الفبای زبان فراساختهی اسپرانتو چند حرف است؟
اسپرانتو
ویژگی منحصر به‌فرد الفبای اسپرانتو، آوایی بودن صددرصد آن است؛ به‌این معنی که هر حرف و کلمه در زبان اسپرانتو، تنها یک‌جور می‌تواند تلفظ یا نوشته شود؛ لذا پس از فراگیری آن، دیگر هیچ‌گونه مشکلی برای زبان‌آموز در تلفظ یا دیکتهٔ واژگان وجود نخواهد داشت. الفبای اسپرانتو دارای ۲۸ حرف از الفبای لاتین است که چهار حرف Q, W, X, Y در این الفبا وجود ندارند و در عوض شش حرف تکراری دارد که روی پنج حرف آن، هشتک قرار گرفته‌است و روی یک حرف دیگر، یک هفتک قرار داده‌اند تا آوای آن‌ها را تغییر دهند: Ĉ، Ĝ، Ĥ، Ĵ، Ŝ، Ŭ. الفبای اسپرانتو
الفبای اسپرانتو از الفبای لاتین اقتباس شده‌است و دارای ۲۸ حرف است. این الفبا شش حرف کلاهک‌دار (ĉ، ĝ، ĥ، ĵ، ŝ، ŭ) دارد که در الفبای لاتین وجود ندارد، در عوض چهار حرف لاتین q, w، x, y را ندارد ولی می‌توان صداهای آن‌ها را به شکل دیگری نوشت و گفت.
محمدحسن ناصرالدین صاحب‌الزمانی
دکتر صاحب‌الزمانی، عضو افتخاری انجمن جهانی اسپرانتو (از سال ۱۹۸۳) و مؤلف کتاب "زبان دوم" (خودآموز زبان جهانی اسپرانتو) می‌باشد؛ این اثر برای چندین دهه به عنوان مهم‌ترین کتاب آموزشی اسپرانتو به زبان فارسی شناخته می‌شد. صاحب الزمانی تنها ایرانی است که در فهرست صد اسپرانتیست برجسته جهان قرار گرفته‌است. اسپرانتو
در زبان اسپرانتو هویت دستوری کلمه‌های پایانه دار با پایانه‌هایشان شناخته می‌شود، مانند o که پایانهٔ اسم است، مثل Patro به معنی پدر، و a که پایانهٔ صفت است، مانند Patra به معنی پدری یا پدرانه یا مربوط/متعلق به پدر؛ یا e که پایانهٔ قید است، مثل bele به معنی به زیبائی، و as که پایانهٔ فعل زمان حال است، مانند belas به معنی زیباست. اسپرانتو
نام این زبان از اسم مستعار لودویک زامنهوف ( اسپرانتو)، پدیدآورندهٔ این زبان بین‌المللی، گرفته شده‌است. نخستین کتاب که وی برای معرفی و آموزش زبان اسپرانتو نگاشت، با نام مستعار « اسپرانتو» ، به معنی « امیدوار» ، منتشر کرد؛ چون امیدوار بود با بهره‌گیری از این زبان به عنوان زبان میانجی جهانی، به ایجاد صلح و دوستی در سطح دنیا کمک شود. عنوان این کتاب «اینترناتسیا لینگوو» به معنی «زبان بین‌المللی» بود؛ که بعدها تحت عنوان «کتاب اول» یا اونوا لیبرو مشهور شد. هدف زامنهوف، که به افتخار او یونسکو نیز سال ۱۹۸۷ را به‌مناسبت جشن صدسالگی زبان اسپرانتو «سال زامنهوف» نامید، خلق زبانی بی‌طرف و صلح پرور بود که یادگیری آن نیز آسان باشد و به درک متقابل فرهنگ‌های مختلف جهان توسط مردم کمک کند. بالدور راگنارسون
در حالی که بسیاری از زبان‌های ملیِ جهان با وجود سابقهٔ چندهزارسالهٔ خود هنوز موفق به ارائهٔ نویسنده‌ای نشده‌اند که نامزد جایزهٔ ادبیِ نوبل گردد، زبان اسپرانتو که در سال ۱۸۸۷ ابداع گردید و نسبت به زبان‌های ملی موجود، بسیار جوان و حتی نوپاست، بارها موفق به کسب چنین افتخار بزرگی شده‌است. برای مثال، در سال‌های ۱۹۹۹، ۲۰۰۰ و ۲۰۰۵ میلادی ویلیام اُلد، نویسندهٔ توانای اسکاتلندی به پاس تألیف بیش از پنجاه کتاب به زبان بین‌المللی اسپرانتو، کاندیدای دریافت جایزهٔ ادبیِ نوبل گردید. از زمان انتشار زبان اسپرانتو، یعنی سال ۱۸۸۷ تا هنگام به‌وقوع پیوستنِ این واقعهٔ زبان‌شناسی و ادبیِ بزرگ و بی‌نظیر در جهان، تنها ۱۱۲ سال گذشته بود. این امر خود به‌تنهایی گویای نبوغ بسیار زیاد لودویک زامنهوف در ساخت زبان اسپرانتو نیز هست، چرا که زبان‌های ابداعیِ فراوانی، چه قبل از پیدائیِ اسپرانتو، و چه پس از آن وجود داشته‌اند، که حتی نام اکثریت قریب به‌اتفاق آن‌ها را نیز کسی به‌یاد ندارد. بالدور راگنارسون نیز برای نخستین بار در سال ۲۰۰۷ نامزد دریافت جایزهٔ ادبی نوبل از طرف کانون نویسندگان اسپرانتوزبان گردید. ماریو پی
آزمایش‌های انجام شده در این زمینه، نشان‌گر این است که زبان اسپرانتو نقطهٔ شروعِ بسیار خوبی برای فراگیریِ دیگر زبان‌ها نیز هست، چراکه سادگیِ ساختار و جمله‌بندیِ آن، باعثِ درهم‌شکستنِ مقاومت محصلِ عادیِ تک‌زبانه می‌شود و از طریق آشناساختن وی با واژگان بیگانه، سبب ایجاد اعتماد به نفس شده و فراگیرنده را به یادگیریِ زبان‌های دیگر ترغیب می‌کند. زبان آلمانی
الفبای آلمانی از ۲۶ حرف استاندارد لاتین و ۴ حرف افزوده به شرح زیر است: دستور زبان اسپرانتو
مشتق‌سازی کلمات در زبان اسپرانتو با وندها (شامل پیشوندها و پسوندها) انجام می‌شود و شکل واژه‌ها به صورت «پیشوند + ریشه + پسوند + پایانه» است: واژه‌های ترکیبی نیز به صورت «ریشه + ریشه» ساخته می‌شود، بخش اصلی، بخشی است که در آخر ترکیب قرار داده می‌شود: ازآنجا که مفعول در زبان اسپرانتو پایانهٔ n می‌گیرد و صفت در این زبان چه از لحاظ مفعول بودن و چه از نظر تعداد (جمع یا مفرد بودن) از موصوف پیروی می‌کند، ساختار جمله‌های اسپرانتو ـ برخلاف بیشتر زبان‌های اروپایی که نخست «کننده» یا فاعل، سپس فعل (کارواژه) و آنگاه دیگر بخش‌های جمله مانند مفعول چیده می‌شوند ـ آزاد است. به این معنی که در زبان اسپرانتو، جابجایی ارکان اصلی جمله هیچ تغییری در معنا و مفهوم جمله ایجاد نمی‌کند. گوینده مجاز است با توجه به سلیقه یا زبان مادری خویش هرطور که راحت است ساختار جمله را تغییر دهد، مانند: انجمن اسپرانتوی بریتانیا
انجمن اسپرانتوی بریتانیا ، تأسیس‌شده در سال ۱۹۰۴، سازمانی ثبت شده، غیرانتفائی و فرهنگی-تربیتی است که هدف آن آشناسازی عموم با زبان فراساختهٔ اسپرانتو است. الفبای اسپانیایی
خط اسپانیایی با استفاده از یک نوع الفبای لاتین متشکل از ۲۷ حروف، "a", "b", "c", "d", "e", "f", "g", "h", "i", "j", "k", "l", "m", "n", "ñ", "o", "p", "q", "r", "s", "t", "u", "v", "w", "x", "y" , "z" است. همچنین، از پنج دونگاره نیز برای نشان دادن واج‌های «ch", "ll", "rr", "gu» و «qu» استفاده می‌شود. اسپرانتو
دیگر از دریافت‌های صحیح و سریع زامنهوف این نکتهٔ بسیار با اهمیت بود که زبان تنها یک وسیله یا ابزار ارتباطی بین انسان‌ها است و نباید با مرام یا مسلکی خاص پیوند یابد (بی‌طرفیِ سیاسی، مذهبی، نژادی و ملیتیِ اسپرانتو). به‌همین سبب، شخصِ زامنهوف بیانیهٔ ۱۹۰۵ را نگاشت و آن را در نخستین کنگرهٔ جهانیِ اسپرانتو (۱۹۰۵) به تصویب رساند که در واقع تا به امروز نیز بنیاد دوم اسپرانتو – و به‌عنوانِ اساسی مستحکم برای پیشبرد نهضت اسپرانتو در دنیا - محسوب می‌گردد. و هم‌چنین در صفحهٔ ۲۲۱ این کتاب، از ماریو پی زبان‌شناس و زبان‌دان برجستهٔ ایتالیایی الاصل آمریکایی نقل شده‌است، که: زبان آرامی
الفبای گوناگونی که برای نوشتن زبان‌های آرامی مورد استفاده قرار می‌گیرند ۲۲ حرف دارند (که همگی آن‌ها صامت هستند). برخی از این حروف برای نشان دادن ۲ یا ۳ صدا به کار می‌روند (معمولاً یک انسدادی و یک سایشی با محل تولید یکسان). به‌طور سنتی، در زبان آرامی مجموعه‌ای از انسدادی‌ها و سایشی‌هایی که اندکی در تقابل با یکدیگر قرار دارند مورد استفاده قرار می‌گیرند: هر یک از اعضای یک جفت مشخص با حرف مشابه الفبایی در بیشترین نظام‌های نوشتاری به کار می‌روند (یعنی اینکه، "p" و "f" با یک حرف یکسان و مشابه نوشته می‌شوند و تقریباً واجگونه محسوب می‌شوند. بریل اسپرانتو
