در جنگ جهانی دوم چه کشورهایی درگیر جنگ بودند؟
استرالیا در جنگ جهانی دوم
استرالیا در جنگ جهانی دوم یکی از اعضای کشورهای متفقین بود. استرالیا پس از مدت کوتاهی از حمله آلمان به لهستان و اشغال لهستان، علیه آلمان اعلام جنگ کرد. تا پایان جنگ، تقریباً یک میلیون استرالیایی جنگیدند که اغلب در جبهه‌های اروپا، شمال آفریقا و جنوب غرب اقیانوس آرام خدمت کردند. در این جنگ استرالیا علی‌رغم دوری از مناطق اصلی جنگ، مورد حمله قرار گرفت و این اولین حمله به استرالیا پس از استعمار این کشور بود. در طول جنگ جهانی دوم ۲۷٬۰۷۳ استرالیایی جان خود را از دست دادند و ۲۳٬۴۷۷ نفر نیز مجروح شدند. جبهه اقیانوس آرام جنگ جهانی دوم
جبهه اقیانوس آرام جنگ جهانی دوم () در دوران جنگ جهانی دوم جبهه اصلی جنگ اقیانوس آرام، جنگ بین متفقین و امپراتوری ژاپن بود. جبهه اقیانوس آرام جنگ جهانی دوم توسط قدرت‌های متفقین جنگ جهانی دوم منطقه اقیانوس آرام، که بیشتر اقیانوس آرام و جزایر آن را شامل می‌شود، تعریف شده‌است، در حالی که سرزمین اصلی آسیا، مانند فیلیپین مشترک‌المنافع، هند شرقی هلند، بورنئو، استرالیا، بیشتر قلمروی گینه نو و قسمت غربی جزایر سلیمان از این جبهه مستثنی شده‌است. تاریخ فنلاند
در طول جنگ جهانی دوم فنلاند سه بار درگیر جنگ شد. این کشور در دو جنگ نخست در برابر شوروی قرار گرفت و در جنگ سوم برای بیرون راندن آلمانی‌ها از لپ‌لند مبارزه کرد.
جهان سوم
پس از جنگ جهانی دوم و آغاز جنگ سرد جهان به دو بلوک یا دو جهان شرق و غرب تقسیم شد. کشورهای دیگر که غالباً توسعه نیافته بودند و در قالب هیچ‌کدام از این دو جهان نمی‌گنجیدند به جهان سوم معروف شدند. برخی از این کشورها چون خود را به هیچ‌کدام از دو بلوک متعهد نمی‌دانستند نام کشورهای غیرمتعهد را بر خود نهادند. در محفل‌های علمی بیشتر از اصطلاحات کشورهای جنوب یا در حال توسعه در اشاره به کشورهای جهان سوم استفاده می‌شود. جهان دوم
جهان دوم اصطلاحی بود که تا اواخر دوران جنگ سرد برای توصیف کشور‌های کمونیستی استفاده می‌شد. جنگ روسیه-ژاپن
جنگ روسیه-ژاپن () درگیری نظامی در جنگ جهانی دوم بود که بلافاصله پس از نیمه شب در ۹ اوت ۱۹۴۵ آغاز شد، با تهاجم نظامی شوروی به منچوری به دولت دست‌نشانده امپراتوری ژاپن مانچوکوئو. اتحاد جماهیر شوروی سوسیالیستی و جمهوری خلق مغولستان به کنترل ژاپن بر مانچوکوئو، مغولستان داخلی، کره (کشور) شمالی، استان کارافوتو و جزایر کوریل پایان دادند. شکست ارتش کانتوگون ژاپنی به تسلیم ژاپن و خاتمه جنگ جهانی دوم کمک کرد. مداخله ایالات متحده آمریکا در تغییر رژیم سایر کشورها
بعد از جنگ جهانی دوم، ایالات متحده حوزه جغرافیایی تلاش‌هایش را برای تغییر رژیم به شدت توسعه داد و وارد رقابت با اتحاد جماهیر شوروی سوسیالیستی برای به دست گرفتن رهبری جهان و پیروزی در جنگ سرد شد. از مهم‌ترین عملیات‌های این دوره می‌توان به کودتای ۲۸ مرداد با هدف ایران، عملیات خلیج خوک‌ها با هدف کوبا، کشتار ضدکمونیستی اندونزی در دهه ۱۹۶۰ و پشتیبانی از جنگ کثیف در آرژانتین، علاوه بر فعالیت‌ها در مناطق سنتی عملیات‌های آمریکا (یعنی کارائیب و آمریکای مرکزی) اشاره کرد. علاوه بر این، ایالات متحده در انتخابات‌های بسیاری از کشورهای دیگر مداخله کرده‌است. برای نمونه می‌توان به مداخله در انتخابات ژاپن در دهه‌های ۱۹۵۰ و ۱۹۶۰ برای حفظ حزب مورد نظر خود در قدرت به وسیله کمک‌های مالی مخفیانه، در فیلیپین برای پیشبرد کمپین ریاست جمهوری رامون ماگسایسای در سال ۱۹۵۳ و در لبنان برای کمک به احزاب مسیحی در سال ۱۹۵۷ به کمک مداخلات مالی مخفیانه اشاره کرد . ایالات متحده در بین سال‌های ۱۹۴۶ تا ۲۰۰۰ حداقل ۸۱ عملیات مخفی یا علنیِ دانسته شده برای مداخله در انتخابات سایر کشورها انجام داده است . جنگ جهانی دوم
جنگ در اروپا با تهاجم متفقین غربی به آلمان از ۲۲ مارس تا ۸ مه ۱۹۴۵، به پایان رسید. در نتیجه این تهاجم، حاکمیت نازی‌ها پایان یافت و آلمان به اشغال دشمنانش درآمد. آدولف هیتلر، پیشوای آلمان پیش از این که توسط مهاجمان به اسارت دربیاید، خودکشی کرد. پس از ابلاغ اعلامیه شرایط تسلیم در ۲۶ ژوئیه ۱۹۴۵ توسط متفقین، ژاپن از پذیرش نتیجه جنگ خودداری کرد و به دنبال آن، ایالات متحده در ۶ و ۹ اوت سال ۱۹۴۵ اقدام به بمباران اتمی شهرهای هیروشیما و ناگاساکی نمود. شوروی نیز که تا پیش از این به پیمان عدم تجاوز دو طرفه پایبند بود، علیه ژاپن اعلان جنگ کرد و به منچوری یورش برد. پس از تسلیم ژاپن در ۱۵ اوت ۱۹۴۵، پیروزی متفقین در آسیا نهایی شد. جنگ جهانی دوم در یوگسلاوی
هم پارتیزان‌های یوگسلاوی و هم جنبش چتنیک در برابر اشغال خارجی مقاومت کردند. اما، پس از سال ۱۹۴۱، چتنیکهای سلطنت‌طلب با نیروهای ورماخت آلمانی و اوستاشه، با نیروهای اشغالگر ایتالیایی در جنگ جهانی دوم همکاری گسترده و منظم داشتند. نیروهای محور مجموعه‌ای از حملات را برای نابودی پارتیزان‌ها سامان دادند و به این ترتیب در بهار و تابستان ۱۹۴۳ نبردهای نرتوا و سوتجسکا بوقوع پیوست. ارتش ایتالیا در جنگ جهانی دوم
آلمان و ایتالیا و ژاپن که پیمانی را برای جلوگیری از خطر گسترش کمونیسم امضا کرده بودند به عنوان کشورهای متحد شناخته شدند. با شروع جنگ جهانی دوم ایتالیا تا ده سال پیمان همکاری نظامی را امضا کرده بود. بنابراین ایتالیا هم مستعمرات خود را گسترش می‌داد و هم با کشورهای همسایه درگیر جنگ می‌شد. متفقین جنگ جهانی دوم
متفقین جنگ جهانی دوم کشورهایی بودند که در طول جنگ جهانی دوم (۱۹۳۹–۱۹۴۵) در برابر قدرت‌های محور قرار داشتند. متفقین این اتحاد را با به‌منظور متوقف کردن تجاوز آلمان، ایتالیا و ژاپن به عنوان اقدام ضروری توسعه دادند. آدولف هیتلر
هیتلر بیشتر از رهبران سایر کشورهای درگیر جنگ جهانی دوم بر مسائل جنگی کشور خود سلطه داشت. او کنترل خود بر نیروهای مسلح را در ۱۹۳۸ تقویت کرده بود و بعد از آن همه تصمیمات مهم در ربط با استراتژی‌های نظامی آلمان توسط او اتخاذ می‌شد. تصمیمات پر ریسک او در حمله به نروژ، فرانسه و کشورهای سفلی در ۱۹۴۰ درحالی‌که مشاوران نظامی‌اش با آن موافق نبودند، موفقیت‌آمیز از آب درآمد اما استراتژی‌های دیپلماتیک و نظامی او جهت بیرون کردن بریتانیا از جنگ به شکست انجامیدند. جنگ جهانی دوم
آلمان یک‌چهارم قلمرو پیش از جنگ (۱۹۳۷) خود را از دست داد. در میان سرزمین‌های شرقی، سیلزی، نوی‌مارک و بیشتر پومرانی به لهستان رسید و پروس شرقی بین لهستان و اتحاد جماهیر شوروی تقسیم شد؛ به دنبال این اتفاق نُه میلیون آلمانی از این استان‌ها به آلمان رانده شدند. سه میلیون آلمانی نیز از سودتنلند در چکسلواکی به این سرنوشت دچار آمدند. تا دهه ۱۹۵۰ میلادی یک‌پنجم آلمانی‌های غربی از شرق آلمان پناهنده شده بودند. اتحاد جماهیر شوروی استان‌های لهستان را نیز در شرق خط کرزن به دست گرفت که در نتیجه آن دو میلیون لهستانی اخراج شدند. شمال شرقی رومانی، بخش شرقی فنلاند، و سه کشور حوزه بالتیک در اتحاد جماهیر شوروی گنجانیده شدند. متفقین در راستای حفظ صلح جهانی، سازمان ملل متحد را تشکیل دادند، که رسماً در ۲۴ اکتبر ۱۹۴۵ به‌وجود آمد و اعلامیه جهانی حقوق بشر را در سال ۱۹۴۸ به عنوان یک استاندارد مشترک برای همه کشورهای عضو تصویب کرد. قدرت‌های بزرگی که پیروز جنگ بودند - فرانسه، چین، انگلیس، اتحاد جماهیر شوروی و ایالات متحده - عضو دائم شورای امنیت سازمان ملل شدند. این پنج عضو دائم تا امروز باقی مانده‌اند، اگرچه دو تغییر کرسی بین جمهوری چین و جمهوری خلق چین در سال ۱۹۷۱، و اتحاد جماهیر شوروی و دولت جانشین آن، روسیه، به دنبال فروپاشی اتحاد جماهیر شوروی در سال ۱۹۹۱، رخ داده‌است. اتحاد بین متفقین غربی و اتحاد جماهیر شوروی حتی قبل از پایان جنگ نیز رو به زوال بود. آلمان به صورت دفاکتو تقسیم شده بود و دو کشور مستقل، جمهوری فدرال آلمان و جمهوری دموکراتیک آلمان، در مرز مناطق تحت اشغال متفقین و اتحاد جماهیر شوروی ایجاد شدند. بقیه اروپا نیز به حوزه‌های نفوذ غربی و اتحاد جماهیر شوروی تقسیم شدند. اکثر کشورهای اروپای شرقی و مرکزی با پشتیبانی کامل یا جزئی مقامات اشغالگر اتحاد جماهیر شوروی، وارد حوزه اتحاد جماهیر شوروی شدند که منجر به ایجاد رژیم‌هایی تحت رهبری کمونیسم شد. در نتیجه، آلمان شرقی، لهستان، مجارستان، رومانی، چکسلواکی و آلبانی کشورهای اقماری شوروی شدند. یوگسلاوی کمونیستی سیاستی مستقل در پیش گرفت و باعث ایجاد تنش با اتحاد جماهیر شوروی شد. الی ویزل
آغاز جنگ جهانی دوم در سال ۱۹۳۹ میلادی با الحاق اتریش به خاک آلمان و حمله این کشور به چکسلواکی و لهستان، دنیا را به جنگ خونینی کشاند که به کشتار دستجمعی یهودیان منجر شد. تنفر هیتلر، نازی‌ها و متحدان آنها نسبت به اقوام دیگر بخصوص یهودیان در حدی بود که بنا بر محاسبات موثق بیش از شش میلیون یهودی و میلیونها مخالف سیاسی، کولی و اقلیت‌های ملی در اردوگاه‌های اجباری یا کوره‌های آدم سوزی جان خود را از دست دادند. ارتش ایتالیا در جنگ جهانی دوم
