چه عواملی بررفتار و باورهای فرد اثر می گذارد؟
تاب‌آوری روانی
عواملی همچون عدم برآورده شدن نیازهای اولیه، ناکامی، استرس، یادگیری، مسائل اجتماعی و رسانه‌های گروهی و… از عمده‌ترین تأثیرگذاران بر بهداشت روانی هستند. افراد تاب‌آور در مواجهه با موانع، آگاهانه و هوشیارانه عمل می‌کنند. خودآگاهی دارند، یعنی احساسات و هیجان‌های خود را می‌شناسند، و از علت این احساسات نیز باخبرند و هیجان‌های خود را به شیوهٔ سالم مدیریت می‌کنند. از سوی دیگر همدلی دارند یعنی احساسات و رفتارهای اطرافیانشان را نیز درک می‌کنند، و در نتیجه بر خود، محیط و اطرافیانشان تأثیر مثبتی می‌گذارند. می‌پذیرند که موانع بخشی از زندگی هر انسان است و می‌دانند زندگی پر از چالش است. از طرف دیگر داشتن برخی از ویژگی‌های فردی از قبیل اعتماد به نفس، حمایت‌های اجتماعی و خانوادگی، توانایی در حل مسئله، توانایی برقراری رابطه با نزدیکان و صحبت کردن در مورد مشکلات سخت، توانایی درخواست به موقع و صحیح کمک و کمک کردن به دیگران جزو ویژگی‌هایی است که اگر افراد برخوردار از آنها باشند، می‌توانند در موقعیت‌های پراسترس با موفقیت بیرون آمده و حتی از این شرایط سخت و بغرنج دستاوردهای مفیدی نیز کسب کنند. تاب‌آوری از جمله این ویژگی‌های بسیار مهم است که می‌تواند در بالاترین سطح بهداشت روانی افراد تأثیر به‌سزایی داشته باشد. افراد تاب‌آور منبع کنترل درونی دارند، خود را مسئول شرایط خویش می‌دانند و برای هر مشکل یا شکست، منابع بیرونی را سرزنش نمی‌کنند. آنها سهم خود را در امور زندگی، همراه با مسئولیت، پذیرفته‌اند و بر این باورند که هر عملی که انجام می‌دهند بر زندگیشان بازتاب پیدا می‌کند.
پرخاشگری
اکثر پژوهشگران معتقدند که عوامل محیطی باعث کسب و نگهداری رفتارهای پرخاشگرانه می‌شود به نظر آن‌ها تغییرات مناسب در موقعیتهای محیطی سبب از بین رفتن زمینه‌های ایجادکنندهٔ پرخاشگری و خشونت در رفتار کودکان و نوجوانان می‌شود همچنین با دادن شخصیت مثبت و منطقی به کودکان عدم تبعیض میان آن‌ها عدم تحقیر کودکان دادن مسئولیتها در خد توان به افراد پرخاشگر صحبت کردن با آن‌ها آگاه کردن آن‌ها در مورد خطرات پرخاشگری ایجاد رابطه صمیمی و عاطفی با آن‌ها و توجه به مشکلات آن‌ها تشویق کردن آن‌ها به کارهای گروهی و جمعی و در پایان با شناسایی روحیات فرد برخورد صحیح با آن می‌توان در شناسایی عواملی که پرخاشگری را ایجاد یا تشدید می‌کنند اقدام کرد. روان‌شناسی فرگشتی
گرچه این مطلب معمولاً درست فرض می‌شود که انسان‌ها نسبت به خودی‌ها ایثارگرانه تر از ناخودیها رفتار می‌کنند؛ اما روش‌های تقریباً مرتبطی که در این زمینه میانجی باشند، مورد بحث قرار گرفته‌اند (به شناخت خودی‌ها نگاه کن). با این استدلال که وضعیت خودی‌ها از آغاز از طریق عوامل اجتماعی و فرهنگی (نظیر: هم ایستایی، همکاری مادران با خواهران و برادران …) تعیین شده‌است. در حالی که برخی دیگر چنین استدلال می‌کنند که شناخت خودی‌ها نیز می‌تواند متأثر از عوامل زیست شناختی ای چون شباهت چهره و ایمنی ارثی، عقده بافت سازگار بزرگ، باشد. برای بحث دربارهٔ هم کنش این عوامل اجتماعی و زیست شناختی در تشخیص خودی‌ها به لیبرمن، توبی و کسمایدز (۲۰۰۷) مراجعه کن. جذبه ترس
نظریه خودکارآمدی بیان می‌کند همه فرایندهای تغییر روانی سطح و قدرت خودکارآمدی را تغییر می‌دهد. ۱۵ خودکارآمدی توسط دستاوردهای عملکرد، تجربه جانشینی، ترغیب کلامی و شرایط فیزیولوژیک افزایش یافته‌است. همچنین می‌توان خودکارآمدی را با اطمینان درک شده از منبع افزایش داد. اعتقاد بر این است که سطح خودکارآمدیی که یک فرد دارد در انتخاب رفتار خود و همچنین مقدار زمان و مقدار تلاش صرف شده بر روی آن رفتار تأثیرگذار است. اگر فرد باور ندارد که او قادر به جلوگیری از تهدید است، این احتمال وجود دارد که انکار یا سایر پاسخ‌های دفاعی به منظور کاهش ترس تولید شوند. ترس از موقعیت‌های تهدیدکننده ممکن است اثرات مخربی بر کارآمدی جذبه ترس داشته باشند. وضعیت تهدیدآمیز ممکن است باعث شود فرد به این باور برسد که او از انجام رفتارهای پیشگیرانه ارائه شده ناتوان است که به رفتارهای اجتناب منجر خواهد شد. پژوهش‌ها بندورا یک همبستگی مثبت بین تغییرات رفتار و تغییرات انتظارات خودکارآمدی نشان داده است. او متوجه شد که تحولات رفتاری با تغییرات در خودکارآمدی ایجاد می‌شود. سرمایه روان‌شناختی
