چرا مردم افغان به مهاجرت روی آوردند؟
افغانستانی‌ها در ایران
با آغاز درگیری‌های میان شوروی سابق و مجاهدین افغان در بیش از ۵۰ سال پیش، بسیاری از مردم افغان برای فرار از جنگ و فقر به کشورهای دیگر پناهنده شدند که بیشترین سهم مربوط به پاکستان و ایران بود. بعد از انقلاب جمهوری اسلامی در ایران و آغاز جنگ ایران و عراق مهاجرت مردم افغانستان به ایران افزایش یافت و به‌رغم برخی مخالفت‌ها، سید روح‌الله خمینی رهبر وقت ایران سپاه و بسیج را موظف کرد که با مهاجران افغان همکاری کرده و مرزها را برای ورود آن‌ها باز کند. آیت‌الله خمینی در یکی از سخنرانی‌های خود با استقبال از مهاجرت افغان‌ها گفتند: پس از آزاد شدن مرزها بسیاری از مهاجران در استان خراسان و مناطق تربت جام، تربت حیدریه و مشهد مهاجرت کرده و سپس کم‌کم به دیگر استان‌های ایران از جمله تهران، اصفهان، قم، فارس و یزد رفته و ساکن شدند. پس از پایان جنگ ایران و عراق و سقوط حکومت کمونیستی در افغانستان حضور مهاجران افغانستانی رو به کاهش رفت اما با تسلط طالبان بر افغانستان و پس از آن با آغاز جنگ میان آمریکا و طالبان مهاجرت‌های قانونی و غیرقانونی به ایران افزایش یافت و در سال ۱۳۸۹ تخمین زده شد که بیش از ۳ میلیون مهاجر افغانستانی در ایران چه به صورت قانونی و چه غیرقانونی زندگی می‌کند. افغان‌ها در ترکیه
افغان‌ها در ترکیه () هزاران نفر هستند و به‌طور عمده از مهاجران طی ۳۵ سال گذشته تشکیل شده‌است. جمعیت افغان‌ها در ترکیه در سال ۲۰۱۷ بیش از ۱۲۰ هزار نفر اعلام شده‌است.پس از اشغال افغانستان توسط امریکا،و وجود ناامنی و نبود کار افغانها به صورت قاچاق به کشورهای همسایه اعم از ایران پاکستان و...مهاجرت کردند پس از تورم در،بازار ایران و تفاوتت فاحش ارزش ریال ایران وافغان(واحد پول افغانستان)افغانها به کشور ترکیه مهاجرت کردند‌. قهار عاصی
ادامه این جنگها، عاصی را همچون بسیاری دیگر از مردم افغانستان وادار به مهاجرت کرد و او از میان کشورهای دور و نزدیک، ایران را برگزید. شاید می‌خواست حال که از میان هموطنان بیرون رفته‌است، از میان همزبانان نرود.
پراکندگان پشتون
از نظر تاریخی، واژه یا اصطلاح افغان از قرن سوم پس از میلاد بدین‌سو به مردمان پشتون اطلاق می‌گردد، اما حالا به تمامی شهروندان افغانستان، افغان گفته می‌شود. پشتون‌ها بزرگ‌ترین قوم در افغانستان بوده و ۴۰ تا ۴۲ درصد کل جمعیت کشور را شکل می‌دهند. حدود ۱٫۹۹ میلیون مهاجر افغان در کشور همسایه، پاکستان زندگی می‌کنند. اکثریت آن‌ها پشتون‌های هستند که در آن کشور متولد شده‌اند. افغانستانی‌ها در ایران
بسیاری از مهاجرین افغانستانی در ایران با بی‌هویتی، سردرگمی، بلاتکلیفی، فشارهای روحی و روانی و وضعیت بد اقتصادی و هزینه‌های بالای زندگی روبرواند. تحمل مشکلات و محدودیت‌هایی که در ایران با آن‌ها مواجه می‌شوند و ناامیدی که از بهبود وضعیت در افغانستان دارند آن‌ها را به فکر خروج از ایران و رفتن به یک کشور ثالث می‌اندازد. طبق نظرسنجی که وزارت کشور ایران در سال ۱۳۹۵ گرفته بیش از ۶۰ درصد افغانستانی‌هایی که در ایران زندگی می‌کنند به فکر رفتن به سمت کشورهای اروپایی بوده‌اند. روابط خارجی افغانستان
به لحاظ دوران طولانی تاریخ و فرهنگ مشترک با ایران، افغانستان در بین همسایگان پیوسته بیشترین روابط را با ایران داشته‌است. همچنین مهاجرت بی‌نظیر افغان‌ها به ایران طی بروز جنگ‌های مختلف در کشور و همچنین کمک‌های گاهی مالی و نظامی به بعضی از گروه‌های اسلامی توسط دولت ایران نیز بر تحکیم برخی این روابط سایه افکنده است. جمعیت‌شناسی ترکیه
مهاجرت به ترکیه فرایندی است که توسط آن افراد برای اقامت در این کشور به ترکیه مهاجرت می‌کنند. پس از فروپاشی امپراطوری عثمانی و زیر جنگ استقلال ترکیه، یک مهاجرت توسط بخش بزرگی از ترک تباران و مسلمانان از بالکان (ترکان بالکان، آلبانی، بوسنی، پوماکها)، قفقاز (آبخاریها، آجاری‌ها، ' چرکس '، چچن‌ها '، کریمه (تاتار تبارهای کریمه) و کرت (ترک‌های کرت) به ترکیه امروزی پناه بردند و ویژگی‌های اساسی این کشور را شکل دادند. روند مهاجرت به سمت ترکیه تا به امروز ادامه دارد، گرچه انگیزه‌ها متنوع تر است و معمولاً مطابق با الگوهای جنبش مهاجرت جهانی است — به عنوان مثال ترکیه مهاجران اقتصادی زیادی را از کشورهای اطراف مانند ارمنستان، مولداوی، گرجستان دریافت می‌کند. از ایران و آذربایجان، همچنین از آسیای میانه نیز هستند. بحران مهاجرت ترکیه دوره ای در سال ۲۰۱۰ است که با تعداد زیادی از مردم وارد ترکیه می‌شوند. هزاره‌های مقیم خارج
به غیر از پاکستان و ایران، بسیاری از هزاره‌ها به اروپا و برخی دیگر به آمریکای شمالی و استرالیا به دلیل وضعیت سیاسی و اقتصادی ناپایدار افغانستان و آزار و اذیت مداوم مردم هزاره کشورهای افغانستان، پاکستان و ایران، مهاجرت کرده‌اند. زنوزق
الف) از میان عوامل طبیعی خشک سالی باعث شده عده‌ای زمین‌های خود را فروخته و به شهر مهاجرت کنند. ب) عوامل اجتماعی نیز برای جوانان مطرح بوده‌است. ج) عوامل جمعیتی و عدم تناسب جمعیت و منابع از عوامل اصلی مهجرت در این روستا است. د) عوامل فرهنگی نیز تا حدودی دخیل بوده‌است که اغلب برای افراد تحصیل کرده مطرح است. هـ) عوامل ارتباطی که یکی از عوامل تسریع مهاجرت بوده‌است. و) از بین عوامل سیاسی احداث سد زنوز بر روی اراضی کشاورزی روستار زنوزق باعث مهجرت عده‌ای شد که یا از طریق فروش زمین‌های خود به سد یا از طریق شاغل شدن آن‌ها در جریان احداث سدّ به درآمدی رسیدند که توانایی مهاجرت یافتند. به‌طور کلی تلفیقی از عوامل فوق در مهاجرت اهالی روستای زنوزق مؤثر بوده‌است. اما عوامل مادر و اصلی مهاجرت عامل اقتصادی است که منشأ اصلی آن نیز بالا بودن میزان رشد جمعیت و مازاد نیروی فعال اقتصادی است. جنگ شوروی در افغانستان
پاکستان پذیرای میلیون‌ها پناهنده افغان، عمدتاً پشتون فراری از اشغال شوروی شده بود. با این حال این مهاجران در داخل ایالت بلوچستان، بزرگترین ایالت پاکستان تحت حکومت نظامی ژنرال رحیم الدین خان، این اعتقاد در بسیاری از مهاجران به وجود آمده بود که بزرگترین جمعیت مهاجر در جهان هستند، گسترش آن در دیگر مناطق پاکستان همگی اثرات سوی داخلی و امنیتی برای پاکستان داشت که اثرات آن تا به امروز نیز ادامه یافته‌است. حمله آمریکا به افغانستان
بخش عمده هزینه‌های مالی این جنگ به عهده ایالات متحده آمریکا، ناتو و دیگر همپیمانان آمریکا در این جنگ است. در حالی که هزینه‌های بی‌شمار جسمی، روحی و نیروی انسانی نیز متوجه مردم افغانستان است. افغانستان از نیمه دوم قرن بیستم به دلیل جنگ‌های متعدد داخلی و خارجی مهاجرت‌های گسترده‌ای را شاهد بوده‌است. شروع جنگ آمریکا در قرن بیست و یکم، همچمنان پناهجویان افغان را در صدر جمعیت پناهجویان در جهان قرار داده‌است. قاچاق انسان در افغانستان
قاچاق انسان در افغانستان () به‌عنوان کشوری که هم منبع، هم ترانزیت و و هم خود مقصد مردان، زنان و کودکانی است. به ویژه استثمار اجباری و فحشاء اجباری در این کشور شایع است، و اکثر قربانیان کودکان هستند. پسران و دختران افغان در داخل کشور و به ایران، پاکستان و هند و همچنین کشورهای عربی خلیج فارس قاچاق برده می‌شوند تا برای فحشا و کار اجباری (استثمار) در کوره‌های آجرپزی، کارخانه‌های فرش ، و بیگاری خانگی، قاچاق بکار گرفته شوند. گدائی اجباری نیز یک مشکل رو به رشد در افغانستان است؛ گروه‌های مافیایی حلقه‌های گدائی حرفه‌ای را سازماندهی می‌کنند. پسران افغانی در پاکستان و ایران در معرض فحشاء اجباری و کار اجباری در قاچاق مواد مخدر قرار دارند. زنان و دختران افغان در معرض فحشاء اجباری، ازدواج‌های اجباری - از جمله آن‌هایی هستند که در آن شوهران همسران خود را در پاکستان و ایران و احتمالاً در هند وادار به فحشاء و کار اجباری خانگی (کلفتی) می‌کنند. سازمان‌های غیردولتی گزارش می‌دهند که در طول سال گذشته، تعداد پسرانی که در داخل کشور قاچاق شده‌اند افزایش یافته‌است. بعضی از خانواده‌ها (به دلیل فقر فاحش) آگاهانه فرزندان خود را برای اعمال فحشاء مجبور می‌کنند، این عمل شامل ترکیبی از بردگی جنسی و فحشاء کودکان است که از طریق آن مردان ثروتمند در حرم‌سراهای خود از پسران جوان برای سرگرمی‌های اجتماعی و جنسی استفاده می‌کنند. خانواده‌های دیگر برای کسب اشتغال فرزندان خود را به دلالان می‌سپارند تا برای آنها شغل پیدا کنند. بسیاری از این کودکان به کار اجباری، به ویژه در کارخانه‌های فرش پاکستان، بکار گرفته می‌شوند. سازمان‌های غیردولتی گزارش می‌دهند که خانواده‌ها گاهی اوقات تجزیه و تحلیل می‌کنند که چه میزان از بدهی‌هایی خود را می‌توانند با فروش کودکان خود پرداخت کنند. مسائل زیست‌محیطی در افغانستان
مسائل زیست‌محیطی در افغانستان از نابسامانی‌های سیاسی چند دهه پسین قدیمی‌تر است. جنگل‌ها بر اثر فرن‌ها کشاورزی و تبدیل شدن به چراگاه‌ها خالی شده‌اند، عواملی که تنها با رشد مدرن جمعیت افزایش یافته‌است. حفظ محیط زیست و نگرانی‌های اقتصادی در افغانستان دو امر متضاد نیستند؛ با اتکای بالاتر از ۴۴ درصد جمعیت به دام‌داری و کشاورزی، سلامتی محیط زیست برای رفاه اقتصادی مردم حیاتی پنداشته می‌شود. سازمان جهانی بهداشت در ۲۰۰۷ میلادی گزارشی را نشر نمود که طبق آن افغانستان در میان ملت‌های غیر آفریقایی در رده پایین‌ترین کشورهای بود که مرگ و میر ناشی از خطرهای محیطی را داشت. براتعلی فدایی هروی
براتعلی فدایی مدتی در هرات و دیگر ولایات افغانستان کارمند دولت بود. با آغاز تهاجم شوروی به افغانستان به ایران مهاجرت کرد و در سال ۱۳۷۱ پس از پیروزی مجاهدین، به افغانستان بازگشت و تا پایان زندگی خود را در هرات گذراند. براتعلی فدایی در مشهد از بنیانگذاران شعر مهاجرت بود. این سبک شعر به به مخالفت با تجاوز بیگانه، ستایش وطن، و حسرت و هجرت می‌پردازذ. مسکن در افغانستان
