غذاهای سنتی ایران کدامند؟
ایران
به جز برنج، نان هم در رژیم غذایی ایرانیان، یک مادهٔ اصلی به‌شمار می‌رود. بربری، تافتون، لواش و در نهایت، سنگک که سرآمد نان‌های ایرانی است، توسط ایرانیان مصرف می‌شوند. ایرانیان در پخت انواع چلو، از ته‌دیگ، زرشک، زعفران و آجیل بهره می‌برند. در رستوران‌های این کشور، بیشتر خوراک اصلی را انواع کباب تشکیل می‌دهد؛ رایج‌ترین موارد آن، شامل کباب بختیاری، چلوکباب، جوجه‌کباب و کباب کوبیده می‌شود. خوراک‌های ایرانی همانند آبگوشت، دلمه، زرشک‌پلو، سبزی‌پلو، فسنجان، قرمه‌سبزی و میرزاقاسمی به سفرهٔ ایرانی، گوناگونی قابل توجهی می‌بخشند. انواع شیرینی‌های ایرانی نیز به عنوان دسر استفاده می‌شوند. فالوده و بستنی ایرانی از مهم‌ترین دسرهای این کشور هستند. ایرانیان، معمولاً صبحانه و چای را در رژیم غذایی خود دارند. ناهار حکم وعدهٔ اصلی را دارد و شام معمولاً سبک‌تر است. خاویار ایران در جهان شهرت دارد و ایران، زمانی مقام نخست تولید خاویار در جهان را داشت. شراب ایرانی نیز تاریخچه‌ای طولانی دارد و این کشور از قدیمی‌ترین تولیدکنندگان نوشیدنی‌های الکلی است؛ اگرچه در دوران جمهوری اسلامی با ممنوعیت به همراه مجازات روبرو بوده‌اند. فرهنگ ایرانی
به جز برنج، نان هم در رژیم غذایی ایرانیان، یک مادهٔ اصلی به‌شمار می‌رود. بربری، تافتون، لواش و در نهایت، سنگک که سرآمد نان‌های ایرانی است، توسط ایرانیان مصرف می‌شوند. ایرانیان در پخت انواع چلو، از ته‌دیگ، زرشک، زعفران و آجیل بهره می‌برند. در رستوران‌های این کشور، بیشتر خوراک اصلی را انواع کباب تشکیل می‌دهد؛ رایج‌ترین موارد آن، شامل کباب بختیاری، چلوکباب، جوجه‌کباب و کباب کوبیده می‌شود. خوراک‌های ایرانی همانند آبگوشت، دلمه، زرشک‌پلو، سبزی‌پلو، فسنجان، قرمه‌سبزی و میرزاقاسمی به سفرهٔ ایرانی، گوناگونی قابل توجهی می‌بخشند. انواع شیرینی‌های ایرانی نیز به عنوان دسر استفاده می‌شوند. فالوده و بستنی ایرانی از مهم‌ترین دسرهای این کشور هستند. ایرانیان، معمولاً صبحانه و چای را در رژیم غذایی خود دارند. ناهار حکم وعدهٔ اصلی را دارد و شام معمولاً سبک‌تر است. خاویار ایران در جهان شهرت دارد و ایران، زمانی مقام نخست تولید خاویار در جهان را داشت. شراب ایرانی نیز تاریخچه‌ای طولانی دارد و این کشور از قدیمی‌ترین تولیدکنندگان نوشیدنی‌های الکلی است؛ اگرچه در دوران جمهوری اسلامی با ممنوعیت به همراه مجازات روبرو بوده‌اند. آشپزی ایرانی
به جز برنج، نان هم در رژیم غذایی ایرانیان، یک مادهٔ اصلی به‌شمار می‌رود. بربری، تافتون، لواش و در پایان، سنگک که سرآمد نان‌های ایرانی است، توسط ایرانیان مصرف می‌شوند. ایرانیان در پخت انواع چلو، از ته‌دیگ، زرشک، زعفران و آجیل بهره می‌برند. در رستوران‌های این کشور، بیشتر خوراک اصلی را انواع کباب تشکیل می‌دهد؛ رایج‌ترین موارد آن، شامل کباب بختیاری، چلوکباب، جوجه‌کباب و کباب کوبیده می‌شود. خوراک‌های ایرانی همانند آبگوشت، دلمه، زرشک‌پلو، سبزی‌پلو، فسنجان، قرمه‌سبزی و میرزاقاسمی به سفرهٔ ایرانی، گوناگونی قابل توجهی می‌بخشند. انواع شیرینی‌های ایرانی نیز به عنوان دسر استفاده می‌شوند. فالوده و بستنی ایرانی از مهم‌ترین دسرهای این کشور هستند. ایرانیان، معمولاً صبحانه و چای را در رژیم غذایی خود دارند. ناهار حکم وعدهٔ اصلی را دارد و شام معمولاً سبک‌تر است. خاویار ایران در جهان آوازه دارد و ایران، زمانی مقام نخست تولید خاویار در جهان را داشت. شراب ایرانی نیز تاریخچه‌ای طولانی دارد و این کشور از قدیمی‌ترین تولیدکنندگان نوشیدنی‌های الکلی است؛ اگرچه در دوران جمهوری اسلامی با ممنوعیت به همراه مجازات روبرو بوده‌اند.
آش جودوغ
آش جودوغ از جمله غذاهای سنتی ایرانی است که در استان مرکزی تهیه می‌شود. نان فطیر
در ایران انواع مختلفی نان محلی یا شیرینی است که در برخی از استان‌های ایران (از جمله استان اردبیل استان همدان، استان زنجان، استان مرکزی، آذربایجان شرقی، خراسان و لرستان) تهیه و استفاده می‌شود. خواربارفروشی
از مشاغل سنتی در ایران، خواربارفروشی که بقالی هم می‌گویند (در معنی خُرده بارفروشی) که در آن بیشتر مایحتاج خوراکی (جز نان) و مواد اولیهٔ غذایی مردم، مانند لبنیات، حبوبات، روغن، آرد، برنج، قند، چای، شکر، مواد چاشنی غذا، خشکبار، خرما، سرکه، آبغوره، زرشک پلویی، شیره و نیز انواع میوه به فروش می‌رسید. پیشهٔ خواربارفروشی، که جز در شهرها و قصبه‌های کوچک، رفته رفته در حال فراموشی است و جای خود را در شهرهای بزرگ به سوپرمارکت‌ها و میدان‌ها تره بار دولتی داده‌است، در ایران پیشینه ای کهن دارد. بقال می‌بایست ریز و درشت مایحتاج روزانهٔ مردم را بشناسد و آن‌ها را تهیه کند و بر خوب و بد اجناس آگاهی یابد و از تحولات قیمت‌ها باخبر باشد. ترتیب اجناس در بقالی‌های سنتی چنان بود که در جلو در دکان اجناس ارزان قیمت تر نهاده می‌شد که اگر دست دزدی بدان رسید، ضرر کمتری متحمل بقال شود. در وسط دکان پیشخوان و ترازو و چرتکه و نشیمنگاه بقال جای داشت و در پشت سرش اجناس گران‌قیمت تر بود. بقالان پیش از کاسبان دیگر، جز نانوایان (← نانوایی)، دکان‌های خود را می‌گشودند و دیرتر از همه نیز می‌بستند. یکی از شیوه‌های معامله در بقالی نسیه بَری بود، بدین صورت که مشتریان هرچه می‌خواستند، اگر خوش‌حساب بودند، می‌بردند و ماهانه یا هفتگی حساب خود را می‌پرداختند. فرهنگ در سوریه
غذاهای اصلی که آشپزی سوریه را تشکیل می‌دهند کبه، حمص، تبوله، فتوش، ماست چکیده، کباب پز ترکی، باسترما، سوجوک و باقلوا هستند. باقلوا از خمیر فیلو پر شده با آجیل خرد شده و در عسل خیس شده‌است. اصفهان
گوش‌فیل و دوغ، خوردنی ویژهٔ اصفهان است. در اصفهان غذاهای سنتی بسیاری مورد استفاده هستند که برخی از آن‌ها مربوط به شهرهای دیگر اصفهان بوده‌اند یا در شهرهای دیگر ایران نیز رواج داشته و دارند. در این میان کباب، بریانی اصفهان و خورش ماست و حلیم بادمجان و آش شل قلمکار وحلیم و عدس آبگوشت (گوشت و لوبیا) کشک‌وبادمجان و کله جوش معروف‌ترین غذای اصفهان می‌باشند. همچنین سایر غذاهای این شهر عبارتند از: باقالا ذرت (خوراسگان)، آش سماق، کله جوش که از غذاهای ایلات اصفهان است، سرگنجشکی، کوکو قندی، قیمه ریزه، آش ماش و قمری، یخنه ترش، ماش و زردک، اوماج سرکه و چغندر، نخود آب، کوفته برنجی. فالوده هم معروف است. آشپزی ایرانی