به‌طور کلی، بر مبنای این ملاکها لوتانز و همکاران پس از بیش از یک دهه تحقیق و نظریه‌پردازی چهار مؤلفه را شناسایی کردند که به بهترین نحو از این ملاکها تبعیت می‌کنند: امیدواری (اراده یا پویایی و راهکار یا راه چاره) کارآمدی (اعتماد به نفس و اعتقاد به تحقق اهداف یا وظایف) انعطاف‌پذیری (احیاء و فرارفتن از مشکلات) و خوش‌بینی (سبک استنادی مثبت دربارهٔ وقایع و انتظار آینده مثبت). به اعتقاد آن‌ها زمانی که این مؤلفه‌ها با هم ترکیب می‌شوند تشکیل یک سازه سطح بالا را می‌دهند که سرمایه روانشناختی نامیده می‌شود (لوتانز، ۲۰۱۲). همچنین مشخص شده‌است که کل (سرمایه روانشناختی) بزرگتر از مجموعه اعضای خودش است (امیدواری، خودکارآمدی، خوش‌بینی و انعطاف‌پذیری) به‌طوری‌که زمانی که تمام این مؤلفه‌ها به‌طور هم‌زمان مورد توجه قرار می‌گیرند تأثیر بسیار بیشتری دارند تا زمانی که به‌طور مجزا مورد توجه قرار می‌گیرند. بر این مبنا، این مؤلفه‌ها تأثیر هم افزایی روی یکدیگر دارند (لوتانز و همکاران، ۱۳۹۲) از سوی دیگر، مشخص شده‌است که سرمایه روانشناختی روی طیف گسترده‌ای نتایج فردی و سازمانی همچون تعهد سازمانی، رضایت شغلی، رفتار شهروند سازمانی، بهروزی کارکنان تأثیر مثبت دارد و از سوی دیگر با غیبت از کار، استرس شغلی، بدبینی و رفتار ضدتولید رابطه منفی دارد (لوتانز و همکاران، ۱۳۹۲). همچنین علاوه بر کارکردهای رفتار سازمانی سرمایه روانشناختی مشخص شده‌است که سرمایه روانشناختی تلویحات مهمی نیز برای مدیریت منابع انسانی دارد و می‌توان از آن برای گزینش، ارتقاء و حفظ و نگهدار کارکنان نیز استفاده کرد (فروهر و همکاران، ۱۳۹۲). علاوه بر این وجود یک پرسشنامه معتبر جهت ارزیابی سرمایه روانشناختی کارکنان امکان هرگونه مداخله و مقایسه سطح سرمایه روانشناختی کارکنان پیش و پس از مداخلات توسعه سرمایه روانشناختی را فراهم ساخته است (لوتانز و همکاران، ۱۳۹۲). علاوه بر تمام اینها یکی از ویژگی‌های مهم هر رویکرد علمی قابلیت سنجش و اندازه‌گیری آن است. لوتانز و همکاران در کتاب خود که در سال ۲۰۰۷ به چاپ رساندند (ترجمه عبدالرسول جمشیدیان و محمد فروهر، ۱۳۹۲، انتشارات آییژ) به قابلیتهای اندازه‌گیری مفهوم سرمایه روانشناختی در محیط کار به خوبی اشاره کرده و بیان داشته‌اند که نه تنها سرمایه روانشناختی کارکنان قابل اندازه‌گیری است بلکه این سرمایه روانشناختی دست کم می‌تواند ۱۰ درصد باعث افزایش عملکرد کارکنان شود. این پرسشنامه متشکل از ۲۴ سؤال می‌باشد و به ترتیب مفاهیم خودکارآمدی، امیدواری، انعطاف‌پذیری و خوشبینی کارکنان در محیط کار را اندازه‌گیری می‌کند. کاربردهای سرمایه روانشناختی اگرچه سرمایه روانشناختی در ابتدا به عنوان یک سازه سازمانی مفهوم پردازی شد، اما به جهت اینکه ریشه روانشناسانه دارد و جزء مؤلفه‌های سازمانی محض همچون تعهد سازمانی، رضایت شغلی و .. نیست، کاربرد وسیع تری داشته و می‌توان از این مفهوم در فضایی فراتر از مرزهای سازمانی استفاده کرد. تاکنون پژوهشهای مختلفی در عرصه‌های مختلف علمی در خصوص سرمایه روانشناختی همچون موارد زیر به انجام رسیده‌است: ۱- سلامت جسمی و روانی ۲- آموزش و پرورش ۳- اعتیاد ۴- جامعه‌شناسی به ویژه در بحث در خصوص سرمایه اجتماعی و رفتارهای مطلوب اجتماعی دیگر ۵- اقتصاد، در خلق سرمایه و درآمد و غیره ۶- علوم دینی همچون نقش معنویت در سرمایه روانشناختی یا نقش سرمایه روانشناختی در شکل‌گیری رفتار اخلاقی و غیره؛ بنابراین گستردهٔ سرمایه روانشناختی می‌توان بر طیف وسیعی از قلمروهای علمی سایه افکند و مورد استفاده پژوهشگران و افراد اجرایی در تحقق ظرفیتیهای مثبت روانشناختی افراد در دستیابی به مطلوب‌ترین دستاورد قرار گیرد. نظریه افشاء گزینشی