ایتالیا کشورهای همسایهٔ دور خود و مناطق استراتژیکی و مهم را باید به تسخیر درمی‌آورد که این کار در اوایل جنگ آغاز شده بود باز هم نیاز به کمک آلمانی‌ها بود. یونان و چند کشور کوچک نیز به تسخیر ایتالیا یا به بیان بهتر گروه متحدان، در آمد. بنیتو موسولینی
هیتلر قصد یورش به لهستان را داشت، هر چند چیانو هشدار داد که این کار سبب جنگ با متفقین می‌گردد. هیتلر نظر چیانو را نادیده انگاشت، در عوض پیش‌بینی نمود که بریتانیا و سایر کشورهای غربی خود را [از معرکه] عقب خواهند کشید و پیشنهاد کرد که ایتالیا بایستی به یوگسلاوی یورش ببرد. این پیشنهاد موسولینی را می‌فریفت اما در این دوره آغاز یک جنگ جهانی فاجعه ای برای ایتالیا می‌بود چرا که وضعیت جنگ‌افزارهایش از زمان تأسیس امپراتوری ایتالیا تا به حال ناکافی بود. از آن مهمتر پادشاه خواستار بی‌طرفی در اختلاف آلمان و لهستان بود. بدین سان وقتی جنگ دوم جهانی در ۱ سپتامبر ۱۹۳۹ با حمله آلمان به لهستان جرقه خورد و سبب واکنش اعلان جنگ بریتانیا و فرانسه به آلمان شد، ایتالیا در جنگ درگیر نشد. به هر حال وقتی آلمان‌ها ۱۸۳ پروفسور دانشگاه یاگیلونیا در کراکوف را در ۶ سپتامبر ۱۹۳۹ بازداشت کردند موسولینی شخصاً میانجیگری کرد، اقدامی که سبب آزادی ۱۰۱ نفر آز آنان گردید. جبهه غربی (جنگ جهانی دوم)
جنگ تصنعی دوره‌ای هشت‌ماهه در آغاز جنگ جهانی دوم بود که طی آن هیچ عملیات زمینی مهمی رخ نداد. این دوره در ۳ سپتامبر ۱۹۳۹ با اعلان جنگ بریتانیا و فرانسه به آلمان در پی تهاجم لهستان آغاز شد و تا نبرد فرانسه در ۱۰ مه ۱۹۴۰ ادامه داشت. خدمت وظیفه عمومی
اعزام سربازان وظیفه به جنگ‌های خارجی که به‌طور مستقیم امنیت کشور را به خطر نمی‌اندازند از نظر سیاسی در حکومت‌های مردم‌سالار مورد منازعه قرار داشته‌است. برای نمونه در جریان جنگ جهانی اول بحث‌های تندی در کانادا، استرالیا و زلاند نو در رابطه با خدمت وظیفه عمومی درگرفت. کانادا در جریان جنگ جهانی دوم نیز گرفتار مشاجرات مشابهی شد. همچنین اعتراضات گسترده‌ای نیز در چندین کشور بر علیه استفاده از سربازان وظیفه در جنگ ویتنام در دهه ۱۹۶۰ به پا شد. علل جنگ جهانی دوم
اطلاعات بیشتر: تهاجم آلمان به لهستان بین سال‌های ۱۹۱۹ و ۱۹۳۹، لهستان سیاست ایجاد توازن بین اتحاد جماهیر شوروی و آلمان نازی را در پیش گرفته بود و با هر دوی آنها پیمان عدم تجاوز را امضا کرد. در اوایل سال ۱۹۳۹، آلمان خواستار پیوستن لهستان به پیمان ضد کمینترن به عنوان دولت اقماری (کشور تابع) آلمان شد. لهستان از ترس از دست دادن استقلال از این اقدام خودداری کرد. هیتلر در ۲۳ مه ۱۹۳۹ به ژنرال‌های خود اعتراف کرد که دلیل او برای حمله به لهستان دانزیگ نبوده‌است: «مسئله گدانسک (دانتسیش) موضوع مورد بحث نیست. مسئله گسترش فضای زندگی ما (سیاست لبنسراوم) در شرق است…». برای بازدارندگی هیتلر، بریتانیا و فرانسه اعلام کردند که تهاجم به معنای جنگ است و سعی کردند اتحاد جماهیر شوروی را متقاعد کنند که به این بازدارندگی بپیوندد. شوروی، با این حال، کنترل کشورهای بالتیک و بخشی از لهستان را با اتحاد با آلمان توسط پیمان مخفی پیمان مولوتوف-ریبنتروپ در اوت ۱۹۳۹ به دست آورد. تلاش لندن برای بازدارندگی با شکست مواجه شد، اما هیتلر انتظار جنگ گسترده‌تری را نداشت. آلمان در ۱ سپتامبر ۱۹۳۹ به لهستان حمله کرد و درخواست بریتانیا و فرانسه برای عقب‌نشینی لهستان را رد کرد، که نتیجه آن اعلان جنگ در ۳ سپتامبر ۱۹۳۹ مطابق با معاهدات دفاعی با لهستان بود که آنها امضا کرده بودند و علناً اعلام جنگ کردند. با این حال، نه فرانسه و نه بریتانیا کمک نظامی قابل توجهی به لهستان ارائه نکردند، مگر عملیات کوچکی که به عنوان «حمله سار» شناخته می‌شود. از ۱ سپتامبر ۱۹۳۹ لهستان از ترس تکرار سناریوی بسیج جنگ از ۱۹۱۴ فقط تا حدی بسیج شده بود، که عمدتاً نتیجه فشار سفیران بریتانیا و فرانسه بر دولت لهستان بود. ورماخت از نظر تعداد تانک‌ها و هواپیماها و پیشرفت فنی تجهیزاتش نیز از برتری برخوردار بود. جنگ جهانی دوم
در انتهای مارس ۱۹۴۱ یوگسلاوی و بلغارستان پیمان سه جانبه را مورد امضا قرار دادند اما دو روز بعد حکومت یوگسلاوی توسط ملی‌گرایان نزدیک به بریتانیا سقوط کرد که در پاسخ به آن آلمان تهاجم خود به یوگسلاوی و یونان را در ۶ آوریل آغاز نمود که منجر به تصرف هر دو کشور گشت. تصرف بالکان در انتهای ماه مه با اشغال جزیره کرت توسط عملیات هوابرد تکمیل گشت. هر چند که اشغال بالکان در ابتدا عملیاتی سریع و بدون دردسر بود اما به سرعت واحدهای جنگ پارتیزانی در یوگسلاوی تحت اشغال متحدین شکل گرفت که تا پایان جنگ به مبارزه با اشغالگران پرداخت. اروپای تحت اشغال آلمان نازی
چندین کشور تحت اشغال آلمان در آغاز جنگ جهانی دوم به عنوان متحدان بریتانیا یا اتحاد جماهیر شوروی وارد جنگ شدند. برخی، همچون چکسلواکی، پیش از آغاز جنگ ناچار به تسلیم شدند؛ برخی دیگر نیز مانند لهستان (در ۱ سپتامبر ۱۹۳۹ مورد حمله قرار گرفت) یا در جریان جنگ فتح شده و سپس اشغال شدند. در بعضی موارد، دولت‌های قانونی این کشورها به تبعید رفتند. در موارد دیگر دولت‌های در تبعید توسط شهروندان آنها در سایر کشورهای متفق تشکیل شدند. برخی از کشورهای اشغال شده توسط آلمان نازی رسماً بی‌طرف بودند. برخی دیگر نیز از اعضای پیشین نیروهای محور بودند (همچون ایتالیای فاشیستی) که در مراحل بعدی جنگ توسط نیروهای آلمانی اشغال شدند. جدول زمانی جنگ جهانی دوم (۱۹۴۰)
به اصطلاح ("جنگ نشان‌های پین") در لوکزامبورگ اشغالی آغاز می‌شود، زیرا غیرنظامیان به‌طور برجسته نشان‌های برگردان میهن‌پرستانه را بر تن می‌کنند، در حالی که تلاش‌های نازی‌ها برای "آلمانی کردن" قلمرو ادامه دارد. تاریخ ونکوور
وقوع جنگ جهانی دوم موجب تغییرات عمده‌ای در ونکوور شد. واحدهای نظامی محلی اعضای جدیدی را به خدمت گرفتند و برای مثال کوهستان نشینان کانادای ونکوور به مدت چهار ماه گردانی در انگلستان داشتند و تا پایان جنگ در اروپا باقی‌ماندند. هنگ بریتیش کلمبیا، هنگ پانزدهم زمینی RCA، هنگ ششم مهندسی، گروه اکتشاف HMCD و بقیه نیروها در جنگ شرکت داشتند. مخارج زیاد دولت و بکارگیری نیروها در ارتش و کارخانه‌ها پس از کسادی بزرگ جان تازه‌ای به اقتصاد نیازمند ونکوور داد. در میان محصولات و سلاح‌های جنگی بسیار تولید شده در ونکوور می‌توان به کشتی مین‌جمع‌کن و رزم‌ناو توپخانه‌ای برای نیروی دریایی پادشاهی کانادا و تفنگ‌های ضد بمب‌افکن در برنابی و کارخانه هواپیمایی بویینگ در نزدیکی ریچموند که بخشی از بمب‌افکن B-29 را تولید می‌کرد، اشاره کرد. پدافند قدیمی بندر ونکوور با توپخانه ساحلی در پوینت‌گری (موزه انسان‌شناسی در بالای آن ساخته شده)، استنلی پارک، زیر پل لایونز گیت و پوینت اتکینسون تقویت شد. در ۱۹۴۲، چند ماه پس از حمله ژاپن به پرل هاربر، کانادایی‌های ژاپنی‌تبار از ساحل غربی اخراج شدند. در آمریکا نیز چنین رفتاری با ژاپنی‌ها شد. ژاپنی‌تبارها در مکان‌هایی مانند انبارهایی در هاستینگ پارک اسکان داده شدند و سپس دولت فدرال آن‌ها را در کمپ‌ها توقیف کرد که باعث ایجاد قانون محاسبات جنگ شد. به علت ترس از بمب‌گذاری و حمله با گاز سمی، در ۱۹۴۲ در ساحل غربی خاموشی کامل برقرارشد و به مدارس ماسک گاز داده شد. در حقیقت ژاپن به ساحل غربی حمله کرد. یک زیردریایی ژاپنی فانوس دریایی استوان پوینت را بمباران کرد و سربازان ژاپنی به جزایر اطراف آلاسکا حمله کردند و بمب‌های بالنی ژاپنی‌ها پروازکنان در جریان‌های هوایی اقیانوس آرام به جان جنگل‌ها و شهروندان کانادایی و آمریکایی می‌افتادند. بعضی از این بمب‌ها در نزدیکی ونکوور در رابرتز پوینت به زمین نشستند که وجود آن‌ها تا پایان جنگ همچون رازی پنهان شد. جبهه شرقی (جنگ جهانی دوم)
اوایل سال ۱۹۴۱، شوروی در صحنه روابط بین‌المللی شرایط به شدت ضعیفی داشت؛ به طوری که در قیاس با امپراتوری روسیه در سال ۱۹۱۴، در وضعیت بدتری در مواجهه با آلمان قرار گرفته بود. این کشور توسط حلقه‌ای از دشمنان از امپراتوری ژاپن در شرق گرفته تا رومانی و فنلاند در غرب، احاطه شده و متحد چندان بااهمیتی نداشت. دشمنی شوروی و امپراتوری ژاپن به اندازه عمیق بود که با وجود تهدید در مرزهای غربی، ارتش سرخ وادار گشته بود قریب به ۱٫۵ میلیون نفر از نیروهای خود را در خاور دور نگاه دارد. درحالیکه پس از آغاز جنگ جهانی دوم، در طرف مقابل، آلمان با سلطه بر بیشتر اروپا از طریق جنگ‌های مختصری که زیرساخت‌ها و جمعیت آن را دست نخورده باقی گذاشته بود، کاملاً در موضعی برتر قرار داشت. آلمان عملاً شوروی را منزوی ساخته و ائتلافی از کشورهای اروپایی علیه آن تشکیل داده بود. در این شرایط با وجود این که برنامه‌های رژیم کمونیستی موجب ارتقا زیادی در مدرن‌سازی اقتصاد شوروی شده بود، اقدامات این رژیم همچون فجایع به‌پا شده در اوکراین و سایر نقاط که به مرگ ۱۰ تا ۱۵ میلیون نفر در اثر قحطی، کار اجباری و اعدام انجامیده بود، باعث تضعیف حاکمیت و فراهم آمدن وضعیت مستعد تهاجم خارجی گشت. بسیاری از شهروندان شوروی از حکومت این کشور تنفر داشتند و تقریباً از هر گونه جایگزینی به عنوان ناجی استقبال می‌کردند. محاصره مالت (جنگ جهانی دوم)
