นครมะดีนะหฺ อยู่ที่ไหน?
อัลมะดีนะฮ์
อัลมะดีนะตุลมุเนาวะเราะฮ์ (Arabic: المدينة المنورة‎) บ่อยครั้งเรียกว่า อัลมะดีนะฮ์ หรือเรียกว่า เมดีนา (English: Medina) เป็นนครที่สำคัญทางศาสนาอิสลามอันดับที่สองรองจากมักกะฮ์ ตั้งอยู่ในประเทศซาอุดีอาระเบีย เป็นนครของศาสนทูตมุฮัมมัด ซึ่งศพของท่านฝังอยู่ในมัสยิดนะบะวีหรือมัสยิดศาสนทูต
มหาสติปัฏฐานสูตร
มหาสติปัฏฐานสูตร เป็นพระสูตรสำคัญในพระพุทธศาสนาที่พระพุทธเจ้าตรัสแก่ชาวกุรุชนบท ชื่อว่ากัมมาสทัมมะ [1][2][3] โดยปัจจุบันเมืองกัมมาสทัมมะอยู่ในกรุงนิวเดลี เมืองหลวงของประเทศอินเดีย. สติปัฏฐานสูตรหรือมหาสติปัฏฐานสูตร เป็นพระสูตรที่พระพุทธเจ้าตรัสว่าเป็นแนวทางปฏิบัตินี้มีเป้าหมายเดียว คือ การบรรลุนิพพาน. ประเทศไทย
ส่วนเหนือขึ้นไป พญามังรายซึ่งสืบราชสมบัติหิรัญนครเงินยางเชียงราว ทรงตั้งอาณาจักรล้านนาขึ้นในปี 1839 มีศูนย์กลางอยู่ที่เชียงใหม่ ทรงรวบรวมแว่นแคว้นขึ้นในแถบลุ่มแม่น้ำปิง พระมหากษัตริย์ล้านนาล้วนสืบเชื้อสายจากพระองค์ต่อเนื่องกันกว่าสองศตวรรษ และสร้างเครือข่ายพันธมิตรทางการแต่งงานกับเจ้าเมืองต่าง ๆ จรดแม่น้ำน่านทางทิศตะวันออกและเหนือแม่น้ำโขงขึ้นไป[18]:8 ส่วนบริเวณเมืองท่าบริเวณลุ่มแม่น้ำเจ้าพระยาตอนล่าง มีการตั้งสหพันธรัฐในบริเวณเพชรบุรี สุพรรณบุรี ลพบุรีและอยุธยาในคริสต์ศตวรรษที่ 11[18]:8 แทนิส
แทนิส (/ tænɪs /; คอปติก: ϫⲁⲛⲓ / ϫⲁⲁⲛⲉ ;กรีกโบราณ: Τάνις ;อียิปต์โบราณ: ḏˁn.t / ɟuʕnat / หรือ / c'uʕnat / ;อาหรับ: صانالحجر Ṣān al-Ḥagar) เป็นเมืองโบราณในทางภาคตะวันออกเฉียงเหนือของลุ่มแม่น้ำไนล์ของอียิปต์ มันตั้งอยู่บนดอนปากแม่น้ำของแม่น้ำไนล์  อภิธานศัพท์ศาสนาอิสลาม
ฮิจเราะหฺ, ฮิจญ์เราะหฺ (อาหรับ แปลว่า การอพยพ) หมายถึงการอพยพของศาสนทูตมุฮัมมัดจากมักกะหฺไปยังนครมะดีนะหฺ มะละกา (เมือง)
มะละกา (; ) เป็นเมืองเอกของรัฐมะละกา ประเทศมาเลเซีย ในอดีตที่นี่เป็นเมืองท่าสำคัญที่เติบโตจนกลายเป็นศูนย์กลางทางเศรษฐกิจ เนื่องจากเป็นเส้นทางเดินเรือค้าขายระหว่างชาติตะวันตกและตะวันออก ต่อมามะละกาได้ตกเป็นอาณานิคมของชาติตะวันตกทั้งโปรตุเกส, เนเธอร์แลนด์ และอังกฤษ อาคารในมะละกาจึงมีลักษณะของสถาปัตยกรรมที่ผสมผสานระหว่างศิลปกรรมท้องถิ่นกับเจ้าอาณานิคมนั้น ๆ ซึ่งในปัจจุบันได้กลายมาเป็นแหล่งท่องเที่ยวที่น่าสนใจ  ท่าอากาศยานนานาชาติเวลานา
ท่าอากาศยานนานาชาติเวลานา หรือมักเรียกว่า ท่าอากาศยานนานาชาติมาเล เป็นท่าอากาศยานหลัก ของ ประเทศมัลดีฟส์ ตั้งอยู่บน เกาะฮุลฮูเลล ทางตอนเหนือของ อะทอลล์มาเล, ใกล้กับเมืองหลวง กรุงมาเล.  มัณฑะเลย์
มัณฑะเลย์ (, ) เป็นอดีตเมืองหลวง และเมืองใหญ่อันดับที่สองของพม่ารองจากนครย่างกุ้ง ตั้งอยู่ในเขตมัณฑะเลย์ ฝั่งตะวันออกของแม่น้ำอิรวดี ห่างจากย่างกุ้งไปทางทิศเหนือ 716 กิโลเมตร ก่อตั้งขึ้นในปี ค.ศ. 1857 โดยพระเจ้ามินดง โดยตั้งชื่อตามภูเขามัณฑะเลย์ที่อยู่ใกล้เคียงซึ่งมีความสูง 775 ฟุต
มัณฑะเลย์เป็นเมืองศูนย์กลางการค้าทางตอนเหนือของพม่า และถือเป็นเมืองใหญ่เป็นอันดับสองของประเทศรองจากย่างกุ้ง นอกจากนี้ยังเป็นศูนย์กลางทางการค้าที่สำคัญบนเส้นทางการค้าระหว่างอินเดียกับจีน และรัฐบาลพม่ายังให้ความสำคัญโดยตั้งนิคมอุตสาหกรรมขึ้นในปี พ.ศ. 2533 ซึ่งปัจจุบันมีบริษัทเข้ามาดำเนินการประมาณ 1,000 แห่ง ส่วนใหญ่เป็นโรงงานถลุงเหล็กและโรงงานผลิตอุปกรณ์เครื่องจักรกล มัณฑะเลย์ยังเป็นเมืองศูนย์กลางคมนาคม มีทั้งท่าเรือและท่าอากาศยานนานาชาติมัณฑะเลย์ ปยีนมะนา
มีกระแสข่าวออกมาว่าเมืองหลวงแห่งใหม่ของพม่าที่ย้ายไปตั้งที่ทำการในบริเวณเมืองปยีนมะนานั้นจะใช้ชื่ออย่างเป็นทางการว่า "ยานโลน" (Yan Lon) อันมีความหมายว่า "ปลอดภัยจากการต่อสู้" (Secure from Strife) นอกจากนั้นที่ตั้งแห่งใหม่นี้ยังทำบังเกอร์หลบภัยแน่นหนา ติดตั้งขีปนาวุธต่อสู้อากาศยานอีกด้วย แต่อย่างไรก็ตามภายหลัง รัฐบาลพม่าได้ขนานนามเมืองหลวงใหม่แห่งนั้นว่าเนปยีดอ เนปยีดอ
เนปยีดอ (English: Naypyidaw หรือบางครั้งสะกดเป็น Nay Pyi Taw; Burmese: နေပြည်တော်မြို့, [nèpjìdɔ̀], เหน่ ปหยี่ ด่อ) มีความหมายว่า "มหาราชธานี"[1][2] หรือ "ที่อยู่ของกษัตริย์"[3][4] เป็นเมืองหลวงและศูนย์กลางการบริหารของประเทศพม่า ห่างจากย่างกุ้งซึ่งเป็นเมืองหลวงเก่าราว 320 กิโลเมตร[5] ปัจจุบันเนปยีดอเป็นเมืองใหญ่อันดับที่สามของประเทศรองจากย่างกุ้งและมัณฑะเลย์ และเป็นหนึ่งในสิบเมืองเติบโตเร็วที่สุดในโลก[6] เมดัน
ชนพื้นเมื่องดั้งเดิมของเมดันย้ายถิ่นฐานมาจากคาบสมุทรมลายู ประเทศมาเลเซียปัจจุบัน เมดันอยู่ภายใต้การปกครองของสุลต่านแห่งอาเจะฮ์ มีการพัฒนาจนเจริญรุ่งเรืองอย่างมาก
และในรัชสมัยปีที่สองของสุลต่าน Deli (ระหว่าง 1669-1698) เมดันเกิดมีสงครามขึ้น และมีการสู้รบกับกองทหารม้าจากอาเจะฮ์ จนทำให้เมดันขาดการเหลียวแลจากอาเจะฮ์ ไม่มีการพัฒนาเท่าที่ควร
จนถึงปี ค.ศ. 1860 มีการเข้ามาของชาวดัตช์ มีการริเริ่มเพาะปลูกยาสูบ จนทำให้เมดันเป็นเมืองสำคัญทางด้านเศรษฐกิจในภูมิภาค
ในปี 1918 เมดันได้กลายเป็นเมืองหลวงอย่างเป็นทางการของจังหวัดสุมาตราเหนือ คีชีเนา
คีชีเนา (, ) เป็นเมืองหลวง ศูนย์กลางอุตสาหกรรม และศูนย์กลางการค้าของประเทศมอลโดวา และเป็นเมืองใหญ่ที่สุดซึ่งตั้งทางตอนกลางของประเทศ ริมแม่น้ำบิก (Bîc) ซึ่งเป็นแควฝั่งขวาของแม่น้ำนีสเตอร์ (Dniester) ในแง่เศรษฐกิจ กรุงคีชีเนาเป็นเมืองที่มั่งคั่งที่สุดในมอลโดวาและเป็นหนึ่งในเมืองศูนย์กลางการขนส่งและอุตสาหกรรมของภูมิภาค ในฐานะที่เป็นเมืองสำคัญของประเทศ กรุงคีชีเนาจึงมีสิ่งอำนวยความสะดวกต่อการศึกษาที่ดี นอกจากนี้ยังเป็นเมืองที่มีสัดส่วนพื้นที่สีเขียวสูงที่สุดแห่งหนึ่งในบรรดาเมืองใหญ่ต่าง ๆ ของทวีปยุโรป ปัจจุบัน (ปี ค.ศ. 2004) กรุงคีชีเนามีประชากร 647,513 คน มีนายเวอาตเชสลาฟ อีออร์ดัน (Veaceslav Iordan) เป็นนายกเทศมนตรีตั้งแต่ปี ค.ศ. 2007 สารนาถ
สถานที่ ๆ พระพุทธเจ้าทรงแสดงปฐมเทศนา เกิดในบริเวณที่ตั้งของ กลุ่มพุทธสถานสารนาถ ภายในอาณาบริเวณของป่าอิสิปตนมฤคทายวัน 9 กิโลเมตรเศษ ทางเหนือของเมืองพาราณสี (เมืองศูนย์กลางทางศาสนาของศาสนาฮินดู) รัฐอุตตรประเทศ ประเทศอินเดียในปัจจุบัน (หรือ แคว้นกาสี ชมพูทวีป ในสมัยพุทธกาล) สารนาถ จัดเป็นพุทธสังเวชนียสถานแห่งที่ 3 (1 ใน 4 แห่งของชาวพุทธ) เหตุที่ได้ชื่อว่าสารนาถเนื่องมาจากสถานที่แห่งนี้เป็นสถานที่พระพุทธเจ้าทรงเริ่มต้นประกาศพระพุทธศาสนาเพื่อเป็นที่พึ่งแก่มหาชนทั้งหลาย (บ้างก็ว่ามาจากศัพท์ว่า สารงฺค+นารถ = ที่อยู่ของสัตว์จำพวกกวาง) ภายในอาณาบริเวณสารนาถมี ธรรมเมกขสถูป เป็นพุทธสถานขนาดใหญ่ที่สุดและสำคัญที่สุด เนื่องจากสันนิษฐานว่าบริเวณที่ตั้งของธรรมเมกขสถูป เป็นสถานที่พระพุทธเจ้าทรงแสดงปฐมเทศนาประกาศพระสัจจธรรมเป็นครั้งแรกที่นี่ ปยีนมะนา
ปยีนมะนา (, ; ) เป็นเมืองแห่งการทำไม้และอ้อย ปยีนมะนาตั้งอยู่ใจกลางของเขตมัณฑะเลย์ของประเทศพม่า อยู่ห่างจากย่างกุ้ง อดีตเมืองหลวงทางเหนือประมาณ 320 กิโลเมตร รัฐบาลพม่าได้ย้ายเมืองหลวงของประเทศมาตั้งที่พื้นที่สีเขียวทางทิศตะวันตกของตัวเมืองนี้ตั้งแต่วันที่ 6 พฤศจิกายน พ.ศ. 2548  กบิลพัสดุ์
กบิลพัสดุ์ ( "กปิลวัตถุ"; "กปิลวัสตุ"; ) เป็นชื่อเมืองหลวงของแคว้นสักกะ เป็นเมืองของพระเจ้าสุทโธทนะผู้เป็นพระบิดาของเจ้าชายสิทธัตถะซึ่งต่อมาได้ตรัสรู้เป็นพระโคตมพุทธเจ้า เป็นเมืองที่พระพุทธเจ้าทรงเจริญพระชนม์และประทับอยู่จนกระทั่งพระชนมายุ 29 พรรษา ปัจจุบันอยู่ในเขตประเทศเนปาล ติดชายแดนตอนเหนือประเทศอินเดีย ยังเหลือซากเมืองอยู่เป็นหลักฐาน และไม่ห่างจากเมืองนี้มีสังเวชนียสถานที่สำคัญคือสถานที่ประสูติของพระพุทธเจ้าซึ่งเรียกว่าลุมพินีวันปรากฏอยู่ บริเวณลุมพินีมีวัดพุทธของประเทศไทยและของประเทศที่นับถือพระพุทธศาสนาอีกหลายวัด เป็นดินแดนที่พุทธศาสนิกชนทั่วโลกนิยมไปแสวงบุญกัน พะสิม