برای نوشتن حروفی که در الفبای اسپرانتو وجود ندارند، مانند: "q", "w", "x", "y", یا "ä", "ö", "ü" از اشکال زیر استفاده می‌شود: اسپرانتو
کد این زبان زنده در سامانهٔ alpha-3 code عبارت است از epo و در سامانهٔ alpha-2 code کد آن eo است. اسپرانتو
به این ترتیب، زبان اسپرانتو، از بین هزاران زبان فراساختهای که تاکنون (و عمدتاً در طول ۵ قرن گذشته) ارائه شده‌اند، مانند بالائی‌بالان، ولاپوک، سل ر سل، اینترلینگوا، لگلان، لژبان و زبان کلینگانها، تنها زبان ابداعیِ زنده در جهان محسوب می‌شود که در حال توسعه نیز هست. کنگره جهانی اسپرانتو
هرساله صدها نشست و همایش گوناگون در سراسر جهان به زبان اسپرانتو در سطوحِ ملی، منطقه‌ای و بین‌المللی برگزار می‌شود. در بین آن‌ها، «همایش جهانی اسپرانتو» Universala Kongreso de Esparanto، که هرساله توسط «سازمان جهانی اسپرانتو» Universala Esperanto-Asocio (دارای روابط رسمی با سازمان ملل متحد و یونسکو) در کشورهای گوناگون جهان برگزار می‌شود، بزرگ‌ترین گردهم‌آییِ اسپرانتو در دنیا محسوب می‌شود. این همایشِ بین‌المللیِ بی‌نظیر، که در آن هیچ مترجمی وجود ندارد، به‌عنوان نمونه در سال ۲۰۰۳ در شهر گوتِنبورگِ سوئد با حضور ۱۸۰۰ شرکت‌کننده از ۶۲ کشور، در سال ۲۰۰۴ در شهر پکن چین با ۲۰۳۱ نفر از ۵۱ کشور و در سال ۲۰۰۵ در شهر ویلنیوس لیتوانی با شرکت ۲۳۴۴ اسپرانتودان و در سال ۲۰۰۶ در شهر فلورانس ایتالیا با شرکت ۲۲۰۹ اسپرانتیست بر پا شد. در صدمین سال ابداع زبان اسپرانتو، یعنی سال ۱۹۸۷همایش ۷۲ام جهانی اسپرانتو در زادگاه مؤلف آن، دکتر زامِنهوف، در کشور لهستان برگزار شد و تعداد بی‌نظیر ۵۹۴۶ اسپرانتودان از سراسر دنیا در آن شرکت کردند. تعداد شرکت‌کنندگان یک‌صدمین همایش جهانی اسپرانتو، که در سال ۲۰۱۵ در شهر لیل (Lille) فرانسه برگزار گردید، ۲۶۹۸ نفر بود (نخستین همایش جهانی اسپرانتو نیز در سال ۱۹۰۵ در شهر بولون-سور-مر همین کشور برگزار شده بود). دانشنامه اسپرانتو
دائرةالمعارف اسپرانتو (Enciklopedio de Esperanto) دانش‌نامه‌ای است در مورد جنبش زبان اسپرانتو. آغازگر این پروژه ایوان شیریائف (Ivan Ŝirjaev) بود که حدود ۱۰۰۰ فیش برای نگاشتن آن تهیه کرده بود. پس از فوت او در سال ۱۹۳۳، این پروژه توسط لایوس کوکنی (Lajos Kökény) و ویلموس بلیر (Vilmos Bleier) و با همکاری تعداد کثیری از اسپرانتیست‌های سراسر جهان، ادامه یافت. نهادهای اسپرانتیک
نهادهای اسپرانتیک یا سازمان‌های اسپرانتو به کلیهٔ نهادهائی اطلاق می‌شود که در ارتباط با زبان فراساخته‌ی اسپرانتو هستند و در جنبش جهانی اسپرانتو، که نهضتی است برای محقق ساختن استفادهٔ بین‌المللی از این زبان به‌عنوان زبان مشترک جهانی، نقشی را بازی می‌کنند. برخی از این سازمان‌ها به شرح زیر است: Ĉ
Ĉ ، ĉ چهارمین حرف الفبای اسپرانتو می‌باشد، برساخته از یک C با هشتکی بر فراز آن. زبان ایتالیایی
ایتالیایی دارای املایی کم‌عمق است؛ نوشتار آن بسیار مطابق با گفتار است و همواره در آن به ازای هر حرف یک صدا وجود دارد. الفبای ایتالیایی گونه‌ای از الفبای لاتین متشکل از ۲۱ حرف می‌باشد. حروف j ,k، w, x و y به‌طور سنتی کنار گذاشته می‌شوند، اگرچه در وام‌واژگان دیده می‌شوند. این حروف در جدول زیر آمده‌اند: از نظر زبان‌شناختی، سامانه نوشتاری ایتالیایی تقریباً واجی است. مهم‌ترین استثناهای آن عبارتند از: ضرب‌المثل‌های اسپرانتو
ضرب‌المثل‌های اسپرانتو (Proverbaro Esperanta) عنوان کتابی به زبان اسپرانتو است، که توسط آفرینندهٔ این زبان، دکتر لودویک زامنهوف، و بر اساس اثری چند زبانه (Frazeologio Russian-Polish-French-German) از پدرش، مارک زامنهوف، نگاشته شده است. اسپرانتیست مادرزاد
اسپرانتیست مادرزاد یا اسپرانتودان مادرزاد (Esperanto: denaskulo or denaska esperantisto) به کسی اطلاق می‌شود که زبان فراساخته‌ی اسپرانتو نخستین زبانی باشد که به آن سخن گفته است یا اسپرانتو یکی از زبان‌های والدینی‌اش باشد. اسپرانتو
بنابر تعریفی که از زبان زنده شده‌است، زبان اسپرانتو، زبانی زنده است که حتی مطابق با کمینه‌گراترین برآوردهای انجام شده، بیش از یک قرن است که به‌طور روزانه توسط میلیون‌ها انسان در سراسر جهان در زمینه‌های گوناگون مورد استفادهٔ شفاهی و کتبی است، بالغ بر صدها مجله و روزنامه به آن منتشر می‌شود و هزاران کتاب (چه اصیل و چه ترجمه‌شده از زبان‌ها و فرهنگ‌های متفاوت جهان) به آن منتشر گردیده‌است؛ و میلیون‌ها سایت و صفحهٔ اینترنتی به آن وجود دارد که از جمله شامل ایستگاه‌های متعدد رادیوئی و تلویزیونی به این زبان است. کمیته زبان اسپرانتو
وظیفهٔ اصلی کمیتهٔ زبان، حفاظت و حمایت کردن از اصول بنیادین زبان اسپرانتو و هدایت کردن نحوهٔ توسعه‌یافتن آن بود. بنابر پیشنهاد خود دکتر زامنهوف، ۱۰۲ اسپرانتودان از ۲۸ ملیت گوناگون برای عضویت در این کمیته انتخاب شدند. نخستین رئیس کمیتهٔ زبان امیل بویراک (Émile Boirac) بود. اومبرتو اکو
یکی از مهم‌ترین فیلسوفان و نویسندگان معاصر که زبان فراساخته‌ی اسپرانتو را مورد بررسی و مطالعه قرار داده و از آن پشتیبانی فراوانی کرده، و زبان به تمجید و تحسین از آن گشود اومبِرتو اِکو است که دارای ۴۰ دکترای افتخاری از دانشگاه‌های گوناگون جهان است و کتاب‌هایش به بسیاری از زبان‌های دنیا - ازجمله اسپرانتو - ترجمه شده‌است. وی در ارتباط با زبان اسپرانتو چنین گفته‌است: من آشکارا این عقیده را بیان داشته‌ام که اسپرانتو باید نقش مهم‌تری را بازی کند – اسپرانتو به‌خودیِ خود برای حفاظت از زبان‌های ملی سودمند است. بله، باید راه مؤثرتر و مستحکم‌تری پیدا کرد. من از روی تجربهٔ شخصی‌ام می‌گویم که در طول مسافرت‌های زیادی که به کشورهای فراوان دارم، به‌ویژه در فرانسه و آلمان شِکوه و شکایت‌هایی را برضدِ زبان انگلیسی می‌شنوم، مبنی بر این که نقش این زبان دیگر از حد یک زبان واسطه و پل، گام جلوتر گذاشته و تبدیل به یک خطر بزرگِ امپریالیستی برای زبان‌های ملی اروپا شده‌است، زبان‌هایی که دیگر تسلیم این جریان شده‌اند؛ اما من می‌گویم: این موضوع ساده‌ای است: از کودکان خودتان آغاز کنید! آموزش اسپرانتو را به ایشان شروع کنید، و دیگر خطری وجود نخواهد داشت! اِکو به‌خاطر علاقهٔ وافر خود به زبان بین‌المللی اسپرانتو، در ۲۰ ژانویهٔ ۱۹۹۳ با دو اسپرانتودان معروف، در پاریس به بحث و گفتگوی جالبی پرداخت، که متن کامل آن را سازمان جهانی اسپرانتو (دارای روابط رسمی با سازمان ملل متحد و یونسکو) در مجموعهٔ اسناد اسپرانتو تحت عنوان «اسپرانتو و چندزبانگی آینده» به زبان‌های اسپرانتو (با شمارهٔ 32A ۱۹۹۴)، و فرانسوی (با شمارهٔ 27F ۱۹۹۶)، منتشر ساخته‌است. ایستْوان اِرتْل، سردبیر وقتِ مجلهٔ «اسپرانتو» – اُرگان رسمی «سازمان جهانی اسپرانتو» – و فرانسوا لو ژاکومو، زبان‌شناس پاریسی و عضو «آکادمی اسپرانتو»، با اومبِرتو اِکو در مورد چندزبانگی، ارتباطات بین‌المللی و بین‌فرهنگی، ترجمه، زبان‌های رسمی، زبان‌های دوم، برنامه‌ریزی زبانی، نقش زبان، و ویژگی‌ها و قابلیت‌های زبان بین‌المللی اسپرانتو در این زمینه‌ها به بحث و گفت‌گوی مفصلی پرداختند، که در بخشی از آن اِکو می‌گوید: حال به بیان نقطه‌نظرم در مورد اسپرانتو می‌پردازم. تا قبل از شش ماه پیش … عقیدهٔ من، تا زمانی که هیچ‌چیزی در مورد هیچ‌یک از این مطالب نمی‌دانستم، این بود، که امکان قبولاندن زبانی فراساخته یا مصنوعی وجود ندارد، چراکه تاریخ نشان داده‌است، که این امر هیچ‌گاه امکان‌پذیر نبوده‌است، و در نتیجه تنها می‌تواند مربوط به یک آرمان‌شهر باشد؛ ولی، علاوه بر آن، عقیدهٔ دیگری هم داشتم: از آن‌جا که مفهومی را که وورف مطرح ساخته‌است، تا حدودی مورد پذیرش من است؛ اعتقاد دارم، که هر زبانی باعث ایجاد نگاهی خاص به جهان می‌شود، و به‌خاطر این امر که اصولاً زبان نمی‌تواند بی‌طرف باشد، این نگاه همیشه نوع به‌خصوصی از نگریستن به جهان خواهد بود که با انواع دیگر نگاه‌ها در تضاد خواهد بود. بعداً، به‌خاطر احتیاط علمی، مشغول بررسی این مسئله شدم، سعی کردم گرامر اسپرانتو را بیاموزم و چیزی را به آن بخوانم؛ و باید اذعان کنم، که نگرش یا وضع برخوردم تغییر کرد. البته این امر که در طول تاریخ هیچ‌گاه امکان قبولاندن زبان فراساخته یا مصنوعی وجود نداشته‌است، دلیلی بسیار قوی است، با این وجود، تعیین‌کننده نیست، چراکه تاریخ این را نیز نشان داده بود، که رفتن بر روی کرهٔ ماه امکان‌پذیر نیست، ولی با بهره‌گیری از فناوری خاصی، این امر ممکن شد. اسپرانتیدو
موندولینتسو (Mundolinco) اولین اسپرانتیدویی بود که در سال ۱۸۸۸ از زبان اسپرانتو ساخته شد و برخی ویژگی‌های دستور زبانی آن تغییر کرده بود. همخوان‌های زبان فارسی
زبان فارسی ۲۳ همخوان (صامت) دارد که شامل ۸ انسدادی، ۸ سایشی، ۲ اِنسایشی، ۲ خیشومی، یک ناسوده، یک لرزشی و یک روان است. این همخوان‌ها به ترتیب الفبای فارسی عبارتند از: الفبای فارسی
درحقیقت ۳۳ حرف الفبای فارسی برای نمایش همخوان‌ها می‌باشند. (برای نمایش مصوت‌های بلند هم از سه حرف نماینده همخوان‌ها کمک گرفته می‌شود) الفبای اسپانیایی
الفبای اسپانیایی شامل ۲۷ حرف است: لودویک زامنهوف
لودویک لازاروس زامنهوف تنها کسی که زبان ابداعی او، پس از گذشت بیش از یک قرن، همچنان زنده و پویا مانده‌است و در سرتاسر جهان نهادها، گروه‌ها، مجلات، کتاب‌ها، سایت‌های اینترنتی و فرستنده‌های رادیوئیِ فراوانی درگیر استفاده و توسعه دادن هرچه بیشتر آن هستند. در حالیکه بسیاری از زبان‌های ملیِ جهان با وجود سابقهٔ چند هزار سالهٔ خود هنوز موفق به ارائهٔ نویسنده‌ای نشده‌اند که نامزد جایزهٔ ادبیِ نوبل گردد، زبان اسپرانتو موفق به کسب شده‌است. در سال ۱۹۹۹، ۲۰۰۰ و ۲۰۰۵ میلادی ویلیام الد، نویسندۀ اسکاتلندی به پاس تألیف بیش از پنجاه کتاب به زبان عالمگیری که زامنهوف خالق آن بود، کاندیدای دریافت جایزهٔ ادبی نوبل گردید. از زمان انتشار زبان اسپرانتو، یعنی سال ۱۸۸۷ تا به وقوع پیوستنِ این واقعه، تنها ۱۱۲ سال گذشته بود. اسپرانتیدو
زبان اسپرانتو جای کمی برای گفتارهای کوچه‌بازاری، گونه گفتگووار یا باستان‌گرایی دارد. شماری از نویسندگان در هنگام ترجمه از زبان‌های دیگر به اسپرانتو، احساس کرده‌اند که به این گونه‌های اسپرانتیدو نیاز دارند. جنبش اسپرانتو در ایران
به استناد "دانشنامه اسپرانتو" (Enciklopedio de Esperanto)، نخستین پیشگام فعالیت‌های اسپرانتیک در ایران، "م. آبسگوس" (M. Abesgus)، کارمند بانک اهل روسیه در تهران بوده‌است. بر این اساس، شکوفایی اسپرانتو در ایران تنها پس از گذشت ۱۴ سال از خلق این زبان توسط لودویک زامنهوف صورت می پذیرفته است و به موجب همین واقعیت، ایران در جمله نخستین کشورهای حامی اسپرانتو جای می‌گیرد. فعالیت‌های مشابهی پس از آن در رشت و تبریز صورت پذیرفت. محمدجواد کمالی
کمالی در فاصلهٔ این سالها، یادگیری زبان بین‌المللی اسپرانتو را نیز به صورت خودآموز ادامه داد و چند مقاله و داستان کوتاه برای بعضی از نشریه‌های اسپرانتوزبان اروپا تدوین کرد و قریب یک دهه نمایندهٔ انجمن جهانی اسپرانتو در مشهد بود. در ۱۳۷۶ کتاب "زبان جهانی اسپرانتو" (شماره ۱۵۱۱ از مجموعهٔ دائرةالمعارف "چه می‌دانم؟") را زیر نظر مؤلف آن پروفسور پی‌یر ژانتون، استاد دانشگاه کلرمون-فران، به فارسی برگرداند. محمدجواد کمالی همزمان با تحصیل در دورهٔ دکتری در دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات تهران، رشتهٔ زبان فرانسه را در دانشگاه آزاد اسلامی مشهد تأسیس کرد. وی در سال ۱۳۹۴ به عنوان استاد نمونه علمی و پژوهشی در دانشگاه آزاد اسلامی مشهد انتخاب شد. کمالی چندین سال عضو شورای پژوهشی دانشگاه آزاد مشهد نیز بوده‌است. رتبه علمی محمدجواد کمالی در ۱۳۹۴ به دانشیاری ارتقا یافت. . الفبای فرانسوی
الفبای فرانسوی، متشکل از ۲۶ حرف از الفبای لاتین، هم بزرگ و هم کوچک، به همراه پنج دایکریتیک و دو حرف ترکیبی است. اسپرانتو
وجود کتاب‌ها، مجلات، همایش‌ها و سایت‌های بی‌شمار اسپرانتو در زمینهٔ علم و فناوری، گویای توانایی و قدرت این زبان در بیان مفاهیم علمی است؛ ولی شاید در مورد توانایی‌های زبان بین‌المللی اسپرانتو برای بیان موضوعات دقیق علمی، و غنی بودن انبان واژگان و کلمات تخصصی آن برای این منظور، شاید این نیز کافی باشد که به دانشمندان برندهٔ جایزهٔ نوبل اشاره کرد که یا زبان اسپرانتو را می‌دانند و از آن برای نگاشتن و منتشر کردن مطالب و کتب علمی خود بهره جسته‌اند یا در خصوص شایستگی‌ها و قدرت اسپرانتو در این زمینه، لب به سخن گشوده و توصیه کرده‌اند که از این زبان به عنوان زبان مشترک در دنیای علم و فناوری استفاده شود تا سرعت پیشرفت آن‌ها در جهان به مراتب بیشتر گردد. برای نمونه، رِینهارد زِلتن (-۱۹۳۰) آلمانی، برندهٔ جایزهٔ نوبل ۱۹۹۴ در رشتهٔ اقتصاد است که از جوانی اسپرانتو را آموخت و نخستین کتابش را در مورد «نظریهٔ بازی‌ها» به اسپرانتو نوشت. دستور زبان اسپرانتو
فعل‌های سادهٔ زمان‌دار در زبان اسپرانتو دارای ۳ زمان (گذشته حال و آینده) هستند، که هریک از آن‌ها دارای پایانهٔ خاص خوداست: فعل زمان حال ساده (همان‌طور که در مثال بالا ذکر شده‌است) دارای پایانهٔ -as است، فعل زمان گذشته ساده دارای پایانهٔ -is است، و فعل زمان آینده ساده دارای پایانهٔ -os است - بدون هیچ‌گونه استثنائی. برای مثال: Li iris (او رفت) Li iras (او می‌رود) Li iros (او خواهد رفت). یوهان مارتین اشلیر