محاصره مالت در جنگ جهانی دوم یکی از نزاع‌های جنگ جهانی دوم در جبهه مدیترانه بود. بین سال‌های ۱۹۴۰ تا ۱۹۴۲ درگیری‌های شدیدی برای تصرف این جزیره بسیار مهم میان نیروی دریایی و هوایی متحدین و متفقین درگرفت. دیوار برلین
پس از پایان جنگ جهانی دوم و در سال ۱۹۴۷ چهار کشور اصلی پیروز در جنگ جهانی دوم شامل شوروی، آمریکا، انگلیس و فرانسه اقدام به تقسیم کشور شکست خورده آلمان به چهار بخش مجزا کردند. با این که تمام شهر برلین در قسمت تحت نفوذ شوروی قرار گرفته بود و ابتدا تصور می‌شد که تمام این شهر توسط شوروی اداره خواهد شد ولی به دلیل اهمیت و ویژگی‌های خاص برلین این اتفاق رخ نداد و قرار شد که این شهر با آنکه در داخل خاک آلمان شرقی قرار گرفته ولی میان چهار کشور اصلی پیروز در جنگ تقسیم شود. تاریخ اروپا
در سپتامبر ۱۹۳۹ م، جنگ جهانی دوم در اروپا آغاز شد. دیکتاتور آلمان، آدولف هیتلر، می‌خواست تا رایش سوم به یک قدرت مطلقه در اروپا، تبدیل شود. در ابتدا تاکتیک حملات برق آسا موفقیت‌آمیز می‌نمود. اما پس از سال ۱۹۴۳م، قوانین متفقین، متشکل از نیروهای آمریکا، شوروی و انگلستان، بر آلمان برتری یافتند. سرانجام، آلمان در ماه مه۱۹۴۵میلادی، نه روز پس از خودکشی هیتلر، تسلیم شد. بیش از بیست میلیون اروپایی در این جنگ کشته شدند. ED50
بعضی از جنگهای مهم جنگ جهانی دوم در مرزهای آلمان، هلند، بلژیک و فرانسه درگرفت و نقشه‌های این کشورها دارای موقعیت طول و عرض جغرافیایی ناسازگار بود. این امر منجر به ایجاد ED۵۰ به عنوان یک نقشه مرجع برای بیشتر اروپای غربی شد. از این سیستم هنوز در بیشتر کشورهای اروپای غربی به غیر از بریتانیا، ایرلند، سوئد و سوئیس که سیستم مرجع مختص به خودشان را دارند، استفاده می‌شود. پروپاگاندای آمریکا در جنگ جهانی دوم
در جنگ جهانی دوم (۱۹۴۱–۴۵) آمریکا از پروپاگاندا برای حمایت از جنگ و قول پیروزی متفقین استفاده کرد و مجموعهٔ وسیعی از رسانه‌ها، مبلغان دامن زن به نفرت نسبت به دشمن و حمایت از متفقین آمریکا را به کار گرفت تا مردم از جنگ و هزینه‌های جنگی و باغ پیروزی بیشتر حمایت کنند و متقاعد شوند که صرفه جویی کنند تا از جنگ و خرید اوراق مشارکت جنگ بیشتر حمایت شود. وطن پرستی در مرکز تبلیغات جنگ قرار داشت. به صورت مشخص در کمپین‌های خرید اوراق مشارکت جنگ، ارتقای کارایی کارخانه‌ها، کاهش شایعات ناخوشایند و روحیهٔ مقاوم مردمی نمودار بود. جنگ نقش تبلیغات صنایع در جامعهٔ آمریکا را مستحکم و نقدها را منحرف کرد. نروژ
نروژ در جنگ جهانی اول بی‌طرف بود اما این جنگ خسارت‌های سنگینی به صنعت کشتیرانی آن وارد کرد. در طول جنگ جهانی اول بخشهای زیادی از نیروهای مسلح نروژ برای نگهبانی از سیاست بی‌طرفی بسیج شدند. تمرکز این بسیج بیشتر رو به دریا داشت. از همان ابتدا، سیاست بی‌طرفی نروژ، تحت فشار آلمان و بریتانیا قرار گرفت و هنگامی که بریتانیا در پاییز سال ۱۹۱۴ محاصرهٔ آلمان را آغاز کرد؛ و آلمان با حملهٔ زیردریای‌هایش به این محاصره پاسخ داد. نروژ مجبور شد روابط تجاری و سیاسی با آلمان را به حداقل برساند. در مقایسه با ناوگان‌های تجاری و ماهیگیری، که در نتیجه عملیات جنگی طرفین متخاصم، متحمل خسارات قابل توجهی شدند، آسیب جدی متوجه نیروهای مسلح نشد. نیروی دریایی مجبور شد با تعدادی از قضایا که می‌توانست به بحران‌های سیاسی و امنیتی تبدیل شود، مقابله کند. بازدید از کشتی‌های خارجی، خنثی سازی مین‌های جابجا شده و اقدامات جنگی در پس مرزهای آبی نروژ به تدریج عادی شد. در پاییز سال ۱۹۱۸، آبهای کارموی مین گذاری شد تا کشتی‌های آلمانی نتوانند با عبور از آبهای نروژ موانع مین گذاری شده در دریای شمال را دور بزنند. در اواخر جنگ، نیروهای مسلح، مقادیر قابل توجهی سلاح از فرانسه و بریتانیا که از حملهٔ آلمان به نروژ بیم داشته و به توانایی نیروهای نروژ اطمینان نداشتند، دریافت کردند. این پیش‌درآمدی بود برای آنچه ۲۵ سال بعد با شروع جنگ جهانی دوم اتفاق افتاد. جنگ جهانی دوم
ژاپنی‌ها برنامه‌ریزی نموده بودند تا با تصرف سریع مستعمرات اروپایی در جنوب شرق آسیا یک خط دفاعی که تا میانه اقیانوس آرام ادامه می‌یافت را ایجاد کنند چراکه پس از آن ژاپنی‌ها می‌توانستند منابع مورد نیاز خود را از جنوب شرقی آسیا استخراج نمایند و در عین حال به راحتی در برابر نیروهای متفقین که در سرتاسر اقیانوس آرام پراکنده شده بودند دفاع کنند. مدتی بعد و برای جلوگیری از دخالت آمریکا در این طرح، ژاپنی‌ها برنامه داشتند تا ناوگان اقیانوس آرام ایالات متحده را نابود نموده و آن‌ها را از فیلیپین بیرون برانند. در ۷ دسامبر ۱۹۴۱ (۸ دسامبر به وقت آسیا) جنگ اقیانوس آرام با تهاجم نیروهای ژاپنی به موقعیت نیروهای بریتانیایی و آمریکایی آغاز شد. این لشکرکشی شامل حمله به پرل هاربر، فیلیپین، مالایا و تایلند و نبرد هنگ کنگ بود. نیروهای متفقین
نیروهای متفقین، به‌معنای هم‌پیمانان یا همدستان، کشورهایی هستند که با هم در جنگ جهانی اول در برابر متحدین جنگیدند و در جنگ جهانی دوم نیز به جنگ با نیروهای محور یا همان «متحدین» ادامه دادند.فرانسه، بلژیک، انگلستان و روسیه طبق پیمان آنتانت در جنگ متحد شدند.در واقع جنگ در اروپا از زمان تهاجم به لهستان در ۱ سپتامبر ۱۹۳۹ آغاز شده بود. چندین کشور همسود با بریتانیا روابط خود را با آلمان قطع کردند: علل جنگ جهانی دوم
چهار روز بعد، زمانی که در ۱۱ دسامبر ۱۹۴۱، آلمان نازی و ایتالیا فاشیست به ایالات متحده اعلام جنگ کردند، ایالات متحده وارد جنگ اروپا شد. هیتلر تصمیم گرفت اعلام کند که پیمان سه‌جانبه آلمان را موظف می‌کند که از اعلام جنگ ژاپن پیروی کند، اگرچه ناوشکن‌های آمریکایی که کاروان‌ها و او-بوت‌های آلمانی را اسکورت می‌کردند عملاً در نبرد اقیانوس اطلس (۱۹۳۹–۱۹۴۵) در حال جنگ بودند. اعلان جنگ عملاً به احساسات انزواطلبانه ایالات متحده پایان داد و این کشور بلافاصله معامله به مثل کرد و بنابراین رسماً وارد جنگ در اروپا شد. جنگ سرد
مرحله نخست جنگ سرد بلافاصله پس از پایان جنگ جهانی دوم در ۱۹۴۵ آغاز شد؛ آمریکا به دلیل ترس از حمله شوروی در ۱۹۴۹ پیمان اتحاد نظامی، ناتو، را شکل داد و سیاست خارجی با نام "سد نفوذ" در برابر گسترش نفوذ شوروی را تعریف کرد. شوروی در پاسخ به ناتو و در ۱۹۵۵ پیمان ورشو را شکل داد. محاصره برلین ۴۹–۱۹۴۸، جنگ داخلی چین ۱۹۵۰–۱۹۲۷، جنگ کره ۱۹۵۳–۱۹۵۰، بحران سوئز ۱۹۵۶، بحران برلین ۱۹۶۱ و بحران موشکی کوبا ۱۹۶۱ بحران‌های اصلی این دوره بودند. در این سال‌ها آمریکا و شوروی بر سر گسترش نفوذ و کنترل کشورهای آمریکای لاتین، خاورمیانه، کشورهای تازه استقلال یافته آفریقا و کشورهای آسیا رقابت کردند. تاریخ انگلستان
با آغاز جنگ جهانی دوم، انگلستان در سوم سپتامبر ۱۹۳۹ علیه آلمان نازی اعلان جنگ داد؛ و فعالانه وارد جنگ شد. جنگ جهانی دوم خسارات زیادی به انگلستان تحمیل کرد، درحالی که سرزمین اصلی انگلستان در معرض بمباران‌های بی‌وقفه نازی‌ها بود؛ ژاپنی‌ها مستعمرات بریتانیا در شبه‌جزیره مالایا، هنگ کنگ و سنگاپور را هدف قرار می‌دادند. جنگ جهانی دوم
این تهاجم باعث شد تا ایالات متحده، بریتانیا، چین، استرالیا و چند کشور دیگر به صورت رسمی به ژاپن اعلان جنگ نمایند. اتحاد جماهیر شوروی که به شدت مشغول نبردی عظیم با نیروهای محور در غرب بود به مفاد پیمان عدم تخاصم خود با ژاپن پایبند ماند. آلمان نازی و باقی کشورهای محور نیز برای اعلام همبستگی با ژاپن و به دلیل آنچه که حمله به کشتی‌های آلمانی توسط ایالات متحده به فرمان رئیس‌جمهور روزولت خوانده می‌شد به ایالات متحده آمریکا اعلان جنگ نمودند. آلمان
آلمان در دو جنگ جهانی اول و دوم نقش برجسته‌ای داشت و در پی این دو جنگ آسیب‌های فراوانی را متحمّل شد. پس از پایان جنگ با وام‌هایی که از کشورهای متفق گرفت، توانست کشور را بازسازی کند. جمهوری فدرال آلمان اکنون یکی از اعضای سازمان ملل متحد، ناتو، کشورهای گروه هشت و گروه پنج به علاوه یک بوده و از بنیانگذاران اتحادیه اروپا است. جدول زمانی جنگ جهانی دوم (۱۹۳۹)
تهاجم آلمان به لهستان در ۱ سپتامبر ۱۹۳۹ و اعلام جنگ بریتانیا و فرانسه به آلمان دو روز بعد، موجب آغاز جنگ جهانی دوم شد. ژاپن در جنگ جهانی دوم
ژاپن با شبکه محاصره ابی‌سی‌دی توسط آمریکا، انگلیس، چین و هلند روبرو بود که همه اینها بازارها و منافع ژاپن در آسیا را تهدید می‌کرد؛ بنابراین ژاپنی‌ها احساس کردند که باید موقعیت خود را در جنوب بیشتر تقویت کنند و به سمت جنوب هندوچین فرانسه پیشروی کردند. پس از موافقت دولت ویشی در فرانسه تحت تأثیر سیاست‌های آلمان، این امر در ۲۲ سپتامبر ۱۹۴۰ شدت گرفت. جنگ جهانی دوم