افشاء گزینشی می‌تواند اغلب روی تصمیماتی که افراد به‌گونه فردی یا گروهی اتخاذ می‌نمایند تأثیر بگذارد، چون آن‌ها ممکن است تمایل نداشته باشند، هرچند معلومات متناقض اما معتبر است، نظریه‌ها و عقاید فعلی خود را چه به‌صورت فردی یا چه به‌صورت جمعی تغییر دهند؛ مثلاً، در انتخابات ۲۰۲۰ میلادی، هیچ‌گونه اطلاعاتی در دسترس نبود که نشان دهد هانتر پسر نامزد وقت ریاست جمهوری جو بایدن تحت بازرسی FBI قرار دارد. با این وجود، بیشتر رسانه‌ها این داستان را گزارش نمی‌کردند یا آن را دروغ پراکنی کشور روسیه قلمداد کردند، چون این امر با باور ترجیح داده شده آن‌ها در مورد نامزد ریاست جمهوری بایدن در تناقض بود. نمونه دیگر آن این است که، با وجود حکم نظام قضایی ایالات متحده در چندین قضیه در مورد این‌که مدارک کافی برای اثبات تقلب گسترده در انتخابات ریاست جمهوری، آن‌گونه که توسط وکیلان مدافع و سایر افراد وابسته به ستاد انتخاباتی رئیس‌جمهور ترامپ ادعا شده بود، وجود ندارد تا نتیجه انتخابات را به‌طور اساسی تغییر دهد. بخش عظیمی از جمعیت آن را نمی‌پذیرند و باور دیگری دارند. نمونهٔ دیگری از افشاء گزینشی سلسله رویدادهایی است که منتج به حمله به خلیج خوک‌ها در ۱۹۶۱ میلادی گردید. رئیس‌جمهور جان اف. کندی از سوی مشاورش چراق سبز دریافت کرد تا اجازه اشغال کوبا را با استفاده از تبعید شدگان کوبایی که آموزش اندک دیده بودند صادر نماید. علی‌رغم این‌که شواهد بسیاری مبنی بر احمقانه بودن و نسنجیده بودن این حرکت تاکتیکی وجود داشت. مشاورین به حدی مشتاق خشنود کردن رئیس‌جمهور بودند که آن‌ها به‌جای این‌که برنامه پر از کاستی را به چالش بکشند، سوگیری شناختی خود در اشغال را تأیید کردند. تغییر عقاید در مورد خود، دیگر افراد و دنیا سه متغیر است که چرا افراد از معلومات جدید هراس دارند. مطالعات گوناگونی نشان داده‌است که اثرات افشاء گزینشی می‌تواند در زمینهٔ تصمیم‌گیری‌های گروهی و فردی رخ دهد. متغیرات موقعیتی بی‌شماری شناسایی شده‌اند که تمایل برای افشاء گزینشی را افزایش می‌دهند. به‌ویژه روان‌شناسی اجتماعی شامل پژوهش‌هایی با عوامل موقعیتی گوناگون و فرایندهای روان‌شناختی مرتبط است که در نهایت فردی را متقاعد می‌نماید تا تصمیم کیفی اتخاذ نماید. به علاوه، از نقطه نظر روان‌شناختی، اثرات افشاء گزینشی هم می‌تواند عوامل انگیزشی داشته باشد و هم عوامل شناختی. نظریه کردار
فردگرایی روششناختی: ادعای اینکه که پدیده‌های اجتماعی را باید و می‌توان از طریق تقلیل آن‌ها به عامل فردی توضیح داد. یعنی نشان دادن اینکه پدیده‌های اجتماعی چگونه نتیجه اقدامات فردی است. این می‌تواند انتقادی به این دیدگاه باشد که از زاویه اجتماعی ساختارهای کارکردی تعیین‌کننده رفتار فردی است. یک روش‌شناس فردگرا عنوان خواهد کرد که حوادث کلان اجتماعی (جنگ رکود و غیره) و شرایط (اقتصادی و سیاسی و نظام‌های فرهنگی) را می‌توان در شرایط باورها و اقدامات افراد تفسیر کرد. میل جنسی در انسان
علاقه به فعالیت جنسی به‌طور معمول در هنگامی که فرد به سن بلوغ می‌رسد افزایش می‌یابد. به اعتقاد برخی از صاحب‌نظران رفتار جنسی انسان توسط داشته‌های ژنتیکی او تبیین می‌شود، و به نظر عده‌ای دیگر پی‌آمد محیط یا ترکیبی از هر دو جنبه زیست‌شناسی و محیطی است. این مباحثه از نوع مناظره «سرشت و پرورش» است و از این رو است، که در نهایت بتوان منشأ صفات رفتاری را که به دلیل ویژگی‌های ذاتی مانند غرایز و رانه‌ها هستند تعریف کرد. مفهوم تربیت به عنوان عاملی محیطی یا از محرک‌های خارجی که رفتار، احساسات و تفکر را تحت تأثیر قرار می‌دهند تعریف شده‌است. تفاوت‌های زیستی و فیزیکی شامل چرخه پاسخ جنسی انسان در میان مردان و زنان نیز می‌شود. روش تغییر رفتار
