علل تحریف کتاب آسمانی یهودیان چیست؟
قرآن و پیش‌گویی
سورهٔ قصص آیهٔ ۵۲ می‌گوید: این آیه پیش‌بینی می‌کند که اهل کتاب (یهودیان و مسیحیان) به این دلیل که کتاب مشابهی دارند، الهی بودن قرآن را خواهند پذیرفت و به دین اسلام گردن خواهند نهاد ولی برخلاف این آیه و پیش بینی، یهودیان مورد نظر در شبه جزیرهٔ عربستان آن روز، قرآن را نپذیرفتند و حتی جان و مال خود را در راه حفظ دین یهودی و نصاری و عدم پذیرش اسلام فدا کردند. مفسرین در پاسخ به ادعای وجود اشتباه در پیش بینی قرآن، اهل کتاب را تنها به گروه اندکی از «حق‌طلبان» اهل کتاب مربوط دانسته‌اند که تعداد آنها بسته به تفسیر آیات (اختلاف بر سر مکی یا مدنی بودن آیه) چهار نفر یا چهل نفر یا هفتاد نفر مسیحی گفته‌ شده است.
نوح
سفر پیدایش آنگاه (بعد از یافتن خشکی توسط پرنده) نوح برای یهوه قربانگاهی ساخت و همه حیوانات پاک و همه پرندگان پاک را به قربانگاه پیشکش کرد. زمانی که یهوه بوی خوش را استشمام کرد، در قلب خود گفت: «دیگر هرگز زمین را به خاطر انسان‌ها نفرین نخواهم کرد.» هر چند داستان کتاب مقدس باید از متن بابلی گرفته شده باشد اما دیدگاه اسرائیلیان در آن غالب است. در داستان بابلی، خدایان به دلیل افزایش سر و صدا (یعنی افزایش جمعیت انسان‌ها) که خوابشان را مختل می‌کرد، تصمیم می‌گیرند انسان‌ها را نابود کنند اما یکی از خدایان به قهرمان داستان اطلاع می‌دهد که قایقی بسازد و خانواده‌اش و حیوانات را نجات دهد. سرانجام، خدایان به این نتیجه می‌رسند که عجولانه عمل کرده‌اند و تصمیم می‌گیرند دیگر چنین نکنند. اما در سفر پیدایش، یهوه طوفان را به عنوان مجازات ظلم و شرارت می‌فرستد و همان خدا نیز نوح و خانواده‌اش را نجات می‌دهد. ویلیام لوتر پیرس
پیرس دیدگاه‌های بسیار منفی در مورد یهودیان داشت و آنان را گروهی خرابکار و فاسد می‌دانست. او اعتقاد داشت که سرمنشاء تمامی مشکلات دولت فدرال آمریکا به خاطر حضور یهودیان با تعداد زیاد در آن است. او اعتقاد داشت که کتاب تلمود یهودیان نوعی نژادپرستی یهودی بر غیریهودی (جنتیل) را توصیه کرده و دستورالعملی برای کنترل یک کشور می‌دهد. او دین یهودی را دینی بسیار عجیب می‌خواند که غیریهودیان را در حد حیوانات میداند. کتاب مقدس
نوایمانان مسیحی و کلیساهای جدیدالتأسیس در ابتدای گسترش مسیحیت، به خاطر نبودن راهنمایی‌های ایمانی لازم و وجود مخالفین بسیار، دچار مشکلات عمده‌ای می‌شدند؛ که از آن جمله: مسائل مربوط به مراسم نیایش و چگونگی برگزاری آن، پیدا شدن پیشوایان دروغین، آزار، اذیت، شکنجه، تهدید و حتی قتل ایمان‌داران توسط متعصبین یهود، بت‌پرستان و سایر فرقه‌های مذهبی و گاهی مأمورین رومی و … هدف از نگارش این نامه‌ها، هدایت این نوایمانان، یادآوری و تبیین مفاهیم کتاب مقدس و مطلع شدن از رویدادهای مناطق مختلف بود. خداکشی
بر اساس عهد جدید، یهودیانِ اورشلیم عیسی را به کفرگویی متهم کردند و درخواست مجازات مرگ برای نمودند؛ ولیکن بر اساس کتاب مقدس یهودیان اجازه نداشتند او را به این دلیل، خود مجازات کنند. البته این مسئله مورد تردید محققان است زیرا در ادامه کتاب مقدس در بخش اعمال دادگاه یهودی سنت استفان را به دلیل طرفداری از عیسی کافر می‌داند و خود نیز حکم سنگسار او را اجرا می‌کند. یهودیان سپس عیسی را به نزد پونتس پیلاتس می‌برند که فرمانده رومی ایالت یهودا بود. بر اساس کتاب مقدس پونتس مایل به اعدام عیسی نبود و در مقابل چشم‌های قوم یهود دستان خود را شست و به آن‌ها گفت که مایل نیست خون عیسی بر گردن وی باشد. در این زمان جمعیت یهودی که این مسئله را می‌دیدند به صورت جمعی فریاد زدند: بیشتر متون مسیحی به صورت سنتی یهودیان به عنوان یک قوم را در کشتن عیسی مقصر می‌داند؛ ولیکن در سال ۱۹۶۲ میلادی شورای دوم واتیکان تحت نظر پاپ پل ششم یهودیان را از گناه کشتن عیسی مبرا کرد. بر اساس این تفسیر جدید یهودیان در زمان عیسی در مرگ او مقصرند ولیکن یهودیان فعلی نمی‌توانند در این زمینه گناهکار محسوب شوند. در سال ۱۹۹۸ کلیسای لوتری دستورالعملی منتشر کرد و از کلیسا خواست که در مراسم یادبود مصلوب شدن عیسی از بدگویی علیه یهودیان خودداری کنند و به دستورالعمل رابطه مسیحیت-یهودیت که توسط کلیسا چاپ شده است توجه نمایند. درباره یهودیان و دروغ‌های آنان
لوتر می‌نویسد که یهودیان بیش از هر چیز به نژاد پیامبران و اینکه ابراهیم، سارا، اسحاق، ربکا، یعقوب و دوازده پسر اسرائیل را به عنوان اجداد خود دارند می‌نازند. آنها خود را اشراف زاده می‌نامند و تنها افراد با اهمیت در این دنیا میدانند و ما گوئیم که در برابر آنها جنتیل نامیده می‌شویم در چشمان آنان اهمیتی بیشتر از مشتی کرم بی‌ارزش نداریم. این به خاطر این است که ما به خانواده اشرافی آنها تعلق نداریم و پدران و پدربزرگان ما مانند آنها نیستند. این مهمترین دلیل پافشاری آنان است ولیکن کسی می‌تواند به این نژاد بنازد که مسیح آن، عیسی مسیح، را رد نکرده باشد. لوتر می‌نویسد که پیامبران عهد عتیق هیچگاه به نژاد خود نمی‌نازیدند و بلکه خود را فروتن می‌دانستند. به عقیده لوتر قوم برگزیده خداوند بعد از آمدن مسیح بی معنی است و او اعتقاد دارد که نابودی معبد دوم اورشلیم و پخش شدن یهودیان در سراسر دنیا نشاندهنده رها شدن آنان توسط خداوند است. درباره یهودیان و دروغ‌های آنان
۳- نوشته‌های مذهبی آنها نابود شود. کتاب مقدس
یهودیان تنها عهد عتیق را به‌عنوان کتاب آسمانی قبول دارند، اما بیشتر مسیحیان کل کتاب را به‌عنوان کتاب آسمانی پذیرفته‌اند. برخی از فرقه‌ها که خود را مسیحی می‌خوانند، عهد عتیق را به‌عنوان کتاب مقدس قبول ندارند و آن را تحریف‌شده می‌دانند. «بوگومیل‌ها» از این دسته‌اند که از نظر تعریف عبارت «مسیحی» در مورد مسیحی بودن این فرقه باید تردید داشت، زیرا کتاب‌های عهد جدید، همگی بر پایهٔ کتاب‌های عهد عتیق و مسیحیت رسمی از قرن اول میلادی همواره کتب عهد عتیق را متن مقدس دانسته‌است. عهد عتیق
عهد عتیق یا عهد قدیم بخش اول کتاب مقدس مسیحی است که به طور کلی بر تنخ، مجموعه کتب مقدس یهودیان، استوار است. عهد عتیق نامی است که مسیحیان در مقابل عهد جدید به این کتاب داده‌اند و عهد جدید، بخش دوم کتاب مقدس مسیحی است. نسخه‌های کنونی تنخ از ۳۹ کتاب تشکیل شده‌اند؛ ترتیب این کتاب‌ها در نسخه‌های یهودی و مسیحی با هم تفاوت دارد؛ مسیحیان علاوه بر این، ۷ کتاب دیگر را هم در زمرهٔ کتاب‌های عهد عتیق وارد کرده بودند اما یهودیان آن کتب را اپوکریفا می‌نامیدند و نامعتبر می‌دانستند. مارتین لوتر رهبر نهضت پروتستان در الهامی بودن این کتاب‌ها تردید کرد و آن‌ها را از عهد عتیق خارج کرد، اما شاخۀ کاتولیک و ارتدوکس همچنان این کتب را معتبر می‌دانند و همراه با عهد عتیق به چاپ می‌رسانند. اصطلاح عهد عتیق از نظر مسیحیان، ناظر به پیمانی است که خدا با پیامبران پیش از عیسی بسته بود. در این پیمان نجات بشر (یا مرتبه‌ای از آن) با وعده و وعید، قانون و شریعت به دست می‌آید، در حالی که در عهد جدید نجات از طریق محبت حاصل می‌شود. قرآنیان
اعتقاد برگشت به اصل کتاب دینی، در دیگر ادیان نیز وجود دارد، مثلاً در دین یهود پیروان مکتب قرائیم فقط کتاب تنخ (تورات عبری) را قبول دارند یا پروتستان‌های پیرو سولا سکریپتورا اعتقاد دارند که هرچه برای یک مسیحی واقعی برای عبادت و انجام مناسک لازم است تنها در انجیل وجود دارد. جنگ مقدس
حتی در کتاب مقدس عبری (عهد عتیق)، که یک کتاب مقدس یهودی است که توسط عبرانیان (یهودیان) ایجاد شده‌است، خدا (یهوه) خدایی است که از ارتش عبری محافظت می‌کند، و عبرانیان دشمن را شکست می‌دهند و شرارت می‌کنند. یک وظیفه الهی تعیین شده توسط خدا (قانون به شما می‌گوید «همسایگان خود را دوست بدار، از دشمنان خود متنفر باش» در فصل ۵:۴۳ عهد عتیق). این ایده با ایده آخرالزمانی ترکیب می‌شود تا ایده جنگ نهایی بین خدا و شیطان (آرماگدون) و «مکاشفه یوحنا» در عهد جدید ایجاد شود. همچنین، سخنان خداوند که نبرد را برای نابودی خدایان متعلق به پیامبران عهد عتیق القا می‌کند، ایده جنگهای صلیبی را در مسیحیت ایجاد کرد و به موتور محرکه گسترش مسیحیت در سراسر جهان تبدیل شد. پس از آن، جامعه بین‌المللی مسیحی در اروپا اندیشه جنگی درست و اندیشه حقوق بین‌الملل را ایجاد کرد و به تدریج دیدگاه جنگ را سکولار کرد. پوریم
در دیگر کتاب مقدس سامی‌نژادان، قرآن؛ نام‌هامان شش‌بار آمده‌است و تصریح گردیده که وزیر فرعون و همدست او برای نابودگری بنی‌اسرائیل بوده و مورد خشم خدای بنی‌اسرائیل قرار گرفته. نوشته‌هایی که در سدهٔ اخیر در مصر در همین جزیرهٔ الفانتین کشف شد، حقیقت رخداد را برای ما روشن می‌سازد و با بازخوانی آن‌ها معلوم می‌شود که اصل واقعه در مصر اتفاق افتاده بوده‌است. اما نویسندگان تورات کنونی حضور جماعت یهودی در مصر را به رسمیت نمی‌شناختند و یهودیان مصر نیز اختلافشان با یهودیان اورشلیم چنان بود که قبلهٔ آن‌ها را به رسمیت نمی‌شناختند و قبلهٔ خاص خود را داشتند که در همان جزیره ساخته شده بود. علت سکوت تورات کنونی (تورات اورشلیمی) در مورد رخداد یهودیان مصر و انتقال داستان به ایران و شهر شوش همین اختلافات ریشه‌ای است. الصحیح من سیرة النبی الاعظم
کیفیت هر دو ترجمه کتاب الصحیح جعفر مرتضی به قدری نامناسب بود که وی اعلام کرد راضی به انتساب نسخه ترجمه شده، به خود نیست. وی این گونه ترجمه و تلخیص را منشأ تحریف تاریخ دانست. در عین حال ترجمه ای علمی و صحیح از این اثر برای زبان فارسی کاری ضروری و لازم است. به رغم این موضوع، در مقایسه دو ترجمه باید ترجمه سپهری را پراشتباه‌تر از ترجمه تاج آبادی دانست. اسرائیلیات
اسرائیلیات حاصل جریانی است از داستان سرایی، اسطوره پردازی و وجوهی دیگر از تعالیم غیر اسلامی که به ویژه در سده‌های نخست اسلام صورت پذیرفته‌است و بیشتر توسط یهودیان اسلام آورده یا مسلمانانی است که برای تکمیل و رفع برخی ابهامات قصص قرآنی از کتب عهد عتیق یهودیان استفاده نموده‌اند. اگرچه برخی معتقدند که بخش اعظم آن توسط یهودیان مغرضی انجام یافته‌است که به دروغ اظهار مسلمانی نموده اند. موسی