พะสิม (, ; , "พะแซม") หรือชื่อเดิมในภาษาอังกฤษว่า บัสเซน () เป็นเมืองท่าสำคัญและเป็นเมืองศูนย์กลางของเขตอิรวดี ห่างจากนครย่างกุ้งมาทางตะวันตกเฉียงใต้ ริมแม่น้ำพะสิมซึ่งเป็นแม่น้ำสาขาฝั่งตะวันตกของแม่น้ำอิรวดี เมืองนี้มีประชากร 237,089 คน (ค.ศ. 2017) ถึงแม้จะเคยเป็นส่วนหนึ่งของอาณาจักรมอญ แต่ปัจจุบันก็มีชาวมอญเหลืออยู่น้อยมาก กลุ่มชาติพันธุ์หลักในปัจจุบัน ได้แก่ ชาวพม่า ชาวพม่าเชื้อสายอินเดีย ชาวกะเหรี่ยง และชาวยะไข่ ปูเน
อาจถือได้ว่าเมืองปูเนเป็นเมืองหลวงด้านวัฒนธรรมของรัฐมหาราษฏระ ยังเป็นที่รู้จักในชื่อ "ออกซฟอร์ดแห่งตะวันออก" เนื่องจากมีสถาบันการศึกษาหลายแห่งในเมือง ยังได้เกิดเป็นแหล่งด้านการศึกษาที่สำคัญในหลายทศวรรษที่ผ่านมา โดยเกือบครึ่งหนึ่งของนักศึกษานานาชาติของประเทศ ศึกษาที่ปูเน ตั้งแต่คริสต์ทศวรรษ 1950, 1960 ปูเนเป็นฐานทางเศรษฐกิจแบบเก่า โดยยังคงมีอุตสาหกรรมแบบเก่าดำเนินอยู่ เมืองยังเป็นที่รู้จักในการผลิตรถยนต์ เช่นเดี่ยวกับสถาบันวิจัยด้านเทคโนโลยีสารสนเทศ, การศึกษา, การจัดการและการฝึกสอน ที่ได้รับความสนใจจากนักศึกษาและผู้ประกอบอาชีพในอินเดีย เอเชียตะวันออกเฉียงใต้ ตะวันออกกลางและแอฟริกา วิทยาลัยหลายแห่งในปูเนมีโครงการนักเรียนแลกเปลี่ยนกับยุโรป เกมแบดมินตันได้รับการพัฒนาในปูเนรวมถึงเกม "ปูนา" (Poona) คานธีนคร
คานธีนคร () เป็นเมืองหลวงของรัฐคุชราต รัฐทางตะวันตกของอินเดีย คานธีนครตั้งอยู่ทางเหนือของเมืองอัห์มดาบาดราว 23 กม. บริเวณจุดศูนย์กลางทางตะวันตกของระเบียงอุตสาหกรรม ระหว่างเดลีกับมุมไบ มทุราย
มทุราย (; เดิมชื่อ มทุรา) เป็นเมืองในรัฐทมิฬนาฑู ประเทศอินเดีย ตั้งอยู่ตอนใต้ของประเทศ ผลิตผ้าฝ้าย มีอุตสาหกรรมการท่องเที่ยว เมืองเคยเป็นเมืองหลวงของราชวงศ์ปานทัย ตั้งแต่ 500 ปีก่อนคริสต์ศักราช จนถึงปลายของคริสต์ศตวรรษที่ 11 หลังจากนั้นตกเป็นของราชอาณาจักรวิชัยนคร ในคริสต์ศตวรรษที่ 14 และราชวงศ์นายัก ตั้งแต่คริสต์ศตวรรษที่ 16 ถึงประมาณ ค.ศ. 1736 และตกเป็นของบริษัทอินเดียตะวันออกของอังกฤษใน ค.ศ. 1801 เอดีร์เน
เอดีร์เน (, "Adrianoupolis", , , , Sultan Murad's city, ) เป็นเมืองในประเทศตุรกี ตั้งอยู่ทางตะวันตกสุดของประเทศ ใกล้ชายแดนประเทศกรีซและบัลกาเรีย เอดีร์เนเป็นเมืองหลวงของจักรวรรดิออตโตมัน ในปี ค.ศ. 1365-1453 ก่อนที่คอนสแตนติโนเปิลจะเป็นเมืองหลวงใหม่ของจักรวรรดิ ในปัจจุบันเอดีร์เนเป็นเมืองหลวงของจังหวัดเอดีร์เน ในเธรซตะวันออก เมืองมีประชากร 141,570 คนในปี ค.ศ. 2009 และเพิ่มขึ้นจาก 119,298 คนในปี ค.ศ. 2000 จะลาลาบาด
จะลาลาบาด (พาชตู/เปอร์เซีย: جلال آباد ') หรือเดิมชื่อว่า อะดีนะปูร์ () เป็นเมืองทางตะวันออกของประเทศอัฟกานิสถาน ทางตะวันตกของช่องเขาไคเบอร์ บริเวณแม่น้ำคาบูลและแม่น้ำคูนาร์ตัดกัน จะลาลาบาดเป็นเมืองใหญ่เป็นอันดับ 2 ของอัฟกานิสถานตะวันออก เป็นเมืองศูนย์กลางธุรกิจ มีอุตสาหกรรมทำกระดาษ สินค้าเกษตร เช่น ส้ม ข้าว และอ้อย และยังเป็นหนึ่งในเมืองศูนย์กลางการค้ากับประเทศปากีสถาน สังกัสสะ
นอกจากเมืองแห่งนี้จะเป็นสถานที่เสด็จลงจากดาวดึงส์เทวโลกของพระสัมมาสัมพุทธเจ้าแล้ว บริเวณที่ใกล้กับสังกัสสะนั้นคือที่ตั้งของเมืองกโนช์ หรือกเนาช์ ซึ่งมีชื่อในภาษาบาลีว่า "กณฺณกุช" และในภาษาสันสกฤตว่า "กานฺยกุพฺช" โดยเมืองกโนช์มีความสำคัญในหลังพุทธกาล คือในช่วงพุทธศตวรรษที่ 12 เมืองนี้ได้เป็นเมืองหลวงของพระเจ้าหรรษวรรธนะ (Haravardhana) ผู้ทรงเป็นพุทธศาสนูปถัมภกที่ยิ่งใหญ่พระองค์หนึ่งในประวัติศาสตร์พระพุทธศาสนา และเมืองกโนช์ได้เป็นที่มั่นสำคัญยิ่งแห่งหนึ่งของพระพุทธศาสนาในยุคนั้น โดยเมื่อหลวงจีนถังซำจั๋งได้มาเยี่ยมเมืองแห่งนี้ ท่านได้บันทึกไว้ว่ามีวัดกว่าร้อยวัด และมีพระอยู่ประจำกว่าหมื่นรูป ทั้งสงฆ์เถรวาทและมหายาน ลีออนโทโพลิส
ลีออนโทโพลิส เป็นเมืองโบราณที่ตั้งอยู่ในบริเวณดอนปากแม่น้ำไนล์ในอียิปต์ล่าง จะทำหน้าที่เป็นเมืองหลวงในสมัยราชวงศ์ที่ยี่สิบสาม ปัจจุบันยังคงเหลือซากโบราณสถานและการตั้งถิ่นฐาน และเป็นที่รู้จักกันในปัจจุบันคือ คาฟร์ อัล มักดาม พาราณสี
พาราณสี ( "พาราณสี"; , Vārāṇasī "วาราณสี", ) เป็นเมืองหลวงของแคว้นกาสี (Kingdom of Kashi) ในสมัยพุทธกาล ปัจจุบันตั้งอยู่ในรัฐอุตตรประเทศ ประเทศอินเดีย ห่างจากลัคเนาซึ่งเป็นเมืองหลวงของอุตตรประเทศเป็นระยะทาง 320 กิโลเมตร พาราณสีมีแม่น้ำคงคาไหลผ่าน เป็นเมืองที่ศักดิสิทธิ์ที่สุดหนึ่งในเจ็ดเมืองศักดิสิทธิ์ (สัปดาปุริ, Sapta Puri) ในความเชื่อของศาสนาฮินดูและศาสนาเชน พาราณสีมีประวัติความเป็นมายาวนานกว่า 4,000 ปี เป็นเมืองที่เก่าแก่ที่สุดของประเทศอินเดียและยังจัดเป็นเมืองที่มีผู้อยู่อาศัยต่อเนื่องยาวนานที่สุดในประวัติศาสตร์โลกด้วย ถือว่าเป็นสุทธาวาสที่สถิตแห่งศิวเทพ ถือว่าเป็นเมืองอมตะของอินเดียและเป็นที่แสวงบุญทั้งของชาวฮินดูและชาวพุทธทั่วโลก ครั้งสมัยอาณานิคม เมืองนี้มีชื่อว่า เบนาเรส (Benares) พะโค
พะโค (; ) หรือ หงสาวดี (; "หงสาวะโตย") เป็นเมืองหลักของเขตพะโค ตั้งอยู่ใกล้เมืองเมาะตะมะ ทางตอนใต้ของประเทศพม่า นครหงสาวดีเคยเป็นเมืองหลวงของอาณาจักรหงสาวดีของชาวมอญ และอาณาจักรตองอูของชาวพม่า ลัคเนา
ลัคเนา (; ; , ตัวปริวรรตอักษรไทย: ลขนอู, , "Lakhnaū," ) เป็นเมืองหลวงของรัฐอุตตรประเทศ ประเทศอินเดีย มีประชากรหนาแน่นมาก ประมาณ 2.7 ล้านคน และถือเป็นเมืองสายหลักของชุมนุมทางรถไฟที่จะเชื่อมต่อไปรัฐอื่นๆ อีกมากมาย นาลันทา
คำว่า นาลันทา ปรากฏในคัมภีร์พระไตรปิฎกและอรรถกถาหลายครั้งในพุทธกาล เช่น ตอนที่พระพุทธเจ้าตรัสเกวัฏฏสูตรแก่บุตรคฤบดีชื่อเกวัฏฏะ และปรากฏในคัมภีร์อรรถกถาซึ่งแก้ข้อความพระสูตรเดียวกัน เมืองนาลันทาตั้งอยู่ห่างจากกรุงราชคฤห์ 1 โยชน์ (ประมาณ 16 กิโลเมตร) มีสถานะเป็นเมืองเล็ก (township) แต่เป็นสถานที่ซึ่งมีชื่อเสียง เจริญรุ่งเรือง มีคนอาศัยอยู่มาก เป็นศูนย์กลางการค้าขายเห็นได้จากมีข้อความอ้างถึงเสมอ เมื่อพระพุทธเจ้าเสด็จทางไกล ประทับแรม ณ ที่ใดที่หนึ่ง พระสังคีติ-กาจารย์อ้างเสมอว่าสถานที่นั้นอยู่บริเวณใดแน่ ก็จะอ้างกรุงราชคฤห์กับเมืองนาลันทาว่า อนฺตรา จ ราชคหํ อนฺตรา จ นาฬนฺทํ ระหว่างกรุงราชคฤห์กับเมืองนาลันทา เช่น อาณาจักรล้านนา
หลังจากได้ย้ายศูนย์กลางการปกครองมาอยู่ที่เมืองเชียงรายแล้ว พระองค์ก็ได้ขยายอาณาจักรแผ่อิทธิพลลงทางมาทางทิศใต้ ขณะนั้นก็ได้มีอาณาจักรที่เจริญรุ่งเรืองมาก่อนอยู่แล้วคือ อาณาจักรหริภุญชัย มีนครลำพูนเป็นเมืองหลวงตั้งอยู่ในชัยสมรภูมิที่เหมาะสมประกอบด้วยมีแม่น้ำสองสายไหลผ่านได้แก่แม่น้ำกวงและแม่น้ำปิงซึ่งเป็นลำน้ำสายใหญ่ไหลลงสู่ทะเลเหมาะแก่การค้าขายและการป้องกันพระนคร มีนครลำปางเป็นเมืองหน้าด่านคอยป้องกันศึกศัตรู สองเมืองนี้เป็นเมืองใหญ่มีกษัตริย์ปกครองอย่างเข้มแข็ง การที่จะเป็นใหญ่ในดินแดนแถบนี้ได้จะต้องตีอาณาจักรหริภุญชัยให้ได้ พระองค์ได้รวบรวมกำลังผู้คนจากที่ได้จากตีเมืองเล็กเมืองน้อยรวมกันเข้าเป็นทัพใหญ่และยกลงใต้เพื่อจะตีอาณาจักรหริภุญชัยให้ได้ โดยเริ่มจากตีเมืองเขลางค์นคร นครลำปางเมืองหน้าด่านของอาณาจักรหริภุญชัยก่อน เมื่อได้เมืองลำปางแล้วก็ยกทัพเข้าตีนครลำพูน (แคว้นหริภุญชัย) พระองค์เป็นกษัตริย์ชาตินักรบมีความสามารถในการรบไปทั่วทุกสารทิศ สามารถทำศึกเอาชนะเมืองเล็กเมืองน้อยแม้กระทั่งอาณาจักรหริภุญชัยแล้วรวบเข้ากับอาณาจักรโยนกเชียงแสนได้อย่างสมบูรณ์ กุสินารา