روش آشپزی ایرانی با شیوهٔ آشپزی کشورهای افغانستان، تاجیکستان، جمهوری آذربایجان، ارمنستان، عراق و ترکیه همانندی دارد. پیازداغ
پیازداغ یا پیاز سرخ‌کرده یکی از چاشنی‌ها و از عناصر اصلی غذاهای ایرانی است که در اغلب غذاهای ایرانی استفاده می‌شود. پیاز داغ علاوه بر تأثیر بر رنگ و بوی غذا، طعم دلپذیری نیز به آن می‌دهد. آش رشته و عدسی از جمله غذاهایی هستند که با این چاشنی مصرف می‌شوند. استان فارس
از غذاها و خوراکی‌ها استان فارس می‌توان به آش کارده، آش سبزی صبحانه، کلم پلوی شیرازی، کوفته هلو، دو پیازه آلو، کوفته سبزی، فالوده و دم‌پخت عدس اشاره نمود. همچنین شکر پلو، آش انار، یخنی نخود، بادام سوخته، قرمه به، رب پلو، یخنی عدس کلم، شکر پنیر، حلیم بادمجان، حاجی بادام، مهیاوه حلوای کاسه، دوای آرد و روغن، آش ماست، پاچه پلو، قنبرپلو، آب پیازک، رنگینک و شامی نیز از غذاهای مخصوص شهر شیراز هستند. رستوران
طباخی (در اصطلاح عامیانه: "کله‌پزی") گونه‌ای از غذاخوری سنتی ایرانی است که در آن غذاهای سنگین و پرحجم مانند کله‌پاچه، خوراک مغز، خوراک زبان و … ارائه می‌شود. فرهنگ ایرانی
در مجموع می‌توان عناصر فرهنگ ایرانی را که فراتر از مرزهای سیاسی ایران است، به‌اختصار چنین برشمرد: ۱- زبان پارسی و گویش‌ها و لهجه‌های پارسی ۲- جشن‌های ملی از جمله نوروز و شب یلدا و گاه‌شماری خورشیدی ۳- فلسفه ۴- دین‌ها و آیین‌های زرتشتی و مهرپرستی ۵- هنر ایرانی (ادبیات و شعر پارسی، معماری ایرانی و خوراک ایرانی) ۶- فرهنگ‌های محلی اقوام ایرانی و ۷- موسیقی سنتی ایران. ازدارتپه
۱- نان روغنی (چلپک یا قتلمه) ۲- نان اسفناجی(بورک) ۳- نان زردچوبه‌ای ۴- نان سیچو ۵-نان کماج ۶-نان کاک ۷-نان خرمایی ۸- نان روغنی بورکی ۹- ترشو ۱۰-قرتو (کشک) ۱۱-یونله ترشو (اشکنه) ۱۲-چکو ۱۳-آش خمیری ۱۴-ماست توه (آش ماست) ۱۵- سلف خورش ۱۶-مرجمک خورش ۱۷-سوتله آش ۱۸- قارمه (استانبولی فارسی) (چکدرمه ترکمنی) ۱۹خورش آچار ۲۰-آبگوشت٢١-کته گوجه ٢٢-کته حبوبات ٢٣-کدو خورشت ٢۴-آلو خورشت٢٥- آش رشته ٢۶- خورشت گوجه بادمجان٢٧-تجگی سیستانی٢٨-اوجیزک٢٩-اوپورتک30.چلبک وبورک سیستانی که توسط بنیادنیمروزسیستانیها جشنواره بورک در استان گلستان برگزار گردید کوکو
کوکو از غذاهای معروف آشپزی ایرانی است. در فرهنگ دهخدا در تعریف خبیص البیض به نقل از تحفه حکیم مومن اثر محمد مؤمن حسینی دیلمی تنکابنی طبیب ابن محمد زمان دیلمی تنکابنی طبیب شاه سلیمان صفوی که در سال 1080 ه.ق به فارسی نگاشته شد و بعد از یکی دو قرن به ترتیب به زبان های عربی و ترکی ترجمه شد می خوانیم: " خبیص البیض را بفارسی خاگینه گویند و با سبزیها کوکو نامند کثیرالغذا و دیرهضم و مُسَدِّد و مُوَلِد خلط غلیظ و با دارچین و خولنجان و ادویه ٔ باهیه مقوی باه است." ماده اصلی کوکو تخم مرغ است و در طبخ انواع مختلف این غذا از سبزی، پیاز، سیر، فلفل دلمه‌ای، قارچ، سیب زمینی و ادویه استفاده می‌شود. کوکو را به صور و اشکال گوناگون می پزند. جشنواره ملی آش ایرانی
جشنواره ملی آش، قدیمی‌ترین جشنواره غذای ایران است که همه ساله در شهر زنجان برگزار می‌گردد. در این جشنواره، اقوام مختلف ایرانی از نقاط مختلف این کشور اقدام به پخت آش و نمایش آن می‌کنند. فرهنگ ایرانی
آشپزی ایرانی اگرچه زیر تأثیر روش‌های آشپزی جهان عرب و شبه‌قاره‌ای بوده‌است اما به اندازهٔ زیادی محصول جغرافیا و محصولات خوراکی درون ایران است. برنج یک مادهٔ اصلی در رژیم غذایی ایرانیان است و گوشت (بیشتر گوسفند) تقریباً در هر وعدهٔ خوراک ایرانی نقش دارد. سبزیجات برای رژیم غذایی ایرانی حائز اهمیت است و پیاز تقریباً در هر غذا استفاده می‌شود. دام‌داری مدت‌هاست که بخش کهن اقتصاد بوده‌است و فراورده‌های لبنی همانند شیر، پنیر و به ویژه ماست، به‌طور معمول در سفرهٔ ایرانیان استفاده می‌شوند. آشپزی اصیل ایرانی، تمایل به ایجاد مزه‌های لطیف و تهیهٔ غذاهایی با مقدمات نسبتاً ساده، مانند خورش و انواع کباب دارد. برجسته‌ترین ادویه که در ایران استفاده می‌شود، زعفران است؛ اما بسیاری از طعم‌دهنده‌های دیگر، از جمله لیمو، نعنا، زردچوبه و گلاب به اندازهٔ عناصری چون انار و گردو در خوراک ایرانی استفاده می‌شوند. خورش قیمه یزد
خورش قیمه یزد یک از انواع خورش‌های ایرانی است که شهرت خاصی میان شهروندان یزدی دارد(غذاهای سنتی یزد) و همانطور که از اسمش مشخص است متعلق به شهر یزد است. در طبخ این خورش به جای لپه از نخود استفاده می‌شود. نخود از ۲ روز قبل خیسانده و پوست آن جدا شده و به دو نیم می‌شود. برای تهیهٔ آن نیازی به سیب زمینی نیست. دیگر مواد آن گوشت قرمز، پیاز داغ، دارچین، روغن، رب گوجه فرنگی، لیمو عمانی و زعفران هستند و با پلوی ایرانی صرف می‌شود. چرکینلو
از جمله مهم‌ترین غذاهای سنتی این روستا را می‌توان به کوفته تبریزی ,آش زردآلو ,ابگوشت و آش گوجه اشاره کرد که بسیار معروف ومشهور در میان عامه مردم است وغذایی دیگر با عنوان کوکو که غذای بسیار لذیذی است که از غذاهای سنتی این روستای بزرگ می‌باشد. سیخ‌گردانی
از انواع غذاها که عموماً به روش سیخ گردان عمودی تهیه می‌شود می‌توان تاکو آل پاستور (آشپزی مکزیکی)، کباب ترکی (آشپزی ترکیه)، جایرو (آشپزی یونانی) و شاورمای (آشپزی عربی) را نام برد. آش
آش آذربایجان یک نوع از انواع آش‌های اصیل ایرانی و همان‌طور که از اسمش پیدا است متعلق به آذربایجان است که در طبخ آن از لپه، بلغور، سبزی (شوید، تره، پیازچه، نعناع، مرزه، ریحان) استفاده می‌شود. رستوران
هم‌چنین، غذاخوری‌ها ممکن است گونهٔ ویژه‌ای از خوراک‌ها را ارائه کنند، مانند خوراک‌های دریایی، خوراک‌های گیاهی یا خوراک‌های ویژهٔ ملت‌ها و اقوام گوناگون. (مانند رستوران ایرانی، چینی، لبنانی و … .) ایمام بایلدی
ایمام بایلدی () که ترجمه تحت‌اللفظی آن به معنی «امام غش کرد» است یک غذای ترکی است که از بادمجان پر شده با پیاز و سیر و گوجه‌فرنگی است که در ظرف روغن زیتون طبخ می‌شود. این غذا یکی از مشهورترین غذاهای پایه زیتون است و در اکثر مناطق سابق عثمانی یافت می‌شود، این غذا معمولاً در دمای اتاق یا به صورت گرم سرو می‌شود. غذی مشابهی هم در ایران با همین محتویات طبخ می‌شود. اردبیل
آش دوغ اردبیل (آیران آشی) مهم‌ترین غذای سنتی اردبیل است و به‌عنوان غذای سنتی جهانی شناخته شده‌است. صبحانه