مسئلهٔ شهرسازی در زمان ظاهرشاه تحت برنامه‌های پنج ساله آغاز گردید. دولت وقت افزون بر پروژه‌های تولیدی ساختمانی، پروژه‌های رهایشی را نیز در برنامه‌های خویش گنجانید. فابریکهٔ خانه‌سازی کابل ظرفیت تولیدی ۳۲ باب منزل را در یک ماه داشت. دولت وقت غرض تقویهٔ بنیهٔ کارمندان دولتی، پروژهٔ رهایشی مکرویان‌های اول، دوم، سوم، چهارم، کارتهٔ مأمورین، کارتهٔ چهار، پروژهٔ حصهٔ اول خیر خانه مینه را اعمار و قسط باز پرداخت آن را برای مدت ۲۵ سال بدون مفاد تعیین نمود. مردم عادی بدون مشکلات در مدت یک هفته می‌توانستن زمین خرید نمایند. به همین ترتیب بعضی پروژه‌ها را در ولایت‌های هرات، شبرغان، مزارشریف جلال‌آباد وهلمند روی دست گرفت. پس از سال ۱۳۶۰ بالاثر عملیات‌های سنگین نظامی تقریباً ۸۰–۸۵٪ مردم روستاها و ولسوالی‌ها به شهرها هجوم آوردند. حتی روستاهای که در ۱۰ کیلومتری شهر کابل قرار داشت خالی از سکنه شدند. در آن زمان نفوس شهرها خیلی کم و زمین زیاد بود. چون روستانشینان درآمد خود را از دست داده بودند، نمی‌توانستن در شهرها برای خود خانه و یا زمین خرید نمایند. بناعاً غرض گذران شب و روز خود در گوشه‌های شهرها خانه‌های کاه‌گلی و خود سر اعمار نمودند. دولت‌های آنوقت گذاشتن تا مردم مجبور برای خود خانه سازند. در سال‌های جنگ گروه بزرگ از افغان‌ها در کشور ایران، پاکستان، آمریکا، آلمان، ترکیه، هند انگلیس و غیره مهاجر گردیدند؛ که جمعاً بیشتر از ۵ میلیون بود. پس ازسال ۲۰۰۲ تقریباً ۴۰٪ این مردم به روستاها بازنگشته زندگی شهرنشینی را اختیار نمودند. شهرها به‌مشکلات آب، کمبود مدرسه، هوا تنفسی، ازدیاد فاضلاب و غیره مواجه گردیده. فعلاً بی‌سرپناها در شهرهای نسبت به دهات ازدیاد یافته‌است. افغانستان
به دلیل جنگ‌های داخلی و خارجی و در پی آن ناامنی، بیش از ۵ میلیون افغان به کشورهای دیگر از جمله ۲ میلیون به ایران و ۳میلیون به پاکستان رفته‌اند. اقلیم افغانستان
افغانستان کشوریست زراعتی الی سال‌های ۱۳۶۰ ۹۵ فیصد مردم افغانستان زراعت پیشه بودند.اکثر مردم قریه جات را رها کردند.با مهاجرت این مردم تخمیانه جات اصلی منطقه نیز از بین رفت.اب و هواافغانستان ازلحاظ زراعت به سه دسته تقسیم‌بندی شده‌اند. افغانستان در ۱۹۲۳
تاریخ افغانستان هرچند پر رویداد نبوده، اما از آرامی هم بسیار فاصله دارد. ناسازگاری میان امیرامان الله و یک بخش بزرگ رعیت وی یکی از ویژگی‌های برجسته این سال است، مسئله مهم دیگر نزدیک‌شدن رابطه میان افغانستان و انگلیس به تنش است. علت‌های اصلی بی‌رغبتی مردم نسبت به امیر در تلاش‌های وی برای اصلاح اداره و اِعمال خدمت اجباری عسکری بر مردم است. وضع مالیات نیز طبق انتظار یک مسئله بسیار مشکل ثابت شده و در عین حال کم‌بود پول، امیر را نگذاشته‌است تا وی پیشرفت چندانی در مسیر اصلاحات خود داشته باشد. با این وجود، پیشرفت‌های شگرفی در بعضی حوزه‌ها صورت گرفته‌است. یکی از موارد برجسته افزایش تعلیم در میان مردم بود. حالا هزاران پسر افغان به مکتب می‌روند و ۲۰۰ تن آن‌ها در خارج به تحصیل می‌پردازند؛ هم‌زمان انتظار می‌رود، تا این دانش‌جویان با گذشت زمان خدمات مدنی و قضایی مؤثر ارایه نمایند.امیر با دخالت در امور حاکم‌ها که هرچند فساد آن‌ها مشهود است اما توانسته‌اند، تا حدی قانون و نظم را در ولسوالی‌های مربوطه خود تأمین نمایند، سعی می‌کند تا روش‌های مدنی‌تر را برای مردمی که هنوز آماده پذیرش آن نیستند، معرفی نماید. در نتیجه بی‌قانونی و آشوب به‌طور قابل توجه افزایش می‌یابد و در این میان شورش مهیب قبیله علی‌زی به اوج خود می‌رسد. نژادپرستی در ایران
افغان‌ها در ایران از اینکه تحت تبعیض و نژادپرستی قرار دارند شکوه دارند و مواجهه با نژادپرستی جوامع میزبان را یکی از دردناک‌ترین تجربه‌هایشان می‌دانند. به عنوان مثال، به گفتهٔ مهتاب، زن هزارهٔ شیعه‌ای که شوهری ایرانی دارد و بیست سال در ایران زندگی کرده، وقتی ایرانیان از او می‌پرسیده‌اند اهل کجاست و او پاسخشان را می‌داده از او روی می‌گردانده‌اند و دیگر با او صحبت نمی‌کردند و حتی گاهی حرف‌های رنجش‌آور دربارهٔ افغان‌ها و قاتل بودنشان به زبان می‌آوردند. با وجود نژادپرستی‌ها، برخی افغان‌ها ماندن در ایران را به برگشتن به افغانستان ترجیح می‌دهند. مریم ساکن مشهد، ضمن مقایسهٔ خودش با علی بن موسی الرضا که هر دو مهاجر و غریب بوده‌اند، به مشهد احساس تعلق خاطر دارد. کوچی‌های افغانستان
کوچی‌ها در نقاط مختلف افغانستان پراکنده‌اند و برخی از آن‌ها به پاکستان هم کوچ می‌کنند. آن‌ها منازعهٔ سرزمینی دیرینه و مستمری با هزاره‌ها داشته‌اند که با افزایش جمعیت و رقابت بیشتر برای تصاحب آب و زمین تشدید شده‌است. کوچی‌ها از مهم‌ترین حامیان حکومت طالبان بودند، چرا که طالبان برای سرکوب هزاره‌های شیعه‌مذهب بسیاری از زمین‌های آن‌ها را در اختیار کوچی‌ها قرار داده بود. جمعیت کوچی‌های افغانستان حدود ۱٫۵ میلیون نفر یعنی کمتر از ۵ درصد کل جمعیت این کشور برآورده شده که دست‌کم ۶۰ درصد آن‌ها کاملاً کوچ‌نشین باقی مانده‌اند. روابط افغانستان و ایران
طی سال‌های ۱۹۷۹ تا ۲۰۰۱ حدود ۳۰درصد از جمعیت افغانستان در نتیجه حمله شوروی و جنگ داخلی و حکومت طالبان این کشور را ترک کرده و به کشورهای همسایه گسیل شدند. در این میان سهم ایران از مهاجران افغان حدود ۲/۵ میلیون نفر بود. تنها حدود ۱۰ درصد از مهاجرین در اردوگاه‌ها اسکان داشته و مابقی در شهرها و مناطق مختلف ایران بکار اشتغال یافته و عموماً مشاغل غیر تخصصی و سخت را که پیش از ایران مهاجران روستایی ایران انجام می‌دادند را تصدی کردند. آنان در برابر شرایط سخت کاری اعتراض نمی‌کنند و به دستمزد کمتر راضی اند بدین ترتیب بسیاری از کارفرمایان ایرانی به استخدام کارگران افغانی تمایل بیشتری دارند. عرضه گسترده نیروی کار افغانی وضعیت بازار کار را خصوصاً در مشاغل غیر تخصصی به ضرر کارگران ایرانی تغییر داده‌است خصوصاً که در ایران تشکل‌های کارگری مستقل و اصیل خصوصاً برای کارگران غیر ماهر وجود ندارد و آنان امکان اقدام مهمی در این باره ندارند. مسکن در افغانستان
طبق آمار سی‌آی‌ای نفوس افغانستان در سراسر جهان ۲۹٬۸۳۵٬۳۹۲ می‌باشد. از جمله ۲٫۷ میلیون در پاکستان و ایران و ۱٫۲ میلیون در کشورهای خارج زندگی دارند. و طبق آمار احصاییهٔ مرکزی افغانستان نفوس داخل افغانستان در سال ۲۰۱۱ از ۲۴٫۵ میلیون به ۲۶ میلیون رسیده‌است. از جمله ۵٫۹ میلیون یا ۲۳٪ در شهرها ۷۷٪ در ولسوالی‌ها و دهات زندگی دارد، تناسب شهری شده سالانه ۵٫۴٪ می‌باشد. در شهرها از هر ۴ خانواده، یک خانواده بی‌خانه است. شهرهای کابل مزارشریف، جلال‌آباد، قندهار، کندز، هرات، ولایت سرپل، لشکرگاه، پل خمری، خوست و غزنی دارای رشد سریع نفوس یعنی ۳٫۱٪ بوده، این شهرها در حال ذیق شدن جا بوده، دارای اعیار بلند بی‌خانه شدن در سال می‌باشد. تعداد نفوس افغانستان در یک کیلومترمربع ۵۲٫۷ نفر می‌باشد. جنگ شوروی در افغانستان
کپلان، کارشناس برجسته سوئدی تخمین می‌زند که ۱ تا ۲ میلیون افغان در اثر جنگ جان خود را از دست داده‌اند. نزدیک به ۵ الی ۱۰ میلیون نفر به ایران و پاکستان گریخته که برابر یک سوم جمعیت کشور پیش از آغاز جنگ بود. به غیر آن حدود ۲ میلیون نفر در داخل کشور آواره شده بودند. در دهه ۸۰ میلادی و با آغاز درگیری‌ها در افغانستان، نیمی از کل مهاجران دنیا را افاغنه تشکیل می‌دادند. پناهندگان سودان
علت پناهنده شدن به خارج نه تنها در خشونت و قحطی، بلکه به دلیل مهاجرت اجباری تعداد زیادی از جمعیت سودان، هم در داخل و هم به خارج از مرزهای کشور بوده‌است. با توجه به گستردگی جغرافیایی سودان و تنش‌ها و درگیری‌های منطقه ای و قومی آن، بسیاری از مهاجرت‌های اجباری در داخل سودان صورت گرفته‌است. با این حال برغم رنجهایی که پناهجویان سودانی با آن مواجه‌اند، مشکلات اقتصادی و تأمین نیازهای پایه ای زندگی خود و خانواده‌شان آنها را نیازمند جلای وطن کرده‌است. ایران
ایران شمار قابل توجهی از مهاجران خارجی را میزبانی می‌کند. بر اساس سرشماری عمومی نفوس و مسکن سال ۱۳۹۵، مهاجران ساکن ایران، به ترتیب، بیشتر از افغانستان (یک میلیون و ۵۸۴ هزار تن)، عراق (۳۴ هزار و ۵۰۰ تن) و پاکستان (۱۴ هزار و سیصد تن) هستند. طبق این آمار، استان سکونت معمول این مهاجران، برای افغان‌ها تهران و برای عراقی‌ها و پاکستانی‌ها قم بوده‌است. میزان مهاجرت از ایران نیز قابل توجه است. در سال ۱۳۹۶، حسین عبده تبریزی اعلام کرد که یک و نیم میلیون ایرانی در صف مهاجرت به کشورهای کانادا و استرالیا قرار دارند. پس از انقلاب ۱۳۵۷، چندین موج مهاجرتی در ایران به راه افتاد؛ موج نخست به دلایل سیاسی، بلافاصله پس از انقلاب ۱۳۵۷ و بیشتر به سمت ایالات متحده، موج دوم به دلایل سیاسی-عقیدتی در ابتدای دههٔ ۱۳۶۰ و بیشتر به سوی اروپا، موج سوم با دلایلی چون کسب کیفیت زندگی و رفاه بالاتر به سمت کشورهایی همانند کانادا و استرالیا و موج چهارم که به دلایل سیاسی رخ داد و از سال ۱۳۸۸ آغاز شد. بحران‌های سیاسی، اجتماعی و اقتصادی ایران در ابعاد تظاهرات سراسری نمود پیدا کرده و با همراهی بلایای طبیعی، بر دشواری زندگی در این کشور افزوده‌اند؛ این شرایط، انگیزه‌ها برای مهاجرت از ایران را افزایش داده‌است. برآوردهای زیادی از خسارت سنگین مهاجرت سرمایه‌داران و فرار مغزها از ایران انجام شده که برخی از آنان، از سوی منابع رسمی این کشور تأیید شده‌اند. روابط افغانستان و ایران
در دوران نخست‌وزیری دکتر مصدق که توجه دولت معطوف به مسأله نفت بود، روند رسیدگی به مطالبات ایران از آب هیرمند پیشرفتی نکرد و سیستان همچنان دچار بحران کمابی بود. پس از سرنگونی دولت مصدق، دوباره این مسأله هم در دستور کار دولت قرار گرفت و هم به محض بازگشایی مجلسین در بهار ۱۳۳۳ از سوی قانونگذاران طرح شد. در مذاکرات مجلس سنا بر سر برنامه دولت سپهبد زاهدی، معتصم‌السلطنه فرخ گفت افغان‌ها به مردم شیب آب، پشتاب، نازوکی و کلنگی اعلام کرده اند که اگر به افغانستان کوچ کنند، به آنها زمین و صد روپیه پول می‌دهند که ۳۶ هزار نفر به افغانستان و عده‌ای هم به گرگان و تهران کوچ کرده‌اند. مردم افغان
واژهٔ افغان پس از روی کار آمدن دولت امان‌الله شاه در تذکره‌ها (شناسنامه‌ها)ی تابعیت به عنوان اهلیت به کار برده شد و پس از آن در لویه جرگهٔ ۱۳۱۵ خورشیدی مورد تأیید نمایندگان مردم قرار گرفت. خشونت‌های قومی