ماه آوریل ۱۹۴۱ شوروی که نگران افزایش تنش‌ها با آلمان بود، با امپراتوری ژاپن که با ضعف کشورهای اروپایی چشم به مستعمرات آن‌ها در جنوب شرقی آسیا دوخته بود، وارد مذاکره شده و معاهده بی‌طرفی میان دو کشور امضا شد. در همان حال، آلمانی‌ها در حال آماده‌سازی جهت حمله به شوروی بوده و نیروهای زیادی را در مرز مشترک مستقر کرده‌بودند. طرح‌های فرانسه و بریتانیا برای دخالت در جنگ زمستانی
طرح‌های فرانسه و بریتانیا برای دخالت در جنگ زمستانی () در مراحل اولیه جنگ جهانی دوم بریتانیا و فرانسه و متفقین جنگ جهانی دوم یک سری پیشنهادهایی را برای ارسال نیرو به منظور کمک به فنلاند در برابر اتحاد جماهیر شوروی سوسیالیستی در جنگ زمستان ارائه کردند که این جنگ در ۳۰ نوامبر ۱۹۳۹ آغاز شد. این جنگ حاصل پیمان مولوتوف–ریبنتروپ بود. علل جنگ جهانی دوم
این تهاجم با بمباران بسیاری از شهرها مانند نبرد شانگهای، نانجینگ و گوانگ‌ژو آغاز شد. آخرین حمله، که در ۲۲ و ۲۳ سپتامبر ۱۹۳۷ آغاز شد، اعتراضات گسترده‌ای را به دنبال داشت که با قطعنامه کمیته مشورتی خاور دور جامعه ملل به اوج خود رسید. نیروی زمینی امپراتوری ژاپن پایتخت چین نانجینگ را تصرف کرد و جنایات جنگی در کشتار نانجینگ انجام داد. جنگ تعداد زیادی از سربازان چینی را محدود کرد و بنابراین ژاپن سه کشور دست نشانده‌چینی مختلف را برای جلب حمایت چین ایجاد کرد. تبعید و اخراج در طی جنگ جهانی دوم
تبعید و اخراج در طی جنگ جهانی دوم () برای میلیون‌ها نفر در بیشتر کشورهای درگیر در جنگ جهانی دوم رخ داده‌است. تعدادی از این پدیده‌ها پس از پایان جنگ توسط دادگاه نورنبرگ به عنوان نقض ارزش‌ها و هنجارهای اساسی انسانی طبقه‌بندی شد. جنبش توده‌ای مردم - بیشتر آنها پناهنده - یا به دلیل درگیری‌ها به وجود آمده بود، یا توسط محورهای سابق و قدرت‌های متفقین بر اساس ایدئولوژی‌های نژادی و قومی اعمال شده بود، و این در اواخر تغییرات مرزی پس از جنگ توسط شهرک‌های بین‌المللی صورت گرفت. بحران پناهجویان که در جنگ جهانی دوم در سرتاسر سرزمین‌های اشغالی سابق ایجاد شد زمینه بسیاری از معماری جدید بین‌المللی پناهندگی و حقوق بشر را فراهم کرد. جدول زمانی جنگ جهانی دوم (۱۹۳۹)
۱: جمهوری چین و امپراتوری ژاپن در مراحل اولیه سومین سال درگیری مسلحانه بین آنها در طول جنگ دوم چین و ژاپن درگیر هستند. این جنگ در دوره ای است که به عنوان «دوره دوم» شناخته می‌شود، که پس از سقوط ووهان در اکتبر ۱۹۳۸ شروع می‌شود و در دسامبر ۱۹۴۱ با حمله به پرل هاربر پایان می‌یابد. این درگیری در نهایت با پیوستن ژاپن به محور و پیوستن چین به متفقین به جنگ جهانی دوم کشیده شد. ۱: تهاجم آلمان به لهستان ساعت ۴:۴۵ بامداد با گشوده شدن آتش نبردناو اس‌ام‌اس شلسویگ-هولشتاین بر انبار ترابری نظامی لهستان در وسترپلاته در شهر آزاد دانتسیش در دریای بالتیک آغاز شد. همزمان "لوفت‌وافه" به چندین هدف در لهستان حمله کرد. ویلون به عنوان نخستین شهر در جنگ توسط آلمانی‌ها بمباران شد. اندکی پیش از ساعت ۶:۰۰ بامداد، نیروی زمینی آلمان به همراه نیروهای اسلواک در شمال و جنوب از مرز لهستان عبور کرد. همان روز، دانتسیش به تصرف آلمان درآمد. جنگ جهانی دوم
عملیات آلمان‌ها در اقیانوس اطلس نیز به مشکل خورد. در ماه مه ۱۹۴۳، اقدامات متقابل متفقین به طرز چشمگیری افزایش یافت، تاجایی که زیردریایی آلمانی پس از متحمل شدن تلفات بسیار ناچار به توقف موقتی عملیات اقیانوس اطلس شد. در نوامبر ۱۹۴۳، فرانکلین دی روزولت و وینستون چرچیل با چیانگ کای-سیک در قاهره و سپس با جوزف استالین در تهران ملاقات کردند. کنفرانس پیشین، سیاست‌های باز پسدهی اراضی ژاپنی پس از جنگ را مشخص کرد و برنامه‌ریزی نظامی برای نبرد برمه را دربرداشت، در حالی که کنفرانس دوم شامل این بود که متفقین غربی بایستی در سال ۱۹۴۴ به اروپا حمله کرده و پس از آن اتحاد جماهیر شوروی باید سه ماه پس از شکست آلمان‌ها به ژاپن اعلان جنگ دهد. جنگ سرد
غرب از سوی آمریکا و کشورهای هم‌پیمانش که عموماً کشورهای غربی جهان اول و دارای سیستم حکومتی لیبرال دموکراسی بودند رهبری می‌شد. کشورهای مستعمره پیشین بلوک غرب که عموماً سیستم حکومتی اقتدارگرایی داشتند دیگر کشورهای بلوک غرب بودند. شرق از سوی شوروی رهبری می‌شد. حزب کمونیست شوروی این کشور را تحت کنترل خود داشت و بر کشورهای هم‌پیمان شوروی یعنی جهان دوم نیز نفوذ گسترده‌ای داشت. آمریکا از تغییر رژیم و قیام‌های دست راستی در سراسر دنیا پشتیبانی می‌کرد و شوروی حامی احزاب کمونیست و انقلاب‌های چپ در دنیا بود. در ۱۹۶۰–۱۹۴۵ بسیاری از مستعمره‌های پیشین استقلال یافتند و جهان سوم را شکل دادند که کنترل و گسترش نفوذ بر جهان سوم یکی از محل‌های اصلی درگیری آمریکا و شوروی شد. جنگ دوم چین و ژاپن
با این حال که برخی جنگ دوم چین و ژاپن را آغازگر جنگ جهانی دوم می‌دانند اما اکثر مورخین و پژوهشگران بر این باورند که جنگ جهانی دوم در ماه سپتامبر سال ۱۹۳۹ با حمله آلمان به لهستان آغاز شد. جنگ بین چین و امپراتوری ژاپن، بزرگترین جنگ در آسیا در سده بیستم میلادی نام گرفت که نیمی از تلفات جنگ اقیانوس آرام در نتیجه آن رخ داد. این جنگ سرانجام با تسلیم امپراتوری ژاپن به متفقین در جنگ جهانی دوم به پایان رسید. ژاپن در جنگ جهانی دوم
این تهاجم باعث شد تا ایالات متحده، بریتانیا، چین، استرالیا و چند کشور دیگر به صورت رسمی به ژاپن اعلان جنگ نمایند. اتحاد جماهیر شوروی که به شدت مشغول نبردی عظیم با نیروهای محور در غرب بود به مفاد پیمان عدم تخاصم خود با ژاپن پایبند ماند. آلمان نازی و باقی کشورهای محور نیز برای اعلام همبستگی با ژاپن و به دلیل آنچه که حمله به کشتی‌های آلمانی توسط ایالات متحده به فرمان رئیس‌جمهور روزولت خوانده می‌شد به ایالات متحده آمریکا اعلان جنگ نمودند. تاریخ سوئد
سوئد یکی از نخستین کشورهایی بود که درگیر جنگ جهانی دوم نشد و به سازمان ملل متحد پیوست (در سال ۱۹۴۶). علاوه بر این، این کشور همیشه از ائتلاف‌ها دوری گزید و در تمام دوران جنگ سرد به‌طور رسمی بی‌طرف ماند و هرگز به ناتو نپیوست. جنبش‌های مقاومت در جنگ جهانی دوم
«برادران جنگل» در کشورهای استونی، لتونی و لیتوانی در کنار بسیاری از رزمندگانی که علیه اشغال کشورهای حوزه بالتیک توسط اتحاد شوروی عملیات می‌کردند می‌جنگیدند. در طول یا پس از جنگ، مقاومت مشابه ضد شوروی در مکان‌هایی مانند رومانی، لهستان، بلغارستان، اوکراین و چچن افزایش یافت. ژاپن
در جنگ جهانی اول، ژاپن از متفقین بود و در جنگ جهانی دوم با متفقین می‌جنگید. پایان جنگ جهانی دوم برای ژاپن بسیار تلخ بود، آن‌ها پس از جنگی دراز مدت در اقیانوس آرام، سرانجام پس از بمباران اتمی هیروشیما و ناگاساکی، بدون قید و شرط تسلیم شدند. برآیند این جنگ خانمان‌سوز برای ژاپن به اندازه‌ای وحشتناک بود که بسیاری از تحلیلگران در توصیف آن، عبارت «به کلی ویران شده» را به کار بردند. ژاپن پس از اشغال توسط آمریکا، با یک برنامه پیگیر توسعه صنعتی، به رشد اقتصادی چشمگیری دست یافت و به یکی از بزرگ‌ترین اقتصادهای دنیا و هم‌چنین دومین قدرت صنعتی جهان بدل شد. این کشور هم‌چنین از بزرگترین هم‌پیمانان و شرکای تجاری آمریکا در قاره آسیا است. ژاپن در جنگ جهانی دوم
از اوایل ۱۹۴۱ ژاپن و ایالات متحده درگیر مذاکراتی جهت بهبود فضای سیاسی پرتنش میان خود و پایان جنگ در چین بودند. در طول این مذاکرات علی‌رغم تلاش ژاپن برای ابراز پیشنهادهای جدید، ایالات متحده که این پیشنهادهای را کافی نمی‌دید از پذیرش آن سر باز می‌زد. در همین زمان و به صورت مخفیانه مذاکراتی میان ایالات متحده، بریتانیا و هلند جهت طرح دفاع مشترک در صورت تهاجم ژاپن به متصرفات از یکی از کشورها در جریان بود. رئیس‌جمهور روزولت نیروهای آمریکایی را در فیلیپین را تقویت نمود و به ژاپنی‌ها اخطار کرد ایالات متحده در برابر تهاجم به کشورهای همسایه واکنش نشان خواهد داد. جنگ جهانی دوم
در اول ژانویه ۱۹۴۲ چهار پاسبان یعنی شوروی، چین، بریتانیا و ایالات متحده به همراه ۲۲ کشور شامل دولت‌های در تبعید و دولت‌های کوچک‌تر اعلامیه ملل متحد و منشور آتلانتیک را امضا کردند و موافقت نمودند هیچ‌یک به صورت جداگانه با نیروهای محور صلح نکنند. پیامدهای جنگ جهانی دوم