در ایران، انواع نان مسطح، پنیر فتا ایران یا ایرانی، کره، انواع مختلف مارمالاد سنتی یا مربا، عسل، خامه (سرشیر) و چای داغ از آیتم‌های اصلی صبحانه ایرانی محسوب می‌گردند. سایر اقلام، مانند خامه چرب، گردو، تخم مرغ آب‌پز سفت یا عسلی (نرم) و املت نیز برای صبحانه محبوب هستند. به‌طور سنتی صبحانه، انتخابی است از کره و پنیر، کره و مارمالاد (مربا)، خامه عسل، کره و عسل یا پنیر که روی نان تازه مالیده شده و به اندازه یک ساندویچ لقمه (یا یک گاز) تا زده می‌شود و با چای داغ مصرف می‌گردد. ترجیحاً چای با شکر شیرین می‌شود. یکی دیگر از مواد غذایی که معمولاً در ساعات اولیه صبح (سحر) و به ویژه در فصل زمستان مصرف می‌شود هلیم نام دارد. هلیم، ترکیبی از گندم، دارچین، کره و شکر است که با گوشت بوقلمون / مرغ یا گوسفند تکه‌تکه شده در ظرف‌های بزرگ (دیگ) پخته می‌شود که به صورت گرم یا سرد و ترجیحاً گرم سرو می‌گردد. دیگر صبحانه محبوب در بین ایرانیان کله پاچه (غذایی خوشمزه، سنگین و مقوی تهیه شده از سر و ساق پاهای گوسفند) است . این اغذیه به دلیل کالری بالا در وعده غذایی صبحانه و بیشتر در ابتدای صبح و هنگام سحر مصرف می‌شود تا در طول روز انرژی بدن را بالا نگه دارد. چلوکباب
چلوکباب یکی از اصیل‌ترین و از معروف‌ترین غذاهای ایرانی است. این خوراک متشکل از چلو کره و کباب است که با سماق و گوجه و برنج و کره و یا نان مصرف می‌شود. آش سماق
در ایران بیش از 400 نوع آش داریم که هر کدام عطر و طعم خاص خود را دارد. برخی از آش ها مثل آش سماق مخصوص یکی از نواحی ایران است و در دیگر جاها کمتر استفاده می شود. برخی دیگر مانند آش رشته نیز در تمام مناطق طبخ می شوند. آشپزی ارمنی
«ماهی ایشخان آب‌پز، آبگوشت ماهی، انواع غذاهای ماهی ایشخان، ماهی سرخ کرده، کباب ماهی و غیره.»«سالاد ارمنی، سالاد ایروان، سالاد فصل، سالاد گیومری، سالاد بادنجان، سالاد لوبیای سبز و گردو، سالاد سیب زمینی، سالاد خیار و گوجه فرنگی، سالاد لوبیا قرمز، سالاد باقلای سبز، انواع سالاد سبزی‌های صحرائی، سالاد خرفه و غیره.» چغور پغور
چغور پغور یا جَغور بَغور غذای محلی در مناطق مختلف ایران است که از دل و جگر و قلوه درست می‌شود. در گذشته بخاطر اینکه قیمت چندان بالایی نداشته در واقع فست فودی برای قشرهای متوسط و پایین جامعه به حساب می‌آمده‌است. این غذا درواقع اولین بار در استان گیلان طبخ شده است و در دوره ی قاجار که ارتش روسیه گیلان را اشغال کرده بودند ارتش روسیه از این غذا بسیار خوششان آمد و آن را واویشکا نامیدند که همچنان در شهر رشت که پایتخت این غذا محسوب می‌شوند مردم عادی آن را با نام واویشکا نیز میشناسند.اما این غذا در سایر استان ها طبخ می‌شود ولی اصالت این غذا مربوط به استان گیلان است کباب تابه‌ای
کباب دیگی‌ (کباب تابه ای) یکی از خوراک‌های ایرانی‌است که اغلب از گوشت گوسفندی چرخ‌کرده برای تهیهٔ این غذا استفاده می‌شود. دمپختک
دمپختک یک خوراک سنتی ایرانی است که پایه آن برنج است و در نقاط مختلف با توجه به ذائقه آن منطقه با تفاوت‌های کوچکی پخته می‌شود. رایج‌ترین نوع دمپختک، دمپختک گوجه است. این غذا در قحطی ایران در دوره جنگ جهانی اول بسیار مورد استفاده قرار داده شد.پیاز را خرد کرده و در روغن داغ و در یک قابلمه مناسب سرخ کنید. ادویه دلخواه خود را به آن را اضافه کنید. پس‌از سرخ‌شدن پیاز، گوجه و کمی رب را به آن اضافه کنید و بگذارید به جوش بیاید بهتر است لپه باقالی را قبلاً خیسانده باشید و حتی چند دقیقه بجوشانید، آن قدر که خیلی نرم نشود اما با دندان به راحتی جویده شود، حالا برنجی را که از قبل خیس کردید، آب اضافی آن را گرفته و همراه باقالی به سٔس اضافه کنید به‌طوری که برنج به اندازه نزدیک یک سانتیمتر زیر سٔس باشد و درصورت کم بودن آب، کمی آب اضافه کنید. برنج را ۱۰ دقیقه بگذارید در سٔس بجوشد و پس از آن که سٔس جذب برنج شد، برنج را از اطراف جمع کرده و شبیه یک تپه کوچک در وسط دیگ جمع کنید و برنج را به مدت نیم ساعت دم دهید. آش مصطفی
آش مصطفی یکی از خوراک‌های سنتی ایرانی است که در استان مرکزی تهیه می‌شود. حلوای زنجبیلی
حلوای زنجبیلی یکی از انواع حلوا‌های سنتی ایران است. این حلوا در مناطق سردسیری شمالی کشور به ویژه در نواحی آذربایجان درست می شود. در این حلوا برخلاف حلواهای رایج، به جای زعفران، از زنجبیل استفاده می‌شود. به سبب وجود زنجبیل مقوی بوده و خوردن آن در ماه رمضان مرسوم است. حلوای زنجبیلی سوغات استان گلستان است. خورش
کلمۀ خورش از برساخت‌های فعل خوردن است. در ایران قدیم قوت اصلی مردم نان بوده‌است و برای قابل خوردن کردن آن چیزی با آن همراه می‌کردند که به آن «نان خورش» می‌گفتند. مثلاً سعدی می‌گوید «یکی نان خورش جز پیازی نداشت». به تدریج واژۀ خورش به مفهومی جدا از نان گفته شده‌است، تا جایی که امروزه معمولاً خورش‌ها همراه با برنج (پلو یا چلو) خورده می‌شوند. ممنوعیت در ایران
از میان غذاهای دریایی تنها ماهیان فلس‌دار و میگو اجازه فروش دارند. و سایر غذاهای حرام از نظر فقه شیعه اجازه فروش در ایران را ندارند. عصرانه
در ایران چای به همراه شکر و ساندویچ کره و پنیر به عنوان صبحانه بسیار مرسوم است، همچنین در عصرانه ایرانی نوشیدن چای جزء جدانشدنی فرهنگ ایرانی است. کازرون
از خوراکی‌های سنتی کازرون می‌توان به کباب، دمپخت کازرون، آش سنتی کازرون (آش بازار)، آش کارده، آش ناربادمجان، آش شله قلم کار، پلو بابونه، چنگال، خورشت قورمه کلم بادنجان، لَلَک، آش آخورک (بادام کوهی) و چند خوراک دیگر اشاره کرد. طب سنتی ایرانی
طب سنتی ایرانی یا پزشکی سنتی ایران، یکی از قدیمی‌ترین اشکال طب سنتی است. و گونه ای از پزشکی جایگزین است که بر اساس اخلاط چهارگانه می‌باشد. برخی از محققان بر این باورند که تلاش‌ها برای احیای طب سنتی ایران در سال‌های اخیر دو نگرش اصلی را شکل داده‌است: سبزی خوردن
سبزی خوردن از مخلفات معمول در آشپزی ایرانی، ترکی و ارمنی است که می‌تواند کنار هر خوراکی مصرف شود و ترکیبی است از سبزیجات تازه و تره‌بار خام. ریحان، جعفری و ترب از معمول‌ترین این سبزیجات هستند. آشپزی آذربایجانی
روش آشپزی ملی آذربایجانی واجد بیش از ۳۰ نوع پیش غذا ست. آن‌ها شامل خوراکی‌های گوشتی (آب گوشت، کوفته-بُزباش، آش و غیره…)) و غذاهای سبزیجاتی و ماستی (دوغ، سوپ سرد، دُغراماج، بالوا و غیره…) می‌شود. آشپزی ایرانی