กุสินาราจัดเป็นพุทธสังเวชนียสถานที่สำคัญแห่งที่ 4 ใน 4 สังเวชนียสถานของชาวพุทธ เป็นสถานที่เสด็จดับขันธปรินิพพานแห่งองค์สมเด็จพระสัมมาสัมพุทธเจ้า ตั้งอยู่ที่ตำบลมถากัวร์ อำเภอกุสินคร หรือกาเซีย หรือกาสยา (Kushinaga; Kasia; Kasaya) ในเขตจังหวัดเทวริยา (Devria; Devriya) รัฐอุตตรประเทศ ประเทศอินเดีย สาลวโนทยาน สถานที่เสด็จดับขันธปรินิพพาน มีชื่อเรียกในท้องถิ่นว่า มาถากุนวะระกาโกฎ (Matha-Kunwar-Ka-Kot) ซึ่งแปลว่า ตำบลเจ้าชายสิ้นชีพ ปรากฏตามคัมภีร์ว่า เมืองนี้เคยเป็นที่ปรินิพพานของพระพุทธเจ้าพระนามว่าผุสสะ เป็นที่เกิดบำเพ็ญบารมีของพระโพธิสัตว์หลายครั้ง เคยเป็นราชธานีนามว่ากุสาวดี ของพระเจ้ามหาสุทัสสนจักรพรรดิ์ ซัลมาน ฟารซี
ในเหตุการณ์หนึ่งที่ชาวกุเรชได้ยกกองทัพมาใกล้เมืองมะดีนะห์เพื่อที่จะโจมตีชาวมุสลิม ท่านซัลมานฟารซีได้เสนอให้ขุดคูลึกรอบๆเมืองมะดีนะฮ์ เพื่อที่ว่าคูนี้จะเป็นกองกำลังทหารเพื่อปกป้องเมืองมะดีนะฮ์ อาณาจักรล้านนา
ปัญหาที่นำไปสู่การโต้เถียงกันนั้น สืบเนื่องมาจากในอดีตการเขียนมักไม่ค่อยเคร่งครัดในเรื่องวรรณยุกต์ แต่ก็เป็นที่เข้าใจกันว่า แม้จะเขียนโดยไม่มีรูปวรรณยุกต์โทกำกับ แต่ให้อ่านเหมือนมีวรรณยุกต์โท[2] สำหรับคำ "ลานนา" น่าจะมาจากพระบรมราชวินิจฉัยของพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัวที่ว่า "ลานนาหมายถึงทำเลทำนา" ซึ่งทำให้คำว่าลานนาใช้กันมาเป็นเวลาเกือบหนึ่งศตวรรษ[2] ภายหลัง พ.ศ. 2510 นักวิชาการระดับสูงพบว่าล้านนาเป็นคำที่ถูกต้องแล้ว และชัดเจนยิ่งขึ้นเมื่อ ดร. ฮันส์ เพนธ์ ค้นพบคำว่า "ล้านนา" ในศิลาจารึกที่วัดเชียงสา ซึ่งเขียนขึ้นในปี พ.ศ. 2096[3] อย่างไรก็ดี การตรวจสอบคำว่า ล้านนา ได้อาศัยศัพท์ภาษาบาลี โดยพบว่าท้ายคัมภีร์ใบลานจากเมืองน่านและที่อื่นๆ จำนวนไม่น้อยกว่า 50 แห่ง เขียนว่า ทสลกฺขเขตฺตนคร () /ทะสะลักขะเขตตะนะคอน/ แปลว่า เมืองสิบแสนนา เป็นคำคู่กับเมืองหลวงพระบางที่ชื่ออาณาจักร ศรีสตนาคนหุต หรือช้างร้อยหมื่น ชาวไทยในพม่า
มีหลักฐานทางประวัติศาสตร์บ่งชี้ว่าชาวสยามได้ก่อตั้งเมืองตะนาวศรี และบริเวณดังกล่าวเป็นเขตอิทธิพลของกษัตริย์สยามมาช้านาน[16] จากเอกสาร สำเภากษัตริย์สุไลมาน ระบุว่าทั้งเมืองมะริดและตะนาวศรีเป็นหัวเมืองสำคัญของอยุธยา[17] และ พ.ศ. 2228 "ตะนาวศรีเป็นเมืองอุดมสมบูรณ์ มีพลเมืองเป็นชาวสยามประมาณ 5-6 พันครัว"[16] ช่วงคริสต์ศตวรรษที่ 17 มะริดยังเป็นของสยาม "ที่นั่นเต็มไปด้วยกลุ่มคนหลากหลายเชื้อชาติ ทั้งพม่า สยาม จีน อินเดีย มลายู และยุโรป"[18] หลังการเสียกรุงศรีอยุธยาครั้งที่สองและหลังการสถาปนากรุงรัตนโกสินทร์ มีความพยายามจากกษัตริย์สยามในการตีเมืองต่าง ๆ ในบริเวณนี้คืนจากพม่าหลายครั้ง แต่ไม่ประสบความสำเร็จ[19] ตะนาวศรีถูกทำลายด้วยการยึดครองของพม่า แล้วตามด้วยการปกครองของสหราชอาณาจักรอีกทอดหนึ่ง ส่งผลให้เมืองท่าในแถบตะนาวศรีที่เคยมั่งคั่งจึงเสื่อมลง เพราะ "ถูกเทือกเขาตัดขาดจากพื้นที่ราบอันอุดมสมบูรณ์ของจีนและสยาม" ที่สุดจึงกลายเป็นดินแดนชายขอบอันล้าหลังของพม่า และกลายเป็นดินแดนของชนกลุ่มน้อย[20] เมืองนาย
เมืองนาย หรือ เมืองหน่าย (; ) ตั้งอยู่ที่ละติจูด 20 องศา 30 ลิปดา เหนือ ลองติจูด 97 องศา 52 ลิปดาตะวันออก อยู่ในพื้นที่รัฐชานใต้ ฝั่งตะวันตกแม่น้ำสาละวิน ใกล้กับจังหวัดแม่ฮ่องสอน ในอดีตเคยเป็นเมืองลูกของเชียงใหม่สมัยพญามังราย และอดีตเมืองหลวงของรัฐชาน ฮิจเราะห์
ในเดือนกันยายน 622 มุฮัมมัดได้รับคำเตือนว่ามีแผนจะลอบสังหารท่าน จึงได้เดินทางออกจากเมืองเมกกะอย่างลับ ๆ พร้อมด้วยอะบูบักรฺ อย่างไรก็ตามมีอยู่สองฮาดิส (hadith) ที่สรุปว่าอะบูบักรฺเป็นหนึ่งในบุคคลแรก ๆ ที่อพยพไปยังเมดินะ ก่อนการอพยพของมุฮัมมัด มุฮัมมัดและผู้ติดตามอพยพไปยังเมืองยาธริบ ซึ่งอยู่ห่างจากเมืองเมกกะไปทางเหนือ 320 กิโลเมตร ยาธริบถูกเปลี่ยนชื่อเป็นมะดีนะตุนนบี ซึ่งมีความหมายว่า "นครแห่งศาสดา" แต่คำว่า ตุนนบี ถูกกร่อนลงอย่างรวดเร็ว ดังนั้นชื่อในภาษาอังกฤษจึงเหลือแต่เพียงเมดินะ ซึ่งหมายถึง "นคร" ปีที่มีการหิจญเราะหฺนั้นถูกกำหนดเป็นปีแรกในปฏิทินฮิจญ์เราะหฺโดยอุมัร ในสากลศักราช 638 หรือ ฮ.ศ. 17 ต่อมา ตัวนครจะถูกเรียกชื่อว่า เมดินะ และบริเวณที่อยู่โดยรอบนครนั้นเรียกว่า ยาธริบ  พญามังราย
อาณาเขตของล้านนาในรัชกาลพญามังรายนั้น ทางเหนือถึงเชียงรุ่งและเชียงตุง, ตะวันออกถึงน้ำโขง แต่ไม่รวมเมืองพะเยา เมืองน่าน และเมืองแพร่, ทิศใต้ถึงนครเขลางค์, และตะวันตกถึงอาณาจักรพุกาม (พม่าและมอญ) ราชอาณาจักรเมรีนา
อาณาจักรเมรีนา (English: Merina Kingdom) คือ อาณาจักรก่อนยุคล่าอาณานิคมในบริเวณพื้นที่ซึ่งเป็นประเทศมาดากัสการ์ในปัจจุบัน พระมหากษัตริย์แห่งมาดากัสการ์ และ สมเด็จพระราชินีนาถแห่งมาดากัสการ์ พระอิศริยยศนี้รวมไปถึงกษัตริย์แห่งอาณาจักรเมรีนาที่ซึ่งสามารถรวบรวมแต่ละเผ่าบนเกาะจนเป็นปึกแผ่น โดยในรัชสมัยของแต่ละพระองค์ทรงนำอาณาจักรผ่านเหตุการณ์ต่างๆ มากมายเช่น การกวาดล้างชาวตะวันตก การผูกสัมพันธไมตรีกับอังกฤษและผรั่งเศส จนฝรั่งเศสได้ยึดครองมาดากัสการ์และได้ทำการล้มล้างระบอบกษัตริย์ในปี พ.ศ. 2440 ได้เนรเทศสมเด็จพระราชินีนาถรานาวาโลนาที่ 3 แห่งมาดากัสการ์ไปยังแอลจีเรีย และพระนางเสด็จสวรรคตที่อัลเจียร์ นับเป็นจุดสิ้นสุดของระบอบกษัตริย์ในมาดากัสการ์ ล้านนาไท 57 เมือง
ภายหลังการกอบกู้เอกราชของล้านนาโดยการนำของพระเจ้ากาวิละ ได้ทรงสู้ขับไล่ข้าศึกพม่าให้พ้นแผ่นดินล้านนา ขยายขอบขัณฑสีมาอาณาจักรออกไปอย่างกว้างใหญ่ ได้กวาดต้อนผู้คนและสิ่งของจากหัวเมืองน้อยใหญ่ที่หนีภัยสงครามในช่วงที่พม่ายึดครอง และทรงสร้างบ้านแปงเมืองอาณาจักรล้านนาใหม่ พระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าจุฬาโลกมหาราชจึงทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ เฉลิมพระนามพระยากาวิละขึ้นเป็น พระบรมราชาธิบดี เป็นพระเจ้าประเทศราชปกครองเมืองเชียงใหม่และ 57 หัวเมืองล้านนา ถึงแม้ล้านนาในยุคนั้นจะแยกออกเป็น 5 นครประเทศราช อันประกอบด้วย นครเชียงใหม่ นครลำปาง นครลำพูน นครน่าน และนครแพร่ แต่ก็ถือว่านครเชียงใหม่เป็นศูนย์กลางปกครองทั้ง 57 หัวเมือง ลุมพินีวัน
ปัจจุบันลุมพินีวันอยู่ในเขตประเทศเนปาล ติดชายแดนประเทศอินเดียทางเหนือเมืองโคราฆปุระ ห่างจากเมืองติเลาราโกต (หรือ นครกบิลพัสดุ์) ทางทิศตะวันออก 11 กิโลเมตร และห่างจากสิทธารถนคร[2] (หรือ นครเทวทหะ) ทางทิศตะวันตก 11 กิโลเมตร ซึ่งถูกต้องตามตำราพระพุทธศาสนาที่กล่าวว่าลุมพินีวันสถานที่ประสูติ ตั้งอยู่ระหว่างเมืองกบิลพัสดุ์และเมืองเทวทหะ ปัจจุบัน ลุมพินีวันมีเนื้อที่ประมาณ 2,000 ไร่ ทางการเรียกสถานที่นี้ว่า รุมมินเด มีสภาพเป็นชนบท มีผู้อาศัยอยู่ไม่มาก มีสิ่งปลูกสร้างเป็นพุทธสถานเพียงเล็กน้อย แต่มีวัดพุทธอยู่ในบริเวณนี้หลายวัด รวมทั้งวัดไทยลุมพินี ลุมพินีวันได้รับการยกย่องจากองค์การยูเนสโกให้เป็นมรดกโลก ประเภทมรดกทางวัฒนธรรม ตั้งแต่ปี พ.ศ. 2540[3] จังหวัดเชียงใหม่
จังหวัดเชียงใหม่มีประวัติศาสตร์อันยาวนาน เคยเป็นเมืองหลวงของอาณาจักรล้านนาแต่โบราณ มี "คำเมือง" เป็นภาษาท้องถิ่น มีเอกลักษณ์เฉพาะตัวทั้งด้านประเพณีวัฒนธรรม และมีแหล่งท่องเที่ยวจำนวนมาก โดยเริ่มวางตัวเป็นนครสร้างสรรค์ และได้รับการประกาศเป็นเมืองสร้างสรรค์ของโลกทางด้านหัตถกรรมและศิลปะพื้นบ้าน[1] เมื่อปี พ.ศ. 2560 ปัจจุบันกำลังพิจารณาสมัครเมืองมรดกโลกจากองค์การยูเนสโก[2] เชียงใหม่ยังถือเป็นศูนย์กลางด้านดาราศาสตร์ของเอเชียตะวันออกเฉียงใต้[3] โดยเป็นที่ตั้งของหอดูดาวแห่งชาติและอุทยานดาราศาสตร์แห่งชาติ มะนิลา