یک روش تغییر رفتار، فرایندی است که پتانسیل تأثیرگذاشتن روی تعیین‌کننده‌های روانشناسانه را داشته باشد. تعیین‌کننده‌های روانشناسانه، متغیرهای تئوریکی در ذهن افرادمی‌باشندکه با عوامل خطر در اپیدمیولوژی مقایسه می‌شوند. اما تنها شامل متغیرهای روانشناسانه می‌شوند. نمونه‌های این تعیین‌کننده‌ها، نگرش، درک خطر، خودکارآمدی و عادت می‌باشند. این تعیین‌کننده‌ها در نظریه‌های توضیح رفتار بکار می‌روند ازجمله رویکرد عمل منطقی و الگوی باورسلامتی. سایرنظریه‌ها توضیح می‌دهند که چگونه این تعیین‌کننده‌ها، تغییرمی یابند مثل تئوری شناختی اجتماعی، الگوی بسط احتمال و الگوی الگوی فرآیند موازی توسعه یافته. نمونه‌های روش‌های شناخته شده تغییر رفتار، جذبه ترس، ارتباط ترغیب‌کننده و الگوسازی می‌باشد. مفهوم روش تغییر را می‌توان با استفاده از مثال فعالیت بدنی روشن کرد. اگر شخص بخواهد بازوهای قوی‌تر و بزرگتری داشته باشد، می‌تواند از دمبل استفاده کند و ورزش کند. این ورزش است که باعث رشد بازوی آن می‌شود. این اصل که ورزش کردن یک عضله باعث رشد آن می‌شود را روش تغییر می‌نامند. البته، این روش انواع کاربرد را دارد. بعلاوه، پارامترهای خاصی وجود دارد که باید برای مؤثر بودن ورزش، برقرار باشند. لازم است بدانیم که هیچ روش تغییر رفتار طلایی وجود ندارد. اگرچه، برخی روش‌های تغییر رفتار مثل الگوسازی را می‌توان بکار برد تا چند تعیین‌کننده، هدف قرار داده شوند. بعلاوه، با توجه به بستر و جمعیت هدف یک مداخله، وکاربردهایی عملی که می‌توان بکاربرد، برخی روش‌ها می‌توانند گزینه‌های مناسب‌تری برای تأثیرگذاشتن روی یک تعیین‌کننده باشند. هرچند، می‌توان گفت که بطورکلی، شامل کردن روش‌های تغییر رفتار بیشتر، کارایی یک مداخله را می‌افزاید. فروید و مذهب
بر اساس تحقیقات فروید ضمیر ناخودآگاه ۹۰٪ و ضمیر خودآگاه ۱۰٪ از ذهن انسان را دربرمی‌گیرند؛ وی اعتقاد داشت که اکثر بیماری‌ها و همچنین دین ریشه در ناخودآگاه دارند و همچنین عمدتاً بر پایه سرکوب میل جنسی شکل می‌گیرند. او هنر، شعر و باورهای دینی را ناشی از سرکوب احساسات و عقده‌های سرکوب میل جنسی می‌داند، در حالی که هیچ‌یک وجود خارجی ندارند. هنر در سرکوب رشد می‌کند و معمولاً ناشی از سرکوب و عدم آزادی بیان در جامعه می‌باشد (مثلاً شوروی نمونه تاریخی آن است). رجوع به باورهای دینی که وجود خارجی ندارند نیز ناشی از سرکوب احساسات در کودکی‌ست. احساس گناه، امنیت و خشنودی در سایه اطاعت از خداوند مسائلی هستند که در کودکی پایه‌گذاری می‌شوند و افراد غالباً تا آخر عمر آنها را تغییر نمی‌دهند. به‌طور کلی جامعه در مورد ابراز احساس جنسی مشکل دارد و آن را زشت می‌داند در نتیجه به ایجاد بیماری‌های روانی کمک می‌کند و در این نوع جوامع دین رشد بیشتری دارد. دین گرایان برای دفاع از دین با فروید مخالفت کرده و او را به اعتقاد به آزادی کامل جنسی متهم کردند، ولی فروید فقط یک دانشمند بود و آن را رد کرد. اندیشه
----عامل یا ابزاری برای تحلیل و ارزیابی موضوعات مختلف از جمله (شرایط و رفتار) است که از این رو به عنوان نزدیک‎ترین عامل به محاسبات رفتاری و شرایطی و پایه ای ترین عامل انجام آنها نیز محسوب می‎شود . این وسیله که بسیار مشهور است و به کارگیری آن قبل از عرضه‎ی هر رفتاری توسط افراد عادی و اندیشمند توصیه می‌شود ، کارآیی‌ای مبتنی بر شرایط روحی و روانی داشته که به جهت متعلق بودن کامل به ما (از بدو تولد) ، قابلیت تحت اختیار داشتن و دسترسی مناسب ما را دارد . تئوری توطئه
در مقابل پژوهش‌های انجام شده نشان می‌دهد که با توجه به بی‌بنیاد بودن بسیاری از مواردی که مطرح می‌شود، اعتقاد به تئوری‌های توطئه برآمده از ویژگی روانی و شخصیتی افراد است. در واقع، از آنجایی که سلسلهٔ علت و معلولی وقایع در عالم واقعیت بسیار پیچیده و شناخت مطلق آن برای انسان غیرممکن است، ذهن افرادی که به اطلاعات علمی دسترسی ندارند، با فرضِ یک علتِ خارجی، به شکل سنتی فراماسونری‌ها یا دیگر گروه‌ها، می‌تواند در یک ساده‌سازی روان شناختی یک پاسخ قطعی پیدا کند و به این حس برسد که علتِ واقعی یک رویداد را فهمیده و توجیه کرده‌است. در این روند، استفاده و تفسیر از نشانه‌ها، با معیارهای کاملاً مبهم، نقش باورپذیری تئوری‌های توطئه را برای عوام بازی می‌کند. قلمرو عوامل شخصیت ساز