پیامدهای جنگ جهانی دوم () شروع عصر جدیدی بود که به افول تمامی امپراتوری‌های استعماری اروپا و ظهور دو ابرقدرت نیرومند اتحاد جماهیر شوروی سوسیالیستی و ایالات متحده آمریکا در میان متفقین جنگ جهانی دوم تعریف می‌شود. طی جنگ جهانی دوم اتحاد جماهیر شوروی سوسیالیستی و ایالات متحده آمریکا به دو رقیب در صحنه جهانی تبدیل شدند و بعدها این رقابت به جنگ سرد تبدیل شد. اصطلاح جنگ سرد هم به این خاطر بود که هیچگاه به صورتی آشکار به رویارویی گرم بین دو ابرقدرت منجر نشد اما در عوض دوران جنگ سرد با جاسوسی، براندازی سیاسی و جنگ نیابتی مشخص می‌شود. اروپای غربی و ژاپن از طریق طرح مارشال آمریکا بازسازی شدند، در حالی که اروپای مرکزی و شرقی در زیر حوزه نفوذ اتحاد جماهیر شوروی و سرانجام در پشت «"پرده آهنین» قرار گرفتند. اروپا به بلوک غرب به رهبری ایالات متحده و بلوک دیگر بلوک شرق به رهبری اتحاد جماهیر شوروی تقسیم شد. در سطح بین‌المللی، قطب‌بندی‌ها با این دو جناح به تدریج تغییر کردند، به طوری که برخی از ملل سعی داشتند از طریق جنبش عدم تعهد (جنگ غیر متفقین) خارج از حیطه جنگ سرد باقی بمانند. جنگ سرد همچنین شاهد مسابقه تسلیحاتی (هسته ای) بین دو ابر قدرت بود. بخشی از علت آنچه جنگ سرد هیچگاه به جنگ "گرم" تبدیل نشد به همین مسئله برمی‌گردد که توانایی هسته‌ای اتحاد جماهیر شوروی و ایالات متحده علیه یکدیگر نابودی حتمی طرفین را در چشم‌انداز داشت و همین باعث اقدامات بازدارنده هسته ای علیه یکدیگر شد. علل جنگ جهانی دوم
دولت ایالات متحده و عموم مردم به‌طور کلی از چین حمایت می‌کردند، با سیاست‌های استعماری اروپا و ژاپن را مخالفت کرده و به اصطلاح سیاست درهای باز را ترویج می‌کردند. بسیاری از آمریکایی‌ها به ژاپنی‌ها به عنوان نژادی تهاجمی و/یا پست می‌نگریستند. دولت ملی جمهوری چین چیانگ کای‌شک روابط دوستانه‌ای با ایالات متحده داشت که با تهاجم ژاپن به چین در سال ۱۹۳۷ مخالفت کرد و آن را نقض حقوق بین‌الملل و حاکمیت جمهوری چین (۱۹۴۹–۱۹۱۲) می‌دانست. ایالات متحده در طول جنگ خود علیه ژاپن به دولت ملی‌گرای چین کمک‌های دیپلماتیک، اقتصادی و نظامی پیشنهاد کرد. اصطکاک دیپلماتیک بین ایالات متحده و ژاپن در حوادثی مانند حادثه پانای در سال ۱۹۳۷ و حادثه آلیسون در سال ۱۹۳۸ ظاهر شد. استن (مسلسل)
استن از ۱۹۴۱ تا دههٔ ۱۹۶۰ در خدمت نیروهای مسلح بریتانیا بود و در جنگ‌های جهانی دوم، دومین جنگ چین و ژاپن، انقلاب اندونزی، جنگ کره، بحران سوئز، شورش مائو مائو، جنگ اعراب و اسرائیل (۱۹۴۸)، جنگ چین و هند، جنگ ویتنام، جنگ‌های هند و پاکستان، لشکرکشی مرزی ارتش جمهوری‌خواه ایرلند به خدمت گرفته‌شد. جنگ اقیانوس آرام
جنگ اقیانوس آرام نام کلی برای جبههٔ اقیانوس آرام جنگ جهانی دوم است که بین نیروهای محور مانند امپراتوری ژاپن و نیروهای متفقین به‌خصوص ایالات متحده آمریکا، انگلستان و هلند در اقیانوس آرام، جزایر آن و در شرق آسیا که در آن زمان خاور دور خوانده می‌شد، به وقوع پیوست. این لفظ جبهه اقیانوس آرام جنگ جهانی دوم، جبههٔ جنوب غربی اقیانوس آرام جنگ جهانی دوم، جبههٔ جنوب شرقی اقیانوس آرام جنگ جهانی دوم و جنگ دوم چین و ژاپن و همچنین جنگ روسیه-ژاپن را در بر می‌گیرد. علل جنگ جهانی دوم
تمامی کشورهای مذکور توسط اتحاد جماهیر شوروی، آلمان یا هر دو مورد تهاجم، اشغال یا مجبور به واگذاری بخشی از خاک خود شدند. فنلاند و رومانی استقلال خود را حفظ کردند، اما مجبور به واگذاری بخش‌هایی از خاک خود شدند. فرانسه در جنگ جهانی دوم
تاریخچهٔ حضور نظامی فرانسه در جنگ جهانی دوم به سه دوره تقسیم می‌شود. از سال ۱۹۳۹ تا ۱۹۴۰ جنگی علیه آلمان توسط جمهوری سوم فرانسه در جریان بود. از سال ۱۹۴۰ تا ۱۹۴۵ فرانسه شاهد رقابت دولت ویشی فرانسه و فرانسهٔ آزاد تحت رهبری ژنرال شارل دوگل برای کنترل مستعمرات فرانسه بود. سال ۱۹۴۴ متفقین (ایالات متحده آمریکا، بریتانیا و دیگران) فرانسه را فتح کردند و آلمانی‌ها را (به جز از چند بندر) بیرون راندند. جنگ جهانی دوم
برتری جمعیتی و اقتصادی متفقین در مراحل اولیه جنگ در اثر حملات برق‌آسای آلمان و ژاپن به شدت خرد شد و تا سال ۱۹۴۲ دست بالاتر را متحدین داشتند. اما پس از آن و با ورود آمریکا و شوروی به میدان جنگ و پیوستن آن‌ها به جرگه متفقین جریان جنگ آرام‌تر شد و وارد مرحله جنگ فرسایشی گشت. در همین زمان ایالات متحده آمریکا به تنهایی دو سوم تمام ملزومات متفقین اعم از کشتی، هواپیما، توپخانه، تانک، کامیون و مهمات را تولید کرد. هرچند در اکثر مواقع دسترسی متفقین به مواد خام و اولیه فراوان و ارزان علت برتری تولید آن‌ها نسبت به متحدین دانسته می‌شود اما نباید عوامل مهمی مانند بی میلی ژاپن و آلمان در استفاده از زنان به عنوان نیروی کار، بمباران‌های متفقین، حرکت کند و دیر آلمان به سمت اقتصاد جنگی را نیز از نظر دور داشت. افزون بر این نه آلمان و نه ژاپن خود را مهیای یک جنگ طولانی‌مدت نکرده بودند. آن‌ها برای جبران این ضعف تلاش کردند تا با برده‌داری و به کار گرفتن میلیون‌ها نفر به عنوان نیروی کار اجباری شرایط خود را بهبود ببخشند. تخمین زده می‌شود آلمان ۱۲ میلیون نفر که بیشتر از اهالی اروپا شرقی بودند و ژاپن ۱۸ میلیون نفر را به کار اجباری و بردگی گرفتند. امپراتوری بریتانیا
پس از اینکه بریتانیا به آلمان نازی اعلان جنگ داد، دومینیون‌های استرالیا، کانادا، نیوزیلند، نیوفاوندلند و آفریقا جنوبی نیز به سرعت به آلمان اعلان جنگ دادند. از آنجایی که هند یک دومینیون نبود، با اعلان جنگ بریتانیا به صورت مستقیم وارد جنگ شد. همچنین ایرلند تصمیم گرفت تا پایان جنگ بی‌طرف باقی بماند. بلژیک
جنگ جهانی دوم ژاپن در جنگ جهانی دوم
در جدول زیر ساخت تسلیحات را در دو کشور ژاپن و آمریکا بین سال‌های ۱۹۴۰–۱۹۴۴ نشان می‌دهد. در فوریه ۱۹۴۵، جوزف استالین با رهبران متفقین در یالتا ملاقات کرد و وعده داد که سه ماه پس از تسلیم آلمان، به ژاپن حمله کند. او به قول خود عمل کرد و نیروهای شوروی در ساعات نخستین ۹ اوت قبل از بمباران اتمی ناگاساکی در همان روز، جنگ روسیه-ژاپن را آغاز و به منچوری حمله کردند. این برای رهبران ژاپن که در ماه ژوئیه همان سال سعی داشتند شوروی را به عنوان میانجی در یک توافق صلح با متفقین درگیر کنند، یک شُوک بود. مورخ ژاپنی هاسه‌گاوا تسویوشی، شواهدی را ارائه داده که نشان می‌دهد جنگ اقیانوس آرام نه به دلیل بمباران اتمی بلکه به علت حمله شوروی به ژاپن پایان یافته‌است. ژنرال‌های ژاپنی در اواخر دهه ۱۹۳۰ در درگیری‌های مرزی منچوری، دو بار طعم شکست از شوروی را چشیده بودند و دریافته بودند که گشودن یک جبهه جدید به معنای مقاومت گسترده‌تر بی‌فایده است. جبهه غربی (جنگ جهانی دوم)
جنگ بین متفقین و آلمان به‌طور جدی با نبرد نروژ آغاز شد زمانی که آلمان با عملیات وزروبونگ، دانمارک و نروژ را تصرف کرد. جبهه جنوب شرقی آسیای جنگ جهانی دوم
جبهه جنوب شرقی آسیای جنگ جهانی دوم () شامل مبارزات جنگ اقیانوس آرام در حکومت بریتانیا در برمه، هند، تایلند، فیلیپین مشترک‌المنافع، هندوچین، مالایای بریتانیا و سنگاپور بود. منطقه نفوذ
در طول جنگ سرد، کشورهای بالتیک، اروپای مرکزی، برخی از کشورهای اروپای شرقی، کوبا، لائوس، ویتنام، کره شمالی و تا زمان انشعاب چین و شوروی و انشعاب تیتو استالین، جمهوری خلق چین و فدرال خلق گفته می‌شود جمهوری یوگسلاوی، در میان کشورهای دیگر در دوره‌های مختلف، تحت حوزه نفوذ شوروی قرار دارد. گفته می‌شود که اروپای غربی، اقیانوسیه، ژاپن و کره جنوبی در جاهای دیگر تحت حوزه نفوذ ایالات متحده قرار دارند. با این حال، سطح کنترل اعمال شده در این حوزه‌ها متفاوت بود و مطلق نبود. به عنوان مثال، فرانسه و انگلستان توانستند برای حمله به کانال سوئز (با اسرائیل) به‌طور مستقل عمل کنند (بعداً با فشار مشترک ایالات متحده و شوروی مجبور به عقب‌نشینی شدند). بعداً فرانسه نیز توانست از بازوی نظامی سازمان پیمان آتلانتیک شمالی (ناتو) خارج شود. کوبا غالباً مواضعی اتخاذ می‌کرد که با متحد شوروی خود در تضاد باشد، از جمله اتحاد لحظه ای با جمهوری خلق چین، سازماندهی مجدد اقتصادی و حمایت از شورشیان در آفریقا و آمریکا بدون تأیید قبلی اتحاد جماهیر شوروی. مقاومت آلبانی در جنگ جهانی دوم
در بررسی رویدادهای مختلف در زمان جنگ جهانی دوم یکی از موضوعات، مقاومتی است که کشور آلبانی در مقابل اشغالگری و فاشیسم از خود نشان داد. در این راستا حمله ایتالیا به آلبانی، رقابت آلمان هیتلری با اشغالگران ایتالیایی و نهایتاً اشغال آلبانی توسط آلمان قابل تأمل است. پیش از وقوع جنگ جهانی دوم، در سال ۱۹۲۷ میان کشورهای ایتالیا و آلبانی توافقی دفاعی به امضاء رسیده بود و این توافق بود که راه نفوذ ایتالیا به آلبانی را هموار کرد. از سال ۱۹۳۵ که موسولینی به فکر کشورگشایی افتاد، حمله به آلبانی نیز از جمله برنامه‌های او بود. او در ۷ آوریل ۱۹۳۹ فرمان داد تا بعد از بمباران سواحل این کشور نیروهایش به داخل خاک این کشور نفوذ کنند ولی متقابلاً مردم آلبانی با مقاومت توانستند اشغالگران را از کشورشان بیرون کنند. ژاپن در جنگ جهانی دوم
اهداف جنگ ژاپن ایجاد «نظم جدید در آسیای شرقی» بود که بر اساس مفهوم «برابری» بنا شده بود که ژاپن را در مرکز یک بلوک اقتصادی متشکل از منچوری، کره و شمال چین قرار می‌داد که از مواد اولیه کشورهای مستعمره شده و ثروتمند جنوب شرقی آسیا استفاده می‌کرد، در حالی که با از بین بردن اربابان قبلی این نواحی دست دوستی و اتحاد به طرف آنها دراز می‌کرد اما در عمل، «شرق آسیا برای آسیا»، شعاری که رهبری این کارزار را بر عهده داشت، به معنای «آسیای شرقی برای ژاپن» بود. جنگ جهانی اول