دیده‌بان حقوق بشر در ۲۰۰۱ میلادی هشدار داد، که احتمالاً خشونت‌های قومی در افغانستان به دلیل بالا گرفتن جنگ میان اقوام، افزایش می‌یابد. هزاران پشتون با فرار از نیروهای اوزبیک وابسته به جنبش ملی مهاجر شدند و برخی آن‌ها روی‌دادهای چون چپاول، تجاوز جنسی و آدم‌ربایی را گزارش می‌کردند. گفته می‌شود که این جنایت‌ها در اوایل جنگ افغانستان (۲۰۰۱–۲۰۲۱) و پس از این‌که طالبان پشتون از قدرت برداشته شدند رخ داده‌است، در این زمان جنگ‌جوها مردمان پشتون را به اتهام این‌که آن‌ها حامیان طالبان در شمال افغانستان بودند، خلع سلاح می‌کردند. مسکن در افغانستان
مسکن‌گزینی در افغانستان زیاده متعلق به اقوام است که در آن محل اجداد آن‌ها زندگی نموده‌است. در ترکیب نفوس افغانستان ۴۲٪ پشتون که زیاده در ولایت‌های وردک پکتیا، جلال‌آباد، لغمان، کنر، قندهار و هلمند بودباش دارند. ۲۷٪ تاجیک در شمال‌شرق، سطوح مرکزی، هرات و فراه زندگی می‌نمایند. هزاره ۹٪ در سطوح مرکزی تا حدود کم در مزارشریف، کابل، غزنی و پکتیا بودباش دارند. ازبک ۹٪، ترکمن ۳٪، در شمال افغانستان پراکنده‌اند. ایماق ۴٪ در هرات و غور، بلوچ ۲٪ در زابل، ولایت نیمروز و ۴ درصد سایر ملیت‌ها (قزلباش در جنوب غرب، پشه‌ای در نورستان، هندو در کابل، جلال‌آباد و پکتیا؛ عرب در شمال، یهود در کابل) زندگی می‌نمایند. افغانستان دارای ۳۹۲ ولسوالی بیشتر از ۴۰٬۰۰۰ روستا می‌باشد. افغانستانی‌ها در ایران
افغانستانی‌ها در ایران به آن دسته از مهاجران و پناهجویانی گفته می‌شود که در پی ناامنی و جنگ‌های طولانی ، جنگ داخلی نبود اشتغال در افغانستان به کشور ایران مهاجرت کرده‌اند. طبق آماری که وزارت امور مهاجرین و عودت‌کنندگان افغانستان در سال ۱۳۹۶ به نشر رسانده ۸۴۰٬۵۲۰ تن از مهاجران افغانستانی در ایران دارای کارت پناهندگی آمایش، ۳۰ هزار تن دارای سند طولانی‌مدت، ۴۵۰ هزار تن دارای گذرنامهٔ کوتاه‌مدت و ۷۳۵٬۶۲۲ تن فاقد مدرک در ایران زندگی می‌کند. بیشتر مهاجرت افغانستانی‌ها به ایران در سال‌های جنگ ایران و عراق و هم‌زمان با جنگ‌های داخلی افغانستان اتفاق افتاد. روح‌اله خمینی رهبر وقت حکومت ایران دستور داد مرزها برای ورود مهاجران افغانستانی باز شود و بسیج و ارگان تازه تاسیس سپاه پاسداران را دستور داد تا با افغانستانی‌های مهاجر همکاری کنند. به تدریج حدود سه میلیون افغانستانی وارد ایران شدند. بسیاری از این مهاجران که در دهه های پیشین به ایران مهاجرت کرده بودند در بخش‌های اقتصادی مشغول به کار شدند و بنابر آمار بیش از ۲ هزار تن اتباع افغانستان در جنگ ایران و عراق در جبههٔ ایران کشته شده‌اند. هرات
در طول سه دهه گذشته و در جریان اشغال افغانستان توسط شوروی، نبردهای داخلی در افغانستان در دوران حکومت مجاهدین و دوره طالبان، هزاران تن از باشندگان هرات، از خشونت‌ها در کشورشان، به جمهوری اسلامی ایران مهاجرت کردند. مهاجرت اجباری در اتحاد جماهیر شوروی
به ایران و افغانستان که تاثیرات فرهنگی زیادی بر فارسی زبانان گذاشتدند پشتون‌ها
به دلیل جنگ‌های متعدد در افغانستان از اواخر دهه ۱۹۷۰، موج‌های گوناگون پناهجویان (پشتون‌های افغان، و همچنین تعداد قابل توجه ای از تاجیک‌ها، هزاره‌ها، ازبک‌ها، ترکمن‌ها و سیک‌های افغانستانی) کشور را ترک کرده‌اند. روابط افغانستان و اندونزی
پس از جنگ آمریکا در افغانستان، اندونزی شاهد مهاجرت غیر قانونی پناهندگان افغانستانی شد که از این کشور سعی در مهاجرت به استرالیا را داشتند. طی سال‌های بسیاری از این مهاجران دستگیر و یا به کشورشان بازگردانده شده‌اند. افغانستان در فهرست قرمز مهاجرت اندونزی قرار دارد. به دلایل امنیتی افغانستان در بین ۱۳ کشوری است که افراد برای سفر به این کشور باید مدارک خاص تهیه کنند. جت‌های افغانستان
این طایفه در سراسر افغانستان زندگی دارند. نفوس این ملت حدود ۹۷۰۰ نفر می‌باشد که در حدود یک هزار فامیلی تثبیت گردیده‌است. این مردم‌ها در شهرهای بزرگ و روستاها زندگی دارند.. شغل مردم غوربت غربال سازی و دارو فروشی، پینه دوزی، تبادله مواشی، فروش لباس مردانه، و تکه‌های مردانه می‌باشد. خون گرفتن و جوگ از شغل عمده این ملیت می‌باشد. عده زیادی از این ملیت از سال ۱۹۷۰ به بعد این ملیت گردشگری را ترک نموده طور خیلی ناچیز ممکن وجود داشته باشد. مردم غربت به استثناء قندهار کثرا شیعه مذهب از ایران بدینجا هجرت نموده‌اند؛ ولی در اصل مردم هندی هستند. زبان این ملیت غربتی است. زبان مردم غربت را در هرات مگدی در کابل و قندهار قزله گی می‌باشد. این ملت با تغیرات نام در آسیای میانه ایران اروپا شمال آفریقا و شمال آمریکا زندگی دارند. ساوه
شهر ساوه به دلیل جاذبه‌های صنعتی و کشاورزی و نزدیکی به پایتخت ایران یکی از مناطق جذب اتباع خارجی به‌ویژه مهاجران کشور افغانستان است، به‌طوری بیش از ۲۰ هزار افغانستانی در شهرستان و شهر ساوه زندگی می‌کنند و در شغل‌های سخت مشغول به‌کار هستند. زنوزق
تعداد کل مهاجرین که در ۱۰ سال گذشته از یکصد خانوار نمونه‌گیری شده روستا را ترک کرده‌اند ۱۰۰ نفر بوده‌است؛ که ۶۰ نفر آن را مردان و ۴۰ نفر آن را زنان تشکیل می‌دهند، که نشان می‌دهد ۶۰٪ مهاجران مردان هستند که حدود ۵۹ درصد آن‌ها صرفاً به خاطر پیدا کردن کار مهاجرت کرده‌اند و زنان که ۴۰٪ مهاجران را تشکیل می‌دهند تقریباً ۱۰۰ درصد آن‌ها به خاطر ازدواج روستا را ترک کرده‌اند. از این میان تنها ۳ نفر به خاطر سکونت در شهر و دسترسی به خدمات رفاهی در سطح بالا مهاجرت کرده‌اند. بقیه هم به علت عوامل فرهنگی، تحصیل و غیره مهاجرت نموده‌اند؛ بنابراین عامل اقتصادی در این روستا مانند اعلب مناطق دیگر بیشترین سهم را در علل مهجرت داشته‌است. از میان مردان ۲۶ نفر آن‌ها هنگام مهاجرت مجرد بوده‌اند که اغلب به خاطر کار و تحصیل مهاجرت کرده‌اند. از میان ۱۰۰ نفر مهاجر آن‌ها ۱۵ نفر از آن‌ها دارای مهارت خاصی بوده‌اند اغلب نجاری و مبل سازی. افغانستان
افغانستان در دههٔ ۱۹۷۰ میلادی پس از انقلاب ثور، که تأثیر یافته از اتحاد جماهیر شوروی بود، به حکومتی سوسیالیست تبدیل شده و شاهد جنگی طولانی با مجاهدین افغان بود که در طول یک دهه، جان بیش از دو میلیون غیرنظامی را گرفت و باعث آواره شدن بیش از پنج میلیون نفر شد. پس از چند کودتای پی‌درپی و پیروزی مجاهدین بر دولت محمد نجیب‌الله جنگ داخلی افغانستان آغاز شد و وارد دوره‌ای از جنگ میان احزاب مختلف مجاهدین شد. گروه بنیادگرای اسلامی طالبان در میانه‌های دهه ۱۳۷۰ کنترل بیشتر مناطق افغانستان را به دست گرفتند و بر آن تحت رژیم تمامیت‌خواهانه امارت اسلامی افغانستان حکومت کردند. اما با یورش ائتلاف بین‌المللی به رهبری آمریکا در سال ۱۳۸۰ از حکومت برکنار شدند ولی همچنان بخش قابل توجهی از این کشور را تحت کنترل داشتند. در دسامبر ۲۰۰۱، شورای امنیت سازمان ملل متحد نیروهای بین‌المللی کمک به امنیت (ایساف) را مأمور کمک به حفظ امنیت و دولت جدید افغانستان به ریاست حامد کرزی کرد. جنگ بیست ساله بین حکومت و طالبان با هجوم طالبان در سال ۱۴۰۰ و سقوط متعاقب کابل پایان یافت که طالبان را به قدرت بازگرداند. فرهنگ در افغانستان
جنگ‌های داخلی و ورود ارتش سرخ به افغانستان (۱۳۵۸ خ. /۱۹۷۹)، امواج مهاجران آن کشور را به سوی ایران، پاکستان و کشورهای آمریکایی و اروپایی سرازیر ساخت. ادیبان، محققان و نویسندگان کشور در دوران مهاجرت به تحقیقات ادبی، تاریخی، زبان‌شناختی و… توجه کرده‌اند و زمینه‌های فرهنگی را خصوصاً در ایران، پاکستان و آمریکا، و در سال‌های اخیر در تاجیکستان و آلمان نیز، ادامه داده‌اند. عبدالرشید دوستم
عبدالرشید دوستم از سوی بسیاری از مردم افغانستان به جنایت‌های جنگی و کشتار غیرنظامیان در طول جنگ‌های داخلی افغانستان متهم است. در پی این جنگ‌ها تنها در شهر کابل بیش از ۵۰٬۰۰۰ غیرنظامی کشته‌شده و موج بزرگی از مهاجرت‌ها از افغانستان آغاز شد. او در سال ۲۰۱۳ به خاطر نقشش در این جنگ‌ها، به خصوص جنگ‌های کابل، به صورت غیرمنتظره‌ای عذرخواهی عمومی‌کرد. مدت کوتاهی پس از آن به شورای ملی افغانستان پیوست و به محمداشرف غنی اعلام وفاداری کرد و نقش معاون اول او را فرار غنی و سقوط دولت او برعهده گرفت. گرم‌چشمه، چترال
علاوه بر این، بسیاری از مردم فارسی می‌فهمند و برخی حتی می‌توانند به فارسی صحبت کنند. این امر ناشی از تأثیر ناصر خسرو شاعر و فیلسوف قرن یازدهم بر منطقه است. در آن زمان یکی از شاگردان او به این منطقه آمده و برای همیشه در اینجا ساکن شد. او اندیشه اسماعیلیه را تبلیغ کرد و از این رو اسماعیلیه در این نقطه از جهان رواج گرفت. در دوره معاصر کشور همسایه، افغانستان، درگیر جنگ با اتحاد جماهیر شوروی شد و در نتیجه سیل عظیمی از پناهجویان به این منطقه گریختند. از آنجایی که گرم چشمه از بدخشان به راحتی قابل دسترسی بود، بسیاری از افغان‌ها ترجیح دادند در آنجا بمانند و برخی از پناهندگان هنوز در اینجا زندگی می‌کنند. این تعامل با فارسی‌زبانان، خاطرات مرتبط با زبان فارسی در گرم‌چشمه را تازه کرد. مردمان هزاره
با ورود نیروهای ائتلاف به رهبری ایالات متحدهٔ آمریکا به افغانستان در سال ۲۰۰۱ حکومت طالبان سقوط کرد. قانون اساسی نو با پشتوانهٔ جامعهٔ بین‌الملل ورود همهٔ شهروندان افغانستان به نظام حکومت را ممکن ساخت؛ از همین رو هزاره‌ها توانستند ۲۰ درصد از کرسی‌های پارلمان افغانستان را در انتخابات ۲۰۱۱ از آن خود کنند. به گفتهٔ السنادرو مونسوتی استاد دانشگاه حقوق بین‌الملل در ژنو؛ این حرکت سیاسی مورد انتقاد سیاست‌مداران پشتون شده‌است. با وجود قوانین نو که براساس آن حقوق همهٔ شهروندان را یکسان می‌داند؛ اما هنوز هم حرکات نژادپرستانه‌ای علیه مردم هزاره در افغانستان، پاکستان و ایران صورت می‌گیرد. در سال ۲۰۰۷ قبایل کوچی، با حمله به روستاهای هزاره‌ها باعث آواره‌شدن هزاران تن از هزاره‌ها شده و ده‌ها نفر هر ساله در پی حملات آنان کشته می‌شوند. افغان‌های مهاجر در ایران که اکثریت‌شان را مردم هزاره تشکیل می‌دهند و معمولاً به صورت غیرقانونی به ایران رفته‌اند، از سوی نیروهای انتظامی دولت ایران مورد آزار و اذیت قرار می‌گیرند. سازمان‌های غیردولتی (NGO) با گزارشی بر بدتر شدن وضعیت حقوق شهروندی هزاره‌ها و حملات نژادپرستانه علیه آن‌ها هشدار داده‌اند. مهاجرت از ایالات متحده