มะนิลา (; ) เป็นเมืองหลวงของประเทศฟิลิปปินส์ ตั้งอยุ่บนชายฝั่งตะวันออกของอ่าวมะนิลา (Manila Bay) บนเกาะลูซอนซึ่งเป็นเกาะที่ใหญ่ที่สุดและตั้งอยู่ทางเหนือสุดของฟิลิปปินส์ บางส่วนของเมืองมีความยากจน อย่างไรก็ดี มะนิลาเป็นเมืองที่มีชนชาติรวมกันอยู่มากมาย และเป็นศูนย์กลางทางเศรษฐกิจ วัฒนธรรม การศึกษา และอุตสหากรรมของประเทศ มะนิลาคือศูนย์กลางของเขตมหานครที่มีประชากรมากกว่า 10 ล้านคน เขต "เมโทรมะนิลา" (Metro Manila) เป็นมหานครที่ใหญ่กว่า ประกอบด้วยเมืองและเทศบาล 17 แห่ง เฉพาะเมืองมะนิลาเองเป็นเมืองที่มีประชากรมากที่สุดเป็นอันดับ 2 มีประชากรประมาณ 1.5 ล้านคน เมืองเดียวที่มีประชากรมากกว่าคือเมืองเกซอนซิตี (Quezon City) ชานเมืองและอดีตเมืองหลวง มะนิลาตั้งอยูที่ 14°35' เหนือ 121°0' ตะวันออก  อำเภอจะนะ
จะนะเดิมเป็นเมืองขึ้นของเมืองพัทลุง ซึ่งมีอยู่ด้วยกัน 4 เมือง ได้แก่ ปะเหลียน จะนะ เทพา และสงขลา ต่อมา สงขลาได้แยกออกจากเมืองพัทลุง จะนะ จึงไปขึ้นกับเมืองสงขลา มีฐานะเป็นเมืองหน้าด่านทางตอนใต้และมีการสู้รบกับหัวเมืองมลายูตลอดเวลา ขณะนี้เป็นเมืองขึ้นของพัทลุง เจ้าพระยาพัทลุง (บุน) ได้แต่งตั้งนายอินทร์ หรือเณรน้องชาย ไปเป็นเจ้าเมืองจะนะ มีพระราชทินนามว่า พระมหานุภาพปราบสงคราม ซึ่งบ่งบอกให้รู้ว่าเจ้าเมืองเป็นนักรบ เมืองจะนะ จึงน่าจะเป็นสมรภูมิรบ แต่ที่ตั้งเมืองจะนะในขณะนั้นคือ ที่นาทวีเมืองจะนะไปเป็นเมืองขึ้นของสงขลา เจ้าเมืองสงขลาได้แต่งตั้งให้นายฉิน บุตรของอดีตเจ้าเมืองสงขลา (โยม) ขึ้นเป็นขุนรองราชมนตรี คุมไพร่ส่วยดีบุก 9 หมวด ทำให้เมืองจะนะกับเมืองสงขลา มีความสัมพันธ์ใกล้ชิดกัน ในระยะที่พม่าส่งกองทัพใหญ่ลงไปตีหัวเมืองภาคใต้ ทั้งเจ้าเมืองจะนะและขุนรองราชมลตรีเมืองจะนะ ประสบชะตากรรม ถูกประหารชีวิต เนื่องจากกรมพระราชวังบวรนทสุรสีหนาถ ยกทัพจากรุงเทพมาปราบพม่าและหัวเมืองทางใต้ คือ ปัตตานี พบว่าเจ้าเมืองจะนะ ได้ลอบมีหนังสือไปถึงพม่าให้มาตีเมืองสงขลาและพัทลุง ส่วนขุนรองราชมนตรี มีความขัดเคืองกับพระสงขลาและได้ก่อกบฏพร้อมกับนายทหารทิดเพ็ชร ยึดเมืองสงขลาและสำเร็จราชการเองได้ ปฏิบัติงานประมาทปล่อยเชลยเมืองปัตตานีหลบหนีไป จะนะตกเป็นเมืองขึ้นของเมืองสงขลา ได้มีเจ้าเมืองจะนะหลายคนผลัดกันขึ้นเป็นเจ้าตลอดเวลา มีแต่เรื่องการทำสงครามกับเมืองต่างๆ มีทั้งยกทัพไปรวมกับทัพสงขลาเพื่อไปรบพม่าร่วมมือกับหัวเมืองอื่น ไปตั้งรับทัพจากไทรบุรี จนกระทั่งเมืองจะนะ ถูกข้าศึกจากเมืองปัตตานีมาโจมตีเสียหายอย่างยับเยิน จะนะยังไม่ทันได้ฟื้นฟูบ้านเมืองจากการถูกเผา เมืองสงขลาก็แสวงหาผลประโยชน์จากเมืองจะนะ ในการรับเงินส่วยแทนกระดานทีละจำนวนมาก (แสดงให้เห็นว่าในอดีต คนจะนะต้องส่งส่วยกระดาน) นอกจากนี้ยังมีส่วนดีบุกและส่วนเสื่ออาสนะกันแชงเตย ที่คนจะนะต้องทำส่งอย่างไม่เป็นธรรม เจ้าเมืองจะนะได้วางเฉยเมืองสงขลาทวยส่วย อย่างบันทึกในใบบอกตอนหนึ่งว่า แม่นากพระโขนง
ถึงอย่างไร ความเชื่อเรื่องแม่นากพระโขนง ก็ยังปรากฏอยู่ในความเชื่อของคนไทย ณ วัดมหาบุศย์ ภายในซอยสุขุมวิท 77 (ถนนอ่อนนุช) เขตสวนหลวง ปัจจุบันนี้ มีศาลแม่นากตั้งอยู่ ซึ่งเป็นที่สักการบูชาอย่างมากของบุคคลในและนอกพื้นที่ โดยบุคคลเหล่านี้จะเรียกแม่นากด้วยความเคารพว่า "ย่านาก" บ้างก็เชื่อว่าร่างของแม่นากถูกฝังอยู่ระหว่างต้นตะเคียนคู่ภายในศาล[5] โดยมีผู้มาบนบานขอในสิ่งที่ตนต้องการเป็นจำนวนมาก โดยเฉพาะเรื่องความรัก [5] อัลมะดีนะฮ์
มะดีนะฮ์ หมวดหมู่:เมืองศักดิ์สิทธิ์ หมวดหมู่:ศาสนสถานอิสลาม เจนไน
เจนไนเป็นที่จัดงานฤดูกาลดนตรีมัทราส (Madras Music Season) กิจกรรมทางวัฒนธรรมประจำปีซึ่งมีการแสดงจากศิลปินหลายร้อยคน เป็นศูนย์กลางสำคัญของนาฏฺศิลป์ชั้นสูงประเภทหนึ่งของอินเดีย คือ ภารตนาฏยัม อุตสาหกรรมภาพยนตร์ภาษาทมิฬซึ่งเรียกว่า คอลลีวูด (Kollywood) มีฐานการผลิตอยู่ในเมืองนี้ นอกจากนี้ยังมีชื่อเสียงจากการเป็นเจ้าภาพจัดการแข่งขันเจนไนโอเพนของสมาคมเทนนิสอาชีพ (ATP) อีกด้วย อย่างไรก็ตาม เมืองนี้ก็ประสบปัญหาขาดแคลนน้ำ การจราจรติดขัด และมลพิษทางอากาศ รัฐมหาราษฏระ
รัฐมหาราษฏระ คือหนึ่งในรัฐของประเทศอินเดีย ตั้งอยู่ทางตะวันตกของประเทศ ติดต่อกับกับทะเลอาหรับทางทิศตะวันตก มีเมืองหลวงชื่อ มุมไบ ผลิตผลสำคัญ ได้แก่ ข้าวเจ้า ข้าวสาลี ฝ้าย และแร่แมงกานีส มีอุตสาหกรรมสิ่งทอ และวิศวกรรมไฟฟ้า มาเนาส์
มาเนาส์ () เป็นเมืองในประเทศบราซิล เป็นเมืองหลวงของรัฐอามาโซนัส ตั้งอยู่บริเวณจุดบรรจบกันของแม่น้ำเนโกรและแม่น้ำโซลิโมย ถือเป็นเมืองที่มีประชากรมากที่สุดในรัฐอามาโซนัส จากสถิติข้อมูลของสถาบันภูมิศาสตร์และสถิติของบราซิล และถือเป็นจุดหมายปลายทางในการท่องเที่ยวเชิงนิเวศ เมืองนี้ตั้งอยู่ทางตอนเหนือของประเทศบราซิล ห่างจากเมืองหลวงบราซิเลียเป็นระยะทาง 3,490 กม. (1,200 ไมล์) เมืองพระนคร
เมืองพระนคร () ตั้งอยู่ในจังหวัดเสียมราฐ ทางตะวันตกเฉียงเหนือของประเทศกัมพูชา อยู่เหนือทะเลสาบเขมรไม่ไกลนัก  มาเลเซียเชื้อสายไทย
ชาวมาเลเซียเชื้อสายไทยเป็นกลุ่มชาติพันธุ์ที่มีเชื้อสายเดียวกับชาวไทยในประเทศไทย เชื่อกันว่าอพยพเข้าสู่ดินแดนมลายูตั้งแต่ 300-500 ปีมาแล้ว โดยเป็นช่วงที่ไทยล่าอาณานิคมไปถึงปะหัง ผู้ที่ติดตามกองทัพสยามจึงเข้าไปอยู่อย่างกระจัดกระจาย โดยในสมัยพระบรมไตรโลกนาถแห่งกรุงศรีอยุธยาตั้งเมืองชัยนครขึ้นใหม่ เมื่อไทยยกไปตีมะละการะหว่าง พ.ศ. 1998-2003 จึงเรียกว่าเมืองไชยบุรีและมีราษฎรทางหัวเมืองเหนืออพยพมาอยู่กันมาก จึงออกเสียงแบบสำเนียงเหนือเป็นไซบุรี ต่อมาปี พ.ศ. 2067 เมืองไชยบุรีได้ตกเป็นเมืองขึ้นของอาเจะห์ซึ่งอยู่ทางตอนเหนือของเกาะสุมาตรา ประชากรจึงได้หันไปนับถือศาสนาอิสลามเป็นจำนวนมาก แต่ก็ยังมีคนที่นับถือศาสนาพุทธจำนวนมากเช่นเดียวกัน ต่อมาในสมัยสมเด็จพระเจ้าปราสาททองในราว พ.ศ. 2173 จึงได้เมืองไชยบุรีกลับมาตามเดิม ช่วงรัตนโกสินทร์ตอนต้นก็ยังเขียนชื่อเป็นไซบุรีอยู่ ภายหลังจึงเขียนเป็น ไทรบุรี  กุสินารา
กุสินารา หรือ กุศินคร (, , ) เป็นที่ตั้งของสังเวชนียสถานแห่งที่ 4 ในสมัยพุทธกาลเป็นเมืองเอกหนึ่งในสองของแคว้นมัลละ อยู่ตรงข้ามฝั่งแม่น้ำคู่กับเมือง ปาวา เป็นที่ตั้งของ สาลวโนทยาน หรือป่าไม้สาละที่พระพุทธเจ้าเสด็จดับขันธปรินิพพานและเป็นสถานที่ถวายพระเพลิงพระพุทธเจ้า เดลี
เดลี หรือในชื่อท้องถิ่นว่า ดิลลี (, , , ') ชื่อเต็มคือ National Capital Territory of Delhi (NCT) เป็นมหานครที่มีขนาดใหญ่ที่สุดของอินเดียและมีประชากรมากเป็นอันดับสองของประเทศ ครอบคลุมพื้นที่ เดลีเก่า และเดลีใหม่ (นิวเดลี) ซึ่งเป็นเมืองหลวงปัจจุบันของอินเดีย ราชวงศ์โมริยะ
โมริยะ (เขียนตามภาษาบาลี) หรือ เมารยะ (เขียนตามภาษาสันสกฤต: मौर्य, เมารฺย) เป็นจักรวรรดิซึ่งมีเนื้อที่กว้างใหญ่และมีอิทธิพลมากที่สุดจักรวรรดิหนึ่งในอินเดีย ปกครองโดยราชวงศ์โมริยะ (, เมารฺย ราชวํศ) ตั้งแต่ พ.ศ. 221 - พ.ศ. 358 (321 - 185 ปี ก่อนคริสต์ศักราช) จักรวรรดิโมริยะมีรากฐานมาจากแคว้นมคธในบริเวณลุ่มแม่น้ำคงคา (ปัจจุบันคือรัฐพิหาร, ตะวันออกของรัฐอุตตรประเทศ และเบงกอล) ทางด้านตะวันออกของชมพูทวีป เมืองหลวงของจักรวรรดิตั้งอยู่ที่เมืองปาฏลีบุตร (ไม่ไกลจากปัฏนาปัจจุบัน)  รัฐมะละกา