جنگ جهانی اول بین متحدین امپراتوری آلمان (اتریش، مجارستان، عثمانی و بلغارستان) و نیروهای متفق (جمهوری سوم فرانسه، بریتانیا، روسیه (تا نوامبر ۱۹۱۷)، صربستان، ایتالیا، ایالات متحده آمریکا (از اوت ۱۹۱۷)، ژاپن و رومانی) درگرفت. تا مدت‌ها هیچ‌یک از دو سو نتوانستند به پیروزی مهمی دست یابند و جنگ چهار سال به درازا انجامید و تا پیروزی متفقین نزدیک به ۱۰ میلیون تن کشته شدند. پس از پایان این جنگ در سال ۱۹۱۹ و در کنفرانس صلح پاریس، معاهده‌های جداگانه‌ای امضاء شد و تاوان‌های بسیار سنگینی بر شکست‌خوردگان جنگ تحمیل داشت. ژاپن در جنگ جهانی دوم
بیشتر مورخان شروع جنگ جهانی دوم را اول سپتامبر ۱۹۳۹، زمانی که آلمان نازی به لهستان حمله کرد، می‌دانند. اما برخی دیگر ادعا می‌کنند که جنگ جهانی دوم با آغاز جنگ دوم چین و ژاپن در ۷ ژوئیه ۱۹۳۷، هنگامی که امپراتوری ژاپن به چین حمله کرد، آغاز شد و به عقیده آنان این جنگ از حادثه پل مارکو پولو در ۷ ژوئیه ۱۹۳۷ تا تسلیم نهایی ژاپن در ۱۵ اوت ۱۹۴۵ ادامه داشت. تاریخ نظامی ارمنستان
ارمنستان در کنار متفقین تحت اتحاد جماهیر شوروی سوسیالیستی در جنگ جهانی دوم شرکت نمود. ارمنیان در این جنگ بین سیصد تا پانصد هزار نفر نیرو ی نظامی و پزشک و متخصصینی را گسیل نمود که آنان به‌طور مستقیم و غیرمستقیم درگیر این جنگ بودند. تقریباً نیمی از آنان به موطن خود بازنگشتند. ارمنستان در کنار کشور گرجستان در بین کشورهایی که تحت جماهیر شوروی بودند بیشترین تلفات را نسبت به جمعیت کشورشان و نیرویی که به این جنگ اختصاص دادند متحمل شدند. یک صد و نوزده نفر از رزمندگان ارمنی به نشان افتخار نایل شدند. نیروهای متفقین
مستعمرات بریتانیا، هلند و فرانسه در کنار کشورهای اصلی درگیر جنگ بودند، و بسیاری از آن‌ها وقتی که کشورهای اصلی مورد حمله قرار می‌گرفت همکاری‌های بسیاری داشتند. جنگ
عموماً جنگ ارتباط مستقیمی با اقتصاد دارد به‌طوری‌که بسیاری از جنگ‌ها به شکل کلی یا جزئی به خاطر مسائل اقتصادی شروع شده‌اند که برای مثال می‌توان به جنگ داخلی آمریکا اشاره کرد. در برخی موارد جنگ باعث شده که اقتصاد یک کشور رو به بهبود برود (باور عمومی بر آن است که جنگ جهانی دوم اقتصاد آمریکا را از رکود بزرگ نجات داد). اما در بسیاری از موارد همچون جنگ‌های لویی چهاردهم، جنگ‌های فرانسه و پروس و جنگ جهانی اول، نابودی اقتصاد کشورهای دیگر هدف اصلی طرفین بوده‌است. دخالت روسیه در جنگ جهانی اول چنان ضربه‌ای به اقتصاد این کشور وارد آورد که حکومت تزاری را با خطر سقوط حتمی مواجه ساخت و کمک زیادی به انقلاب ۱۹۱۷ روسیه کرد. ضد کمونیسم
پس از جنگ جهانی دوم، فاشیسم به واسطه شکست قدرت‌های محور دیگر یک جنبش سیاسی عمده نبود. نیروهای پیروز که به نام متفقین شناخته می‌شدند یک ائتلاف بین‌المللی را شامل می‌شد که رهبران اصلی آن ایالات متحده، انگلستان و اتحاد جماهیر شوروی رهبری بودند، اما پس از پایان جنگ این اتحاد به سرعت به دو اردوگاه مخالف تقسیم شد: در یک سو نیروهای کمونیستی به رهبری اتحاد جماهیر شوروی قرار داشتند و در سوی دیگر نیروهای سرمایه‌داری قرار داشتند که رهبری آن‌ها را ایالات متحده در دست داشت. رقابت میان این دو طرف به عنوان جنگ سرد شناخته شد و در طول این دوره دولت ایالات متحده نقش مهمی در حمایت از ضد کمونیسم جهانی بعنوان بخشی از سیاست مهار آن ایفا کرد. درگیری‌های نظامی زیادی در این دوره میان کمونیست‌ها و ضد کمونیست‌ها در نقاط مختلف جهان به وجود آمد که بعضی از مهم‌ترین آن‌ها جنگ داخلی چین، جنگ کره، جنگ ویتنام و جنگ شوروی-افغانستان بودند. ناتو نیز در این دوره به عنوان یک اتحاد نظامی ضد کمونیستی در سال ۱۹۴۹ تأسیس شد و در تمام طول جنگ سرد ادامه یافت. جنگ جهانی دوم
روز ۱ سپتامبر سال ۱۹۳۹، آلمان پس از آماده‌سازی چندین عملیات پرچم دروغین همچون عملیات گلایویتس به‌عنوان پیش‌زمینه، تهاجم به لهستان را آغاز کرد. اغلب از نبرد وسترپلاته به‌عنوان نخستین نبرد جنگ یاد می‌شود. بریتانیا و فرانسه به آلمان ضرب‌الاجل دادند تا عملیات‌های نظامی خود را متوقف کند. روز ۳ سپتامبر، پس از نادیده‌گرفته‌شدن این ضرب‌الاجل، فرانسه، بریتانیا، استرالیا و نیوزیلند علیه آلمان اعلام جنگ کردند. آفریقای جنوبی در ۶ سپتامبر و کانادا نیز در ۱۰ سپتامبر به این ائتلاف پیوستند. این کشورها به جز یک درگیری مختصر در زارلاند، هیچ کمکی به لهستان ارائه نکردند. متفقین با هدف ضربه به اقتصاد و افزایش هزینه‌های جنگ برای آلمان، یک محاصرهٔ دریایی علیه این کشور ایجاد نمودند. آلمان با تهاجم او-بوت‌ها به کشتی‌های جنگی و تجاری متفقین به این محاصره پاسخ داد. این اقدام آلمان به نبرد آتلانتیک انجامید. نیروهای آلمانی ۸ سپتامبر به حومهٔ ورشو رسیدند. ضدحمله لهستان به سمت غرب برای چندین روز پیشروی نیروهای آلمانی را متوقف کرد؛ اما دوز زدن ضد حمله توسط ورماخت به محاصره نیروهای لهستانی منجر شد. بقایای نیروهای لهستانی به نبرد در ورشو برای مدت دیگری ادامه یافت. روز ۱۷ سپتامبر سال ۱۹۳۹ و پس از امضای آتش‌بس با ژاپن، تهاجم شوروی به لهستان نیز آغاز شد. دلیل ظاهری ارائه‌شده برای این حمله، محافظت از اقلیت‌های اوکراینی و بلاروسی هنگام فروپاشی لهستان اعلام گردید. روز ۲۷ سپتامبر، مدافعان ورشو تسلیم آلمانی‌ها شدند. آخرین نیروهای اصلی عملیاتی لهستان نیز روز ۶ اکتبر دست از مبارزه کشیدند. با وجود شکست نظامی، لهستان هیچگاه تسلیم نشد و اقدام به ایجاد دولت در تبعید و دولت زیرزمینی در سرزمین تسخیرشده‌اش کرد. بخش زیادی از نیروهای نظامی لهستان به رومانی و دیگر کشورهای حاشیه دریای بالتیک نقل مکان کردند. بسیاری از این نیروها در دیگر صحنه‌های جنگ به نبرد با نیروهای محور پرداختند. رهبران محور جنگ جهانی دوم
رهبران محور جنگ جهانی دوم ()نیروهای محور با امضای پیمان سه جانبه در سال ۱۹۴۰ تأسیس شد و یک ایدئولوژی کاملاً میلیتاریستی و ملی‌گرایانه همراه با سیاست ضد کمونیسم را دنبال می‌کرد. در مرحله اولیه جنگ، دولت‌های دست‌نشانده در کشورهای تحت اشغال خود تأسیس شدند. وقتی جنگ پایان یافت، بسیاری از آنها با محاکمه در دادگاه نورنبرگ روبرو شدند. رهبران اصلی عبارت بودند از: آدولف هیتلر از آلمان، بنیتو موسولینی از ایتالیا و هیروهیتو از ژاپن. علل جنگ جهانی دوم
در ابتدا، تحرکات تهاجمی تنها با سیاست‌های ضعیف و بی‌اثر مماشات دیگر قدرت‌های بزرگ جهانی مواجه شد. جامعه ملل به ویژه در مورد چین و اتیوپی درمانده شد. یک رویداد نزدیک تعیین‌کننده، در سال ۱۹۳۸ توافقنامه مونیخ بود که به‌طور رسمی الحاق سودتنلند از چکسلواکی به آلمان را تأیید کرد. هیتلر قول داد که این آخرین ادعای ارضی اوست، اما در اوایل سال ۱۹۳۹، تهاجمی‌تر شد و دولت‌های اروپایی سرانجام دریافتند که مماشات صلح را تضمین نمی‌کند. جنگ جهانی دوم
بسیاری از پژوهشگران دیدگاه‌های مورخ بریتانیایی، ای. جی. پی. تیلور را مستند می‌دانند. برپایهٔ نظرات تیلور، جنگ چین و ژاپن و جنگ در اروپا و مستعمره‌هایش، همزمان بوده و در سال ۱۹۴۱، این جنگ‌ها با یکدیگر ادغام شدند. برخی دیگر از تاریخ‌نگاران حملهٔ ایتالیا به اتیوپی در ۳ اکتبر ۱۹۳۵ را آغازگر جنگ جهانی دوم می‌دانند. تاریخ‌نگار بریتانیایی، آنتونی بیوور آغاز جنگ جهانی دوم را نبرد خالخین گل می‌داند که نیروهای ژاپن، مغولستان و شوروی از ماه مه تا سپتامبر ۱۹۳۹ درگیر آن بودند. جنگ جهانی دوم
هرچند در زمان جنگ جهانی دوم هیچ قانونی در جهت منع بمباران هوایی وجود نداشت اما غالباً بمباران شهرها در اروپا و آسیا توسط آمریکا و بریتانیا را جنایت جنگی به حساب می‌آورند. برای نمونه بمباران‌های نیروی هوایی ایالات متحده بر فراز ژاپن باعث مرگ ۳۹۳ هزار نفر غیرنظامی و تخریب ۶۵ درصد مناطق مسکونی شد. نبرد فرانسه
نبرد فرانسه نبردی در جنگ جهانی دوم بود که از ۱۰ مه سال ۱۹۴۰ با حمله ورماخت به هلند، بلژیک و فرانسه آغاز شد. در پی این حمله ایتالیا نیز در ۱۰ ژوئن همان سال به متفقین اعلان جنگ کرد. دوازده روز بعد فرانسه تسلیم بدون قید و شرط را پذیرفت. بدین ترتیب شمال این کشور به صورت مستقیم تحت سلطه آلمان اداره می‌شد و نیمه جنوبی آن توسط یک حکومت دست‌نشانده به نام دولت ویشی فرانسه اداره شد. جنگ جهانی دوم
