ต้องหาทางออกโดยมอบหมายให้ น.นพรัตน์ เขียนเรื่องนิยายจีน โดยนำเค้าโครงมาจาก นิยายกำลังภายในทางโทรทัศน์ มาลงเป็นตอนๆ และ ต่อเนื่องมาจนปัจจุบันที่กลายเป็นสูตรสำเร็จของหนังสือพิมพ์รายวันของไทย แทบจะทุกฉบับ ที่ต้องมีการลงตีพิมพ์นิยายจากละครโทรทัศน์ 
จุดเด่นที่เป็นที่จดจำอย่างหนึ่งของน.นพรัตน์ สำหรับแฟนๆ นิยายกำลังภายในจีน นั้นก็คือ ลายเซ็นที่ดูไม่ต่างกับการเขียนลายมือตามปกติ ซึ่ง น.นพรัตน์ มักจะมาแจกลายเซ็น ในงาน สัปดาห์หนังสือแห่งชาติและ งานๆอื่นๆ เป็นประจำทุกปี วิลเลียม เชกสเปียร์
บทละครบางส่วนของเชกสเปียร์ได้รับการตีพิมพ์แล้วตั้งแต่ปี ค.ศ. 1594 เมื่อถึงปี 1598 ชื่อของเขาสามารถเป็นจุดขายโดยได้พิมพ์ปรากฏบนปกหนังสือ[6][17][18] เชกสเปียร์ยังคงแสดงละครเวทีของเขาเองและบทละครของคนอื่นๆ แม้ว่าจะประสบความสำเร็จอย่างยิ่งในฐานะคนเขียนบทละครแล้ว ละครเวทีของเบน โจนสัน ในปี ค.ศ. 1616 ยังปรากฏชื่อของเชกสเปียร์ในรายชื่อนักแสดงในเรื่อง Every Man in His Humour (1598) และ Sejanus, His Fall (1603)[19] ทว่าชื่อของเขาไม่ได้ร่วมอยู่ในละครของโจนสันในปี 1605 เรื่อง Volpone ทำให้นักวิชาการลงความเห็นว่า นั่นเป็นสัญญาณของการสิ้นสุดบทบาทอาชีพนักแสดงของเชกสเปียร์[14] อย่างไรก็ดี ในหนังสือ "First Folio" แสดงชื่อของเชกสเปียร์เป็นหนึ่งในบรรดา "ตัวละครหลัก" ของบทละครทั้งหมดนั้น ซึ่งบางเรื่องก็เปิดแสดงหลังจากเรื่อง Volpone แต่ไม่สามารถทราบได้ว่าเชกสเปียร์ได้ร่วมแสดงเป็นตัวละครใดกันแน่[6] พระอภัยมณี
เรื่อง<i data-parsoid='{"dsr":[18611,18625,2,2]}'>พระอภัยมณี</i>ในยุคสมัยแรก เผยแพร่โดยการคัดลอกเนื้อเรื่องจากเล่มสมุดไทย ผู้คัดลอกจ่ายค่าเรื่องให้แก่ผู้แต่ง[2] จนกระทั่งถึงรัชสมัยพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว เทคโนโลยีการพิมพ์เริ่มเข้ามาสู่ประเทศไทย เรื่อง พระอภัยมณี จึงได้ตีพิมพ์ครั้งแรกโดย หมอสมิท เมื่อปี พ.ศ. 2413 ออกจำหน่ายครั้งละ 1 เล่มสมุดไทย ราคาเล่มละ 25 สตางค์[2] โดยสะกดชื่อว่า พระอะไภยมะนี เป็นหนังสือที่ระลึกงานพระเมรุพระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว[10] กล่าวกันว่า เรื่อง<i data-parsoid='{"dsr":[19274,19288,2,2]}'>พระอภัยมณี</i>โด่งดังมากจนหมอสมิทสามารถทำรายได้สูงขนาดสร้างตึกเป็นของตัวเองได้ หลังจากนั้นหมอสมิทและเจ้าของโรงพิมพ์อื่น ๆ ก็พากันหาผลงานเรื่องอื่นของสุนทรภู่มาตีพิมพ์จำหน่ายซ้ำอีกหลายครั้ง[2] ความสำเร็จในการพิมพ์จำหน่ายเรื่อง พระอภัยมณี ครั้งนั้น ทำให้หมอสมิทออกตามหาทายาทของสุนทรภู่ และได้จ่ายค่าลิขสิทธิ์ให้แก่ทายาทของสุนทรภู่ที่ยังมีชีวิตอยู่ในสมัยนั้น[1] ยุขัน
แล้วจึงแยกเดินจากกันด้วยความอาลัย ยุดาหวัน เดินทางรอนแรมจากน้องมาในป่าได้ ๗ เดือน ๗ วัน จนมาถึง<b data-parsoid='{"dsr":[7451,7470,3,3]}'>เมืองจะรังหงู</b>จึงได้พักหลับนอนอยู่ในบรรณศาลาหน้าเมือง ขณะนั้นภายในเมืองเกิดความวุ่นวาย เพราะพระเจ้าจะรังหงูสิ้นพระชนม์ ไม่มีโอรสสืบราชสมบัติต่อ มีเพียงพระธิดาผู้โสภานามว่า<b data-parsoid='{"dsr":[7627,7644,3,3]}'>นางกัญจะหนา ฝ่ายประไหมสุหรีเกรงว่าหากปล่อยว่างกษัตริย์ไว้นาน อาจถูกอริราชศัตรูฉวยโอกาสมาชิงเมืองได้จึงให้เสนาบดีทั้ง ๔ ประชุมเรียกโหราจารย์ทั้งหลายทำการเสี่ยงพิชัยราชรถ หาผู้มีบุญมาปกครองบ้านเมือง แล้วทำการเสี่ยงไปราชรถก็ทำประทักษิณรองเมืองไปเกยแทบเท้าของยุดาหวันซึ่งนอนอยู่ในศาลา เสนาบดีจึงให้ประโคมดนตรีขึ้นจนยุดาหวันตื่นบรรทมแล้วจึงทูลเชิญให้เข้าพระนคร ยุดาหวันจึงได้เล่าความเป็นมาของตนให้องค๋ประไหมสุหรีฟังจึงทราบว่าเป็นหน่อเนื้อเชื้อกษัตริย์เช่นกัน จึงให้ทำการอภิเษกองค์ยุดาหวันเครียงคู่กับนางกัญจะหนาให้เป็นกษัตริย์ปกครองเมืองจะรังหงูสืบไป พ่อยุ่งลุงไม่ว่าง
พ่อยุ่งลุงไม่ว่าง เป็นละครแนวโรแมนติก,คอมเมดี้ เป็นบทประพันธ์และบทโทรทัศน์ของ "เอกลิขิต" เป็นเรื่องราวของ "เต็ง" โปรดิวเซอร์รายการหนุ่มที่เลี้ยงดูลูกน้องอีกสองคน "ทอย" กับ "เวนิส" ต้องมารับภาระเลี้ยงดูหลานชายตัวน้อยที่เกิดจากพ่อแม่ที่ไม่พร้อม นั่นคือน้องชายของเขา "โต๊ด" และ "พาย" แฟนสาวของ "โต๊ด" จึงต้องจ้าง "ชิดดาว" หลานสาวของ เนิร์สเซอร์รี่ท้ายซอยมาช่วยดูแล "กาโม่" หลานชายตัวน้อย จนเกิดความรักขึ้น พ่อยุ่งลุงไม่ว่าง ทำครั้งแรกใน ปี 2560 กำกับการแสดงโดย อดุลย์ บุญบุตร ผลิตโดย บริษัท ทีวีซีน แอนด์ พิคเจอร์ นำแสดงโดย โป๊บ-ธนวรรธน์ วรรธนะภูติ ในบท "เต็ง" และ มิว-นิษฐา จิรยั่งยืน ในบท "ชิดดาว" ออกอากาศทุกวันศุกร์ เวลา 20.00 - 20.15 น. และรับชมต่อเนื่องในเวลา 20.50 - 23.00 น. (เนื่องมาจากเวลา 20.15 - 20.50 น. เป็นรายการ "ศาสตร์พระราชา สู่การพัฒนาอย่างยั่งยืน" จาก คณะรักษาความสงบแห่งชาติ) และวันเสาร์-อาทิตย์ เวลา 20.15 - 22.45 น. เริ่มออกอากาศตอนแรกวันที่ 3 ธันวาคม พ.ศ. 2560 – 29 ธันวาคม พ.ศ. 2560 จัน ดารา (ภาพยนตร์ทวิภาค)