تأثیر جاممعه در حدوث، بقاء و استکمال فرد قابل انکار نیست اما خارج از بحث حاضر است چرا که بحث از وجود فیزیکی فرد نیست بلکه تأثیر جامعه بر شخصیت روانی و انسانی فرد است .از آنجایی که شخصیت هر انسانی،مجموعه‌ی شناختها و گرایشهای اوست،برای بررسی نقش جامعه در شکل گیری شخصیت و تحول آن،به تأثیر جامعه در هر یک از این دو مؤلفه پرداخته‌شده است.نویسنده در مورد نقش جامعه برگرایشهای انسان معتقد است که جامعه نمی‌تواند گرایشی را ایجاد کند که مایه‌ی فطری آن در نهاد انسان نیست و همچنین نمی‌تواند میلی را معدوم کند بلکه تنها در شکوفا کردن گرایشها و ایجاد متعلق و موضوع برای گرایشهایی که جنبه‌ی اجتماعی دارند نقش ایفا می‌کند. بطور مثال گرایش به آمیزش به جنس مخالف در نهاد انسان وجود دارد با تشکیل جامعه ای به عنوان خانواده این گرایش به فعلیت میرسد و یا محبت به فرزند در نهاد انسان قرار دارد با تشکیل خانواده،موضوع برای این گرایش ایجاد می‌شود. روان‌شناسی فرگشتی
دیدگاه سازش گرایانه دربارهٔ باورهای دینی می‌گوید که رفتارهای دینی همانند همه رفتارها محصول مغز آدمی است. آنها می‌گویند: ساختار کارکردی شناخت، همچون هر کارکرد عضوی شالوده وراثتی دارد و در نتیجه در معرض تأثیرپذیری از انتخاب طبیعی و انتخاب جنسیتی است. به‌طور کلی، این ساختار کارآمد به مانند دیگر اعضا و بافت‌ها باید مشکلات مهم مربوط به بقا و تولید مثل را در جوامع اولیه حل کرده باشد. اما روانشناسان تکاملی هنوز بر دو دسته اند: آنهایی که می‌گویند احتمالاً باور دینی نتیجه سازش‌های روانی تکامل یافته‌است و آنهایی که می‌گویند باور دینی محصول فرعی سازش‌های شناختی است. باروری
باروری در انسان به عواملی چون تغذیه، رفتار جنسی، هم‌خونی، فرهنگ، غریزه، غدد درون‌ریز، زمان‌بندی، وضعیت اقتصادی، روش و سبک زندگی و هیجان‌ها بستگی دارد. دنیل کانمن
موضوع «ناسازگاری و خطاهای تصمیم‌گیری» توسط افراد متخصص و خبره از جمله موضوعات محوری است که کانمن در تحقیقات خود به آن پرداخته‌است. تحقیقات کانمن و آموس تورسکی موجب شد تا تحولی اساسی در حوزه اقتصاد و فاینانس ایجاد شود چرا که همواره در عمل دیده می‌شود رفتار عاملان اقتصادی با آنچه که تئوری رفتار عقلانی پیش‌بینی می‌کرد منطبق نیست. آنها از طریق آزمایش‌های تجربی نشان دادند که چه اشتباه‌ها، تناقض‌ها و جهت‌گیری‌هایی همواره در تصمیم‌گیریهای انسانی وجود دارد. برپایه تحقیقات بعمل آمده توسط وی، تصمیم‌گیری انسان‌ها در معرض خطا است و چقدر باید مراقب جهت‌گیری‌ها بود. امروزه کاربرد تحقیقات کانمن تحولی شگرف در حوزه فاینانس موجب شده و کمک به فهم این موضوع کرده که چگونه عاملان اقتصادی در مورد زمان، پول و منابع خود تصمیم‌گیری می‌کنند. رفتار سازمانی
سازمان برپایه فلسفه مدیریت، ارزش‌ها، بینش و اهداف می‌باشد و این عناصر خود از فرهنگ سازمانی که ترکیبی از سازمان رسمی و غیررسمی و محیط اجتماعی است نشات می‌گیرند. اصولاً رفتار سازمانی دارای ۳ مؤلفه است: بررسی تأثیر رفتار افراد بر فرد - بررسی تأثیر رفتار گروه‌ها بر فرد - بررسی تأثیر سیستم‌های سازمان بر فرد. (رابینز) تعهد
تعهد و وفای به عهد برای ما در نظر دیگران شخصیتی قابل اعتماد ایجاد می‌کند که باعث می‌شود افراد به ما بیشتر اعتماد کنند و روی ما حساب کنند. یکی از مسائل مهم در ارزش‌گذاری افراد میزان تعهد و مسئولیت‌پذیری آن‌ها می‌باشد. معرفت‌شناسی
درونی‌گرایی در حوزهٔ شناخت، دیدگاهی است که معمولاً می‌گوید که همه، یا بیشتر عواملی که باعث معرفت‌بخشی باورهای درست می‌شود، عوامل درونی هستند. از سوی دیگر، معرفت‌شناس بیرونی‌گرا می‌گوید که مسائل معرفت یا توجیه، منحصراً یا عمدتاً بستگی به عواملی نظیر این دارند که باور چگونه شکل گرفته‌است، یا سازوکاری که موجب ایجاد باور در شخص شد، چقدر قابل اعتماد بوده‌است؛ مسائلی که از دیدگاه شخص باورنده، درونی نیستند. مثلاً می‌توان دو شخص را تصور کرد که زندگی ذهنی آن‌ها یکسان است، یعنی دنیا از نظر هردو آنها، یکسان به نظر می‌رسد؛ ولی باورهایشان نسبت به مسائل مورد بحث با هم تفاوت دارد. کسی که از دیدگاه بیرونی گرایانه دربارهٔ توجیه، پیروی می‌کند باید بگوید که باور این دو شخص وضعیت «توجیه» یکسانی دارد (هر دو توجیه‌شده، یا هر دو توجیه‌نشده هستند، آن هم به یک اندازه) و کسی که از دیدگاه درونی‌گرایانه دربارهٔ شناخت پیروی می‌کند باید بگوید اگر باورهای این دو «همزاد» هر دو درست باشند، معرفت‌بخشی آن‌ها نباید فرقی با هم داشته باشد. آزمون روانی