شوروی حدود ۲۷ میلیون نفر در جنگ تلفات داد که شامل ۸٫۷ میلیون نظامی و ۱۹ میلیون تلفات غیرنظامی می‌شود. یک‌چهارم مردم شوروی زخمی یا کشته شدند. آلمان ۵٫۳ میلیون تلفات نظامی داشت که بیشتر این میزان در جبههٔ شرقی و در حین آخرین نبردهای درون آلمان وارد شده بود. از کل تلفات نزدیک به ۸۵ درصد آن متعلق به متفقین (غالباً اهالی شوروی و چین) است که بیشتر آن‌ها در اثر جنایات جنگی آلمان و ژاپن در نواحی اشغالی به وجود آمد. تخمین‌ها حاکی از این است که بین ۱۱ تا ۱۷ میلیون نفر از تلفات غیرنظامی به صورت مستقیم و غیرمستقیم نتیجه سیاست‌های نژادپرستانه نازی‌ها از جمله کشتار کولی‌ها، همجنس‌گرایان و هولوکاست است. علاوه بر این حداقل ۱٫۹ میلیون نفر از لهستانی‌ها و میلیون‌ها اسلاو دیگر (شامل روس‌ها، اوکراینی‌ها و بلاروس‌ها) به همراه دیگر اقلیت‌ها در اثر سیاست‌های آلمان جان خود را از دست دادند. در بین سال‌های ۱۹۴۱ تا ۱۹۴۵ بیش از ۲۰۰ هزار نفر از صرب‌ها به علاوه کولی‌ها و یهودیان توسط جبهه انقلابی کرواسی که طرفدار نازی‌ها بود در یوگسلاوی شکنجه و کشته شدند. همزمان، مردم بوسنیایی و مردم کروات مورد آزار و اذیت قرار گرفتند و توسط چتنیک‌های ناسیونالیست صرب کشته شدند، با حدود ۵۰٬۰۰۰ تا ۶۸٬۰ قربانی. که ۴۱۰۰۰ نفر غیرنظامی بودند. بیش از ۱۰۰ هزار لهستانی نیز توسط ارتش شورشی اوکراین در کشتارهای لهستانی‌ها در وولینیا و گالیسیای شرقی طی سال‌های ۱۹۴۳ تا ۱۹۴۵ کشته شدند که در پاسخ به آن ارتش میهنی و دیگر گروه‌های لهستانی در حملات انتقام‌جویانه خود جان ۱۰ تا ۱۵ هزار اوکراینی را گرفتند.در آسیا و اقیانوس آرام نیز نزدیک ۱۰ میلیون نفر غیرنظامی که بیشتر آن‌ها چینی بودند (قریب به ۷٫۵ میلیون نفر) جان خود را از دست دادند. یکی از مهم‌ترین جنایات ژاپنی‌ها کشتار نانجینگ است که طی آن پنجاه تا سیصد هزار غیرنظامی چینی مورد تجاوز قرار گرفته و کشته شدند. میتسویوشی هیمتا گزارش داده که ۲٫۷ میلیون تلفات در طول سه خط‌مشی وارد شده‌است. ژنرال اوکامورا یاسوجی این سیاست را در هیپی و شاندونگ اجرایی کرد. علل جنگ جهانی دوم
با پایان جنگ جهانی اول در اواخر سال ۱۹۱۸، شرایط اجتماعی و ژئوپلیتیکی جهان به‌طور اساسی و غیرقابل برگشت تغییر کرده بود. متفقین جنگ جهانی اول پیروز شده بودند، اما بسیاری از اقتصادها و زیرساخت‌های اروپا، از جمله اقتصادهای فاتحان، ویران شده بودند. فرانسه، همراه با سایر پیروزها، از نظر اقتصادی، امنیت و روحیه در وضعیت ناامیدکننده‌ای قرار داشت و می‌دانست که موقعیتش در سال ۱۹۱۸ «مصنوعی و گذرا» بود؛ بنابراین، نخست‌وزیر فرانسه ژرژ کلمانسو تلاش کرد تا امنیت فرانسه را از طریق پیمان ورسای به دست آورد و خواسته‌های امنیتی فرانسه، مانند غرامت، پرداخت زغال سنگ، و غیرنظامی شدن راینلند، در پاریس اولویت داشت. کنفرانس صلح پاریس ۱۹۱۹–۱۹۲۰ این پیمان را طراحی کرد. مارگارت مک میلان مورخ تحلیل کرده‌است که جنگ «باید تقصیر کسی باشد – و این یک واکنش انسانی بسیار طبیعی است». آلمان تنها مسئول شروع جنگ جهانی اول بود و بند گناه جنگ اولین گام برای انتقام کشورهای پیروز، به ویژه فرانسه، از آلمان بود. روی اچ. گینزبرگ استدلال می‌کند: «فرانسه بسیار ضعیف شده بود و در ضعف و ترس از یک آلمان در حال ظهور، به دنبال منزوی کردن و مجازات آلمان بود… بیست سال بعد، انتقام فرانسوی‌ها در طول تهاجم و اشغال نازی‌ها به فرانسه بازگشت. جنگ جهانی دوم
جنگ دوم ایتالیا-اتیوپی یک جنگ استعماری کوتاه بود که در اکتبر ۱۹۳۵ آغاز شد و در مهٔ ۱۹۳۶ به پایان رسید. حملهٔ نیروهای مسلح پادشاهی ایتالیا به امپراتوری اتیوپی ابتدا از سمت مناطقی از سومالی و اریتره که در آن زمان مستعمرهٔ ایتالیا بودند آغاز شد. در نتیجه اتیوپی به اشغال نیروهای ایتالیایی درآمد و به مستعمرهٔ جدید موسوم به آفریقای شرقی ایتالیایی ضمیمه شد؛ این رویدادها همچنین نشانی از ضعف جامعهٔ ملل به عنوان نیرویی برای حفظ صلح بود. ایتالیا و اتیوپی هر دو عضو جامعهٔ ملل بودند اما جامعهٔ ملل علی‌رغم آن که حملهٔ ایتالیا نقض صریح بند دهم میثاق جامعه ملل بود در خصوص این حملات مماشات به خرج داد. البته بریتانیا و فرانسه از اعمال تحریم‌هایی بر ایتالیا حمایت کردند اما این تحریم‌ها عملاً به‌طور کامل اجرا نشدند و نتوانستند منجر به پایان حملات ایتالیا شوند. ایتالیا هم بعداً مخالفتش را در برابر هدف آلمان در تصرف اتریش پس گرفت. جنگ دو جبهه‌ای
جنگ دو جبهه‌ای یا نبرد همزمان در دو جبهه به وضعیتی گفته می‌شود که یک کشور همزمان در دو جبهه گوناگون با یک یا چند کشور دشمن (یا دشمنان متحد) بجنگد. از نمونه‌های این جنگ می‌توان به جنگ جهانی دوم و جبهه‌های شزق و غرب آلمان (نبرد با شوروی در شرق و نبرد با نیروهای متفین در غرب) اشاره کرد. در جریان جنگ جهانی دوم ژاپن نیز درگیر جنگ دو جبهه‌ای شده بود. پایان جنگ جهانی دوم در اروپا
پایان حالت جنگ با آلمان توسط بسیاری متفقین متحدان غربی سابق در سال ۱۹۵۰ اعلام شد. در پترسبرگ توافق از ۲۲ نوامبر سال ۱۹۴۹ آن اشاره شد است آلمان غربی خواهان پایان دادن به حالت جنگی اما این درخواست نمی‌تواند اجابت شود. آمریکا حالت جنگ با آلمان را به دلایل حقوقی نگاه داشت ولی آن را تا حدود زیادی منعطف ساخت «ایالات متحده می‌خواست برای حفظ یک مبنای قانونی برای نگه داشتن نیروهای آمریکایی در آلمان غربی توجیهی داشته‌باشد». در نشست وزرای خارجه فرانسه و انگلستان و آمریکا در نیویورک از ۱۲ سپتامبر – ۱۹ دسامبر سال ۱۹۵۰ اعلام شد که در میان دیگر اقدامات برای تقویت موقعیت آلمان غربی در جنگ سرد متحدان غربی پایان حالت جنگی را با آلمان غربی اعلام می‌کنند". در سال ۱۹۵۱ بسیاری از توافقات انجام پایان دولت خود را از جنگ با آلمان: استرالیا (۹ ژوئیه), کانادا، ایتالیا، نیوزیلند، هلند (۲۶ ژوئیه) و آفریقای جنوبی و انگلستان (۹ ژوئیه) و ایالات متحده (۱۹ اکتبر). حالت جنگ بین آلمان و اتحاد جماهیر شوروی در اوایل سال ۱۹۵۵ به پایان رسید. جنگ جهانی دوم
در طول سال ۱۹۴۲ مقامات متفقین در حال بحث و بررسی برای انتخاب استراتژی عالی خود پیرامون جنگ بودند که همه توافق داشتند شکست آلمان باید هدف اول باشد. روس‌ها خواستار بازگشایی جبهه دوم برای کاهش فشار بر شوروی در شرق بودند، آمریکایی‌ها نیز علاقه‌مند به یک حرکت سر راست و تهاجم به قلب آلمان از طریق فرانسه بودند. در سمت دیگر اما بریتانیایی‌ها می‌گفتند باید در ابتدا با تهاجم به نواحی پیرامونی آلمان ضمن فرسوده کردن توان نظامی دشمن، روحیه آن‌ها را کاهش داد و جنبش‌های مقاومت را تقویت نمود. در نهایت بریتانیا توانست ایالات متحده را راضی نماید که تهاجم به فرانسه در سال ۱۹۴۲ غیرعملی است و به جای آن بهتر است متفقین به بیرون راندن نیروهای محور از آفریقا تمرکز نمایند. هند در جنگ جهانی دوم
هندی‌ها در نقاط مختلف جهان جنگیده‌اند از جمله جنگ دوم اروپا علیه آلمان، شمال آفریقا علیه آلمان و ایتالیا که به نبرد شمال آفریقا معروف است، در حوالی آسیای جنوبی در دفاع هند علیه ژاپنی‌ها و جنگ ژاپنی‌ها در برمه. هندی‌ها همچنین به انگلیس در استعمار سنگاپور و هنگ کنگ بعد از محاصره در اگوست ۱۹۴۵ نیز کمک کرده‌اند. بیش از ۸۷۰۰۰ سرباز هندی (شامل کسانی در پاکستان، نپال و بنگلادش امروزی که قبلاً جزو هند بوده‌اند) در جنگ جهانی دوم کشته شدند. کلود آوچینلک فرمانده کل قوای ارتش هند گفته انگلیسی‌ها اگر ارتش هند را نداشتند نمی‌توانستند از دو جنگ جهانی اول و دوم عبور کنند. جنگ کره
این جنگ نتیجه تقسیم کره پس از جنگ جهانی دوم بود. این کشور از سال ۱۹۰۵ تا پایان جنگ جهانی دوم در تصرف ژاپن بود. با شکست ژاپن در جنگ جهانی دوم نیروهای آمریکایی وارد بخش جنوبی شبه‌جزیره کره و نیروهای شوروی وارد بخش شمالی آن شدند و خط معروف به مدار ۳۸ درجه شمالی به عنوان مرز دو طرف تعیین شد. تلاش‌ها برای برگزاری یک انتخابات آزاد در سراسر شبه‌جزیره کره بی‌نتیجه ماند و این موضوع تنش‌ها بین دو طرف را افزایش داد. یک حکومت دست راستی متحد آمریکا در بخش جنوبی و یک حکومت کمونیستی متحد شوروی در بخش شمالی به قدرت رسید که هر دو مدعی حکومت بر کل شبه‌جزیره کره بودند و طرف مقابل را هیچگاه به رسمیت نشناخته‌اند. جبهه جنوب غربی اقیانوس آرام
جبههٔ جنوب غربی اقیانوس آرام جنگ جهانی دوم در جریان جنگ جهانی دوم، از جبهه‌های اصلی جنگ بین ژاپن و متفقین بود. شامل فیلیپین مشترک‌المنافع، هند شرقی هلند (به استثنای سوماترا)، بورنئو، استرالیا و قلمروی آن قلمروی گینه نو (شامل مجمع‌الجزایر بیسمارک) و قسمت غربی جزایر سلیمان بود. این منطقه توسط فرماندهان متفقین جنگ جهانی دوم فرماندهی منطقه جنوب غربی اقیانوس آرام تعریف شده‌است.http://en.wikipedia.org/wiki/South_West_Pacific_theatre_of_World_War_II جنگ جهانی دوم
ماه ژوئن سال ۱۹۴۰، شوروی اجباراً استونی، لتونی و لیتوانی را به قلمروی خود افزود و بر سر مناطق بیسارابیا و بوکوفینای شمالی با رومانی به اختلاف خورد. در همین حال، روابط حسنه سیاسی و همکاری‌های اقتصادی شوروی و آلمان کم‌کم متوقف شد و هر دو کشور مقدمات جنگ را فراهم کردند. جنگ جهانی دوم در یوگسلاوی
