ตัวเอกในเรื่องโปเกมอน มีชื่อว่าอะไร?
ซาโตชิ (โปเกมอน)
ซาโตชิ (Japanese: サトシ Satoshi) หรือชื่อภาษาอังกฤษว่า แอช เคตชัม (English: Ash Ketchum) เป็นตัวละครเอกของโปเกมอนฉบับอนิเมะและฉบับมังงะที่ชื่อ "Electric Tale of Pikachu" ตัวของซาโตชินั้นมาจากตัวละครหลักที่ชื่อ เรด ในเกมโปเกมอนภาคเรดและบลู ชื่อของเขาเป็นชื่อเดียวกับผู้สร้างแฟรนไชส์โปเกมอนที่ชื่อ ซะโตะชิ ทะจิริ โดยชื่อซาโตชินั้นอาจแปลได้ว่า "ปัญญา" หรือ "เหตุผล" ส่วนชื่อภาษาอังกฤษของเขานั้นมีหลายความหมาย ชื่อท้ายภาษาอังกฤษมาจากการเล่นคำจากคำว่า "Gotta Catch 'em All!" ซึ่งเป็นสโลแกนของโปเกมอนภาคแรก สำหรับชื่อแรกของเขานั้น แอช (Ash) มีตัวอักษรเหมือนกับชื่อ (S<b data-parsoid='{"dsr":[1388,1395,3,3]}'>a</b>to<b data-parsoid='{"dsr":[1397,1405,3,3]}'>sh</b>i) ยังมีคนอีกกลุ่มที่บอกว่าต้นไม้ที่ชื่อ แอช (Ash Tree) อาจเป็นที่มาของชื่อนี้ก็ได้
พิคาชู
นิตยสารไทม์จัดอันดับให้พิคาชูเป็นบุคคลดีเด่นอันดับที่สองประจำปี ค.ศ. 1999 เรียกพิคาชูว่าเป็น "ตัวละครแอนิเมชันที่เป็นที่รักที่สุดนับตั้งแต่มีเฮลโลคิตตีมา" นิตยสารชี้ว่าพิคาชูเป็น "หน้าตาสาธารณชนของปรากฏการณ์ที่แพร่หลายจากวิดีโอเกมที่ขายดีที่สุดของนินเทนโด จนกลายเป็นอาณาจักรการ์ดเกม" กล่าวว่าสาเหตุของการจัดอันดับมาจากการทำกำไรให้แฟรนไชส์ได้ในปีนั้น รองจากริกกี มาร์ติน และนำหน้านักเขียน เจ.เค. โรว์ลิง[57] พิคาชูอยู่อันดับที่ 8 จากผลสำรวจตัวละครแอนิเมชันตัวโปรด จัดทำโดยแอนิแมกซ์ ใน ค.ศ. 2002 พิคาชูของซาโตชิอยู่อันดับที่ 15 จากรายชื่อตัวละครการ์ตูนที่ดีที่สุดตลอดกาล จัดทำโดยนิตยสารทีวีไกด์[58] เว็บไซต์เกมสปอต กล่าวถึงพิคาชูในบทความ "ฮีโร่จากเกมที่ดีที่สุดตลอดกาล"[59] ใน ค.ศ. 2003 นิตยสารฟอบส์ตัดอันดับพิคาชูให้เป็นตัวละครในบันเทิงคดีที่ทำรายได้สูงสุดอันดับที่แปดด้วยรายได้ 825 ล้านดอลลาร์สหรัฐ[60] ใน ค.ศ. 2004 พิคาชูตกอันดับลงมา 2 อันดับ อยู่อันดับที่ 10 ทำรายได้อีก 825 พันล้านดอลลาร์สหรัฐเป็นปีที่สองติดต่อกัน[61] ในผลสำรวจ ค.ศ. 2008 ของออริคอน พิคาชูได้รับโหวตเป็นตัวละครจากวิดีโอเกมที่เป็นที่นิยมที่สุดอันดับที่ 4 ในญี่ปุ่น ร่วมกับโซลิดสเนก[62] พิคาชูยังถือเป็นมิกกี้ เมาส์ในแบบฉบับของญี่ปุ่น[63] และเป็นส่วนหนึ่งในการเคลื่อนไหว "ทุนนิยมน่ารัก" (cute capitalism) [52] พิคาชูติดอันดับที่ 8 ในรายชื่อ "ตัวละครอนิเมะ 25 ตัวยอดเยี่ยมตลอดกาล" จัดทำโดยไอจีเอ็น[64] นิตยสารนินเทนโดเพาเวอร์จัดว่าพิคาชูเป็นฮีโรตัวโปรดอันดับที่ 9 กล่าวว่า แม้ว่ามันจะเป็นหนึ่งในโปเกมอนรุ่นแรก ๆ แต่มันก็ยังเป็นที่นิยมในทุกวันนี้[65] นักเขียน เทรซี เวสต์ และแคตเธอรีน โนลล์ เรียกพิคาชูว่าเป็นโปเกมอนรูปแบบไฟฟ้าที่ดีที่สุด และเป็นโปเกมอนที่ดีที่สุดจากทั้งหมดทั้งมวล เขาเสริมว่าถ้าคนคนหนึ่งถามผู้เล่นเกมโปเกมอนว่าโปเกมอนตัวโปรดของเขาคือตัวอะไร พวกเขา "คงจะ" เลือกพิคาชู เขายังเห็นว่าพิคาชู "กล้าหาญและจงรักภักดี"[66] ในคำกล่าวที่ไม่ใช่ด้านดี พิคาชูจัดว่าเป็นตัวละครการ์ตูนในยุค 1990 ที่น่ารำคาญที่สุดอันดับหนึ่ง[67] จัดทำโดยเว็บท่าอาสก์เมน[68] เช่นเดียวกัน ในผลสำรวจที่ไอจีเอ็นทำขึ้น พิคาชูเป็นโปเกมอนที่ดีที่สุดอันดับที่ 48 โดยมีพนักงานให้ความเห็นว่า "แม้ว่าจะเป็นโปเกมอนที่เป็นที่จดจำที่สุดในโลก พิคาชูกลับอยู่อันดับต่ำใน 100 อันดับอย่างน่าประหลาดใจ"[69] รายชื่อโปเกมอน (1–51)
นิโดรัน (เพศผู้) () เป็นโปเกมอนเข็มพิษ รูปร่างคล้ายกระต่าย พบได้ในภูมิภาคคันโต โจโต ซินโน และคาลอส ในโลกโปเกมอน นิโดรันเพศเมียจะแตกต่างจากโปเกมอนส่วนใหญ่ โดยมันจะถูกแบ่งเป็นคนละสายพันธุ์กับเพศผู้เนื่องจากความแตกต่างทางร่างกายในเรื่องเพศ เช่น เพศผู้มีเขาขนาดใหญ่กว่า และมีสีแตกต่างจากเพศเมียโดยสิ้นเชิง นิโดรันเพศผู้มีสีม่วง เขาของมันหลั่งสารพิษทรงพลังออกมาได้ ขนาดของเขากำหนดศักยภาพของพิษ หูของนิโดรันจะแข็งตัวเพื่อประสบอันตราย นิโดรันเพศผู้เกิดขึ้นน้อยกว่า ดังนั้นมันจะคอยปกป้องพวกเดียวกับจากอันตราย นิโดรันพบได้ง่ายในคันโตและโจโต แต่หายากในคาลอส เนื่องจากมันจะปรากฏเฉพาะเมื่อเผชิญเป็นฝูงเท่านั้น โปเกมอนสเปเชียล
เป็นเรื่องราวการผจญภัยครั้งใหม่ใน เขตชินโอ โดยมีผู้ครอบครองสมุดภาพทั้ง 3 ซึ่งมีชื่อว่า 1.ไดมอน 2.เพิร์ล 3.แพตตินัม ซิ่งไดมอน - 
เพิร์ลนั้นต้องไปเป็นบอดี้การ์ดของ แพตตินัม ด้วยสาเหตุว่า ไดมอน - เพิร์ล ได้ไปแสดงรายการตลกของเขตชินโอและมุกแป้ก(โดยไดมอนได้ไปหยิบข้าวปั้นของทีมงานมากิน)จึงมีคนขำน้อยจึงตกรอบแหละขณะที่เดินออกมาโดยท้อใจก็มีคนออกมาบอกว่าได้รางวัลพิเศษและก็เอามาให้แล้วก็บอกกับ ไดมอน - เพิร์ล ว่าให้รีบขึ้นไปบนเวที ไดมอน - เพิร์ล ดีใจมากจึงรีบวิงขึ้นไปขณะนั้นเอง ไดมอน - เพิร์ล ได้ชนกับ ด็อกเตอร์นานาคามาโตะและของของรางวัลจึงสับเปลี่ยนกันจากนั้นด็อกเตอร์ นานาคามาโตะ ก็ได้คุยเกี่ยวกับตระกูลเบลลิลกับพ่อของ แพทตินัมว่าตระกูลนี้ผู้สืบทอดต้องนำวัตถุดิบจาก ภูเขาเทนกังมาทำเครื่องประดับและได้มอบใบคำสั่งที่พลัดเปลี่ยนกับ ไดมอน - เพิร์ล ให้บอดี้การ์ดตัวจริงแล้วก็ไป ตัดฉากมาที่ ไดมอน - เพิร์ล ได้รับรางวัลและเปิดดูปรากฏว่าในจดหมายเขียนไว้ว่าให้คุ้มกันโดยมีค่าตอบแทนสิบล้าน แล้วก็ตัดมาที่ แพตตินัมอยู่ที่สถานที่นัดเจอกันและได้เรียก 1 ใน 3 โปเกมอนของด็อกเตอร์นานาคามาโตะออกมาชื่อว่า พจจามะ แล้วก็เรียก นาเอโทรุ กับ ฮิโกะซารุ ออกมาต้อนรับบอดี้การ์ด ขณะนั้นเอง ไดมอน - เพิร์ล ก็ได้มาถึงพอดี ซารุฮิโกะ กับ นาเอโทรุก็ได้กระโดดมาเกาะหน้า ไดมอน - เพิร์ล โดย นาเอโทรุเลือก ไดมอน
ซารุฮิโกะเลือก เพิร์ล ทันใดนั้นฝูงมุกคุรุ ก็เข้ามาโจมตีและ แพทตินัมก็บอกให้ ไดมอน - เพิร์ล ไล่ไป จากนั้นก็ดิทางสู่เขาเทนกัง
จากนั้นก็พักที่โรงแรม ไดมอน - เพิร์ล ก็ได้ตั้งชื่อให้กับโปเกมอนของตัวเอง โดย ไดมอน ตั้งชื่อให้ นาเอโทรุ ว่า รู และ เพิร์ล ตั้งให้ ฮิโกะซารุ 
ว่า ซารุฮิโกะ จากนั้นก็มีกองทัพบิปป้าฟันยาวมาทำร้าย แพทตินัม ในห้อง ไดมอน - เพิร์ล จึงรีบตามไปช่วยจากนั้น ไดมอน จึงพาพวกบิบป้าไปแทะรูปปั้นทองคำจนฟันบิปป้าปกติและจึงเดินทางต่อ รายชื่อโปเกมอน (1–51)
ในอะนิเมะ คาเตอร์ปีเป็นโปเกมอนป่าตัวแรกที่ซาโตชิจับได้ เขาจับคาเตอร์ปีโดยไม่ต้องต่อสู้ ซึ่งคาสึมิเห็นว่าคาเตอร์ปีอ่อนแอ คาเตอร์ปีชอบคาสึมิ แต่เธอไม่อยากยุ่งกับมันเพราะคาเตอร์ปีเป็นโปเกมอนประเภทแมลงและเธอกลัว คืนหลังจากจับคาเตอร์ปีได้ คาเตอร์ปีและพิกะจูของซาโตชิคุยกัน และคาเตอร์ปีเผยว่าอยากพัฒนาร่างเป็นบัตเตอร์ฟรี คาเตอร์ปีเผลอหลับข้าง ๆ คาสึมิ และเช้าวันถัดมาเธอตอกย้ำความกลัวต่อแมลงและทำร้ายความรู้สึกคาเตอร์ปี คาเตอร์ปีเป็นโปเกมอนตัวแรกที่ซาโตชิเรียกออกมาต่อสู้กับพีเจียน ที่เขาต้องการจับตัวต่อไป แต่ด้วยความเสียเปรียบต่อโปเกมอนประเภทบินได้ คาเตอร์ปีจึงถูกโจมตีจนบอบช้ำ แม้เป็นเช่นนี้ เมื่อทีมร็อกเก็ตพยายามขโมยตัวพิกะจูไป ซาโตชิเรียกคาเตอร์ปีที่เพิ่งแพ้มาต่อสู้ สามารถเอาชนะโดกัสของโคจิโร่ และอาร์โบของมุซาชิได้โดยใช้ท่าพ่นใยและพุ่งชน ทำให้มันพัฒนาร่างเป็นทรานเซล และในที่สุด ทรานเซลก็พัฒนาร่างเป็นบัตเตอร์ฟรี ต่อมาซาโตชิปล่อยตัวออกไปเพื่อไปอยู่กับฝูงบัตเตอร์ฟรีป่า โปเกมอน
ในเนื้อเรื่องหลัก โหมดเล่นคนเดียวของแต่ละเกมต้องการให้นักฝึกโปเกมอนเลี้ยงดูทีมโปเกมอนเพื่อเอาชนะนักฝึกที่เป็นตัวละครที่ไม่ใช่ตัวผู้เล่น (non-player character: NPC) มากมายและโปเกมอนของพวกเขา แต่ละเกมได้ปูเส้นทางเป็นเส้นตรงผ่านภูมิภาคของโลกโปเกมอนสำหรับให้นักฝึกเดินทาง ดำเนินเหตุการณ์สำคัญ (event) และต่อสู้กับคู่ต่อสู้ในระหว่างทาง คุณลักษณะของแต่ละเกมจะเสนอนักฝึกโปเกมอนผู้ทรงพลัง 8 คน เรียกว่า ยิมลีดเดอร์ หรือหัวหน้ายิม ที่นักฝึกจะต้องเอาชนะเพื่อดำเนินเนื้อเรื่อง และจะได้เข็มกลัดยิมเป็นรางวัล และเมื่อได้เข็มกลัดครบ 8 อัน นักฝึกโปเกมอนคนนั้นจะมีสิทธิ์เข้าแข่งขันในโปเกมอนลีกประจำภูมิภาค ซึ่งนักฝึกผู้มีพรสวรรค์ 4 คน (เรียกว่า Elite Four หรือ จตุรเทพทั้งสี่) จะท้าต่อสู้กับนักฝึกให้ต่อสู้ 4 ครั้งแบบรับช่วงต่อกัน ถ้านักฝึกเอาชนะฝีมือของบุคคลเหล่านี้ได้ เขาจะต้องท้าต่อสู้กับแชมเปียนประจำภูมิภาค (Regional Champion) ผู้เป็นนักฝึกระดับมาสเตอร์ที่เพิ่มเอาชนะจตุรเทพทั้งสี่ได้ นักฝึกคนใดที่ชนะการต่อสู้ครั้งสุดท้ายนี้จะกลายเป็นแชมเปียนคนใหม่ และได้ชื่อว่าเป็นโปเกมอนมาสเตอร์ รายชื่อตัวละครในโปเกมอนสเปเชียล
4 จตุรเทพ เป็นยอดฝีมือที่มีฝีมือเหนือกว่าผู้นำโรงยิมซึ่งไม่เคยคิดที่จะออมมือใคร ศัตรูที่หมายตาไว้จะไม่มีทางรอดเลยซักรายเดียว ในโปเกมอนลีค การแข่งขันจะเป็นแบบสู้กับ 4 คนนั้นตามลำดับพอนะมาได้ ก็สู้กับแชมป์เปี้ยน พอชนะแชมป์เปี้ยนได้จะเป็นแชมป์คนใหม่
4 จตุรเทพ หรือในอีกชื่อว่า4จักรพรรดิ เป็นยอดฝีมือที่มีฝีมือเหนือกว่าผู้นำโรงยิมซึ่งไม่เคยคิดที่จะออมมือใคร ศัตรูที่หมายตาไว้จะไม่มีทางรอดเลยซักรายเดียว โดยทั้ง 2 เขต ใช้จตุรเทพร่วมกัน4 จตุรเทพโฮเอ็นคือผู้ชนะโฮเอ็นลีกในครั้งก่อน ๆ ซึ่งได้รับการคัดเลือกมา พวกเขาและแชมเปี้ยนจะรอทำการต่อสู้กับผู้ที่ชนะเลิศในการแข่งขันในทัวร์นาเมนต์เป็นคนสุดท้าย ผู้ที่สามารถโค่น4จตุรเทพและแชมเปี้ยนคนปัจจุบันได้ก็จะถูกขนานนามให้อยู่ในระดับท็อปหรือได้รับการจารึกชื่อ
4 จตุรเทพโจโตเป็นกลุ่มของคนหลงผิดในแต่ละองค์กรซึ่งไม่คิดที่จะอยู่ใต้อาณัติใคร โปเกมอน เดอะมูฟวี่ ตอน คิวเรม กับนักรบศักดิ์สิทธิ์ เคลดิโอ
ระหว่างที่กำลังเดินทางไปยังเมือง โรชาน ซาโตชิและเพื่อนๆ ได้พบกับโปเกมอนประหลาด เคลดิโอ ซึ่งกำลังถูกโปเกมอนในตำนาน คิวเร็ม ตามล่าอยู่พวกเขาได้ยื่นมือเข้าช่วยเหลือเคลดิโอ และเข้าไปพัวพันกับการต่อสู้ของเหล่านักรบศักดิ์สิทธิ์โดยไม่รู้ตัว ซาโตชิจะช่วยเคลดิโอและเหล่านักรบศักดิ์สิทธิ์โดยไม่รู้ตัว ซาโตชิจะช่วยเคลดิโอและเหล้านักรบศักดิ์สิทธิ์จากความโกรธกริ้วของ คิวเร็ม ได้หรือไม่ ? ระบบเกมโปเกมอน
หนึ่งในสิ่งที่เกิดขึ้นในทุกรุ่นของเกมโปเกมอนสวมบทบาทคือให้ผู้เล่นเลือกโปเกมอนหนึ่งในสามตัวเพิ่มเริ่มเดินทาง โปเกมอนเริ่มต้น เรียงตามลำดับเวลา ได้แก่ ฟุชิงิดาเนะ ฮิโตคาเงะ เซนิกาเมะ ชิโกริตา ฮิโนอาราชิ วานิโนโกะ คิโมริ อาจาโม มิซุโงโร นาเอโทรุ ฮิโกซารุ โพชามะ สึทาร์จา โพกาบู มิจูมารุ ฮาริมารอน ฟ็อกโกะ เคโรมะสึ โปเกมอนสามตัวดังกล่าวได้ชื่อว่าเป็น โปเกมอนเริ่มต้น ผู้เล่นสามารถเลือกหนึ่งในสามโปเกมอนที่มีประเภทต่างกัน ได้แก่ หญ้า ไฟ และน้ำ (ฟุชิงิดาเนะ มีประเภทหญ้าและพิษ และโปเกมอนเริ่มต้นหลายตัวพัฒนาไปเป็นโปเกมอนที่มีสองประเภท) โปเกมอนทุกตัวเป็นโปเกมอนประจำแต่ละท้องถิ่น ยกเว้นหากแลกเปลี่ยนกับเกมภาคอื่น (ทำให้กลายเป็นโปเกมอนหายาก) หลังจากนั้น คู่แข่งของผู้เล่นจะเลือกโปเกมอนที่มีประเภท "ได้เปรียบ" โปเกมอนเริ่มต้นของผู้เล่นอยู่เสมอ ในภาค"แบล็ก ไวต์ เอกซ์" และ"วาย" ผู้เล่นมีคู่แข่งหลายคน ทำให้โปเกมอนที่เหลือถูกคู่แข็งเลือกไปจนหมด ซาโตชิ (โปเกมอน)
ซาโตชิได้จับโปเกมอนและเป็นมิตรกับเหล่าโปเกมอนมาตลอดเนื้อเรื่องของอนิเมะ แนวความคิดของเขาเกี่ยวกับการฝึกโปเกมอนคือโปเกมอนแต่ละตัวจะมีการผสมผสานระหว่างความเชื่อใจ มิตรภาพ และการถาโถมฝึกฝนเพื่อเอาชนะเคราะห์กรรมที่ต้องเผชิญ ซาโตชิจะต่อสู้กับโปเกมอนที่มีเหมือนกันพิคาชูได้ดีที่สุด กล่าวคือโปเกมอนที่มีความเร็ว หลบหลีกเก่ง และสามารถแสดงท่าโจมตีอันทรงพลังออกมาได้ แต่ซาโตชิก็จะใส่ใจฝึกฝนโปเกมอนที่อยู่กับเขาทุกตัวที่อยู่ในการดูแล ไม่ว่าจะเป็นตัวไหนก็ตาม รูปแบบการต่อสู้ของซาโตชิมักจะเป็นการต่อสู้แบบธรรมดาทั่วไป และผิดแผกไปจากกติกาพอสมควร และโปเกมอนของเขาเองก็ปฏิบัติเช่นนี้เช่นกัน โดยพอเมื่อเห็นโปเกมอนของตนมีความสุขกับการที่ได้เจอกับคนที่เข้าใจหรือบ้านเกิดของโปเกมอนตัวนั้น ซาโตชิจะปล่อยโปเกมอนนั้นให้เป็นอิสระหรือแลกเปลี่ยนไป เพราะเห็นว่าโปเกมอนที่ตนจับมานั้นมีความสุข พอเดินทางประจำเขตต่างๆ จะใช้โปเกมอนประจำเขตนั้น พอการเดินทางจบจะเอาโปเกมอนประจำเขตนั้นฝากให้กับดร.ออคิดส์ โดยไม่ว่าจะไปเขตไหนซาโตชิจะเอาพิคาชูเดินทางไปด้วยตลอดเวลาเคยมีครั้งหนึ่งที่เอปามแอบตามซาโตชิมาด้วย รายชื่อโปเกมอน (1–51)
ในเกม พุคุรินเป็นหัวหน้ากลุ่มที่ตัวละครหลักเป็นสมาชิกอยู่ โปเกมอน เรดและบลู
แนวคิดของเกมโปเกมอนเกิดจากงานอดิเรกสะสมแมลง กิจกรรมที่ผู้ออกแบบเกม ซะโตะชิ ทะจิริ เคยชอบสะสมในเวลาว่างเมื่อครั้งเป็นเด็ก เมื่อเติบโตขึ้น เขาสังเกตความเจริญในเมืองที่เขาอาศัยอยู่มากขึ้น และการสะสมแมลงเริ่มลดลง ทะจิริสังเกตว่าเด็ก ๆ มักเล่นในบ้านแทนนอกบ้าน และเกิดความคิดที่จะสร้างวิดีโอเกที่มีสิ่งมีชีวิตที่คล้ายแมลง เรียกว่า โปเกมอน เขาคิดว่าเด็ก ๆ จะผูกพันกับโปเกมอนได้โดยตั้งชื่อให้มัน และควบคุมมันเพื่อทดแทนความกลัวและความโกรธ เป็นการคลายเครียดในทางที่ดี อย่างไรก็ตามโปเกมอนจะไม่เลือดออกและไม่ตาย เพียงแค่หมดสติเท่านั้น แนวคิดนี้เป็นประเด็นที่ทะจิริจริงจังมาก เนื่องจากเขาไม่ต้องการให้โลกของเกมมี "ความรุนแรงที่ไร้ประโยชน์" ซาโตชิ (โปเกมอน)