موسی که به پایین کوه بازگشت، با دیدن بت‌پرستی بنی‌اسرائیل، عصبانی شد و لوح‌های سنگی قوانین را شکست که همچنین به صورت نمادین شکسته‌شدن عهد را می‌رساند. هارون سرزنش شد و موسی سپس گفت: «هرکس به خدا وفادار است، نزد من آید. هر کدام از شما برادر، دوست و همسایه خودش را بکشد.» لاویان چنین کردند و سه هزار نفر کشته شدند. موسی گفت: «شما به بهای پسران و برادرانتان خود را امروز وقف یهوه کردید.» این بخش که ریشه در منبع الوهیمی دارد، وفاداری لاویان به یهوه را نشان می‌دهد. نویسنده این منبع خود از طایفه لاویان بود. دلیل انتقاد شدید او از هارون احتمالاً این است که او به خاطر انحصار روحانیت اورشلیم در نسل هارون، نمی‌توانسته وارد این صنف شود. به هر روی، در اثر این اتفاق، یهوه تصمیم گرفت بنی‌اسرائیل را در ادامه سفر به ارض موعود همراهی نکند، زیرا «شما قوم سرکشی هستید و من میان شما نخواهم آمد تا مبادا تو را نابود کنم.» موسی از خدا خواست که نظرش را تغییر دهد که او باز هم پذیرفت. موسی دوباره به بالای کوه رفت تا لوح جدیدی (زیرا قبلی‌ها را شکسته بود) دریافت کند. قوانین روایت شده در این نقطه، با روایت قبلی تفاوت‌هایی دارد. نگارش انجیل متی
در زمینه محل نگارش محققین مکان‌های زیر را محتمل دانسته‌اند: به گفته محقق برونینگ، محتوای انجیل به درگیری بین مسیحیان و یهودیان در آن ناحیه اشاره داشته: این انجیل روی نقش رهبران یهودی به عنوان مخالفین عیسی از ابتدا (متی فصل ۲ آیه ۱) تا انتها و نتیجه‌گیری اش تأکید می‌کند. بر اساس متی (فصل ۱۰ آیه ۱۷)، مسیحی‌ها باید انتظار داشته باشند که به دادگاه‌های محلی (سنهدرین) کشیده شوند که در آنجا عیسی به عنوان یک ساحر یا اغفالگر محکوم می‌شود. انجیل‌ها به پاسخ‌هایی که یهودیان آن زمان نسبت به اعتقاد مسیحیان به قبر خالی عیسی می‌دادند پاسخ می‌دهد. نویسنده تلاش می‌کند که از دانش خودش در عهد عتیق برای دفاع از ادعاهای مسیحیان استفاده کند. فرهنگ در اسرائیل
یهودیت، ریشه در اسرائیل باستان، پایه و اساس اخلاق غربی است. غرب کنونی از بسیاری جهات از فرهنگ اسرائیل باستان تأثیر پذیرفته‌است، از اخلاق آن گرفته تا آداب توحید. تمام مزایای آن تا حد زیادی از طریق مسیحیت بر جهان تأثیر گذاشت. کتاب مقدس عبری، تألیف شده توسط یهودیان در سرزمین اسرائیل از قرن ۸ تا ۲ قبل از میلاد، سنگ گوشه ای از تمدن غربی است. در حدود سال ۶۳ قبل از میلاد، یهودیه بخشی از امپراتوری روم شد. در حدود ۶ سال قبل از میلاد مسیح در خانواده ای یهودی در شهر ناصره به دنیا آمد و چند دهه بعد در زمان پونتیوس پیلاتس مصلوب شد. پیروان او بعداً اعتقاد داشتند که او در قیامت حضور پیدا خواهد کرد و به آنها الهام می‌بخشد تا یهودیت را در سراسر جهان گسترش دهند. مسیحیت نیز در جهان یونان و روم گسترش یافت. بعداً این امر منجر به ایجاد خود غرب خواهد شد. براق
همچنین در برخی کتب مسیحی و یهودی، موسوم به سوداپیگرافا، همچون کتاب عهد ابراهیم، کتاب خنوخ و مکاشفات پولس، چنین ذکر شده‌است که ابراهیم، خنوخ و پولس بر مرکب‌های مشابهی سوار شده و آسمان‌های مختلف را سیر کرده‌اند یا به نقاط دیگری روی زمین رفته‌اند و اصل واژه براق را برخی از واژه باراق دانسته‌اند. صحت تاریخی داستان استر و مردخای
"دانشنامه بریتانیکا" در نوشتار مربوط به عید پوریم می‌نویسد: حقیقت تاریخی این واقعه کتاب مقدس، معمولاً مورد سؤال می‌باشد. در مورد جشن پوریم، نیز هرچند مشخص است که عید پوریم تا حدود قرن دوم میلادی به سنتی تثبیت شده در میان یهودیان تبدیل شده بوده، ریشه تاریخی این جشن ناشناخته‌است. در این دانشنامه در هنگام بررسی تأثیرات تمدن ایران زمین بر یهودیت چنین آمده‌است که ماجرای پوریم از کتاب استر در واقع، یکی از قصه‌های ایرانی در مورد زیرکی و خدعه‌های شهبانوهای ایرانی در درون اندرونی‌های پادشاهان می‌باشد و خود عید پوریم نیز به نوعی اقتباس یهودیان از عید نوروز می‌باشد. تیشا بئاو
۱- دوازده یهودی که توسط موسی برای جاسوسی از سرزمین کنعان فرستاده شده بودند. فقط دو نفر یوشع بن نون و کالب بن یوفنا خبر مثبت آوردند و ولیکن بقیه مردم را به شدت ترساندند. این خبر باعث شد که مردم اسراییل گریه کرده و بترسند و از وارد شدن به ارض مقدس خودداری کنند. به همین دلیل آنان توسط خدا مورد مجازات قرار گرفتند و خداوند اعلام کرد که آن نسل از مردم اسراییل به ارض مقدس وارد نخواهند شد. در این زمان خدا به قوم اسراییل اعلام می‌کند که تا ابد این روز به عنوان روز گریه برای مردم اسراییل خواهد بود (کتاب اعداد ۱۳ و ۱۴). این داستان بدون ذکر روز آن در قرآن در سوره پنجم آیات ۲۰ تا ۲۶ نیز ذکر شده‌است. یهودیان سرخ
مطالعه زبان آلمانی سه سرنخ به عنوان منابع اولیه‌ای که موجب به وجود آمدن این افسانه شدند را ارائه می‌کند: کتاب مقدس نبوی اشاره به یأجوج و مأجوج دارد که ده قبیله گمشدهی اسرائیل در آن است. کتاب رومانس اسکندر که در آن اسکندر مردمانی را پشت یک دیوار در قفقاز محصور می‌کند. این داستان با داستان دیگری همپوشانی دارد که قوم یأجوج و مأجوج پشت دیواری محصور می‌شوند. این داستان نیز در قرآن سوره کهف ۱۸:۸۹ آمده است. میدراش
تفسیر کتاب مقدس یهود تلاش می‌کند مشکلات را در تفسیر عبارات دشوار متن عبری کتاب مقدس (تورات)حل و فصل نماید. همچنین در جهت حفظ و گسترش سنت‌های یهودی تلاش می‌کند. اسرائیل شاهاک
نوشته‌های او در این کتاب مخالفان زیادی در بین یهودیان طرفدار اسرائیل پیدا کرد. ورنر کوهن استاد دانشگاه بریتیش کلمبیا شاهاک را مورد انتقاد قرار داد. بسیاری از نوشته‌های توسط گروه‌های نئونازی و ضدیهودی مورد استفاده قرار می‌گیرند. شاهاک به یهودی ستیزی متهم شده‌است زیر انتقادهایی از یهودیت و تلمود مطرح کرده‌است. اتحادیه ضد افتراء او را به عنوان یکی از ضد یهودیان مخالف تلمود میداند. کتاب توبیاس
کتاب توبیاس یا کتاب توبیت (یونانی : Τωβιθ عبری: טובי ، טוביה به معنی توف-یه یا خدا خوب است) بخشی از کتاب مقدس است که تنها در نسخه کاتولیک و ارتدوکس وجود دارد و در سال ۳۹۷ به عنوان بخشی از کتاب مقدس برای کاتولیک‌ها تصویب شد. مسیحیان پروتستان و شاخه‌های دیگر مسیحیت به دلیل اینکه این کتاب توسط یهودیان در تنخ قرار نگرفته است آن را در کتاب مقدس جای ندادند. قبل از اینکه نسخهٔ عبری و آرامی کتاب توبیاس در طومارهای دریای مرده کشف شد تصور می‌شد که دلیل اینکه این کتاب در تنخ نیست نوشته شدن آن در زمان‌های بعدی باشد و تصور می‌شد که این کتاب در حدود سال ۱۰۰ میلادی نوشته شده است. ولیکن طومارهای یافته شده که مربوط به سال‌های حدود ۱۰۰ قبل از میلاد تا ۲۵ میلادی می‌باشند نشان می‌دهند که نسخهٔ اصلیِ این کتاب، قدیمی‌تر از آن است که تصور می‌شده است. بر اساس نظر امروزی، این کتاب احتمالاً در زمان تدوین کتاب دانیال نوشته شده است. بعضی اعتقاد دارند که دلیل اینکه کتاب توبیاس در تنخ قرار نگرفته است تفاوت آن با شرع یهودی است زیرا در بخشی از کتاب خطبهٔ عقد توسط پدر عروس خوانده می‌شود، نه بر اساس دستور شرعیِ هلاخا توسط پدر داماد. ولیکن ممکن است در ابتدا این کتاب در تنخ وجود داشته بود و در گذر زمان حذف شده باشد. همچنین این کتاب در نسخهٔ یونانیِ تنخ نیز وجود دارد. یهودیت
فلسفه یهودی از تبیین بنی‌اسرائیل از سرچشمه جهان هستی و صفات ذاتی و فاعلی خدا به گونه‌ای فلسفی نشأت می‌گیرد. از این‌رو کتاب مقدس عبری که تنخ نامیده می‌شود، منبعی بنیادی است که فلسفه یهودی بر اساس آن استوار می‌شود. خاخام‌ها در دوره تنائیم، که در فاصله قرن اول قبل از میلاد تا قرن دوم بعد از میلاد است، و خاخام‌های دوره آمورائیم بین قرن دوم و ششم میلادی چنین بینشی را نسبت به خدا و ارتباط آن با کیهان به روشی مشابه ادامه دادند. این اندیشه‌ها، موضوعاتی چون وحدت، علم مطلق، قدرت مطلق، خیرخواهی خدا، اسرائیل و رسالتی که در قبال امت‌ها دارد، مفهوم ماشیح و نجات، هدف و قلمرو شریعت و هلاخا را دربر می‌گیرد. علاوه بر تلمود، در میشنا و میدراش نیز توجه دانشمندان به بحث‌های الهیاتی و فلسفی در چهارچوب تفکر یهودی معطوف شد. علاوه بر این، کابالا و متون عرفانی یهودیت نیز مشتمل بر پژوهش‌های نظری پیچیده‌ای دربارهٔ سیر آفرینش و ذات خداوندی است. یوشع بن نون
نظر رایج میان تاریخ‌پژوهان این است که کتاب یوشع حاوی روایت صحیح تاریخی نیست. این کتاب حاوی داستانی است که ظاهراً در قرن ۱۳ قبل از میلاد رواج دارد؛ نابودی شهرها در این دوره امر رایجی بوده اما غیر از چند استثنا، کتاب مقدس ارتباطی میان شهرهایی که در تاریخ واقعاً نابود شده‌اند با حمله یوشع قائل نشده و در عوض، به شهرهایی اشاره کرده که در یافته‌های باستان‌شناسان حتی نشانی از اشغال آن‌ها در آن دوره نیست یا نشانه‌های کمی وجود دارد. باستان‌شناسان به‌طور کلی اتفاق‌نظر دارند که بنی‌اسرائیل ریشه‌های کنعانی داشته‌اند: قدیمی‌ترین سکونت‌گاه‌های اسرائیلی، فرهنگ کنعانی داشته‌اند، اسباب پرستش ال، بزرگ‌ترین خدای کنعانی، در آن‌ها یافت شده، آثار کشف‌شده به شیوه کنعانی درست شده‌اند و الفبای مورد استفاده آن‌ها نیز کنعانی است. تقریباً تنها چیزی که در یافته‌های باستان‌شناسی روستاهای اسرائیلی را از سکونت‌گاه‌های کنعانی متمایز کرده، عدم پیدا شدن استخوان خوک است؛ هر چند دربارهٔ اینکه این مسئله به دلیل تفاوت‌های قومی بوده یا نه، اختلاف نظر وجود دارد. اسلام و یهودیت
و به ادعای متون معتبر یهودیان معاصر، تمامی این عوامل موجب گسترش اسلام شد. یکی از بزرگترین برخوردهای اسلام و یهودیت که ضلع سوم آن مسیحیان بودند در زمان صلاح الدین ایوبی سردار بزرگ مسلمانان رخ داد. این برخورد چند جانبه بر سر بازستانی اورشلیم و فلسطین صورت گرفت که سرانجام به سلطه مسلمانان منجر شد. چگونگی این واقعه در فیلم پادشاهی آسمان ساختهٔ ریدلی اسکات به تصویر کشیده شده‌است. پولس رسول