برنج یک مادهٔ اصلی در رژیم غذایی ایرانیان است و گوشت (بیشتر گوسفند) تقریباً در هر وعدهٔ خوراک ایرانی نقش دارد. سبزیجات برای رژیم غذایی ایرانی دارای اهمیت است و پیاز تقریباً در هر غذا استفاده می‌شود. دام‌داری مدت‌هاست که بخش کهن اقتصاد این کشور بوده‌است و فراورده‌های لبنی همانند شیر، پنیر و به ویژه ماست، به‌طور معمول در سفرهٔ ایرانیان یافت می‌شوند. آشپزی اصیل ایرانی، تمایل به ایجاد مزه‌های لطیف و تهیهٔ غذاهایی با مقدمات نسبتاً ساده، مانند خورش و گونه‌های کباب را دارد. برجسته‌ترین ادویه که در ایران استفاده می‌شود، زعفران است؛ اما بسیاری از طعم‌دهنده‌های دیگر، از جمله لیمو، نعنا، زردچوبه و گلاب به اندازهٔ عناصری چون انار و گردو در خوراک ایرانی به‌کار برده می‌شوند. تهران
تهران پایتخت ایران است؛ کشوری که از مکتب‌های اصلی آشپزی در جهان به‌شمار می‌رود و ۲۵۰۰ نوع خوراک دارد. در تهران رستوران‌های آسیایی، اروپایی و شمار قابل توجهی پیتزافروشی وجود دارد. بر اساس گزارشی، رستوران‌های خارجی تهران بیشتر در مناطق شمالی شهر قرار دارند. قائن
از جمله خوردنی‌های سنتی قائن می‌توان از قروت یا کشک قاینی، کشک بادمجان، کلمپه، آش جوشواره، اشکنه بنه یا قاتق، کشک لچ، غلور جوش، کشک زرد، چکمال و کما و سمارق (قارچ محلی) نام برد. با توجه به قدمت حدوداً ۳۰ هزار ساله قاین یا قاینات به عنوان اولین زیستگاه بشر در شرق ایران، کشک دیگ چدنی قاینی یا همان قروت قاینی جزء قدیمی‌ترین غذاهای ایران شناخته می‌شود. این کشک با استفاده از شیر و در ظرف‌های چدنی فرآوری و سپس با گردو و ادویه و سبزیجات همین منطقه آماده و طبخ می‌شود فرهنگ در قطر
غذاهای قطری منعکس کننده غذاهای سنتی عرب و لوانتین است. همچنین به شدت تحت تأثیر آشپزی ایرانی و هندی قرار دارد. غذاهای دریایی و خرما کالاهای اساسی غذایی هستند. نان لواش
نان لواش با نام لَواش، لِواش و لَباش در بیشتر نقاط ایران شهرت دارد و پخته می‌شود که از نان‌های سنتی کهن ایرانیان است، و ارمنستان هم یکی از حوزه‌های تأثیرپذیر از فرهنگ ایران بوده که سنت لواش‌پزی را از ایران وام گرفته‌است. بنا بر منابع اطلاعات کتبی، دست‌کم ۸۰۰ سال است که فقط از رواج و شهرت عام آن در ایران می‌گذرد. دلمه برگ مو
دلمه برگ مو یکی از انواع دلمه بوده و به عنوان یکی از غذاهای سنتی ایرانی شناخته می‌شود.معروف ترین دلمه برگ مو متعلق به شهرهایی مثل اردبیل و تبریز است که در این مناطق اکثرا دلمه را با سبزیجات معطر و کوهی تهیه می کنند. دلمه برگ بیشتر در فصل تابستان تهیه می‌شود. برای تهیه این غذا برگ مو (انگور)، لپه، برنج، بلغور، و برای سبزیجات معطر از گشنیز، مرزه، شوید و تره استفاده می‌شود. ادویه‌های مورد استفاده دارچین، پودر گل محمدی، پودر فلفل سیاه، پودر فلفل قرمز و نمک و زردچوبه می‌باشد. آش
آش یا با یکی از خوراک‌های اصیل ایرانی است که تقریباً در تمام ایران پخته می‌شود. آش چندین نوع است از جمله آش رشته، آش ماست، آش شله قلمکار، آش جو، آش دوغ و… ساده‌ترین آن آش رشته است و از سبزیجات، حبوبات و رشته و کشک تشکیل شده و از سیر داغ، پیاز داغ و نعناع داغ برای تزیین آن استفاده می‌کنند. مردمان هزاره
غذاها و آشپزی هزاره به شدت تحت تأثیر غذاهای آسیای میانه، آسیای جنوبی و ایرانی قرار دارند. با این حال، برای غذاهای خاص، روش‌ها و سبک‌های مختلف پخت و پز وجود دارد که مختص هزاره‌ها است. هزاره‌ها خیلی مهمان نوازی دارند و در فرهنگ آنها رسم بر این است که برای مهمان غذای مخصوص تهیه کنند. استانبولی پلو
استانبولی‌پلو یا دمی گوجه‌فرنگی یکی از خوراک‌های ایرانی است که اساس آن بر استفاده از برنج است. انگلیسی زبان‌ها به آن "برنج اسپانیایی" می‌گویند. این غذا را می توان با اضافه کردن هویج خورد شده نیز تهیه نمود. استانبولی بهتر است با کمی گوشت چرخ کرده پخته شود سفره عقد
سفره عقد یکی از سفره‌های سنتی ایرانی است که در مراسم عقد یا هنگام عروسی پهن می‌شود و عروس و داماد بر سر آن می‌نشینند و به خطبه عقد گوش فرا می‌دهند. سفره عقد در اکثر شهرهای ایران رواج دارد و در آن شش ظرف که هرکدام محتوی چیزی است که بیانگر آرزویی برای عروس داماد است، قرار دارد این ظروف معمولاً شامل: گردو، بادام، فندق، نان و نبات و تخم مرغ می‌باشند. در میان اینها ظرف‌هایی از شیرینی و نان پنیر و سبزی، جام‌هایی از عسل و ماست که کنایه‌ای از شیرینی و ترشی در کنار هم در زندگی مشترک می‌باشند قرار دارد. تخم مرغ نمادی است برای باروری و زایش اولاد توسط عروس ونان نمادی برای برکت ورزق و روزی است. نبات برای شیرین کامی و… نان
پهلوی :نان، ارمنی: نکن (نان پخته در خاکستر)، مأخوذ از پهلوی، نیکان = پارسی: نیگان، بلوچی: نگن و نظایر آن، از ایرانی باستان: نگن، منجی: نگهن، کردی :نن، نان، زازا: نا، نان، دوجیکی: نن، گیلکی: نان، فریزندی، یرنی و نطنزی: نون، سمنانی: نونا، سنگسری و سرخه‌ای: نون، لاسگردی: نن، شهمیرزادی: نون، نائینی:نو . ملایری:نو خراسان: نوُ Noo بر وزن "او".  تفاوت‌های چشمگیری در طرز تهیه نان در نقاط مختلف دنیا وجود دارد. در ایران، جدا از تهیه نان‌های فانتزی که طرز تهیه آن‌ها از خارج آمده، انواع سنتی نان پخت می‌شود؛ از جمله نان لواش، سنگک، بربری، تافتون که هر کدام طرز تهیه ویژه خود را دارند. در کشورهای خارجی معمولاً از نان‌هایی که بافت صافی داشته و به صورت برش‌های نازک بسته‌بندی شده‌اند استفاده می‌کنند. این نان‌ها به نان تست «toast» معروفند. در تهیه انواع ساندویچ معمولاً از گروه دیگری از نان‌ها تحت نام باگت «baguette» استفاده می‌شود. این نان‌ها ضخیم هستند و داخلشان فضای آزادی وجود دارد که مواد داخل ساندویچ را در این قسمت جا می‌دهند. نانواها اغلب از کنجد، هم برای تزئین و هم برای طعم دادن به انواع نان استفاده می‌کنند. کله‌پاچه
کله‌پاچه یا خاش () یک غذای سنتی است که در خاورمیانه و قفقاز جنوبی و نروژ متداول است. روش طبخ آن در کشورهای مختلف کمابیش مشابه است و در ایران و ترکیه، "کله پاچه"، در کشورهای عربی «باجَة» (برگرفته از «پاچهٔ» فارسی)، در کردستان "سه‌ر و پێ" یا "که‌ل و پاچه"، در بلغارستان "پاچه"، و در جنوب قفقاز (ارمنستان، آذربایجان و گرجستان) "خاش" مینامند در نروژ این غذا به اسمالاهووه معروف است و در شب کریسمس بسیار طرفدار دارد بر اساس آداب و رسوم غذا خوردن نروژی‌ها، در ابتدا باید گوش و چشم‌های آن خورده شود. ایران