ในอดีต มะละกาเป็นเมืองศูนย์กลางทางการค้าระหว่างตะวันออกและตะวันตกบนช่องแคบมะละกามากว่า 500 ปี มีลักษณะของสถาปัตยกรรมที่ผสมผสานระหว่างศิลปกรรมโปรตุเกส ดัตช์ และมลายู ได้รับการยกย่องให้เป็นนครประวัติศาสตร์บนช่องแคบมะละกาจากองค์การยูเนสโก[15] มะละกายังประกาศให้เป็น 'มะละกา Maju' บน 2010/10/20 ที่ 20:10 ชั่วโมงที่สนามกีฬาใน Hang Jebat เพิ่มขึ้นโดยนายกรัฐมนตรีได้โดยตรงจาก Putra World Trade Center (PWTC) กรุงกัวลาลัมเปอร์ มะละกายังประกาศให้เป็นสีเขียวนครรัฐเทคโนโลยี[16][17] รัฐมีประชากรค่อนข้างดีมีการศึกษาที่มีอัตราการรู้หนังสือเด็กและเยาวชน 99.5% ตามการรายงานของเป้าหมายการพัฒนาแห่งสหัสวรรษรายงาน 2015[18] ในปี 2016 มะละกาเป็นสถานที่ที่ปลอดภัยที่สุดที่จะอาศัยอยู่ในประเทศมาเลเซีย[19] ดัชนีอาชญากรรมรัฐที่บันทึกไว้ลดลงจากร้อยละ 15.5 ในปี 2017 ด้วย 3,096 กรณี บันทึกเมื่อเทียบกับ 3663 ในปี 2016[20] เศรษฐศาสตร์รายงาน 2017 รัฐเผยแพร่บน 26 กรกฎาคม 2018 รายงานว่ามะละกาเป็นรัฐที่มีอัตราการว่างงานต่ำสุดในปี 2017 เหลือเพียง 1.0 เปอร์เซ็นต์.[21] ในปีที่ผ่านมามะละกาได้รับรางวัลเกียรติยศนานาชาติมากมาย เมืองที่ได้รับการระบุไว้ในสิ่งพิมพ์หลายรวมทั้ง Forbes และดาวเคราะห์โดดเดี่ยวทำให้มันเป็นหนึ่งในสถานที่ท่องเที่ยวชั้นนำในเอเชียและโลก.[22][23] มะละกาแสดงโดย Tripadvisor เป็นหนึ่งใน10สถานที่ท่องเที่ยวในมาเลเซีย[24] Waze App ตระหนักถึงเมืองมะละกาด้วยรางวัล "Best Driving City".[25] ทั่วโลกเมืองที่มีคุณค่าทางประวัติศาสตร์นี้ตั้งอยู่ข้างหน้าเมืองสำคัญอื่น ๆ เช่นซิดนีย์ลิสบอนและบาร์เซโลน่า.[26] เมืองนี้ยังมีชื่อว่า15ของเมืองที่ดีที่สุดศิลปะถนนโดย HuffPost.[27] นอกจากนี้สิ่งพิมพ์ของ Times ทำให้เมืองมะละกาเป็นหนึ่งในสถานที่ที่เหมาะสมที่สุดสำหรับการอยู่อาศัยและการเกษียณอายุ.[28] เขตตะนาวศรี
ในด้านประวัติศาสตร์ตะนาวศรีปรากฏตัวและมีฐานะเป็นรัฐอิสระก่อนการเกิดอาณาจักรพะโค เมาะตะมะ อังวะ สุโขทัย และอยุธยา สยามสมัยพระนารายณ์มหาราชมีอาณาเขตแผ่ถึงปัตตานี ลาว ภูเขียว เขมร อังวะ พะโค และมะละกา มีเมืองท่าสำคัญคือมะริดและภูเก็ต และมีหัวเมืองสำคัญคือ พิษณุโลก ตะนาวศรี กรุงเทพมหานคร และเพชรบุรี ในอดีตที่ผ่านมา เช่นในรัชสมัยสมเด็จพระนเรศวรมหาราชหรือสมเด็จพระนารายณ์มหาราช เมืองมะริดและตะนาวศรี ถือเป็นเมืองที่มีความสำคัญมากของไทย เนื่องจากเป็นเมืองที่พ่อค้าต่างประเทศทางอินเดีย และยุโรปนำสินค้าจากทางเรือขึ้นมาค้าขายในเมืองไทย ถึงกับมีการแต่งตั้งเจ้าเมืองที่มีความรู้ความสามารถให้ปกครองดูแล และด้วยความสำคัญทางยุทธศาสตร์เช่นนี้ ในอดีตไทยกับพม่าจึงมักมีศึกชิงเมืองมะริดและตะนาวศรีกันบ่อยครั้ง เมืองตะนาวศรียังถือเป็นหนึ่งในพระยามหานคร 8 เมือง ที่ต้องเข้ามาถือน้ำพิพัฒน์สัตยา คือ เมืองพิษณุโลก ศรีสัชนาลัย สุโขทัย กำแพงเพชร นครศรีธรรมราช นครราชสีมา ตะนาวศรี และทวาย ตลอดช่วงประวัติศาสตร์ที่ผ่านมาทั้งไทยและพม่า ได้ผลัดกันเข้าครอบครองดินแดนทั้ง 3 นี้ แม้บางช่วงจะอยู่ในฐานะหัวเมืองที่ไม่ขึ้นกับใครโดยตรง มัสยิดอันนะบะวี
มัสยิดอันนะบะวี (, "มัสยิดของท่านศาสดา") เป็นมัสยิดที่สร้างโดยท่านศาสดามุฮัมมัด โดยสร้างที่บริเวณเมืองมะดีนะฮ์ แคว้นฮิญาซ ประเทศซาอุดีอาระเบีย นี่เป็นมัสยิดที่สามที่ถูกสร้างในประวัติศาสตร์อิสลาม และเป็นหนึ่งในมัสยิดที่มีขนาดใหญ่ที่สุดในโลก เป็นสถานที่ศักดิ์สิทธิ์รองจากมัสยิดใหญ่แห่งมักกะฮ์ในศาสนาอิสลาม โดยเปิดตลอดเวลา ไม่เว้นวันหยุด เมาะตะมะ
เมาะตะมะ (, ; , "โหมดตะม่ะฮ์"; "ตาสว่าง") ในเอกสารเก่าของไทยเรียก เมืองพัน เป็นเมืองเล็ก ๆ ในรัฐมอญ ประเทศพม่า ตั้งอยู่ริมฝั่งเหนือของแม่น้ำสาละวิน เคยเป็นเมืองหลวงของราชอาณาจักรหงสาวดีในช่วงคริสต์ศตวรรษที่ 13–14 เมืองนี้ในอดีตมีความสำคัญที่พม่าใช้รวมพลเตรียมทัพจัดขบวน ก่อนจะข้ามลำน้ำสาละวิน ด่านเจดีย์สามองค์ แล้วแบ่งกองกำลังเพื่อเข้ามาทำสงครามตีเมืองต่าง ๆ เช่น อยุธยา, ธนบุรี ฯลฯ ในสยาม อาณาจักรลังกาสุกะ
อาณาจักรโบราณยิ่งใหญ่ที่เชื่อว่ามีพื้นที่คลุมไปถึงตอนเหนือมาเลเซีย เพราะพบสิ่ง ก่อสร้างโบราณ แบบเดียวกับที่พบในปัตตานีแถวริมฝั่งแม่น้ำบูจังและปาดังลาวาส (ปากแม่น้ำลาวาส) ในรัฐเคดาห์ หนังสือเหล่านั้นเรียกอย่างจืดชืดไม่ดึงดูดใจสักนิดว่า "เมืองโบราณยะรัง" เพราะซากเมืองเก่าพบที่ อ.ยะรัง ทั้งที่มีความเก่าแก่รุ่งเรืองมาก่อน อาณาจักรศรีวิชัยและอาณาจักรทวาราวดีตั้ง 500 ปี ศรีวิชัยและทวาราวดีตั้งในพุทธศตวรรษที่ 12 ลังกาสุกะเป็นนครรัฐที่โลกตะวันตกตะวันออก รู้จักกันแล้ว ตั้งแต่พุทธศตวรรษที่ 7 เมืองโบราณยะรังจึงไม่ใช่เมืองเก่าธรรมดา หากแต่เป็นเมืองท่านครรัฐยิ่งใหญ่ สมัยโบราณเก๋ากึ๊กในภูมิภาคนี้โดยแท้ เขตตะนาวศรี
ในอดีตนั้น ประชากรส่วนใหญ่ในดินแดนแถบนี้ใช้ภาษาไทย ภาษามอญ ภาษากะเหรี่ยง และภาษามลายู มะริดในตอนต้นคริสต์ศตวรรษที่ 20 แบ่งการปกครองเป็น 5 อำเภอ (township) คือ มะริด ปะลอ (Palaw) ตะนาวศรี บกเปี้ยน (Bokpyin) และมะลิวัลย์ (Maliwun) บกเปี้ยนมีประชากร เมื่อปี พ.ศ. 2444 ราว 7,255 คน ร้อยละ 18 พูดภาษาพม่า ร้อยละ 53 พูดภาษาสยาม ร้อยละ 20 พูดภาษามลายู ตำบลมะลิวัลย์มีประชากรประมาณ 7,719 คน ประกอบไปด้วยชาวสยาม ชาวจีน และมลายู ตำบลตะนาวศรีตั้งอยู่ทางตะวันออกสุดของอำเภอมะริด และอยู่ติดแดนสยาม ประชากรปี พ.ศ. 2434 มีประมาณ 8,389 คน เพิ่มขึ้นเป็น 10,712 คน ในปี พ.ศ. 2444  เจนไน
เจนไน (; ) หรือชื่อเดิม มัทราส () เป็นเมืองหลวงของรัฐทมิฬนาฑู ประเทศอินเดีย ตั้งอยู่ริมชายฝั่งโคโรมันเดล (โจฬมณฑล) ของอ่าวเบงกอล ทางตะวันออกเฉียงใต้ของประเทศ มีพื้นที่ 181.06 ตารางกิโลเมตร จำนวนประชากรประมาณ 7.5 ล้านคน (พ.ศ. 2550) จึงทำให้เป็นกลุ่มเมืองที่ใหญ่ที่สุดเป็นอันดับที่ 4 ของประเทศ เจนไนตั้งขึ้นในคริสต์ศตวรรษที่ 17 โดยชาวอังกฤษซึ่งได้พัฒนาเมืองนี้ให้เป็นเมืองหลักและฐานทัพเรือ ในคริสต์ศตวรรษที่ 20 ก็กลายเป็นศูนย์กลางการบริหารที่สำคัญแห่งหนึ่ง ในฐานะเมืองหลวงของเขตมัทราส (Madras Presidency) เขตกิตนางลูโซน
เขตกิตนางลูโซนตั้งอยู่ทางตอนเหนือของกรุงมะนิลา เมืองหลวงของประเทศ อยู่ติดกับเขตอีโลโคสและเขตลัมบักนางคากายันทางทิศเหนือ, ติดกับเขตเมืองหลวงแห่งชาติ เขตคาลาบาร์โซน และอ่าวมะนิลาทางทิศใต้, ติดกับทะเลจีนใต้ทางทิศตะวันตก และติดกับทะเลฟิลิปปินส์ทางทิศตะวันออก จังหวัดปังกาซีนันเคยเป็นส่วนหนึ่งของเขตนี้ก่อนย้ายไปขึ้นกับเขตอีโลโคสเมื่อวันที่ 22 มิถุนายน ค.ศ. 1973 ตามคำสั่งของประธานาธิบดีฟิลิปปินส์ เฟอร์ดินานด์ มาร์กอส ส่วนจังหวัดเอาโรราย้ายมาจากเขตเซาเทิร์นตากาล็อกตามคำสั่งฝ่ายบริหารหมายเลข 103 เมื่อเดือนพฤษภาคม ค.ศ. 2002 นาซาเรธ
นาซาเรธ (; สัทอักษรสากล: ) (, ฮีบรู Natz'rat หรือ Natzeret; an-Nāṣira หรือ an-Naseriyye) เป็นเมืองหลวงและเมืองใหญ่สุดของเขตเหนือของอิสราเอล เป็นเสมือนเมืองหลวงของอาหรับสำหรับชาวอาหรับในประเทศอิสราเอล ผู้ที่เป็นประชากรส่วนใหญ่ในนาซาเรธ ในพันธสัญญาใหม่ นาซาเรธถูกอธิบายว่าเป็นบ้านเกิดของพระเยซูคริสต์ และ เป็นสถานที่ในการเดินทางแสวงบุญของชาวคริสต์ทั้งปวง ปานามาซิตี
ปานามาซิตี () หรือ ซิวดัดเดปานามา () เป็นเมืองหลวงของประเทศปานามา ตั้งอยู่ทางฝั่งมหาสมุทรแปซิฟิก ปากทางเข้าคลองปานามา ที่พิกัดภูมิศาสตร์  แม็กแน็ส
แม็กแน็ส () หรือ มักนาส (; เบอร์เบอร์: ) เป็นเมืองทางตอนเหนือของประเทศโมร็อกโก ตั้งอยู่ห่างจากกรุงราบัตเมืองหลวงของประเทศ 130 กิโลเมตร (81 ไมล์) และห่างจากเมืองแฟ็ส 60 กิโลเมตร (37 ไมล์) เมืองแม็กแน็สเคยเป็นเมืองหลวงของประเทศ (ปี ค.ศ. 1672–1727) เมืองมีประชากร 985,000 คน (ข้อมูลปี ค.ศ. 2010)  เมียวดี
เมียวดีหรือที่ชาวพื้นเมืองเรียก บะล้ำบะตี๋ ตั้งอยู่ในรัฐกะเหรี่ยงของประเทศพม่า แต่เดิมประชากรส่วนใหญ่เป็นพม่าต่อมาเริ่มมีการค้าขาย มีชาวจีน แขก กะเหรี่ยง มุสลิม เข้ามาอยู่และค้าขายจนกลายเป็นเมืองเปิด ในตัวเมืองมีโรงพยาบาล โรงเรียน สถานีตำรวจ ตลาด วัด และสถานที่ท่องเที่ยวอีกมากมาย การปกครองเป็นแบบท้องถิ่นมีทหารพม่าและกองกำลังชนกลุ่มน้อยผสมร่วมด้วย ถือได้ว่าเมียวดีเป็นเส้นทางขนส่งสินค้านำเข้าและส่งออกทางหลักโดยรถยนต์จากประเทศไทยและภูมิภาคอินโดจีน จังหวัดฮีลากังคามารีเนส
เมืองหลักคือ ดาเอ็ต อยู่ห่างจากเมโทรมะนิลาไปทางตะวันออกเฉียงใต้ ใช้เวลาเดินทางโดยรถยนต์ 6-7 ชั่วโมง และโดยเครื่องบิน 45 นาที จังหวัดชัยนาท