اما دیدگاهی دیگر نیز در مورد نوشته‌های پولس وجود دارد. در مقابل گروهی که نوشته‌های پولس را در تقابل کامل با تورات (شریعت یهود) می‌دانند، گروه دیگر از نوشته‌های پولس اینطور برداشت می‌کنند که او در تقابل با «آداب و رسوم یهودی» (که در کتاب تلمود توسط روحانیون یهودی نوشته شده و یهودیان آن را به قداست تورات می‌دانند) نوشته‌است، نه تقابل با «تورات». این عده از مسیحیان معتقدند که نوشته‌های پولس دچار تفسیر اشتباه شده‌است، همان‌طور که در رسالهٔ دوم پطرس، پطرسِ حواری می‌نویسد: ""در ضمن بدانید که مسیح به این دلیل صبر می‌کند تا ما فرصت داشته باشیم پیام نجات بخش او را به همهٔ مردم برسانیم. برادر عزیز ما پولس، با آن حکمتی که خداوند به او عطا کرده، در بسیاری از نامه‌های خود دربارهٔ همین مطلب سخن گفته‌است. درک برخی نوشته‌های او دشوار است و برخی که اطلاع کافی از کتاب آسمانی ندارند و وضع روحانی شان ناپایدار است، آن‌ها را به غلط تفسیر می‌کنند، همان کاری که با بخش‌های دیگر کتاب آسمانی نیز می‌کنند. امّا با این کار، نابودی خود را فراهم می‌سازند"". با اشاره به این رسالهٔ پطرس، این دسته از مسیحیان معتقدند: پولس، مانند سایر حواریون عیسی مسیح پیروی از آداب و سنّت‌هایی که روحانیون یهود تعریف کرده بودند مخالف بود، مانند شستن دست‌ها به صورت نمادین پیش از غذا (همان‌طور که عیسی مسیح نیز با آن مخالفت کرد) یا اینکه غیریهودیان (که ختنه نشده‌اند) نجس هستند و نباید با آنها سر یک سفره نشست. عیسی مسیح نیز با غیرمختونان و افرادی که روحانیون یهودی آنان را نجس می‌خواندند، هم سفره شده بود و با آنان به صحبت می‌پرداخت و آنان را نجس نمی‌دانست بلکه عیسی مسیح در انجیل گفت ""رسالت من این است که گناهکاران را به سوی خدا بازگردانم، نه آنانی که عادل و مقدس هستند (خود را عادل و مقدس می‌دانند)"". در نتیجه این دسته از مسیحیان معتقدند همان‌طور که عیسی مسیح در انجیل و سایر رسولان در رساله‌های خود، در قوانین تورات، فقط برخی را تغییر داده‌اند یا منسوخ کرده‌اند (مانند حکم طلاق یا به جا آوردن قربانی یا احکام نگاه کردن و چند حکم دیگر) پولس نیز همین موارد را تأکید کرده و برای مثال در مورد ختنهٔ مردان و نوزادان پسر، همانند رسولان دیگر مسیح، از جمله یعقوب، پطرس، برنابا و سایر رسولان همگی متفق‌القول بودند که رعایت آن (ختنه کردن مردان و نوزدان پسر) برای مسیحیان ضروری نیست. امّا در هیچ رساله ای از پولس نمی‌توان عبارتی یافت که مطابق آن خوردن گوشت‌های ناپاک از دید تورات، حلال شمرده شده باشند؛ بنابراین این دسته از مسیحیان گوشت‌های ناپاک اعلام شده در تورات هیچگاه نه توسط عیسی مسیح و نه توسط هیچ‌کدام از رسولان مسیح (شامل پولس) حلال دانسته نشده‌است. صهیونیسم‌ستیزی
پر انتشارترین این تئوری‌های توطئه، پروتکل بزرگان صهیون بود که سندی جعلی بود که مقصود از نگارش آن، ترسیم یهودیان به عنوان توطئه‌گران در سطح جهانی بوده‌است. این کتاب در ۲۴ فصل یا پروتکل- که ادعا می‌شد که خلاصه مذاکرات ملاقات‌های «رهبران یهودی» است، به «نقشه‌های پنهانی» یهودیان برای حکومت بر جهان از طریق دخل و تصرف در اقتصاد، کنترل رسانه‌های همگانی و دامن زدن به اختلافات مذهبی پرداخته‌است. پس از انقلاب ۱۹۱۷ روسیه، مهاجران ضد بلشویک «پروتکل» را به غرب آوردند. بلافاصله پس از آن، نسخه‌های آن در سراسر اروپا، ایالات متحده، آمریکای جنوبی و ژاپن توزیع شد. ترجمه عربی آن نیز، نخستین‌بار در سال ۱۹۲۰ منتشر شد. رازهای خنوخ
هنگامی که دانشمندان یهود در سده یکم میلادی برای تعیین کتاب‌های الهامی خویش گرد آمدند، از نوشته‌های فراوانی که در آن روزگار رواج داشت، آنهایی را که به زبان یونانی نوشته شده بود، کنار گذاشتند، و بر ۳۹ کتاب، که به زبان عبری بود، اتفاق کردند. این مجموعه بعداً تَنَخ نامیده شد و مسیحیان آن را عهد عتیق نامیدند. کتاب‌هایی که رد شدند، دو دسته بودند: دسته اول، که اسفار مشکوک (اَپوکریفا) نامیده می‌شود، و دسته دوم که دروغ‌نامیده‌ها (سودْاِپیگرافا) نامیده می‌شود، و اعتبار کمتری داشته و هرگز در عهد عتیق قرار نگرفت. این نوشته‌ها که چند دهه پیش از میلاد، به دست برخی از یهودیان دانش‌آموخته پدید آمده بود، بر اثر بی‌توجهی اهل کتاب از میان رفت، ولی شماری از متون یا ترجمه‌های آنها در گوشه و کنار جهان باقی ماند و در سده‌های اخیر کشف شد، که ترجمه اسلاوی رازهای خَنوخ از آن جمله است. تلمود
به دلیل درگیری‌های شدید بین یهودیان و جنتیل‌ها در زمان نوشتن تلمود، بعضی خاخام‌های یهودی دارای دید به شدت منفی نسبت به غیریهودیان (جنتیلها) بودند. از این رو مطالبی در دشمنی شدید با غیریهودیان (جنتیلها) در تلمود وجود دارد. این بخش‌ها معمولاً توسط یهودستیزان برای توجیه حمله به یهودیان در گذر تاریخ به‌کرات مورد استفاده قرار گرفته‌است. حال آنکه موافقان تلمود اعتقاد دارند این مطالب به دلیل فشار بیش از حد یهودستیزی و دید شخصی این خاخام‌ها بوده‌است و دید یهودیت به‌صورت کلی را نسبت به غیریهودیان بیان نمی‌کند. تحریف (اسلام)
تحریف در اسلام به عنوان ادعایی جهت بیان تغییرات در تورات و انجیل گفته می‌شود و مسلمانان معتقدند که مطالب انجیل و تورات به دست یهودیان و مسیحیان تحریف شده‌اند یعنی برخلاف اصلش تغییر یافته‌اند. فلق
به گزارش طبرسی و طباطبایی، منابع اهل سنت همچون "تفسیر درالمنثور" گزارش کرده‌اند که لبید بن اعصم یهودی، محمد را سحر نمود و طلسمی را در چاه بنی‌زریق انداخت. پس از آن محمد به شدت بیمار شد؛ در این هنگام دو فرشته به محمد نازل شدند و از وجود طلسم در چاه به محمد خبر دادند. به دستور محمد، علی، زبیر و عمار برای بیرون آوردن طلسم از چاه اقدام کردند و پس از آن، این سوره نازل شد و محمد با خواندن هر آیه از سوره، بخشی از طلسم را باز می‌کرد. شبیه به این داستان را طباطبایی از کتاب "طب الائمه" گزارش می‌کند. به گفته رازی، مفسر سنی مذهب، این شأن نزول، مورد پذیرش اکثر مفسرین بوده‌است. بانو امین، مفسر شیعه در "مخزن العرفان" و همچنین رازی، مفسر سنی در "تفسیر کبیر"، از روایتی گزارش می‌کند که بر اساس آن، جبرئیل به محمد، از دشمنی عفریتی از جن با وی خبر می‌دهد و او را توصیه به خواندن و حفظ سوره معوذتین می‌کند. صحف ابراهیم
صحف ابراهیم () نامی است که در دو سوره از سوره‌های دوره اول مکی قرآن به کتاب نازل شده بر ابراهیم داده شده‌است. ژنو گوبیلو اعتقاد دارد منظور از «صحف ابراهیم»، در واقع همان عهد ابراهیم، یکی از متون متاخر یهودی که به ابراهیم نسبت داده شده، است. در سمت دیگر، دوو گوتاین می‌گوید محمد دچار اشتباه شده و احتمالاً در سال‌های بعدی تبلیغ خود، پی برده که کتابی به ابراهیم منسوب نیست. یهودستیزی
یهودی‌ستیزی اولیه در مسیحیت بر کندذهنی و بردگی یهودیان، تکذیب رسالت مسیح و قتل او توسط یهودیان و نهایتاً طرد آنان از سوی خدا تکیه دارد. البته در انجیل چشم‌انداز بازگشت و نجات آخرین بقایای آن‌ها مطرح و از زاویه دین‌شناسی با از بین بردن یهودیان و تحمیل مسیحیت به آنان مرز بندی شده‌است. یهودی‌ستیزی در قرن ۴ و ۵ که مسیحیت به دین دولتی ارتقا یافت، کیفیت نوینی یافت. در این دوره تخریب کنیسه‌ها، حملات دایمی به یهودیان، تصویب قوانینی بر مبنای ممنوعیت گرویدن مسیحیان به دین یهود، جلوگیری از ازدواج میان یهودی‌ها و مسیحیان و محروم کردن یهودیان از شرکت در مراجع رسمی و دولتی رایج شد. «یهودی‌ستیزی» با گسترش مسیحیت در جوامع اروپایی از محدودهٔ محافل دینی خارج و به بخشی از اعتقادات مذهبی ـ خرافی عوام تبدیل شد. اوهامی ازقبیل به صلیب کشیدن کودکان مسیحی و استفاده از خون آن‌ها برای مراسم مذهبی و شفای بیماران، مسموم کردن چشمه‌های آب توسط یهودیان حتی تا میانهٔ قرن بیستم، برای برانگیختن خشونت عمومی در میان توده‌های مسیحی، علیه پیروان دین یهود مؤثر واقع می‌شدند. خصومت ضدیهودی در قرن ۱۳ و ۱۴ میلادی در اروپای مرکزی به تخریب بسیاری از مراکز مسکونی و عبادیِ یهودیان و کشتار جمعی آن‌ها منجر شد. بدین‌ترتیب، گرچه از دیدگاه بسیاری از پژوهشگران، اختلافات عقیدتی، ریشهٔ خصومت ضدیهودی و عدم پذیرش اجتماعیِ آن‌ها در تاریخ هزارسالهٔ قرون وسطی در اروپا را تشکیل می‌دهد، اما محروم کردن آنان از مشاغل کلیدیِ دولتی، مصادرهٔ زمین‌های آن‌ها توسط زمینداران بزرگِ وابسته به کلیسا، ممنوعیت فعالیت آن‌ها در حرفه‌های صنعتی توسط صنوف، به غارت کشیدن دائمی اموال و دارایی آنها، سوق دادنشان به خرید و فروش کالا و نزول خواری، و نهایتاً تحریک توده‌های مذهبی علیه آن‌ها دلالت بر جنگ قدرتی با انگیزه‌های اقتصادی دارد که با پوشش مذهب میدان را می‌آراید. در این جنگ که هدفمند قدرت زدایی کامل یهودیان را از حق مالکیت و شرکت برابر در امور و حقوق اجتماعی دنبال می‌کرد، یهودی به عنوان سمبل معصیت در افکار عمومی توده‌های محروم که خود قربانی سودجویی زمینداران و تجار بزرگ بودند، معرفی شد. پروژه یهودی، سمبل گناه از سوی کلیسا و قدرتمندان اقتصادی عصر به گونه‌ای در میان عوام تبلیغ شد که توجهشان از مکانیسم واقعی مناسبات تبعیض‌آمیز اجتماعی به کینه و نفرت کور علیه «یهودی ذاتاً گناهکار» منحرف شد. آدرنو و هورکهایمر [۲] این پدیده را در میان انسان‌ها زیر عنوان فرافکنی گمراه در مقابل فرافکنی اندیشمندانه تعریف می‌کنند. فرافکنی گمراه به معنای انتقال فاقد تأمل احساسات، عواطف و آرزوهای سرخورده انسان‌ها بر روی یک موضوع، یا یک فرد یا یک پدیده‌است. فرافکنی گمراه در مثال یهودی‌ستیزی، ساختن تصویری به‌غایت منفی از یهودی و سپس تعبیه علت تمامی ناکامی‌های اجتماعی، اقتصادی و حتی فرهنگی و حسی خود بر روی این کاراکتر شیطانی است. یهودیت
کابالا نامی است که بر تصوف یهودی اطلاق می‌شود و تلفظ اروپایی قبّالاه عبری است به معنی قدیمی و کهن. این واژه به شکل قباله برای فارسی زبانان و عربها است. بیشتر یهودیان ارتودوکس به آئین کابالا (کابالیسم) اعتقاد دارند. بر اعتقاد هواداران و معتقدین به آئین کابالا، فهمیدن و درک رموز مخفی درآئین کابالا، باعث می‌شود تا انسان به صورت روحانی‌واری به خدا نزدیکتر شود و بدین ترتیب بشریت به قدرت والایی از رموز مخفی خدا که برای دیگر انسان‌ها پوشیده‌است، پی می‌برد. مهم‌ترین منابع و کتب کابالیستی که به عنوان ستون فقرات و پایه اصلی «آئین کابالا» درآمدند، شامل مجموعه کتب عبری زوهار (به معنای «کتاب روشنایی») و هیچالوت (به معنای «کاخ‌ها») می‌شوند که به قرن اول میلادی بازمی‌گردند. نهایتاً در قرن سیزدهم میلادی کتاب زوهار نوشته شد که تفکر و شکل کنونی «آئین کابالا» را تشکیل داد. آوگوست رولینگ
اولین بار این کتاب در زمانی که حملات به کلیسای کاتولیک و شخص پاپ زیاد بود چاپ شد. فرانز دلیش از یهودیت در برابر اتهامات رولینگ دفاع کرد. در همین زمان جوزف ساموئل بلاخ رولینگ را متهم به جعل و ترجمه نادرست کرد. رولینگ از بلاخ شکایت کرد ولی در لحظه آخر شکایت خود را پس گرفت. او بعدها از به وجود آمدن صهیونیسم به عنوان راه حلی برای مشکل یهودی حمایت کرد. تلمود
معمولاً تاریخ تلمود با تاریخ جنبش‌های ضدیهودی عجین شده‌است. در زمانی که اولین نسخه‌های تلمود چاپ شد، امپراتور جاستینین دستور داد از دوگانه‌سازی عهد عتیق جلوگیری شود. این دستور توسط مسیحیان همراه با تفکرات ضدیهودی با شدت اجرا شده و سر آغاز انتقادات علیه تلمود شد. در همین زمان در فرانسه، مطالعه تلمود با شدت زیادی دنبال می‌شد. جنسیت و شخصیت