ซาโตชิมีการเปลี่ยนแปลงมากมายตลอดทั้งเรื่อง ไม่ว่าจะเป็นเรื่องทักษะการฝึกโปเกมอน แต่ความกระตือรือร้นและความมุ่งมั่นยังคงเหมือนเดิมไม่เปลี่ยนแปลง ซาโตชิเป็นคนซื่อสัตย์ และไม่เคยทอดทิ้งเพื่อน ครอบครัว และผู้ช่วยเหลือต่าง ๆ ยกเว้นโปเกมอนบางตัวของเขา ซาโตชิกลายเป็นผู้ฝึกที่เก่งกล้าได้จากการค้นหาและใช้ความแข็งแกร่งของโปเก มอนโดยอาศัยความผูกพันใกล้ชิดและค้นหาที่ที่ความสามารถนั้น ๆ ซ่อนอยู่ รวมทั้งใช้ยุทธวิธีแปลกใหม่ในการต่อสู้กับคู่ต่อสู้ เช่น ซาโตชิใช้ความเร็วของพิกะจูเอาชนะโปเกมอนตัวใหญ่กว่าและมีพลังโจมตีมากกว่า หรือได้เปรียบ และการใช้ลิซาด้อนเอาชนะคาเม็กซ์ของ ชิเงรุโดยการทำให้สนามแข่งร้อน และเข้าต่อสู้ระยะประชิดขณะที่คาเม็กซ์ลายตาจากไอที่ระเหยออกมา ซาโตชิยังสามารถฝึกโปเกมอนของเขาให้เก่งได้โดยไม่จำเป็นต้องพัฒนาร่าง ซาโตชิยังรู้สึกลังเลใจว่าจะยอมให้โปเกมอนของเขาพัฒนาเพื่อให้แข็งแกร่งขึ้น ดีหรือไม่ อย่างที่ปรากฏตอนที่เขาทำกับไกลเกอร์ ในตอน Fighting Fear With Fear! (Japanese: グライガー！ 友情の翼！Gliger! Wings of Friendship!: DP085) โปเกมอน
ประวัติศาสตร์ของ<i data-parsoid='{"dsr":[55224,55235,2,2]}'>โปเกมอน</i>เกิดขึ้นพร้อมกับคู่แข่งอย่างแฟรนไชส์ ดิจิมอน ที่เปิดตัวในเวลาไล่เลี่ยกัน ฮวาน แคสโทร จากไอจีเอ็น ซึ่งกล่าวถึงดิจิมอนว่าเป็นอีก "มอน" หนึ่ง เขากล่าวว่าดิจิมอนไม่ได้รับความนิยมหรือความสำเร็จอยู่ในระดับเดียวกับ<i data-parsoid='{"dsr":[55454,55465,2,2]}'>โปเกมอน แต่ก็มียังแฟนคลับที่อุทิศตนให้[57] ลูคัส เอ็ม. โธมัส จากไอจีเอ็นกล่าวว่า โปเกมอน</i>เป็น "การแข่งขันและการเปรียบเทียบเสมอมา" ของ<i data-parsoid='{"dsr":[55856,55867,2,2]}'>ดิจิมอน อ้างว่าความสำเร็จของโปเกมอนมจากความง่ายของกลไกวิวัฒนาการเมื่อเทียบกับดิจิโวลูชัน[58] แหล่งข้อมูลเช่น เกมโซน (GameZone)[59] มองว่า สองแฟรนไชส์นี้มีแนวคิดและรูปแบบที่คล้ายกัน การโต้วาทีระหว่างแฟนคลับในเรื่องแฟรนไชส์ใดเกิดขึ้นก่อนยังคงมีอยู่[60] ในความจริง สื่อแรกของ<i data-parsoid='{"dsr":[56879,56890,2,2]}'>โปเกมอน นั่นคือโปเกมอน<i data-parsoid='{"dsr":[56905,56913,2,2]}'>เร้ด และ กรีน ออกจำหน่ายครั้งแรกในวันที่ 27 กุมภาพันธ์ ค.ศ. 1996[61] ขณะที่ สัตว์เลี้ยงเสมือนจริงของ<i data-parsoid='{"dsr":[57376,57387,2,2]}'>ดิจิมอนออกจำหน่ายในวันที่ 26 มิถุนายน ค.ศ. 1997 พิคาชู
พิคาชูเป็นหนึ่งในโปเกมอนหลักในซีรีส์มังงะโปเกมอนหลายซีรีส์ ในโปเกมอนสเปเชียล ตัวละครหลัก เรดโดะ และอิเอะโระ ทั้งคู่ต่างเลี้ยงพิคาชู เกิดเป็นไข่ซึ่งโกรุโดะฟักออกมาเป็นพีชู ในซีรีส์อื่น เช่น เมจิคัลโปเกมอนเจอร์นีย์ และ<i data-parsoid='{"dsr":[18148,18162,2,2]}'>เก็ตโตดาเซ นำเสนอพิคาชูเช่นกัน ขณะที่ในมังงะซีรีส์อื่น เช่น อิเล็กทริกเทลออฟพิคาชู[35] และ แอชแอนด์พิคาชู นำเสนอพิคาชูของซาโตชิตัวเดียวกับในอนิเมะ[35] โปเกมอน
แฟรนไชส์โปเกมอนเริ่มต้นเจเนอเรชันแรกด้วยการวางจำหน่าย พ็อคเก็ตมอนสเตอร์ อากะและมิโดริ (เรด และกรีน ตามลำดับ) สำหรับเครื่องเกมบอยในญี่ปุ่น เมื่อเกมได้รับความนิยมอย่างสูง เวอร์ชันปรับปรุง อาโอะ (บลู) ถูกจำหน่ายหลังจากนั้น และเวอร์ชันอาโอะถูกแก้ไขใหม่เป็น โปเกมอนเร้ดแอนด์บลู เพื่อจำหน่ายทั่วโลก เกมเปิดตัวในสหรัฐอเมริกาวันที่ 30 กันยายน ค.ศ. 1998 ส่วนเวอร์ชันดั้งเดิม อากะ และ มิโดริ นั้นไม่เคยได้ออกจำหน่ายนอกประเทศญี่ปุ่น[7] หลังจากนั้น เวอร์ชันปรับปรุงต่อไปในชื่อ โปเกมอน เยลโลว์: สเปเชียล พิกะจู๋ เอดิชั่น ออกจำหน่ายเพื่อนำคุณสมบัติเกี่ยวกับสีของเครื่องเกมบอยคัลเลอร์มาใช้ รวมถึงนำเสนอเนื้อเรื่องที่ใกล้เคียงกับอนิเมะมากยิ่งขึ้น เกมเจเนอเรชันแรกนี้นำเสนอโปเกมอนเจเนอเรชันดั้งเดิม 151 ชนิด (เรียงโดยสมุดภาพโปเกมอนสากล ครอบคลุมฟุชิงิดาเนะ จนถึง นิว ธีรเมธ) และแนวคิดพื้นฐานของเกมเกี่ยวกับการจับโปเกมอน การฝึกฝนโปเกมอน การต่อสู้ และการแลกเปลี่ยนโปเกมอนทั้งกับคอมพิวเตอร์และตัวผู้เล่น เกมเวอร์ชันเหล่านี้ดำเนินเนื้อเรื่องในเขตภูมิภาคคันโต ซึ่งเป็นภูมิภาคสมมุติ แม้ว่าชื่อนี้จะไม่ได้ถูกใช้จนถึงเจเนอเรชันที่สอง รายชื่อโปเกมอน (1–51)
พิเจียน () หรือในภาษาอังกฤษเรียกว่า พีจีออตโต () เป็นโปเกมอนนก เป็นร่างตัวใหญ่กว่าและแข็งแกร่งกว่าป็อปโปะ ที่ป็อปโปะจะได้รับหากได้รับประสบการณ์เพียงพอ พิเจียนเป็นนกล่าเหยื่อขนาดใหญ่ พิเจียนมีสีหลัก ๆ เป็นสีน้ำตาล แต่มีขนนกที่ละเอียดซับซ้อนกว่าป็อปโปะ หงอนที่ศีรษะของพิเจียนจะยาวกว่าป็อปโปะและมีสีออกแดง ขนหางค่อนข้างมีสีสัน สีแดงสลับกับสีเหลือง นอกจากขนที่มีสีสันแล้ว สีตัวพื้นฐานจะคล้ายกับป็อปโปะ มีเท้าสีเทาอมชมพู และแต้มสีดำรอบตา พิเจียนมีนิสัยหวงบริเวณของตน โดยทั่วไปจะครองพื้นที่ขนาดใหญ่ที่มีรังอยู่ตรงกลาง พิเจียนจะแสดงอาการหวงบริเวณตลอดเวลา และจะจู่โจมผู้บุกรุกอย่างไม่ปราณี พวกมันจะบินเป็นวงกลมขณะล่าเหยื่อ และสามารถสังเกตการเคลื่อนไหวของเหยื่อบนดินไม่ว่ามันจะบินสูงเพียงใด พิเจียนโจมตีด้วยกรงเล็บแหลมและหิ้วเหยื่อ อย่างเช่น ทามะทามะ และคอยคิง กลับไปที่รังจากระยะทาง 60 ไมล์หรือมากกว่า พิเจียนปรากฏในอะนิเมะ"โปเกมอน"เป็นหนึ่งในโปเกมอนตัวแรก ๆ ของซาโตชิ และพัฒนาร่างเป็นพิจ็อตในที่สุด ซาโตชิ (โปเกมอน)
คาบิกอน เฮราครอส จิโคริตะ → เบลีฟ ฮิโนอาราชิ → แม็กมาราชิ วานิโนโกะ โยรุโนะสุกุ (สีส่องประกาย) ไข่โปเกมอน → โกมาโซะ → ดอนแฟน ซูบาเมะ → โอซูบาเมะ คิโมริ → จุปทอล → จูไคน์ เฮกานิ โคตัส ยูคิวาราชิ → โอนิโกริ มุคุรุ → มุคุเบิร์ด → มุคุฮอร์ก นาเอโทรุ → ฮายาชิกาเมะ → โดไดโทส ฮิโคซารุ → โมคาซารุ → โกคาซารุ บุยเซล ไกลเกอร์ → ไกออน ฟูคามารุ มาเมพาโตะ → ฮาโตโบ → เคนโฮโรว์ มิจูมารุ โพคาบู → ชาโอบู สึทาจะ ไข่โปเกมอน → ซูรูกกุ คุรุมิรุ → คุรุมายุ → ฮาฮาโคโมริ กามาการู แดนโกโร่ → แกนเทิล วารูวีลล์ → วารูเวียร์ ยายาโคมะ → ฮิโนยาโคมะ → ไฟร์แอโร่ ลูชาบูล ไข่โปเกมอน → ออนแบต → ออนเวิร์น โดโมะคุง
"โดโมะคุง" () เป็นตัวละครเอกของเรื่อง โดโมะคุงเกิดมาจากไข่ยักษ์ที่บังเอิญตกทะลุหิมะใส่บ้านของคุณปู่อุสะจีกลางฤดูหนาว จึงมีประโยคบ่งบอกลักษณะสั้นๆว่า "สิ่งมีชีวิตแสนประหลาดที่ฟักออกมาจากไข่" สูง 120 เซนติเมตร หนัก 85 กิโลกรัม สื่อสารได้แค่เพียงส่งเสียงต่ำๆ ซึ่งฟังดูเหมือนชื่อของเขาเอง แต่ทุกคนรอบข้างก็สามารถเข้าใจเขาได้ เมื่อรู้สึกกดดัน โดโมะคุงเหงื่อแตกผล่าน บางครั้งมากจนถึงกับผายลมออกมาอย่างไม่รู้ตัว อาหารโปรดของโดโมะคุง คือเนื้อแบบญี่ปุ่นกับมันฝรั่งต้ม แต่เกลียดแอปเปิลอย่างไม่มีเหตุผล บางคนว่าสาเหตุมาจากดีเอ็นเอประหลาดในตัวของเขาซึ่งไม่มีใครอธิบายได้ เขาอาศัยอยู่ในรูใต้ดินกับคุณปู่อุสะจี ชื่นชอบการดูโทรทัศน์เป็นชีวิตจิตใจ โดยเฉพาะรายการของวงร็อดกีต้าร์วูฟ (Guitar wolf) ทุกๆวันตั้งแต่เกิดมา เขาได้เรียนรู้โลกและการดำเนินชีวิตต่างๆผ่านทางเจ้าตู้สี่เหลี่ยมมหัศจรรย์นี้นี่เอง โปเกมอน โกลด์และซิลเวอร์
ตัวเกมมีเป้าหมายหลักสองประการคือ: ต้องผ่านเนื้อเรื่องหลักของเกม และต้องเอาชนะสี่จตุรเทพ(Elite Four)และแชมป์คนเก่า เพื่อที่เราจะได้เป็นเป็นแชมป์คนใหม่ และเอาชนะเรด ซึ่งเราจะต้องเติมเต็มโปเกเด็กซ์ด้วยการจับและพัฒนา ให้ได้โปเกมอนครบ251ชนิด ส่วนสำคัญจะพัฒนาและเพิ่มโปเกมอนของผู้เล่นคือ โดยผู้เล่นจะต้องต่อสู้กับโปเกมอนตัวอื่นซึ่งสามารถพบได้ในป่า หรือโปเกมอนที่มีเจ้าของฝึกอบรมอื่นๆ ก็จะมีระบบค่าประสบการณ์(EXP) และเลเวล ลักษณะพบได้ทั่วไปในวิดีโอเกมโปเกมอนทุกภาค ซึ่งก็จะทำให้โปเกมอนเกิดการพัฒนาร่างจากการต่อสู้และได้เรียนรู้ท่าต่างๆ ซาโตชิ (โปเกมอน)
โปเกมอนอะนิเมะหลายตอน โดยเฉพาะระหว่างดำเนินเนื้อเรื่องในเขตโจโต ซาโตชิมักได้ผูกมิตรกับผู้คนที่จะคอยฝึกฝนให้เขาเป็นผู้ฝึกโปเกมอนที่เก่ง ขึ้นได้ แม้ว่าซาโตชิจะไม่ใช่เด็กที่อยู่ในการอุปถัมภ์ แต่ก็เขาก็ยังอ่อนต่อโลกและได้เรียนรู้ถึงวิธีการไว้ใจเพื่อน แม้ว่าเพื่อนของซาโตชิที่ดีที่สุดคือพิกะจู แต่ต่อมาซาโตชิได้มองเพื่อนมนุษย์ที่ใกล้ชิดได้ในระดับเดียวกับพิกะจูได้ เช่น คาสึมิและทาเคชิในตอน Gotta Catch Ya Later (Japanese: サヨナラ…そして、たびだち！Goodbye... And Then, Setting off!: EP273) รวมถึง ฮารุกะและมาซาโตะในตอน Battling the Enemy Within (Japanese: バトルピラミッド！VSレジロック!! Battle Pyramid! VS Regirock!!: AG178) รายชื่อโปเกมอน (1–51)
ตั้งแต่ไรจูปรากฏตัวในซีรีส์"โปเกมอน" ไรจูได้รับการตอบรับอย่างดี มันปรากฏเป็นสินค้าหลายชิ้น เช่น ตุ๊กตา จุลประติมากรรม และโปเกมอนเทรดดิงการ์ดเกม ไรจูยังเป็นส่วนหนึ่งของชุดมื้ออาหารบิกคิดส์มีล ของเบอร์เกอร์คิงด้วย หนังสือพิมพ์"ชิคาโกซันไทม์" เรียกพิกะจูว่า "ของโปรดตัวเก่า" (old favorite) ลอเรดานา ลิปเปรีนี ผู้เขียนหนังสือ "เจเนราซีโอเน โปเกมอน: อี บัมบีนี เอ อินวาซีโอเน พลาเนตาเรีย เด นูโอวี" ' ให้ความเห็นว่าไรจูไม่ได้มีชื่อเสียงยิ่งใหญ่เท่าพิกะจู ไรอัน โอเมกา ผู้เขียนหนังสือ "Anime trivia quizbook: from easy to otaku obscure, episode 1" ให้ความเห็นว่าไรจู "ไม่ได้น่ารักขนาดนั้น" และนี่คือสาเหตุที่ซาโตชิไม่ต้องการให้พิกะจูของเขาพัฒนาร่าง ปิแอร์ บรูโน ผู้เขียนหนังสือ "ลา คูจัวร์ เดอ อ็องฟอนซ์ อา เออ เดอ ลา มงดีอาลีซาซียง" (; ) เปรียบเทียบการต่อสู้ระหว่างไรจูของผู้หมวดมาชิสุและพิกะจูของซาโตชิ กับเรื่อง "David and Goliath" บรรณาธิการจากไอจีเอ็น ในคอลัมน์ "Pokémon of the Day Chick" ชี้ว่าไรจู "เป็นที่รักของคนหลายคน และเป็นที่รังเกียจของคนอีกหลายคน" แม้เธอจะให้ความกระจ่างว่า ความเกลียดที่มีต่อไรจูนั้นต่างจากความเกลียดที่มีต่อพิกะจูมาก เธอยังบรรยายไรจูอีกว่า "ดูโง่" (stupid-looking) บรรณาธิการเว็บไซต์เกมส์เรดาร์ เบร็ตต์ เอลสตัน ให้ความเห็นว่าเนื่องจากมีการพูดถึงพิกะจูเป็นจำนวนมาก ทำให้ "ลืมว่ามีไรจูอยู่จริงได้ง่าย ๆ" มิวทู
มิวทู () เป็นสิ่งมีชีวิตสมมุติจากแฟรนไชส์สื่อ"โปเกมอน"ของนินเท็นโดและเกมฟรีก สร้างโดยเคน ซุงิโมะริ ปรากฏครั้งแรกในวิดีโอเกม "โปเกมอนภาคเรด"และ"บลู" และภาคต่อ และหลังจากนั้นปรากฏในสินค้าต่าง ๆ เกมภาคแยก และแอนิเมชัน มะซะชิกะ อิชิมุระ พากย์เสียงมิวทูฉบับดั้งเดิมในภาษาญี่ปุ่น และร่างที่เด็กกว่าพากย์เสียงโดยฟุจิโกะ ทะกิโมะโตะ ในซีดีดรามาเรื่อง"ซาวด์พิกเชอร์บอกซ์: มิวทูส์ออริจิน" และพากย์เสียงโดยโชทะโระ โมะริกุโบะ ในฉบับอะนิเมะ ในภาษาอังกฤษ เจย์ โกเอด พากย์เสียงมิวทูใน"โปเกมอน มูฟวี ตอน ความแค้นของมิวทู" และละครดนตรี "โปเกมอนไลฟ์" ในการผลิตภาพยนตร์โปเกมอน เครดิตแสดงชื่อเขาเป็นนามแฝงว่า "ฟิลิป บาร์ตเล็ตต์" แดน กรีนพากย์เสียงให้มิวทูใน"ตอน การกลับมาของมิวทู" นักแสดงหญิง เรอิโกะ ทะคะชิมะ พากย์เสียงตัวละครมิวทูในภาคพิเศษ "มิวทู: โพรล็อกทูอะเวกเคินนิง" และภาพยนตร์"โปเกมอน มูฟวี ตอน เกโนเซ็คท์ จ้าวลมกรด การตื่นขึ้นของมิวทู"  รายชื่อโปเกมอน (1–51)
คาเตอร์ปีปรากฏอยู่ในแสตมป์ชุดหนึ่งของบริเตนใหญ่ คาเตอร์ปีเป็นส่วนหนึ่งของชุดของเล่นพลาสติกที่ออกจำหน่าย ในวิดีโอเกม คาเตอร์ปีได้รับการตอบรับและคละกัน ขณะที่มักถูกมองว่าน่ารัก แต่ก็ถูกวิจารณ์ว่าไร้ประโยชน์ บรรณาธิการคนหนึ่งของไอจีเอ็นเรียกว่าเป็น "Pokémon of the Day Chick" แสดงความเห็นอกเห็นใจต่อคาเตอร์ปีที่ว่าผู้เล่นส่วนใหญ่จะจับคาเตอร์ปีตอนแรกของเกม แต่ก็ทิ้งมันไปแล้วแทนที่ด้วยโปเกมอนที่แข็งแกร่งกว่า บรรณาธิการอีกหลายคนจากไอจีเอ็นตระหนักถึงความไร้ประโยชน์ในทางปฏิบัติของคาเตอร์ปี คนหนึ่งเรียกมันว่า "น่าสมเพชอย่างเหลือเชื่อ" ไอจีเอ็นยังเปรียบเทียบคาเตอร์ปีกับ "ตัวที่ดูเหมือนหนอนเขามะเขือเทศขนาดใหญ่เกินตัว" ว่าแทบไม่น่านับถือ ในอีกบทความหนึ่ง ไอจีเอ็นเรียกคาเตอร์ปีว่า "น่ารักจริง ๆ" เสริมว่าปฏิกิริยาที่เหมาะสมต่อบางคนที่ใช้คาเตอร์ปีต่อสู้คือ "หัวเราะดัง ๆ แล้วเรียกมันออกมาพร้อมกับโปเกมอนอะไรก็ได้ที่คุณหาได้" นักวิจารณ์คนเดิมแสดงความเชื่อว่าผู้ออกแบบเกมทำงานออกมาเพื่อให้แน่ใจว่าคาเตอร์ปี "น่าเบื่ออย่างไม่ต้องสงสัย" และเรียกว่าเป็นโปเกมอนที่แย่เป็นอันดับที่สองในเกม ไอจีเอ็นยกย่องชื่อโปเกมอนและคำเติมท้ายว่า -pie ทำให้มันดูน่ารัก เกมส์เรดาร์สร้างทฤษฎีว่าความนิยมของคาเตอร์ปีเกิดจากการปรากฏตัวในอะนิเมะซีซันแรก อย่างไรก็ตาม พวกเขากล่าวว่าเบื่อหน่ายคาเตอร์ปี และเบื่อการใช้งานคาเตอร์ปีให้มีประสิทธิภาพ หนังสือ "Gaming Cultures and Place in Asia-Pacific" กล่าวว่า นี่เป็นตัวอย่างของสิ่งที่อ่อนแอและปรากฏซ้ำทั่วไปในเกม ซึ่งการปรากฏตัวจะเน้นความจำเพาะและความแข็งแกร่งของโปเกมอนอื่น ๆ ที่หายากให้ผู้เล่นค้นหา โปเกมอน รูบีและแซฟไฟร์
การเล่นของเกมส่วนใหญ่ไม่เปลี่ยนแปลงจากเกมภาคก่อนหน้า ผู้เล่นจะได้ควบคุมตัวละครหลักจากมุมมองเหนือศีรษะ และการบังคับส่วนใหญ่เหมือนกับเกมภาคก่อนหน้า จุดประสงค์ของเกมคือจับโปเกมอนทุกคนและเอาชนะจตุรเทพทั้งสี่ (Elite Four) (กลุ่มของโปเกมอนเทรนเนอร์) และเช่นเดียวกัน เนื้อเรื่องย่อยของเกมจะเกี่ยวข้องกับตัวละครหลักเอาชนะองค์กรอาชญากรรมที่พยายามครอบครองภูมิภาค คุณสมบัติใหม่ เช่น การต่อสู้แบบสองต่อสอง (double battle) และความสามารถพิเศษของโปเกมอน และโปเกมอนสายพันธุ์ใหม่ 135 ชนิดเพิ่มเข้ามา เนื่องจากเครื่องเล่นเกมบอยแอดวานซ์มีประสิทธิภาพมากกว่าเครื่องเล่นเก่า ผู้เล่นสามารถเชื่อมต่อพร้อมกัน 4 คนแทนที่เคยจำกัดไว้ที่ 2 คน นอกจากนี้ เกมยังสามารถเชื่อมต่อกับอีรีดเดอร์หรือเกมโปเกมอนในแอดวานซ์เจนเนอเรชันเกมอื่น ๆ ได้ โปเกมอน เดอะมูฟวี่ ตอน ฉันเลือกนาย!