ชัยนาทแปลตามศัพท์มีความหมายว่า "เสียงบันลือแห่งชัยชนะ" เป็นเมืองโบราณเมืองหนึ่ง ตัวเมืองเดิมอยู่บริเวณฝั่งขวาแม่น้ำเจ้าพระยาที่ปากคลองแพรกศรีราชา ใต้ปากน้ำเก่า สันนิษฐานว่าคงจะสร้างขึ้นในสมัยพญาเลอไทครองกรุงสุโขทัยระหว่าง พ.ศ. 1860-1879 เมืองแห่งนี้จึงได้ชื่อว่า เมืองแพรกหรือเมืองสรรค์ มีฐานะเป็นเมืองหน้าด่านทางใต้ เมื่อกรุงสุโขทัยเสื่อมอำนาจลง เมืองแพรกได้กลายเป็นเมืองหน้าด่านทางตอนเหนือของกรุงศรีอยุธยา ต่อมาได้เกิดชุมชนใหม่ไม่ไกลจากเมืองสรรค์ เมืองที่เกิดขึ้นใหม่นี้เป็นเมืองใหญ่ มีชื่อว่า ชัยนาท ในรัชสมัยพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว ได้ย้ายตัวเมืองจากบริเวณแหลมยาง มาตั้งตรงฝั่งซ้ายแม่น้ำเจ้าพระยา ส่วนเมืองสรรค์นั้นเสื่อมลงเรื่อย ๆ เพราะผู้คนอพยพมาอยู่ที่ชัยนาทเป็นส่วนใหญ่ ในที่สุดก็กลายเป็นเพียงอำเภอหนึ่งของชัยนาทเท่านั้น ชัยนาทเป็นเมืองยุทธศาสตร์ที่สำคัญ เคยใช้เป็นที่ตั้งทัพรับศึกพม่าหลายครั้งและมีชัยทุกครั้งไป จึงเป็นที่มาของชื่อเมืองชัยนาทแห่งนี้ กาฐมาณฑุ
กาฐมาณฑุ [กาด-มาน-ดุ] (, ) เป็นเมืองหลวงของประเทศเนปาล และเป็นเมืองที่ใหญ่ที่สุดด้วย เป็นพื้นที่เมืองและชานเมืองที่มีประชากรประมาณ 3.2 ล้านคนในพื้นที่ 3 เมืองในหุบเขากาฐมาณฑุในเนปาลกลาง บนแม่น้ำพาคมตี (Bagmati) อีก 2 เมืองคือปาฏัน (Patan) และภักตปุระ (Bhaktapur) กาฐมาณฑุตั้งที่ 27°43' เหนือ 85°22' ตะวันออก (27.71667, 85.36667) 
เมืองนี้ยังได้รับการแข่งขันกีฬาภูมิภาคเอเชียใต้เป็นครั้งแรกอีกด้วย และเมืองนี้เป็นเมืองหลวงเมืองเดียวในโลกที่มีตำรวจจราจรเป็นตำรวจหญิง เขตตะนาวศรี
ในปี พ.ศ. 2366 ปลายรัชสมัยพระบาทสมเด็จพระพุทธเลิศหล้านภาลัย อังกฤษเริ่มเข้ายึดหัวเมืองชายฝั่งทะเลของพม่า รวมทั้งตะนาวศรี มะริด และทวาย ซึ่งเป็นเมืองหลวงของภาคตะนาวศรี พร้อมทั้งได้ส่งเจ้าหน้าที่เข้าสำรวจทำแผนที่ เพื่อจะได้รู้จักสภาพภูมิประเทศ ทรัพยากร และขอบเขตของเมืองที่ตนยึดได้ เมื่อมาถึงทิวเขาตะนาวศรีจึงได้ทราบว่าฝั่งตะวันออกของทิวเขาตะนาวศรีเป็นอาณาเขตของประเทศไทย สารนาถ
สารนาถ เป็นพุทธสังเวชนียสถานแห่งที่ 3 (1 ใน 4 แห่งของชาวพุทธ) ตั้งห่างจากเมืองพาราณสี เมืองศูนย์กลางทางศาสนาของศาสนาฮินดู ไปทางเหนือราวเก้ากิโลเมตร อยู่ในรัฐอุตตรประเทศ ประเทศอินเดียในปัจจุบัน หรือ แคว้นมคธ ชมพูทวีป ในสมัยพุทธกาล นครรัฐน่าน
นครรัฐน่าน[1][2][3] บ้างเรียก อาณาจักรน่าน[4] หรือ รัฐปัว[5] เป็นนครรัฐอิสระ[6]ขนาดเล็กในอดีตรัฐหนึ่ง ซึ่งตั้งอยู่บนที่ราบลุ่มแม่น้ำน่าน[7] เดิมเรียกว่า<b data-parsoid='{"dsr":[1804,1818,3,3]}'>เมืองกาว, แคว้นกาว, รัฐกาว, กาวเทศ[8] หรือ กาวน่าน[9] นครรัฐน่าน
รัชสมัยพญาครานเมือง (หรือ การเมือง หรือ กรานเมือง) ได้ทำการย้ายเมืองหลวงลงมายังภูเพียงแช่แห้ง เมื่อปี พ.ศ. 1902 ด้วยมีความอุดมสมบูรณ์ และสามารถติดต่อค้าขายกับเมืองทางใต้ได้สะดวกกว่าเมืองหลวงเก่า และได้ทรงสร้างพระธาตุแช่แห้ง เพื่อดึงดูดความสนใจและสร้างศูนย์รวมจิตใจแก่ทวยราษฎร์[6] หลังได้รับพระธาตุและพระพิมพ์มาจากอาณาจักรสุโขทัย[7] ที่เป็นรัฐเครือญาติ[15] แต่ความสัมพันธ์อันดีดังกล่าวสร้างความไม่ชอบใจแก่อาณาจักรอยุธยานัก ที่ช่วงเวลานั้นอยุธยาพยายามขยายอำนาจสู่สุโขทัย พญาครานเมืองจึงถูกกษัตริย์อยุธยาลอบวางยาพิษจนสิ้นพระชนม์ทันที และยิ่งทวีความร้าวฉานเมื่อพญาผาคอง (หรือ ผากองผู้หลาน) ส่งทัพไปช่วยพระมหาธรรมราชาที่ 2 แห่งสุโขทัย รบกับสมเด็จพระบรมราชาธิราชที่ 1 แห่งกรุงศรีอยุธยา[16] แต่ผลคือทัพน่านที่ยกไปช่วยนั้นแตก และถูกกรุงศรีอยุธยาจับเป็นเชลยอันมาก[17] และท้าวคำตัน รัชกาลถัดมา ก็ถูกกรุงศรีอยุธยาลอบปลงพระชนม์อีกครั้งโดยใส่ยาพิษในน้ำอาบองค์สรงเกศ[16] พะสิม
พะสิมตั้งอยู่ทางฝั่งตะวันตกของดินดอนสามเหลี่ยมแม่น้ำอิรวดี ริมแม่น้ำพะสิมซึ่งเป็นลำน้ำสาขาของแม่น้ำอิรวดี และห่างจากย่างกุ้งไปทางทิศตะวันตก เมืองพะสิมอยู่ไม่ไกลจากมหาสมุทรอินเดีย ดังนั้นจึงเป็นเมืองท่าที่สำคัญของประเทศ และยังเป็นปลายทางของรถไฟซึ่งเชื่อมต่อกับฮีนตาดะ และปะด้าน และย่างกุ้ง ในช่วงคริสต์ทศวรรษ 1990 ได้มีการปรับปรุงถนนเชื่อมอิรวดี–โมนยวา อาณาจักรล้านนา
หลักฐานทางประวัติศาสตร์กล่าวไว้ว่า ดินแดนล้านนานั้นหมายถึงดินแดนบางส่วนของอาณาเขตบริเวณ ลุ่มน้ำแม่โขง ลุ่มน้ำสาละวิน แม่น้าเจ้าพระยา ตลอดจนเมืองที่ตั้งตามลุ่มน้ำสาขาเช่นแม่นำกก แม่น้ำปิง แม่น้ำวัง แม่น้ำยม แม่น้ำน่าน แม่น้ำปาย แม่น้ำแตง แม่น้ำงัด ฯลฯโดยมีอาณาเขตทางทิศใต้จดเมืองตาก (อำเภอบ้านตากในปัจจุบัน) และจดเขตดินแดนด้านเหนือของอาณาจักรสุโขทัย ทิศตะวันตกเลยลึกเข้าไปในฝั่งตะวันตกของแม่น้ำสาละวิน ทิศตะวันออกจดฝั่งตะวันตกของแม่น้ำโขง ทิศเหนือจดเมืองเชียงรุ่ง (หรือคนจีนเรียกในปัจจุบันว่า เมืองจิ่งหง) ซึ่งบริเวณชายขอบของล้านนา อาทิ เมืองเชียงตุง เชียงรุ่ง เมืองยอง เมืองปุ เมืองสาด เมืองนาย เป็นบริเวณที่รัฐล้านนาแผ่อิทธิพล ไปถึงในเมืองนั้นๆ อำเภอจะนะ
จะเห็นว่าเมืองจะนะ ไม่มีความสงบสุขมากนัก ต้องระมัดระวังศึกสงครามตลอดเวลาและชาวเมืองจะนะ ยังต้องทำงานเพื่อส่งสวยไปให้เมืองสงขลา แต่สิ่งที่ทำให้เมืองจะนะยืนหยัดเป็นเมืองอยู่ได้ด้วยความสามารถของคนจะนะ บางครั้งต้องยอมสยบ บางครั้งพยายามเรียกร้องอิสรภาพและดื้อแพ่งกบฏต่อความไม่เป็นธรรม ชาวจะนะน่าจะภูมิใจว่า อนึ่งที่ตั้งของเมืองจะนะนั้น มีการย้ายเมืองอยู่บ่อยๆ เนื่องจากเป็นเมืองที่ต้องทำการรบอยู่ตลอดเวลา ระยะแรกเชื้อว่าเมืองจะนะตั้งอยู่ที่ วังดาโต๊ะหรือวังโต้ ที่นาทวีปัจจุบันซึ่งอาจเป็นไปได้ เพราะเจ้าเมืองจะนะคนแรกคือ พระมหานุภาพปราบสงคราม (อินทร์หรือเณร) บุตรพระยาราชบังสันซึ่งเป็นมุสลิม ต่อมาได้ย้ายเมืองไปอยู่ที่ปลักจะนะ และย้ายไปอยู่ที่บ้านในเมืองตำบลป่าชิงปัจจุบัน จากนั้นย้ายไปตั้งที่จะโหนง เมื่อเปลี่ยนการปกครองแบบเทศาภิบาล อำเภอจะนะก็ไปตั้งที่ว่าการที่อำเภอนาทวี แต่ด้วยเหตุที่การคมนาคม ไม่ค่อยสะดวก จึงย้ายไปตั้งที่ใหม่ ที่บ้านนา พร้อมเปลี่ยนชื่อเป็นอำเภอบ้านนา แต่ไปฟ้องกับชื่ออำเภอหนึ่งในจังหวัดนครนายก จึงได้เปลี่ยนชื่อไปเป็น อำเภอจะนะ ตามเดิมอำเภอจะนะมีอาณาเขตติดต่อกับเขตการปกครองข้างเคียงดังต่อไปนี้ นครเชียงใหม่
ล้านนา เดิมเป็นอาณาจักรที่รุ่งเรืองมาตั้งแต่พุทธศตวรรศที่ 19 มีอาณาเขตกว้างขวาง ในยุคทองของอาณาจักรล้านนานั้น มีอาณาเขตกว้างใหญ่ไปจนถึง รัฐไทใหญ่, สิบสองปันนา, ล้านช้าง, พม่า และ สุโขทัย การขยายอำนาจของอาณาจักรล้านนาทำให้เกิดความขัดแย้งกับอาณาจักรอยุธยา จนเกิดสงครามกันหลายครั้ง ถึงแม้ยามล้านนาอ่อนแอ ก็ไม่เคยตกเป็นประเทศราชของอยุธยาอย่างแท้จริง มะซารีชะรีฟ
มะซารีชะรีฟ (Mazar-i-Sharif หรือ Mazar-e-Sharif; เปอร์เซีย/พัชโต: مزارِ شریف, ) เป็นนครที่ใหญ่เป็นอันดับ 3 ของประเทศอัฟกานิสถาน มีประชากร 693,000 คน (ค.ศ. 2015) เป็นเมืองเอกของจังหวัดบัลข์ เชื่อมต่อโดยทางด่วนกับเมืองคันดุซทางทิศตะวันออก คาบูลทางทิศตะวันออกเฉียงใต้ เฮราตทางทิศตะวันตกและประเทศอุซเบกิสถานทางทิศเหนือ เมืองมะซารีชะรีฟรวมกับเฮราต จะลาลาบาดทางทิศตะวันออกและกันดะฮาร์ทางทิศใต้ ถือเป็นจุดยุทธศาสตร์ที่สำคัญของอัฟกานิสถานในเอเชีย เมืองเป็นหนึ่งในศูนย์กลางการท่องเที่ยวเพราะมีชื่อเสียงจากการมีมัสยิดที่มีชื่อเสียง เช่นเดียวกับเป็นสถานที่สำคัญด้านโบราณสถานในสมัยเฮลเลนิสติก ในปี ค.ศ. 2006 มีการค้นพบโบราณสถานสมัยเฮลเลนิสติกเพิ่มเติม สมเด็จพระราชินีนาถรานาวาโลนาที่ 3 แห่งมาดากัสการ์