یوهان مارتین اشلیر یا شله‌یر ، (زادهٔ ۱۸۳۱ و درگذشتهٔ ۱۹۱۲)، کشیش کاتولیک آلمانی و سازندهٔ نخستین زبان فراساختهٔ موفق در اروپا در سال ۱۸۸۰ بود. نام این زبان ولاپوک و به‌معنی «زبان جهانی» بود، ولی پس از مدت کوتاهی، جای آن را زبان بین‌المللی اسپرانتو، موفق‌ترین و پرمتکلم‌ترین زبان فراساختهٔ جهان تا به امروز‍، گرفت. زبان میانجی جهانی
به زبان‌های انگلیسی، فرانسوی، اسپانیایی و … هر کدام تا حدودی نقش زبان میانجی (جهانی) را در بخش‌های به‌خصوصی از جهان بازی می‌کنند ولی، زبان‌های فراساختهٔ اسپرانتو، ایدو، اینترلینگوا و … برای نیل به این هدف در مقیاس کل جهان، طراحی و ساخته شده‌اند. بریل اسپرانتو
الفبای بریل بنیادی برای حروف کلاه‌دار اسپرانتو توسعه داده شده‌است. کلاه یا کلاهک حروف اسپرانتو توسط اضافه کردن نقطهٔ ۶ (پائین سمت راست) به حرف بدون کلاه مربوطه، نشان داده می‌شود: "ĉ", "ĝ", "ĥ", "ĵ", "ŝ". بنابراین حرف "ĵ" همان شکل حرف استفاده نشدهٔ انگلیسی/فرانسوی "w" را دارد؛ برای نوشتن "w" در اسامی خارجی، نقطهٔ ۳ اضافه می‌گردد: "w" (به بخش بعدی نگاه کنید) اسپرانتیست مادرزاد
آموزش زبان بین‌المللی اسپرانتو به فرزندان اسپرانتیست‌ها از اوایل تاریخ خود زبان اسپرانتو آغاز شده‌است، که در آن بین پنج فرزند مونتاگو سی. باتلر (۱۹۷۰–۱۸۸۴)، اسپرانتودان معروف انگلیسی، از شهرت فراوانی برخوردار است. الفبای سریانی
الفبای سریانی سه گونهٔ متفاوت دارد، استرانگلو ("ʾEsṭrangēlā")، مدنحایا ('Maḏnḥāyā') یا نسطوری (گونهٔ شرقی)، و سِرطا (Serṭā) (گونهٔ غربی). تاریخ اسپرانتو
من معتقدم که یک زبان جهانی کمکی، که باعث ازبین‌رفتن زبان‌های ملی نشده، بلکه به عنوان زبانی کمکی، در خدمتِ آن باشد، برای تسهیل روابط بین مردم تمامیِ جهان و برای تسریع پیشرفت اجتماعی، ضرورت دارد. به این خاطر که اسپرانتو در تمامیِ بخش‌های جهان، به خوبی مورد پذیرش قرار گرفته‌است ـ و تنها زبان کمکی است که موفقیتی چشم‌گیر داشته ـ امیدوارم که سازمان ملل متحد، با تمامیِ امکاناتی که درا ختیار دارد، به توسعه یافتن استفاده از این زبان، کمک خواهد کرد، به عنوان مثال با توصیهٔ آموزش آن در مدارسی که معلمین مجرب در اختیار دارند، و با توسعه بخشیدن به استفاده از آن در توریسم، تجارت بین‌المللی و مکاتبات. حمایت مردمی از این درخواست، حقیقتاً قابل ملاحظه بود. این درخواست را ۸۹۵۴۲۲ نفر و ۴۹۲ سازمان (با اعضایی برابر ۱۵٬۴۵۴٬۷۳۰ تن)، از ۷۶ کشور جهان امضاء کردند. این درخواست، تحویل سازمان ملل متحد شد که این سازمان آن را، به نوبهٔ خود، به دبیرخانهٔ یونسکو (سازمان تربیتی، علمی و فرهنگیِ سازمان ملل متحد) تحویل داد. این انتقال، به خودیِ خود، کوششی در جهت کنارنهادن و نادیده‌انگاشتن کل مسئله بود، ولی پیگیریِ اسپرانتودان‌ها، به رهبریِ دکتر ایوو لاپنا، باعث گردید قطع‌نامه‌ای عمومی در مورد آن در طرح موقت برنامهٔ سال ۱۹۵۳ و ۱۹۵۴ گنجانده شود تا به این ترتیب، این موضوع زنده نگاه داشته شود. با این وجود، یونسکو، مطابق معمولِ زمانی که امور مربوط به اسپرانتو مطرح بود، از تمامیِ امکانات اجرایی خود استفاده کرد، تا مانع تکامل و پیشرویِ بیشتر موضوع گردد، اما در پایانِ سال ۱۹۵۲ (۱۳۳۰ هـ. ش)، هیئت نمایندگیِ سوئیس، قطع‌نامه‌ای را به همایش عمومی ارائه کرد که مورد قبول واقع شد. هرچند شکل این قطع‌نامه توسط مجمع عمومی دچار تغییرات اساسی‌ای شده بود ولی در هر صورت، معنیِ آن این بود که یونسکو، بالاخره مجبور شده بود، موضوع را مورد بررسی قرار دهد. هشتمین دورهٔ همایش عمومی در مونته ویدئو، باید به دو مسئله، در رابطه با اسپرانتو، می‌پرداخت. از یک طرف سازمان جهانیِ اسپرانتو، درخواستِ، به اصطلاح روابط مشورتی با یونسکو را کرده بود (که آن را، دریافت نیز کرد ولی نه بدون مبارزات)، و از طرف دیگر، یونسکو باید طومار یا درخواست‌نامهٔ یادشده را، در هر شکلی که بود، مورد بررسی قرار می‌داد. زبان خوب
پیرون به توصیف ابعاد علمی و اجتماعی زبان اسپراتو می‌پردازد و این تز را مطرح می‌سازد که این زبان منطقی با سادگی و آزادی بیشتری قادر به بیان مفاهیم گوناگون است چراکه ساختار آن همانند اصول بنیادی ذهن انسان می‌باشد. به‌ویژه، و مهم‌تر از همه، در زمینهٔ تعمیم‌پذیری قواعد دستوری و اشکال گرامری (تشبیه) آن. در بحث‌برانگیزترین بخش این کتاب، مؤلف به مذمت وارد ساختن ریشه‌های جدید (تحت عنوان نوآوری یا نوگویه ) پرداخته و در مورد بهره‌گیری بی‌دلیل از واژگان بیگانه در اسپرانتو اخطار می‌دهد. وی به‌خصوص علیه اسپرانتودانان فرانسوی که گرایش فراوانی به واردساختن کلمات به‌ظاهر دقیق و روشن‌فکرانهٔ فرانسوی به زبان اسپرانتو دارند، دست به انتقاد زده و خواستار بهره‌گیری حداکثری از پتانسیل فراوان زبان اسپرانتو برای فراساختن واژگان بسیار با واژه‌بخش‌های اندک می‌شود. پیرون مثال‌های فراوانی را می‌آورد تا نشان دهد که حتی پیچیده‌ترین احساسات انسانی را نیز می‌توان از همین طریق در زبان اسپرانتو با دقت و زیبائی تمام بیان نمود. وی معتقد است که تقریباً همان تعداد ریشه-کلماتی که دکتر زامنهوف، سازندهٔ زبان اسپرانتو، پیشنهاد داده است، برای بیان اکثریت قاطع مفاهیم موجود در جهان ما کافی است. اسپرانتو
از آن‌جا که این امضاکنندگان، اعضای «آکادمی علوم»، معتقدند که به‌کارگیری زبان کمکی و بین‌المللی اسپرانتو در ارتباطات بین‌المللی: همان‌طور که اشاره شد، بیانیه‌های مشابهی توسط نهادهای علمی و دانشمندان دیگر کشورها نیز صادر شده‌است؛ برای مثال ۸۵ دانشمند ژاپنی در سال ۱۹۵۰، ۲۰ دانشگاهی چین در سال ۱۹۵۱ و …؛ اما نکات جالبی که در مورد این استقبال علمی از اسپرانتو و پیامدهای آن می‌توان گفت (به‌ترتیب موارد اعلام‌شده در بیانیهٔ فوق) این است که خوشبختانه در حال حاضر: اسپرانتیدو
در حالیکه بیشتر اسپرانتیدوها کوشش کرده‌اند تا زبان اسپرانتو را ساده‌تر کنند، پلیسپو (Poliespo) که نام آن کوچک‌شدهٔ "اسپرانتوی چندترکیبی" (polysynthetic Esperanto) است برای پیچیده‌تر کردن زبان اسپرانتو ساخته شد. این زبان در سال ۱۹۹۳ ارائه شد و به غیر از ساختار چندترکیبی، واج‌ها و واژگان زیادی را از زبان چروکی وام گرفته‌است. این زبان ۱۴ حرف صدادار دارد. زبان فارسی
در سال ۱۸۷۲ در نشست ادیبان و زبان‌شناسان اروپایی در برلین، زبان‌های یونانی، فارسی، لاتین و سانسکریت به عنوان زبان‌های کلاسیک جهان برگزیده شدند. بر پایهٔ تعریف، زبانی کلاسیک به‌شمار می‌آید که یکم، باستانی باشد، دوم، ادبیات غنی داشته باشد و سوم در آخرین هزارهٔ عمر خود تغییرات اندکی کرده باشد. فارسی از نظر شمار و تنوع ضرب‌المثل‌ها در میان سه زبان نخست جهان است. دامنهٔ واژگان و تنوع واژه‌ها در فارسی هم‌چنین بسیار بزرگ و پرمایه‌است و یکی از غنی‌ترین زبان‌های جهان از نظر واژه‌ها و دایرهٔ واژگان به‌شمار می‌آید. در کمتر زبانی فرهنگ واژگانی چون دهخدا (در ۱۸ جلد) یا فرهنگ معین (در ۶ جلد) دیده می‌شود. انتولوژی اسپرانتو