این کتاب باعث بروز جنجال های زیادی شده است، برخی او را متهم به داشتن بیماری روانی و توانایی های محدود فلسفی و ادبی کرده اند، اثر او را مملو از یهودی ستیزی، زن ستیزی و ترویج نفرت دانسته اند. نظرات واینینگر در مورد یهودی ها یکی از بهترین مستندات موجود نشان دهنده ایدئولوژی یهودی ستیزی در تاریخ جدید است. نازی ها چاپ این کتاب را به دلیل یهودی بودن نویسنده آن ممنوع کردند. این ممنوعیت باعث شد که این کتاب تا سال ۱۹۸۰ که دوباره در ایتالیا به چاپ رسید به دست فراموشی سپرده شود. میدراش
تفسیر کتاب مقدس یهود یا میدراش (به عبری: מדרש) یکی از کتاب‌های دینی یهودیان است که به زبان عبری در مورد داستان‌های پندآموز و موعظه‌گر قوم یهود و نیز در مورد تنخ ( کتاب‌های تورات) نیز گفتگو می‌کند. تیشا بئاو
بر اساس نوشته‌های خاخامها به دلیل گناه دوازده جاسوس تیشا باو شروع شد. در زمانی که اسراییلها قصد ورود به سرزمین موعود را داشتند دوازده یهودی توسط موسی برای بررسی محلی اعزام شدند. این دوازده نفر به قوم اسراییل دروغ گفتند و مردم تصور کردند که خداوند قصد دارد آن‌ها را به سمت شکست ببرد. در آن شب مردم گریه زیادی سردادند و این زمان به دلیل مجازات اسراییل زمان نحسی برای یهودیان شد. ایوب
کتاب ایوب در کتاب مقدس با معرفی شخصیت ایوب شروع می‌شود که مردی درستکار در سرزمین اوز است. خداوند ایوب را به دلیل کارهای درستش مورد ستایش قرار می‌دهد و در این هنگام شیطان درخواست می‌کند که اجازه داده شود که صداقت ایوب را مورد آزمایش قرار دهد و می‌گوید که دلیل درستکاری ایوب فقط به خاطر این است که خداوند از او حمایت و محافظت می‌کند. خداوند محافظت را از ایوب دور می‌کند و به شیطان اجازه می‌دهد که ثروت او، فرزندان او و سلامتی او را از او بگیرد. با وجود بلاهای بسیار، ایوب خدا را نفرین نمی‌کند، و بلکه روزی که خود در آن به دنیا آمده‌است را نفرین می‌کند. با اینکه او از شرایط به وجود آمده برای خود ناراحت است، خدا را به بی عدالتی متهم نمی‌کند. یهودیت
به اعتقاد یهودیان، موسی از طرف یهوه مأمور دو هدف بود، نخست دعوت بنی‌اسرائیل به عبادت خدای یکتا یا یهوه و دوم آزادی قوم بنی‌اسرائیل از اسارت فرعون مصر. بعد از موسی، یوشع رهبری بنی‌اسرائیل را برعهده گرفت و بعد از یوشع، پیامبران زیادی با آوردن کتاب مقدس، هدایت قوم بنی‌اسرائیل را عهده‌دار شدند. یهودیان، عهد قدیم را محصول تعالیم انبیاء، خود می‌دانند، تعالیمی که از موسی (حدود ۱۲۵۰سال قبلاً از میلاد) شروع و به ملاکی (حدود ۱۶۰ قبل از میلاد) ختم می‌شود. از عهد قدیم دو نسخه مهم قدیمی موجود و در دسترس است: یکی به زبان اصلی، یعنی عبری و دیگری به زبان یونانی که به ترجمه سبعینیه (با هفتاد‌تنان) معروف است. قدیمی‌ترین نام عبری کتاب مقدس هاسفریم به معنای الکتب می‌باشد. یوهان پففرکورن
از این زمان جنگی نوشتاری بین یوهان روشلین که شاه را قانع کرده بود کتب یهودی را به یهودیان بازگرداند و پففرکورن درگرفت. مقاله بعد از مقاله توسط این دونفر در مذمت آن دیگری نوشته شد. در سال ۱۵۲۰ میلادی پاپ لئو دهم وارد این درگیری شد و روشلین را به دلیل طرفداری از یهودیان مجرم دانست. کتاب یوئیل
کتاب یوئیل یکی از کتاب‌های کتاب مقدس عبری(برای یهودیان تنخ و برای مسیحیان عهد عتیق) است. یوئیل جزو پیامبران کهین به شمار می‌رود. این کتاب از نظر محتوا به نظر می‌آید که نگاشته یوئیل است برای مردم یهودا که در قلمرو جنوبی اسرائیل سکونت داشتند و در این کتاب پیش‌گویی شده‌است که چون مردم یهودا به خدا وفادار نبوده‌اند دچار هجوم ملخ خواهند شد و بعدها لشکریان بر این قلمرو حمله می‌برند. کتاب یوشع
صحیفه یوشع یا کتاب یوشع بن نون(عبری:ספר יהושע سفر یهوشوا) ششمین کتاب تنخ و یکی از بخش‌های عهد عتیق در انجیل است. این کتاب پس از سفر تثنیه و پیش از کتاب داوران آمده‌است. بعضی مورخان، نگارش کتاب یوشع را پس از دوران پادشاهی دانسته‌اند. بر اساس تلمود، یوشع بن نون این صحیفه را نوشته‌است؛ اما بخش آخر آن که مربوط به دفن یوشع است، نوشتهٔ العازر پسر هارون است. محتوای کتاب شرح وارد شدن قوم اسرائیل به سرزمین کنعان را به رهبری یوشع بن نون بیان می‌کند. کتاب به دو بخش اصلی تقسیم شده‌است. در بخش اول شرح جنگهای اسرائیل در قسمت مرکزی، شمالی و جنوبی کنعان و نابودی دشمنانشان است. در بخش دوم شرح تقسیم اراضی بین دوازده قبیله اسرائیل بیان شده‌است. در این دو بخش سخنان خداوند و یوشع بن نون بیان می‌شود و نیاز به متابعت از قوانین موسی (تورات) مورد تأکید قرار می‌گیرد. با اینکه به صورت سنتی فرض می‌شود که این کتاب توسط شخص یوشع بن نون نوشته شده‌است ولیکن برخی محققین عقیده دارند که کتاب توسط چندین نفر و در گذر زمان نوشته شده‌است. یونس
یونس یک یهودی خارجی‌ستیز است؛ او خدای خودش را فقط می‌داند و از او توقع دارد طرف ملتِ خودش را بگیرد، نه طرف جنتیل‎ها را؛ خدا باید نینوا، پایتخت دولتِ هراس‌افکن آشور، را به سزای اعمالش برساند تا اسرائیل را نجات دهد. کتاب در زمانی نوشته شده که یهودیان بسیاری در سراسر خاورمیانه پراکنده شده بودند و برخی اینان تصور می‌کردند باید با دوری‌گزیدن از جنتیل‌ها ایمانشان را حفظ کنند. به همین دلیل، در نظر گروهی از تاریخ‌پژوهان، خدای جهان‌شمول داستان از عناصر طنز آن است. مطابق فرضیه‌ای دیگر، داستان به عدم تحقق پیشگویی پیامبران (در واقعیت: حکومت جهانی یهوه؛ در داستان: نابودی نینوا) کنایه می‌زند. به همین جهت، یونس عصبانی است که چرا گفته‌های خدا بی‌اثر است و رنگ واقعیت نمی‌گیرد؛ یونس به این دلیل احساس حماقت می‌کند. از سویی دیگر، داستان می‌تواند دربارهٔ عدل الهی هم باشد؛ یهودیان تبعیدی سبک زندگی جنتیل‌ها را شنیع می‌یافتند اما با این وجود، نینوای گناهکار بخشیده می‌شود و اسرائیل نابود شده‌است؛ آنان به همین دلیل دربارهٔ عدل الهی با سوالاتی مواجه شده بودند. پادشاهی کهن مصر
چرا این اتفاق افتاد؟ صحت تاریخی قرآن
از طرف دیگر زیرشاخه میمونیه خوارج ادعا می‌کردند که سوره یوسف به دلیل مضامین عشقی آن به قرآن تعلق ندارد. شیعیان به صورت تاریخی دیدگاه‌های مختلفی داشته‌اند. برخی از شیعیان معتقد بودند که اشارات قرآن به علی و خاندان او در هنگام جمع‌آوری قرآن کنار گذاشته شده و علاوه بر آن تغییرات کوچکی در برخی آیات داده شده‌است. در منابع شیعه روایات متعددی در زمینه تحریف قرآن توسط صحابه محمد بدست رسیده که بسیاری از آن‌ها در «کتاب القرائات» (یا «کتاب التنزیل و التحریف») توسط احمد بن محمد السیاری جمع‌آوری شده‌است که نجاشی در مورد او می‌گوید «حدیث او ضعیف و مذهبش فاسد است» و گویا او را متهم به غلو در دین می‌کند. البته در منابع شیعه (مانند تفسیر عیاشی) روایاتی در رد هرگونه تحریف نیز یافت می‌شود. در مورد اینکه چه بخشی از شیعیان قرن اول معتقد به حذف اشارات به علی و خاندان او بودند اختلاف نظر وجود دارد؛ برخی آن‌ها را زیاد و برخی تنها گروهی می‌شمارند. بارآشر در دانشنامه قرآن می‌گوید: مفسرین قرن چهارم شیعه مانند شیخ مفید، سید مرتضی، شیخ طوسی و شیخ طبرسی معتقد بودند که هر آنچه در قرآن جمع‌آوری شده توسط عثمان آمده صحت دارد (یعنی تغییری در آن صورت نگرفته) اما این قرآن ناقص است (یعنی شامل تمامی وحی‌ای که به محمد شده نمی‌باشد). ولی حسن حسن زاده آملی با نقل اقوال اینان و برخی دیگر، آنان را مخالف اعتقاد به هر گونه کم و زیاده در قرآن دانسته‌است. در دوران صفویه برخی از دانشوران شیعه (مانند ملا محسن فیض کاشانی و محمد باقر مجلسی) معتقد بودند که بر پایه برخی احادیث قدیمی شیعه، قرآن دچار تغییر گشته‌است. اما واقعیت داشتن تحریف قرآن را نمی‌پذیرفته‌اند مثلاً فیض کاشانی به آیه «انا نحن نزلنا الذکر و انا له لحافظون: به تحقیق ما ذکر (قرآن) را نازل کرده و قطعاً آن را حفظ خواهیم نمود» استناد کرده و محمد باقر مجلسی در کتاب بحار الانوار در ردّ اخبار دلالت‌کننده بر کم شدن از قرآن می‌گوید: «این اخبار، اخبار آحاد هستند و قطع به صحت آنها پیدا نمی‌شود» دانشورانی مانند سید ابوالقاسم خویی و عبدالله جوادی آملی نیز علیه تحریف قرآن استدلال کرده‌اند.  بسیاری از محققان مسلمان مانند سید محمدباقر صدر سید محمدباقر حکیم و سیدکمال حیدری معتقدند که قرآن در زمان پیامبر علاوه بر آنکه نوشته شده به صورت کتاب نیز تدوین شده بود. فارسیهود
ترجمهٔ فارسیهودی کتاب مقدس در همه دوره‌ها، مانند ترجمه‌های کتاب مقدس در دیگر زبان‌های یهودی، با توجه به متن عبری به صورت واژه به واژه و بدون نگرش به نحو فارسی صورت گرفته‌است؛ بنابراین، نمی‌شود از این ترجمه‌ها تاریخ نحو پارسی را بررسی کرد. برای نمونه، مترجمان از ضمایر اشارهٔ «آن» و «این» به منزلهٔ حرف تعریف استفاده می‌کردند که اصولاً در زبان پارسی وجود ندارد. همچنین حرف اضافهٔ عبری را که معادل پس‌نِهِشت «را» ی پارسی است، با پیش‌نِهِشت «ازمر» (از+مر فارسی نو) ترجمه می‌کردند. نتیجه اینکه تأثیر زبان عبری در ترجمهٔ کتاب مقدس بیش از اینکه مرتبط با ورود وام‌واژه‌ها باشد، در وام‌های نحوی است. نقد کتاب مقدس
نقد عهدین به ایرادها و تناقض‌هایی که به کتاب مقدس وارد دانسته‌اند، می‌پردازد. معتقدان به یهودیت (فقط قسمت‌های یهودی) و مسیحیت کتاب مقدس را کلام خدا می‌دانند. مسلمانان اذعان به وحی چنین کتاب‌هایی از خدا به موسی و عیسی دارند اما سخن از تحریف شدن نسخه‌های اصلی طی تاریخ می‌گویند. از آن سو برخی منتقدان از اساس این کتاب‌ها را دست‌نویس بشر می‌خوانند. در اینجا چند انتقاد به کتاب عهد جدید و قدیم و تفسیری که از سوی این منتقدان از از این کتاب‌ها دارند، پرداخته شده‌است. پاسخ مسیحیان به انتقادات مطرح شده در این صفحه، در مقاله ای جداگانه به نام الهیات دفاعی قابل دسترسی است. انجیل یهودا
روآن ویلیامز، اسقف اعظم کانتربری، در سخنرانی عید پاکش در سال ۲۰۰۶، به شدت اعتبار تاریخی انجیل را تکذیب کرد و گفت: این یک حرف به وضوح سوخته‌است که به سادگی به موازات تعداد زیادی از کارهای کاملاً شناخته شده از حاشیه عجیب و غریب از کلیسای اوایل قرن است. وی در ادامه تصریح کرد: تبلیغات این کتاب ناشی از تمایل به نظریه‌های توطئه است. الین پیگلز