จัน ดารา เป็นภาพยนตร์ไทยทวิภาคดัดแปลงจากนิยายข้างต้นเรื่อง เรื่องของจัน ดารา ซึ่งอุษณา เพลิงธรรมเขียนลงพิมพ์เป็นตอน ๆ ในหนังสือพิมพ์ตั้งแต่ปี พ.ศ. 2507 ถึงปี พ.ศ. 2509 มีหม่อมหลวงพันธุ์เทวนพ เทวกุล เป็นผู้เขียนบทและกำกับ และสหมงคลฟิล์ม สร้าง มีเนื้อหาทำนองนาฏกรรมเชิงสังวาส ว่าด้วยความสัมพันธ์ของครอบครัวหนึ่ง ทั้งที่เป็นความรักฉันญาติ ความรักฉันชู้สาว และความเคียดแค้นชิงชัง ชนิดที่ตัวละครแต่ละตัวล้วนเป็นกระจกสะท้อนพฤติกรรมของกันและกัน โดยจัน ดาราฉบับนี้นับเป็นการดัดแปลงนิยายข้างต้นเป็นภาพยนตร์ครั้งที่สาม [1] สร้างเป็นทวิภาคต่อเนื่องกัน คือ จัน ดารา ปฐมบท ออกฉายวันที่ 6 กันยายน พ.ศ. 2555[1] และ จัน ดารา ปัจฉิมบท ออกฉายในวันที่ 7 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2556 แก้ว อัจฉริยะกุล
ครูแก้วเป็นศิษย์ของพระนางเธอลักษมีลาวัณ ก่อนหน้านั้นละครเวทีที่แสดงอยู่ทั่วไป จะเป็นละครนอก หรือละครใน ซึ่งใช้ผู้แสดงชายหรือหญิงเพียงเพศเดียว ในช่วงสมัยสงครามโลกครั้งที่ 2 ครูแก้วเป็นผู้ริเริ่มให้มีละครเวทีที่ใช้ผู้แสดงชายจริง-หญิงแท้ เรื่องแรกคือเรื่อง "นางบุญใจบาป" โดยนำเค้าโครงเรื่อง จาก "บู๊สง" แสดงโดย ม.ล. รุจิรา, มารศรี, ล้อต๊อก และจอก ดอกจันทร์ แสดงที่ศาลาเฉลิมกรุง ผลงานละครเวทีที่ครูแก้วสร้างไว้มีประมาณ 50 เรื่อง นอกจากนี้ยังเขียนบทแปลบรรยายไทยจากภาพยนตร์ต่างประเทศ โดยใช้นามปากกาว่า "แก้วฟ้า" และแต่งบทละครโทรทัศน์ประมาณ 100 เรื่อง มานะ มานี ปิติ ชูใจ
จากนั้น นิตยสารอะเดย์ ฉบับที่ 5 ประจำเดือนมกราคม พ.ศ. 2544 นำเรื่องราวเกี่ยวกับแบบเรียนชุดนี้ มาเผยแพร่เป็นเรื่องจากปก และต่อมายังเชิญอาจารย์รัชนี ผู้เขียนเรื่องตามแบบเรียนเดิม ขอให้เขียนวรรณกรรมชุดใหม่ในชื่อ ทางช้างเผือก โดยนำเค้าโครงมาจากเรื่องดังกล่าว แล้วนำลงตีพิมพ์ระหว่างฉบับที่ 26 ประจำเดือนตุลาคม พ.ศ. 2545 จนถึงฉบับที่ 37 ประจำเดือนกันยายน พ.