ซาโตชิ เด็กหนุ่มจากเมืองมาซาระ
รู้สึกตื่นเต้นมากที่จะได้ออกเดินทางพร้อมกับโปเกมอนคู่หูในที่มีอายุครบ 10 ปี แต่ทว่ากลับตื่นสายในวันที่ต้องไปรับโปเกมอนตัวแรก ทำให้โปเกมอนเริ่มต้นทั้ง 3 ที่อยากได้ถูกคนอื่นๆเลือกไปหมด ซาโตชิจึงได้ “พิคาชู” โปเกมอนหนูไฟฟ้าสุดดื้อมาเป็นคู่หูแทน การเดินทางของทั้งคู่เริ่มต้นแบบไม่ดีนัก พิคาชูไม่ยอมเชื่อฟังคำสั่งของซาโตชิ แถมยังไม่ยอมเข้าไปอยู่ในมอนสเตอร์บอลเหมือนโปเกมอนตัวอื่นๆ และตลอดการเดินทางทั้งคู่ได้พบทั้งอุปสรรคจากการถูกก่อกวน เรียนรู้เพื่อนใหม่ รวมถึง ซาโตชิ (โปเกมอน)
ซาโตชิเคยได้เห็นและสัมผัสกับโปเกมอนในตำนาน โดยเฉพาะ โฮโอ ลูเกีย ลาติอัส ลาติออส และเชมิน ในโปเกมอนฉบับภาพยนตร์เรื่องที่ 2 (The Power of One) เวอร์ชันพากย์ภาษาอังกฤษ ซาโตชิได้เป็น "ผู้ที่ได้รับเลือก" เป็นผู้ที่นำความสมดุลกลับมาสู่โลก แม้ว่าจะดูเหมือนเป็นมนุษย์ธรรมดา แต่ซาโตชิก็มีลักษณะพิเศษที่ว่าเขามีพลังคลื่นชี้นำเหมือนกับอาร์ลอน ฮีโร่ในตำนาน (ใน Lucario and the Mystery of Mew) และเขาสามารถใช้งานพลังนี้ได้เหมือนกับอาร์ลอน อย่างไรก็ตาม เขาก็ไม่ได้รับการฝึกฝนในเรื่องนี้ แต่เลือกที่จะเดินทางต่อไปแทน เขายังถูกเปรียบเทียบได้กับผู้คุ้มครองพลังคลื่นชี้นำโบราณในตอน The Keystone Pops! (Japanese: ミカルゲの要石！Mikaruge's Keystone!: DP056) ที่มีคู่หูเป็นพิกะจูเหมือนกัน ต่อมาในตอน Pokémon Ranger and the Kidnapped Riolu! Parts 1 (Japanese: ポケモンレンジャー！波導のリオル!!(前編) Pokémon Ranger! The Wave-Guiding Riolu!! (Part 1): DP071) และ Pokémon Ranger and the Kidnapped Riolu! Parts 2 (Japanese: ポケモンレンジャー！波導のリオル!!(後編) Pokémon Ranger! The Wave-Guiding Riolu!! (Part 2): DP072) ซาโตชิใช้พลังคลื่นชี้นำอีกครั้งเพื่อหาตำแหน่งที่อยู่ของโปเกมอนที่ชื่อริโอลุที่ หายไป และใช้อ่านจิตใจของริโอลุด้วย อย่างไรก็ตาม การใช้พลังงานนี้เกิดขึ้นครั้งเดียวเท่านั้น เนื่องจากริโอลุมีพลังคลื่นชี้นำที่แข็งแกร่งอย่างผิดธรรมชาติ โปเกมอน (อนิเมะ)
การผจญภัยยังคงดำเนินต่อในซีซัน Pokémon: Advanced ของซีรีส์ Pokémon: Advanced Generation ดำเนินเนื้อเรื่องตามเกมโปเกมอนรุ่นที่สาม ซาโตชิและเพื่อน ๆ เดินทางในเขตภูมิภาคโฮเอ็นซึ่งอยู่ทางใต้ ซาโตชิได้เป็นครูและผู้ให้คำปรึกษาให้กับนักฝึกโปเกมอนมือใหม่ที่ชื่อ "ฮารุกะ" น้องชายของเธอ "มาซาโตะ" ก็ร่วมเดินทางด้วย แต่ไม่ได้เป็นนักฝึกโปเกมอน แต่เขากลับรู้ข้อมูลโปเกมอนมากมาย และเป็นผู้ค้นหาเส้นทางตลอดการเดินทางด้วยโปเกนาวิ ในซีรีส์นี้ ทาเคชิก็มาร่วมเดินทางกับซาโตชิ แต่คาสึมิต้องกลับไปที่ยิมฮานาดะเพื่อทำหน้าที่เป็นหัวหน้ายิม (คาสึมิ รวมถึงตัวละครอื่น ยังปรากฏในซีรีส์พิเศษ Pokémon Chronicles ด้วย) ต่อด้วยซีซัน Pokémon: Advanced Challenge, Pokémon: Advanced Battle และจบซีรีส์ด้วยซีซัน Pokémon: Battle Frontier ยึดหลักตามเนื้อเรื่องเกมภาคเอเมอรัลด์และมุมมองลักษณะของเกมภาคไฟร์เร้ดและลีฟกรีน โปเกมอน
การผจญภัยยังคงดำเนินต่อในซีซัน Pokémon: Advanced ของซีรีส์ Pokémon: Advanced Generation ดำเนินเนื้อเรื่องตามเกมโปเกมอนรุ่นที่สาม ซาโตชิและเพื่อน ๆ เดินทางในเขตภูมิภาคโฮเอ็นซึ่งอยู่ทางใต้ ซาโตชิได้เป็นครูและผู้ให้คำปรึกษาให้กับนักฝึกโปเกมอนมือใหม่ที่ชื่อ "ฮารุกะ" น้องชายของเธอ "มาซาโตะ" ก็ร่วมเดินทางด้วย แต่ไม่ได้เป็นนักฝึกโปเกมอน แต่เขากลับรู้ข้อมูลโปเกมอนมากมาย และเป็นผู้ค้นหาเส้นทางตลอดการเดินทางด้วยโปเกนาวิ ในซีรีส์นี้ ทาเคชิก็มาร่วมเดินทางกับซาโตชิ แต่คาสึมิต้องกลับไปที่ยิมฮานาดะเพื่อทำหน้าที่เป็นหัวหน้ายิม (คาสึมิ รวมถึงตัวละครอื่น ยังปรากฏในซีรีส์พิเศษ Pokémon Chronicles ด้วย) ต่อด้วยซีซัน Pokémon: Advanced Challenge, Pokémon: Advanced Battle และจบซีรีส์ด้วยซีซัน Pokémon: Battle Frontier ยึดหลักตามเนื้อเรื่องเกมภาคเอเมอรัลด์และมุมมองลักษณะของเกมภาคไฟร์เร้ดและลีฟกรีน โปเกมอนสเปเชียล
 แบล็ค หรือ แลคซ์ หนุ่มน้อยตำรวจเยาวชน ได้พบกับ ไวท์2 หรือ ไวทเลย์ อดีตสมาชิกแก๊งพลาสม่า มาเข้าเรียนรร.เทรนเนอร์ โดย เชเรน เพื่อนเก่าแบล็คและเบลเป็นครู แล็คซ์ เป็นเด็กที่โด่งดัง มีสาวๆมาจีบเสมอ ในขณะเดียวกัน แล็คซ์ก็มีแผนสืบเรื่องแก๊งพลาสม่า จึงแกล้งทำเป็นสนิทสนม วันหนึ่ง ทั้งสองคนเข้าไปในสวน โปเกมอนของไวท์เลย?ตกลงไป ทั้ง2จึงตกลงไปด้วย ไวท์เลย์ได้หมดสติไประหว่างที่แล็คซ์ช่วยเหลือ แล็คซ์อุ้มไวท์เลย์ในสภาพเป็นลมหมดสติ มาที่รร. พวกสาวๆก็พากันกรี๊ดว่า "แล็คซ์อุ้มไวท์เลย์ เหมือนเจ้าหญิงที่เป็นลมเลย!" แล้วก็มีเด็กคนหนึ่งเป็นลมเพราะอกหัก เมื่อถึงวันทัศนศึกษา ที่โรงละคร ไวท์เลย์และแลคซ์ได้ร่วมแสดงเป็นตัวหลัก โดยโปเกมอนของไวท์เลย์ได้จู่โจมคู่ต่อสู้ แต่พลังกลับสะท้อนกลับมาที่หน้าอกของไวท์เลย์ ทำให้หมดสติไป ขณะนั้น แล็คซ์ก็สวมบท dewottkid และกระโดลงมาอุ้มไวท์เลย์ที่กำลังตกลงมาหลังจากโดนจู่โจม ดูภาพได้ในgoogle โดยsearch ว่า blake whitley pokespe โดยจะเป็นภาพ แล็คซ์ใส่ชุดหน้ากากกำลังอุ้มไวท์อยู่ หลายวันต่อมา ตำรวจที่มาจากเขตชินโอก็สืบสวนเรื่องไวท์เลย์ เลยไล่จับไวท์เลย์ แต่ไวท์เลย์กลับถูกโปเกมอนในตำนานจู่โจม เลยสลบไป... รายชื่อโปเกมอน (1–51)
โคคูน () หรือในภาษาอังกฤษเรียกว่า คาคูนา () เป็นโปเกมอนดักแด้ พบได้ในป่าแห่งแรกในเขตคันโตและโจโต ตัวอ่อนของโคคูนของบีเดิล โปเกมอนหนอน โคคูนสามารถพัฒนาร่างเป็นสเปียร์ โปเกมอนแตนได้ โคคูนเป็นดักแด้สีเหลือง รูปทรงข้าวโพด มีหัวเป็นรูปโดมและตารูปสามเหลี่ยมสีดำ ในกระดอง โคคูนจะเตรียมตัวเพื่อพัฒนาไปสู่ร่างเต็มวัย และปริมาณพลังงานจากกระบวนการนี้จะทำให้กระดองค่อนข้างร้อน หากสัมผัสโดน โคคูนมักพบใกล้ ๆ หรือบนต้นไม้ และเนื่องจากขอบเขตการเคลื่อนที่ถูกจำกัด มักมีผู้เข้าใจผิดว่ามันตายแล้ว การเข้าถึงตัวโคคูนแบบไม่ระมัดระวังในขั้นนี้จะดูไม่ฉลาดนักเพราะมันสามารถยืนเหล็กในออกมาป้องกันภัยคุกคามได้ โปเกมอน โกลด์และซิลเวอร์
เกมนำเสนอโปเกมอนสายพันธุ์ใหม่ 100 ชนิด และผู้เล่นได้ควบคุมตัวละคร โดยที่ผู้เล่นสามารถเลือกตั้งชื่อเองได้ ภารกิจคือเป็นยอดนักต่อสู้โปเกมอน เกมทั้งสองภาคเป็นอิสระต่อกันแต่มีเนื้อหาส่วนใหญ่เหมือนกัน ขณะที่เกมทั้งสองภาคสามารถเล่นแยกกันได้ แต่จำเป็นต้องแลกเปลี่ยนระหว่างภาคและภาคก่อนหน้าเพื่อเติมเต็มโปเกเดกซ์ เนื้อเรื่องอะนิเมะภาคโจโตซากายึดตามภูมิภาคในเกม ฮิโตะคาเงะ
ฮิโตะคาเงะ () หรือชื่อภาษาอังกฤษคือ ชาร์แมนเดอร์ () เป็นสายพันธุ์โปเกมอนในแฟรนไชส์"โปเกมอน"ของนินเทนโดและเกมฟรีก สร้างโดยเคน ซูกิโมริ ปรากฏครั้งแรกในเกมโปเกมอนภาคเรด และ บลู และปรากฏในภาคถัดมา เกมภาคพิเศษ สินค้าต่าง ๆ และการปรับประยุกต์ให้เป็นการ์ตูนและสิ่งพิมพ์ของแฟรนไชส์ ปลายหางของฮิโตะคาเงะเป็นเปลวไฟ ขนาดของเปลวไฟบ่งบอกสุขภาพร่างกายและอารมณ์ของแต่ละตัว รายชื่อโปเกมอน (1–51)
นาโซโนะคุสะ () หรือชื่อภาษาอังกฤษคือ ออดดิช () เป็นโปเกมอนคล้ายวัชพืชที่ดูเหมือนหัวไชเท้ารูปร่างกลม ร่างกายมีสีน้ำเงินหรือม่วง มีขาเล็ก ๆ สองขาและตาสีแดง บนหัวมีกลุ่มใบไม้แหลม 5 ใบ นาโซโนะคุสะเป็นโปเกมอนที่ออกหากินตอนกลางคืน สังเคราะห์แสงโดยใช้แสงจันทร์แทนแสงอาทิตย์ ในตอนกลางวัน นาโซโนะคุสะหนีความร้อนและความสว่างจากดวงอาทิตย์โดยมุดตัวลงดิน โผล่ไว้เพียงใบไม้บนหัว มันใช้วิธีนี้ปลอมตัวเป็นต้นพืชต้นหนึ่ง ล่อนักล่าเหยื่อกินพืชตอนกลางวันให้ไปทางอื่น ในตอนกลางคืน มันจะวิ่งวนไปมาและหว่าน "เมล็ดพันธุ์" เมื่อถูกฝังดิน นาโซโนะคุสะจะบำรุงตนเองโดยดูดซึมสารอาหารจากดินโดยใช้เท้า ซึ่งกล่าวกันว่าจะเปลี่ยนเป็นรากชั่วคราวเพื่อวัตถุประสงค์นี้โดยเฉพาะ เป็นที่รู้กันว่านาโซโนะคุสะใช้ใบไม้เป็นมือ เช่น บางตัวใช้ใบไม้ไต่เชือกตาข่ายและพยายามบินให้เหมือนฮาเน็กโกะ ถ้าใครก็ตามดึงใบไม้ของนาโซโนะคุสะและพยายามถอนมัน นาโซโนะคุสะจะโต้ตอบโดยกรีดร้องเสียงแหลมสูง นี่แสดงให้เห็นพฤติกรรมของต้นแมนเดรกในตำนานในสถานการณ์คล้ายกัน แม้ว่าดูเหมือนว่าเสียงของนาโซโนะคุสะจะไม่มีผลสืบเนื่องเลวร้ายเหมือนกับเสียงของแมนเดรก พ็อกเก็ตมอนสเตอร์ ซันแอนด์มูน
โปเกมอน ซันแอนด์มูน เป็นซีรีส์ที่นำมาจากเกม โปเกมอน ซันและมูน โดยเป็นซีรีส์ที่พูดถึงชีวิตประจำวันในโรงเรียนของพวกซาโตชิในเขตอโลล่า โดยมีเพื่อนร่วมชั้นคือคาคิ, มาโอะ, มามาเนะ, ซุยเรน และลิเลีย ซึ่งในระหว่างนั้นพวกซาโตชิต้องต่อสู้กับแก๊งที่มีอิทธิพลประจำเขต คือ แก๊งสคัล โดยในซีรีส์นี้มีความแตกต่างจากซีรีส์ก่อนๆโดยสิ้นเชิง โดยภาคนี้จะไม่มีการสู้กับยิมและไม่มีโปเกมอนลีก ตัวละครส่วนใหญ่จะปล่อยโปเกมอนของตนออกมาจากมอนสเตอร์บอล และเป็นภาคแรกที่ตัวละครหลักจะออกมาไม่ครบทุกคนในบางตอน นอกจากนี้โปเกมอนของเขตอโลล่าบางสายพันธุ์ยังมีร่างอโลล่า (อโลล่าฟอร์ม) ซึ่งจะมีแตกต่างทั้งร่างกายและธาตุของโปเกมอน และในเขตอโลล่ายังสามารถให้โปเกมอนใช้ท่าไม้ตาย Z (Z-Move) ผ่านกำไล Z-Ring ได้อีกด้วย แต่การจะได้ใช้กำไล Z-Ring จะต้องมีการตระเวนเกาะเพื่อแบทเทิลกับจ้าวเกาะ และหัวหน้าโปเกมอน ซึ่งถ้าชนะก็จะได้ Z-Crystal มาใส่ Z-Ring โปเกมอนสเปเชียล
วันหนึ่งโกลด์ได้รับไข่ใบหนึ่งจากดอกเตอร์อุทสึหงิหลังจากนั้นไข่ใบนั้นก็แตกออกปรากฏโทเงปี้ออกมา ดอกเตอร์อุทสึหงิจึงให้โกลด์มุ่งหน้าไปหา2ผู้เฒ่าเลี้ยงเด็ก 2 ผู้เฒ่าเลี้ยงเด็กได้ช่วยฝึกฝนโกลด์ให้รู้เรื่องพื้นฐานในการโปเกม่อนแบทเทิลโดยการใช้เทคนิคเป็นส่วนใหญ่ เมื่อรู้ข่าวว่ามิคังซึ่งเป็นเจ้าของโทเงปี้ซึ่งเป็นลูกของโทเงติค2ตัวของเธอได้เกิดประสบอุบัติเหตุในขณะเดินทางที่เมืองเอ็นจู จึงมอบหมายให้โกลด์ไปช่วยมิคังพร้อมกับให้เครื่องหมายราชาเป็นรางวัล เมื่อไปถึงเมืองเอ็นจูก็พบซิลเวอร์กำลังช่วยมิคังอยู่ในหอคอยซึสึแต่เพราะสมุนของหน้ากากน้ำแข็งชามูและคาสึมาขวาง โกลด์จึงให้เด็นริวของมิคังพามิคังไปยังที่ปลอดภัยแล้วเกิดการต่อสู้ขึ้น แต่ชามูและคาสึหนีไปได้ซะก่อน โปเกมอน โกลด์และซิลเวอร์
ในระหว่างการสัมภาษณ์สึเนะคาสุ อิชิฮาระประธานบริษัทเครียเจอร์ จำกัดโดยเอบีซี นิวส์ เขาได้ให้ข้อมูลเชิงลึกในการกพัฒนาโปเกมอนสายพันธุ์ใหม่ๆเขาอธิบายว่า" ความคิดของมอนสเตอร์แต่ละตัวนี้ล้วนมาจากจินตนาการของนักพัฒนาซอฟต์แวร์ในเกมฟรีก พวกเขานำความคิดนี้มาจากประสบการณ์ในวัยเด็กของพวกเขา ทั้งจากการอ่านมังงะ,ชื่อหนังสือการ์ตูนญี่ปุ่น,ประสบการณ์ที่ไม่ดอนพวกเขายังเป็นเด็ก,การจับแมลง และอื่นๆ ดังนั้น จากประสบการณ์เหล่านี้ในวัยเด็ก ความคิดเหล่านี้จึงได้สร้างสรรค์โปเกมอนชนิดต่างๆออกมา" ในขณะเดียวกันโปเกมอน ภาคเรดและบลูจะมีมิว และมีโปเกมอนเซเลบีในภาคโกลด์และซิลเวอร์ แต่ก็จะได้มาจากการเข้าโปรโมทเกมในงาน เหตุการณ์แรกอย่างเป็นทางการในการได้เซเลบีมา ในงานนินเท็นโด สเปซเวิลด์ ปีค.ศ.2000 ประเทศญี่ปุ่น ซึ่งผู้เข้าร่วมประชุม100,000คนจะได้รับโปเกมอนตัวนี้ ในการที่จะได้มา ผู้เล่นต้องส่งโปสการ์ดใส่สลาก100,000ใบรับรองเซเลบี ช่วยให้สามารถเข้าร่วมการแข่งขันและได้รับมัน ระบบเกมโปเกมอน