พระราชวงศ์เสด็จทางเรือพระที่นั่งลา เปรูสถึงท่ากาเลต์ ห่างจากนครแซงต์-เดนิส เมืองหลวงของเกาะเรอูนียงเป็นระยะทาง 20 กิโลเมตร โดยมีการระมัดระวังอย่างรอบคอบตามคำสั่งของรัฐบาลฝรั่งเศส ทั้ง ๆ ที่มีความพยายามของฝูงชนชาวฝรั่งเศสได้ออกมาดูสมเด็จพระราชินีพระองค์สุดท้ายแห่งมาดากัสการ์พร้อมตะโกนด่าสาปแช่งและเย้ยหยันพระนางในขณะที่เรือจอดเทียบท่าซึ่งโกรธแค้นพระนางที่ทำให้ทหารชาวฝรั่งเศสที่เป็นสามี บุตร พี่น้องหรือบิดาของพวกเขาต้องเสียชีวิตในการรบกับมาดากัสการ์โดยรุกคืบเข้ากรุงอันตานานาริโวที่มีป่าไม้อุดมสมบูรณ์ยากแก่การรุกรานซึ่งทำให้ทหารฝรั่งเศสต้องเสียชีวิตจากไข้ป่าหลายร้อยนาย หลังจากกลุ่มฝูงชนที่ตั้งใจจะมารุมประชาทัณฑ์พระนางสลายการชุมนุมออกไป กัปตันได้ถวายการคุ้มครองพระนางและพระราชวงศ์เสด็จประทับรถเทียมม้าซึ่งเป็นครั้งแรกที่พระนางทรงรู้จักรถเทียมม้าและได้เดินทางไปยังโรงแรมเดอลายูโรเปในกรุงแซงต์-เดนิส เจ้าหญิงราซาฟินนานเดรียมานิทราซึ่งทรงพระครรภ์และทรงเครียด พระองค์ทรงทรมานจากพระอารมณ์แปรปรวนอย่างมากตลอดการถูกเนรเทศ เจ้าหญิงทรงคลอดบุตรอย่างยากลำบากในโรงแรมและมีพระประสูติกาลพระธิดาในวันที่สองหลังจากเสด็จถึงเรอูนียง แต่ไม่สามารถฟื้นฟูพระวรกายของพระองค์ได้ เจ้าหญิงสิ้นพระชนม์ในอีก 5 วันต่อมา ทารกถูกตั้งชื่อว่า "มารี-หลุยส์" และทรงได้รับพิธีศีลจุ่มตามแบบคาทอลิก เพื่อหลีกเลี่ยงการสร้างศัตรูกับฝรั่งเศส เจ้าหญิงมารี-หลุยส์ ซึ่งต่อมาได้รับการสถาปนาให้เป็นองค์รัชทายาทตามกฎมณเฑียรบาลว่าด้วยการสืบราชสันตติวงศ์แห่งมาดากัสการ์ โดยอดีตพระราชินีนาถรานาวาโลนาทรงรับเจ้าหญิงเป็นธิดาบุญธรรม เมาลานา ญะลาลุดดิน มุฮัมมัด รูมี
เมาลานา ญะลาลุดดิน มุฮัมมัด รูมี () เป็นกวีเอกของอิหร่าน เกิดที่เมืองบัลค์เมื่อ พ.ศ. 1750 ซึ่งสมัยนั้น อยู่ภายใต้การปกครองของมุฮัมมัด ชาห์แห่งควาร์ชมา ต่อมา ครอบครัวของรูมีได้ออกจากเมืองบัลค์ไปเมื่อ พ.ศ. 1762 บิดาของรูมีได้อพยพออกไปเพราะปัญหาศึกสงครามไปอยู่ที่เมืองซารันเดห์ในตุรกีและเมืองรูมที่เป็นเมืองหลวงของเซลญูก
รูมีได้ศึกษาลัทธิซูฟีจากบูรอา นุดดีน ติรมีซี จนได้เป็นผู้รู้ทางศาสนาคนหนึ่ง ต่อมา ในพ.ศ. 1787 รูมีได้พบกับชัมส์ ตับรีช ซึ่งทั้งคู่สนิทสนมกันมาก ต่อมา ชัมส์ ตับรีชได้หายสาบสูญไปใน พ.ศ. 1790 รูมีจึงแต่งบทโอดครวญเพื่อระลึกถึงชัมส์ที่เรียกว่าดิวานชัมส์ตับรีช ต่อมา ซอลาซุดดีน ซาร์กูบ ผู้ช่วยเหลือรูมีในการสั่งสอนสานุศิษย์ได้เสียชีวิตลงอีก รูมีโศกเศร้ามาก ในช่วง 10 ปีสุดท้ายของชีวิต รูมีได้เขียนบทกวีที่ยิ่งใหญ่ชื่อมัษนาวี เขาเสียชีวิตเมื่อ พ.ศ. 1816 ที่เมืองรูมหรือเมืองโดเนียในตุรกี รวมอายุได้ 66 ปี อาณาจักรล้านนา
อาณาจักรล้านนา (Northern Thai: ) คือ ราชอาณาจักรของชาวไทยวนในอดีตที่ตั้งอยู่บริเวณภาคเหนือตอนบนของประเทศไทย ตลอดจนสิบสองปันนา เช่น เมืองเชียงรุ่ง (จิ่งหง) มณฑลยูนนาน ภาคตะวันออกของพม่า ฝั่งตะวันออกของแม่น้ำสาละวิน ซึ่งมีเมืองเชียงตุงเป็นเมืองเอก ฝั่งตะวันตกแม่นำสาละวิน มีเมืองนายเป็นเมืองเอก และ 8 จังหวัด ได้แก่ จังหวัดเชียงใหม่ ลำพูน ลำปาง เชียงราย พะเยา แพร่ น่าน และแม่ฮ่องสอน[1] โดยมีเมืองเชียงใหม่ เป็นราชธานี มีภาษา ตัวหนังสือ วัฒนธรรม และประเพณีเป็นของตนเอง ต่อมาถูกปกครองในฐานะรัฐบรรณาการของอาณาจักรตองอู อาณาจักรอยุธยา และอาณาจักรอังวะ จนสิ้นฐานะอาณาจักร กลายเป็นเมืองส่วนหนึ่งของอาณาจักรอังวะในราชวงศ์นยองยาน ไปในที่สุด อาณาจักรฟูนาน
เนื่องจากเมืองหลวงตั้งอยู่ส่วนสูงสุดของสามเหลี่ยมปากแม่น้ำโขง ใกล้ภูเขาบาพนมตรงที่แม่น้ำทะเลสาบไหลมารวมกัน จึงช่วยระบายน้ำในทะเลสาบไปยังพื้นที่ทางทิศตะวันตกซึ่งช่วยในการเพาะปลูกได้ดี สถานที่ตั้งทางด้านยุทธศาสตร์ของฟูนาน ทำให้สามารถควบคุมช่องแคบเดินเรือที่เชื่อมฝั่งทะเลของอ่าวไทยเข้ากับทะเลอันดามันและเมืองท่าต่าง ๆ ของจีนทางตอนใต้ เห็นได้ชัดว่าได้ให้ความมั่งคั่งและอิทธิพลทางการเมืองอย่างสำคัญยิ่ง ทำให้ฟูนานมีอำนาจปกครองเหนือเมืองลังกาสุกะ (Langkasuka มีเมืองหลวงอยู่ที่เมืองปัตตานี) และเมืองตามพรลิงก์ (Tambralinga มีเมืองหลวงอยู่ที่นครศรีธรรมราชหรือไชยา) เมืองทั้งสองตั้งอยู่สองฝั่งเส้นทางเดินเรือค้าขายที่สำคัญ ฟูนานยังมีอำนาจเหนือเจนละ ซึ่งอยู่ตอนเหนือของฟูนาน ฟูนานปกครองเหนือดินแดนในอินโดจีนส่วนใหญ่ถึงห้าศตวรรษ  แบกแดด
แบกแดดสร้างขึ้นเมื่อ พ.ศ. 1305 โดยคอลีฟะห์อัล-มันซูร์ แห่งราชวงศ์อับบาสิยะ ตั้งอยู่ริมแม่น้ำไทกริสติดกับคลองที่เชื่อมแม่น้ำยูเฟรติส แบกแดดมีความรุ่งเรืองมากในสมัยคอลีฟะห์ฮารูน อัล-เราะชีด เมื่อแรกสร้างนั้น เมืองนี้สร้างขึ้นที่หมู่บ้านเก่าแก่ชื่อแบกแดด อยู่ทางเหนือของเทซิฟอน ที่เคยเป็นเมืองหลวงของเปอร์เซียโบราณ เมื่อสร้างแล้วได้ตั้งชื่อว่า มะดีนะห์ อัลซาเลม แปลว่าเมืองแห่งสันติ แต่คนทั่วไปยังนิยมเรียกว่าแบกแดดตามชื่อเดิม ความยิ่งใหญ่ของแบกแดดในสมับคอลีฟะห์นี้ปรากฏในวรรณคดีอาหรับที่มีชื่อเสียงคือพันหนึ่งราตรีหรืออาหรับราตรี ผู้แต้ช่งดั้งเดิมคืออัล-จาห์ชิยาร์ ในแบกแดดได้กลายเป็นศูนย์กลางทางด้านวิทยาการ โดยนำวิทยาการที่เป็นภาษากรีก ภาษาละติน ภาษาเปอร์เซีย ภาษาฮินดีมาแปลเป็นภาษาอาหรับ ทำให้แบกแดดมีความเจริญก้าวหน้าทางด้านโคลงกลอนจากเปอร์เซีย ทางด้านดาราศาสตร์และคณิตศาสตร์จากอินเดีย การแพทย์และวิทยาศาสตร์จากกรีก กุสินารา
ต่อมาเมื่อแคว้นมัลละได้ตกอยู่ในความอารักขาของแคว้นมคธ (ซึ่งในขณะนั้นมีเมืองปาตลีบุตรเป็นเมืองหลวง) สาลวโนทยานยังคงเป็นสถานที่สำคัญอยู่ แต่อยู่ในสภาพที่ไม่รุ่งเรืองนัก ดังในทิพยาวทาน ได้พรรณาไว้ว่า มานามา
มานามา (; ) เป็นเมืองหลวงและเมืองที่ใหญ่ที่สุดของประเทศบาห์เรน มีประชากรราว 155,000 คน มานามาได้รวมเป็นเมืองหลวงของบาห์เรนหลังจากที่การปกครองของชาวโปรตุเกสและชาวเปอร์เซียก่อนหน้านี้ ปัจจุบันเป็นเมืองหลวงที่ทันสมัย มีธุรกิจสำคัญเกี่ยวกับการซื้อขายน้ำมันดิบของเศรษฐกิจ เอ็มเอ็นแอลโฟร์ตีเอต
MNL ย่อมาจากชื่อเมืองหลวงของประเทศฟิลิปปินส์ มะนิลา (MANILA) และตัวเลข "48" มาจากนามสกุลของ โคตาโระ ชิบะ ผู้ร่วมก่อตั้งบริษัท เอเคเอส โดยคำว่า "ชิ" และ "บะ" เป็นคำพ้องเสียงของภาษาญี่ปุ่น สามารถแปลความหมายได้เป็นเลข "4" และ "8"  ปีลี (จังหวัดตีโมกคามารีเนส)
ปีลีเป็นที่ตั้งของท่าอากาศยานนากา ซึ่งถือเป็นประตูสู่มหานครนากาและจังหวัดตีโมกคามารีเนส อยู่ห่างจากนครนากาไปทางทิศใต้  ตะนาวศรี
ตะนาวศรี (, "ตะนีนตายี"; , "ตะเนิงซอย"; ) เดิมใช้ชื่อในภาษาอังกฤษว่า เทนัสเซริม () เป็นเมืองเล็ก ๆ แห่งหนึ่งในเขตตะนาวศรี ทางตอนใต้ของประเทศพม่า เขตตะนาวศรี
หลังจากได้รับเอกราชจากอังกฤษในปี ค.ศ. 1948 ดินแดนทางตะวันออกเฉียงเหนือก็ได้รับการจัดตั้งเป็นรัฐกะเหรี่ยง ต่อมาใน ค.ศ. 1974 ดินแดนทางตอนเหนือที่เหลือของเขตตะนาวศรีก็ได้รับการจัดตั้งเป็นรัฐมอญ แต่เดิมเมืองเอกของเขตตะนาวศรีคือเมืองเมาะลำเลิง (มะละแหม่ง) แต่เมื่อมีการจัดตั้งเป็นรัฐมอญแล้ว เมืองเมาะลำเลิงจึงตกอยู่ในการปกครองของรัฐมอญ ต่อมาจึงมีการจัดตั้งเมืองทวายเป็นเมืองเอกของเขตตะนาวศรีแทนเมืองเมาะลำเลิงที่อยู่ในเขตของรัฐมอญ ต่อมาในปี ค.ศ. 1989 ทางการพม่าได้ทำการเปลี่ยนแปลงการสะกดชื่อเขตตะนาวศรีในอักษรโรมัน โดยจากเดิมสะกดว่า Tenasserim เปลี่ยนเป็น Tanintharyi และออกเสียงเป็นภาษาพม่าเป็น ตะนี่นตายี นั่นเองเขตตะนาวศรีมีการปกครองแบบเขตไม่ใช่รัฐ ไม่ได้มีกองกำลังแบ่งแยกดินแดนเหมือนชนกลุ่มน้อยอื่น ๆ การปกครองของเขตตะนาวศรีมี 3 จังหวัดประชากรมี 1.2 ล้านคน และมีหลากหลายชาติพันธุ์ พวกที่ถือตัวเป็นชาวไทยส่วนใหญ่จะอาศัยทางใต้ของเขตตะนาวศรี นอกจากนี้ยังมีกลุ่มชาวไทยเชื้อสายลาวอพยพออกมาจากแดนไทยแถบจังหวัดราชบุรี ช่วงก่อนปี พ.ศ. 2394 โดยหนีไปยังเมืองทวาย, เมาะลำเลิง, มะริด และตะนาวศรี และนำสินค้าเข้ามาค้าขายที่บ้านจางวางบัวโรย แขวงเมืองราชบุรี มะริด