دلایل زیادی برای مهاجرت آمریکایی‌ها از ایالات متحده وجود دارد. دلایل اقتصادی فرصت‌های شغلی یا کسب و کار یا استاندارد بالاتر زندگی در کشور دیگر را شامل می‌شود. برخی دیگر به دلیل ازدواج یا رابطه با یک خارجی، برای مقاصد مذهبی یا بشردوستانه، یا به دنبال ماجراجویی یا تجربه یک فرهنگ متفاوت مهاجرت می‌کنند. بسیاری تصمیم به بازنشستگی در خارج از کشور می‌گیرند تا به دنبال هزینه‌های کم‌تر زندگی، به ویژه مراقبت‌های بهداشتی مقرون به صرفه‌تر باشند. آن‌های که به ایالات متحده مهاجرت کرده‌اند، ممکن است تصمیم بگیرند که به کشورهای اصلی خود بازگردند تا در کنار اعضای خانواده باشند. دلایل دیگر عبارت از نارضایتی سیاسی، نگرانی‌های ایمنی و مسائل فرهنگی مانند نژادپرستی. برخی از آمریکایی‌ها نیز ممکن است برای فرار از مسئولیت‌های قانونی مهاجرت کنند. یکی از موارد رایج گذشته فرار از خدمت سربازی اجباری بود. اقتصاد افغانستان
افغانستان در طی دهه ۱۹۷۰ با مشکلات اقتصادی جدی زمانی که پاکستان همسایه تحت فرماندهی ذوالفقار علی بوتو بود روبرو شد. هردو کشور شروع به بستن گذرگاه‌های مرزی خود نمودند. این اقدام منجر به افزایش روابط سیاسی و اقتصادی افغانستان با همسایه شمالی قدرتمند خود، اتحاد جماهیر شوروی شد. حمله سال ۱۹۷۹ اتحاد جماهیر شوروی به افغانستان و به دنبال آن جنگ داخلی بسیاری از زیرساخت‌های محدود این کشور را از بین برد و الگوهای عادی فعالیت اقتصادی را مختل کرد. سرانجام، افغانستان از یک اقتصاد سنتی به یک اقتصاد برنامه‌ریزی شده مرکزی در سال ۲۰۰۲ تبدیل شد و اقتصاد سنتی آن با اقتصاد بازار آزاد جایگزین شد. از دهه ۱۹۸۰ بدینسو تولید ناخالص داخلی آن به دلیل اختلال در تجارت، حمل و نقل، از دست دادن نیروی کار و سرمایه به میزان قابل توجهی کاهش یافته‌است. ادامه درگیری‌های داخلی به شدت مانع تلاش‌های داخلی برای بازسازی کشور برای فراهم آوردن راه‌هایی برای کمک به جامعه بین‌المللی می‌شود. جت‌های افغانستان
غربتها مردمان سخت سر مقاوم در برابر روزگار می‌باشند. کمافی سایر ملت افغان مردم دلیر می‌باشند. این طایفه معمولاً در جوانی عروسی می‌کنند کمتر دیده شده که دو زن کنند. اگر زن دوم می‌نماید باید خیمه دوم را بنا کند. قبلاً این‌ها خودشان خیمه می‌ساختند ولی اکنون خیمه پاکستانی را خریداری می‌نمایند؛ که بهتر تر است. خیمه‌های زنان گرانتر از مردان می‌باشد. زیرا زنان این طایفه در فروش مال و چال زنی شهرت دارند. مردم غربت معمولاً یکطرف خیمه را طرف غرب مکه می‌بندند تا در اثنای خواب پای شان طرف مکه دراز نباشد. وقتی که ادرار می نمایندروی خودرا طرف مکه نمی‌گیرند. شورش‌های قبیله‌ای افغان طی ۱۹۴۴ تا ۱۹۴۷ میلادی
از نظر الکساندر دیویدوف، علت این شورش‌ها در بدتر شدن وضعیت دهقانان نهفته بود. دهقانان و مالکان زمین ملزم بودند تا ثلث محصولات خود را به دولت مالیه بدهند، چیزی که از آن با عنوان "سه‌کوتی" یاد می‌گردید. آن‌ها همچنین مجبور بودند محصولات خود را به انبارهای دولت در ولسوالی‌های بار کنر (اسمار) و کوز کنر (خیوه) انتقال دهند. این انتقال محصولات در آن زمان تنها به‌واسطه حمل و نقل توسط حیوانات ممکن بود. مقامات مسئول در این انبارها معمولاً پذیرفتن محصولات آن‌ها را به دلیل خراب بودن کیفیتشان به تأخیر می‌انداختند. دهقانان و مالکین زمین برای اینکه بتوانند دیون خود را بپردازند مجبور می‌شدند تا رشوه بدهند. با این همه، حکومت جمهوری افغانستان (۱۹۷۳–۱۹۷۸) دهه‌ها بعد از شورش ادعا می‌کرد که زارعین از دولت افغانستان حمایت می‌کردند، اما قبیله صافی برای انتقام‌جویی از آن‌ها، خانه‌ها و تجارت زارعین را چپاول می‌کردند. روز جهانی مهاجران
'مهاجرت عبارت‌است از جابه‌جایی مردم از مکانی به مکانی دیگر برای کار یا زندگی. مردم معمولاً به دلیل دور شدن از شرایط یا عوامل نامساعد دورکننده‌ای مانند فقر، کمبود غذا، بلایای طبیعی، جنگ، بیکاری و کمبود امنیت مهاجرت می‌کنند. دلیل دوم می‌تواند شرایط و عوامل مساعد جذب کننده مانند امکانات بهداشتی بیشتر، آموزش بهتر، درآمد بیشتر و مسکن بهتر در مقصد مهاجرت باشد. شهرستان رستم
در دوره صفویه که محمود افغان که محمود افغان به ایران لشکر کشید و شهر اصفهان را به محاصره درآورد، مردم ممسنی و به تبعه آن مردم رستم جان بر کف نهاده و لشکری به سوی اصفهان برای دفاع از کشور تدارک دیدند و اگر عدم کفایت شاه صفوی نبود آن‌ها به همراه دیگر ایرانیان هجوم افغان‌ها را در نطفه خفه می‌کردند و ویرانی‌های بعد به وجود نمی‌آمد. پناهندگان افغان
با به پایان رسیدن جنگ شوروی در افغانستان پناهندگان افغانستانی شروع به بازگشت به میهن خود کردند. اما در آوریل ۱۹۹۲ هنگامیکه مجاهدین کنترل کابل و چند شهر اصلی دیگر را به دست گرفتند یک جنگ طاقت فرسای دیگر داخلی آغاز شد و باعث گردید تا دوباره شهروندان افغانستانی به سمت کشورهای همسایه فرار کنند. امارت اسلامی افغانستان (۱۹۹۶–۲۰۰۱)
ظهور طالبان و امارت اسلامی افغانستان معلول هرج و مرج و جنگ‌های داخلی در افغانستان پس از تهاجم شوروی بود. این جنبش به عنوان یک جنبش سیاسی-مذهبی اسلامی و پشتون‌گرایی متشکل از طلبه‌هایی در جنوب افغانستان آغاز شد. طالبان با پشتوانه قریب به اتفاق پشتون‌ها، رسوم قبیلوی پشتونوالی را با عناصری از آموزه‌های سلفی در هم آمیختند تا یک ایدئولوژی اسلام گرایانه ضد غربی و ضد مدرن را شکل دهند و با آن در افغانستان حکومت کنند. این سازمان از همسایه خود، پاکستان، و همچنین از عربستان سعودی و امارات متحده عربی حمایت دریافت می‌کرد. عرب‌های افغانستان
سهم آن‌ها در جنگ علیه ارتش شوروی اندک بود، اما حضور آن‌ها در افغانستان، و نبرد علیه نیروهای شوروی از آن‌ها چهرهٔ مثبتی در میان مسلمانان به وجود آورد. بیش تر عرب‌های افغانستان بعد از سقوط رژیم کمونیسم افغانستان و روی کار آمدن دولت مجاهدین به کشورهای خود بازگشتند، و تعدادی در افغانستان و پاکستان باقی‌مانده و عده‌ای از آن‌ها خود را در جنگ‌های داخلی افغانستان دخیل ساخته و ضد حکومت مجاهدین که روابط تیرهٔ با پاکستان داشت به طرفداری از گلبدین حکمتیار در جنگ‌ها شرکت کردند. از جملهٔ کسانی که در افغانستان باقی‌ماند اسامه بن لادن میلیاردر سعودی بود. از مشهورترین عرب‌های افغان می‌شود از شیخ عبدالله عزام فلسطینی تبار نام برد؛ که در پاکستان توسط گروه‌های تندرو مصری ترور شد.__نمایه__ مجاهدین افغانستان
رفتار خشن افسران و سیاست‌مداران رژیم کمونیستی که با کودتا، رژیم جمهوری را ساقط کرده بودند با مخالفین و به ویژه برخورد تند آن‌ها با جامعهٔ مذهبی و رهبران مذهبی، موجب روگردانی عمومی از حکومت کودتا گردید. در اثر سرکوب‌های خشن حکومت، ابعاد مخالفت با رژیم بیشتر گردید و اتحاد جماهیر شوروی، برای نجات «انقلاب» به خواستهٔ حکومت وقت افغانستان وارد خاک افغانستان شد و آن را اشغال نظامی کرد. اشغال نظامی توسط ارتش سرخ، موجب مقاومت گسترده با رژیم کمونیستی افغانستان و ارتش شوروی گردید که در اثر آن صدها هزار نفر کشته شدند و حدود هشت میلیون نفر از اتباع افغانستان به کشورهای دیگر مهاجر گردیدند. جمعیت‌شناسی ایران
اندازهٔ مهاجرت از ایران نیز قابل توجه است. در سال ۱۳۹۶، حسین عبده تبریزی گفت که یک و نیم میلیون ایرانی در صف مهاجرت به کشورهای کانادا و استرالیا قرار دارند. پس از انقلاب ۱۳۵۷، چندین موج مهاجرتی در ایران به راه افتاد؛ موج نخست به دلایل سیاسی، بلافاصله پس از انقلاب ۱۳۵۷ و بیشتر به سمت ایالات متحده، موج دوم به دلایل سیاسی-عقیدتی در ابتدای دههٔ ۱۳۶۰ و بیشتر به سوی اروپا، موج سوم با دلایلی چون کسب کیفیت زندگی و رفاه بالاتر به سمت کشورهایی همانند کانادا و استرالیا و موج چهارم که به دلایل سیاسی رخ داد و از سال ۱۳۸۸ آغاز شد. در جمهوری اسلامی، بحران‌های سیاسی، اجتماعی و اقتصادی ایران در ابعاد تظاهرات سراسری نمود پیدا کرده و با همراهی بلایای طبیعی، بر دشواری زندگی در این کشور افزوده‌اند؛ این شرایط، انگیزه‌ها برای مهاجرت از ایران را افزایش داد. در این دوره برآوردهای زیادی از خسارت سنگین مهاجرت سرمایه‌داران و فرار مغزها از ایران انجام شده که برخی از آنان، از سوی منابع رسمی این کشور تأیید شده‌اند. فضل‌احمد پیمان
پیمان در پی بحران‌های سیاسی مختلف به وجود آمده در افغانستان بارها با خانواده اش مهاجر شد، به گفته خود او، دو بار همراه با خانواده اش به ایران مهاجر شده‌است و چندین بار به گوشه و کنار خود افغانستان. پیمان مدتی را نیز در کمیته‌های سیاسی مجاهدین افغان در پاکستان گذرانده‌است. او مدتی نیز در ایران کارمند دفتر سیاسی حزب مجاهدین افغانستان «جمعیت اسلامی افغانستان» بود. آلاباما
ادامه تبعیض نژادی و رکود کشاورزی و عدم به عمل آمدن محصول پنبه به دلیل آفت حشرهٔ «بال ویویل» منجر به مهاجرت ده‌ها هزار نفر از سیاه‌پوستان به شهرهای شمالی شد. آن‌ها آلاباما را در اوایل قرن بیستم به‌عنوان بخشی از «مهاجرت بزرگ» ترک کردند و برای یافتن شغل و آینده‌ای بهتر به شهرهای صنعتی شمال رفتند. نرخ رشد جمعیت در آلاباما (جدول «جمعیت‌ها در دوره‌های مختلف» را ببنید) در اثر «مهاجرت بزرگ» از سال ۱۹۱۰ تا ۱۹۲۰ تا نزدیک به نصف کاهش یافت. فهرست افراد هزاره
مردمان هزاره یکی از گروه‌های قومی بزرگ در افغانستان هستند، که عمدتاً در مناطق مرکزی افغانستان معروف به هزارستان (هزاره‌جات) همچنین بخش‌هایی از ایالت بلوچستان، پاکستان و ایران ساکن هستند. هزاره‌ها در دهه‌های گذشته به کشورهای پاکستان، ایران، استرالیا، اروپا و آمریکای شمالی مهاجرت کرده‌اند. افغان‌های فرانسه
فرانسه از سال پیش مقصد اصلی مهاجران افغانستانی نبوده‌است. یکی از دلایل اصلی ان رد خورد درخواست‌های پناهندگی آنان بوده‌است. در طی نخستین دههٔ قرن بیستم فرانسه فقط به ۲٬۳۰۰ نفر پناهندگی داده‌است و افراد زیادی مجبور به ترک این کشور به سمت کشورهای اسکاندیناوی و بریتانیا شده‌اند. این در حالی است که افغانستان با شناخت جنگ‌های طولانی مهاجرانی زیادی را به کشورهای توسعه یافته مجبور به مهاجرت کرده‌است. مسکن در افغانستان
کوچی‌های افغانستان معمولاً از قوم غلجایی و خیمه‌نشین می‌باشند. در افغانستان این نوع خیمه را غژدی می‌نامند. کوچی‌ها مردم مالدار بوده، یگانه وسیلهٔ تأمین معیشیت آن‌ها مالداری و محصولات مالداری می‌باشد. کوچی‌ها معمولاً در بهار و تابستان در دامنه‌های کوه‌های هندوکش زندگی بسر می‌برند و در زمستان به پاکستان و هندوستان می‌روند. کوچی‌ها پنج درصد از نفوس افغانستان را تشکیل می‌دهد درین اواخر دولت برنامه‌هایی در مورد کوچی‌ها دارد ولی تا اکنون تطبیق نگردیده‌است. برای این گروه دکتر معالج و مدرسهٔ خاص وجود ندارد. تاریخ افغانستان (پس از اسلام)