پیگلز در ماه مارس سال ۱۹۸۷ پسر خود مارک را پس از پنج سال بیماری از دست می‌دهد و در ماه ژوئیه سال بعد شوهرش هاینز نیز در حادثه کوه نوردی کشته می‌شود. بروز این فجایع آگاهی معنوی این نویسنده را رشد داد و او پس از آن دست به تحقیقاتی زد که کتاب "منشأ شیطان "نتیجه آن است. او در این کتاب استدلال می‌کند که یهودیان و مسیحیان با استفاده از انگاره شیطان می‌کوشیدند مخالفان مذهبی و فرهنگی خود یعنی مشرکان، مسیحیانِ فرقه‌های دیگر و یهودیان را شر جلوه بدهند. یکی از کتاب‌های پرفروش وی به نام فراتر از باور: راز انجیل توماس (۲۰۰۳) که در نیویورک تایمز معرفی شده‌است در مورد ادعاهای تاریخی گنوسیان است که معتقد بودند حقیقت را در مورد مسیحیت و خدا در اختیار دارند. به در اختیار داشتن حقیقت. پیگلز در این کتاب انجیل توماس را با انجیل یوحنا مقایسه می‌کند و نتیجه می‌گیرد مطالعه نزدیک این آثار نشان می‌دهد انجیل توماس به پیروان خود چنین می‌آموزد که "در هر فردی نوری وجود دارد که جهان راروشن می‌کند. اگر این روشنی نبود تاریکی همه جا را فرامی گرفت" ولی انجیل یوحنا معتقد است " نور جهان " همان خدا است که در قالب عیسی مسیح جلوه کرده‌است. تفسیر پیگلز این‌گونه است که انجیل توماس مثل بسیاری از کتب ممنوعه دیگر چنین می‌گوید که عیسی خدا نیست، بلکه، معلمی است از جنس بشر که می‌خواست نور الهی را در همه انسان‌ها کشف نماید. این دیدگاه با اندیشه‌هایی که در چهار انجیل عهد جدید می‌بینیم در تضاد است. پیگلز می‌گوید انجیل یوحنا نقطه مقابل آرایی است که در در انجیل توماس می‌خوانیم؛ و انجیل توماس البته یکی از انجیل‌های معتبر نیست. او در نتیجه‌گیری نهایی خود بر این فرض تکیه می‌کند که در انجیل یوحنا، توماس رسول به عنوان یک نوآموز سست ایمان معرفی شده‌است که به آنچه نمی‌بیند ایمان نمی‌آورد و این که تأکید اصلی در انجیل یوحنا بر خدابودن عیسی مسیح است و این یکی از اعتقادات اصلی ارتدکس‌های صدر مسیحیت است. این کتاب در واقع نشانگر تکاپوی بی‌وقفه پیگلز در پی معنا در دورانی است که با حرمان و افسوس دست به گریبان است. پیگلز در سال ۲۰۱۲، به جهت کسب دستاورد برجسته در زمینه علوم انسانی جایزه برمن تی هاوارد را از دانشگاه پرینستون دریافت کرد و یکی از دیگر نامزدان دریافت این جایزه در مورد وی نوشته است: "نقطه قوت او این است که به خواننده نشان می‌دهد که موضوع اصلی متون کهن همین مسایل وجودی است که انسان امروز با آن مواجه است هستند و تنها فرقی که دارد این استکه به زبان‌های اساطیری و کلامی متفاوت از زبان ما بیان شده‌است." جنگ
یکی از تفاسیر باستانی یهودی در مورد دعوای هابیل و قابیل در کتاب پیدایش ۴ بیان می‌دارد که به‌طور کلی چهار عامل باعث آغاز جنگ‌ها می‌شوند: الف) مادیات، ب) قدرت، ج) دین د) وطن. عمالیق
یکی از ۶۱۳ میتزوت یهودی نابود کردن عمالیق بر اساس دستور کتاب مقدس است. بر اساس کتاب تثنیه فصل ۲۵ خداوند به قوم اسرائیل دستور می‌دهد که آنچه عمالیق با اسرائیل کردند را به یاد داشته باشند و تمامی عمالیق حتی زنان و کودکان آنان را نابود کنند. بعضی محققان معتقدند دستور در مورد عمالیق قوانین اخلاقی را رد می‌کند زیرا در کتاب مقدس دستور نابودی زنان و کودکان نیز داده شده‌است تا تمامی قوم عمالیق به صورت کلی مجازات شوند. ابن میمون معتقد است که این دستور به معنی آن است که قوم اسرائیل باید از عمالیق بخواهد که قوانین هفت‌گانه نوح را قبول کند و در صورتی که قبول نکردند به صورت کلی نابود شوند. تلمود
معمولاً منتقدین تلمود دلایل زیر را دلیل انتقاد خود می‌دانند: موافقین تلمود عقیده دارند که این انتقادات از دیدگاه‌های یهود ستیزانه ناشی شده و بخش‌های مورد ارجاع خارج از متن مورد بررسی قرار گرفته‌اند. صحت تاریخی داستان استر و مردخای
بگفته "تاریخچه یهودیت" چاپ دانشگاه کمبریج نویسنده کتاب استر ممکن است نام‌های ایرانی یا ایلامی برای کتابش را می‌دانسته، اما نشان داده نشده که نویسنده اطلاعات دست اولی راجع به وضعیت جغرافیایی قصر در شوش یا فضای حاکم در دربار ایران داشته‌است. اگر چه تاریخی بودن کتاب به دلیل وجود غیر محتملات و خطاها زیر سؤال می‌رود، اما افسانه بودن داستان به معنی این نیست که از داخل خلأ زاده شده‌است. بدون شک داستان بر پایه اتفاقی تاریخی که در شوش افتاده بنا شده‌است، هرچند تشخیص ماهیت این اتفاق سخت می‌باشد. همچنین عید پوریم قبل از نوشتن شدن کتاب استر جشن گرفته می‌شده و این داستان سعی در توجیه این جشن کرده‌است. یوهان آندریاس آیزنمنگر
مخالفان یهودی کتاب آیزنمنگر معمولاً بر درستی ارجاعهای او به متون یهودی توافق دارند. معمولاً مخالفان عقیده دارند که او متون یهودی را خارج از متن مورد بررسی قرار داده‌است و تفسیر او بر معنی این متون نادرست است. مخالفان عقیده دارند او چندین کتاب و چندین مطلب در آن را به عنوان نماینده کامل دین یهودیت در نظر گرفته‌است. عزرا
ویل دورانت تردید کرده‌است توراتی را که عزرا برای مردم خواند، همان کتابی باشد که در زمان یوشیا خوانده می‌شد. وی می‌نویسد:«آیا آن (کتاب شریعت موسی) چه بوده‌است؟ این کتاب درست همان کتاب عهدی که یوشیا پیش از آن بر مردم خوانده بود نیست، چه در کتاب عهد تصریح شده‌است که آن را در مدت یک روز دو بار بر یهودیان فرو خواندند در حالی که خواندن کتاب دیگر محتاج یک هفته وقت تمام بوده‌است.»احمد حجازی السقا می‌نویسد:یهودیان سامری قائلند که تورات کنونی به دست عزرا نوشته شده‌است و او در آن دخل و تصرفاتی انجام داده که علّت آن سابقه دشمنی ساکنان مملکت اسرائیل [در برابر ساکنان مملکت یهودا] بوده‌است که اصرار داشتند ریاست یهود در دست آنها باشد و هیکل آنها در نابلس، قبله باشد و در مقابل ساکنان مملکت یهودا، اصرار داشتند ریاست در آنها باشد و هیکل آنها در اورشلیم، قبله باشد. پس اهل اورشلیم، نصوص تورات را تغییر داده و خط عبرانی را وضع کردند. تورات را با آن نوشتند و در نزاعی که بر سر قبله بین آنها درگرفت، شاه بابل نظر سامری‌ها را پذیرفت و عبرانی‌ها را از بقای هیکل خود در اورشلیم، منع نمود و آنچه را در بیت‌المقدس ساخته بودند، نابود کرد. پس عزرا و زوربیل به پا خواستند و خطی غیر از خط عبرانی درست کردند و حروف را ۲۷ عدد قرار دادند و شریعت را با آن خط و با حذف و اضافات زیاد، نوشتند. آن دو گروه، قبل از بازگشت به وطن، در جوّی دوستانه، آن تورات را پذیرفتند و هر گروهی گمان می‌کرد که پس از بازگشت، ریاست از آنِ او خواهد بود؛ ولی پس از بازگشت به وطن با هم اختلاف پیدا کردند در حالی که تورات تغییر یافته، همچنان نزد آنها باقی ماند.نویسنده مزبور، در ادامه، مدّعی است که عزرا در تورات، مقام داود را پایین آورد و با تهمت اینکه جدّش مرد صالحی نبوده‌است، او را لایق پادشاهی نمی‌دانست. حجازی، علت این کار عزیر را، تقویت موقعیت کاهنان می‌داند چرا که در آن دوران، مقام آنان که جامع ریاست دین و دنیا بودند، پایین آمده بود. میوه ممنوع
به داستان درخت ممنوع در یهودیت، مسیحیت و اسلام اشاره شده‌است. آدم و حوا با خوردن این میوه نخستین گناه تبار انسان را مرتکب شدند و به کیفر آن به زمین تبعید شدند. در کتاب پیدایش در عهد عتیق، این درخت، درخت معرفت نیک و بد نامیده شده است؛ در حالی که در قرآن چنین تعبیری وجود ندارد. اسیران یهودی در بابل
قسمت‌های مهمی از کتاب مقدس که امروزه بجا مانده‌است در همین دوران اسارت ویراستاری و تألیف شده‌است. در دوران اسارت در بابل یهودیان توانستند بعنوان یک ملت اتحاد و یکپارچگی خود را قوی‌تر کنند و تدابیری اندیشیدند که در عین حالی که در بین قوم‌های دیگر زندگی می‌کردند هویت خودشان را از دست ندهند. به‌طور مثال رسم ختنه کردن در این زمان بشدت اجرا می‌شده‌است. از طرفی اساطیر یهودی در طی این زمان و در اثر ارتباط با اساطیر بین‌النهرین تأثیر زیادی گرفته‌اند. برای مثال طوفان نوح را می‌توان نام برد که شباهت بسیاری دارد با داستان سیل در گیلگمش که داستان‌های آن، در میان مردم بین‌النهرین از زمان‌های باستان شناخته شده بوده‌است. افسانه تحریف قرآن
أکذوبة تحریف القرآن بین الشیعة و السنة کتابی از رسول جعفریان است که به زبان عربی تألیف شده‌است. این کتاب با عنوان افسانه تحریف قرآن به زبان فارسی و زبان انگلیسی نیز ترجمه شده‌است. کتاب هوشع
کتاب هوشع یکی از کتب تنخ می‌باشد. این کتاب اولین کتاب در کتابهای دوازده پیامبر فرعی است. هوشع در زمانی تاریک برای قوم اسرائیل به پیامبری رسید. در این زمان پادشاهی شمالی اسرائیل در حال زوال بود تا نهایتاً در قرن ۸ قبل از میلاد سقوط کرد. مردم اسرائیل آنقدر در گمراهی فرورفته بودند که تحت سلطه یربعام به پرستش بعل خدای کنعانیان روی آورده بودند. در این زمان مردم از قوانین موسی دور شده بودند و دیگر آنها را رعایت نمی‌کردند. گناه در بین مردم اسرائیل زیاد شده بود و علاوه بر پرستش خدایان دیگر، قتل و دزدی و زنا در بین آنان فراوان بود. هوشع وعده می‌دهد که اگر مردم اسرائیل از این گناهان دست نشورند خداوند آنها را نابود کرده و در آشور به اسارت خواهد برد. در کتاب هوشع نارضایتی خداوند از قوم اسرائیل بیان شده است. به طور کلی وظیفه هوشع بیان کردن: «من خداوند شما بوده‌ام از زمانی که شما را از سرزمین مصر نجات دادم و شما هیچ خدایی غیر از من نمی‌شناسید و غیر از من هیچ یاوری نیست.» از جانب خداوند به قوم اسرائیل بوده است در زمانی که این سخنان به فراموشی سپرده شده بودند. پوریم
یوسفوس فلاویوس تاریخدان یهودی معاصر عیسی در کتاب تاریخ یهودیان خود به داستان استر اشاره می‌کند. یوسفوس از نسخه‌های مختلف داستان استر و حتی نسخه یونانی آن مطلع است. او همچنین به تحت فشار بودن یهودیان توسط پارسیان اشاره می‌کند و می‌گوید که یهودیان مجبور شده بودند که بتهای پارسیان را عبادت کنند. کتب انبیاء
نویم یا پیامبران داستان به قدرت رسیدن سلاطین عبری و تقسیم‌بندی آنها به دو پادشاهی و همچنین پیامبرانی که از جانب خداوند با این پادشاهان در ارتباط بوده‌اند و تاریخ قوم بنی‌اسرائیل را بیان می‌کنند. در پایان این کتاب داستان فتح پادشاهی اسرائیل توسط آشوریان وفتح پادشاهی یهودا توسط بابلیان و تخریب معبد اورشلیم ذکر شده‌است. بخش‌هایی از این کتاب توسط یهودیان در روز سبت قرائت می‌شود. کتاب یونس نیز در روز یوم کیپور خوانده می‌شود. کتاب استر