فرضیه‌های بنیادی و چارچوب‌های تئوری، می‌توانند ارزیابی‌ها را به‌طورقابل توجهی تحت تأثیر قرار دهند.بعنوان مثال یک رفتار درمانگر و یک روان تحلیل گر به گونه متفاوتی یک فرد را می‌بینند. در آزمایشی که انجام شد وقتی مصاحبه یک نفر را برای گروهی از متخصصین با برچسب" بیمار" نمایش دادند او را به‌طور قابل توجهی بیمارتر از وقتی که با برچسب "داوطلب شغل" نمایش داده شده بود، تشخیص دادند. متخصصان درگیر ارزشیابی و تشخیص لازم است آگاهی مداومی از جهت‌گیری نظری خودشان و راه‌هایی که این جهت‌گیری بر سنجش آن‌ها اثر می‌گذارد، داشته باشند. جذبه ترس
الگوی باور سلامتی پیش‌بینی می‌کند، حساسیت درک شده و شدت خطر، انگیزه افراد به شرکت در اقدامات پیشگیرانه و نوع اقدامات پیشگیرانه بستگی به منافع و موانع انجام عمل دارد. استدلال ترس بر اساس الگوی باور سلامتی معمولاً از نظر احتمال و شدت پیامدهای سلامتی به شرط اینکه رفتار کنونی تغییر نکند، ارائه می‌گردد. با استفاده از الگوی باور سلامتی، معلوم نیست که آیا خودکارآمدی به‌طور مستقیم هزینه انجام یک عمل پیشنهادی را در نظر گرفته‌است یا نه، زیرا گاهی اوقات، تصور می‌شود که جذبه ترس تأثیر کمتری دارد اگر سختی عمل، هزینه عمل در نظر گرفته شود. نورمن اس. اندلر
او از مدافعان مشهور رویکرد تقابلی در نظریه شخصیت بود و می‌گفت که صفات شخصیتی با عوامل موقعیتی در ارتباط نزدیک است و با تأثیرپذیری از آن، رفتار را شکل می‌دهد. در نتیجه برای آنکه بتوان رفتار یک شخص را پیش‌بینی کرد، نه تنها باید صفات شخصیتی او را شناخت، بلکه می‌بایست از ماهیت موقعیت‌هایی که آن فرد در آن قرار دارد، باخبر بود و هیچ‌یک از این دو فاکتور، نمی‌تواند به‌تنهایی، پیش‌بینی‌کنندهٔ رفتار انسان باشد. اسکیزوفرنی
علی‌رغم نمایان شدن فقدان عاطفه، یافته‌های اخیر نشان می‌دهد که بسیاری از افراد مبتلا به اسکیزوفرنی از لحاظ عاطفی، خصوصاً به محرک‌های استرس زا یا منفی پاسخگو هستند، و این گونه است که حساسیت ممکن است سبب بروز آسیب‌پذیری نسبت به اختلال و علائم شود. برخی از شواهد نشان می‌دهد که محتوای باورهای پنداری و تجارب روانی می‌تواند منعکس‌کننده علل عاطفی اختلال باشند، و همچنین نشان می‌دهد که چگونه تعبیر شخص از چنین تجربه‌هایی می‌تواند در شناخت علائم تأثیرگذار باشد. استفاده از «رفتارهای مطمئن» برای جلوگیری از تهدیدات فرضی ممکن است کمکی برای توهم مزمن باشد. اکثر شواهد مرتبط با نقش مکانیسم‌های روانی ناشی از اثرات روان درمانی‌ها روی علائم اسکیزوفرنی است. جذبه ترس
حتی اگر یک رفتار سلامت به عنوان یک رفتار مضر به تصویر کشیده شود، ممکن است در صورتی که فرد معتقد باشد که آن رفتار یک عمل رایج است با ارتباطات القاکننده ترس تغییر داده نشود. اگر گروه‌های اجتماعی فرد الگو قرار داده شوند و اقدامات تقویت شوند بعید است رفتار تغییر کند. در این مورد، همچنین ممکن است یک درک نادرست از هنجارها وجود داشته باشد. تقویت رفتار منفی سلامت توسط گروه‌های اجتماعی رایج اثربخشی جذبه ترس را کاهش می‌دهند. رفتاردرمانی عقلانی هیجانی
نظر الیس این است که رفتار، افکار و احساسات ما، نتیجه باورها (Beliefs) و فرض‌ها ی (Assumptions) ما از خودمان، دیگران و کل هستی است و باورهای غیر معقول، محصول شرایط فلسفی غلط هستند. روان‌پویشی
زیگموند فروید بنیان‌گذار این دیدگاه معتقد بود که روزی فرا خواهد رسید که بتوان تمام رفتارها را برحسب تغییرات بدنی تبیین کرد، اما از آنجایی که در دوران وی درباره روابط بین بدن و شخصیت آگاهی اندکی وجود داشت وی چندان بر عوامل زیست‌شناختی تأکید نکرد. فروید تحت تاثیر چارلز داروین در مورد اهمیت هیجان‌ها قرار داشت و توجه خود را به تاثیر هیجان‌ها بر افکار معطوف کرد. او معتقد بود که برای درک و فهم رفتار لازم است افکار پیشایند و مرتبط با آن تجزیه و تحلیل شود و برای درک آن افکار باید عمیق‌ترین هیجان‌ها و احساسات شخص مورد بررسی و کنکاش قرار گیرند. روش تغییر رفتار