در فاصله‌ای کمتر از یک سال بعد گروهی از نیروهای انگلیسی برای گرفتن انتقام رهسپار افغانستان شدند. اینان قلعه و بازار بزرگ شهر را به آتش کشیدند، و هرگونه مخالفت را سرکوب نمودند. تلاش‌های مذبوحانه انگلیس برای ایجاد یک حکومت تحت‌الحمایه در کابل علی رغم هزینه‌ای بسیار سنگین مالی و انسانی، تقریباً هیچ ثمری نداشت جز دشمنی و عداوت پایه دار افغان‌ها با ایشان. شاه شجاع که مورد حمایت انگلیس بود در این گیرو دارها کشته شد. دوست محمدخان امیر تبعیدی از هند به افغانستان باز گشت و مورد استقبال مردم قرار گرفت. دوست محمد پیش از فرارسیدن مرگش به سال ۱۲۷۹ هجری قمری (۱۸۵۸ میلادی) توانست افغانستان را تقریباً در همان محدوده‌ای که امروز است، متحد و یکپارچه سازد. جمعیت‌شناسی افغانستان
سال‌ها جنگ در افغانستان باعث شد بسیاری از مردم افغانستان به کشورهای دیگر پناهنده شوند، طبق آمار کمیساریای عالی سازمان ملل برای پناهندگان بیش از ۲٫۶ میلیون پناهجوی افغانستانی ثبت شده در بیش از ۷۰ کشور در سراسر دنیا زندگی می‌کنند که حدود ۹۵ درصد از آنان در کشورهای ایران و پاکستان هستند. این سازمان اعلان کرده‌است که از سال ۲۰۰۲ بدینسو ۵٫۸ میلیون مهاجر دیگر به افغانستان بازگشته‌اند. جنگ شوروی در افغانستان
حدود ۳٬۳ میلیون نفر مهاجر افغان در سال ۱۹۸۸ در پاکستان حضور داشتند که از این تعداد ۱۰۰٬۰۰۰ نفر در شهر پیشاور و هم‌زمان ۲ میلیون نفر دیگر در دیگر قسمت‌های مناطق خیبر پشتون خوآ و سایر موارد نیز عموماً در ایالت بلوچستان ساکن بودند. در همان زمان نزدیک به ۲ میلیون نفر نیز در ایران بودند. چندین هزار تن اکثراً هندو و سیک‌های افغان در هند ساکن شده بودند که پیش از زمان مقرر شده تبعه هند شدند. تعدادی نیز به آمریکای شمالی، اروپا، استرالیا و دیگر قسمت‌های دنیا رفته بودند. کوچ اعراب به ایران
در دوره حکومت امویان، برخی از مهاجران به دنبال دست یابی به اوضاع بهتر زندگی و رهایی از ظلم و جور حاکمان و والیان آن‌ها، جلای وطن می‌کردند. تعدادی از افراد که در این دوره با این انگیزه مهاجرت می‌کردند «خوارج» بودند. درگیری‌های امویان با فرقه‌ها و گروه‌های سیاسی و مذهبی نیز سبب فرار آن‌ها به سرزمین ایران، و خصوصاً مناطق جنوبی، شامل خوزستان، فارس و سیستان می‌گردید. حضور این افراد همراه با خانواده‌هایشان صورت می‌گرفت که توانست زمینه استقرار دایم آنان در ایران را فراهم سازد. در مناطق دورافتاده، آشنایی ایرانیان با دین اسلام به واسطه این افراد صورت گرفت؛ و در غیر این صورت، این امر ممکن بود تا قرن‌ها به تأخیر افتد. آشنایی اولیه ایرانیان با خوارج، به واسطه شورش‌های آنان در عراق، به ویژه دو شهر کوفه و بصره صورت گرفت؛ زیرا آنان پس از هر شکست و عقب‌نشینی، در خاک ایران پناه می‌گرفتند و مرکز و مأمن اصلی آن‌ها در ایران، معمولاً سرحدات خراسان و مناطق دوردست سیستان، کرمان، خوزستان و آذربایجان بود. اولین تعقیب و گریز خوارج به ایران را شاید بتوان از جانب «خریت بن راشد ناجی»(۳۷ق) و به همراه شماری از یاران وی دانست که در جنوب ایران و محل سکونت قبیله بنی ناجیه استقرار یافتند؛ اما توسط سپاهیان به فرماندهی «حلو بن عوف ازدی» سرکوب شدند. در واقع علت اصلی توجه موالی و غیر عرب به خوارج را در زمان بنی امیه، باید از سیاست‌ها و جهت‌گیری‌های تبعیض‌آمیز امویان ناشی دانست. علاوه بر اندیشه‌های تساوی طلبانه خوارج و نقش مؤثر آن، علت دیگر گرایش ایرانیان به خوارج را از عوامل اقتصادی می‌توان ناشی دانست. از جمله موارد هم کاری ایرانیان با خوارج، می‌توان به همراهی مردم ری با آن‌ها، پس از رانده شدنشان از کوفه به سمت ایران و جبال (عراق عجم) اشاره کرد. جت‌های افغانستان
مردمانی دوره‌گرد و خانه ب‌دوش هستند که مشغول کارهای غریبانه کم درآمد بوده با مشقات زندگی دست و پنجه نرم می‌نمایند. در تعریف جهانی جتها اقوام خانه بدوش است که در خانه غذای خودرا پخت‌وپز نمی‌کنند؛ ولی در حقیقت کلمه جت تنها مشخص به یک قوم نیست بلکه چندین قوم دوره گرد را می‌گویند که به شغل‌های غریبانه اشتغال داشته از آن طریق احتیاجات خودرا پوره می‌نمایند. زنان مردان و اطفال این طایفه‌ها خیلی تیزهوش ذکی می‌باشند. کوچی‌ها هم نوع از دوره گردان مواشی هستند؛ که در تابستان در دامنه کوهای هندوکش و در زمستان در جنوب افغانستان پناه می‌برند. در مجموع حدود ۳میلون مردم افغانستان ضروریات زندگی خودرا از طریق شغل‌های دوره گردی بدست می‌آورند. در افغانستان گروه بزرگی از این طایفه‌ها هندی، کشمیری بعضی از آن‌ها در گذشته‌های خیلی دور از ممالک عربی ایران و آسیای میانه به اینجا آمده‌اند. ملیت جت هزار سال قبل از شمال هند به افغانستان سپس به کشورهای عربی روسیه اروپا و آفریقا مهاجرت نموده‌اند. شغل این اقوم کارگری و کشاورزی می‌باشد. در تعریف جاهای دیگر چنین آمده‌است. جتها در هندوستان و پاکستان نام طایفه‌ای است از اهل هنود و اکنون اغلب آن به اسلام شرف یافته‌اند. مردمان دلیر زحمت کش عادی و باشرف‌اند. در ایالت راجستان دهلی پنجاب زندگی دارند نفوس این ملیت در هند به ۸۳ میلون رسیده‌است. جتهای اروپائی یکی از اقوام قدیمی هند اروپائی هستند که در کوه‌های مجارستان و رومانی سکونت داشتند. کنون در سراسر اروپا جای گزین بوده دارای فرهنگ و لباس مخصوص می‌باشند. جتها معمولاً مسلمان سنی مذهب می‌باشند. مهاجرت از ایران
در آبان ۱۳۹۹، کمال حسین‌پور، نماینده سردشت در مجلس با اشاره به ماجرای مرگ پنج عضو یک خانواده ایرانی که قصد پناهندگی به بریتانیا داشتند، گفت که «شرایط به گونه‌ای شده» که مردم ایران مثل این خانواده «هرچه دارند می‌فروشند» تا بتوانند به صورت قاچاق خود را به اروپا برسانند. او با اشاره به وضعیت بد صنعت و کشاورزی در شهر سردشت گفت که در پنج ماه گذشته، «بیش از هزار نفر» از جوانان سردشتی «از کشور مهاجرت کرده‌اند». به گفته وی برخی از مهاجرت‌ها به صورت خانوادگی صورت می‌گیرد و علت آن را ناتوانی افراد در «تأمین معیشت و ادامه زندگی» است. افغان‌های مقیم خارج
افغان‌های مقیم خارج، یا مهاجران افغان به مردم تبعهٔ کشور افغانستان گفته می‌شود که از این کشور بیرون رفته و به کشورهای دیگر مهاجرت کرده‌اند. چشک
خشکسالی سیستان باعث شد تا تعدادی از مردم طایفه چشک به طبسین، مازندران، گرگان، شهرستان سرخس (روستای یازتپه – کندکلی) کوچ نمایند. برخی از چشک‌های ساکن گرگان تغییر نام داده و فامیل چشمه نور گرگیچ را برگزیدند.از نظر نژادی بیشتر به افغانها شباهت دارند و بیشتر عمرشان رادرنیزارهای افغانستان سپری کرده اند بادبادک‌باز (فیلم)
داستان دربارهٔ کودک خوشبختی ساکن در محلهٔ وزیر اکبرخان کابل، بنام امیر است که بخاطر رها کردن دوستش حسن، پسر خدمتکار پدرش زجر می‌کشد. داستان فیلم در واقع اعتراضی به آشوب‌ها و بی‌نظمی‌های چند دهه اخیر افغانستان از حکومت سلطنتی افغانستان گرفته تا حملهٔ نیروهای شوروی سابق و مهاجرت دسته جمعی افغان‌ها به پاکستان و ایالات متحده آمریکا و نهایتاً حکمرانی رژیم طالبان بر افغانستان است. افغانی (رمان)
افغانی رمانی نوشتهٔ عارف فرمان، اهل افغانستان‌ است که به زندگی یک مهاجر افغان در ایران پرداخته‌است.‌‌ این رمان به پشتو و کردی ترجمه شده است. افغانی (رمان)
رمان افغانی روایت مهاجرت یک شهروند افغانستان در کشور همسایه، ایران است. این رمان نزدیک به یک دهه از زندگی افغان‌ها در ایران را روایت می‌کند. رمان با روی کار آمدن ببرک کارمل شروع می‌شود و تا روی کارآمدن دکتر نجیب‌الله به قدرت، ادامه می‌یابد.علی،شخص اول داستان، در دورهٔ حکومت کمونیست‌ها دانشجوی ادبیات فارسی دانشگاه کابل است که در اثر نشست و برخاست با ادیب، حامد، فروزان و همهٔ دختران و پسران دانشکده می‌خواستند یک شبه رژیم کارمل را سرنگون کنند. نتیجه؛ گرفتار آمدن برخی از رفقا و متواری شدن دیگران بود. علی می‌گریزد. پدرش را به جای او یک ماه در زندان نگه می‌دارند و شکنجه می‌کنند. پدر پس از آزادی به فرزند می‌گوید: «تو را به پاکستان می‌فرستم، از آن جا برو ایران، برایت زندگی کن!» (ص ۱۳.) علی، راوی رمان که دانشجو و مبارز سیاسی ضد نظام افغانستان است، برای نجات جانش مجبور به ترک وطن می‌شود و به صورت قاچاقی به پاکستان و از آن‌جا به ایران مهاجرت می‌کند. بخش اعظم کتاب شرح مهاجرت علی در ایران می‌باشد. علی که درس‌خوانده و باسواد است، هر جا که می‌رود مورد توهین قرار می‌گیرد و با عنوان بی‌سواد، متجاوز، قاچاق‌بر و معتاد، رانده می‌شود. راوی فکر می‌کند به سرزمینی آمده که در آن «‌اسلام مرز ندارد» اما هر جا که می‌رود با مرز رو به رو می‌شود. پوشاک در افغانستان
آمیزشی از قوم‌ها و قبیله‌های گوناگون در جغرافیای طبیعی متنوع افغانستان عمدتا در شهرهای کوچک، روستاها و خیمه‌های عشایری زندگی می‌کنند. حدود ۲۴ درصد از این مردمان در روستاها به‌سر می‌برند. پوشاک سنتی بازتاب‌کنندهٔ این تغییرات جغرافیایی و مسکونی و همچنین بیان‌کنندهٔ هویت فردی و گروهی، اجتماعی و اقتصادی، مراحل چرخهٔ زندگی، و تغییر روندهای اجتماعی و سیاسی است، که در نهایت به خلق سبک‌های جدید، و تبادل انواع پوشاک منجر می‌شود. تاریخ هندوئیسم در افغانستان
پس از تأسیس افغانستان به عنوان یک کشور توسط سلسله هوتک در قرن هفدهم میلادی، بیشتر هندوها در افغانستان از آزادی برخوردار بوده و در سمت‌های بالای حکومتی و تجارتی مشغول کار بودند. اقوام بزرگی که امروزه پیرو آیین هندو در افغانستان هستند، شامل اقوام پنجابی و سندی بوده که ممکن است در قرن نوزدهم میلادی همراه با سیک‌ها به عنوان بازرگان به افغانستان آمده‌ باشند. تا زمان سقوط جمهوری دموکراتیک افغانستان حدود چندین هزار هندو در افغانستان زندگی می‌کردند اما امروزه جمعیت آن‌ها به حدود ۱٬۰۰۰ نفر می‌رسد. بیشتر آن‌ها به کشورهای چون هندوستان، اتحادیه اروپا، آمریکای شمالی و کشورهای دیگر پناهنده شدند. افغانستانی‌ها در ایران