ศ. 2546 รวมทั้งสิ้น 12 ตอน ซึ่งเนื้อหาดำเนินไปอย่างสมจริงมากขึ้น และเป็นเรื่องยาวต่อเนื่องกัน ต่างจากเรื่องราวในแบบเรียน ที่ต้องระมัดระวังในสำนวนภาษา และถ้อยคำที่กำหนดให้เรียนรู้ตามหลักสูตร โดยในเดือนกันยายนปีถัดมา (พ.ศ. 2547) สำนักพิมพ์อะบุ๊ก นำมาตีพิมพ์รวมเล่ม และเพิ่มเนื้อหาเรื่องราวมากขึ้น รวมทั้งมีตัวละครใหม่เพิ่มเติม หลังจากนั้นยังมีการพิมพ์ซ้ำอีกหลายครั้ง[7] ระหว่างเดือนมกราคม-กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2557 มีการจัดแสดงละครเวทีเรื่อง มานีและชูใจ ขึ้นโดยนำเค้าโครงของเรื่องนี้มาเขียนบทใหม่[8] เขยบ้านนอก
ครั้งที่สองในปี พ.ศ. 2553 ผลิตโดย บริษัท ทีวี ธันเดอร์ จำกัด เขียนบทโทรทัศน์โดย กษิดินทร์ แสงวงศ์ กำกับการแสดงโดย ปกาสิต กิ่งศักดิ์ นำแสดงโดย เกียรติกมล ล่าทา,จิตตาภา แจ่มปฐม,วริษฐ์ ทิพโกมุท เริ่มออกอากาศตอนแรกวันที่ 25 ธันวาคม พ.ศ. 2560 ออกอากาศทุกวันจันทร์ - ศุกร์ เวลา 19.00 - 20.00 น. เริ่ม 6 มกราคม พ.ศ. 2553 - 10 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2553เรื่องย่อละครเรื่องเขยบ้านนอก คำพูน บุญทวี
สอนหนังสืออยู่ 9 ปี จึงเปลี่ยนไปเป็นผู้คุมเรือนจำ ลาออกมาจากงานราชการนี้เมื่ออายุได้ 48 ปี เศษๆ แล้วไปมาระหว่างระนอง กรุงเทพ แล้วได้ พบกับ นาง ลันนา เจริญสิทธิชัย ซึ่งภายหลังได้เขียนนวนิยายเรื่อง "เจ๊กบ้านนอก" โดยใช้นามปากกาว่า กิมหลั่น และร่วมกันทำสำนักพิมพ์โป๊ยเซียน เพื่อพิมพ์หนังสือของครอบครัว เล่ห์บ่วงมนตรา
เล่ห์บ่วงมนตรา เป็นนวนิยายเล่มที่สามในชุดThe Sixth Sense สื่อรักสัมผัสหัวใจ ต่อจาก ญาณสื่อรัก และ กับดักรักลวง ประพันธ์โดย ซ่อนกลิ่น โดยนวนิยายเรื่องเล่ห์บ่วงมนตรานั้นถูกตีพิมพ์ครั้งแรกเมื่อ เดือนมีนาคม พ.ศ. 2553 และในปี พ.ศ. 2555 นั้นทางสถานีวิทยุโทรทัศน์ไทยทีวีสีช่อง 3 โดยบริษัท ชลลัมพี โปรดักชั่น ได้นำนวนิยายชุด The Sixth Sense สื่อรักสัมผัสหัวใจ ไปทำเป็นละครโทรทัศน์ และได้ออกอากาศฉายไปเมื่อต้นเดือนกันยายน พ.ศ. 2555 ที่ผ่านมา ยุขัน
หมวดหมู่:วรรณคดีไทย หมวดหมู่:วรรณคดีประเภทกลอน หมวดหมู่:บทละคร เงา (ละครโทรทัศน์)
ครั้งที่ 4 ในปี พ.ศ. 2543 ออกอากาศทางสถานีวิทยุโทรทัศน์กองทัพบกช่อง 5 ผลิตโดยค่าย เอ็กแซ็กท์ นำแสดงโดย ยุรนันท์ ภมรมนตรี, โอลิเวอร์ พูพาร์ท, อินทิรา แดงจำรูญ, คลาวเดีย จักรพันธุ์ ถือว่าประสบความสำเร็จในระดับหนึ่ง