جشن تیرگان، مهرگان، سپندارمذگان، سده، امرداد و شب یلدا از بازماندگان آداب و رسوم ایرانی هستند که هنوز در این کشور زنده‌اند. جشن میلاد امامان و میلاد پیامبر، عید غدیر خم، ماه رمضان (در این ماه، روزه بر مسلمانان واجب است) و جشن مبعث و معراج نیز از آداب و رسوم اسلامی ایران هستند. خاگینه
خاگینه نوعی خوراک ایرانی است که به عنوان دسر نیز سرو می‌شود. خاگینه نعنا نیز شکل تغییریافته‌ای از این خوراک است که به‌ویژه بین مردم آذربایجان رواج دارد. ترکیب تخم مرغ با ترهٔ کوهی در مناطقی مثل (اشن) به عنوان غذا یا عصرانه رواج دارد. کاهوسکنجبین
کاهوسکنجبین از تنقلات سنتی ایرانی است. معمولاً چند برگ کاهو را شُسته و آماده می‌کنند و درون ظرفی حاوی سکنجبین که مایعی شیرین مزه است فرو برده، سپس صرف می‌کنند. فهرست جشنواره‌ها در ایران
در زیر فهرستی از جشنواره‌ها در ایران آمده‌است. ایران دارای مردمی از اقوام گوناگون است که خود را دارای هویت ایرانی می‌دانند و تاکنون جشن‌های ملی ایران را پاس داشته‌اند. اعیاد و سوگواری‌های اسلامی نیز در این کشور بسیار رایج است. پس از انقلاب ۱۳۵۷، این مراسم‌ها شکلی مجلل به خود گرفت و هویت اسلامی، توسط حکومت جدید، پشتیبانی شد. جشن سال نوی ایرانی، نوروز، از سوی یونسکو به عنوان میراث فرهنگی و معنوی بشریت ثبت شده‌است و مجمع عمومی سازمان ملل متحد با تصویب قطعنامه‌ای، ۲۱ مارس، برابر با اول بهار را به عنوان روز جهانی نوروز به رسمیت شناخته‌است. این آیین باستانی ایرانی، توسط پیروان دین‌های گوناگون و در کشورهای دیگر نیز جشن گرفته می‌شود. این جشن به عنوان مهم‌ترین تعطیلات ایران شناخته می‌شود و از چهارشنبهٔ آخر سال که چهارشنبه‌سوری در آن برگزار می‌شود، آغاز شده و با تعطیلات یک هفته‌ای، به روز سیزدهم سال جدید می‌رسد که سیزده‌به‌در نام دارد و در آن، مردم به پیک‌نیک می‌روند. جشن تیرگان، مهرگان، سپندارمذگان، سده، امرداد و شب یلدا از بازماندگان آداب و رسوم ایرانی هستند که هنوز در این کشور زنده‌اند. اشکنه
اشکنهٔ پیاز سیب‌زمینی از رایج‌ترین انواع اشکنه است. پس از طلایی شدن پیازها به تعداد هر نفر دو عدد سیب زمینی خُرد شده را اضافه می‌کنیم و بعد ادویه و زردچوبه و سپس آب را به آن اضافه می‌کنیم در قابلمه را می‌بندیم تا با حرارت کم نیم ساعت جوش بخورد. اشکنه به‌طور کلی نیاز به گوشت مرغ یا هیچ نوع گوشتی ندارد و در واقع این یک خوراک گیاهی است و از کهن‌ترین خوراک‌های رایج در ایران است. پلو گوجه
پلو گوجه یا دمی گوجه‌فرنگی یکی از خوراک‌های ایرانی است که اساس آن بر استفاده از برنج است. طرز تهیه این غذا در دوره قاجار از ترکیه به ایران وارد شد. شفته
شفته یکی از غذاهای سنتی ایرانی است که در شهر اراک تهیه می‌شود. آشپزی آذربایجانی
اغلب غذاهای ملی آذربایجانی از گوشت گاو، گوسفند و پرنده درست می‌شود. غذاهای پخته شده با گوشت کوبیده رایج تر می‌باشد. دریا، دریاچه‌ها و رودهای جمهوری آذربایجان مملو از ماهیان سفید و خاویاری می‌باشد. در تهیه غذاهای ملی بیشتر ماهیان خاویاری و پولک پوش مورد استفاده قرار می‌گیرند. کوفته
کوفته یکی از غذاهای معروف، قدیمی و پرطرفدار ایرانی است، که در تهیهٔ گونه‌های مختلف آن سبزی‌های خوشبو و گوشت قرمز استفاده می‌شود. کوفته مانند آبگوشت از جمله ابداعات آشپزخانهٔ ایرانی است. کوفته غذایی است قدیمی، همان طور که از نامش پیداست، در گذشته با گوشتی درست می‌شده که آن را در هاون سنگی می‌کوبیده‌اند. گوشت درون هاون خاصیت همگیری فراوان پیدا می‌کرده و در نتیجه هنگام پخت، مایهٔ کوفته در آب وا نمی‌رفته است. در حال حاضر که گوشت را به جای در هاون کوبیدن، چرخ می‌کنیم، احتمال وارفتن کوفته وجود دارد. برای حل این مشکل، گوشت را دو یا سه بار چرخ می‌کنند و یا به مایهٔ کوفته تخم‌مرغ می‌زنند؛ اگرچه تخم‌مرغ ماده‌ای اضافی در ترکیب مایهٔ کوفته است. گوشت کوفته را می‌توان از گوسفند، گوساله و یا ترکیبی از این دو انتخاب کرد. برنج نیز یکی از اجزای جدایی‌ناپذیر کوفته است و در همهٔ کوفته‌ها به کار می‌رود. آشپزی اندونزیایی
برخی از غذاهای معروف اندونزیایی مانند "ناسی" "گورنگ"، "گادو-گادو"، ساتای، و "سوتو" در کشور همه "گیر" هستند و غذاهای ملی محسوب می‌شوند. با این وجود غذای رسمی اندونزی، "tumpeng است" که در سال ۲۰۱۴ توسط وزارت گردشگری و اقتصاد خلاق اندونزی به عنوان غذایی انتخاب شد که تنوع سنت‌های مختلف آشپزی اندونزی را "بهم" پیوند می‌دهد. با این حال، بعداً در سال ۲۰۱۸، همان وزارت ۵ غذای ملی اندونزی را انتخاب کرده‌است که شامل "soto , rendang , satay , nasi goreng" و "gado-gado" می‌شود. آشپزی عربی
ناهار اصلی‌ترین وعده غذایی روز محسوب می‌شود و به‌طور سنتی بین ساعت ۱:۳۰ بعد از ظهر تا ۲:۳۰ بعد از ظهر میل می‌شود. این وعده غذایی است که خانواده برای آن دور هم جمع می‌شوند و سالادها و مزه به عنوان غذاهای فرعی در وعده اصلی سرو می‌شود. بشقاب معمولاً شامل بخشی از گوشت، مرغ یا ماهی، بخشی از برنج، عدس، نان و بخشی از سبزیجات پخته شده، علاوه بر انواع تازه همراه با مزه و سالاد است. سبزیجات و گوشت معمولاً با هم در سس پخته می‌شوند، غالباً سس گوجه فرنگی، اگرچه سایر سس‌ها نیز محبوب هستند. نوشیدنی‌ها لزوماً همراه غذا سرو نمی‌شوند. با این وجود، نوشیدنی‌ها بسیار متنوعی مانند شینا (یا "لبان")، کاراکادن، نقی الزبیب، ایرق سوس، تمر هندی و آب میوه و همچنین سایر نوشیدنی‌های سنتی عربی وجود دارد. در طول قرن ۲۰، نوشابه‌های گازدار و نوشیدنی‌های حاوی میوه نیز بسیار محبوب شده‌اند. فرهنگ هزارگی
آشپزی مردم هزاره به شدت تحت تأثیر غذاهای آسیای میانه، آسیای جنوبی و ایرانی قرار دارند. با این حال، برای غذاهای خاص، روش‌ها و سبک‌های مختلف پخت و پز وجود دارد که مختص هزاره‌ها است. هزاره‌ها خیلی مهمان نوازی دارند و در فرهنگ آنها رسم بر این است که برای مهمان غذاهای مخصوص تهیه کنند. کرمانشاه