มีข้อยกเว้นใน"โปเกมอนภาคเยลโลว์" โดยผู้เล่นจะได้รับพิกะจู โปเกมอนหนูประเภทไฟฟ้าที่มีชื่อเสียงเป็นตุ๊กตาสัญลักษณ์ของแฟรนไชส์โปเกมอน คอยเดินตามหลังผู้เล่น คู่แข่งจะได้รับอีวุย โปเกมอนประเภทปกติ อีวุยจะพัฒนาร่างเป็นหนึ่งในสามร่างที่เป็นไปได้ (ในขณะนั้น) ขึ้นกับเงื่อนไขว่าผู้เล่นต่อสู้ชนะหรือแพ้คู่แข่งอย่างไรในตอนเริ่มเกม ระบบเกมโปเกมอน
เมื่อเล่นเนื้อเรื่องหลักจบบริบูรณ์แล้วจะมีคุณสมบัติอื่น ๆ เพิ่มเติม โดยหลักแล้วจะเปิดทางให้เข้าสถานที่ที่เคยถูกปิดไว้ได้ หลังจากนั้น เกมจะเป็นปลายเปิด โดยมีเป้าหมายอยู่ที่การจับโปเกมอนแต่ละสายพันธุ์อย่างน้อยหนึ่งตัวและเติมเต็มโปเกเดกซ์ หากไม่นับเจเนอเรชันที่หนึ่งและสอง เมื่อจับโปเกมอนทุกตัวในภูมิภาค ผู้เล่นจะได้อัปเดตโปเกเดกซ์เป็นเนชันเนิลโปเกเดกซ์ และภารกิจใหม่คือจับโปเกมอนทุกตัวจากภาคเก่า (ตั้งแต่ฟุชิงิดาเนะถึงโปเกมอนตัวสุดท้ายในโปเกเดกซ์ประจำภูมิภาคของเจเนอเรชันนั้น ๆ ยกเว้นโปเกมอนเฉพาะที่จะได้รับในกิจกรรมพิเศษเท่านั้น เช่น จิราชี และฮูปา) จำนวนโปเกมอนจะเพิ่มขึ้นในทุกเจเนอเรชัน เริ่มจาก 151 ตัว เป็น 721 ตัวในภาคล่าสุด โปเกมอน
ซีรีส์ต่อไปคือโปเกมอน ไดมอนด์ แอนด์ เพิร์ล (Diamond & Pearl) โดยซีรีส์นี้มาซาโตะ น้องชายของฮารุกะ ได้ออกจากกลุ่ม ซึ่งเขากลับไปยังโทกะซิตี้ และได้ดูแลโปเกมอนของพ่อของเขาซึ่งเป็นยิมลีดเดอร์และเลือกโปเกมอนเริ่มต้นและออกเดินทางด้วยตัวเอง และฮารุกะได้ไปเข้าแข่งขัน Pokemon Contest ที่ภูมิภาคโจโต ซาโตชิ ทาเคชิ และเพื่อนคนใหม่ "ฮิคาริ" ร่วมออกเดินทางไปตามภูมิภาคชินโอ รายชื่อโปเกมอน (1–51)
ในตอนแรก ๆ ของอะนิเมะโปเกมอน (ตอน "โปเกมอน! ฉันเลือกนายนี่แหละ!") ตัวเอก ซาโตชิ พยายามจับโอนิสุซุเมะตัวหนึ่งที่นอกเมืองมาซาระ บ้านเกิดของเขา โดยที่พิกะจูของเขาไม่ยอมช่วย เขาทำได้เพียงขว้างก้อนกรวดไปที่โอนิสุซุเมะ ทำให้มันโกรธ โอนิสุซุเมะเรียกฝูงพวกมันออกมา ไล่ตามซาโตชิและพิกะจู ในที่พิกะจูก็โจมตีด้วยท่าฟ้าผ่า (Thunder) ทำให้ฝูงหนีไปได้ โดยซาโตชิยอมเอาชีวิตตนเองเข้าเสี่ยงเพื่อให้พิกะจูปลอดภัย ซาโตชิต้องกลับมารับมือกับฝูงเดิมอีกครั้งเมื่อเขากลับมาเมืองมาซาระ และพบว่าโอนิสุซุเมะที่เขาเคยพยายามจะจับได้กลายเป็นโอนิดริลแล้ว ฝูงดังกล่าวปรากฏอีกครั้งในภาพนึก ซึ่งซาโตชินึกถึงในตอน "" ศาสตราจารย์โอคิโดะเคยมีโอนิสุซุเมะหนึ่งตัวในมังงะ"โปเกมอนสเปเชียล" เขาใช้มันต่อสู้กับกรีนในโปเกมอนลีก จากนั้นมันก็พัฒนาร่างเป็นโอนิดริล โปเกมอน
แนวคิดเกี่ยวกับโลกโปเกมอน ทั้งวิดีโอเกมและโลกนิยายของโปเกมอน เกิดมาจากงานอดิเรกสะสมแมลง ซึ่งซะโตะชิ ทะจิริ กรรมการบริหารบริษัทโปเกมอนเคยทำเมื่อยังเด็ก ตัวผู้เล่นในเกมถูกกำหนดให้เป็นโปเกมอนเทรนเนอร์ หรือนักฝึกโปเกมอน และมีเป้าหมายสองประการ (ในเกมโปเกมอนส่วนใหญ่) คือ สะสมโปเกมอนทุกชนิดในภูมิภาคที่เกมกำหนดเพื่อให้เติมเต็มโปเกเด็กซ์ หรือสมุดภาพโปเกมอน และเพื่อฝึกฝนทีมของโปเกมอนที่พวกเขาจับได้ให้เอาชนะทีมโปเกมอนของนักฝึกโปเกมอนคนอื่น และกลายเป็นนักฝึกโปเกมอนที่แข็งแกร่งที่สุดเรียกว่า โปเกมอนมาสเตอร์ รูปแบบการสะสม การฝึก และต่อสู้นั้นพบได้ในแฟรนไชส์โปเกมอนทุกเวอร์ชัน รวมถึงวิดีโอเกม ซีรีส์อนิเมะ และมังงะ และโปเกมอนเทรดดิงการ์ดเกม (Pokémon Trading Card Game) รายชื่อโปเกมอน (1–51)
ไรจู () เป็นโปเกมอนหนูไฟฟ้า ตัวสูงกว่าพิกะจูเมื่อพิกะจูประสบกับหินสายฟ้า ไรจูเป็นหนูเดินสองขาตัวค่อนข้างเล็ก สามารถวิ่งได้ด้วยขาสี่ขา ไรจูมีหูและขายาว และขาแขนใหญ่ เหมือนพิกะจู ทั้งสองสายพันธุ์ยังมีลายแนวนอนสีน้ำตาลอยู่ที่หลังสองเส้น หางยาวและเรียวมีปลายรูปสายฟ้า ซึ่งในเพศเมียจะเล็กกว่าและทื่อ ไรจูมีตัวสีส้ม หน้าท้องสีขาว อุ้งเท้าสีน้ำตาล เช่นเดียวกับนิ้วเท้า ขณะที่ฝ่าเท้ามีสีแทน หูสองแฉกด้านนอกมีสีน้ำตาลและด้านในมีสีเหลือง และที่ปลายหูด้านล่างสุดโค้งเป็นลอน ถุงที่แก้มเป็นสีเหลือง แตกต่างจากพิกะจูที่มีแก้มสีแดง ไรจูมีนิสัยก้าวร้าวถ้ามีไฟฟ้าในตัวมากเกินไป และสามาถเก็บประจุไฟฟ้าได้ถึง 100,000 โวลต์ โปเกมอน เดอะมูฟวี่ ตอน ลูเกีย จ้าวแห่งทะเลลึก
ซาโตชิ พิกะจู และเหล่าผองเพื่อนได้ออกเดินทางไปยังดินแถนแห่งหนึ่งซึ่งถูกคปกคลุมไปถ้วยอำนาจมืดพวกเขาจึงต้องช่วยกันนำลูกแก้วจากภูเขาสามแห่งกลับมายังดินแดนแห่งนึ้เพื่อสลายพลังอำนาจชั่วร้ายซึ่งพวกเขาต้องเผชิญหน้ากับเหล่าโปเกมอนวิหคที่มากด้วยพละกำลังมหาศาล แต่การต่อสู่กลับปลุกลูเกีย โปเกมอนแห่งท้องทะเลลึก ให้ตื่นขึ้นและช่วยปกป้องพวยกซาโตชิ ให้นำลูกแก้วกลับมา อย่างปลอดภัย ... โปเกมอน เดอะมูฟวี่ ตอน โปเกมอนเรนเจอร์กับเจ้าชายมานาฟี่แห่งท้องทะเล
ซาโตชิและเพื่อนๆ ได้มาเจอกับ คณะมารีน่าโชว์โปเกมอนใต้น้ำและ แจ็คกี้ ซึ่งเป็นโปเกมอนเรนเจอร์ มีหน้าที่ปกป้องเหล่าโปเกมอนแจ็คกี้ มาทำภารกิจนำไข่ของ เจ้าชายแห่งท้องทะเลกลับไปยังวิหารใต้ทะเล โดยมีโจรสลัด แฟนท่อม ตามไล่ล่าหมายจะชิงไข่นี้และแล้วไข่ก็ฟักตัวออกมาเป็น มานาฟี่โปเกมอนที่จะสามารถนำไปยังวิหารใต้ทะเล ในคืน ราหูอมจันทร์ โปเกมอน
ในเดือนพฤศจิกายน ค.ศ. 2001 นินเทนโดเปิดร้านค้าชื่อว่า Pokémon Center ณ ศูนย์กลางร็อกเฟลเลอร์ในนิวยอร์ก[51] โดยออกแบบขึ้นหลังร้าน Pokémon Center 2 แห่งในโตเกียวและโอซาก้า ซึ่งอาคารนี้ในเนื้อเรื่องเป็นที่ที่นักฝึกโปเกมอนนำโปเกมอนมารักษาอาการเจ็บป่วย[52] ร้านค้านี้ขายสินค้าที่ระลึกเกี่ยวกับโปเกมอน มี 2 ชั้น โดยเรียงเป็นลำดับสินค้าตั้งแต่เสื้อยืดสะสม อุปกรณ์เครื่องเขียน pokemon card ไปจนถึงตุ๊กตาโปเกมอน[53] ร้านแห่งนี้ยังเปิดตัว เครื่องแจกจ่ายโปเกมอน (Pokémon Distributing Machine) ที่ผู้เล่นจะวางเกมโปเกมอนลงไปเพื่อรับไข่โปเกมอนที่แจกขึ้นเฉพาะเวลานั้นเท่านั้น นอกจากนี้ร้านแห่งนี้ยังมีโต๊ะสำหรับให้ผู้เล่นเข้าไปเล่นโปเกมอนเทรดดิงการ์ดเพื่อดวลกัน ร้าน Pokémon Center นี้ปิดตัวลงและสร้าง Nintendo World Store ขึ้นมาแทนที่ในวันที่ 14 พฤษภาคม ค.ศ. 2005[54] รายชื่อโปเกมอน (1–51)
ปิปปีปรากฏในอะนิเมะครั้งแรกในตอน "ปิปปีกับหินพระจันทร์" ซาโตชิและเพื่อน ๆ พบกับกลุ่มของปิปปีที่ภูเขาโอสึคิมิที่กำลังบูชาหินแสงจันทร์อยู่ มันยังปรากฏในอีกหลาย ๆ ตอนถัดมา ปิปปียังปรากฏในมังงะโปเกมอน ปิปปีตัวหนึ่งนิสัยขี้อายและขี้ขลาดเป็นตัวละครหลักในมังงะเรื่อง "พ็อกเก็ตมอนสเตอร์ ปีปีปี ★ แอดเวนเจอร์" (Pocket Monsters PiPiPi ★ Adventures)  รายชื่อโปเกมอน (1–51)
นิโดควีน () เป็นโปเกมอนสว่าน เป็นสายพันธุ์ที่โตเต็มวัย รูปร่างคล้ายตัวพอสซัม ในซีรีส์โปเกมอน นิโดควีนได้มาจากนิโดรินาประสบกับหินแสงจันทร์ (Moon Stone) นิโดควีนเป็นสิ่งมีชีวิตกินเนื้อและกินพืช มันจะกินพุ่มไม้และผลไม้ แต่มันอาจกินโปเกมอนตัวเล็ก ๆ เป็นโปรตีนได้ นิโดควีนดูตื่นตัวน้อยกว่านิโดคิง และจะเข้ากับพวกเดียวกันได้ดีกว่า นิโดควีนดูอ่อนแอกว่าเล็กน้อย แต่ฉลาดกว่านิโดคิงอย่างมาก รายชื่อโปเกมอน (1–51)
โรคอน ( ฉหรือชื่อภาษาอังกฤษคือ วัลพิกซ์ () โปเกมอนสุนัขจิ้งจอก รูปร่างเหมือนสุนัขจิ้งจอกมีหางม้วนหกหาง ออกแบบจากสุนัขจิ้งจอกในตำนานญี่ปุ่น คิสึเนะ ตั้งแต่เกิด โรคอนเริ่มมีหางเดียวสีขาว ต่อมาหางแยกออกจากกันเมื่อหางเปล่งแสงและกลายเป็นสีแดง ส่วนใหญ่โรคอนเป็นเพศเมีย ว่ากันว่ามีหางและขนสวยงาม โรคอนมีเปลวไฟในร่างกาย เมื่ออุณหภูมิภายนอกเพิ่มขึ้น พวกมันจะปล่อยไฟออกจากปากเพื่อป้องกันไม่ให้อุณหภูมิในร่างกายร้อนเกินไป พวกมันสามารถควบคุมไฟ และทำให้ไฟลอยขึ้นเหมือนกับลูกไฟผี (will-o-wisp) ในป่า โรคอนจะแกล้งเจ็บเพื่อหนีจากนักล่าที่เก่งกาจ นินเท็นโดมักกำหนด "ชื่อที่ฉลาดและบรรยาย" ให้โปเกมอนหลายชนิดให้สอดคล้องกับร่างกายหรือคุณสมบัติ เมื่อแปลเกมให้กับผู้ชมฝั่งตะวันตกเพื่อให้ตัวละครเข้าถึงเด็กอเมริกันได้ง่าย เดิมทีชื่อภาษาอังกฤษของโรคอนคือ Foxfire จนกระทั่งนินเท็นโดอเมริกาเปลี่ยนเป็น Vulpix มาจากคำว่า "vulpus" คำภาษาละตินแปลว่าสุนัขจิ้งจอก โปเกมอน
โจเซฟ เจ โทบินตั้งทฤษฎีว่าความสำเร็จของแฟรนไชส์โปเกมอนส่วนใหญ่มาจากรายชื่อยาวเหยียดที่เด็ก ๆ สามารถเรียนรู้และพูดถึงซ้ำ ๆ ในกลุ่มเพื่อนของตน โลกของเรื่องสมมุติมีโอกาสมากมายให้อภิปรายและสาธิตความรู้ต่อหน้าเพื่อน ๆ ในเวอร์ชันภาษาฝรั่งเศส นินเทนโดได้ใส่ใจโดยแปลชื่อของโปเกมอนเพื่อสะท้อนถึงวัฒนธรรมและภาษาของฝรั่งเศส ชื่อโปเกมอนทุกชื่อแสดงความเป็นตัวตน ที่ทำให้เด็กเชื่อว่าชื่อนั้นมีอำนาจเชิงสัญลักษณ์ เด็ก ๆ สามารถเลือกโปเกมอนตัวโปรดและใช้แสดงความเป็นตัวเอง ขณะที่ในเวลาเดียวกันก็สนับสนุนความสอดคล้องเหมือนกันภายในกลุ่ม และแบ่งแยกกลุ่มของตนจากเด็กกลุ่มอื่นโดยประเมินจากสิ่งที่พวกเขาชอบและสิ่งที่ไม่ชอบจากทุก ๆ ตอน โปเกมอนได้รับความนิยมเพราะโปเกมอนให้ความเป็นอัตลักษณ์กับกลุ่มของเด็ก ๆ ในวงกว้างได้ และเสียมันไปได้อย่างรวดเร็วเมื่อเด็ก ๆ กลุ่มนั้นพบว่ากลุ่มอัตลักษณ์นั้นใหญ่เกินไปและตามหาอัตลักษณ์อื่น ๆ ที่จะแยกเขาออกมาอยู่ในกลุ่มที่เล็กลงได้[55] ฟุชิงิดาเนะ
ฟุชิงิดาเนะ ถือว่าเป็นโปเกมอนเมล็ดพันธุ์ สามารถอยู่โดดเดี่ยวได้หลายวันภายใต้แสงอาทิตย์ เป็นตัวละครศูนย์กลางในอะนิเมะ เนื่องจากเป็นโปเกมอนหลักของซาโตชิในซีซีนแรก และหลังจากนั้นมีฟุชิงิดาเนะอีกตัวที่เป็นของฮารุกะ ฟุชิงิดาเนะยังปรากฏในมังงะ เป็นโปเกมอนของเรดในมังงะชุดโปเกมอนแอดเวนเชอส์ ฟุชิงิดาเนะถูกนำมาทำเป็นสินค้าหลากหลายชนิด เช่น ของเล่น พวงกุญแจ และตุ๊กตา รายชื่อโปเกมอน (1–51)
รัฟเฟรเซีย () หรือชื่อภาษาอังกฤษคือ ไวเลพลูม () เป็นโปเกมอนเหมือนดอกไม้ขนาดใหญ่ที่มีขนาดใหญ่กว่าและแข็งแกร่งกว่าคุไซฮานะ รัฟเฟรเซียได้มาจากการใช้หินใบไม้กับคุไซฺฮานะ รัฟเฟรเซียมีกลิ่นเหม็นมาจากดอกไม้สีแดงขนาดใหญ่ รัฟเฟรเซียใช้กลิ่นเหม็นต่อสู้ โดยทำให้ศัตรูเสียการควบคุมตอนที่มันถอยหนีกลิ่นเหม็น อย่างไรก็ตาม ดอกไม้ของรัฟเฟรเซียสามารถเป็นอุปสรรคในการต่อสู้ได้เนื่องจากมันหนักและเทอะทะ ด้วยน้ำหนักของมัน ทำให้รัฟเฟรเซียเดินช้ามาก และมักใช้มือประคองดอกไม้บ่อย ๆ รัฟเฟรเซียพบได้ในป่าและชอบลดตัวลงติดพื้น เมื่อพวกมันหลับ กลีบดอกไม้ขนาดใหญ่จะเหี่ยวและพรางตัวกับต้นพืชรอบ ๆ พวกมันยังปล่อยละอองเรณูพิษหนาแน่นสู่อากาศที่ตรงนั้นเพื่อไม่ให้สัตว์เข้าใกล้มัน ในตอนกลางคืน บางครั้งพวกมันจะรวมตัวกันแสดงพิธีกรรมแปลก ๆ โดยมันจะปล่อยละอองเรณูพิษเพื่อป้องกันผู้บุกรุก แต้มสีขาวบนดอกไม้ของรัฟเฟรเซียตัวเมียจะใหญ่กว่าตัวผู้ โปเกมอน โกลด์และซิลเวอร์
เกมนี้ได้แนะนำไรโคว,เอ็นเทย์และซุยคุน โปเกมอนในตำนานชนิดใหม่ ที่จะเดินไปรอบๆเขตโจโตและจะเปลี่ยนสถานที่บ่อย สามารถติดตามได้ด้วยโปเกเด็กซ์ ซึ่งต้องเคยเจอ และมักจะพยายามหนี แต่พลังชีวิตก็ยังถือว่าน้อย นอกจากนี้ยังมีความเป็นไปได้ที่จะพบกับโปเกมอนที่มีสีแตกต่างจากโปเกมอนตามปกติ แต่ก็ปรากฏน้อยมาก มีการเพื่มชนิดของโปเกมอนใหม่สองชนิดคือ ธาตุเหล็กและธาตุความมืด ประเภทเหล็กจะเป็นโปเกมอนที่มีการป้องกันสูงมาก และไม่ก่อการเกิดปฏิกิริยาอื่นๆ ในขณะที่ธาตุความมืดเป็นโปเกมอนประเภทมีภูมิคุ้มกันต่อท่าพลังจิตและชนะทางต่อโปเกมอนประเภทพลังจิต รวมทั้งยังมีจุดอ่อนน้อย ในภาคโกลด์และซิลเวอร์ สามารถที่จะแลกเปลี่ยนโปเกมอนได้ แต่ไม่สามารถที่จะแลกเปลี่ยนโปเกมอนที่อยู่ในเจเนอร์เรชั่นก่อนๆได้ วิธีแก้ปัญหานี้จึงต้องย้ายระบบลบที่รู้จัก จึงจะสามารถลบหรือย้ายโปเกมอนได้ ที่สำคัญอีกคือการเปลี่ยนแปลงสถานะพิเศษในการโจมตีท่าพิเศษและการป้องกันท่าพิเศษที่เพิ่มขึ้นสำหรับต่อสู้ มิว (โปเกมอน)