در ایران سرشماری مهاجران افغانستانی بر اساس قومیت صورت نمی‌گیرد اما طبق صحبت‌هایی که معاون اداره کل اتباع خارجه در سال ۹۶ داشته‌است گفته شده که ۷۰ درصد اتباع خارجه که در ایران زندگی می‌کنند شیعه‌مذهب و مابقی اهل سنت هستند. سازمان ملل در گزارشی که در سال ۲۰۱۵ به نشر رسانید، عنوان کرده‌است که بیشتر مهاجران افغانستانی در ایران از قومیت هزاره که شیعه‌مذهب هستند تشکیل می‌دهد. از دیگر اقوام افغانستانی ساکن در ایران می‌تواند از اقوام تاجیک، پشتون، اُزبک نام برد. پناهندگان در ترکیه
آمار ثبت‌شده‌ای از تعداد پناه‌جویان افغانی ساکن در ترکیه در دست نیست اما بسیاری از پناه‌جویان افغانی از این کشور به‌مثابه گذرگاهی برای رسانیدن خود به اروپا استفاده می‌کنند سازمان‌های حمایت از پناهندگان می‌گویند که با بیرون رفتن نیروهای خارجی از افغانستان و بیشتر شدن ناامنی، شمار پناهجویانی که از این کشور می‌گریزند بالا رفته‌است در سال ۱۳۹۳ خورشیدی تعداد ۵۲ پناه‌جوی افغانی در مقابل دفتر نمایندگی سازمان ملل متحد در آنکارا دست به یک اعتصاب غذای ۱۵ روزه زدند که در اعتراض به عدم توجه به درخواست‌های پناهندگی آنان بود. فساد در افغانستان
در یک نظر سنجی که توسط بنیاد آسیا در ۲۰۱۱ میلادی صورت گرفت، افغان‌ها گفتند که فساد «سومین مشکل بزرگ (۲۱ درصد) آن‌ها بعد از ناامنی (۳۵ درصد) و بی‌کاری (۲۳ درصد)» است. افغان‌ها در سال‌های ۲۰۱۰ و ۲۰۱۱ بیان کردند که فساد دومین دلیل مهم آن‌ها برای داشتن نظر بدبینانه نسبت به آینده افغانستان است (۱۶ درصد در ۲۰۱۱ و ۲۷ درصد در ۲۰۱۰). آن‌ها در ۲۰۱۱ میلادی فساد اداری را دومین ناکامی بزرگ حکومت افغانستان خواندند (۲۵ درصد). این رقم در سال ۲۰۱۰ افزایش یافته و به ۳۰ درصد رسید. افغانستان در ۱۹۲۹
هرچند تا این مقطع هیچ خارجی در کابل مورد اذیت قرار نگرفته‌است و هیچ نشانه‌ای از جنبش ضد خارجی هم در آن‌جا دیده نمی‌شود، اما حکومت هندوستان نسبت به بی‌اعتمادی که به حاکم جدید در امر برقراری نظم دارد، تصمیم می‌گیرد تا به تمامی شهروندان بریتانیایی توصیه نماید که شهر کابل را ترک کنند و برای خروج آن‌ها هواپیما می‌فرستد. تخلیه شهروندان خارجی در اوایل فوریه آغاز می‌شود و تقریباً تا اواخر ماه ادامه می‌یابد. علاوه بر اتباع بریتانیا که بیشتر اهل هندوستان هستند، تعداد زیادی شهروندان ترکیه و سایر ملیت‌ها نیز توسط هواپیماهای بریتانیایی به پیشاور منتقل می‌گردند. این عملیات نجات با خارج شدن سر فرانسیس هامفریس که فرستاده بریتانیا است و آخرین همکار وی در ۲۵ فوریه به پایان می‌رسد. هواپیماهای بریتانیای در خلال دو ماه حدود ۶۰۰ نفر را طی هفتاد و دو پرواز و بدون هیچ تلفات و تقریباً بدون هیچ رویداد بد از کابل به پیشاور انتقال می‌دهد. –یک دست‌آورد قابل ملاحظه، با در نظر داشت ارتفاع کوه‌های که باید از آن عبور گردد و سرمای شدید. بعد از خارج شدن «سر فرانسیس هامفریس»، تنها دیپلمات‌هایی که افغانستان را ترک نکرده‌اند شامل سفیران روسیه و ترکیه و شارژدافرهای ایران و آلمان هستند. ولسوالی جغتو
تعداد زیادی از جمعیت جغتو به شهرهای بزرگ افغانستان و کشورهای دیگر مهاجرت کرده‌اند. در کابل بیشتر آن‌ها مقیم دشت برچی، کارته سخی، چهارقلعه، قلعه شاده، یا پل سوخته می‌باشد. در پاکستان اکثر آن‌ها در مقیم شهر کویته پاکستان هستند و در ایران بیشتر مهاجران جغتو مقیم تهران، اصفهان و قم می‌باشند. پادشاهی افغانستان
امان‌الله خان مشتاق کسی بود که مدرنیزه شدن کشور افغانستان را انجام داد و در نتیجه مخالفت برخی نیروهای محافظه کار باعث بروز بحران اجتماعی شد. هنگامی که او در سال ۱۹۲۷ به اروپا سفر کرد، شورش دوباره آغاز شد. او به نفع برادرش عنایت‌الله خان کناره گیری کرد، که تنها سه روز قبل از آن رهبری شورش قبیله‌ای، حبیب‌الله کلاکانی قدرت را در دست گرفت. فساد در افغانستان
بنیاد آسیا در گزارشی در ۲۰۱۲ میلادی گفت، که فساد در افغانستان از لحاظ فرهنگی در میان مردم افغانستان عجین شده نیست، این گزارش هم‌چنین بیان کرد که میانگین افغان‌ها میزان فعلی فساد را به مراتب از فساد در دهه گذشته بیشتر می‌انگارند و باور دارند که فساد در دوره حکومت کرزی، رئیس‌جمهور موقت و سپس رئیس‌جمهور از ۲۰۰۱ تا ۲۰۱۰، نسبت به پنج رژیم گذشته به مراتب بدتر بود. یکی از دلایلی که بعضی افغان‌ها، طالبان را می‌پسندیدند و هنوز هم می‌پسندند این بود که طالبان، علی‌رغم ظلم و خشونت‌شان، به مردم وعده‌رهایی از اختلاس و بی عدالتی موجود در دوره مجاهدین جنگ‌سالار را داده بود. بنیاد آسیا هم‌چنین افزود که از نظر ملت افغانستان ماهیت ریشه‌های فساد نظر به پنج سال گذشته تغییر نموده‌است، بدین معنی که افغان‌ها در گذشته براین باور بودند که فساد به علت کم‌بودن معاش کارمندان خدمات ملکی صورت می‌گیرد، در حالی‌که حالا فکر می‌کنند فساد به علت فقدان مجازات و نبود نیروهای با کفایت تنفیذ قانون انجام می‌شود. سادات افغانستان
ورود سادات افغانستان به‌طور گسترده به زمان سرکوب قیام سربداران در [[بیهق]] یا همان سبزوار (۷۳۷–۷۸۸ ق) بازمی‌گردد. هنگامی که آن قیام سرکوب شد، به شیعیان بیهق فشار بسیاری وارد آمد. پس از آن عده ای از بزرگان سادات سبزوار در جستجوی محلی امن برای زندگی خود و نزدیکان شان شدند.به مناطق مرکزی افغانستان مهاجرت کردند و در انجا به تبلیغ دین اسلام و مذهب تشییع پرداختند. از میان بزرگان ساداتی که به افغانستان مهاجرت کردند، می‌توان به این بزرگواران اشاره کرد: سید شاه قباد ولی و سید احمد کبیر (شاه برهنه) و میر سید علی سبزواری (یخ سوز)، مریدان فراوانی در میدان وردک و بامیان پیدا کردند و هم‌اکنون نیز مزار آنان همچون زیارتگاهی برای اهالی منطقه به‌شمار می‌رود. سید دیگری که قبر وی اکنون به صورت زیارتگاهی در بلخاب می‌باشد، سید مراد علی، از نوادگان یحیی بن زید است، وی از اجداد شهید سید اسماعیل بلخی است.￼کوثرالنبی، سید_جعفر_حسینی_عادلی افغانستان در ۱۹۰۰ (میلادی)
تجارت با هندوستان بخاطر سیاست مالی امیر وضعیت خوبی ندارد. وی علاوه بر این‌که امتیاز انحصاری اقلام مختلف را به دولت خود واگذار کرده‌است، صادرات اسب به هندوستان و واردات نمک از آن کشور را نیز منع قرار داده‌است. تنها ۶۲ بار شتر پیشاور را ترک می‌کند، در حالی‌که این رقم در سال قبلی ۲٬۲۸۵ بار شتر بوده‌است.بیماری همه‌گیر وبا در ولایات جلال‌آباد و کابل شیوع و تا اوایل آگست ادامه می‌یابد، که منتج به مرگ حدود ۵٬۰۰۰ نفر در کابل می‌شود. بعد از رفتن سِر توماس سالتر پاین کارگاه‌های دولت تحت مدیریت خود افغان‌ها به کار روزمره خود ادامه می‌دهند. جمعیت اسلامی افغانستان
در سال ۱۳۵۳ استاد ربانی و عده‌ای دیگر از فعالان مسلمان که تحت تعقیب حکومت داوود خان بودند از افغانستان خارج شده و به پاکستان هجرت نمودند و در آنجا احزاب اسلامگرا و حکومت ذولفقار علی بوتو که روابط سردی با دولت افغانستان به خاطر مسئلهٔ پشتونستان داشت، از آن‌ها پذیرایی نموده و دست به تسلیح مهاجرین نهضت اسلامی زد تا آن‌ها را برای بر اندازی حکومت داوود خان آماده بسازد. مسائل زیست‌محیطی در افغانستان
بیشتر آب شیرین افغانستان از طریق دریاهای پر سرعت به کشورهای همسایه جاری می‌شود. به لحاظ طبیعی کشورهای همسایه از این آب‌ها مفاد حاصل می‌کنند نه افغانستان. تهدید اساسی به منابع آبی افغانستان خشک‌سالی است، که باعث کمبود غذا برای میلیون افغان در گذشته نزدیک شده‌است. بحران‌های کشاورزی میان سال‌های ۱۹۹۵ و ۲۰۰۱ میلادی هزارها خانواده روستا نشین را به مناطق شهری کشانده‌است. خشک‌سالی باعث گردید تا چاه‌های عمیق‌تری جهت رفع ضرورت‌های آب‌یاری حفر گردد و این امر باعث کم‌شدن سطح آب‌های زیرزمینی گردید و در نتیجه منابع آب‌های زیرزمینی که برای پر شدن مجدد متکی به باران بود خالی شد. افغانستانی‌ها در ایران
بسیاری از مهاجرین افغانستانی پس از سقوط طالبان از سال ۲۰۰۲ بدینسو به کشور خود بازگشته‌اند. جمهوری اسلامی افغانستان
نیروهای طالبان در عین حال شروع به تجدید قوا در پاکستان کردند، در حالی که نیروهای ائتلاف بیشتری برای کمک به روند بازسازی وارد افغانستان شدند. شورش طالبان برای به دست آوردن مجدد کنترل افغانستان آغاز شد. در طول دهه آینده، آیساف و سربازان افغان بسیاری از حملات علیه طالبان را رهبری کردند، اما موفق به شکست کامل آنها نشدند. از اینرو افغانستان به دلیل عدم سرمایه‌گذاری خارجی، فساد دولتی و شورش طالبان، یکی از فقیرترین کشورهای جهان باقی ماند. در همین حال کرزی تلاش کرد تا مردم کشور را متحد سازد، و حکومت افغانستان قادر به ساخت ساختارهایی دموکراتیک شد و یک قانون اساسی را در سال ۲۰۰۴ با نام «جمهوری اسلامی افغانستان» اتخاذ کرد. تلاش‌هایی اغلب با حمایت از کشورهای کمک‌کنندهٔ خارجی، برای بهبود اقتصاد کشور، مراقبت‌های بهداشتی، تحصیلات، حمل و نقل و کشاورزی در بازسازی در افغانستان ایجاد شد. نیروهای آیساف نیز شروع به آموزش نیروهای امنیت ملی افغانستان کردند. پس از سال ۲۰۰۲، نزدیک به پنج میلیون افغان‌های مقیم خارج به کشور بازگشتند. در سال ۲۰۱۱ تعداد نیروهای ناتو در افغانستان با ۱۴۰٬۰۰۰ به اوج خود رسید، و در در ۲۰۱۸ به ۱۶٬۰۰۰ نفر رسید. جت‌های افغانستان
یکی از ملیت گردشگر بوده در کلاس جتهای شامل می‌باشند. مردمان پیکراج در سال ۱۹۷۰ در اثر خشونت و قحطی از مناطق غربی رود اندس دیره غازی خان و اسماعیل خان رانده شده بی خانه و سرگردان به افغانستان هجرت نمودند. این ملت در شهرهای تالقان قندوز مزار شریف میمنه زندگی می‌نمایند. مردان مردم پیکراج مشغول خرید و فروش خر اسپ و پتره‌گری ظروف چینی می‌باشند. زنان مردم پیکراج چوری فروشی می‌نمایند. دین آن اسلام سنی مذهب می‌باشند. زبان این طایفه اندکوان یا اندکی است. فرهنگ در افغانستان
آمیزشی از قوم‌ها و قبیله‌های گوناگون در جغرافیای طبیعی متنوع افغانستان عمدتاً در شهرهای کوچک، روستاها و خیمه‌های عشایری زندگی می‌کنند. حدود ۲۴ درصد از این مردمان در روستاها به‌سر می‌برند. پوشاک سنتی بازتاب‌کنندهٔ این تغییرات جغرافیایی و مسکونی و همچنین بیان‌کنندهٔ هویت فردی و گروهی، اجتماعی و اقتصادی، مراحل چرخهٔ زندگی، و تغییر روندهای اجتماعی و سیاسی است، که در نهایت به خلق سبک‌های جدید، و تبادل انواع پوشاک منجر می‌شود. کابل