آنتولوژی اسپرانتو یا گلچین ادبی اسپرانتو ، گزیده‌ای ادبی به زبان فراساخته‌ی اسپرانتو است که در آن گلچینی از شعرهایی که به زبان اسپرانتو، توسط شاعران اسپرانتودان در سراسر جهان سروده شده‌اند، گردآوری شده‌است. این کتاب را ویلیام الد، نویسنده و شاعر اسپرانتیست انگلیسی، که چندین بار نیز نامزد دریافت جایزۀ ادبی نوبل شده است، گردآوری کرده‌است و برای اولین بار در سال ۱۹۵۸ میلادی با نام "آنتولوژی اسپرانتو: اشعار ۱۸۸۷ تا ۱۹۵۷" چاپ و انتشار یافت. ویرایش دوم این اثر ادبی معروف در دنیای اسپرانتو، در سال ۱۹۸۴ با نام "آنتولوژی اسپرانتو: اشعار ۱۸۸۷ تا ۱۹۸۱" به‌صورتی کامل‌تر چاپ شد که مجموعاً دربرگیرندهٔ ۸۵۰ شعر اصیل به زبان اسپرانتو از ۱۶۳ شاعر اسپرانتیست از فرهنگ‌های گوناگون جهان است. در این ویرایش، همچنین زندگی‌نامهٔ کوتاه هریک از این ۱۶۳ شاعر اسپرانتودان در ۳۶ صفحه آمده‌است. فرهنگ اسپرانتو
فرهنگ اسپرانتو ناظر بر کلیهٔ شئونات فرهنگی برآمده از مشارکت اجتماعی قشرها مختلف بشری است که به مدد به‌کارگیری زبان بین‌المللی اسپرانتو پدید آمده‌است. انتشار بیش از ۲۵۰۰۰ کتاب، صدها مجله، و صدها میلیون صفحهٔ اینترنتی فعال به زبان اسپرانتو، برخورداری از برنامه‌های رادیویی و تلویزیونی ویژه، گروه‌های موسیقی رو به رشد، مجلات معتبری از قبیل "موناتو" و تولید فیلم‌هایی به زبان اسپرانتو، در کنار برخورداری از یک ادبیات اگرچه - در مقایسه با زبان‌های ملی چندهزارساله - نوپا، اما درخشان (ازجمله نامزدی دریافت جایزه ادبی نوبل برای ادبای اسپرانتیست، مانند ویلیام الد و بالدور راگنارسون) در بین متکلمین این زبان، فرهنگی ویژه و پایدار به‌وجود آورده‌است. اسپرانتو
در دههٔ ۱۹۲۰ میلادی و تشکیل اولین اجلاس جامعه ملل، نمایندگان ایران پیشنهاد دادند تا زبان اسپرانتو به عنوان زبان مراودات بین‌المللی انتخاب شود. سیلوان زفت (Sylvan Zaft)، که دارای کتاب‌های متعددی به زبان انگلیسی در مورد زبان اسپرانتو است، در یکی از کتاب‌های مشهور خود که تحت عنوان اسپرانتو، زبان مشترک دهکدهٔ جهانی در سال ۲۰۰۳ منتشر کرده‌است، در این باره می‌نویسد: شانسی بزرگ برای اسپرانتو پدیدار شد، هنگامی که در دههٔ ۱۹۲۰ میلادی، نمایندگان ایران در جامعه ملل پیشنهاد دادند تا اسپرانتو به عنوان زبان ارتباطات بین‌المللی پذیرفته شود. در بین این مبحث حمله‌های شدیدی به اسپرانتو شد. مخصوصاً هیئت فرانسوی هیاهوی بسیاری ضد این طرح راه انداخت. از نگاه فرانسویان، زبان فرانسه باید زبان بین‌المللی می‌شد. پیشنهاد ایران شکست خورد. در دهه‌های اخیر، به‌ویژه در پی تأسیس نخستین نهاد رسمی اسپرانتو در ایران، مؤسسهٔ سبزاندیشان (انجمن اسپرانتوی ایران) که در سال ۱۳۷۵ تحت شماره ۹۰۸۵ به ثبت رسید، و انتشار فصل‌نامهٔ پیام سبزاندیشان از پائیز سال ۱۳۸۱ تاکنون، و پیوستن رسمی انجمن اسپرانتوی ایران به سازمان جهانی اسپرانتو (دارای روابط رسمی با سازمان ملل متحد و یونسکو) در سال ۱۳۸۴، دورهٔ جدیدی برای پیشرفت هرچه بیشتر زبان اسپرانتو در ایران آغاز گشت، که با برگزاری سخنرانی‌ها، سمینارها، و کلاس‌ها در فرهنگ‌سراها، دانشگاه‌ها و مدارس گوناگون، و انتشار مقالات مختلف در مجلات و روزنامه‌های متفاوت، و همچنین تألیف، ترجمه و انتشار کتاب‌های جدیدی در ارتباط با زبان بین‌المللی اسپرانتو، همراه بوده و هست. زبان
زبان اسپرانتو نیز زبانی علمی یا فراساخته است. این زبان توسط لودویک لازاروس زامنهوف ساخته شد. اسپرانتو به علت ساختار علمی و آسان خود مورد توجه متفکران و دانشمندان با ملیّت‌های گوناگون قرار گرفته و به خاطر ویژگی‌های منحصربه‌فرد آن، سازمان علمی، فرهنگی و تربیتی سازمان ملل متحد (یونسکو) در سال ۱۹۵۴ (میلادی) به اتفاق آرا آن را به عنوان زبان بین‌المللی و بی‌طرف به رسمیت شناخت و آموزش اسپرانتو را به تمامی کشورهای عضو خود توصیه کرد. اسپرانتو
پسوندها در زبان اسپرانتو پس از ریشه(ها) و قبل از پایانه(ها) قرار می‌گیرند و شامل دو نوع کلی پسوندهای دستوری و پسوندهای معنایی هستند. پسوندهای دستوری خود به پسوند فاعلی و پسوند مفعولی تقسیم می‌شوند. موزه اسپرانتو
موزهٔ اسپرانتو ، که محل نگه‌داری از منابع گوناگون مربوط به زبان فراساخته‌ی اسپرانتو است، در شهر وین، پایتخت کشور اتریش، در سال ۱۹۲۷ توسط هوفرات هوگو اشتاینر تأسیس شد و در سال ۱۹۲۸ به‌عنوان مجموعه‌ای مستقل تبدیل به بخشی از کتابخانهٔ ملی اتریش گردید. این موزه امروزه کتاب‌خانه، مرکز اسناد و آرشیو نیز هست. در حال حاضر (اکتبر ۲۰۱۵) این موزه دربردارندهٔ بزرگ‌ترین مجموعه از اسناد و مدارک مربوط به زبان‌های مصنوعی در جهان و یک کتاب‌خانهٔ پژوهشی زبان‌شناختی برای طراحی زبان است. از سال ۲۰۰۵، دپارتمان زبان‌های فراساخته و موزهٔ اسپرانتو، ، به کاخ مولارد-کلاری در مرکز شهر وین، که به سبک باروک ساخته شده است، منتقل گردید. Ŭ
Ŭ، ŭ یکی از حروف الفبای اسپرانتو است. همچنین در سدهٔ بیستم میلادی از این حرف در الفبای لاتین زبان بلاروسی استفاده‌می‌شد. در بلاروسی، ŭ برابر ў سیریلیک می‌باشد. اولین همایش جهانی اسپرانتو
اهمیت فوق‌العادهٔ این همایش در جنبش اسپرانتو - ازجمله - این بود که آفرینندهٔ زبان فراساخته‌ی اسپرانتو، دکتر لودویک زامنهوف، ضمن شرکت در آن، نخستین کمیتهٔ زبان را بنیاد نهاد (که بعدها تبدیل به آکادمی اسپرانتو شد)؛ اعلانیهٔ اسپرانتو و بنیاد اسپرانتو مورد پذیررش و تصویب همایش قرار گرفت؛ و در مورد برگزاری همایش بعدی تصمیم‌گیری انجام شد. در مورد ایجاد نهاد یا انجمنی بین‌المللی برای اسپرانتو، توافقی حاصل نشد. زبان پرتغالی
چند نمونه از واژگان متفاوت در پرتغالی پرتغال، برزیل و آنگولا در زیر آورده شده‌است: فعل یک جنبه قابل توجه در دستور زبان پرتغالی است. از نظر صرفی، پرتغالی نسبت به سایر زبان‌های رومی تصریفهای بیشتری را از لاتین کلاسیک حفظ کرده‌است. پرتغالی و اسپانیایی دستور زبان بسیار مشابهی دارند. پرتغالی همچنین دارای نوآوری‌های دستوری است که در دیگر زبان‌های رومی (به جز گالیسی و فالا) یافت نمی‌شود:الفبای پرتغالی بر پایه الفبای لاتین است که در آن از اکسان اگو، هشتک، اکسان گراو، مدک و سدیل برای نشان دادن تشدید، درازای واکه، خیشومی‌شدگی و سایر تغییرات صوتی استفاده می‌شود. دونقطه نیز در گذشته در این دستور خط کاربرد داشت که طی قراردادی در سال ۱۹۹۰ حذف شد. هجی واژگان پرتغالی بسیار واجی است و میان گفتار و نوشتار اختلاف اندکی وجود دارد. الفبای پرتغالی ۲۶ حرف دارد: زبان فرانسوی
الفبای زبان فرانسوی بر اساس الفبای لاتین است و بیست و شش حرف ساده دارد. افزون بر حرف‌های ساده، حرف ترکیبی «œ» و حرف‌های زبَرنشانه‌دار «à â è é ê ë î ï ô û» نیز در نوشتار این زبان به کار می‌روند. تاریخ اسپرانتو