มิวปรากฏในมังงะ<i data-parsoid='{"dsr":[12900,12911,2,2]}'>โปเกมอนชุดโปเกมอนสเปเชียล มิวมีชื่อว่าเป็น "โปเกมอนลวงตา" (Phantom Pokémon) ในมังงะ ปรากฏในบทแรกเมื่อแก๊งร็อกเก็ต องค์กรอาชญากรรม พยายามจับมิว โปเกมอนเทรนเนอร์ชื่อเรดก็พยายามจับมิว แต่ถูกมิวเอาชนะอย่างง่ายดาย[28] ในบทต่อมา มีการเปิดเผยว่าแก๊งร็อกเก็ตต้องการดีเอ็นเอของมิวเพื่อสร้างมิวทูให้สำเร็จ ส่วนเรดและโปเกมอนเทรนเนอร์ชื่อกรีน ร่วมมือกันปกป้องไม่ให้มิวถูกจับตัว[29][30] รายชื่อโปเกมอน (1–51)
คิวคอน () หรือชื่อภาษาอังกฤษคือ ไนน์เทลส์ () โปเกมอนสุนัขจิ้งจอก เป็นสุนัขจิ้งจอกเก้าหางสีขาวออกทอง ออกแบบตามตำนานสุนัขจิ้งจอกญี่ปุ่น คิสึเนะ แรงบันดาลใจหลักในการสร้างตัวคิวคอน มาจากคีวบิ () ที่มีพลังคล้าย ๆ กัน เช่น การเปลี่ยนรูปร่าง (shapeshifting) ชื่อของคิวคอนมาจากจำนวนเก้าหาง และข้อเท็จจริงที่ว่า แนวคิดสร้างคิวคอนมาจากตำนานปรัมปราญี่ปุ่น โปเกมอนตัวนี้ปกคลุมด้วยขนหนา สีขาวออกทอง มีหงอนนุ่มบนหัว และแผงคอรอบคอ คิวคอนมีตาสีแดง ว่ากันว่าทำให้มันมีพลังควบคุมจิตใจ หางเก้าหางครอบครองพลังงานจักรวาลแปลกประหลาด ที่ทำให้มันอายุยืนถึง 1,000 ปี คิวคอนเป็นโปเกมอนที่ฉลาดมาก เข้าใจคำพูดของมนุษย์ พวกมันมีความอาฆาตแค้นและว่ากันว่ามันจะสาปแช่งผู้ที่เลี้ยงมันในทางผิด ๆ เป็นเวลา 1,000 ปี โปเกมอนตัวนี้มีตำนานบอกเล่ามากมาย หนึ่งในนั้นกล่าวว่า คิวคอนถือกำเนิดเมื่อมีนักบุญเก้าคนรวมตัวกันและกลับมาเกิดใหม่เป็นคิวคอน โปเกมอน เดอะมูฟวี่ ตอน รังไหมผู้ทำลายล้างและดีแอนซี
พิคาชู เคโรมัตซึ ฮาริมอรอน ฟ็อกโกะ และเด็นเนะได้พบกับ เครฟฟี โปเกมอนพวงกุญแจ เครฟฟีนั้นชอบสะสมกุญแจมาก และกุญแจแต่ละดอกก็สามารถพาพวกพิคาชูไปยังโลกต่างๆที่แสนสนุกสนานได้อีกด้วย แต่อย่ามัวเอาแต่ เล่นเพลินล่ะพิคาชูเพราะทางเข้า-ออกของแต่ละโลกนั้นมีเวลาเปิดอยู่อย่างจำกัดนะ โปเกมอนสเปเชียล
เร้ดยังขาดเข็มกลัดเทรนเนอร์อีก 1 ชิ้นจึงไปยังเมืองโทคิวะ ซึ่งป่าโทคิวะในขณะนั้นมีโปเกมอนป่าที่บ้าคลั่งที่คอยทำร้ายมนุษย์ที่เข้าไปย่างกราย เร้ดสามารถช่วยเด็กผู้หญิงคนหนึ่งจากการโดนทำร้ายได้สำเร็จ และได้ฟังเกี่ยวกับตำนานผู้นำโรงยิมเมืองโทกิวะ ซึ่งเป็นผู้ที่มีฝีมือเก่งกาจและไร้เทียมทาน ในที่สุดผู้นำโรงยิมแห่งโทคิวะก็ได้ปรากฏตัวขึ้น ท่ามกลางความตกใจของเร้ด ผู้นำคนนี้มีนามว่า ซาคากิ จ้าวแห้งปฐพี เป็นผู้นำและเป็นคนก่อตั้งแก๊งร็อกเกตขึ้นมา เร้ดได้สู้กับซาคากิอย่างดุเดือด แต่ฝีมือก็ยังห่างชั้นกันมาก แต่เร้ดก็สามารถชนะได้ด้วยโปเกมอน ปิกาจู ที่โกรธจัดเนื่องจากซาคากิใช้ป่าโทคิวะที่เป็นบ้านเกิดของตนทำความชั่วร้าย จนซาคากิหนีไป หลังจากนั้นชาวเมืองโทกิวะก็ทำให้โปเกมอนป่าที่คลุ้มคลั่งอยู่สงบลง เมืองโทกิวะจึงกลับมาสงบอีกครั้ง รายชื่อโปเกมอน (1–51)
คาเม็กซ์ () หรือในภาษาอังกฤษเรียกว่า บลาสทัส หรือ บลาสทอยซ์ () โปเกมอนหอย เป็นร่างพัฒนาร่างสุดท้ายของเซนิกาเมะ มีรูปร่างแตกต่างจากร่างก่อนหน้าอย่างสุดโต่ง การเปลี่ยนแปลงที่ชัดเจนที่สุดคือปืนใหญ่สองกระบอกบนกระดองที่ยิงผ่านเหล็กหนา คาเม็กซ์มีลำตัวกว้างกว่าและโอ่อ่า ศีรษะเปลี่ยนไปอย่างสิ้นเชิง แขนขาอวบอ้วนและแบ่งเป็นส่วน ๆ มองเห็นกรงเล็บชัดเจน และหางสั้นและดูอ้วน ปืนใหญ่เป็นการปรับเปลี่ยนที่โดดเด่น ทำให้คาเม็กซ์ยิงปืนน้ำด้วยพลังมหาศาลและแม่นยำ น้ำจากปืนใหญ่สามารถทลายเหล็กหนาได้ ขณะที่กระสุนปืนสามารถยิงกระป๋องในระยะมากกว่า 160 ฟุตได้อย่างแม่นยำ ปืนใหญ่ยังช่วยให้คาเม็กซ์พุ่งชนด้วยความเร็วสูง แม้ว่าคาเม็กซ์จะตัวใหญ่และหนัก แต่มันสามารถเดินสองขาหรือสี่ขาได้ดี คาเม็กซ์สามารถพบได้บนชายหาดของเกาะติดกับมหาสมุทร แต่มันชอบอาศัยในบ่อหรือทะเลสาบน้ำจืดมากกว่าคาเตอร์ปี () เป็นโปเกมอนหนอน ออกแบบโดยเคน ซูกิโมริ ซาโตชิ ทาจิริ ผู้สร้างโปเกมอน ได้แรงบันดาลใจจากงานอดิเรกสมัยเด็กนำไปสู่การสร้างโปเกมอนสายพันธุ์ต่าง ๆ คาเตอร์ปีถูกออกแบบตามหนอนผีเสื้อหางติ่ง (swallowtail) ชื่อของคาเตอร์ปีก็มาจากคำว่า caterpillar เช่นกัน คาเตอร์ปีมีผิวหนังสีเขียวและมีสีเหลืองใต้ท้อง มีจุดสีเหลือง และออสมีทีเรียมสีแดงขนาดใหญ่ยื่นออกมาจากหน้าผาก ร่างกายสีเขียวใช้อำพรางตัวในใบไม้ได้ ดวงตาเป็นลายเพื่อทำให้นักล่ากลัว เท้ายึดเกาะพื้นผิวใด ๆ ก็ได้ ออสมีทีเรียมบนหัวจะส่งกลิ่นเหม็นเพื่อขับไล่นักล่า คาเตอร์ปีเป็นโปเกมอนร่างดั้งเดิมที่ตัวเล็กที่สุด และเจริญเติบโตโดยการลอกคราบ คาเตอร์ปีพัฒนาร่างเป็นทรานเซว และเป็นบัตเตอร์ฟรีในที่สุด คาเตอร์ปีเรียนรู้ได้เพียงสองท่า ได้แก่ พุ่งชน (Tackle) และ พ่นใย (String Shot) และมีความสามารถจำกัดจนกว่ามันจะพัฒนาร่าง แม้กระนั้น ในเกมทุกเกมตั้งแต่"โปเกมอนภาคแพลตินัม"เป็นต้นไป คาเตอร์ปีสามารถเรียนท่า นอนกรน (Snore) และ แมลงกัด (Bug Bite) ได้ รายชื่อโปเกมอน (1–51)
คอลัมน์โปเกมอนออฟเดอะเดย์กายของไอจีเอ็นเขียนว่าพุคุรินทั้ง "นุ่มและน่ากอด" คอลัมน์โปเกมอนชิกของไอจีเอ็นเรียกพุคุรินว่า "โปเกมอนสีชมพูที่ว่องไว" และว่าขณะที่ความนิยมของพุรินนั้น "ยากที่จะเข้าใจ" เมื่อมันพัฒนาร่างเป็นพุคุริน มัน "มีแนวโน้มที่จะแอบเข้ากับพื้นหลังอย่างเงียบ ๆ" เธอเสริมว่ามัน "น่าสงสาร" เพราะ "กำลังพลตากลมนี่จริง ๆ แล้วค่อนข้างเจ๋งดี" โทมัส อีสต์ จากนิตยสาร"ออฟฟิเชียลนินเท็นโดแม็กกาซีน" เขียนว่าชื่อของพุคุริน (Wigglytuff) น่าขบขัน และอาจเป็นหนึ่งในห้าชื่อโปเกมอนที่ดีที่สุดของเขา แอชลีย์ เดวิส จากดิสทรักทอยด์เขียนว่า ร่างวิวัฒนาการที่น่ารักอย่างพุคุรินดูไม่มีประโยชน์เท่ากับโปเกมอนที่ดูแข็งแกร่งกว่า นักเขียน โจเซฟ เจย์ โทบิน เขียนว่า พุคุรินเป็นที่นิยมในกลุ่มเด็กผู้หญิง เอมิลี บาลิสเทรียรี จากนิตยสาร"เกมโปร" เรียกตัวตนของพุคุรินในเกมภาค"เอกซ์พลอเรอส์ออฟไทม์" และ "เอกซ์พลอเรอส์ออฟดาร์กเนส" ว่าเป็น "โปเกมอนที่แปลกสุด ๆ" โปเกมอน (อนิเมะ)
ซีรีส์ต่อไปคือโปเกมอน ไดมอนด์ แอนด์ เพิร์ล (Diamond & Pearl) โดยซีรีส์นี้มาซาโตะ น้องชายของฮารุกะ ได้ออกจากกลุ่ม ซึ่งเขากลับไปยังโทกะซิตี้ และได้ดูแลโปเกมอนของพ่อของเขาซึ่งเป็นยิมลีดเดอร์และเลือกโปเกมอนเริ่มต้นและออกเดินทางด้วยตัวเอง และฮารุกะได้ไปเข้าแข่งขัน Pokemon Contest ที่ภูมิภาคโจโต ซาโตชิ ทาเคชิ และเพื่อนคนใหม่ "ฮิคาริ" ร่วมออกเดินทางไปตามภูมิภาคชินโอ โปเกม่อน ศิษย์นายกอนงค์
โปเกม่อน ศิษย์นายกอนงค์ เป็นนักมวยไทยจากอำเภอเดชอุดม จังหวัดอุบลราชธานี ซึ่งมีชื่อชกเดิมคือ โปเกม่อน ทต.บุญทัน เขาเคยสร้างผลงานในศึกมรดกมวยไทย ทต.บ้านค้อ ที่จัดขึ้น ณ เวทีมวยชั่วคราวเทศบาลตำบลบ้านค้อ อำเภอโนนสัง จังหวัดหนองบัวลำภู ในวันที่ 3 กันยายน พ.ศ. 2559 ด้วยการชนะน็อกวีระพลเล็ก อบต.นาหนองทุ่ม ในยกแรก โปเกมอน เรดและบลู
ขณะเยี่ยมเมืองต่าง ๆ ในภูมิภาค ผู้เล่นจะได้พบกับสถานที่พิเศษเรียกว่า ยิม ภายในอาคารเหล่านั้นจะมีหัวหน้ายิม ซึ่งผู้เล่นจะต้องเอาชนะแต่ละคนเพื่อให้ได้เข็มกลัดครบแปดอัน เมื่อสะสมเข็มกลัดครบแล้ว ผู้เล่นจะได้รับอนุญาตให้เข้าโปเกมอนลีกที่มีโปเกมอนเทรนเนอร์ที่ดีที่สุดในภูมิภาค ผู้เล่นจะได้ต่อสู้กับสี่จตุรเทพ (Elite Four) และแชมเปียนคนใหม่คือ คู่แข่งของผู้เล่น ตลอดทั้งเกม ผู้เล่นยังได้ต่อสู้กับกองกำลังของแก๊งร็อกเก็ต องค์กรอาชญากรรมที่ใช้โปเกมอนในทางที่ผิด พวกเขาคิดแผนขโมยโปเกมอนหายาก และผู้เล่นจะต้องขัดขวางให้ได้ โปเกมอน
โปเกมอนฉบับอนิเมะรวมถึงภาพยนตร์ดำเนินเนื้อเรื่องโดยแยกออกจากการผจญภัยต่าง ๆ ในวิดีโอเกม (ยกเว้นภาคเยลโล่ว์ ที่ดำเนินเรื่องตามเนื้อเรื่องอนิเมะ) โปเกมอนฉบับอนิเมะเป็นเรื่องราวภารกิจอันยิ่งใหญ่ของตัวละครหลัก "ซาโตชิ" หรือ "แอช แคทชัม" (Ash Ketchum) เพื่อจะเป็นโปเกมอนมาสเตอร์ในเรื่องการฝึกโปเกมอน เขาและเพื่อนกลุ่มเล็ก ๆ เดินทางตามโลกที่มีโปเกมอนเต็มไปหมด ในภาคแรก (original series) ในเขตภูมิภาคคันโต เริ่มต้นในวันซาโตชิได้เป็นนักฝึกโปเกมอนวันแรก โปเกมอนตัวแรกซึ่งเป็นโปเกมอนคู่หูคือพิกะจู ซึ่งแตกต่างจากเกมที่จะได้เลือกฟุชิงิดาเนะ ฮิโตะคาเงะ และเซนิกาเมะ ซีรีส์นี้ดำเนินไปตามเนื้อเรื่องของเกมโปเกมอนภาคเร้ดและบลู ในเขตภูมิภาคที่ชื่อว่าคันโต ร่วมเดินทางไปกับ "ทาเคชิ" หรือ "บร็อก" (Brock) หัวหน้ายิมของเมืองนิบิ หรือพิวเตอร์ซิตี (Pewter City) และ "คาสึมิ" น้องสาวคนสุดท้องของกลุ่มพี่น้องหัวหน้ายิมในยิมของเมืองฮานาดะ หรือเซรูเลียนซิตี (Cerulean City) ซีซันต่อมาคือ Pokémon: Adventures on the Orange Islands ซึ่งเป็นการผจญภัยในหมู่เกาะออเร้นจ์ ซึ่งเป็นสถานที่ที่เป็นเอกลักษณ์ของเรื่อง และเปลี่ยนตัวละครจากทาเคชิเป็น "เค็นจิ" หรือ "เทรซีย์" (Tracey) จิตรกรและผู้ดูแลโปเกมอน ซีซันต่อมา เป็นเนื้อเรื่องของโปเกมอนรุ่นที่สอง ประกอบด้วย Pokémon: The Johto Journeys, Pokémon: Johto League Champions และ Pokémon: Master Quest ดำเนินเรื่องในเขตภูมิภาคโจโต มีตัวละครสามคนคือซาโตชิ ทาเคชิ และคาสึมิ เช่นเดิม โปเกมอน
การ์ตูนโปเกมอนนั้นมีหลายภาค จนถึงทุกวันนี้ โปเกมอนยังไม่มีตอนจบ การ์ตูนเรื่องนี้ถูกผลิตเพิ่มขึ้นอีกมากมายหลายตอน แบ่งได้เป็นหลายภาค โดยภาคแรกนั้นเป็นแบบฉบับดั้งเดิม (Original series) จำนวน 276 ตอน[22] ภาคต่อไปคือ แอดวานซ์ เจเนอเรชัน (Advance Generation) หรือ AG จำนวน 192 ตอน[23] ภาคต่อไปคือ ไดมอนด์ แอนด์ เพิร์ล (Diamond & Pearl) หรือ DP จำนวน 191 ตอน[24] ภาคต่อไปคือ เบสท์ วิช (Best Wishes!) หรือ BW จำนวน 142 ตอน[25] ภาคต่อไปคือ เอ็กซ์วาย (XY) จำนวน 140 ตอน[26] ภาคต่อไปคือ ซันแอนด์มูน (Sun and Moon)[27] รายชื่อโปเกมอน (1–51)
ในซีรีส์อะนิเมะ โอนิดริลที่โดดเด่นที่สุดคือหัวหน้าฝูงโอนิสุซุเมะในเมืองมาซาระ และพยายามจะขับไล่ป็อปโปะทุกตัวออกไปจากพื้นที่ ซาโตชิยืนหยัดสู้กับโอนิดริลและตระหนักว่ามันสะสมความแค้นต่อเขาไว้ มันคือโอนิสุซุเมะตัวที่ซาโตชิพยายามจะจับในตอนแรก ๆ พิเจียนของซาโตชิต่อสู้กับโอนิดริลจนชนะ และพัฒนาร่างเป็นพิจ็อต ในมังงะเรื่อง "Electric Tale of Pikachu" โอนิดริลเป็นโปเกมอนตัวแรกที่ซาโตชิจับได้ คล้ายกับตอนแรกในอะนิเมะ ซาโตชิและพิกะจูหนีจากฝูงโอนิสุซุเมะที่กำลังโกรธ และเมื่อซาโตชิปกป้องพิกะจูจากอันตราย พิกะจูโจมตีใส่ฝูงจนฝูงหนีไป ซาโตชิตัดสินใจถือโอกาสและจับหัวหน้าฝูงไว้ ศาสตราจารย์โอคิโดะมีโอนิสุซุเมะตัวหนึ่งในมังงะ "โปเกมอนสเปเชียล" ต่อมาได้พัฒนาร่างเป็นโอนิดริล โปเกมอน
โปเกมอนสเปเชียล โปเกมอน HGSS การผจญภัยของโจ โปเกมอน B•W มุ่งสู่ที่หนึ่ง!! โปเกมอน B•W ผู้กล้าพลังสายฟ้า โปเกมอน B2•W2 ตำนานบทใหม่ของอาราตะ ภาพยนตร์มังงะโปเกมอน โปเกมอนสเปเชียล