از سال ۱۹۸۰، با شروع جنگ بر ضد اتحاد جماهیر شوروی از سوی مجاهدین، شهر به دست گروه‌های جنگ‌طلب متفاوتی افتاد. در بین سال‌های ۱۹۹۲–۱۹۹۶ که جنگ داخلی میان گروه‌های مسلح رقیب و مخالف یکدیگر درگرفت و منجر به حکومت چهار سالهٔ طالبان شد؛ هزاران نفر از شهروندان کابل و مردم غیر مسلح کشته شدند و باعث وارد آمدن صدمات جدی به زیر ساختهای کابل و مهاجرت گستردهٔ مردم از کابل و سایر نقاط افغانستان به کشورهای همسایه شد. پس از سقوط طالبان در نوامبر ۲۰۰۱، پس از حملهٔ نیروهای نظامی آمریکا و سازمان پیمان آتلانتیک شمالی(ناتو) به افغانستان، حکومت وقت با همکاری سایر کشورها و سازمان‌های بین‌المللی فعالیت خود را جهت بازسازی زیرساخت‌های از دست‌رفتهٔ کابل آغاز کرده‌است؛ اگرچه حملات انتحاری طالبان و دیگر شبه‌نظامیان روند بازسازی کابل و افغانستان را کند کرده‌است و شهر کابل هر از چندگاهی شاهد حملات انتحاری با هدف ضربه‌زدن به حکومت که جان شماری از شهروندان بی‌گناه را می‌گیرد، است. شهر در حال حاضر در حال توسعه‌سازی جدید است. افغانستانی‌ها در ایران
طبق آمارهای رسمی که در ایران به نشر رسیده، کارگران افغانستانی با جمعیت ۲ میلیونی حدود ۱۰ درصد بازار کار و بیش از ۳۰ درصد بازار کار مربوط به کارهای ساختمانی را در دست دارند. حضور کارگران افغانستانی در ایران اعتراض بعضی از کارگران ایرانی را برانگیخت و اعتراض‌هایی برای مقابله با اشتغال اتباع بیگانه و بیکاری خود به راه انداخت. دولت ایران نیز محدودیت‌های متعددی از جمله ممنوعیت به‌کارگیری کارگران خارجی در دستگاه‌های دولتی و عمومی غیردولتی را تعیین کرد و از تمامی دستگاه‌های دولتی، عمومی غیردولتی، شرکت‌ها و پیمانکاران آن‌ها خواسته که کارگران مورد نیاز خود را تنها از نیروی کار ایرانی تأمین کنند و مجازات‌های متعددی از جمله حبس و جزای نقدی را برای کارفرمایان متخلف تعیین کرد. با این‌حال بسیاری از کارفرمایان مخصوصاً مشاغل خصوصی ترجیح می‌دهند که از کارگران افغانستانی به دلیل نداشتن بیمه و بهره‌وری بالا استفاده کنند.حقوق کارگران افغانستانی در کارهای ساختمانی بیشتر از کارگران ایرانی است. کارشناسان معتقدند ریشهٔ مشکل بیکاری حضور اتباع خارجه نیست، چون اکثریت اتباع خارجه در شغل‌های ساده مشغول به فعالیت هستند، در حالی که نرخ بالای بیکاری در ایران مخصوص فارغ‌التحصیلان دانشگاهی و متخصصان هست. ولایت بدخشان
دعوت از افغان‌های ساکن هندوستان جهت گرفتن زمین‌های تاجیکان در زمان عبدالرحمن سرآغاز انتقال پشتون‌ها از جنوب به مناطق شمالی از جمله بدخشان را رقم زد. در زمان حکومت امیر عبد الرحمن عده از قبایل و عشایر آنسوی سرحد بر اساس سیاستهای استعماری امیر و هدایت بادارانش در شمال کشور به عناوین مختلف جابجا شدند که این سیاست در زمان حکومت آل یحیی توسط هاشم خان، محمد گل مومند، شیرخان و یارانش دنبال گردید. در جریان تطبیق این برنامه صدها هزار هکتار زمین مردم شمال به زور از دست شان گرفته شد و به مهمانان تحمیلی داده شد و بدین ترتیب مردم قبایل آنسوی دیورند یا ناقلین در شمال کشور جابجا شدند. فرار مغزها از ایران
صندوق بین‌المللی پول، بیکاری، سطح پائین درآمد استادان و نخبگان، نارسایی‌های مالی و اداری، کمبود امکانات تخصصی-علمی و بی‌ثباتی سیاسی و اجتماعی را از جمله دلایل مهاجرت ایرانیان ذکر کرده‌است. هندو و سکهای افغان
هندوها و سکهای افغان () جامعه از اقلیتهای افغانستان هستند که در ولایتهای غزنی کابل پکتیا لغمان جلال آباد زندگی دارند. هندوهای افغان شامل سیک و هندو میباشد . اکثر هندوهای افغانستان شغل تجارت و آزاد را داشته عده قلیل کارگر کشاورزی دکانداری و غیره میباشد. به زبانهای پنجابی ، سندی ، اردو ، لهندا، تیراهی ، جاگاتی ، سرایکی حرف می زنند. هندو و هندویزم در جنوب افغانستان سابقه بیشتر از ۳۰۰۰ هزار سال قبل دارد. ۶۰۰۰ قبل اولین مهاجرین که از آسیای میانه به افغانستان وسپس به هند مهاجرت نموده است ویدی‌ها یا مردمان دراویدی بودند. ویدی‌ها آئین ویدی سپس دین هندوئیسم بعداً دین بودیزم را بنا نمودند. شهرهای جنوب افغانستان در دوره سلطنت موری‌ها دارای مذهب هندو بودند. در زمان آشوکا پسر چاندراگوپتا مائوریا دین بودیزم جای هندویزم را در افغانستان گرفت؛ ولی تعداد هندوها در افغانستان مقیم بودند. پس از تسلط اعراب بودیزم در افغانستان نابودشد ولی هندویزم باقی ماند؛ که تا امروز تعداد از این گروه درین خاک زندگی دارند. تاریخ نویسان هند ساحات هندوکش جنوبی را با تاریخ هند یکجا مطالعه می نمایند. . زیرا کوهای هندوکش یک نام خیلی قدیمی است. هرودوت یا پدر تاریخ در کتاب خود به دها بار ازنام کوه بنام هندوکش ذکر نموده است. کوهای مرکزی افغانستان مانع بزرگ برای هندو ها بود تا به شمال سفر نمایند. زیرا کوهای سرد پر برف و برف کوچ با داشتن حیوانات درنده نمی گذاشت هندوها به شمال سفر نماید. ویدی ها نورستانی ها یونانی ها وغیره اقوم آسیای میانه از راه بدخشان پنجشیر کاپیسا نجراب تگاب سروبی لغمان و کنر و یا از راه بدخشان نورستان داخل هند شده اند. اسکندر مقدونی چهار سال مجرای برای عبور از هندوکش جستجو می نمود تا آنکه از راه بدخشان سفر را در پیش گرفت. راه بلخ و بامیان کابل بعداً کشف شد. کلمه هندو از رود هندس یا اندس یا رود کابل گرفته شده است. که به بحر هند می ریزد. مردمان هندس د ارای دین بودند که بنام هندو یاد می گردید . ریشه‌ای هندوگرایی به دوران نوسنگی و دوره های (۵۵۰۰ تا ۲۶۰۰ پیش از میلاد) بازمی‌گردد. مردمان باستان در سراسر جهان عقیده بنام شمنی تماس با ارواح ) داشتند و هندواروپایان نیز از این قاعده جدا نبودند. شمن عقیده شاخه آریائی در هند خود را به صورت عقیدات عقیده ) تانترا که جنبه عملی دارد ) نشان داد و تانتراها از سرچشمه‌های آیین هندوئیسم به شمار می‌آیند. این عقیده های ابتدائی بعدها در میان آریایان اشکال نوین‌تری به خود گرفته و سنتی را پدید آوردند که سنت وِدایی نامیده می‌شود و این سنت در نوشته‌هایی به نام وداها تبلور یافته است. و داها همچنین در شکل گیری ۳ دین بزرگ به پا خواسته از فرهنگ هند آئین، هندو آئین بودا و آئین جین نقشی اساسی دارند. مردمان هزاره
الساندرو مونسوتی در کتاب اخیر انسان‌شناسی خود استدلال می‌کند که مهاجرت شیوه سنتی زندگی مردم هزاره است و اشاره به مهاجرت‌های فصلی و تاریخی دارد که هرگز متوقف نشده‌اند و به نظر نمی‌رسد تنها تحت شرایط اضطراری مانند جنگ مهاجرت صورت گرفته‌باشد. به دلیل دهه‌ها جنگ در افغانستان و خشونت‌های فرقه‌ای در پاکستان، بسیاری از هزاره‌ها جوامع خود را ترک کرده و در استرالیا، نیوزیلند، کانادا، ایالات متحده، انگلستان و به ویژه کشورهای اروپای شمالی مانند سوئد و دانمارک ساکن شدند. عده‌ای از طریق قاچاق دانش آموزان و برخی دیگر از طریق قاچاق انسان به این کشورها می‌روند که این امر گاه به هزینه زندگی آنها تمام می‌شود. از سال ۲۰۰۱، حدود ۱۰۰۰ نفر در حالی که می‌خواستند با قایق از اندونزی خود را به استرالیا برسانند، در اقیانوس جان خود را از دست داده‌اند. بسیاری از آنها هزاره بودند، از جمله زنان و کودکان کوچک که نمی‌توانستند شنا کنند. مورد قابل توجه دیگر در تمپا بود که یک محموله پناهجویان، عمدتاً هزاره، توسط کشتی نروژی ام وی تامپا نجات یافت و پس از آن به نائورو فرستاده شد. زلاند نو موافقت کرد که تعدادی از پناهندگان را بگیرد و به آنها اقامت دهد. حبیب‌الله کلکانی
چون اقدامات اصلاحی امان‌الله خان با تندرویهایی همراه بود و اساساً با جنبه‌های فرهنگی و دینی مردم افغانستان سازگاری چندانی نداشت، اسباب نارضایتی عمومی را فراهم نمود و در نهایت به شورش قبایل، مخالفت روحانیان و مردم و سرانجام سقوط او انجامید. در این میان حبیب‌الله کلکانی، که یک سرباز معمولی در ارتش امان‌الله شاه بود، عملکردهای امان‌الله خان را مغایر سنت‌های دینی و ارزش‌های مردمی دانسته و با پشتیبانی علما و رهبران نقشبندیه که نفوذ بسیار داشتند، دست به شورش زده و در کلکان خود را فرمانروای افغانستان خواند و با قوای خود روی به کابل نهاد. از این‌رو، امان‌الله از مواضع خود دست برداشت و اصلاحات را متوقف کرد. امان‌الله خان برای نخستین بار در تاریخ کشور زنش را با لباس غیرمعمول به سبک اروپایی روی صحنه آورد و از مردم خواست تا آن شیوهٔ را به عنوان الگو بپذیرند. اما با واکنشهای مردمی مواجه شد. فاطمه معصومه
مهاجرت سادات به سرزمین‌های اسلامی و غیر اسلامی، از جمله مهاجرت‌های شایع در دوران پسا اسلام است. مقصد این مهاجران، بیشتر عراق و خراسان در ایران بوده‌است. این مهاجرت‌ها از عصر امویان آغاز و تا دوران عباسیان و پس از آن نیز ادامه داشت. از علل این مهاجرت‌ها ظلم و ستم خلفای اموی و عباسی بر طالبیان و خصوصاً علویان و همین‌طور جذب سادات به عنوان نمایندگان اسلام در مناطق مختلف مطرح شده‌است. یکی دیگر از عواملی که سبب افزایش مهاجرت سادات و علویان به ایران و خصوصاً خراسان شد، ولایتعهدی علی بن موسی الرضا در مرو و تأسیس حکومت علویان در طبرستان می‌باشد. انتخاب خراسان به عنوان مقصد به جهت موقعیت مناسب خراسان، دوری از عراق به عنوان مرکز خلافت، حضور علویان زیدیه و اسماعیلیه و گرایش به تشیع مردمان خراسان برای ساداتی که تحت نظارت حکومت بودند، گزینه مناسبی بود. عوامل جذب خراسان برای شیعیان تا سال ۱۳۲ ه‍.ق ادامه داشت ولی با قتل عبیدالله الاعرج و پیگیری سیاست‌های ضد شیعی توسط حکومت و خصوصاً هارون الرشید؛ خراسان برای شیعیان جایگاه امنی محسوب نمی‌شد و مهاجرت به آنجا به شدت کاهش یافت. این موضوع تا زمان مهاجرت علی بن موسی الرضا به خراسان و ولایتعهدی وی، ادامه داشت. با ولایتعهدی علی بن موسی، برخی از سادات همراه وی و برخی دیگر به جهت قیام‌هایشان در شهرهای دیگر به خراسان منتقل شدند. برخی منابع مانند کنزل الانساب از مهاجرت‌های غیرواقعی و داستان‌گونه یاد کرده‌اند که به درخواست علی بن موسی رخ داده‌است؛ برای نمونه، این کتاب از کاروانی ۱۲ هزار نفری سادات به فرماندهی ابراهیم بن موسی کاظم یاد می‌کند که برای مهاجرت به خراسان به ری رسیده و با نیروهای خلیفه پیکار نمودند یا از کاروانی ۱۰ هزار نفری دیگری به فرماندهی احمد بن موسی کاظم یاد کرده که در شیراز به جنگ با حکومت پرداخته‌اند. مأمون نیز پس از وصول گزارشاتی مبنی بر حرکت کاروان‌های سادات به سمت خراسان، به نیروهای حکومتی دستور داد تا از پیشروی سادات به سمت خراسان، جلوگیری نمایند. معیشت در افغانستان