دانشنامه بریتانیکا در نوشتار مربوط به عید پوریم می‌نویسد: حقیقت تاریخی این واقعه کتاب مقدس، معمولاً مورد سؤال است. در مورد جشن پوریم نیز هرچند مشخص است که عید پوریم تا حدود قرن دوم میلادی به سنتی تثبیت شده در میان یهودیان تبدیل شده بوده، ریشه تاریخی این جشن ناشناخته‌است. در این دانشنامه در هنگام بررسی تأثیرات تمدن ایران زمین بر یهودیت چنین آمده‌است که ماجرای پوریم از کتاب استر در واقع یکی از قصه‌های ایرانی در مورد زیرکی و خدعه‌های شهبانوهای ایرانی در درون اندرونی‌های پادشاهان است و خود عید پوریم نیز به نوعی اقتباس یهودیان از عید نوروز می‌باشد. عیسی مسیح در تلمود
بسیاری از نسخه‌های امروزی تلمود دارای بخشهای ذکر شده یا به دلیل سانسور شدن توسط حاکمان مسیحی یا توسط خود یهودیان از روی ترس از حملات به یهودیان نمی‌باشد؛ ولیکن بیشتر نسخه‌های چاپ شده در قرن بیستم این بخشها را مجدداً چاپ کردند. یهودستیزی در اسلام
منابع سنتی اسلامی این رویدادها را نقض میثاق مدینه می‌دانند. از دید خود محمد این رویداد بهانه جنگ بود. با این حال، اسلام‌شناسان غربی دلیل اصلی حمله محمد به بنی‌قینقاع را در این رویدادها نمی‌دانند. فرِد دونِر استدلال می‌کند که محمد به این دلیل علیه بنی‌قینقاع شد که آنها به عنوان صنعتگر و بازرگان، با بازرگانان مکی در تماس نزدیک بودند. ونسینک رویدادهایی را که تاریخ‌دانان مسلمان از آن‌ها برای توجیه اخراج بنی‌قینقاع بهره گرفته‌اند، همانند تحقیر یک زن مسلمان توسط یک طلافروش یهودی، تنها دارای ارزش حکایتی می‌داند. او می‌نویسد که یهودیان رویکردی جدل‌گرایانه را با محمد در پیش گرفتند و به عنوان گروهی که دارای قدرت مستقل قابل توجهی بودند، خطری بزرگ را متوجه وی می‌کردند؛ بنابراین ونسینک نتیجه می‌گیرد که محمد، که با پیروزی در جنگ بدر قدرت گرفته بود، به زودی تصمیم گرفت مخالفت یهودیان با خود را از میان ببرد. نورمن استیلمن همچنین بر این باور است که محمد پس از تقویت در نبرد بدر تصمیم گرفت علیه یهودیان مدینه اقدام کند. انجیل برنابا
اشتباه جغرافیایی اسفار مشکوک
ترجمه هفتادگانی علاوه بر متون شرعی، اسفار مشکوک عهد عتیق را نیز در بر می‌گیرد. این کتاب‌ها را دو گروه کاتولیک و ارتدکس نوشته‌های شرعی درجه دو می‌دانند، اما یهودیان و پروتستان‌ها چنین باوری ندارند. پروتستانها برای این مجموعه عنوان اسفار مشکوک (اپوکریفا) را به کار بردند. در مقابل کاتولیک‌ها عنوان قانون ثانی را برای این مجموعه برگزیدند که به قانونی بودن این کتاب‌ها، هر چند در رتبه دوم، اشاره داشت. آن‌ها به کتاب‌های موجود در نسخه عبری عنوان قانون اول را دادند. بدا از دیدگاه قرآن
چنان‌که در موارد بالا گفته شد، عملکرد آدمی، زمینه بداء و تغییر مقدرات الهی است؛ چنان‌که تسلیم شدن ابراهیم و اسماعیل در برابر فرمان الهی و اجرای آن، زمینه بروز بدا برای آن‌ها بود؛ ایمان آوردن قوم یونس، زمینه‌ای برای رفع عذاب موعود از آن‌ها بود؛ و فسق بنی اسرائیل، زمینه به وجودآمدن بداء در وارد شدن به سرزمین مقدس شد.طبق آیه ۳۹ سوره رعد، امکان محو و اثبات (بداء) در تمامی حوادث، براساس مشیت خداوند است علامه طباطبایی پس از تفسیر مفردات این آیه، نتیجه‌گیری می‌کند که حکم محو و اثبات (که به عقیده او بداء همان محو و اثبات است) شامل همه حوادث زمانی است. هفتادگانی
نسخه هفتادگانی برخلاف نسخه عبری که دارای ۳۹ سفر است، دارای ۴۶ سفر می‌باشد. در بین سال‌های ۲۰۰ ق. م تا ۱۰۰ ب. م بسیاری از یهودیان و مسیحیان، از این نسخه استفاده می‌کردند. تا این که در حدود سال ۹۰ میلادی، سران یهود شورایی در شهر جابنه تشکیل دادند و ۳۹ کتابی را که در متن عهد عتیق عبری بود به رسمیت شناختند و اسفار هفت‌گانه اضافی موجود در ترجمه هفتادگانی را غیرقانونی اعلام کردند. هم‌اکنون، هفت کتاب موجود در نسخه هفت‌گانه، از اسفار مشکوک عهد عتیق است. تفاوت‌های نسخه هفتادگانی با نسخه عبری تنها به این هفت کتاب منحصر نیست؛ سفر دانیال و سفر استر در نسخه هفتادگانی طولانی‌تر هستند؛ در این نسخه یک مزمور اضافی وجود دارد و دعای منسه که در این نسخه‌است در دیگر نسخ یافت نمی‌شود. کتاب مقدس
نوییم حاوی روایت ظهور شکل‌گیری پادشاهی عبرانیان و تقسیم آن به دو بخش پادشاهی یهودا و پادشاهی شمالی اسرائیل است و به منازعات اسرائیلیان و دیگر ملل و همچنین جنگ‌های داخلی میان بنی‌اسرائیل (به خصوص بین پرستندگان یهوه و پرستندگان خدایان خارجی) می‌پردازد و اعمال ناعادلانه رهبران بنی‌اسرائیل را نقد می‌کند که در این انتقادات، انبیاء نقشی اساسی دارند. نوییم نهایتاً با فتح پادشاهی اسرائیل توسط آشوری‌ها و فتح پادشاهی یهودا توسط بابل و تخریب معبد اورشلیم به پایان می‌رسد. پوریم
بگفته تاریخچه یهودیت چاپ دانشگاه کمبریج نویسنده کتاب استر ممکن است نام‌های ایرانی یا ایلامی برای کتابش را می‌دانسته، اما نشان داده نشده که نویسنده اطلاعات دست اولی راجع به وضعیت جغرافیایی قصر در شوش یا فضای حاکم در دربار ایران داشته‌است. اگر چه تاریخی بودن کتاب به دلیل وجود غیر محتملات و خطاها زیر سؤال می‌رود، اما افسانه بودن داستان به معنی این نیست که از داخل خلأ زاده شده‌است. بدون شک داستان بر پایه اتفاقی تاریخی که در شوش افتاده بنا شده‌است، هرچند تشخیص ماهیت این اتفاق سخت می‌باشد. همچنین عید پوریم قبل از نوشتن شدن کتاب استر جشن گرفته می‌شده و این داستان سعی در توجیه این جشن کرده‌است. آدم
برخی از عناصر قصه قرآنی در کتاب مقدس یافت نمی‌شوند، بلکه ریشه در مطالب سنتی یهودی و مسیحی دارند. صحبت خدا با فرشتگان قبل از خلق آدم و برتری آدم به دیگر موجودات به دلیل دانشش دربارهٔ نام‌ها در تفسیر میدراشی سفر پیدایش هم وجود دارد. در متون یهودی سجده فرشتگان بر آدم دستور خدا نیست، بلکه آنان قصد داشتند آدم را چون خدایی عبادت کنند اما خدا آدم را با خواب برد تا مانع آنان شود. آتاناسیوس، از قدیسان قرون اولیه مسیحیت، در نوشته‌های خود به عقیده‌ای مبنی بر اینکه شیطان به دلیل سجده نکردن از بهشت رانده شد اشاره کرده‌است. در کتاب "زندگی آدم"، میکائیل به آدم سجده می‌کند و از دیگر فرشتگان هم می‌خواهد که چنین کنند و این عمل به‌طور ضمنی توسط خدا تأیید می‌شود. به گفته کتاب سریانی "غار گنجینه‌ها"، خدا به آدم سلطه بر همه جانداران را اعطا کرد و تمامی فرشتگان آدم را عبادت کردند، غیر از شیطانِ حسود که از بهشت رانده شد. مارک گابریل
در بنیادگرایی در جهان مدرن، اودجورن لیویک ادعا می‌کند که کتاب‌های گابریل: اسلام و تروریسم و اسلام و یهودیان منبع اصلی جان هیگ برای «حمله به اسلام» بود. کتاب آخری به صورت مجانی در بین پارلمانترهای نروژی توزیع شده‌است. بنا به گفته لیویک، کتاب شمارش معکوس اورشلیم در سال ۲۰۰۶ مانند دو کتاب گابریل که ادعا می‌کند تلفیق دیدگاه‌های وابسته به کتاب مکاشفات یوحنا اسرائیل که از سوی دشمنانش تهدید می‌شود با رونمایی از اسلام به مثابه یک مذهب ذاتاً خشن تا حدود زیادی ترسیم شده‌است. مانند کتاب‌های اسلام و تروریسم و اسلام و یهودیان بقلم گابریل، کتاب شمارش معکوس اورشلیم بقلم هیگ نیز توسط انتشارات دارالتبلیغ مسیحیت منتشر شده‌است. دیوید هیوم
در کتاب مقدس تناقضات زیادی وجود داشته‌است. یکی از دلایل آن، تجزیهٔ آن پس از مرگ مسیح و بازنویسی آن توسط تعداد زیادی از حواریون است. اما مسئله اصلی این نیست؛ وقتی یک حس قوی برای انسان وجود دارد، انسان آن را رها نمی‌کند و دنبال حس ضعیف‌تر مثلاً آثار باستانی و تاریخی نمی‌رود یا کتب مقدس که سرشار از تعارض و تناقض هم هستند؛ لذا توقع مذاهب از من برای پیروی از آنها، بسیار خودخواهانه و غیر محترمانه است و من تنها راه را برای رستگاری‌ام «آموزش بر مبنای خرد و شواهد» می‌دانم تا به‌واسطهٔ آن سلطهٔ خرافات را از زندگی‌ام برای همیشه برچینم و خاتمه دهم. صحت تاریخی قرآن
سید حسین مدرسی طباطبایی در بررسی خود نشان می‌دهد که روایت‌های تحریف قرآن اخبار واحدی هستند که توسط اهل سنت برای منزلت‌بخشی به برخی صحابه ساخته‌شده‌اند و باهم تناقضات بسیار شدیدی دارند. این روایات به درون شیعه نیز راه‌یافته و توسط برخی مناظره‌گران شیعی مانند هشام بن حکم در مناظره با اهل سنت استفاده‌شده‌اند. فضل بن شاذان اهل سنت را به دلیل اعتقاد به تحریف قرآن مذمت می‌کند که نشان می‌دهد در قرن سوم هجری شیعیان به عدم تحریف معتقد بودند. شیخ صدوق به شدت عقیده به تحریف را رد می‌کرد و مرتضی علم‌الهدی کسانی را که به تحریف معتقد بودند را تکفیر می‌کرد. وی می‌افزاید امامان و دانشوران شیعه قرن دوم هجری ایده تحریف متن قرآن را رّد کردند. شاهد این مطلب این است که در فهرست بلند گلایه‌های آن‌ها از سه خلیفه اول، اتهام تغییر متن به چشم نمی‌خورد. به جای آن بیان می‌داشتند که خلفا و پیروان آن‌ها «صورت متن را حفظ کردند ولی پیغام آن را مخدوش نموده‌اند». احادیث زیادی وجود دارد که اعتقاد امامان شیعه در مورد صحت متن قرآن جمع‌آوری شده توسط عثمان را نشان می‌دهد. تنها نکته مورد اختلاف با مصحف عثمان شکل تنظیم سوره‌های ۹۳ و ۹۴ و نیز ۱۰۵ و ۱۰۶ است. امامان شیعه اظهار می‌داشتند که سوره‌های ۱۰۵ و ۱۰۶ یک سوره واحد هستند همان‌طور که در مصحف ابی بن کعب آمده‌است. مشابهاً آن‌ها سوره‌های ۹۳ و ۹۴ را یک سوره به حساب می‌آوردند. برداشت آخر مورد تأیید حاکمان صدر اسلام همچون عمر بن عبدالعزیز و نیز بوده‌است. کتاب توبیاس
مسیحیان کاتولیک و ارتودوکس بر وحیانی بودن این کتاب به عنوان یکی از کتب عهدقدیم قائل هستند. در مقابل یهودیان و مسیحیان پروتستان این کتاب را صرفاً کتابی مفید و اما غیروحیانی می دانند. شائول شاکد، استاد دانشگاه ایرانی‌شناس دانشگاه عبری اورشلیم، می‌نویسد که قطعاً این کتاب، بن‌مایه‌ای ایرانی (مادی) دارد، گرچه برخی از خاورشناس‌ها در این موضوع شک دارند، ولی می‌توان با قاطعیت گفت که پشت‌زمینه (تِم) این داستان به اسطوره‌های ایرانی اشاره دارد. کتاب مقدس
یازده باب ابتدایی پیدایش روند خلقت جهان و رابطه یهوه با بشریت در آغاز (مثل نابودی انسان‌ها در جریان طوفان نوح) را توضیح می‌دهد. احتمالاً این ۱۱ باب را در دوره متاخرتر به کتاب افزوده‌اند تا نقش مقدمه کتاب را داشته باشد. ۳۹ باب بعدی پیدایش، به روایت عهدی که میان یهوه و نیاکان اسرائیل (ابراهیم، اسحاق، یعقوب و فرزندان اسرائیل به خصوص یوسف) بسته شد، می‌پردازد. توضیح می‌دهد که چگونه یهوه به ابراهیم دستور داد خانه و خانواده خودش در شهر اور را ترک کند تا در کنعان ساکن شود و چگونه فرزندان اسرائیل راهی مصر شدند. چهار کتاب دیگر، داستان موسی که گفته شده قرن‌ها بعد از نیاکان اسرائیل زیست را روایت می‌کنند. موسی در این کتب، بنی‌اسرائیل را از بندگی در مصر می‌رهاند و آنان را به کوه سینا رهبری می‌کند تا آنجا از نو با یهوه عهد ببندند. سرانجام در بیابان سرگردان می‌شوند تا نسل تازه‌ای که حاضر است در حمله به کنعان (ارض موعود) شرکت کند، متولد شود. تورات با مرگ موسی به پایان می‌رسد. محققان اتفاق نظر دارند که داستان از خروج بنی‌اسرائیل از مصر از نظر تاریخی صحیح نیست زیرا بنی‌اسرائیل در کنعان شکل گرفته‌اند و ریشه‌های کنعانی دارند. تاریخ الهیات مسیحی