เร้ดยังเดินทางต่อไปเรื่อยๆ เพื่อประลองกับผู้นำโรงยิมในเมืองต่างๆ เขาได้พบกับ ทาเคชิ คาสึมิ และเอริกะ และสามารถชิงเข็มกลัดเทรนเนอร์มาได้ ซึ่งผู้นำโรงยิมทั้ง 3 มีจุดประสงค์เดียวกันคือ ต้องการจะกำจัด แก๊งร็อกเกต ที่กำลังปั่นป่วนไปทั่วภูมิภาคให้หมดสิ้นไป ในที่สุดเร้ดก็ได้พบกับ บลู สาวน้อยนักต้มตุ๋น (เธอเป็นคนที่ขโมยโปเกมอน เซนิกาเมะ จากห้องทดลองของดอกเตอร์ออร์คิด) บลูขโมยข้อมูลโปเกมอนที่มีชื่อว่า มิว จากแก๊งร็อกเกต ทำให้แก๊งร็อกเกตต้องการตัวบลูอย่างเร่งด่วน หลังจากนั้นเร้ดได้ปลอมตัวเข้าไปในแก๊งร็อกเกตและช่วยบลูได้สำเร็จ เร้ดได้รู้จักกับ คาสึระ นักวิทยาศาสตร์ ผู้นำโรงยิมแห่งเกาะเกรน และเคยเป็นนักวิทยาศาสตร์ของแก๊งร็อกเกต คาสึระถูกแก๊งร็อกเกตตามล่าอย่างหนักเนื่องจากเขาเริ่มทนไม่ไหวกับความชั่วร้ายของแก๊งร็อกเกตอีกต่อไป เขาคิดจะกลับมาเป็นวิทยาศาสตร์ที่ช่วยเพื่อนมนุษย์และโปเกมอน ทำให้เร้ดเชื่อใจและสามารถช่วยคาสึระจากการถูกตามล่าได้สำเร็จ โปเกมอน
สมุดภาพโปเกมอน (Pokédex) เป็นเครื่องมืออิเล็กทรอนิกส์สมมุติในอนิเมะและวิดีโอเกมโปเกมอน สำหรับในเกมนั้น เมื่อใดที่โปเกมอนตัวหนึ่ง ๆ ถูกจับเป็นครั้งแรก ข้อมูลของมันจะเพิ่มเข้าไปในสมุดภาพนี้ แต่ในอนิเมะหรือมังงะนั้น สมุดภาพโปเกมอนเป็นสารานุกรมอิเล็กทรอนิกส์ ปกติมีไว้เพื่อให้ข้อมูลรายละเอียดต่าง ๆ ของโปเกมอน สมุดภาพโปเกมอนยังใช้ในการอ้างอิงถึงรายชื่อโปเกมอนซึ่งโดยทั่วไปจะเรียงตามหมายเลข ในวิดีโอเกม นักฝึกโปเกมอนจะเห็นเป็นที่ว่างเปล่า ณ ขณะเริ่มต้นเกม ผู้ฝึกจะต้องพยายามเติมเต็มสมุดภาพโดยเผชิญหน้ากับโปเกมอน และจับมันให้ได้สายพันธุ์ที่แตกต่างกัน ผู้เล่นจะเห็นชื่อและรูปภาพของโปเกมอหลังจกไข่พบเจอโปเกมอนที่ไม่เคยเจอมาก่อน หลังจากการต่อสู้ ไม่ว่าจะเป็นโปเกมอนป่า หรือการต่อสู้กับผู้ฝึกคนอื่น (ยกเว้นการต่อสู้แบบเชื่อมต่อเครื่องเล่นกับผู้เล่นคนอื่น เช่นใน<i data-parsoid='{"dsr":[20925,20946,2,2]}'>แบทเทิลฟรอนเทียร์) ในโปเกมอนภาคเร้ดและบลู ข้อมูลโปเกมอนจะเพิ่มในสมุดภาพง่าย ๆ โดยการดูรูปโปเกมอน เช่นในสวนสัตว์นอกเขตซาฟารีโซน ตัวละคร NPC ก็อาจทำให้สมุดภาพเพิ่มข้อมูลโปเกมอนเข้าไปได้โดยการอธิบายลักษณะของโปเกมอนระหว่างการพูดคุยกัน ข้อมูลอื่น ๆ หาได้หลังจากผู้เล่นได้รับโปเกมอนสายพันธุ์นั้น ๆ แล้ว หรืออาจจะผ่านการจับโปเกมอนป่า การพัฒนาร่างของโปเกมอน การฟักไข่ (ตั้งแต่รุ่นที่สองเป็นต้นมา) หรือการแลกเปลี่ยนโปเกมอน ข้อมูลที่จะได้เห็นเหล่านั้นเช่น น้ำหนัก ส่วนสูง ชนิดสายพันธุ์ และรายละเอียดสั้น ๆ ของโปเกมอน ในภาคต่อ ๆ มา สมุดภาพรุ่นใหม่อาจมีข้อมูลรายละเอียดที่มากขึ้นเช่น ขนาดของตัวโปเกมอนเปรียบเทียบกับตัวผู้ฝึก หรือรายชื่อโปเกมอนแยกตามถิ่นที่อยู่อาศัย (ข้อมูลนี้จะเห็นได้แค่ในภาคไฟร์เร้ดและลีฟกรีนเท่านั้น) สมุดภาพโปเกมอนล่าสุดสามารถจุข้อมูลของโปเกมอนทุกตัวที่รู้จักกันในปัจจุบัน เกมโปเกมอน โคลอสเซียม และโปเกมอนเอกซ์ดี:เกลออฟดาร์คเนส บนเครื่องเกมคิวบ์ มีระบบ<i data-parsoid='{"dsr":[21827,21866,2,2]}'>การช่วยเหลือข้อมูลโปเกมอนแบบดิจิทัล (Pokémon Digital Assistant; P★DA) ดูคล้ายกับสมุดภาพโปเกมอน แต่สามารถบอกว่าโปเกมอนรูปแบบไหนได้เปรียบหรือเสียเปรียบโปเกมอนรูปแบบไหน และยังให้ข้อมูลเกี่ยวกับความสามารถเฉพาะของโปเกมอนได้ด้วย[21] พิคาชู
ในตอนแรก เด็กชายจากเมืองมาซาระ อายุครบ 10 ปีและพร้อมที่จะได้รับโปเกมอนตัวแรก เนื่องจากตั้งใจจะเป็นโปเกมอนมาสเตอร์ คืนก่อนที่เขาได้รับโปเกมอนเริ่มต้น (เซนิกาเมะ ฮิโตะคาเงะ หรือฟุชิงิดาเนะ ตัวใดตัวหนึ่ง) เขาฝันว่าได้รับโปเกมอนและละเมอทำลายนาฬิกาปลุกของเขา ซาโตชิวิ่งไปที่ห้องทดลองของศาสตราจารย์ออคิโด ซึ่งพบว่าโปเกมอนเริ่มต้นถูกแจกให้คนอื่นไปแล้ว ศาสตราจารย์ออคิโดบอกซาโตชิว่ายังมีโปเกมอนเหลืออยู่ตัวหนึ่ง คือ พิคาชู เพศผู้ ทีแรก พิคาชูดื้อและไม่เชื่อฟังซาโตชิ ปล่อยกระแสไฟฟ้าใส่เขาบ่อยครั้งและไม่ยอมเข้าไปอยู่ในมอนสเตอร์บอลเหมือนกับโปเกมอนตัวอื่น ๆ แม้กระนั้น ซาโตชิเสี่ยงชีวิตตัวเองเพื่อปกป้องพิคาชูจากฝูงโอนิซุซุเมะ[31] จากนั้นรีบพาพิคาชูไปรักษาตัวที่โปเกมอนเซ็นเตอร์ เนื่องจากซาโตชิสาธิตความเชื่อถือและความมุ่งมั่นแบบไร้เงื่อนไขต่อโปเกมอน พิคาชูจึงเริ่มใส่ใจซาโตชิ และมิตรภาพระหว่างเขาก็เกิดขึ้น แต่พิคาชูยังคงไม่ยอมเข้าไปอยู่ในมอสเตอร์บอล หลังจากนั้นไม่นานพิคาชูแสดงพลังยิ่งใหญ่ซึ่งโดดเด่นจากโปเกมอน หรือแม้แต่พิคาชูตัวอื่น ทำให้ทีมร็อกเก็ตพยายามแย่งชิงตัวพิคาชูเพื่อสนองความต้องการของหัวหน้าซาคากิให้ได้[32] ครั้งหนึ่ง ซาโตชิเกือบปล่อยตัวพิคาชู ในตอน Pikachu's Goodbye เพราะซาโตชิคิดว่าพิคาชูคงจะมีความสุขมากกว่าถ้าได้อยู่กับฝูงพิคาชูป่า แต่พิคาชูเลือกที่จะอยู่กับเขาแทน[33] พิคาชูยังปรากฏในช่วงพิเศษในสองซีซันแรก เรียกว่า "พิคาชูส์จูกบอกซ์" ซึ่งมีเพลงจากอัลบั้ม 2.บี.เอ.มาสเตอร์ ด้วย โปเกมอน
โปเกมอนถูกจำหน่ายในรูปของอนิเมะ มังงะ เกมสะสมการ์ด ของเล่น หนังสือ และสื่ออื่นๆ แฟรนไชส์โปเกมอนได้ฉลองครบรอบ 10 ปีไปเมื่อปี ค.ศ. 2006[4] และจนถึงวันที่ 28 พฤษภาคม ค.ศ. 2010 ยอดขายสะสมของวิดีโอเกม (รวมถึงเครื่องเล่นเกมคอนโซล เช่น นินเทนโด 64 ลายพิกะจู) ขึ้นถึงมากกว่า 200 ล้านสำเนา[5] ในเดือนพฤศจิกายน ค.ศ. 2005 บริษัท 4คิดส์เอ็นเตอร์เทนเมนต์ ที่จัดการเกี่ยวกับลิขสิทธิ์โปเกมอนที่ไม่ใช่เกม ประกาศว่าบริษัทเห็นว่าจะไม่เปลี่ยนแปลงตัวแทนแฟรนไชส์โปเกมอนใหม่ บริษัทโปเกมอนของสหรัฐอเมริกา (ปัจจุบันคือบริษัทเดอะโปเกมอนคอมพานี) สาขาย่อยของบริษัทโปเกมอนในญี่ปุ่น มีหน้าที่ตรวจตราลิขสิทธิ์โปเกมอนนอกทวีปเอเชีย[6] มิว (โปเกมอน)
มิวปรากฏในภาพยนตร์เรื่องแรกคือ โปเกมอน มูฟวี ตอน ความแค้นของมิวทู เป็นตัวละครหลักร่วมกับมิวทู ภาพยนตร์เปิดเผยว่าฟอสซิลเส้นขนของมิวปรากฏในป่าแห่งหนึ่งในประเทศกายอานา ค้นพบโดยนักวิทยาศาสตร์ชุดหนึ่งถูกนำไปสร้างมิวทู โคลนของมิวที่ถูกปรับแต่งทางพันธุกรรม ต่อมามิวปรากฏในภาพยนตร์ โปเกมอน มูฟวี ตอน มิวและอัศวินคลื่นพลัง เป็นตัวละครหลักร่วมกับลูคาริโอ เนื้อเรื่องภูมิหลังเกี่ยวพันกับประวัติศาสตร์ลึกลับของมิวและต้นเหตุของความทรงพลัง ภาพยนตร์ โปเกมอน มูฟวี ตอน สุดยอดโปเกมอนโคลนนิง ปรากฏมิวเป็นสิ่งลวงตาเป็นตัวละครหลักที่คอยช่วยเหลือซาโตชิและเพื่อน ๆ ต่อสู้กับมิราจมาสเตอร์ (Mirage Master) มิว (โปเกมอน)
มิว ไม่เหมือนกับตัวละครอื่น ๆ ในแฟรนไชส์<i data-parsoid='{"dsr":[1918,1929,2,2]}'>โปเกมอน การพัฒนาของตัวมิวไม่ได้ผ่านการตรวจสอบจากเคน ซุงิโมะริ แต่ผ่านตรวจสอบโดยโปรแกรมเมอร์ของเกมฟรีก ชิเงะกิ โมะริโมะโตะ โมะริโมะโตะนำมิวใส่ในเกมอย่างลับ ๆ เป็นเรื่องล้อเล่นในหมู่พนักงานก่อนเกมจำหน่ายในญี่ปุ่น โดยตั้งใจจะให้เป็นโปเกมอนตัวเดียวที่พนักงานบริษัทเกมฟรีกรู้จักและได้ครอบครอง[1] มิวถูกใส่ในตอนท้ายของการพัฒนาเกมโปเกมอนภาคเรด</i>และ<i data-parsoid='{"dsr":[2486,2493,2,2]}'>บลูหลังจากการลบส่วนดีบักของเกม โดยเตรียมพื้นที่ให้เพียงพอที่จะเพิ่มตัวละครดังกล่าวเข้าไป ทั้ง ๆ ที่ตกลงกันไว้ว่าไม่ให้เปลี่ยนแปลงใด ๆ ในเกมมากไปกว่านั้น แม้ว่านักพัฒนาไม่ได้ตั้งใจจะให้ใครครอบครอง แต่เนื่องจากความผิดพลาดของเกม ผู้เล่นยังสามารถเผชิญหน้ากับมันได้[2] รายชื่อโปเกมอน (1–51)
ซูแบต () โปเกมอนค้างคาว เป็นโปเกมอนคล้ายค้างคาว สีฟ้า ขนาดเล็ก มีขายาวผอมสองขา ใบหน้าของซูแบตไม่มีตาและจมูก ในหูของซูแบตและข้าง ๆ ปีกของมันมีสีม่วง ปีกของซูแบตรองรับด้วย 'นิ้ว' ที่ยื่นออกมา และมองเห็นฟันสี่ซี่ในปากชัดเจน เป็นฟันบนสองซี่ และฟันล่างสองซี่ เพศเมียมีเขี้ยวขนาดเล็กกว่า ซูแบตอยู่ร่วมกันเป็นฝูงในถ้ำ และใช้คลื่นอัลตราโซนิกระบุและเข้าหาเป้าหมาย คลื่นดังกล่าวเป็นเสมือนระโซนาร์ที่ใช้ตรวจหาวัตถุ ในตอนกลางวัน มันจะรวมตัวกับตัวอื่น ๆ และห้อยหัวจากเพดานในที่มืด เนื่องจากหากมันโดนแสงแดดจะทำให้ร่างกายของมันไหม้เป็นบางส่วน เมื่ออาศัยในถ้ำมืด ตาของมันจะปิดและมองไม่เห็น ซาโตชิ (โปเกมอน)
ซาโตชิเป็นเด็กที่แตกต่างจากตัวละครหลักตัวอื่นที่มีพี่น้อง ยกเว้นฮิคาริ เค็นจิ ไอริส เซเรน่า และ มามาเนะ รายชื่อโปเกมอน (1–51)
หนึ่งในนิโดควีนที่โดดเด่นในเกมโปเกมอนคือ นิโดควีนของซาคากิ หัวหน้าแก๊งร็อกเก็ต ใน"โปเกมอนภาคเรด"และ"บลู" และภาคทำใหม่ "ไฟร์เรด"และ"ลีฟกรีน" อย่างไรก็ตาม เขาไม่ได้ใช้นิโดควีนจนกระทั่งเขาต่อสู้ในอาคารบริษัทซิลฟ์ ในเมืองยามาบุกิ รายชื่อโปเกมอน (1–51)
โกลแบต () ร่างพัฒนาแล้วของซูแบต เป็นโปเกมอนดุร้ายที่ออกหากินในเวลากลางคืน โกลแบต ต่างจากซูแบต มันมีตา และปากใหญ่กว่ามาก มันอาศัยอยู่ในถ้ำส่วนที่มืด และจะตื่นตัวในเวลากลางคืน โดยเฉพาะเมื่อพระจันทร์เข้าข้างแรม โกลแบตเป็นที่รู้จักในวงกว้างว่าชอบดูดเลือดสดของสิ่งมีชีวิต เมื่อมันพบเหยื่อมีชีวิตอยู่ มันจะซุ่มโจมตี มักจะโจมตีจากด้านหลังโดยไม่เตือนใด ๆ มันจะกัดเหยื่อด้วยเขี้ยวแหลมคมสี่เขี้ยว แข็งแกร่งพอที่จะเจาะหนังของโปเกมอนสัตว์ทุกชนิด แม้ว่าหนังจะแข็งแรงเพียงใด มันจะดื่มเลือด 10 ออนซ์ให้หมดในทันที โกลแบตชอบเลือดมากจนมันอาจไม่ควบคุมการกิน เมื่อมันกินเลือดมากเกินไปจนน้ำหนักเกิน มันจะบินอย่างงุ่มง่าม เมื่อมันโจมตี มันจะไม่หยุดดูดพลังจากเหยื่อแม้ว่ามันจะตัวหนักเกินที่จะบินได้ เขี้ยวของโกลแบตตัวเมียจะเล็กกว่าตัวผู้ เช่นเดียวกับซูแบต รายชื่อโปเกมอน (1–51)
ในซีรีส์โปเกมอน นิโดริโนสามารถพบได้ในภูมิภาคคันโตและโจโตในโลกโปเกมอน และจะได้มาเมื่อนิโดรันเพศผู้ถึงระดับ 16 และพัฒนาร่างเป็นนิโดริโน เป็นที่โดดเด่นเนื่องจากเป็นหนึ่งในโปเกมอนสองตัวแรกที่เห็นในอะนิเมะและฉากเข้าเกม"โปเกมอนภาคเรด" พ็อกเก็ตมอนสเตอร์ ไดมอนด์ &amp; เพิร์ล
โปเกมอน ไดมอนด์ แอนด์ เพิร์ล เป็นซีรีส์ที่นำมาจากเกม โปเกมอน ไดมอนด์และเพิร์ล โดยใช้ชื่อเวอร์ชันเกมจากเจนเนเรชันที่ 4 และอิงเขตประเทศที่ปรากฏในเกม โดยเขตในภาคนี้มีชื่อว่า ชินโอ ในซีรีส์นี้ ฮารุกะ และ มาซาโตะ ไม่ได้ร่วมเดินทางกับซาโตชิแล้ว หลังจากที่ร่วมทีมกับซาโตชิต่อเนื่องเป็นเวลานานในซีรีส์ที่ผ่านมา และมีตัวละครหลักตัวใหม่คือ ฮิคาริ ผู้ฝึกโปเกมอนมือใหม่ที่มุ่งหวังอยากจะเป็น โปเกมอน โคออดิเนเตอร์ เธอมาจากเมืองฟุตาบะ และตัวละครอีกคนคือ ทาเคชิ เพื่อนของซาโตชิที่คอยให้คำแนะนำอย่างใกล้ชิดมาตั้งแต่ตอนแรก ๆ ของเรื่อง ได้กลับมาร่วมทีมอีกครั้งในช่วงเริ่มต้นซีรีส์ ส่วนฮารุกะเองนั้นได้ปรากฏตัวในซีรีส์นี้แค่ 1 ครั้ง เท่านั้นโดยฮารุกะปรากฏด้วยเสื้อผ้าชุดใหม่ รายชื่อโปเกมอน
โปเกมอน เป็นสิ่งมีชีวิตสมมุติซึ่งมนุษย์จับมาและฝึกฝนให้ต่อสู้กันเป็นกีฬาชนิดหนึ่ง แฟรนไชส์โปเกมอนมีโปเกมอนที่เปิดเผยแล้วจำนวน 802 สายพันธุ์ สามารถจำแนกโปเกมอนตามคุณสมบัติต่าง ๆ ได้มากมาย รายการต่อไปนี้จะแสดงชื่อภาษาอังกฤษ และชื่อภาษาญี่ปุ่นในรูปแบบต่าง ๆ  โปเกมอน