این درویش، با ردایی خاکستری‌رنگ و بلند که یقه‌اش همیشه بالا کشیده شده بود، اولین اسپرانتودان خارجی بود که با او، به زبان اسپرانتو صحبت کردم. ضیافتی را که به افتخار او در کافهٔ ولتر، در اکتبر سال ۱۹۰۲ برپاکردیم، به‌خوبی به یاد دارم. صحبت‌های آتشین، و روانیِ بیانات او، سبب شگفتیِ عمیق ما می‌شد. سلزنیوف، آموزگار ما در صحبت کردن بود؛ زیرا او نخستین کسی بود که به ما نشان داد که اسپرانتو زبانی زنده است؛ او اولین کسی بود که برای ما، پاریسی‌ها، اثبات کرد که اسپرانتو نیز می‌تواند با همان سادگی، ظرافت و سرعت هر زبان ملیِ دیگری صحبت شود. نهضت اسپرانتو پس از متوقف شدن انتشار لا اسپرانتیستو، برای مدت زیادی بدون هرگونه ارگانی باقی ماند. در سال ۱۸۹۵ سوئدی‌ها اولین شمارهٔ مجلهٔ جدید زبان بین‌المللی را منتشر ساختند، که پس از فایق شدن بر چند مشکل در آغاز کار، تبدیل به وسیلة ارتباطیِ مهمی شد. لوئی دو بوفران فرانسوی، در سال ۱۸۹۸ مجلهٔ لِسپرانتیست را به راه انداخت، و به این ترتیب، آغازگر دوران تبلیغات پرجنب وجوشی در کشورهای فرانسوی‌زبان گردید که به‌زودی منتج به نهضتی توان‌مند و پرشمار در دنیای فرانسوی‌زبان شد. این نهضت (به‌طور غیررسمی) نقش رهبری را در امر پیشبرد اسپرانتو به دست گرفت. لودویک زامنهوف
در سال ۱۸۸۶ با کلارا زیلبرنیک (Klara Zilbernik) آشنا شد. پس از نامزدی ایشان، پدر کلارا، الکساندر زیلبرنیک، که مانند پدر زامنهوف دارای ۹ فرزند بود، هزینۀ چاپ نخستین جزوۀ معرفی زبان اسپرانتو را تحت نام کتاب اول (Unua Libro) که به زبان روسی نگاشته شده بود تقبل کرد و به این ترتیب زبان اسپرانتو برای اولین بار در سال ۱۸۸۷ منتشر گشت. به‌عبارت دیگر، کلارا، همسر زامنهوف، کل جهیزیه‌اش را با دست و دلبازی تمام برای انتشار کتاب اول اسپرانتو بخشید. لاتین
تعداد حروف الفبای لاتین متفاوت است. هنگامی که این الفبا برای نخستین بار از الفبای اتروسکی گرفته شد، تنها شامل ۲۱ حرف بود. بعداً، "G" به نمایندگی ، که قبلاً املای آن با "C" وارد الفبا و "Z" نیز از آن حذف شد، زیرا لاتین از آن پس هیچ صدای /ز/ای نداشت. حروف "Y" و "Z" بعداً به ترتیب برای نشان دادن حروف یونانی، اوپسیلون و زتا در وام‌واژگان یونانی افزوده شدند. یوهان مارتین اشلیر
دکتر لودویک زامنهوف، سازندهٔ زبان اسپرانتو، در سخنرانی تاریخی خود در نخستین همایش جهانی اسپرانتو در بولون-سور-مر فرانسه در سال ۱۹۰۵، مراتب قدردانی خود را از شله‌یر و زبان فراساخته‌اش، ولاپوک، بیان کرد. زبان سانسکریت
اسپانیا کمیته زبان اسپرانتو
سه بخش اصلی کمیتهٔ زبان عبارت بودند از: نخستین رؤسای سه بخش فوق، به‌ترتیب تئوفیل کار (Théophile Cart)، آنتونی گرابووسکی (Antoni Grabowski)، و رنه دو سوسور (René de Saussure) بودند. اسپرانتو شناسی
اسپرانتوشناسی یا مطالعات اسپرانتو ، شاخه‌ای از زبانشناسی است که با محوریت مطالعه بر اصول زبان‌شناختیِ زبان اسپرانتو، به بررسی نحوهٔ واژه‌سازی و مطالعات مترتّب بر آن در این زبان می‌پردازد. ریشه‌های واژگان در زبان اسپرانتو برمبنای اصول چهارگانهٔ "وام‌گیری از سایر زبان‌ها"، "رعایت عناصر زبانیِ غالبِ زبان‌ها"، "به‌کارگیری حداقلیِ ریشهٔ واژه‌ها" و "دلنشین‌بودن" استخراج شده و در دستگاه واژه‌سازی اسپرانتو مورد بهره‌برداری واقع می‌شوند. Ĥ
Ĥ، ĥ یک همخوان در الفبای اسپرانتو است. این حرف صدای [x] (خ) یا [χ] می‌دهد و ĥo (با تلفظ /xo/) نام‌دارد. خو یازدهمین حرف از الفبای اسپرانتو است و بر ساخته از یک H با هشتکی بر فراز آن. در زمانی که فونت مورد نظر برای نگارش آن در دسترس نباشد، از ترکیب HX یا HH برای نمایش آن بهره‌می‌برند. Wikipedia contributors, "Ĥ," Wikipedia, The Free Encyclopedia, http://en.wikipedia.org/w/index.php?title=%C4%A4&oldid=613054047 (accessed July 13, 2014). زبان کلینگان
زبان کلینگان یک زبان فراساخته است که توسط کلینگانها در مجموعهٔ علمی تخیلی پیشتازان فضا به کار گرفته می‌شود. کلینگون جز زبان‌هایی است که برای مجموعهٔ "جنگ ستارگان" ساخته شده‌است. زبان‌های مصنوعی زبان‌هایی هستند که به‌طور مصنوعی برای برقرار کردن ارتباط بین افراد ساخته شده‌اند. مشهورترین زبان مصنوعی، زبان «اسپرانتو» است که توسط یک چشم‌پزشک یهودی لهستانی به نام دکتر لودویگ زامنهوف در سال ۱۸۸۷ ساخته شد. از آنجا که در آن زمان در اروپا مردم به زبان‌های مختلفی سخن می‌گفتند و اکثر کشورها هم گاه‌وبیگاه با یکدیگر در جنگ بودند، زامنهوف می‌خواست با ابداع یک زبان آسان مشترک که شبیه همهٔ زبان‌های اروپایی باشد، امکان ارتباط بین مردم کشورهای مختلف را فراهم کند تا از این طریق زمینه را برای صلح و دوستی مردمان فراهم آورد. اسپرانتو
در زبان اسپرانتو پسوندهای معنایی بسیاری وجود دارند و عمل‌کرد آن‌ها تنها تغییر دادن معنی ریشه یا کلمهٔ مربوط است. مانند in که پسوند تأنیث یا مؤنث کردن است، مانند: patro به معنی پدر، patrino به معنی مادر؛ یا id که پسوند زادگی است، مانند Koko به معنی خروس، kokido به معنی جوجه خروس. اسپرانتو
در بین سال‌های ۱۹۰۶ و ۱۹۷۱ حدود ۲۸ پایان‌نامهٔ دانشگاهی در مورد زبان فراساختهٔ اسپرانتو و زبان‌شناسی تطبیقی (interlinguistics/interlingvistiko) نگاشته شد: در حدود یک پایان‌نامه در دو یا سه سال. این تعداد به طرز قابل توجهی افزایش داشته‌است: بین سال‌های ۱۹۷۵ و ۱۹۸۷ حدود ۹۵ پایان‌نامه به تحریر درآمد؛ و پس از سال ۱۹۷۵ به‌طور متوسط هفت پایان‌نامه در هر سال. اسپرانتو
اسپرانتو، زبان ملی هیچ کشوری نیست و آموزش آن غرور فرهنگی هیچ ملتی را خدشه‌دار نساخته و باعث تحقیر ایشان نمی‌شود و بر همین اساس است که روز به روز در عرصه‌های مختلف بین‌المللی مورد استقبال و کاربرد بیشتر قرار می‌گیرد. هر سال صدها کنگره، کنفرانس، سمینار و نشست در زمینه‌های گوناگون به زبان اسپرانتو در کشورهای مختلف دنیا برگزار می‌شود که از مهم‌ترین آن‌ها کنگره بین‌المللی اسپرانتو (UK) است که همه‌ساله و با شرکت چندهزار اسپرانتودان از کشورها و قاره‌های گوناگون جهان برگزار می‌گردد. برگزارکنندهٔ این روی‌داد بی‌نظیر (که بدون وجود هرگونه مترجمی و در این مقیاس بزرگ از نظر تعداد شرکت‌کنندگان برگزار می‌شود) انجمن جهانی اسپرانتو (UEA) است. یکصدمین کنگرهٔ جهانی اسپرانتو در سال ۲۰۱۵ در شهر لیل (Lille) فرانسه و با حضور ۲۶۹۸ اسپرانتیست برگزار گردید. نخستین همایش جهانی اسپرانتو در سال ۱۹۰۵ با شرکت بیش از ۶۰۰ اسپرانتیست در شهر بولونی-سور-مر فرانسه برگزار گردیده بود. تاریخ اسپرانتو
دکتر لودویک زامنهوف، آفرینندهٔ زبان اسپرانتو، در ژوئیه سال ۱۸۸۷ (خرداد ۱۲۶۵ هـ ش)، کتاب اول را با هزینة شخصیِ خود منتشر ساخت. این کتاب، در واقع یک بروشور کوچک، و برگ‌سبزوار بود چرا که به‌عنوان مثال، زامنهوف فاقد یک اُرگان مطبوعاتیِ شخصی، یا امکانات دیگری برای شناساندن موجودیت آن، در سطحی وسیع بود. وی این بروشور را به مطبوعات، باشگاه‌های گوناگون، و افراد سرشناس ارسال کرد. این اقدام به عنوان شروع، آغازی (به اندازة کافی) متواضعانه محسوب می‌شد. با این وصف، در همان اوایل سال ۱۸۸۸، زامنهوف با شگفتی پذیرای قول‌های بسیاری، مبنی بر یادگرفتن زبان‌اش شد، و به این ترتیب، تا سال ۱۸۸۹، نام نخستین هزار اسپرانتودان ثبت شد. اسپرانتو