در ابتدا تفاوت زیادی بین یهودیت و مسیحیت وجود نداشت. عیسی خود یهودی‌زاده بود و تمامی حواریون وی نیز یهودی بودند و از قوانین یهودی نظیر کشروت و شبات تبعیت می‌کردند. با این‌حال بسیاری از افراد موثر در انتشار پیام مسیح غیر یهودی بودند. افرادی همچون لوقا که یک پزشک -احتمالا- غیریهودی بود. از جمله تفاوت‌های این گروه با بقیه یهودیان قبول کردن عیسی به عنوان خداوند و مسیح موعود بود و این‌که اعمال نیک را شرط رستگاری نمی‌دانستند. در مسیحیت اولیه، فیض الهی تنها شرط برای بهشتی شدن به شمار می‌رفت، شرطی که کماکان در کلیسای پروتستان تا به امروز برقرار است. مسیحیان اولیه کتاب مجزایی نداشتند و تنخ را قبول داشتند. نوشتارهای حواریون به تدریج و در گذر زمان جمع گردید تا تبدیل به کتاب مقدس امروزی شد. اولین دست نوشته‌های حواریون در بین مسیحیان اولیه به صورت دست به دست منتقل می‌شد. در حدود قرن اول میلادی نوشتارهای پولس(شائول) در بین مسیحیان یافت می‌شد. جاستین مارتیر در حدود سال ۲۰۰ میلادی در مورد خاطرات حواریون صحبت کرده‌است. ایرنئوس در سال ۱۶۰ میلادی در مورد اینکه کتاب اعمال رسولان نیز باید در کتاب مقدس گنجانده شود زیرا نویسنده آن با نویسنده انجیل لوقا یکی است صحبت کرده‌است. در سال ۲۰۰ میلادی اوریگن از ۲۷ کتاب به عنوان کتاب مقدس یاد کرده‌است. در سال ۳۶۷ میلادی آتاناسیوس لیستی از کتاب مقدس ارائه می‌دهد که با کتاب مقدس امروزی در بین مسیحیان یونانی یکسان است. کتاب یوشع
اسرائیلیها از رود اردن به وسیله معجزه خداوند به وسیله تابوت عهد عبور می‌کنند. تسخیر کنعان با نبرد اریحا آغاز می‌شود و سپس در آی ادامه میابد. یوشع برای یهوه در شمال کنعان قربانگاهی می‌سازد و عهد او را یادآور می‌شود. توجه کتاب سپس به جنوب مربوط می‌شود و شرح برخورد اسرائیلیها با گیبونیتها بیان می‌گردد. اتحاد کنعانیها و آموریتها توسط معجزه یهوه نابود می‌شود. سپس دوباره کتاب به شمال کنعان می‌پردازد. اتحاد قدرتمند کنعانیها به رهبری هازور پادشاهشان به وسیله کمک یهوه نابود می‌گردد. یوشع موفق به تسخیر تمامی سرزمین کنعانیها می‌شود. فلسفه یهودی
فلسفه یهودی از تبیین بنی‌اسرائیل از سرچشمه جهان هستی و صفات ذاتی و فاعلی خدا به گونه‌ای فلسفی نشأت می‌گیرد. از این‌رو، کتاب مقدس عبری که تنخ نامیده می‌شود؛ منبع بنیادینی‌است که فلسفه یهودی بر اساس آن استوار می‌گردد. خاخام‌ها در دوره تنائیم، که در فاصله قرن اول قبل از میلاد تا قرن دوم بعد از میلاد است، و خاخام‌های دوره امورائیم که، بین قرون دوم و ششم میلادی‌است، چنین بینشی را نسبت به خدا و ارتباط آن با کیهان به روشی مشابه ادامه دادند. این اندیشه‌ها موضوعاتی چون وحدت، علم مطلق، قدرت مطلق، خیرخواهی خدا، اسرائیل و رسالتی که در قبال امت‌ها دارد، مفهوم ماشیح و نجات، هدف و قلمرو شریعت و هلاخا را دربر می‌گیرد. علاوه بر تلمود، در میشنا و میدراش نیز توجه دانشمندان به بحث‌های الهیاتی و فلسفی در چهارچوب تفکر یهودی معطوف شد. علاوه بر این، کابالا و متون عرفانی یهودیت نیز مشتمل بر پژوهش‌های نظری پیچیده‌ای دربارهٔ سیر آفرینش و ذات خداوندی‌است. تثلیث
الهیدانان مسیحی به صورت سنتی به آیاتی از عهد عتیق در جهت اثبات تکثر در خدا اشاره می‌کردند. به عنوان مثال آیه ۲۶ فصل ۱ از کتاب پیدایش «بیاییم انسان را در تصویر خودمان، و شبیه خودمان بسازیم» یا اشاره به روح خداوند در آیه ۲ فصل ۱ کتاب پیدایش جهت تأیید تثلیث و سازگاری آن با عهد عتیق ذکر می‌شده‌است. برخی از الهیدانان مسیحی خدای قوم اسرائیل را با تثلیث یکی گرفته، گروهی دیگر خدای قوم اسرائیل را با پدر یکی گرفته و گروه دیگری از الهیدانان خدای قوم بنی اسرائیل را با عیسی یکی گرفته‌اند. دیدگاه اول و دوم طرفداران بیشتری نسبت به دیدگاه سوم داشته‌است. نامه به عبرانیان
نامه به عبرانیان خطاب به مسیحیان یهودی‌نژادی نوشته شده‌است که احتمالاً به‌سبب درک نادرست‌شان از مقام و کار عیسی مسیح، در خطر بازگشت به کیش سابق خود بودند. ( دلیل اصلی نگارش این نامه این است که در زمان نگارش نامه قدرت در دست نرون بوده و او شروع به آزار و اذیت مسیحیان کرده و تمام دارایی آنها را تصاحب میکرد. تنها راه گریز از این مسئله برای مسیحیان یهودی تبار وجود داشت در صورتی که به جلوی هیکل رفته و ماشیح بودن مسیح را انکار کنند و به یهودیت باز گردند و از این مشکل رهایی یابند... از این رو نویسنده دست به نوشتن نامه میکند تا آها را به پایداری دعوت نماید و کسانی که در خطر بازگشت به یهودیت بودند را آگاه سازد. لازم به ذکر است نویسنده این کتاب به طور دقیق مشخص نیست. عده ای معتقدند که نویسنده نامه پولس رسول است و عده ای دیگر میگوید اپولس و شاید شخص دیگر غیر از پولس رسول. ) از این‌رو، نویسنده در آغاز مسیح را به‌عنوان مکاشفهٔ حقیقی و نهایی خدا معرفی می‌کند و برتری او را بر فرشتگان و موسی و کهانت یهود ثابت مینماید. او با تأکید بر سه حقیقت مسلم به این کار دست می‌زند: ۱) عیسی پسر ازلی و ابدی خداست، لذا برتر از انبیای عهد عتیق، فرشتگان و موسی است. ۲) خدا عیسی را کاهنی ابدی اعلام کرده‌است، پس او برتر از کاهنان عهد عتیق است. ۳) عیسی مؤمنان را از گناه، ترس و مرگ رهایی میبخشد و در مقام کاهن‌اعظم، نجات و رستگاری حقیقی را برای آنان به ارمغان می‌آورد. نظام قربانی‌ها و مراسم دینی یهود، تنها سایهای از این نجات عظیم است. عیسی مسیح در تلمود
در قرون وسطی بحثهای زیادی در مورد محتوای تلمود توسط مسیحیان صورت گرفت. معروفترین این بحثها دادگاه پاریس بود که در آن یک یهودی مسیحی شده به نام نیکولاس دونین تلمود را متهم کرد که به عیسی مسیح اتهام جادوگری و به مادر او مریم اتهام فاحشگی می‌دهد. دونین در مناظره عمومی با یهودیان در مورد تلمود برنده شد و توانست از شاه فرانسه دستوری برای سوزاندن تمامی نسخه‌های تلمود دریافت کند. در سال ۱۲۸۰ میلادی در کاتالان اسپانیا رامون مورتی یک یهودی مسیحی شده در مورد بخشهای منفی تلمود در مورد عیسی مطالبی نوشت. در سال ۱۶۸۱ میلادی یوهان کریستوف واگنسیل بخشهای ضد مسیحی تلمود را از منابع یهودی ترجمه کرد و آن را به نام تیرهای آتشین شیطان، که کتاب‌های مخفی و وحشتناک یهودیان در مورد عیسی، خدا و مسیحیت است چاپ کرد. اولین کتابی که به صورت کامل به عیسی در تلمود اختصاص داده شد به نام عیسی در تلمود در سال ۱۶۹۹ توسط رودولف مارتین میلفهرر چاپ شد. در سال ۱۷۰۰ میلادی یوهان آندریاس آیزنمنگر کتابی به نام یهودیت بدون نقاب منتشر کرد که در مورد توصیفات عیسی در تلمود بود. این کتاب منبع اصلی بسیاری نوشتارهای ضدیهودی بعدی نظیر تلمود بدون نقاب نوشته جاستیناس بوناونتور در سال ۱۸۹۲ شد. افسانه تحریف قرآن
این کتاب که به صورت موجز به موضوع تحریف قرآن پرداخته و احادیثی را که در آثار اسلامی وارد شده و باعث شده که توهم تحریف قرآن به وجود بیاید ارزیابی می‌کند. جعفریان در ابتدا ادله کلی مبنی بر عدم تحریف قرآن را بیان و پس از آن به روایاتی که از جانب شیعه و سنی نقل شده و موجب توهم تحریف قرآن شده را بررسی می‌کند. او در زمان تبیین روایات، آنان را جزو اخبار واحد و اخبار ضعیفی می‌شمارد که توانایی مقابله با روایات متواتر دربارهٔ عدم تحریف قرآن را ندارد. همچنین نقل برخی از این روایات را از غالیان و کسانی که از مذهب تشیع منحرف شدند می‌داند. گنبد آسمان
بر اساس تورات این گنبد دارای دریچه‌هایی به آسمان بالا است. در داستان طوفان نوح این پنجره‌ها باز شده و زمین از آب پر می‌شود.  از این رو در دیدگاه کتاب مقدس بهشت شمایم (שָׁמַיִם) در بالای گنبد قرار داشت. کل زمین و آسمان در اقیانوسی به نام تهوم תְּהוֹם شناور بودند که آب‌های آن تا قبل از ایجاد گنبد زمین را پر کرده بود. دریای تهوم بر اساس تورات پر از موجودات شیطانی نظیر لویاتان است که خداوند بر آن‌ها غلبه کرده‌است.  آگوستین نوشته است که: آموزه‌های زیادی روی طبیعت گنبد آسمان صرف شده‌است."ما شاید این نام را برای درک اینکه گنبد آسمان بی حرکت نیست بلکه صلب است بر آن نهاده‌ایم. او نوشته است که سن بازیل به گنبد آسمان متحرک اعتراض کرده‌است. با توجه به گفته‌های سن توماس آکوییناس: گنبد آسمان طبیعتی جامد داشته و بالای ناحیه‌ای از آتش است که در آن همهٔ بخارها باید تحلیل بروند. انقلاب کوپرنیک در قرن ۱۶ به تجدید نظر هدایت کرد که در ۱۵۵۴ جان کالوین نظریه داد که: ابرها به "گنبد آسمان" ترجمه شده‌اند. او که در رشتهٔ هوا و فضا و هنرهای مبوطه تحصیل کرده بود نوشته است: بگذارید در جایی دیگر برود. به گفتهٔ کالوین تورات باید با مسیحیت محبوب و مرتبط با کیهان‌شناسی مطابقت کند یا نباید پذیرفته شود. او به گفت (موسس) باید ما را به جای ستارگان ستایش کنند. کالوین (دکترین از محل اقامت) اجازه داد تا پروتستان‌ها کشف علم را بدون انکار توانایی کتاب مقدس بپذیرند. به گفتهٔ بعضی کاتولیک‌ها انجیل به سادگی ایده‌های کیهان‌شناسی مکتوب رایج زمان را انعکاس می‌دهد. مارتین لوتر و یهودی‌ستیزی
در سال ۱۵۳۶ میلادی عقاید لوتر نسبت به یهودیان دچار تغییر ۱۸۰ درجه شد. برخی این تغییر را به دلیل عدم موفقیت او در قانع کردن یهودیان به مسیحی شدن میدانند. حال آنکه برخی دیگر اعتقاد دارند که لوتر دارای دیدگاه‌های ضد یهودی پس از خواندن کتاب تلمود شد. در سال ۱۵۳۶ میلادی به توصیه لوتر جان فردریک قوانین ضد یهودی در قلمرو خود تعیین کرد. حاخام آن منطقه قصد داشت به نزد فردریک برود ولیکن لوتر هربار از لغو شدن این قوانین جلوگیری کرد. پس از این زمان دیدگاه لوتر نسبت به یهودیان به شدت منفی گشت و آثار بعدی او نمایانگر نفرت بسیار شدید از یهودیان است. تورات
یهودیان و همچنین مسیحیان و سامِریان در طول دورانها، بسیار به تورات حرمت نهاده‌اند. «کتاب مقدس» مسیحیان، کتاب یهود را با اختلافاتی چند با نام «عهد عتیق»، در خود دارد. پاک‌سازی قومی