فرهنگ خوراک و آشپزی مردم شهر کرمانشاه از تنوع بالایی برخوردار است و غذاها، شیرینی‌های متنوعی را در برمی‌گیرد. بژی، نان روغنی کرمانشاهی، نان شکری، نان برنجی، کاک، نان خرمایی و روغن کرمانشاهی، ترخینه، خورش خلال بادام، خورش کنگر، خورش ریواس، خورش بامیه، دنده کباب کرمانشاهی، جَرگ وَز، قاورمه، سیب‌پلو، آش عباسعلی، آش بادنجان، آش دانه کولانه، آش گیلاخه، آبگوشت کرمانشاهی، آبگوشت باغی، کلانه، نان پیچک، شلکینه از جملۀ غذاها، نان‌ها، شیرینی‌ها و فرآورده‌های خوراکی در فرهنگ خوراک مردم شهر کرمانشاه هستند. در ۱۷ آبان ۱۴۰۰ شهر کرمانشاه از طرف یونسکو به عنوان سی و هفتمین «شهر خلاق خوراک» در جهان و دوازدهمین شهر خلاق خوراک در آسیا معرفی شد. نگاره‌هایی از غذاها و صنایع دستی کرمانشاه استان سیستان و بلوچستان
خوراک‌های سنتی سیستان و بلوچستان در باورها و طبیعت، ریشه دارد. خورش‌های سیستانی شامل کشک زابلی، اوجیزک (همانند اشکنه) و آبگوشت می‌شوند. همچنین لندو: ترکیبی از خرما و گندم و گونه‌ای کلوچه، از آشپزی سیستانی هستند. آشپزی بلوچی این منطقه نیز شامل چنگال و دوغ، تنورچه، تباهگ، دوغ پا، خوراک‌های خرما چون خرمای پاتی، شیرگ و هارگ، نان‌های سِیسِرک، دوتینّی، تیمّوش و پُرانی، ترشی‌هایی چون چتنی و جوشانده‌هایی از سبزیجات می‌شود. چاشنی
یکی دیگر از چاشنی هایی که از زمان های کهن در غذاهای ایرانی به کار برده می شد، رب انار است. از آنجایی که انار از روزگاران کهن بومی کشور ایران بوده است، رب انار به عنوان چاشنی غذا از دیرباز به وسیله اقوام گوناگون ایرانی مورد استفاده قرار می گرفته است. شنیتسل
این غذا در ایران نیز از محبوبیت خاصی برخوردار است و احتمال می‌رود برای اولین بار در جنگ‌جهانی دوم به ایرانیان معرفی شده‌است. شنیتسل عرضه شده در ایران اندازه‌ای نسبتاً کوچکتر نسبت به نمونه‌های دیگر کشورها دارد و معمولاً به همراه لیمو ترش سرو می‌شود. در ایران نمونه‌ای دیگر از شنیتسل نیز بسیار محبوب است که کتلت نامیده شده و نمونه‌های بسیاری در شهرهای مختلف ایران دارد. اردبیل
در مرداد ۱۳۹۸ غذاهای سنتی اردبیل کته نان با سبزیجات، پیچاق قیمه، قره حالوا، قیماق، هدیک آشی، فطیر مشگین‌شهر، قوروت و شیرینی سه گوش اردبیل به عنوان میراث ناملموس کشور به ثبت رسید. همچنین پرونده ثبت ملی مهارت تهیه نخود قورماسی، باسدیرما پلو، خشیل موران، قره شیقالات، ایمام آشی با تکمیل مدارک مربوطه در دست ثبت می‌باشد. آشپزی آذربایجانی
سفره آذربایجانی سرشار از سبزیجات مختلفی همچون بادمجان، گوجه‌فرنگی، فلفل شیرین، کلم، اسفناج، چغندر، ترپ، پیاز، خیار و غیره… است. در تهیه غذاهای ملی از انواع مختلف محصولات آشپزی درست شده با برنج و آرد مورد استفاده واقع می‌شود. کوکو سیب‌زمینی
کوکو سیب‌زمینی گونه‌ای از کوکو و یکی از غذا‌های اصیل و محبوب ایرانی است که از روزگاران قدیم به‌عنوان غذای ظهر و یا شام خورده می‌شده است. امروزه کوکو سیب‌زمینی هم غذایی کامل برای وعده‌های اصلی محسوب می‌شود، هم چاشتی لذیذ برای میان‌وعده است که در کیف مدرسه یا اداره بچه‌دبستانی‌ها و کارمندان و کارگران می‌توان آن را یافت. اقوام ساکن ایران
آشپزی ایرانی اگرچه زیر اثر قابل توجه روش‌های آشپزی جهان عرب و شبه‌قاره‌ای بوده‌است اما به اندازهٔ زیادی محصول جغرافیا و محصولات خوراکی درون ایران است. آش دوغ
آش دوغ (آیران آشی) یکی از خوراک‌های سنتی استان اردبیل است. همچنین با شیوه‌های متفاوتی در برخی مناطق مانند: تبریز، ارومیه، زنجان،گیلان، مازندران، اصفهان، همدان، شیراز، چهارمحال وبختیاری و قزوین نیز آش دوغ پخته می‌شود. این آش با حبوباتی همچون نخود و عدس، سبزی‌ها،تره، آویشن و سیر انواع سبزی‌های کوهی و محلی پخته شده و در نهایت از دوغ(محلی) برای مزه‌دار کردن آن استفاده می‌شود. این آش معمولا در فصول سرد سال سرو می شود و عطر و طعم آن می تواند هر جنبنده ای را به خود جذب کند. تایلند
غذاهای تایلندی سنتی به چهار دسته طبقه‌بندی می: "تام" (ظروف آب‌پز)، "یام" (سالاد تند)، "تم" (غذاهای زد)، و "گاینگ" (ادویه کاری) که از پخت‌وپز چینی ناشی می‌شود.در سال ۲۰۱۷، هفت غذای تایلندی در لیست «۵۰ غذای برتر جهان» در یک نظرسنجی آنلاین از ۳۵۰۰۰ نفر در سراسر جهان که توسط "CNN Travel،" انجام شد قرار گرفتند. غذاهای تایلند بیش از هر کشور دیگری در این این فهرست بود. آنها عبارتند از: تام یام گونگ (رتبه ۴)، پد تایلندی (۵)، سوم تام (۶)، کاری ماسامان (۱۰)، کاری سبز (۱۹)، برنج سرخ شده تایلندی (۲۴) و مو نام توک (۳۶). شب یلدا
در کل، خوراکی‌هایی چون آجیل، انار، هندوانه، سبزی‌پلو با ماهی و گاهی آش رشته، به همراه نوشیدن شراب سرخ همگی از رسم‌هایی هستند که در شب یلدا خانواده‌های ایرانی را گرد هم می‌آورند. شیرینی پادرازی
شیرینی پادرازی یکی از انواع شیرینی‌های سنتی ایرانی است. در برخی از دستورهای تهیهٔ این نوع شیرینی سه نوع آرد نخودچی، آرد گندم، آرد برنج به کار رفته‌است. همچنین شیرینی پادرازی یکی از انواع شیرینی‌های قدیمی و سنتی است که برای عید نوروز در گیلان تهیه می‌شود. در گیلان مواد این شیرینی را زردهٔ تخم‌مرغ، کره، پودر قند، آرد گندم نرم، مغز هل کوبیده و پستهٔ چرخ‌کرده یا کنجد تشکیل می‌دهد. نوروز
پختن غذاهای دیگر نیز در نوروز مرسوم است. برای مثال، سبزی‌پلو با ماهی را در شب عید و شیرینی‌هایی مانند نان نخودچی تناول می‌شود؛ در افغانستان سبزی چلو با ماهی، در تاجیکستان باج، در ترکمنستان نوروزبامه، در قزاقستان اویقی آشار، و در بخارا نیز انواع سمبوسه پخته می‌شود. به‌طور کلی پختن غذاهای نوروزی در هر منطقه‌ای که نوروز جشن گرفته می‌شود، مرسوم است و هر منطقه غذاها و شیرینی‌های مخصوص به خود را دارد. قزوین
استان قزوین نیز مانند سایر استان‌های کشور دارای انواع غذاهای سنتی است که برخی از آن‌ها در مناسبت‌های ویژه و تعداد بسیاری نیز به شکل عادی در طی سال تهیه می‌شود. برخی از انواع غذاهای سنتی قزوین عبارتند از:قیمه نثار، شیرین پلو ،هلیم سنتی قزوین و کوکوی شیرین، آش دوغ (قزوین)، آش دندان کشه، یتیم چه، ماش پیازو، اشکنه، دیماج، بستنی سنتی پر خامه قزوین و کاله‌جوش نام برد. متداول‌ترین شیرینی‌های استان عبارتند از:باقلوای لوزی، نان برنجی، نان نخودی، نان قندی، باقلوای پیچ، نان بادامی، نان گردویی، پادرازی، نان نازک، نان چرخی، نان چای، اتابکی، ولی عهدی، حاج کریمی خورش
از انواع خورش‌های ایرانی می‌توان به خورش‌های فسنجان، قرمه سبزی، خورش قیمه، قیمه بادمجان، خورش کرفس، خورش آلو اسفناج، خورش هویج، خورش کنگر، خورش بامیه، خورش خلال بادام، خورش آلوبخارا، خورش به، خورش ریحان،خورش گل‌کلم با سیر، باقالی خورش، خورش آلو، سیرقلیه گیلانی، میرزا قاسمی گیلانی، خورش گوشت چرخ‌کرده با لوبیا قرمز، خورش خلال کرمانشاه، خورش کورد یاکور (نوعی سبزی) و انواع خورش مرغ (مانند مرغ ترش و مسمای مرغ) اشاره کرد. نان