در دههٔ ۱۹۶۰ سالنامهٔ (Jarlibro) انجمن جهانی اسپرانتو نام «اسپرانتودانان مادرزاد» را با این ارقام آورده‌است: ۵۸ نفر (۱۹۶۱)، ۶۷ (۱۹۶۲) و ۸۳ (1965). در سال ۱۹۹۶، حدود ۳۵۰ خانواده وجود داشته‌است که در منزل به اسپرانتو با یکدیگر صحبت می‌کردند. زبان آلمانی
زبان آلمانی با الفبای لاتین نوشته می‌شود. این الفبا علاوه بر ۲۶ حرف استاندارد، دارای سه واکه با علامت دونقطه، یعنی "ä"، "ö" و "ü"، و همچنین حرف "استست" (ß) است. در سوئیس و لیختن‌اشتاین، به جای "ß" از "ss" استفاده می‌شود. از آنجا که "ß" هرگز در آغاز واژه نمی‌آید دارای شکل بزرگ نبود، اما در سال ۲۰۱۷، "ẞ" به عنوان شکل بزرگ آن معرفی شد. در گذشته "ſ" یا "s کشیده" نیز در نوشتار آلمانی استفاده می‌شد که امروزه منسوخ شده‌است. بریل اسپرانتو
بریل اسپرانتو به الفبای بریل ساخته‌شده برای زبان فراساخته‌ٔ اسپرانتو گفته می‌شود. یک مجلهٔ بریل اسپرانتو، به‌نام آورورو (به معنی شفق) از سال ۱۹۲۰ تاکنون منتشر می‌شود، و مجله‌ای دیگر، تحت عنوان اِسپِرانتا لیگیلو (به معنی لینک یا پیوند اسپرانتوئی) از سال ۱۹۰۴ تا به حال منتشر می‌گردد. اسپرانتو (ابهام‌زدایی)
اسپرانتو نام یک زبان فراساخته است. الفبای ایتالیایی
الفبای ایتالیایی دارای ۲۱ حرف می‌باشد که در زیر، شکل و نام آن‌ها را می‌یابید: اسپرانتو
نخستین نهادهایی که در جهان از زبان بین‌المللی اسپرانتو استقبال کردند، آکادمی‌ها یا فرهنگستان‌های علمی در کشورهای گوناگون بودند. شاید علت اصلی این امر، علمی بودن یا طراحیِ علمی شدنِ زبان اسپرانتو توسط خالق آن، زامِنهوف، بوده‌است. به‌عنوان نمونه، در یکم ماه جون سال ۱۹۲۶، ۴۲ تن از اعضای «آکادمی علوم فرانسه» (که شکل نخستین آن از قرن هفدهم به‌وجود آمده‌است و یکی از آکادمی‌های ۵گانهٔ «انستیتوی فرانسه» است) این بیانیه را در مورد اسپرانتو امضا کردند: ماریو پی
پِی، که از طرف‌داران سرسخت زبان فراساختهی اسپرانتو بود، نظرات مثبت خود را در مورد آن ابتدا در کتاب باارزش یک زبان برای دنیا (۱۹۵۸) ابراز کرد و حدود یک دهه بعد، کتاب دیگری را نیز اختصاصاً برای معرفی اسپرانتو به‌عنوان راه‌حل مناسب جهت رفع مشکلات ارتباطات بین‌المللی، تحت نامِ مورد نیاز است: یک زبان جهانی تألیف و منتشر نمود (۱۹۶۹). پِی کتابِ فوق را اختصاصاً دربارهٔ مشکل زبان جهانی و اسپرانتو نگاشته است و از شایستگی‌های اسپرانتو به‌عنوان زبان بین‌المللی و مشترک در جهان یاد کرده‌است. ماریو پِی در این کتاب برای نشان‌دادن اهمیت مشکل زبان مشترک جهانی، از زبان وزیر وقت آموزش و پرورش کشور سومالی نقل کرده‌است که: قطعنامه‌های یونسکو درباره زبان اسپرانتو
از نظر تاریخی پیشنهاد ایران در جامعۀ ملل دربارۀ زبان اسپرانتو، که در سال ۱۹۲۱ و با کمک اسپرانتودان برجستهٔ سوئیسی دکتر ادمون پریوا ارائه گردید، نقطهٔ آغاز فعالیت‌هائی گشت که نهایتاَ منجر به تصویب دو قطعنامهٔ یونسکو گردید: هم‌زمان با تشکیل اولین اجلاس جامعه ملل، نمایندگان ایران پیشنهاد دادند تا زبان اسپرانتو به عنوان زبان مراودات بین‌المللی انتخاب شود. سیلوان زفت (Sylvan Zaft)، که دارای کتاب‌های متعددی به زبان انگلیسی در مورد زبان اسپرانتو است، در یکی از کتاب‌های مشهور خود که تحت عنوان اسپرانتو، زبان مشترک دهکدهٔ جهانی در سال ۲۰۰۳ منتشر شده‌است، در این باره می‌نویسد: شانسی بزرگ برای اسپرانتو پدیدار شد، هنگامی که در دههٔ ۱۹۲۰ میلادی، نمایندگان ایران در جامعه ملل پیشنهاد دادند تا اسپرانتو به عنوان زبان ارتباطات بین‌المللی پذیرفته شود. در بین این مبحث حمله‌های شدیدی به اسپرانتو شد. مخصوصاً هیئت فرانسوی هیاهوی بسیاری ضد این طرح راه انداخت. از نگاه فرانسویان، زبان فرانسه باید زبان بین‌المللی می‌شد. پیشنهاد ایران شکست خورد. ترجمه فارسی قطعنامه نخست: زبان سلام
زبانِ سلام عنوان یک طرح فرهنگی از سوی انجمن اسپرانتوی ایران می باشد که از سال ۱۳۸۰ در جهت سوادآموزی و همچنین آموزش زبان جهانی اسپرانتو به مهاجرین افغان مقیم ایران طرح ریزی گردیده است. الفبای گلاگولیتی
نام این الفبا از واژه اسلاوی «گلاگولیتی» به معنای «صحبت کردن» گرفته شده است. این نام در زبان‌های مختلف به شکل‌های گوناگونی درآمده است، برای نمونه در زبان بلغاری، روسی و مقدونیه‌ای به شکل گلاگولیتسا؛ در زبان صربی و کرواتی به صورت گلاگولیکا؛ در زبان لهستانی به شکل گواگولیکا، در زبان اسلواکی به صورت هلاهولیکا و در زبان اوکراینی به صورت هلاهولیسیا. الفبای گلاگولیتی دارای نزدیک به چهل حرف است. از این میان ۲۴ حرف از حروف یونانی قرون وسطی گرفته شده است که با کاراکترهای خاص این الفبا نشان داده می‌شوند. همچنین حروف Ш، Щ، Ц(تسی، شتا، شا) احتمالاً از نقوش سومری الهام گرفته شده‌اند که سنت سیریل در طی سفر به بلاد خزر با آن‌ها آشنا شده است. مسائل زبانی و برنامه‌ریزی زبانی
مسائل زبانی و برنامه‌ریزی زبانی مجله‌ای علمی و چندزبانه است که انتشار مقالات مربوط به ابعاد سیاسی، جامعه‌شناختی، و اقتصادی زبان و نحوهٔ به‌کارگیری از زبان را بر عهده دارد. این مجله در سال ۱۹۶۹ با عنوان اسپرانتوئیِ مشکل زبان جهانی تأسیس گردید. پروفسور ماریو پی زبان‌شناس برجستهٔ ایتالیائی-آمریکایی، از ابتدای تولد این مجله عضو هیئت سردبیری آن بود. در آن زمان ناشر این مجلهٔ علمی انتشاراتی موتون بود. در سال ۱۹۷۷ تغییر عنوان این مجله انجام پذیرفت و ناشر فعلی این مجلهٔ زبان‌شناسی شرکت انتشاراتی جان بنجامینز در آمستردام هلند است. سردبیر فعلی (اکتبر ۲۰۱۵) این مجله پروفسور همفری تونکین استاد دانشگاه و اسپرانتیست مشهور آمریکایی است. اعضای هیئت سردبیری نیز پروفسور پروبال داشگوپتا هندی (پرزیدنت سابق سازمان جهانی اسپرانتو) و پروفسور مارک فتس کانادائی (پرزیدنت کنونی سازمان جهانی اسپرانتو) هستند. زبان کلینگان
در واقع نیوتن با این کار خود را در گروه خوبی قرار داده‌است. اشخاصی که برای سرگرمی (اما به‌طور جدی) زبان‌های جدید خلق می‌کنند، «conlangers» یا زبان‌ساز نامیده می‌شوند. موفقیت‌آمیزترین زبان ابداع‌شده، زبان اسپرانتو است که قدمت آن به سال ۱۸۸۷ بازمی‌گردد. الفبای فارسی
الفبای فارسی یا الفبای فارسی-عربی شاملِ ۳۲ حرف است که از الفبای عربی اقتباس‌شده است. این پرکاربردترین الفبا برای نگاشتن همخوان (صامت) و واکه (مصوت) در زبان فارسی است که به‌صورت خط فارسی به‌کار گرفته می‌شود که خود برگرفته از خط عربی است. اسپرانتو
در حال حاضر انجمن‌های اسپرانتو در بیست کشور آفریقایی وجود دارند؛ که تقریباً همهٔ آن‌ها پس از سال ۱۹۶۰ تأسیس شده‌اند. تعداد آدرس‌های اسپرانتودانان آفریقایی در خدمات گذرنامه‌ای Pasporta Servo از ۱۸ عدد در سال‌های ۱۹۸۸–۱۹۸۹ به ۵۹ عدد در سال ۲۰۰۵ رسیده‌است. پازند