هزینه انسانی کشته‌شدگان جنگ جهانی دوم بسیار زیاد بود. هنوز بر سر تعداد قربانیان جنگ اختلاف هست، اما به‌طور کلی توافق شده که قریب به حداقل یک میلیون نفر در این جنگ قربانی شدند. قربانیان مدنی شامل اکثریت جمعیت یهودی کشور بودند که بسیاری از آنها در اردوگاه‌های کار اجباری و اردوگاه‌های کشتار جمعی نگهداری می‌شدند از جمله بسیاری در اردوگاه: یاسنواتس، بانجیکا توسط رژیم‌های دست نشانده هلاک شدند. جبهه شرقی (جنگ جهانی دوم)
دولت‌های حاکم بر آلمان و روسیه، بدون توجه به ایدئولوژی مسلط بر آن‌ها، با سیاست امپریالیستی و توسعه‌طلبانه از دیرباز با یکدیگر در تصادم بودند. از این رو، پایان شرایط صلح آمیز اوایل سده بیستم، مستعد یک جرقه بود. این جرقه با آغاز جنگ جهانی اول زده شد. با آغاز این جنگ، امپراتوری آلمان شکست امپراتوری روسیه را اولویت نخست خود قرار داد و در نهایت موفق به حصول آن شد که با امضای پیمان برست–لیتوفسک آلمان را برای مدت کوتاهی به اهداف سرزمینی خود در شرق نائل آورد. جبهه آمریکا (۱۹۳۹–۱۹۴۵)
جبهه آمریکا عمدتاً به دلیل جدایی جغرافیایی این قاره از جبهه‌های مرکزی نزاع در اروپا و آسیا منطقه کم اهمیتی از عملیاتها در جریان جنگ جهانی دوم بود. این مقاله حملات به مناطق قاره‌ای را در بر می‌گیرد که ۲۰۰ مایل به اقیانوس کشیده می‌شود و امروزه در قلمرو ایالات متحده، کانادا، مکزیک، و چندین کشور کوچکتر است ولی اقدامات نظامی در مناطق دانمارکی گرینلند، هاوایی و جزایر الوتین را در بر می‌گیرد. بلغارستان در طول جنگ جهانی دوم
سال ۱۹۴۲ نخستین سالی بود که بلغارستان در حالت رسمی جنگ آغاز کرد. اعلان جنگ به ایالات متحده و بریتانیا حداقل برای مدتی موقتاً انتظار آلمان برای مشارکت در اقدام نظامی علیه شوروی را متوقف کرد. برخی معتقد بودند اعلام جنگ به شوروی می‌توانست باعث آغاز شورشی مردمی علیه حاکمیت شود. با همه این‌ها تزار که دیگر نسبت به حصول موفقیت دلسرد شده بود، کناره‌گیری یا حتی خودکشی را مطرح می‌کرد. نزدیکان او از جمله خواهرش که نفوذ زیادی در او داشت، خطر اتحاد با آلمان را یادآوری و آن را موجب تکرار حوادث و عواقب جنگ جهانی اول که به تبعید فردیناند، تزار پیشین انجامید، می‌دانستند. جنگ جهانی دوم
ژاپن و متحدش تایلند تا انتهای آوریل ۱۹۴۲ برمه، مالایا، هند شرقی هلند، سنگاپور و رابائول را ضمن وارد آوردن تلفات سنگین و گرفتن تعداد زیادی اسیر از دست متفقین خارج نمودند. در فیلیپین نیز علی‌رغم دفاع سرسختانه فیلیپینی‌ها و آمریکایی‌ها این جزیره نیز در مه ۱۹۴۲ سقوط کرد و دولت آن به خارج گریخت. در برمه ۷ هزار سرباز بریتانیایی که از روز ۱۶ آوریل طی نبرد ینانگویانگ به محاصره افتاده بودند توسط سربازان چینی نجات پیدا کردند. در دریای جنوب چین، جاوه و اقیانوس هند نیز ژاپنی‌ها در نبردهای دریایی موفق بودند و حتی توانستند خاک استرالیا را بمباران نمایند. در ژانویه ۱۹۴۲ متفقین تنها پیروزی خود بر ژاپنی‌ها را در نبرد چانگشا توسط نیروهای چینی به دست آوردند. این پیروزی‌های مداوم در برابر نیروهای بریتانیایی و آمریکایی که آماده نبرد نبودند باعث شد ژاپنی‌ها با اعتماد به نفس بیش از حد نیروهای خود را تا حد زیادی پخش کنند. امپراتوری بریتانیا در جنگ جهانی دوم
امپراتوری بریتانیا در جنگ جهانی دوم () هنگامی که بریتانیا در سپتامبر ۱۹۳۹ در آغاز جنگ جهانی دوم به آلمان نازی اعلام جنگ کرد، بریتانیا به درجات مختلف مستعمره‌های تاج و تخت، تحت الحمایه و راج بریتانیا را تحت کنترل داشت. همچنین پیوندهای سیاسی منحصر به فردی را با چهار کشور از پنج قلمرو امپراتوری بریتانیا — استرالیا، کانادا، اتحادیه آفریقای جنوبی و نیوزلند به عنوان اعضای «اتحادیه کشورهای مشترک‌المنافع» در آن زمان را حفظ می‌کرد. در سال ۱۹۳۹ امپراتوری بریتانیا و کشورهای مشترک المنافع با هم یک قدرت جهانی را تشکیل می‌دادند که کنترل مستقیم یا بالفعل سیاسی و اقتصادی ۲۵ درصد از جمعیت جهان و ۳۰ درصد از توده زمین را داشتند. جبهه‌های مدیترانه، خاورمیانه و آفریقا
جبهه‌های مدیترانه، خاورمیانه و آفریقا جنگ جهانی دوم شامل نبردهای دریایی، زمینی و هوایی بین متفقین و نیروهای محور در حوضه مدیترانه، غرب آسیا و شمال آفریقا بود. جنگ در این جبهه از ۱۰ ژوئن سال ۱۹۴۰ با ورود ایتالیا به جنگ جهانی دوم تا ۲ مه ۱۹۴۵ وقتی که همه نیروهای محور در ایتالیا در پایان جنگ جهانی دوم در اروپا تسلیم شدند، ادامه یافت. جنگ جهانی دوم
پیشروی نیروهای محور پس از شکست امپراتوری ژاپن در نبرد میدوی و شکست آلمان و ایتالیا در نبرد دوم العلمین در مصر و نبرد استالینگراد در خاک اتحاد جماهیر شوروی، متوقف شد. مجموعه این رویدادها ابتکار عمل را از نیروهای محور گرفته و آنها را مجبور ساخت تا با گرفتن حالت تدافعی، در همهٔ جبهه‌ها تنها پاسخگو به راهبردهای طرف مقابل باشند. جنگ جهانی دوم
پایان ماه سپتامبر ۱۹۴۰، پیمان سه‌جانبه رسماً ژاپن، ایتالیا و آلمان را به‌عنوان نیروهای محور با یکدیگر متحد کرد. بر اساس این پیمان در صورتی که کشوری، جز شوروی، به هر یک از نیروهای محور حمله کند دیگر کشورها می‌بایست از آن دفاع کنند. نیروهای محور ماه نوامبر ۱۹۴۰ و با پیوستن مجارستان، اسلواکی و رومانی گسترش یافت. جنگ جهانی دوم
روز ۱۰ ژوئن، ایتالیا به فرانسه حمله کرد و با فرانسه و بریتانیا وارد جنگ شد. آلمانی‌ها در ادامه به سمت جنوب و به نبرد مابقی نیروهای فرانسوی رفتند. پاریس روز ۱۴ ژوئن به سلطه مهاجمان درآمد. آلمان و فرانسه روز ۲۲ ژوئن سال ۱۹۴۰ یک پیمان آتش‌بس به امضا رساندند. بخش‌هایی از سرزمین فرانسه به آلمان و ایتالیا سپرده شد و دولتی تحت عنوان فرانسه ویشی در اراضی جنوبی تشکیل گشت. فرانسه نیروی دریایی خود را حفظ کرد. بریتانیایی‌ها برای جلوگیری از تصاحب این ناوگان توسط آلمانی‌ها، روز ۳ ژوئیه آن را مورد حمله قرار دادند. جنگ جهانی دوم
در آسیا، ایالات متحده ژاپن را اشغال کرد و جزایر سابق ژاپن را در اقیانوس آرام غربی در اختیار گرفت، در حالی که شوروی‌ها ساخالین و جزایر کوریل را ضمیمه خود کردند. کره، که قبلاً تحت حکومت ژاپن بود، بین سال‌های ۱۹۴۵ و ۱۹۴۸ از سوی اتحاد جماهیر شوروی در شمال و ایالات متحده در جنوب تقسیم و اشغال شد. جمهوری‌های جداگانه در سال ۱۹۴۸ و در دو طرف مدار ۳۸ درجه شمالی ظهور کردند و هر کدام ادعا می‌کردند که دولت مشروع تمام کره هستند که در نهایت به جنگ کره منجر شد. در چین، نیروهای ناسیونالیستی و کمونیستی در ژوئن ۱۹۴۶ درگیری داخلی را از سر گرفتند. نیروهای کمونیست پیروز شدند و جمهوری خلق چین را در سرزمین اصلی تأسیس کردند، در حالی که نیروهای ناسیونالیست در سال ۱۹۴۹ به تایوان عقب‌نشینی کردند. در خاورمیانه، مخالفت اعراب با برنامه سازمان ملل برای تقسیم فلسطین و ایجاد اسرائیل نشانگر تشدید درگیری اعراب و اسرائیل بود. در حالی که قدرت‌های اروپایی تلاش می‌کردند تا بخشی از یا تمام امپراتوری‌های استعماری خود را حفظ کنند، از دست دادن اعتبار و منابعی که در طول جنگ داشتند، این نتیجه را ناکام گذاشت و به استعمارزدایی منجر شد. جنگ جهانی دوم
جنگ جهانی اول نقشهٔ سیاسی اروپا را دستخوش تغییراتی ریشه‌ای کرد. قدرت‌های مرکز (شامل امپراتوری‌های آلمان، اتریش-مجارستان، عثمانی و پادشاهی بلغارستان) شکست خوردند و تجزیه شدند یا بخشی از قلمروی خود را از دست دادند. در روسیه نیز با انقلاب اکتبر ۱۹۱۷ بلشویک‌ها بر سر کار آمدند و در نهایت اتحاد جماهیر شوروی سوسیالیستی را تأسیس کردند. برخی از متفقینِ پیروز این جنگ (مانند فرانسه، بلژیک، ایتالیا، رومانی، و یونان) سرزمین‌های تازه‌ای را به قلمرو خود افزودند. از تجزیهٔ سرزمین‌های سابق امپراتوری‌های اتریش-مجارستان، عثمانی و روسیه هم دولت‌های ملی جدیدی سر برآوردند. در پی کنفرانس صلح پاریس (که رسماً به جنگ جهانی اول پایان داد) جامعه ملل تأسیس شد. اهداف این سازمان، چنان‌که در میثاق نامه آن آمده‌است، جلوگیری از وقوع جنگ از طریق امنیت دسته‌جمعی، خلع سلاح، حل اختلافات بین‌المللی از راه مذاکره و حکمیّت بود. جنگ
سه جنگ از میان ده جنگی که در طول تاریخ بیشترین تلفات را داشته‌اند در سدهٔ ۲۰ میلادی رخ داده‌اند. بی‌شک دو تا از آن‌ها، جنگ‌های جهانی هستند. سپس جنگ میان چین و ژاپن قرار می‌گیرد (با این حال برخی این جنگ را بخشی از جنگ جهانی دوم فرض می‌کنند). بیشتر دیگر جنگ‌های پرتلفات مربوط به چین یا همسایه‌های آن می‌شود. آمار زیاد تلفات جنگ جهانی دوم به این دلیل سرآمد دیگر جنگ‌ها است که بشر پیشرفت‌های زیادی در فناوری تسلیحات کرده بود و همچنین جمعیت انسان‌ها بسیار بیشتر از سده‌های پیش شده بود. فهرست زیر شامل آمار کشته‌شدگان در جنگ‌ها در اثر قحطی، بیماری و کشتگان در نبرد است. یک درگیری وقتی جنگ نامیده می شود که شامل مقابلهٔ مسلحانه، استفاده از فناوری‌ها و تجهیزات نظامی توسط نیروهای مسلح، به همراه بکارگیری تاکتیک‌های نظامی و تحرک عملیاتی در قالب یک راهبرد نظامی که محدود به پشتیبانی‌های نظامی باشد. مطالعات جنگ توسط نظریه‌پردازان نظامی در طول تاریخ نظامیگری به دنبال شناخت فلسفهٔ جنگ بوده و آن را تا حد دانش نظامی تقلیل داده‌است.