پس از برتختِ پادشاهی نشستن ادوارد اول، فشارها بر جامعهٔ یهودیان انگلستان افزایش یافت. تبعیت و پیروی از قوانینِ کلیسا، دلیل یا بهانهٔ اصلیِ این فشارها بود. در این مسیر، ممنوعیت تنزیل خواری یهودی، افزایش تبعیض میان یهودیان و مسیحیان و فشار وارد کردن به یهودیان برای تغییر دین به مسیحیت، اقداماتی بود که حکومت انگلستان برای وارد آوردن فشار بر یهودیان به اجرا گذاشت. در سال ۱۲۷۵ میلادی، ادوارد اول فرمانی را در مورد یهودیان انگلستان صادر کرد. کُلیت این فرمان از این قرار بود که یهودیان دیگر نمی‌توانستند چرخ اقتصادی خود را با وام‌دهی بچرخانند زیرا این کنش نزد کلیسا و قوانین آن، از مصادیق رباخواری محسوب می‌شد. شایان ذکر است وام‌دهی یهودیان تا پیش از صدور این فرمان، نه‌تنها منع قانونی نداشت، بلکه از پشتیبانی حکومت‌های انگلستان نیز برخوردار بود. از آنجا که بیشتر فعالیت‌ها و درآمدهای اقتصادی یهودیان انگلستان به سیستم وام‌دهی آنان گره خورده بود، این فرمان ممنوعیت، تأثیرات بسیاری بر کاهش درآمد و رکود اقتصاد آنان داشت. در همین راستا، در میانه دههٔ ۱۲۸۰ میلادی، ادوارد اول پیشنهاد داد یهودیانی که به مسیحیت بگروند، اجازه دارند نیمی از دارائی‌های خود را حفظ و نیمی دیگر را به خانه تغییر واگذارند. در آن برهه؛ یهودیانی که از مسیحی شدن امتناع می‌ورزیدند، باید همه دارائی‌های خود را به خزانه سلطنتی تحویل می‌دادند. عده‌ای از یهودیان از این فرمان سرپیچی کردند و دست به شورش‌هایی علیه یهودیان مسیحی شده زدند. یکی از این شورش‌ها در شهر آکسفورد با حمله به یهودیانی که اقدام به دادن مالیات به خانه تغییر کرده‌بودند صورت گرفت. سرانجام ۱۸ ژوئیهٔ سال ۱۲۹۰ میلادی، ادوارد اول دستور داد که یهودیانی که از مسیحی شدن امتناع ورزیدند، تا نوامبر همان سال باید انگلستان را ترک گویند. یوهان پففرکورن
پففرکورن معتقد بود که کتب یهودی به غیر از کتاب مقدس به شدت با مسیحیت دشمن هستند. او موفق شد حاکمین مختلفی را قانع کند که به او اجازه دهند کتب یهودی به غیر از کتاب مقدس را جمع‌آوری کرده و بسوزاند. یهودیان موفق شدند از پادشاه درخواست تشکیل کمیته‌ای برای بررسی ادعاهای پففرکورن کنند. کمیته‌ای از تمامی دانشگاه‌های معروف آلمان در آن زمان تشکیل شد و به بررسی کتب یهودی پرداخت. در سال ۱۵۱۰ این کمیته علیه یهودیان رای داد و معتقد شد که کتب یهودی دارای مطالب دشمنی با مسیحیان است. شاه دستور داد که تمامی کتابهایی که دارای مطلب توهین‌آمیز هستند نابود شوند؛ ولیکن این دستور نهایتاً لغو شد و کتب یهودی به یهودیان بازگردانده شد. تلمود
اولین انتقادات نسبت به تلمود توسط نیکولاس دونین که یک یهودی زاده بود که به دین مسیحی گرویده بود ایجاد شد. این انتقادات باعث درگیری‌های علنی بین مسیحیان و یهودیان شده و مسیحیان نسخه‌های تلمود را در پاریس در سال ۱۲۴۲ در آتش سوزاندند. مسئله شر
اساساً، چهار مظهر شر در کتاب مقدس وجود دارند: آشوب، گناه انسان، نیروهای اهریمنی/شیطانی، و رنج. زبان عهدینیِ آشوب و هیولاهای آشوب همچون لویاتان، ما را یادآور نظم و هماهنگی در جهانمان که مداوما توسط نیروهایی «خصم‌آمیز نسبت به خلقت خیر خدا» مورد هجمه قرار می‌گیرد، می‌اندازد. عهدین در درجه اول با تأکیدی بر شکستن قوانین اخلاقی خدا، عهدهایش و تعالیم مسیح و نهی‌های (فرامین) روح القدس، از گناه، به‌عنوان شر اخلاقی سخن می‌گوید، تا از شر طبیعی یا متافیزیکی. نویسندگان کتاب مقدس واقعیت یک جهان روحی ورای این جهان، و بازداری آن از نیروهای روحی متخاصم را مسلم می‌گیرند. در حالی که جهان پساروشن‌گری چنین نمی‌کند، «نیروهای تاریک روحی» می‌توانند به‌عنوان «مظاهر تاریک‌ترین گوشه‌کنارهای ذات انسان» نگریسته شوند. در عهدین رنج و بدبختی، برخی اوقات به‌عنوان شر نمایانده شده‌اند، در هر حال، الهی‌دان Brian Han Gregg می‌گوید، رنج در عهدین به دوازده طریق مختلف مجسم شده‌است. انجیل
دین شناسان و روحانیون (به ویژه ابراهیم ابن عزیز و الکساندر گیبسون) به تناقض‌های آشکار متن کتاب مقدس پرداخته‌اند. اسپینوزا از مطالعه این ناسازه‌ها نتیجه‌گیری می‌کند که تورات نمی‌تواند یک نویسنده داشته باشد و در نتیجه خدا و موسی تورات را ننوشته‌اند. در سده ۱۹ منتقدانی مانند هرمان گونکل و جولیوس ولهاوسن اظهار کردند که کتاب‌های مقدس مختلف توسط نویسندگان مفروض نوشته نشده‌است بلکه توسط مجموعه‌ای نامتجانس از نویسندگان در یک دوره طولانی نوشته شده‌است. گرچه باستان‌شناسی کتاب عهدین وجود برخی از افراد، مکان‌ها و رویدادهای ذکر شده درکتاب عهدین را تأیید می‌کند بسیاری از اندیشوران منتقد عقیده دارند که کتاب عهدین نباید به صورت یک سند تاریخی دقیق خوانده شود بلکه در عوض باید به صورت یک اثر ادبی و دینی که اغلب به رویدادهای تاریخی مربوط است؛ و اغلب به اسطوره‌شناسی غیر عبری قرابت دارد؛ مورد مطالعه قرار گیرد. این منتقدان معتقدند که کتاب عهدین بیشتر نشان دهنده مسایل مربوط به زندگی و عصر باورمندان است. تصمیم دربارهٔ ارتباط یا عدم ارتباط عقاید این نویسندگان به جامعه معاصر به روحانیون و طرفداران مذاهب امروزی واگذار می‌شود. عیسی
نقد عیسی توسط یهودیان تاریخ دیرینه‌ای دارد. تلمود مشمول بر داستان‌هایی است که حتی در قرون وسطی هم آن‌ها را منابعی افتراآمیز علیه عیسی به حساب می‌آوردند. در یکی از داستان‌ها شخصی به نام یشو حانوزری (عیسی ناصری)، یک مرتد شهوت‌ران، توسط دادگاه عالی یهودی به دلیل جادوگری و ترویج بت‌پرستی اعدام می‌شود. اکثر محققان معاصر بر آنند که این نوشته‌ها حاوی اطلاعات تاریخی دربارهٔ عیسی نیستند. در تورات میشنایی که توسط موسی بن میمون در اواخر قرن ۱۲ نوشته شده‌است، ذکر گردیده که عیسی سبب لغزش جهانیان است و به خدایی غیر از پروردگار خدمت می‌کند. در ادبیات قرون وسطای عبری، حکایتی وجود دارد به نام تولدوت یشو که در آن عیسی پسر یوسف پسر پاندرا به عنوان شخصی دغل‌کار توصیف شده‌است. فرجام‌شناسی یهودی
منبع اصلی برای باور به روزهای واپسین تنخ یا عهد عتیق است. در پنج کتاب موسی که تورات نامیده می‌شود، به اینکه یهودیان قادر نخواهند بود قوانین موسی را حفظ کنند و از این رو از سرزمین موعود تبعید می‌شوند اشاره شده‌است. کتاب‌های پیامبران بنی اسرائیل نیز به مسئله روزهای واپسین اشاره کرده‌است. آدم
در ادبیات پسا قرآنی مسلمانان، شامل تفاسیر قرآن، کتاب‌های تاریخ، "قصص الانبیاء" و احادیث، قصه‌های آدم بسط داده شده و تأثیر متون یهودی و مسیحی بر این روایات نیز مشهود است. در این داستان‌ها گفته می‌شود که جبرئیل و میکائیل برای آوردن گل به زمین فرستاده شدند اما زمین راضی نشد به آن‌ها گل بدهد، در نتیجه فرشته مرگ را فرستادند و او گل قرمز، سیاه و سفید با خود آورد که منشأ تفاوت رنگ پوست انسان‌ها دانسته شده‌است. قبل از اینکه خدا در آدم بدمد، ابلیس از دهان وارد و از مقعد او خارج شد. در حدیثی از محمد، گفته شده که گل سر آدم از کعبه، سینه از بیت‌المقدس، ران‌ها از یمن و باقی اعضا از سایر نقاط جهان آورده شد. افسانه مشابهی در متون یهودی گل بدن آدم را از خاک معبد سلیمان دانسته‌است. نویسندگان مسلمان به طول بدن آدم و زیبایی او نیز اشاره کرده‌اند. در متون یهودی تنها مار است که آدم را وسوسه می‌کند، در متون مسیحی شیطان در دهان مار صحبت می‌کند اما در قرآن فقط به شیطان اشاره شده‌است. این می‌تواند نشان‌دهنده تأثیر متون مسیحی بر قصه قرآنی آدم باشد. همچنین امیة بن ابی‌الصلت، رقیب و معاصر محمد، مار را مسبب نافرمانی آدم می‌دانست، نه شیطان را. نویسندگان متاخر مسلمان مار را نیز به روایت افزوده‌اند. میوه ممنوعه در متون یهودی انگور، گندم یا انجیر است که سنت‌های مسیحی و اسلامی و تفاسیر قرآن نیز همین‌ها یا گاه میوه‌های دیگری را ذکر کرده‌اند. مشابه افسانه‌ای که ابداع مراسم‌های یهودی را به آدم نسبت داده، در متون اسلامی نیز به ساخت کعبه توسط آدم اشاره شده‌است. پیش‌دانی علمی در متون مقدس
اعتقاد به پیش دانی علمی در متون مقدس این باور است که متون مقدس خاصی، آگاهی ای از جهان طبیعی (پیش دانی یا علم غیب) که بعدها توسط تکنولوژی و علم کشف می‌شود را، مستند کرده‌اند. این اعتقاد شامل این باور است که متون مقدس آگاهی بالاتری از جهان طبیعی می‌دهند، مانند دیدگاه‌هایی که برخی از یهودیان ارتدوکس در مورد کتاب مقدس عبری (تنخ)، برخی از مسلمانان در مورد قرآن، برخی از مسیحیان در مورد کتاب مقدس مسیحی و هندوهای خاصی در مورد نوشته‌های هندو دارند. منتقدان اعلام کرده‌اند برخی از این تلاش‌ها نمونه‌هایی از جهت‌گیری تأییدی هستند. یوهان آندریاس آیزنمنگر
در این زمان دو یهودی مسیحی شده در برلین نیز به پادشاه شکایت کردند که دین یهودیت نسبت به عیسی کفرگویی می‌کند. فردریک ویلیام اول به این مطلب توجه زیادی کرد و دستور بررسی این امر را صادر کرد. بازماندگان آیزنمنگر نیز به شاه در این امر کمک کردند. فردریک از امپراتور لئوپولد خواست که دستور منع چاپ کتاب آیزنمنگر را بردارد ولیکن در این امر موفق نشد. در نهایت او به هزینه شخصی خود ۳۰۰۰ نسخه از کتاب آیزنمنگر را در برلین چاپ کرد؛ ولیکن چون چاپ کتاب در امپراطوری آلمان ممنوع بود صفحه اول کتاب محل چاپ را در بیرون امپراطوری نوشته بود. در نهایت بعد از چهل سال ممنوعیت چاپ این کتاب برداشته شد. فرهنگ در اسرائیل
فلسفه مدرن اسرائیل تحت تأثیر تفکر سکولار و مذهبی یهود بوده‌است. از فیلسوفان نام آشنایی یهودی می‌توان آویشای مارگالیت، هوگو برگمان، یهوشوا بار هیلل، اسرائیل الداد و یودیا پرل را نام برد. قدیمی‌ترین کتیبه شناخته شده به زبان عبری، کتیبه "Khirbet Qeiyafa" است (قرن ۱۱ام - ۱۰ام قبل از میلاد)، تا کنون متنوع‌ترین، گسترده‌ترین و از لحاظ تاریخی مهمترین ادبیات که به زبان عربی کلاسیک قدیمی نوشته شده‌است، کتاب مقدس عبری است. کتاب مقدس یک قطعه ادبیات تک و یکپارچه نیست، زیرا هر یک از این سه بخش، به نوبه خود، حاوی کتاب‌هایی است که در زمان‌های مختلف توسط نویسندگان مختلف نوشته شده‌است، که از قرن ۸ تا ۲ قبل از میلاد نوشته نگارش شده‌اند که منابع اصلی اساطیر، ادبیات، فلسفه و شعر اسرائیلی باستان است. تمام کتاب‌های کتاب مقدس از نظر ماهیت کاملاً مذهبی نیستند. به عنوان مثال، "آهنگ" آوازها اشعاری عاشقانه است و همراه با "کتاب استر"، به صراحت از خدا یاد نمی‌کنند.