مردم افغانستان ۱۰۰ فیصد بالای نان گندم زندگی می‌نمایند. پس از نان گندم سیب زمینی و برنج دومین مواد مصرفی این ملت می‌باشد. آخرین معیار که یک فامیل غریب و ناتوان خانه‌دار بتواند زندگی نماید ۳۰۰۰ افغانی (۶۰ دالر) است. پایینتر ازین زندگی نمی‌شود. عواید سرانه ۹۰۰دالر دریک سال و۷۵دالر دریک ماه می‌باشد. قیمت یک کیلو آرد وطنی ۱۶ افغانی و از پاکستانی ۲۱ افغانی می‌باشد. نفوس افغانستان ۲۵ میلیون بوده سالانه ۴میلون تن گندم به ارزش ۸۰ میلیارد افغانی یا۱٬۲ میلیارد دالر مصارف دارند. در مجموع ۶ میلیون تن افغان سرگردان دنبال نان و کار می‌گردند. طور کل دولت افغانستان به ۵٫۲میلیارد دالر در سال اشد ضرورت دارد. زیرا ۱٫۲ میلیارد دالر مصارف قوای مسلح بوده متباقی ۲٫۷ میلیارد دالر برای بودجه عادی و باقی را بودجه انکشافی در بر می‌گیرد. ۵۷٪ بودجه عادی غرض امنیت و۱۷ فیصد غرض تعلیم و پرورش به مصرف می‌رسد. ۴۲ فیصد بودجه عادی ۱۰۰٪ بودجه انکشافی و قوای مسلح را کشورهای خارجی می‌پردازد. قبلاً بانک‌های افغانستان دولتی بود. دولت با موجودیت ۱۲ میلیارد پول افغانی ۶۰ میلیارد پلان را در سال به پیش می‌برد. دلیل آن این بود که بانک‌های شخصی وجود نداشت دولت علاوه بر بانک‌ها دارای تأسیسات صنعتی ترانسپورتی ساختمانی تولیدی و غیره بود. اکثر مواد خام و پخته از تولیدات داخلی بود. کشورهای غرب توقع دارند که افغانستان قدرت این را دارد که از فروش معادن چنین پول را بدست آورد. در گزارش بانک جهانی و سی آی اس ایا لات متحده آمریکا آمده‌است که عواید داخلی افغانستان ۲۹٫۹۹ میلیارد دالر است. امکان دارد ولی چنین پول در بانک‌های دولتی و داخلی دوباره جمع نمی‌گردد. فعلاً پول‌های افغان‌ها در حبیب بانک پاکستان، بانک‌های دوبی و روسیه ذخیره شده‌است. دولت افغانستان نتوانسته‌است تا جلوگیری ازین فرار سرمایه بدون تبادل را گیرد. پول که قدرت مندان افغانی و تاجرین در بانک‌های دوبی ذخیره نموده‌اند بیشتر از ملیاردها دالر می‌باشد. در صورت استفاده ازین پول در بخش زراعت و صنعت کشوررا از فقر نجات می‌داد. فرار سرمایه باعث تنزیل ارزش محصولات زراعتی گردیده افزونی در نرخ اجناس خارجی ببار آورده‌است. در سال ۲۰۱۰ تولیدات گندم افغانستان ۳٬۴میلون تن رسیده بود برخلاف در سال۲۰۱۲/۲۰۱۱ حاصلات به ۲٫۵ میلون تن رسیده‌است که یک تنزیل بی‌سابقه را نشان می‌دهد. در اینصورت ۳۳٪کاهش دیده می‌شود. این کاهش به مقدار۰٬۹ میلون تن گندم می‌باشد؛ که غذای ۶ میلون افغان دریک سال می‌باشد. دلایل عمده آن خشکسالی است. یکی از دلایل عمده کشت نمودن کوکنار و چرس جای گندم را گرفته‌است. حدود ۲۴٫۵۲۰۰ فامیل که۱٫۶ میلون نفر می‌شود مصروف کشت این ماده خطرناک هستند. مهاجرت
پناهندگی نوعی از مهاجرت خارجی است که عوامل دافعه در مبدا؛ مردم را مجبور به نقل مکان می‌کند. به‌عنوان نمونه، تشکیل دولت اسراییل زمینه‌ساز پناهندگی بسیاری از فلسطینی‌ها به اردن، مصر، سوریه و لبنان شد. حمله شوروی به افغانستان و جنگ‌های داخلی در آن کشور، باعث پناهندگی افغان‌ها به ایران و پاکستان گردید. خشک‌سالی، قحطی و جنگ‌های داخلی باعث پناهندگی سکنه اتیوپی به کشورهای مجاور شد. البته به اشتباه افرادی پناهندگی را گزینه ای برای مهاجرت می‌دانند پناهندگی در اصل شرایط اضطراری برای فرد مهاجرت کننده می‌باشد و تمامی افراد واجد شرایط به پناهندگی نمی‌باشند در قوانین پناهندگی فرد پناهجو اگر از لحاظ امنیت جانی در کشور مبدأ با مشکل روبه‌رو شود ایا با برگشتن به کشور مبدأ با شکنجه و حبس مواجه شود می‌تواند در کشور مقصد پناهنده شود و از حقوق پناهندگان که از طرف سازمان حقوق بشر تعریف شده‌است بهره‌مند شود مذهب شیعی در افغانستان
بنا بر اعلام جمهوری اسلامی ایران بیش از ۳ میلیون مهاجر افغانستانی با مدرک و بی مدرک در این کشور وجود دارد و نزدیک ۱٫۶۰۰٫۰۰۰ آن شیعه هستند (رجوع شود به مهاجرین افغانستانی ساکن ایران)کابل پرجمعیت‌ترین شهر شیعه نشین در افغانستان محسوب می‌شود. اهل تشیع اکثرا در غرب کابل و در محلاتی مانند دشت برچی، افشار، چنداول، کارته سخی، کوته سنگی، پل سوخته و… ساکن هستند جمعیت‌شناسی افغانستان
جمعیت افغانستان براساس برآورد ۲۰۱۹ بانک جهانی برابر سی و هشت میلیون تن می‌باشد. انتظار می‌رود جمعیت افغانستان پس از صدور شناسنامه الکترونیک به‌طور دقیق مشخص گردد ولی اکنون آمارها بر حدس و گمان است. در افغانستان هیچ‌گونه سرشماری رسمی تا کنون صورت نگرفته و بسیاری از این آمارها براوردهایی می‌باشد که همواره مورد اعتراض بسیاری از اقوام و گروه‌ها قرار گرفته‌است. طبق گزارش‌ها در سال ۲۰۱۶ کم و بیش ۲/۵ میلیون مهاجر افغان ثبت شده در ایران و پاکستان زندگی کرده و پیش‌بینی می‌شود ۳ میلیون مهاجر دیگر بدون سند اقامت در این کشورها زندگی می‌کنند. بیشترین جمعیت افغانستان را تاجیک‌ها، پشتون‌ها، هزاره‌ها و ازبک‌ها تشکیل می‌دهند. قانون اساسی افغانستان چهارده قوم پشتون، تاجیک، هزاره، اوزبیک، ترکمن، بلوچ‌ها، پشه‌ای، نورستانی، ایماق، قرقیز، قزلباش، گوجر، سادات و براهوی به رسمیت می‌شناسد. زبان رسمی مردم افغانستان فارسی دری و پشتو می‌باشد. ۹۹ درصد مردم افغانستان مسلمان هستند که پیش‌بینی می‌شود بین ۶۵ تا ۷۰ درصد آن را اهل سنت و ۳۰ تا ۳۵ درصد آن را شیعیان تشکیل دهد لازم به ذکر هست این امار همواره از سوی نهادها به‌طور فرضی مطرح می‌شود تعداد دقیق شیعیان و اهل سنت در افغانستان مشخص نیست و همواره بر اساس منافع شخصی از سوی افراد مختلف تخمین زده می‌شود. آمارها اهل سنت را ۷۵ درصد و تشیع را ۲۵ درصد ذکر می‌کنند، برخی دیگر اهل سنت را ۶۵ درصد و شیعیان را ۳۵ درصد و برخی دیگر ۵۵ درصد اهل سنت و ۴۵ درصد تشیع را اعلام می‌کنند. اگر دولت افغانستان بتواند شناسنامه الکترونیک را به‌طور موفق همگیر کند امار واقعی ادیان و مذاهب در افغانستان به دست می‌آید. در افغانستان جمعیت اندکی سیک و هندو زندگی می‌کنند اکثر هندوها و سیک‌های افغانستان به کشورهای دیگر از جمله هند و استرالیا مهاجرت کرده‌اند. قوم مغول (افغانستان)
این اقوام مُغول در حقیقت در قرن‌های ۱۳ و ۱۴ به مناطق امروزی در افغانستان مهاجرت کردند. چرا که آن‌ها در زمان حمله مغول به ایران به عنوان سرباز خدمت می‌کردند. آن‌ها پس از فتح خوارزم و سقوط ایران خوارزمشاهی حکومت ایلخانان را به وجود آوردند. در حالی که مغولها در گذشته در سراسر افغانستان زندگی می‌کردند، اما در اواسط قرن بیستم محل سکونت آن‌ها به هرات و پیرامون آن کاهش یافت. در دهه‌های اخیر، بیشتر مغول ها پارسی دری را پذیرفته‌اند و در نتیجه ممکن است زبان مُغولی منقرض شود. افغانستانی‌ها در ایران
در سرشماری که در سال ۱۳۹۵ مرکز آمار ایران منتشر کرده‌است، مهاجران افغانستانی بیشتر در استان‌های تهران، خراسان رضوی، اصفهان و کرمان زندگی می‌کنند. در این آمار اختلاف ۶ درصدی که در ترکیب جنسی مهاجران وجود دارد تأکید بر آن دارد که اکثر این مردم را خانوارها تشکیل می‌دهد هرچند احتمال سرشماری نشدن افراد مجردی که در بیرون از شهر مشغول به کار هستند نیز وجود دارد. نیلوفر هدایت
این مستند در سال ۲۰۱۰، به کارگردانی روحی حمید، هدایت را دنبال می‌کند که او برای اولین بار پس از خروج ۱۵ سال قبل به وطن خود بازمی‌گردد. او به عنوان یک نوجوان معمولی انگلیسی معرفی می‌شود، در حال خرید، بیرون رفتن و گذراندن وقت با دوستانش است. برخلاف بسیاری از ۲۱ ساله‌های دیگر، نل همچنین سابقه خود را در افغانستان ریشه دارد، جایی که والدینش در آنجا پرورش یافته‌اند و بیشتر خانواده بزرگ او در حال حاضر در آن زندگی می‌کنند. او تصمیم گرفت به افغانستان بازگردد تا این بخش از هویت خود را کشف کند و دریابد که چگونه زندگی زنان در افغانستان با سقوط طالبان تغییر کرده‌است. همان‌طور که او بعداً توضیح داد: من با زنانی ملاقات کردم که از یک جامعه مردسالار بسیار شکست خورده بودند، آنها خود را شهروندان درجه دو می‌پنداشتند. من دنیایی از خشونت شدید علیه آنها را پیدا کردم، جایی که آنها مانند حیوانات مورد معامله قرار می‌گرفتند - نه به عنوان یک انسان. دختران به دلیل تلاش برای فرار از ازدواج‌های سوء استفاده کننده در زندان بودند. من با این زنان گریه کردم، سعی کردم آنها را بفهمم و به آنها دلداری بدهم. به به به به انگلستان برگشتم و می‌دانستم که تغییر کرده‌ام. من از تجربه خود متواضع شدم، اما احساس سپاسگزاری قوی‌تر از مادرم وجود داشت، که مرا از چنین رنجی نجات داده بود. جنگ در افغانستان (۲۰۲۱–۲۰۰۱)
حملات ۱۱ سپتامبر دلیل اصلی شروع جنگ افغانستان می‌باشد. این طرح به صورت رسمی در سال ۱۹۹۹ توسط بن لادن تصویب شد و او خودش دو نفر از هواپیمارباها را انتخاب کرده بود و به آن‌ها تعلیمات مخصوص را در کمپ مس عینک داده بود. بعد از آن در همان سال، چهار نفر از دیگر هواپیمارباها در شهر قندهار به دیدار بن لادن رفتند که آن‌ها نیز همان‌جا تعلیمات خویش را دیدند. هواپیماربای دیگری در سال ۲۰۰۰ به کمپ الفاروق رفت و به جمع دیگران ملحق شد. ۱۳ نفر برای هواپیماربایی سال ۲۰۰۱ توسط بن لادن انتخاب شدند و از سال ۲۰۰۰ تا ۲۰۰۱ در حال تعلیم دیدن بودند. در ژوئیه ۲۰۰۱ تمامی ۱۳ نفر وارد ایالات متحده آمریکا شدند. در حملات ۱۱ سپتامبر ۲۰۰۱، حدوداً ۳٬۰۰۰ نفر غیرنظامی به علاوه هواپیماربایان کشته شدند. هواپیمای دیگری هنگامی که خدمه آن درتلاش برای بازپس‌گیری کنترل آن بودند، به زمین سقوط کرد. در کمتر از یک هفته بعد از این حادثه، رئیس‌جمهور وقت ایالات متحده آمریکا جرج واکر بوش، اسامه بن لادن مسئول این کار به عنوان مظنون اصلی شناسایی کرد. بن لادن در همان زمان در افغانستان به سر می‌برد و به همین دلیل در ۲۰ سپتامبر ۲۰۰۱، در یک کنفرانس بین کنگره آمریکا، رئیس‌جمهور بوش با صلاحدید کنگره ۵ نقطه نهایی برای طالبان در افغانستان مشخص نمود: تخلیه از افغانستان ۲۰۲۱
در حین خروج نیروهای ناتو از جنگ در افغانستان و هجوم طالبان در اوت ۲۰۲۱، تلاش‌های گسترده‌ای برای تخلیهٔ شهروندان خارجی و "آسیب‌پذیر" افغان در افغانستان راه اندازی شد. پس از سقوط کابل در ۱۵ اوت ۲۰۲۱ و فروپاشی جمهوری اسلامی افغانستان، تنها مسیر برای خروج از کشور فرودگاه بین‌المللی حامد کرزی بود که در دست طالبان نبود و توسط چندین هزار سرباز ناتو محافظت می‌شد.