โปเกมอน () หรือในชื่อเต็มว่า พ็อกเก็ต มอนสเตอส์ ([1][2]) เป็นสื่อแฟรนไชส์ที่จัดพิมพ์และเป็นของนินเทนโดบริษัทวิดีโอเกมสัญชาติญี่ปุ่นและสร้างโดยซะโตะชิ ทะจิริ เมื่อปี ค.ศ. 1996 แรกเริ่มออกจำหน่ายวิดีโอเกมแนวบทบาทสมมุติบนเครื่องเล่นสายเกมบอยชนิดเล่นเชื่อมกันได้ระหว่างเครื่องต่อเครื่องพัฒนาโดยบริษัทเกมฟรีค ตั้งแต่นั้นมา โปเกมอนกลายมาเป็นสื่อแฟรนไชส์ที่ประสบความสำเร็จและได้กำไรมากเป็นอันดับ 2 รองจากแฟรนไชส์มาริโอ[3] โปเกมอน
อีกมุมมองที่สอดคล้องกันของเกมโปเกมอน ตั้งแต่โปเกมอน เร้ด และ บลู บนเครื่องเกมบอย ไปจนถึงโปเกมอน<i data-parsoid='{"dsr":[18284,18293,2,2]}'>แบล็ค และ ไวท์</i>บนเครื่องนินเทนโด ดีเอส คือการที่ผู้เล่นสามารถเลือกโปเกมอนหนึ่งในสามที่กำหนดไว้เป็นตัวเริ่มต้นของการผจญภัย เรียกโปเกมอนสามตัวเหล่านี้ว่า "โปเกมอนเริ่มต้น" (starter Pokémon) ผู้เล่นสามารถเลือกโปเกมอนรูปแบบพืช รูปแบบไฟ หรือรูปแบบน้ำได้[19] ตัวอย่างเช่น ในโปเกมอน<i data-parsoid='{"dsr":[18743,18751,2,2]}'>เร้ด และ บลู (และเวอร์ชันรีเมค ไ<i data-parsoid='{"dsr":[18783,18794,2,2]}'>ฟร์เร้ด และ ลีฟกรีน) ผู้เล่นสามารถเลือกฟุชิงิดาเนะ ฮิโตะคาเงะ และเซนิกาเมะ แต่ในโปเกมอน<i data-parsoid='{"dsr":[18890,18902,2,2]}'>เยลโล่ว์ ซึ่งเป็นภาคที่สร้างขึ้นโดยมีเนื้อเรื่องอ้างอิงตามเนื้อเรื่องของอนิเมะ ผู้เล่นจะได้รับพิกะจู รูปแบบไฟฟ้า มาเป็นโปเกมอนเริ่มต้น แต่อย่างไรก็ตาม ในภาคนี้ ผู้เล่นจะได้รับโปเกมอนเริ่มต้นสามตัวของภาค เร้ด และ บลู ระหว่างทางในภายหลัง ซึ่งเป็นสิ่งที่ไม่เกิดขึ้นในเกมอื่น ๆ ของแฟรนไชส์[20] อีกมุมมองหนึ่ง คู่แข่งของผู้เล่นจะเลือกโปเกมอนเริ่มต้นที่มีรูปแบบได้เปรียบกับโปเกมอนของเราเสมอ ตัวอย่างเช่น ถ้าผู้เล่นเลือกโปเกมอนรูปแบบ<b data-parsoid='{"dsr":[19477,19486,3,3]}'>พืช คู่แข่งก็จะเลือกโปเกมอนรูปแบบ<b data-parsoid='{"dsr":[19516,19524,3,3]}'>ไฟ เป็นต้น แต่ในโปเกมอน เยลโล่ว์ ซึ่งมีข้อยกเว้นนั้น คู่แข่งจะเลือกอีวุยเป็นโปเกมอนเริ่มต้น แต่ต่อมาอีวุยจะพัฒนาร่างได้เป็นธันเดอร์ส ชาวเวอร์ส หรือบูสเตอร์นั้น จะถูกตัดสินจากผลการต่อสู้กับคู่แข่งว่าแพ้หรือชนะในระหว่างทาง ในเกมบนเครื่องเล่น เกมคิวบ์ ที่ชื่อ โปเกมอนโคลอสเซียม และโปเกมอนเอ็กดี: เกลออฟดาร์คเนส ก็มีข้อยกเว้น นั้นคือในขณะที่เกมส่วนใหญ่ โปเกมอนเริ่มต้นจะเริ่มที่เลเวล 5 แต่เกมเหล่านี้จะเริ่มต้นการเดินทางที่เลเวล 10 และ 25 ตามลำดับ ใน โคลอสเซียม โปเกมอนเริ่มต้นของผู้เล่นคือเอฟี และแบล็คกี้ และใน เกลออฟดาร์คเนส โปเกมอนเริ่มต้นของผู้เล่นคือ อีวุย ระบบเกมโปเกมอน
เมื่อต่อสู้ชนะหัวหน้ายิม ผู้เล่นจะได้รับเข็มกลัดซึ่งเป็นบทพิสูจน์ความสามารถของเทรนเนอร์ และเป็นส่วนสำคัญในการเดินเนื้อเรื่อง หัวหน้ายิมในเกมแรก (เรด บลู และเยลโลว์) คือ ทาเคชิ คาสึมิ เมทิส เอริกะ เคียว นาสึเมะ คาสึระ และซาคากิ เมื่อต่อสู้ชนะยังทำให้ผู้เล่นได้รับอุปกรณ์สอนเทคนิคที่ให้ผู้เล่นสอนท่าให้โปเกมอน และทำให้สามารถใช้โปเกมอนที่ถูกแลกเปลี่ยนมาในระดับเลเวลสูง ๆ ตามที่กำหนดได้ (ถ้าเลเวลเกินกำหนด โปเกมอนที่แลกเปลี่ยนมาจะไม่เชื่อฟังคำสั่งของผู้เล่น) และยังทำให้ผู้เล่นใช้งานวัตถุต่าง ๆ ในเกมผ่านอุปกรณ์สอนท่าลับ เช่น สามารถข้ามน้ำด้วยท่าโต้คลื่น (Surf) หรือสามารถตัดต้นไม้ที่ขวางทางด้วยท่าตัด (Cut) คุณสมบัติที่ทำให้สามารถเข้าแข่งขันโปเกมอนลีกได้คือ เทรนเนอร์ต้องสะสมเข็มกลัดครบ 8 อัน ในวิดีโอเกมหลายภาค ในภูมิภาคหนึ่ง ๆ จะมียิม 8 ยิม แม้ว่าในอะนิเมะมีการยืนยันว่ามีแห่งอื่นด้วย (เช่น ชิเงรุได้รับเข็มกลัด 10 อัน แต่ไม่ได้ได้รับจากหัวหน้ายิมเมืองยะมะบุกิ และโทกิวะ) กล่าวกันว่าโปเกมอนมีแนวโน้มจะเชื่อฟังเทรนเนอร์ที่มีเข็มกลัดมากกว่า เข็มกลัดบางอันจะทำให้ผู้เล่นสามารถใช้โปเกมอนเลเวลสูงที่ถูกแลกเปลี่ยนมาได้ ตัวอย่างนั้น ถ้าผู้เล่นต่อสู้ชนะหัวหน้ายิมแรก โปเกมอนที่แลกเปลี่ยนมาที่มีเลเวลมากกว่า 20 จะเชื่อฟังเทรนเนอร์ และก่อนหน้านั้น พวกเขาอาจไม่เชื่อฟังคำสั่งผู้เล่นในการต่อสู้ โปเกมอน (ชุดวิดีโอเกม)
โปเกมอน เป็นวิดีโอเกมที่อยู่ในแฟรนไชส์โปเกมอน เกมโปเกมอนทุกเกมจัดว่าเป็นฐานหลัก ยึดหลักตามซีรีส์โปเกมอน ในทุก ๆ เกม ได้ยึดตามโปเกมอนฉบับอนิเมะ โปเกมอนสเปเชียล โปเกมอนเทรดดิงการ์ดเกม และโปเกมอนเทรดดิงฟิกเกอร์เกม ซึ่งมาจากโลกและความคิดรวบยอดจากเนื้อเรื่องในเกม รายชื่อโปเกมอน (1–51)
คาเมล () หรือในภาษาอังกฤษเรียกว่า วอร์เทอร์เทิล () เป็นโปเกมอนเต่า และเป็นร่างพัฒนาของเซนิกาเมะ มันมีลักษณะที่ดูน่ากลัวขึ้นเล็กน้อย นอกเหนือจากความสูงและน้ำหนักที่เพิ่มขึ้นแล้ว มันยังมีสีที่คล้ำขึ้น มีนัยน์ตาที่เล็กลง และมีเขี้ยวเล็กๆอยู่ที่ปาก กระดองของมันอาจจะมีร่องรอยจากการต่อสู้ ซึ่งคาเมลมักเสาะหาอย่างเต็มใจ คาเมลยังมีหูที่ดูเหมือนขนนกหนึ่งคู่ และหางมีสีขาว ปุยนุ่ม และยาวเกินที่จะหดอยู่ในกระดองได้ รยางค์นี้ช่วยให้คาเมลว่ายน้ำได้อย่างมาก โดยทำหน้าที่เหมือนครีบหรือไม้พาย หางของคาเมลดูจะเป็นของสะสมมูลค่าสูง เป็นเหตุให้คนล่ามัน ทำให้จำนวนประชากรลดลง สาเหตุของการ รุกล้ำนี้อาจเกิดจากหางของคาเมลเป็นสัญลักษณ์ของความอายุยืนในโลกโปเกมอน ว่ากันว่าทำให้สิ่งมีชีวิตอยู่ได้หลายพันปี มิว (โปเกมอน)
ในฤดูใบไม้ผลิ ค.ศ. 1996 ประธานบริษัทเกมฟรีก ซะโตะชิ ทะจิริ ใช้วารสารมังงะญี่ปุ่น โคโระโคโระคอมิก ทดลองแสดงภาพมิวและแจกจ่ายการ์ดมิวชุดแรกในรูปการ์ดเกมให้เป็นสินค้าของแถม[3] ซึ่งสร้างความประหลาดใจให้คนมากมายที่บริษัทเกมฟรีก รวมถึงโมะริโมะโตะด้วย[1] เนื่องจากการทดลองประสบความสำเร็จในวันที่ 15 เมษายน ค.ศ. 1996 เกมฟรีกประกาศการประกวดครั้งหนึ่งเพื่อมอบมิวให้กับผู้ชนะ 151 คน[4] ทะจิริใช้มิวอุปโลกน์ "ตัวละครล่องหน" ในเกมและพยายามสร้างความสนใจให้ชื่อเกม และสร้างข่าวลือและตำนานของเกมผ่านการบอกเล่าด้วยปากต่อปาก[5] ซึ่งเป็นผลให้ยอดขายเกมเพิ่มขึ้น[6] ดองกีคอง (วิดีโอเกม)
ดองกีคอง () เป็นชื่อเกมส์การผจญภัยของนินเทนโด ปรากฏตัวครั้งในเกมส์ ดองกี้คอง ในตู้เกมอาเขต ปี พ.ศ. 2524 โดยมีตัวละครหลักคือ ดองกีคองก์ เป็นคิงคองจอมชั่วร้ายที่เอาพอลีนไปและจัมพ์แมนหรือมาริโอเป็นพระเอกที่ช่วยพอลีน โปเกมอน
เทรนเนอร์ เป็นลำดับทั่วไปที่มีมากที่สุด โคดิเนเตอร์ เป็นเทรนเนอร์ที่เข้าประกวดโปเกมอนคอนเทสต์เป็นหลัก เพอร์ฟอเมอร์ เป็นเทรนเนอร์ที่เข้าประกวดไตรโปคาลอน ซึ่งจะมีเฉพาะภูมิภาคคาลอสและมีแค่ผู้หญิงเท่านั้น ยิมลีดเดอร์ เป็นเทรนเนอร์ขั้นพิเศษในแต่ละเขต จะมีเมืองที่ตนประจำการอยู่ โดยเป็นเทรนเนอร์ที่เป็นเจ้าของยิม เรียกได้ว่าเป็นผู้นำเมืองเกี่ยวกับโปเกมอน กับคอยให้เทรนเนอร์ที่เดินทางผ่านเพื่อฝึกใช้โปเกมอนต่อสู้ โดยทือเทรนเนอร์ชนะยิมลีดเดอร์ได้ หรือยิมลีดเดอร์ยอมรับในตัวเทรนเนอร์ จะมอบเข็มกลัดหรือเหรียญตราเป็นรางวัล ปัจจุบันยังไม่มียิมลีดเดอร์ที่เชี่ยวชาญโปเกมอนประเภทความมืด ซึ่งเขตอโลล่าเป็นเขตเดียวในขณะนี้ที่ยังไม่มียิมลีดเดอร์ เบรน เทรนเนอร์พิเศษที่มีฝีมือเหนือกว่ายิมลีดเดอร์ โดยจะอยู่ที่ทาวเวอร์ที่เป็นหอคอยของแบทเทิลฟรอนเทียร์ โดยเป็นเทรนเนอร์ที่อยู่ลำดับเข้าใกล้จตุรเทพมาก มีไม่กี่เขตที่มีเบรน 4 จตุรเทพ เทรนเนอร์ที่อยู่เหนือกว่ายิมลีดเดอร์ โดยเป็นเทรนเนอร์ที่เคยเข้าร่วมโปเกมอนลีคมาก่อน โดยทั้ง 4 คน จะเป็นเทรนเนอร์ที่เข้าใกล้ตำแหน่งแชมป์เปี้ยนมากที่สุด เมื่อแชมป์เปี้ยนถูกโค่น จะถูกลดขั้นมาเป็น 1 ในจตุรเทพ ส่วนคนที่เป็นจตุรเทพลำดับล่างสุดจะถูกปลดออกไป ไม่ก็ถ้าแชมป์เปี้ยนถอนตัว จะให้ 1 ใน 4 คนมาแทนที่ กับหาคนมาเพิ่มในตำแหน่งที่ว่างของจตุรเทพ ไม่ก็ถ้าแชมป์เปี้ยนถอนตัว กับทั้ง 4 คนทั้งยังเลือกเป็นจตุรเทพอยู่ จะต้องหาแชมป์เปี้ยนคนใหม่จากการที่ให้เทรนเนอร์ที่ผ่านการแข่งโปเกมอนลีคมานั้นให้มาท้าสู้กับจตุรเทพ ถึงได้เป็นแชมป์เปี้ยนคนใหม่ แชมป์เปี้ยน ผู้เป็นเทรนเนอร์ที่แข่งแกร่งที่สุดของเขตนั้น ในบางเขตก็ไม่มี หรือก็เป็นแชมป์ที่ประจำทั้ง 2 เขตในคนเดียวอย่างในเขตโจโตกับคันโตใช้ตำหน่งแชมป์ร่วมกันในคนเดียว ซึ่งเขตอโลล่าเป็นเขตเดียวในขณะนี้ที่ยังไม่มีแชมป์เปี้ยน โปเกมอน มาสเตอร์ เทรนเนอร์ในตำนาน เป็นตำแหน่งสูงสุดของเทรนเนอร์ทั้งหมด เรียกได้ว่าขนาดแชมป์เปี้ยนของเขตยังเทียบไม่ติด เพราะโปเกมอนมาสเตอร์คือแชมป์เปี้ยนของโลก รายชื่อโปเกมอน (1–51)
ในอะนิเมะ ฮิโตะคาเงะของซาโตชิพัฒนาร่างเป็นลิซาร์โดหลังหยุดการโจมตีของนัซซี หลังจากนั้น ลักษณะนิสัยของลิซาร์โดเปลี่ยนไปชั่วคราว และเพิกเฉยต่อคำสั่งของซาโตชิ ทั้งยังใช้ท่าพ่นไฟ (Flamethrower) ใส่เขาอยู่บ่อย ๆ ไม่นานนักลิซาร์โดก็พัฒนาร่างเป็นลิซาร์ดอนระหว่างการต่อสู้กับพเทราเพื่อให้ตามทันการโจมตีของโปเกมอนมีปีก (ไม่มากพอที่จะช่วยซาโตชิไว้) การพัฒนาร่างไม่ได้เปลี่ยนแปลงลักษณะนิสัยแต่อย่างใด และซาโตชิต้องดิ้นรนเป็นเวลานานกว่าจะทำให้ลิซาร์ดอนเชื่อฟังเขาได้อีกครั้ง ในมังงะ"โปเกมอนสเปเชียล" บลู หรือ โอคิโดะ กรีน ได้รับฮิโตะคาเงะจากศาสตราจารย์โอคิโดะ ปู่ของเขา มันพัฒนาร่างเป็นลิซาร์โด และเมื่อบลูถูกโกสครอบงำในหอลาเวนเดอร์ หรือหอชิออน ลิซาร์โดก็โดนครอบงำด้วยเช่นกัน ลิซาร์โดของบลูปลดแอกจากการครอบงำได้แต่ต้องมาประสบกับอาร์บ็อกของโคงะ (Koga) ลิซาร์โดหลอกโคงะโดยใช้โกดักที่เป็นซอมบีป้องกันท่ากรดของอาร์บ็อกก่อนจะใช้หางหั่นอาร์บ็อกเป็นครึ่ง บลูปรากฏตัวอีกครั้งพร้อมกับลิซาร์ดอนที่พัฒนาแล้ว และเข้าไปในเมืองยามาบุกิเพื่อช่วยทำลายกำแพงที่แบรีเอิร์ดสร้างไว้ โปเกมอน
เกมโปเกมอนดั้งเดิมเป็นเกมแนวบทบาทสมมุติ (role-playing games: RPG) ร่วมกับแนววางแผน และถูกสร้างขึ้นโดยซาโตชิ ทาจิริสำหรับเกมบอย เกมแนวบทบาทสมมุตินี้และภาคต่อ รีเมค และเวอร์ชันแปลภาษาอังกฤษถือว่าเป็นเกมโปเกมอน "ภาคหลัก" และเป็นเกมที่แฟนคลับส่วนใหญ่อ้างอิงถึงเมื่อพูดถึง "เกมโปเกมอน" ลิขสิทธิ์โปเกมอนทั้งหมดที่ตรวจสอบโดยบริษัทโปเกมอนถูกแบ่งหยาบๆออกเป็นเจเนอเรชัน เจเนอเรชันเหล่านี้เป็นการแบ่งภาคตามลำดับเวลาตามการออกจำหน่ายในทุกๆหลายปี เมื่อภาคต่ออย่างเป็นทางการของเนื้อเรื่องหลักออกจำหน่ายซึ่งนำเสนอโปเกมอนชนิดใหม่ ตัวละครใหม่ ระบบการเล่นใหม่ ภาคต่อภาคนั้นถือว่าเป็นจุดเริ่มต้นของเจเนอเรชันใหม่ของแฟรนไชส์ เกมหลักและของเสริม อนิเมะ และเกมสะสมการ์ดก็จะถูกปรับให้ทันสมัยด้วยคุณลักษณะใหม่ในแต่ละครั้งที่เจเนอเรชันใหม่เริ่มขึ้น แฟรนไชส์โปเกมอนได้เริ่มต้นเจเนอเรชันที่ห้าเมื่อวันที่ 18 กันยายน ค.ศ. 2010 ในประเทศญี่ปุ่น โปเกมอน