มะริด (, "มเยะ" หรือ "เบะ"; ) มีชื่อเดิมเป็นภาษาอังกฤษว่า เมอร์กวี () เป็นเมืองหนึ่งในเขตตะนาวศรี ประเทศพม่า ตั้งอยู่ทางตอนใต้บริเวณชายฝั่งทะเลอันดามัน มีประชากรราว 209,000 คนใน พ.ศ. 2553 สมเด็จพระนารายณ์มหาราช
สมเด็จพระนารายณ์มหาราชเป็นพระมหากษัตริย์ที่ทรงพระปรีชาสามารถอย่างยิ่ง ทรงสร้างความรุ่งเรือง และความยิ่งใหญ่ให้แก่กรุงศรีอยุธยาเป็นอย่างมาก โดยทรงยกทัพไปตีเมืองเชียงใหม่ และหัวเมืองพม่าอีกหลายเมืองได้แก่ เมืองเมาะตะมะ สิเรียม ย่างกุ้ง หงสาวดี และมีกำลังสำคัญที่ทำให้สมเด็จพระนารายณ์นั้นสามารถยึดหัวเมืองของพม่าได้คือ เจ้าพระยาโกษาธิบดี (เหล็ก) ราชอาณาจักรเซดัง
แมเรนาเคยเป็นเจ้าหน้าที่ของรัฐบาลฝรั่งเศสมาก่อนและมีประวัติน่าสงสัยว่าเคยเกี่ยวข้องกับการทุจริตได้เป็นเจ้าของที่ดินเพาะปลูกใน พ.ศ. 2431 ในอินโดจีนฝรั่งเศส ในระยะที่กษัตริย์สยามได้กล่าวอ้างสิทธิในดินแดนดังกล่าวกับฝรั่งเศส แมเรนาได้เดินทางเข้าไปยังดินแดนตอนในเพื่อไปเจรจากับหัวหน้าเผ่าท้องถิ่นต่างๆ เมื่อเขาไปถึงได้เจรจากับหัวหน้าเผ่าเพื่อจัดตั้งราชอาณาจักรภายใต้การปกครองของเขา โดยเขากล่าวอ้างว่าเผ่าเหล่านี้ไม่เคยส่งบรรณาการให้อันนัมและมีสิทธิที่จะเป็นเอกราช ราชอาณาจักรเซดังที่เขาตั้งชื่อนี้ประกอบด้วยเผ่าบะห์นาร์ เผ่าเรเงา และเผ่าเซดัง เขาได้รับเลือกให้เป็นกษัตริย์จากเผ่าเหล่านี้ ตั้งเมืองหลวงที่กนกุงหรือเปเลย อักนาที่แปลว่าเมืองใหญ่ เมื่อวันที่ 3 มิถุนายน พ.ศ. 2431 วิศาขาปัตตนัม
วิศาขาปัตตนัม (Visakhapatnam) เป็นเมืองที่ใหญ่ที่สุดทั้งทางด้านพื้นที่และจำนวนประชากรของรัฐอานธรประเทศ ประเทศอินเดีย เมืองตั้งอยู่ทางทิศตะวันออกเฉียงเหนือของอมราวดีราว 363 กม. (226 ไมล์) และห่าง 587 กม. (365 ไมล์) จากไฮเดอราบาด เมืองหลวงของรัฐอานธรประเทศและรัฐเตลังคานา เป็นศูนย์กลางการบริหารของเขตวิศาขาปัตตนัม และเป็นเมืองหลวงทางเศรษฐกิจของรัฐอานธรประเทศ จากข้อมูลประชากรปี ค.ศ. 2011 เมืองมีประชากร 1,897,823 คน ทำให้เป็นเมืองใหญ่อันดับ 15 ของอินเดีย เทศบาลนครเชียงใหม่
เชียงใหม่ () เป็นเมืองที่มีขนาดใหญ่ที่สุด และเป็นเมืองวัฒนธรรมที่สำคัญที่สุดในภาคเหนือของประเทศไทย เป็นเมืองศูนย์กลางของจังหวัดเชียงใหม่ และเป็นอดีตนครหลวงแห่งอาณาจักรล้านนา ห่างจากกรุงเทพมหานครไปทางทิศเหนือเป็นระยะทาง มีแม่น้ำปิงไหลผ่านเมือง และตั้งอยู่ท่ามกลางภูเขาที่สูงที่สุดของประเทศ เขตเทศบาลมีพื้นที่ 40.22 ตารางกิโลเมตร โดยครอบคลุมพื้นที่ส่วนใหญ่ของอำเภอเมืองเชียงใหม่ ในแง่ของจำนวนประชากรของเทศบาลนครเชียงใหม่ซึ่งมีประมาณ 130,000 คน นับว่าเป็นเทศบาลที่มีประชากรมากเป็นอันดับที่ 4 ของประเทศไทย รองจากเทศบาลนครนนทบุรี เทศบาลนครปากเกร็ด และเทศบาลนครหาดใหญ่ นอกจากนี้ เทศบาลนครเชียงใหม่ยังเป็นเทศบาลนครแห่งแรกของประเทศไทย
ชื่อของเชียงใหม่หมายความว่า "เมืองใหม่" เนื่องจากเป็นเมืองหลวงแห่งใหม่ของอาณาจักรล้านนา ซึ่งก่อตั้งในปี พ.ศ. 1839 แทนเมืองเชียงราย อดีตนครหลวงที่ก่อตั้งในปี พ.ศ. 1805 แม็กเลฟ
มุมไบ - นัคปูร์ รัฐมหาราชตร์ก็ได้อนุมัติการศึกษาความเป็นไปได้สำหรับรถไฟ maglev ระหว่างมุมไบ (เมืองหลวงด้านการค้าของอินเดียเช่นเดียวกับเมืองหลวงของรัฐประเทศ) และนัคปูร์ (เมืองหลวงของรัฐแห่งที่สอง) ห่างออกไปประมาณ 1,000 กิโลเมตร (620 ไมล์). มีการวางแผนที่จะเชื่อมต่อภูมิภาคต่างๆของมุมไบและ Pune กับนัคปูร์ผ่านทางดินแดนห่างไกลจากตัวเมืองที่มีการพัฒนาน้อย (ผ่าน Ahmednagar, Beed, Latur, Nanded และ Yavatmal)[127]. มาเล
มาเล () เป็นเมืองหลวงของประเทศมัลดีฟส์ ตั้งอยู่บนเกาะมาเลในหมู่เกาะคาฟุ () แต่มีการปกครองส่วนท้องถิ่นแยกจากเกาะอื่น ๆ ในหมู่เกาะ มีประชากร 103,693 คน (พ.ศ. 2549) เป็นศูนย์กลางทางเศรษฐกิจของประเทศ มีท่าเรือเชิงพาณิชย์บนเกาะ และมีท่าอากาศยานตั้งอยู่บนเกาะฮุลฮูเล () ที่อยู่ใกล้เคียง ซึ่งรวมถึงฐานเครื่องบินทะเลสำหรับการขนส่งภายใน โครงการถมทะเลได้ขยายท่าเรือ มาเลตั้งอยู่ที่ 4°10' เหนือ 73°30' ตะวันออก (4.1667, 73.5) ปูเน
ปูเน (Pune) เป็นเมืองใหญ่ที่สุดเป็นอันดับ 2 ของรัฐมหาราษฏระ ประเทศอินเดีย และเป็นเมืองที่มีประชากรมากที่สุดอันดับ 7 ของประเทศ ตั้งอยู่เหนือระดับน้ำทะเล 560 เมตร บนที่ราบสูงเดคคาน บนฝั่งขวาของแม่น้ำมุธา (Mutha) ปูเนเป็นเมืองบริหารของเขตปูเนและเคยเป็นศุนย์กลางอำนาจของจักรวรรดิมราฐาซึ่งสถาปนาโดยสมเด็จพระจักรพรรดิศิวาจี ในศตวรรษที่ 18 ปูเนเป็นเมืองศูนย์กลางการเมืองของอนุทวีปอินเดีย มีตำแหน่งเพชวา (Peshwas) เทียบเท่านายกรัฐมนตรีของจักรวรรดิมราฐา พญามังราย
เมื่อพญามังรายทรงได้เมืองหริภุญไชยแล้ว ขุนคราม พระราชบุตรพระองค์ที่สองของพญามังราย ก็ตีนครเขลางค์ (ลำปาง) ได้ใน พ.ศ. 1839 ในปีนั้นเอง ทรงสถาปนาอาณาจักรล้านนาขึ้นที่เมืองเชียงใหม่ พระราชทานนามเมืองเชียงใหม่ว่า "นพบุรีศรีนครพิงค์เชียงใหม่" และโปรดให้เป็นเมืองหลวงของอาณาจักรใหม่นั้น ในการนี้ นับเป็นการสถาปนาราชวงศ์ใหม่ขึ้นโดยปริยาย ซึ่งนักประวัติศาสตร์ขนานชื่อตามพระนามพระองค์ว่า ราชวงศ์มังราย และพญามังรายก็ทรงชื่อว่าเป็นปฐมกษัตริย์แห่งราชวงศ์และอาณาจักรทั้งสองด้วย ล้านนาไท 57 เมือง
เมืองนครประเทศราชล้านนา มี 5 หัวเมือง โดยถือว่านครเชียงใหม่เป็นเมืองหลวง เจ้านครเชียงใหม่มีอำนาจราชศักดิ์สูงสุดทัดเทียมกันกับเจ้านครหลวงพระบางของล้านช้างหรือเจ้ากรุงกัมพูชา พม่าเชื้อสายมลายู
ชาวพม่าเชื้อสายมลายู มักถูกเรียกโดยชนพื้นเมืองแถบนั้นว่า "ปะซู" พวกเขาได้อพยพมาจากมาเลเซีย และดินแดนทางตอนใต้ฝั่งตะวันตกของไทย เข้ามาตั้งถิ่นฐานในแถบตะนาวศรี (Tanah Seri "ตาเนาะซรี") โดยเฉพาะในเขตเมืองเกาะสอง (Pulodua "ปูโลดูวอ") เพื่อทำการค้าขายเมื่อครั้งเมื่อพม่ายังตกเป็นอาณานิคมของอังกฤษในช่วงปี ค.ศ. 1824-1948 และตะนาวศรีจึงรู้จักกันในนามว่า วิกตอเรียพอยต์ เพื่อเทิดพระเกียรติสมเด็จพระราชินีนาถวิกตอเรีย ชาวมลายูส่วนหนึ่งอพยพมาจากอำเภอละงู จังหวัดสตูล นาบู
ที่ราบทางเหนือนั้นติดกับมหาสมุทรทางเหนือและถูกแบ่งออกเป็นเขตต่างๆ โดยที่ราบหญ้าขนาดใหญ่จะมีธีดเป็นเมืองหลวง ที่ราบหญ้าขนาดใหญ่ทางตะวันออกจะมีชุมชนอยู่เล็กน้อย และที่ราบหญ้าขนาดใหญ่ทางตะวันตกจะมีเมืองคาดาราที่ติดกับทะเลตั้งอยู่และรวมทั้งศูนย์การค้าขายอย่างคีเรน เทือกเขากัลโลเป็นเขตที่มีเดจาพีคและวาไรคิโนที่รู้จักกันว่าเป็นทะเลสาบที่เงียบสงบในขณะที่บึงไลนอร์มขนาดใหญ่ได้ครอบครองพื้นที่ทางตอนใต้โดยมีเมืองมอเนียเป็นเมืองหลวง จักรพรรดิพัลพาทีนได้สร้างที่สถานที่ของจักรวรรดิบนภูเขาที่ดับแล้วในเขตนี้ นครรัฐน่าน
นครรัฐน่านถูกสถาปนาขึ้นราวพุทธศตวรรษที่ 18 โดยการนำของพญาภูคา มีศูนย์กลางอยู่ที่เมืองย่าง (ปัจจุบันอยู่ในเขตบ้านเสี้ยว ตำบลยม อำเภอท่าวังผา จังหวัดน่าน)[7] ขณะที่ ราชวงษปกรณ์ พงศาวดารน่าน ที่รวบรวมโดยพระเจ้าสุริยพงษ์ผริตเดชช่วงรัตนโกสินทร์เพียงฉบับเดียว ที่ระบุว่า ราชวงศ์กาวนี้สืบเชื้อสายมาจากพญาลาวกอ โอรสพญาลวจังกราช เมื่อปี พ.ศ. 1220[3] ซึ่งเนื้อหาดังกล่าวไม่มีความสัมพันธ์กับตอนที่สองจนถึงยุคพระเจ้าสุริยวงษ์ผริตเดชโดยไม่กล่าวถึงราชวงศ์ลวจังกราชอีกเลย[11] กิบลัต
กิบลัต หรือ กิบละหฺ () คือชุมทิศ ที่มุสลิมหันหน้าไปยามละหมาด หรือ นมาซ และขอดุอาอ์ นั่นคือ กะอฺบะหฺ ในนครมักกะหฺ ประเทศซาอุดิอาระเบีย
เดิมกิบลัตอยู่ที่เยรูซาเลม ในปาเลสไตน์ แต่เปลี่ยนมาเมื่อสมัยท่านนบีมูฮัมมัด มาเนาส์
เมืองก่อตั้งในปี 1669 ในชื่อ Fort of São José do Rio Negro และตั้งเป็นชุมชนในปี 1832 ในชื่อ "มาเนาส์" ที่มีความหมายว่าพระมารดาของพระเจ้า และกลายเป็นเมืองตามกฎหมายเมื่อวันที่ 24 ตุลาคม ค.ศ. 1848 ในชื่อ Cidade da Barra do Rio Negro ที่มีความหมายว่า เมืองแห่งขอบแม่น้ำดำ และเมื่อวันที่ 4 กันยายน ค.ศ. 1856 ถูกเปลี่ยนชื่อกลับเป็นชื่อในปัจจุบัน