هر روش تغییر رفتار، یک مجموعه پارامتر برای کارآمدی دارد. برای مثال، روش معروف جذبه ترس که هدف آن توجه به ترس شخص به عنوان محرکی برای تغییر رفتار می‌باشد، مؤثرنمی باشد اگر نتواند موارد زیر را برانگیزند: شدت بالای تهدید درک شده، حساسیت بالا به تهدید درک شده، خودکارآمدی درک شده بالا در توانایی ایجاد رفتاری در نفی تهدید، کارآمدی پاسخ درک شده بالا، در نادیده گرفتن تهدید.نظریه تغییر مرتبط، الگوی فرایند موازی توسعه یافته، توضیح می‌دهد اگر که یکی از این چهار متغیر، پایین باشد، رفتار تغییر نخواهد کرد و درواقع، حتی ممکن است که شخص در رفتار مبارزه با سلامتی درگیر شود. بنابراین، اگر برنامه‌ریز برنامه که قصد دارد یک مداخله را توسعه دهد و بنظر او درک خطر یک عامل مهم است (که به ندرت این چنین است)، برنامه‌ریز می‌تواند از یک روش مناسب برای هدف قرار دادن آن تعیین‌کننده استفاده کند (جذبه ترس)، اما اگر این پارامترهای کارآمدی، رعایت نشوند، مداخله بازهم بی‌اثر خواهد ماند (هنگامی که مداخله موفق نمی‌شود به‌طور موفقیت‌آمیز افزایش خودکارآمدی را مدیریت کند). در حالیکه این نوع مداخله می‌تواند باعث تغییر رفتارمطلوب در فردی شود که از قبل خودکارآمدی بالایی داشته، همین مداخله می‌تواند در افرادی با خودکارآمدی پایین، نتیجه عکس بدهد (باعث تغییر رفتار نامطلوب می‌شود). به همین صورت، اگریک برنامه‌ریز برنامه، خودکارآمدی را به عنوان یک تعیین‌کننده مهم بشناسد، و از یک روش مناسب (الگوسازی) استفاده کند، رعایت پارامترهای کارآمدی الگویسازی، (افراد درگروه هدف باید با این الگوی شناسایی شوند، الگوی باید یک «الگوی مقابله» باشد که بارفتار مرتبط در کشمکش می‌باشد، اما در نهایت درگیر مدیریت می‌شود و نه یک «الگوی تسلط» که رفتارمطلوب را بدون تلاش، تحقق می‌بخشد. این الگوی باید برای رفتار تقویت شود و عضو گروه هدف باید دارای مهارت‌های مرتبط باشد)، این مداخله احتمال بالایی برای موفقیت دارد. سوگیری
بر پایه این نظریه افراد رفتار را می‌بینند و آنگاه علت‌ها را به آن اسناد می‌کنند. هنگام نگرش رفتار یک شخص می‌خواهیم تا مشخص کنیم که آیا این رفتار علت درونی دارد یا علت بیرونی. برای نمونه، اگر یکی از کارکنان کارش را خوب انجام ندهد، امکان دارد که مدیر او عملکرد ضعیف وی را به حساب عدم توانایی و انگیزش او بگذارد. این یک نمونه از اسناد درونی است. اما اگر مدیر عملکرد ضعیف او را به حساب مسایل مدیریتی و فرهنگ سازمانی بگذارد، یک نمونه از اسناد بیرونی است. وفاداری
وفاداری خود گذری و سر سپردن به فرد، کشور و گروه و باوری می‌باشد. وفاداری ویژگی غریزی‌ای است که در همهٔ جانوران وجود دارد لیکن در شماری از جانداران مانند انسان و سگ بیشتر نمایان شده. برخی از انسان‌ها بسیار وفادار به عقیده، کشور و فرقه بوده بعضی آنها در این راه حاضرند جان خود را دهند. فرهنگ، دین و مذهب، تعلیم و تربیت می‌تواند در مقدار وفاداری انسانها اثری داشته باشد. پرخاشگری
عوامل خانوادگی به عنوان یکسری از عوامل محیطی در بررسی عوامل تربیتی افراد مؤثر می‌باشند، چرا که خانواده به عنوان اولین محیط اجتماعی زندگی افراد بسیار حائز اهمیت می‌باشد و خیلی از چیزها را افراد در سال‌های اولیه حیات اجتماعی خود در آن می‌آموزند. خانواده می‌تواند از جهات مختلف موجب بروز یا تشدید پرخاشگری شود که مهم‌ترین این عوامل عبارت‌اند از: ۱) نحوه برخورد والدین با نیازهای کودک: معمولاً کودکی که وسایل و اسباب بازی مورد علاقه خود را در دست دیگری می‌بیند برانگیخته می‌شود و در صدر گرفتن آن حتی با اعمال خشونت می‌شود. تجربه نشانگر آن است که چنانچه در کودکی همیشه توقعات و انتظارات فرد برآورده شده باشد او بیشتر از کسانی که توقعات و انتظاراتشان برآورده نشده‌است خشمگین و پرخاشگر می‌شود. هذیان مذهبی
یکی از نواقص کنترل رفتار در مذهب این است که هرچه فرد بیشتر مذهبی باشد ارتباط با واقعیت را از دست می‌دهد در بعضی شرایط فرد به طور کلی ارتباط با واقعیت را فراموش می‌کند و دچار هذیان مذهبی می‌شود گاهی در این نوع هذیان فرد به باورهایی می‌رسد که هیچگونه مصدر عقلانی ندارد برای نمونه می‌گوید خدا با او صحبت می‌کند یا از طرف نیرو مقدس هدایت می‌شود یا با موجودات کتب مقدس در ارتباط است پنج عامل بزرگ شخصیت