نانها انواع مختلفی دارند که بر اساس آداب اقوام و ملل مختلف متفاوتند و هریک به تناسب و فراخور اقلیم مردم منطقه پخته می‌شوند. مرسوم ترین نانهای سنتی و عمومی در ایران عبارتند: نان لواش- بربری - نان سنگک - تافتون- نان سبزی دار- نان جو - نان گندم - نالن خشکی تنوری و ... علاوه بر نانهای رایج در همه ایران نان های منطقه ای نیز وجود دارد بطور نمونه در مناطق سردسیر در ترکیب خمیر نان از چاشنی‌های گرم نظیر زنجبیل یا حتی فلفل استفاده می‌شود. همچنین در مناطق استوایی در ترکیب آرد یا خمیر نان از خرما استفاده می‌گردد. باقلا
در عمل، امروزه باقلا خواصّ پزشکی سنّتی خود را از دست داده و فقط مصرف خوراکی دارد. در برخی از نواحی باقلاخیز، مانند گیلان و مازندران، باقلای خام، به تفنّن، تنها یا با برخی «مخلّفاتِ» دیگر (مثلاً، در گیلان باکته، «اشپل» یا تخم نمکسود ماهی) خورده می‌شود. اما خوردن باقلای پخته گرم (همراه با نمک و گلپر و سرکه) در کوچه و بازار به ویژه در فصل سرما در همه جا معمول است. به گزارش مارتین لیوی، باقلای پخته «یکی از خوراکیهای عمده مستمندان است و در شهرهای مصر بیش‌تر مردم باقلا و روغن و سرکه را با نان لقمه کرده به عنوان صبحانه می‌خورند». در ایران، باقلا جزء اصلی چند خوراک، از جمله باقلاپلو، خورشِ باقلا، باقلا قاتق و کوفته باقلا نیز هست. در ادب فارسی، مدح یا ذمی از باقلا سراغ نداریم، ولی بسیاری از شاعران عرب، فارغ از قیل و قال حکما، در وصف و تشبیه باقلا داد سخن داده‌اند. فرهنگ در تهران
تهران پایتخت ایران است؛ کشوری که از مکتب‌های اصلی آشپزی در جهان به‌شمار می‌رود و ۲۵۰۰ نوع خوراک و غذا دارد. در تهران رستوران‌های آسیایی، اروپایی و شمار قابل توجهی پیتزا فروشی وجود دارد. بر اساس گزارشی، رستوران‌های خارجی تهران بیشتر در مناطق شمالی شهر قرار دارند. نان و کباب
نان و کباب یک غذای ملی ایرانی متشکل از کباب از هر نوع، و یک نوع نان لواش است. این غذا که کباب کوبیده هم نامیده می‌شود، در سراسر ایران شهرت دارد. امروزه به‌طور سنتی در همه جای ایران استفاده و شناخته می‌شود. جوجه کباب، کباب ادویه، شیش‌لیک، چنجه، کباب برگ و چلوکباب از دیگر انواع و ارقام کباب در این سبک از غذاها می‌باشد. پتله پلو
پتله پلو یکی از غذاهای سنتی ایران است که در استان مرکزی و شهرستان ملایر همدان تهیه می‌شود. آشپزی بختیاری
یکجانشین‌ها ساکن روستا بوده و دامپروری و کشاورزی دارند. غذای آن‌ها عمدتاً محصولات کشاورزی یا دامی است که در محل به دست می‌آید، آردشان تأمین بوده و برای آرد کردن گندم، مشکل زیادی ندارند. غذاهای آن‌ها شامل انواع غذاهای گوشتی و کبابی، انواع نان، انواع آش و محصولات لبنی و بسیاری از غذاهای برپایهٔ میوه‌ها و گیاهان است. آن‌ها در رژیم غذایی خود شیر، ماست، دوغ و نیز کشک ساییده شده را به تنهایی یا به صورت شُله مصرف می‌کنند. ماست موسیر (تِلیکِه موسیر) به همراه نان از جملهٔ خوراک‌های معمول است. آش توله از دیگر غذاهای بختیاری‌ها است. توله گیاهی است که در پاییز و زمستان در خوزستان می‌روید و از پختهٔ آن به همراه برنج یا به تنهایی استفاده می‌شود. در اواخر بهار و اوایل تابستان که فصل برداشت محصولات صیفی است، غذاها متنوع‌تر می‌شود. ترشی ناردون یا تمر هندی را می‌پزند و در آن کمی هم مغز گردو و تَفتاله ریخته، تَلیت (تَرید) کرده و با پیاز می‌خورند. خورش قارچ که نان‌های تیری نازک را در آن تَلیت می‌کنند، همیشه مورد علاقهٔ بختیاری‌ها است. مثلی است که می‌گوید بختیاری‌ها همهٔ غذاها حتی تَلیت را نیز با نان می‌خورند. روستانشینان ماکیان را نیز برای استفاده از گوشت و تخم آن‌ها نگهداری می‌کنند. سالاد الیویه
سالاد الیویه یا اُلویه (به روسی: салат Оливье)، سالادی روسی و نوعی غذای سرد است که از پختن گوشت یا مرغ یا کالباس به همراه سیب‌زمینی آب‌پز و سس مایونز و خیارشور و دیگر مواد غذایی درست می‌شود. این سالاد در ایران به «سالاد الیویه» و «سالاد الویه» و در اروپا و آمریکای لاتین به «سالاد روسی» معروف است. آبگوشت
آبگوشت از غذاهای اصیل ایرانی است. یکی از عوامل این مسئله، شیوه کوچی و عشایری زندگی نیاکان ایران، برپایه فرهنگ دامپروری است. آبگوشت، محصول زندگی یکجانشینی است وکباب، خوراک زندگی کوچ‌نشینی و کوچندگان تنها هنگامی که به مقصد نهایی می‌رسیدند، فرصت و شرایط بارگذاشتن آبگوشت را می‌یافتند. بهشهر
غذاهای سنتی بهشهر شامل، ناز خاتون، آش گزنه (گزنه آش) ،آش کدو ،آش ترش(تِرش آش)، آش دوغ، ته چین، فسنجان، انار تیم خِرِش، خورش مرغ ترش، باقالا پلو، امرغ شکم پر، کدو پلو (کهی پِلا)، اکبر جوجه، ماهی شکم پر، و… می‌شود؛ لازم است ذکر شود که خورشت فسنجان آن به دلیل استفاده از رب انار شیرین طعم مَلَس دارد. نوروز
علاوه بر این، سفره هفت شین در میان زرتشتیان، و سفره هفت میم در برخی نقاط واقع در استان فارس در ایران متداول است. در جمهوری آذربایجان، عدد هفت اهمیتی ندارد و بر روی سفره‌های نوروزی خود، آجیل قرار می‌دهند. یکی از متداول‌ترین غذاهایی که به مناسبت نوروز پخته می‌شود، سمنو (سمنک، سومنک، سوملک، سمنی، سمنه) است. این غذا با استفاده از جوانه گندم تهیه می‌شود. در بیشتر کشورهایی که نوروز را جشن می‌گیرند، این غذا طبخ می‌شود. در برخی از کشورها، پختن این غذا با آیین‌های خاصی همراه‌است. زنان و دختران در مناطق مختلف ایران، افغانستان، تاجیکستان، ترکمنستان و ازبکستان سمنو را به‌صورت دسته‌جمعی و گاه در طول شب می‌پزند و درهنگام پختن آن، سرودهای مخصوصی می‌خوانند. برای نمونه در افغانستان، در یکی از مشهورترین ترانه‌ها، این بیت به تکرار خوانده می‌شود: دوپیازه
دوپیازه یا دو پیازا از غذاهای رایج در بخش‌هایی از ایران و هم‌چنین در افغانستان، پاکستان و هند است. ساروکلا
غذاهای سنتی قائم شهر شامل ، ناز خاتون، آش گزنه(گزنه آش) ،آش کدو ،آش ترش(تِرش آش)، آش دوغ، ته چین، فسنجان، انار تیم خِرِش، خورش مرغ ترش، باقالا پلو، امرغ شکم پر، کدو پلو(کهی پِلا) ، اکبر جوجه، ماهی شکم پر، و... می‌شود. همچنین به دلیل استفاده از شکر سرخ، و رب انار طعم مَلَس دارد. سوهان کنجدی