ابهام زیاد در خط پهلوی به علت بکار بردن یک حرف برای چند صوت و نیز ننوشتن برخی واکه‌های کوتاه، باعث شد که پس از به وجود آمدن خط اوستایی که خطی کامل و دارای املای پُر بود، متون پهلوی با آن خط آوانگاری شود تا عوام نیز بتوانند متون پهلوی را بدون اشتباه بخوانند. برای فهم بهتر چیستی این اشتباه، بسیار مهم است گفته شود که تکیه بر مصوت ها و صامت ها، در زبان اوستایی بسیار مهم است و خط اوستایی که دارای 48 حرف است، اصوات دقیقی را با تکیه های دقیق بسیار آوانگاری میکند (14 مصوّت، 34 صامت و نیم مصوت)؛ یعنی از این میان، دارای چهارده حرفِ مصوّت است، در حالی که فارسی امروز فقط 6 مصوت دارد که هیچکدام نیز حرف خاصی در الفبا نیستند. این دقت به دلیل باور مذهبی بود که تلفظ حروف باید حین سخن با ایزد و امشاسپندان برای احترام به آنها، دقیق انجام شود. در انگلیسی به این تکیه زبانی، کِدانس گفته می شود. اسپرانتو ۱۴۲۱
کاشف آن، نام اسپرانتو را به خاطر زبان فراساخته ی اسپرانتو روی آن گذاشته و سیارک دیگری را نیز با نام خالق زبان بین‌المللی اسپرانتو، دکتر لودویک زامنهوف، زامنهوف ۱۴۶۲ نامیده‌است. اسپرانتو
زبان بین‌المللی اِسپِرانتو در سال ۱۸۸۷ (میلادی) (۱۲۶۶ خورشیدی) توسط لودویک لازاروس زامنهوف لهستانی ساخته شد. اسپرانتو به علت ساختار علمی و آسان خود مورد توجه متفکران و دانشمندان با ملیت‌های گوناگون قرار گرفته و به خاطر ویژگی‌های منحصربه‌فرد آن، سازمان علمی، فرهنگی و تربیتی سازمان ملل متحد (یونسکو) در سال ۱۹۵۴ (میلادی) به اتفاق آرا آن را طی قطعنامه‌ای به عنوان زبان بین‌المللی و بی‌طرف به رسمیت شناخت و آموزش اسپرانتو را به تمامی کشورهای عضو خود توصیه کرد. همچنین «یونسکو» در استقبال از صدمین سالگرد انتشار زبان اسپرانتو در سال ۱۹۸۶ (میلادی) (۱۳۶۵) در قطعنامه‌ای دیگر ضمن تأکید بر تصمیم قبلی خود، مراتب پشتیبانی خود را از آموزش و گسترش زبان بین‌المللی اسپرانتو در سراسر جهان ابراز داشته‌است. اسپرانتو
به عنوان نمونه، بنابر سرشماری‌های انجام شده در کشور مجارستان، ۹۴۲ اسپرانتودان در سال ۱۹۴۱، و ۲۰۸۳ اسپرانتودان در سال ۱۹۹۰، ۴۵۷۵ در سال ۲۰۰۱ و ۸۳۹۷ در سال ۲۰۱۱ در این کشور وجود داشته‌است. برای تعداد ۹۸۵ تن از این اسپرانتودانان، زبان فراساختهٔ اسپرانتو حکم زبان مادری را داشته و در خانواده صحبت می‌شده‌است. به دیگر سخن، ایشان اسپرانتودان مادرزاد تلقی می‌گردند. اسپرانتو (نام مستعار)
اسپرانتو یا دکترو اسپرانتو، یکی از نام‌های مستعار دکتر لودویک زامنهوف، آفرینندهٔ زبان فراساخته‌ی اسپرانتو است، که معنی آن در این زبان (دکترِ) «امیدوار» است. اسپرانتو
در دههٔ شصت، چهار آلبوم جدید موسیقی به زبان اسپرانتو منتشر شد؛ ۱۷ عدد در دههٔ هفتاد، ۵۸ عدد در دهه هشتاد، ۷۵ آلبوم در دههٔ نود و بیش از یک صد آلبوم جدید در دههٔ اول هزاره جدید ارائه گردید. در حال حاضر بیش از ۳۰۰۰ آهنگ به زبان اسپرانتو وجود دارد. F
F ششمین حرف از حروف الفبای لاتین است. نام انگلیسی و فرانسه آن «اِف» است. زبان ایدو
ایدو یک زبان ساختگی است که پس از اسپرانتو می‌توان آن را پراهمیت‌ترین زبان ساختگی جهان دانست. این زبان در اوایل قرن بیستم توسط گروهی از گویش‌وران اصلاح‌طلب اسپرانتو ابداع شد اما امروز گویش‌گران بسیار کمی دارد که اکثراً در اروپا هستند. (احتمالاً چیزی بین ۱۰۰۰ تا ۲۵۰۰ نفر) جی. آر. آر. تالکین
او علاقه فراوانی به ساختن زبان‌های علمی یا فراساخته داشت. او شاید تنها کسی باشد که ۱۵ زبان ساخته‌است؛ با این حال، توصیهٔ او به کسانی که علاقه‌مند به زبان بین‌المللی هستند این است که: «از اسپرانتو پشتیبانی کنید». , ویکی‌پدیای اسپرانتو
تا تاریخ ۳۰ مه ۲۰۱۱ این دانش‌نامه با بیش از ۱۴۵٬۰۰۰ مقاله در رتبهٔ بیست‌وهفتم ویکی‌پدیاها قرار داشت. و تا تاریخ ۹ ژانویه ۲۰۱۷ این دانش‌نامه دارای بیش از ۲۳۶۲۴۸ مقاله بود. نشریه‌های اسپرانتوزبان
نشریه‌های اسپرانتوزبان شامل مجلات و روزنامه‌هائی می‌گردند که به زبان فراساخته‌ی اسپرانتو در سراسر جهان منتشر می‌شوند. نخستین نشریهٔ اسپرانتو، «اسپرانتودان» یا لا اِسپرانتیستو (La Esperantisto)، نام داشت، که اولین شمارهٔ آن در روز اول سپتامبر سال ۱۸۸۹ (دو سال پس از ابداع زبان فراساخته‌ی اسپرانتو در جهان) منتشر شد. از آن زمان تاکنون صدها نشریه به زبان اسپرانتو در کشورهای گوناگون جهان - و اغلب با پخش بین‌المللی - به‌وجود آمده‌اند، که در اینجا برای نمونه به تعدادی از آن‌ها اشاره می‌شود: قطعنامه‌های یونسکو درباره زبان اسپرانتو
قطعنامه‌های یونسکو دربارهٔ زبان اسپرانتو اشاره به دو قطعنامه یونسکو در ارتباط با زبان ابداعی و بین‌المللی اسپرانتو دارد، که در سال‌های ۱۹۵۴ و ۱۹۸۵ در کنفرانس‌های عمومی یونسکو در مونته ویدئو اروگوئه و صوفیه بلغارستان به تصویب رسیدند. این قطعنامه‌ها در حمایت از اسپرانتو به عنوان یک زبان بین‌المللی جایگزین مطرح شد و به مدیر کل یونسکو نیز پیشنهاد اعمال یک تحول در استفاده از چنین زبانی را می‌دهد. قطعنامه دوم پس از بازدید مدیر کل یونسکو از کنگره جهانی اسپرانتو در ایسلند به سال ۱۹۸۵، تصویب گردید که بر طبق آن کلیه دولت‌های عضو تشویق به معرفی و آموزش اسپرانتو در مدارس و دانشگاه‌ها می‌شوند. این قطعنامه در پی تلاش‌های گسترده اسپرانتیست کروات ایوو لاپنا به ثمر نشست. اسپرانتو
زبان اسپرانتو معروف‌ترین زبان فراساخته میانجی جهانی است، که در میان ، بیشترین سخن‌گویان را در جهان دارا است. کسی را که به زبان اسپرانتو سخن بگوید یا از آن استفاده کند اسپرانتیست (اسپرانتودان) می‌نامند. تاریخ اسپرانتو
اما پس از گذشت تنها چهار سال دیگر، یعنی زمانی که فقط هشت سال از عمر این زبان می‌گذشت، اوضاع بسیار امیدوارکننده‌تر از سال ۱۸۹۱ بود. اسم ۳۶۰۲ اسپرانتودان به‌طور رسمی ثبت شده بود؛ ۴۷ کتاب آموزش و فرهنگ لغات، به ۱۹ زبان منتشر شده بود، حتی ۱۲ اثر ادبی نیز، منتشر گشته بود که در بین آن‌ها نه تنها آثار با ارزش ترجمه به چشم می‌خورد، بلکه بعضی از آن‌ها مستقیماً به زبان اسپرانتو نگاشته شده بود. در میان این آثار، اصلی‌ترین آن‌ها، ترجمهٔ شگفت‌آور هملت شکسپیر، توسط خود زامنهوف بود. این ترجمه آن‌قدر پخته، و از لحاظ هنری زیباست که تا به امروز هم کاملاً معتبر و خواندنی باقی مانده‌است. در عین حال، این ترجمه در سال ۱۸۹۴ توانست معیارهایی را در اختیار مشتاقان تألیف آن‌زمان بگذارد که از نظر زبان و سبک درخورِ پیروی بود. زبان جهانی
در میان زبانهای ساختگی، زبان اسپرانتو بیشترین معروفیت و گسترش را به عنوان زبان جهانی داشته‌است. زبان لوکزامبورگی
الفبای لوکزامبورگی شامل ۲۶ حرف از الفبای لاتین به همراه سه حرف تغییر یافته (é، ä ، ë) است. تکامل اسپرانتو
اسپرانتو به رغم ماهیت فراساخته و تاریخچه نه چندان بلند آن، به مانند دیگر زبانهای طبیعی و زنده دنیا مورد تغییر و تحول واقع می‌شود؛ زبانشناسان از مهم‌ترین مقوله‌های تکاملی اسپرانتو به موارد زیر اشاره داشته اند: نهادهای اسپرانتیک
زبان فراساخته