โปเกมอนได้รับคำวิจารณ์จากศาสนิกชนของศาสนาคริสต์ ยูดาย ชาวคริสต์เห็นว่าเกี่ยวกับความลึกลับและรุนแรงของโปเกมอน รวมถึงโปเกมอนวิวัฒนาการของโปเกมอน (แม้ว่าจะคล้ายกับการลอกคราบมากกว่า แต่โครงการ ChildCare Action Project เชื่อมโยงมันเข้ากับเรื่องทฤษฎีวิวัฒนาการ) ซึ่งเขาอ้างว่าขัดแย้งกับการกำเนิดทางไบเบิลของสรรพสิ่งที่รุนแรง[34] ซึ่งคนส่วนใหญ่ในญี่ปุ่นไม่ได้นับถือศาสนาคริสต์ จึงไม่เชื่อเรื่องนี้[35][36] อย่างไรก็ตาม สถานีโทรทัศน์ดาวเทียมในวาติกันแย้งว่าโปเกมอนเทรดดิงการ์ด และวิดีโอเกมนั้น "มีจินตนาการสร้างสรรค์อย่างเต็มเปี่ยม" และ "ไม่มีผลกระทบข้างเคียงในเรื่องหลักศีลธรรมเลย"[37] ในสหราชอาณาจักร เกม "คริสเตียน เพาเวอร์ การ์ด" ได้เปิดตัวในปี ค.ศ. 1999 โดยเดวิด เทต ซึ่งกล่าวว่า "บางคนไม่ชอบโปเกมอนและต้องการทางเลือกอื่น พวกเขาเพียงต้องการเกมของคริสต์ศาสนิกชนเท่านั้น" เกมนี้ดูคล้ายกับโปเกมอนเทรดดิงการ์ดแต่ตัวละครสำคัญบนการ์ดมาจากคัมภีร์ไบเบิล[38] รายชื่อโปเกมอน (1–51)
ลิซาร์ดอน () หรือชื่อภาษาอังกฤษคือ ชาริซาร์ด () เป็นร่างพัฒนาของลิซาร์โด ซึ่งพัฒนามาจากฮิโตะคาเงะอีกต่อหนึ่ง ขณะที่ร่างก่อนพัฒนาต่างก็เป็นสัตว์คล้ายกิ้งก่าบก ลิซาร์ดอนกลับดูคล้ายมังกรยุโรปชนิดหนึ่ง แม้ว่าจะคล้ายมังกร แต่เห็นได้ชัดว่าลิซาร์ดอนเป็นโปเกมอนประเภทไฟและบิน ไม่ใช่ประเภทมังกร ลิซาร์ดอนมีปีกสีฟ้าสองปีก ขณะที่หลังมีสีส้มเหมือนกับสีของลำตัว หน้าท้องและฝ่าเท้ามีสีครีม ขณะที่ตามีสีฟ้าอ่อน ในวิดีโอเกมบรรยายว่าลิซาร์ดอนมีปีกที่สามารถบินได้ถึงความสูง 4,600 ฟุต บินโฉบทั่วฟ้าและคอยหาศัตรูที่เก่งกาจต่อสู้อยู่ตลอด ลิซาร์ดอนสามารถหายใจออกมาเป็นเปลวไฟร้อนระอุที่สามารถหลอมละลายสสารใด ๆ ก็ได้ แต่จะไม่ทำให้ศัตรูที่อ่อนแอกว่าลุกไหม้ ถ้าลิซาร์ดอนโกรธ เปลวไฟที่ปลายหางจะลุกเป็นสีขาวอมฟ้า และเนื่องจากเป็นโปเกมอนที่สะเพร่า ลิซาร์ดอนมักจะก่อให้เกิดไฟป่าอย่างไม่ตั้งใจ
เซนิกาเมะ () หรือชื่อภาษาอังกฤษคือ สเควิร์ตเทิล () เป็นโปเกมอนเต่าตัวเล็ก เซนิกาเมะเป็นเต่าหน้าตาน่ารัก สามารถเดินได้สองขาหรือทั้งสี่ขา ผิวหนังของเซนิกาเมะเป็นสีฟ้าอ่อน มีหางม้วนและยาว เมื่อถูกคุกคาม เซนิกาเมะจะหดแขนขาไว้ในกระดองสีน้ำตาลส้ม และพ่นน้ำจากปากด้วยพลังมหาศาล เพื่อโจมตีศัตรูหรือข่มขู่ ถ้าถูกโจมตี กระดองจะยืดหยุ่น และป้องกันตัวได้ดีเยี่ยม เซนิกาเมะจะหลบภัยในกระดอง และโจมตีกลับด้วยน้ำในทุก ๆ โอกาส กระดองมีรูปร่างกลมและร่องบนผิวหนังช่วยลดแรงต้านทานในน้ำ ทำให้เซนิกาเมะว่ายน้ำได้ด้วยความเร็วสูง พ็อกเก็ตมอนสเตอร์ แอดวานซ์ เจเนอเรชัน
ซีรีส์แอดวานซ์ เจเนอเรชันยังมีความเปลี่ยนแปลงอีกอย่างหนึ่งจากซีรีส์แรก กล่าวคือ ระหว่างที่ซาโตชิและเพื่อน ๆ เดินทางอยู่ในเขตคันโตและโจโตอยู่นั้น ซาโตชิได้พบและเป็นเจ้าของโปเกมอนเริ่มต้นครบทั้ง 3 รูปแบบ คือ พืช น้ำ และไฟ แต่ในซีรีส์นี้ ซาโตชิได้เป็นเจ้าของโปเกมอนเริ่มต้นเพียงตัวเดียวคือ คิโมริ ซึ่งเป็นโปเกมอนรูปแบบพืชเพียงตัวเดียวเท่านั้น นอกจากนี้ เมื่อเริ่มต้นเดินทางในเขตโฮเอ็น ซาโตชิฝากโปเกมอนทุกตัวไว้กับศาสตราจารย์ออคิดส์ ยกเว้นพิกะจูเพียงตัวเดียว ซึ่งแตกต่างจากตอนเริ่มต้นเดินทางไปตามหมู่เกาะออเร้นจ์และเขตโจโต และซีรีส์นี้ยังเป็นซีรีส์เดียวที่ซาโตชิจะไม่ได้พบตัวละครที่เป็นคู่แข่งเลย โปเกมอน
แก๊งร็อคเก็ต เป็นองค์กรของเขตคันโตกับโจโต ทั้งยังเป็นองค์กรร้ายหลักของเรื่องโปเกมอนในอนิเมะ โดยจะเป็นพวกกลุ่มโจร มีผู้นำสูงสุดคือซาคากิ (Giovanni) แก๊งอควา</b>เป็นองค์กรของเขตโฮเอน รูปแบบเกี่ยวกับทางน้ำกับโจรสลัด ทั้งยังหมายครอบครองโปเกมอนที่ชื่อไคโอก้า มีผู้นำสูงสุดคืออาโอกิริ (Archie) แก๊งแมกมา</b>เป็นองค์กรของเขตโฮเอน รูปแบบเกี่ยวกับโจรภูเขา ทั้งยังหมายครอบครองโปเกมอนที่ชื่อกราดอน มีผู้นำสูงสุดคือมาสึบุสะ (Maxie) แก๊งกิงกะ</b>เป็นองค์กรของเขตชินโอ รูปแบบเกี่ยวกับอวกาศ ทั้งโปเกมอนกับต่างดาวกับมิติ มีผู้นำสูงสุดคืออาคากิ (Cyrus) แก๊งพลาสมา เป็นองค์กรของเขตอิชชู รูปแบบเกี่ยวกับพวกราชวงศ์โบราณของแถบยุโรป แนวแบบลัทธิ กับสายลับทั้งยังวิจัยทั้งครอบครองพลังของโปเกมอนในตำนานของเขต มีผู้นำสูงสุดคือเกจิส ฮาร์โมเนีย โกรเปียส (Ghetsis) แก๊งแฟร์ เป็นองค์กรของเขตคาลอส รูปแบบพวกวิจัยทางโปเกมอนทางด้านวิวัฒนาการของโปเกมอน มีผู้นำสูงสุดคือเฟอร์ดาลีย์ (Lysandre) แก๊งสกัล</b>เป็นองค์กรของเขตอโลล่า รูปแบบเป็นพวกนักเลงหรือเด็กแว๊น มีผู้นำสูงสุดคือกุซม่า (Guzma) แก๊งร็อคเก็ตเรนโบว์</b>เป็นองค์กรของเขตอโลล่า มีอุดมการณ์คล้ายกับแก๊งร็อคเก็ต เป็นการนำหัวหน้าตัวร้ายทุกๆแก๊งมารวมกัน โดยมีผู้นำสูงสุดคือซาคากิ หัวหน้าแก๊งร็อคเก็ต รายชื่อโปเกมอน (1–51)
นิโดคิง () เป็นโปเกมอนสว่าน สายพันธุ์โตเต็มวัยและร่างสุดท้ายของนิโดรันเพศผู้ รูปร่างคล้ายพอสซัม เขาของมันแข็งพอที่จะทะลุเพชรและบรรจุพิษอยู่ ทำให้เป็นอาวุธแทงเหยื่อและโปเกมอน นิโดคิงมีพละกำลังส่วนบนของร่างกายอย่างแข็งแรง สามารถทำลายเสาโทรศัพท์ให้เป็นเศษเล็ก ๆ ได้ นิโดคิงใช้หางทุ่มศัตรู จากนั้นรัดตัวเพื่อให้กระดูกหัก หางหนา ๆ มีพลังทำลายมหาศาลสามารถล้มหอคอยสื่อสารที่สร้างจากเหล็กได้ เมื่อนิโดคิงพิโรธ ไม่มีสิ่งใดหยุดมันได้ ในอะนิเมะจะพบนิโดคิงน้อยกว่านิโดควีน มันมักจะเป็นหัวหน้าฝูง โดยมีเพื่อนนิโดควีนอยู่ข้าง ๆ อีกหลายตัว รายชื่อโปเกมอน (1–51)
พิกซี () หรือในภาษาอังกฤษเรียกว่า เคลฟาเบิล () เป็นโปเกมอนภูติ รูปร่างคล้ายปิปปี ตัวใหญ่กว่า มีหูและปีกหยัก ๆ ที่โดดเด่น พิกซีอาศัยอยู่บริเวณภูเขาที่ห่างไกล และสภาพแวดล้อมใด ๆ ที่มีเสียงล้อมรอบไม่ดังนัก พิกซีมีประสาทสัมผัสไวต่อการได้ยินอย่างมาก กล่าวกันว่า มันสามารถได้ยินเสียงเข็มหมุดที่ตกลงจากที่สูง 1,100 หลา (1,000 เมตร) ได้ ดังนั้นมันจึงเลี่ยงที่อยู่ที่มีมลพิษทางเสียง รายชื่อโปเกมอน (1–51)
ลอเรดานา ลิปเปรีนี นักเขียนหนังสือ "เจเนราซีโอเน โปเกมอน: อี บัมบีนี เอ อินวาซีโอเน พลาเนตาเรีย เด นูโอวี" ให้ความเห็นว่าขณะที่ชื่อของป็อปโปะ (Pidgey) มาจากคำว่า pigeon (นกพิราบ) แต่มันกลับดูคล้ายนกกระจอกมากกว่า บรรณาธิการเว็บไซต์เกมส์เรดาร์ เบร็ตต์ เอลสตัน มองความเป็นที่นิยมป็อปโปะมาจากการที่พบได้ทั่วไปในอะนิเมะ รวมถึงเป็นโปเกมอนที่ไว้ใจได้ หนังสือพิมพ์ ดิอินดีเพ็นเดนต์ บรรยายถึงป็อปโปะว่าเป็น "สัตว์ประหลาดหน้าตาน่ารัก" และเป็น "นกพิราบที่โกรธอย่างพอประมาณ" รายชื่อโปเกมอน (1–51)
ลอเรดานา ลิปเพรินี ผู้เขียนหนังสือ "Generazione Pókemon: i bambini e l'invasione planetaria dei nuovi" บรรยายถึงพิจ็อตว่าเป็นนักล่าตัวด้วง เหมือนกับนกจริง ๆโครัตตา () หรือในภาษาอังกฤษเรียกว่า แรตตาตา () เป็นโปเกมอนหนู โครัตตาดูคล้ายหนูตัวเล็กสีม่วง มีตาขนาดใหญ่สีแดง หน้าท้องสีครีม ฝ่าเท้าเป็นอุ้ง และมีเขี้ยวคู่ โครัตตามีหางม้วนสีม่วง ยาวเล็กน้อย โครัตตามีฟันตัดขนาดใหญ่และหนวดยาวสองข้างที่อาจขาดได้หากโดนแทะ โครัตตามีอุ้งเท้า 3 นิ้ว มีสีเดียวกับหน้าท้อง พวกมันเดินด้วยขาสี่ขา โครัตตามีฟันขนาดใหญ่ที่ใหญ่ขึ้นเพื่อจะได้แทะของแข็งจนสึกกร่อน โครัตตาเป็นโปเกมอนตัวแรก ๆ ที่ผู้เล่นสามารถจับได้ มีมากเสียจนว่ากันว่าหากปรากฏโครัตตาหนึ่งตัว หมายความว่าจะปรากฏโครัตตาอีกกว่า 40 ตัวในบริเวณนั้น พวกมันทำรังไว้เกือบทุกที่ และกินทุกอย่างที่มันคุ้ยได้ เขี้ยวของโครัตตาจะใหญ่ขึ้นอย่างต่อเนื่องตลอดอายุขัย ดังนั้นมันจึงต้องเหลาเขี้ยวออกโดยแทะวัตถุแข็ง เพื่อให้ขนาดพอเหมาะกับตัวมัน ท่าที่เป็นที่รู้จักดีคือ ความเร็วแสง (Quick Attack) ซึ่งมันจะโจมตีก่อน แม้ว่าจะยังไม่ถึงตาของมันก็ตาม โปเกมอนสเปเชียล
และแล้วดอกเตอร์ออร์คิดก็ได้เจอกับปิกาจูของเร้ด (ปิก๊ะ) ที่กลับมายังห้องทดลองด้วยสภาพที่สะบักสะบอมไปทั้งตัว หลังจากนั้นเด็กสวมหมวกฟางนามว่า เยลโล่ว์ ได้เข้ามายังห้องทดลองของดอกเตอร์ออร์คิดและขอตัวปิก๊ะไปเพื่อจะช่วยตามหาเร้ด (เร้ดเคยช่วยเยลโล่ว์จากโปเกมอนป่าในป่าโทกิวะ)  โปเกมอน ซูเปอร์มิสทะรีดันเจียน
คุณจะกลายเป็นโปเกมอนและต้องผจญภัยกับมิสทะรีดันเจียน โลกโปเกมอนเกิดวิกฤต คุณต้องเป็นโปเกมอนและร่วมผจญภัยกับเพื่อนๆ ร่วมด้วยโปเกมอนในตำนานและโปเกมอนมายา ร่วมกับโปเกมอนกว่า 720 ตัว รายชื่อโปเกมอน
โปเกมอนแบ่งได้เป็น "เจนเนอเรชัน" ตามเกมที่โปเกมอนเปิดตัวและจัดจำแนกด้วยลำดับเลข โปเกมอน 151 สายพันธุ์แรก ปรากฏครั้งแรกในเกม"โปเกมอนภาคเรด"และ"บลู" มีลำดับเลขตามสมุดภาพโปเกมอนเขตคันโต เป็นเลขเดียวกับสมุดภาพโปเกมอนเนชันแนล 151 สายพันธุ์แรก โปเกมอนอีก 100 สายพันธุ์ปรากฏในเกม"โปเกมอนภาคโกลด์"และ"ซิลเวอร์" และขยายรายชื่อโปเกมอนเป็น 251 สายพันธุ์ กลายเป็นสมุดภาพโปเกมอนเขตโจโต สมุดภาพโปเกมอนเขตโฮเอ็นมีโปเกมอนจากสมุดภาพโปเกมอนเขตโจโตเพียง 67 สายพันธุ์ และมีโปเกมอนสายพันธุ์ใหม่อีก 135 สายพันธุ์ ปรากฏตัวในเกม"โปเกมอนภาครูบี"และ"แซฟไฟร์" ทำให้มีโปเกมอนรวมเป็น 386 สายพันธุ์ ต่อมา เจนเนอเรชันที่สี่ รวมโปเกมอน 81 สายพันธุ์ ("ภาคไดมอนด์"และ"เพิร์ล") หรือ 100 สายพันธุ์ ("ภาคแพลตินัม") จากโปเกมอน 107 สายพันธุ์ใหม่ เข้ากับโปเกมอนจากเจนเนอเรชันก่อนหน้า 70 หรือ 110 สายพันธุ์ตามลำดับ กลายเป็นสมุดภาพโปเกมอนเขตซินโน เป็นครั้งแรกที่โปเกมอนที่อยู่ในสมุดภาพโปเกมอนท้องถิ่นไม่ได้บรรจุแค่โปเกมอนสายพันธุ์ใหม่เท่านั้น "โปเกมอนภาคแบล็ก"และ"ไวต์" เปิดตัวโปเกมอนสายพันธุ์ใหม่ 156 สายพันธุ์ รวมกันเป็นสมุดภาพโปเกมอนเขตอิชซู ทำให้มีจำนวนโปเกมอนสุทธิ 649 สายพันธุ์ ในภาคต่อ "โปเกมอนภาคแบล็ก 2" และ"ไวต์ 2" สมุดภาพโปเกมอนเขตอิชซูถูกปรับเปลี่ยนครั้งใหญ่ เพิ่มโปเกมอน 145 สายพันธุ์จากเจนเนอเรชันเก่า และนำไปจัดเรียงในสมุดภาพโปเกมอนเขตอิชซูฉบับดั้งเดิม ทำให้มีโปเกมอนรวม 301 สายพันธุ์ แม้ว่ายอดโปเกมอนสุทธิไม่เปลี่ยนแปลง หลังจาก"โปเกมอนภาคเอกซ์"และ"วาย" ออกจำหน่าย และโครงการสร้างภาพยนตร์ที่ตามมา มีโปเกมอนสายพันธุ์ใหม่อีก 71 สายพันธุ์ เป็นเจนเนอเรชันที่มีโปเกมอนสายพันธุ์ใหม่น้อยที่สุด แต่มีคุณสมบัติร่างวิวัฒนาการเมก้า (Mega Evolution) เพิ่มเข้ามาในเกม เพื่อให้สมดุลกับตัวละครใหม่ ในภาค "โปเกมอนภาคซัน"และ"มูน" มีโปเกม่อนสายพันธุ์ใหม่ อีก 81 สายพันธุ์ และมีคุณสมบัติ "อโลล่าฟอร์ม" (Alolan From) ซึ่งเป็นโปเกม่อนใน เขตคันโต ที่สามารถพบได้ในเขตอาโลล่าเท่านั้น (โปเกม่อนอโลล่าฟอร์มไม่ได้นับเป็นโปเกม่อนสายพันธุ์ใหม่แต่อย่างใด) และล่าสุดใน"โปเกมอนอัลตร้าซัน"และ"อัลตร้ามูน" เป็นครั้งแรกของเกมโปเกมอนที่มีการเพิ่มโปเกมอนสายพันธุ์ใหม่ระหว่างเจนเนอเรชั่น โดยเพิ่มมาอีก 5 สายพันธุ์ โปเกมอน
แกนหลักของซีรีส์เกมโปเกมอนนั้นพัวพันกับการจับและการต่อสู้กับโปเกมอน เริ่มจากโปเกมอนเริ่มต้น ผู้เล่นสามารถจับโปเกมอนป่าโดยทำให้มันอ่อนแอและจับมันด้วยโปเกบอล ในทางกลับกัน พวกเขาสามารถเลือกที่จะต่อสู้กับมันให้ชนะแล้วโปเกมอนจะได้รับค่าประสบการณ์ เป็นการเพิ่มระดับหรือเลเวลและสอนท่าใหม่ ๆ ให้กับมัน โปเกมอนตัวหนึ่งสามารถวิวัฒนาการไปเป็นร่างใหม่ที่แข็งแกร่งขึ้นได้ด้วยการเพิ่มระดับหรือด้วยการใช้ไอเทมที่เกมกำหนด ตลอดการเล่นเกม ผู้เล่นจะต้องต่อสู้กับนักฝึกโปเกมอนเพื่อดำเนินเรื่อง ด้วยเป้าหมายหลักคือหัวหน้ายิมที่หลากหลายและได้สิทธิในการเป็นแชมป์เปียนในทัวร์นาเมนต์ เกมภาคต่อๆมาได้เปิดตัวภารกิจรองมากมาย รวมถึงแบทเทิลฟรอนเทียร์ที่มีรูปแบบการต่อสู้ที่เป็นเอกลักษณ์ และการประกวดโปเกมอนที่จะได้เห็นการแสดงของโปเกมอนบนจอ