سوهان کنجدی یکی از انواع شیرینی‌های سنتی ایرانی است. در این نوع سوهان، شکر، کنجد، کره و گردو (خرد شده) بکار می‌رود. آشپزی آذربایجانی
لیمو، زیتون، اسیدهای خوردنی- آبغوره، ازگیل، شراب، سرکه، آب انار، گوجه، انگور وحشی، انار، زردآلو، سماق و غیره… لذت و طعم خوشمزه‌ای به خوراکی‌های آذربایجان به ارمغان می‌آورد. کرمان
کرمان همانند سایر شهرهای ایران، از انواع غذاهای سنتی و با طعم‌های متفاوت برخوردار است که برخی از آن‌ها در مناسبت‌های ویژه و تعداد بسیاری نیز به شکل عادی در طی سال تهیه می‌شود. کرمان
فالوده کرمانی، آش شولی (اوماچو)، روغن جوشی، چغوک بریزو، حلیم بادمجان، آش شلغم، آش جو (کرمانی)، آش مخلوط، آش کدو، آبگوشت کرمانی، توکی، گندم شیری، کاکل کنف شادانه، قاتق تخمه، قاتق، قاتق بنه، زیر جوش، کشک گردو، کشک یونجه، سردوش، اشکنه، کشک کدو، کشک سیب، گورماست، سیراب بنه، کله جوش، بز قرمه، کشک و بادمجان، نان پز، کاچی (آب‌روغنو)، قاتق شیر، برشتو، نان پر، نان چرب و شیرین، خرماست، خرما تخم مرغ، کپو، اُماچو (آش شولی یا آماجو) ٱماچو گندم شیرکرمان به دلیل موقعیت خاص تاریخی، جغرافیایی و فرهنگی خود همیشه به عنوان یکی از مهم‌ترین مراکز گردشگری و توریستی ایران مطرح بوده و همه ساله میزبان تعداد فراوانی از گردشگران داخلی و خارجی است. ایران
آشپزی ایرانی اگرچه تحت تأثیر روش‌های آشپزی جهان عرب و شبه‌قاره‌ای بوده‌است اما به اندازهٔ زیادی محصول جغرافیا و محصولات خوراکی درون ایران است. برنج یک مادهٔ اصلی در رژیم غذایی ایرانیان است و گوشت (عمدتاً گوسفند) تقریباً در هر وعدهٔ خوراک ایرانی نقش دارد. سبزیجات برای رژیم غذایی ایرانی حائز اهمیت است و پیاز تقریباً در هر غذا استفاده می‌شود. دام‌داری مدت‌هاست که بخش کهن اقتصاد بوده‌است و فراورده‌های لبنی همانند شیر، پنیر و به ویژه ماست، به‌طور معمول در سفرهٔ ایرانیان استفاده می‌شوند. آشپزی اصیل ایرانی، تمایل به ایجاد مزه‌های لطیف و تهیهٔ غذاهایی با مقدمات نسبتاً ساده، مانند خورش و انواع کباب دارد. برجسته‌ترین ادویه که در ایران استفاده می‌شود، زعفران است؛ اما بسیاری از طعم‌دهنده‌های دیگر، از جمله لیمو، نعنا، زردچوبه و گلاب به اندازهٔ عناصری چون انار و گردو در خوراک ایرانی استفاده می‌شوند. نودشه
انواع غذاهای محلی و لذیذ در شهر نودشه توسط زنان کدبانوی شهر تهیه می‌شوند. یاپراخ یا دلمه برگ مو، ترخینه محلی، کیلانه، کلوچه فرحی، آش گیاهان کوهستانی شامل چندین گیاه غنی از ویتامین و املاح معدنی، آبگوشت و… از غذاهای محلی نودشه می‌باشد. شهروندان نودشه همچون سایر مسلمانان اعیاد دینی از جمله عید فطر، عید قربان و میلاد پیامبر اسلام را ارج می‌نهند و آداب و رسوم این ایام را به طرز زیبایی به جا می‌آورند. یکی از مراسم ایام عید فطر و قربان که در کل منطقه و شاید همه دنیا منحصربه‌فرد می‌باشد، تهیه کباب در شامگاه روز عرفه قربان و رمضان است. در این روزها ده‌ها راس دام ذبح شده و تمامی شهروندان در شامگاه با روشن نمودن آتش در پشت بام‌های خود کباب گوشت میل می‌نمایند. در این روزها به دلیل ذبح گوشت توسط خیرین به صورت صدقه هیچ خانواده‌ای بدون گوشت نبوده و این رسم توسط همه شهروندان زنده نگه داشته می‌شود. همچون سایر مناطق ایران زمین شهروندان نودشه عید باستانی نوروز را به شادی و سرور می‌نشینند. در این خصوص نیز باز شهروندان نودشه رسمی مختص خود دارند که از پیشینیان خود به ارث برده‌اند. در حالی که سایر مردم ایران در روز چهارشنبه سوری آتش روشن می‌کنند، شهروندان نودشه همچون رسم کهن و باستان در ساعات پایانی آخرین روز اسفند آتش روشن نموده و بدین‌صورت غم و سختی‌های سال پیش را با امید به روشنایی در فردای سال نو خاکستر می‌نمایند. آشپزی کردی
آشپزی کردی () شامل طیف گسترده‌ای از غذاهایی می‌شود که توسط مردمان کرد تهیه می‌شود. به دلیل تقسیم کردستان در چهار کشور ایران، سوریه، ترکیه و عراق فرهنگ غذایی مردم کرد بسیار متنوع و گوناگون است. نخود پخته
در قدیم نخود یکی از اقلام اساسی غذای مردم آذربایجان را تشکیل میداده است، غذاهایی مانند آبگوشت با نخود، نخود پلو، دیشلئق، شیله، انواع آشهای حاوی نخود، نخود بو داده، آرد نخود چی، شیرینی نخودچی و... که هم‌اکنون برنج بدون سبوس و سفید که ارزش غذایی بسیار کمی را داراست جای آن را گرفته‌است. باقلوا
باقْلَوا گونه‌ای شیرینی است که در کشورهای ایران، ترکیه، جمهوری آذربایجان و کشورهای آسیای میانه و قفقاز، برخی کشورهای عربی، یونان، قبرس و برخی مناطق روسیه تهیه می‌شود. باقلوا شیرینی سنتی ترکان آسیای میانه ترکمن‌های قدیم نیز هست. باقلوا در ایران به شکل‌های مختلف همچون لوزی، مربعی و لوله‌ای و در انواع طعم‌های پسته ای، گردویی ،بادامی، نارگیلی و کاراملی با مواد اولیه نظیر: گلاب، شکر، هل، آرد، بکینگ پودر، زرده تخم مرغ، خاکه قند، شیر، روغن تهیه می‌شود. باقلواهای شهر غازی عِینتاب در ترکیه و باقلوای باکو ("باکی باکلاواسی") از مشهورترین باقلواها هستند. در ایران این شیرینی در شهرهای کاشان، قزوین، یزد و تبریز تهیه می‌شود. جوجه‌کباب
جوجه‌کباب، یکی از معروفترین خوراک‌های ایرانی و از رده کبابهای سنتی ایران است. در پخت جوجه‌کباب، قطعات خوردشده گوشت مرغ را برای مدتی تقریباً طولانی (حدود سه ساعت) در یک ظرف پر از آبلیمو، پیاز خرد شده، زعفران و ادویه‌جات قرار می‌دهند و پس از اینکه قطعات گوشت طعم دار شد، آنها را به یک سیخ بلند می‌کشند و روی کباب‌پز و به وسیله آتش مستقیم، کباب می‌کنند. جوجه کباب یکی از خوراک‌های بسیار محبوب نزد ایرانی‌ها است. برای نرم و آبدار کردن جوجه، بهتر است از گوشت تازه و غیر منجمد استفاده شده و ابتدا در زعفران و سپس با اضافه کردن ادویه و سس مایونز و کمی روغن مایع به مدت ۳ ساعت همراه با پیاز خلالی خواباند، در نیم ساعت آخر آبلیمو طبیعی اضافه شود. ورامین
از انواع غذاهای سنتی می‌توان به شیش‌انداز، آش گوجه، ته‌چین، اشکنه و … همچنین از شیرینی‌ها به نان کسمه، نان پنجره‌ای، یوخه، توتک، میان‌پر و … اشاره کرد. برخی از این غذاها و شیرینی‌ها امروزه در حال فراموش شدن هستند. خورش چغاله‌بادام
خورش چغاله بادام یکی از خورش (اصیل‌ترین و معروف‌ترین غذای ایرانی) است. در طبخ آن از چغاله بادام خرد شده و هسته گرفته شده و سبزیجات مخصوص (جعفری و نعنا) و پیاز داغ و ادویه جات استفاده شده است که با پلو ایرانی مصرف می‌شود.