دست‌پاچه بودن و احساس شرم از دیگران عزت نفس
برای آنکه هر شخص توان بالقوه ی منحصر به فردی دارد، کودکانی که به شرایط ارزشی دچار می‌گردند، تا اندازه‌ای در درون خویش احساس ناامیدی می‌کنند. آن‌ها نمی‌توانند کاملاً مطابق با خواست دیگران عمل کنند، و با خود نیز روراست باشند. اما، این به این معنا نیست که ابراز خود ناگزیر به تعارض منجر می‌گردد. به باور کارل راجرز هنگامی که در تلاش برای رسیدن به توان بالقوهٔ خویش، دچار ناکامی می‌گردیم، به دیگران آسیب می‌زنیم یا به شیوه‌های ضد اجتماعی رفتار می‌نماییم. اگر پدر و مادر و دیگران تفاوت‌هایمان را دوست بدارند و آن‌ها را تحمل نمایند ما نیز آن تفاوت‌ها را دوست خواهیم داشت. حتی اگر ترجیحات، توانایی‌ها و ارزش‌هایمان با یکدیگر متفاوت باشد. اما در بعضی از خانواده‌ها کودکان می‌آموزند که داشتن برخی باورها به ویژه در مورد موضوعات جنسی، سیاسی و مذهبی زشت است. از این رو هنگامی که می‌فهمند مورد تأیید والدین و بزرگ‌ترها نیستند، خود را شخصی نافرمان می‌بینند؛ و به احساس‌هایی چون حماقت و شیطنت دچار می‌شوند؛ بنابراین اگر بخواهند خودپنداره و عزت نفس سازگاری داشته باشند باید احساس‌های خویش را انکار و بخشی از وجود خود را پنهان نمایند. بدین ترتیب خودپندارهٔ آن‌ها تحریف می‌گردد. بنابه گفته راجرز آگاهی از وجود احساس‌ها و تمایلات ناسازگار با خود پندارهٔ تحریف شده موجب اضطراب می‌گردد و چون اضطراب ناخوشایند می‌باشد شخص تلاش می‌کند تا وجود احساس‌ها و تمایلات واقعی و اصیل خویش را انکار کند. به باور راجرز مسیر خود شکوفایی به روراست بودن با احساس‌های واقعی، پذیرفتن و عمل نمودن به آن‌ها نیاز دارد و این هدف اصلی روش روان درمانی راجرز یعنی درمان مراجع محور است. او معتقد بود که ما در بارهٔ اینکه چه کسی می‌توانیم باشیم، تصورات ذهنی داریم. این تصورات که خود آرمانی نام دارد مارا برمی‌انگیزد تا تفاوت بین خودپنداره و خود آرمانی را کاهش دهیم. پیمان سعدآباد
این متغیر به ارزش‌ها، باورها، ایدئولوژی، برداشت‌ها، تصورات، ویژگی‌های فردی و تجارب کاری تصمیم‌گیرندگان مربوط می‌شود. در یک حکومت اقتدارگرا نظیر حکومت پهلوی اول، دیدگاه‌های رأس هرم قدرت، نقش تعیین‌کننده‌ای در فرایند سیاستگذاری داخلی و خارجی داشت. از آن جا که رضاخان از نوجوانی در محیط نظامی رشد کرده بود، روحیهٔ نظامی‌گری در شکل‌گیری شخصیت وی تأثیر زیادی داشت؛ روحیهٔ نظامی و حس قدرت‌طلبی باعث شد که او به سرعت قدرت مطلق خود را افزایش داده و به سیاست‌گذاری داخلی و خارجی بپردازد. رضاشاه سیاست خارجی خود را بر مبنای ایجاد موازنه و تثبیت موقعیت خود بین دو قدرت انگلیس و روسیه استوار کرد و در این راستا علاوه بر نزدیکی به آلمان، برقراری رابطه دوستانه با کشورهای همسایه و قدرت‌های منطقه را در دستور کار خود قرار داد (پیمان سعدآباد). پادفردگرایی
هواداران این استدلال دارای این دیدگاه مشترک هستند که آنچه در در یک شخص درونی به نظر می‌رسد تا حدی به محیط اجتماعی وابسته است، بنابراین خودشناسی، نیات، استدلال و ارزش اخلاقی ممکن است به شکل دیگری توسط عوامل خارج از فرد تعیین شود. این موضع توسط سنفورد گلدبرگ و اندیشمندان دیگری مانند هیلاری پاتنام و تایلر برج پشتیبانی می‌شود. اعتمادبه‌نفس
اعتماد به نفس عامل اکتسابی است که از بدو تولد پایه‌های آن در ذهن هر یک از انسانها گذاشته و با مرور زمان این امر گسترده‌تر و عمیق‌تر می‌شود. متأسفانه در بسیاری از خانواده‌های سنتی چون مهمترین مسئله برای والدین حرف‌شنوی و تسلیم بله بودن فرزندان می‌باشد، اغلب با ایجاد محدودیتهای غیرضروری و مشکل آفرین، مانع رشد اعتماد به نفس در کودکانشان شده که همین امر در بزرگسالی باعث عدم خودباوری و اتکای به نفس در ایشان می‌شود. جذبه ترس
بسته به شرایط، موقعیت‌های استرس‌زا می‌توانند احساس شایستگی شخصی را کاهش دهد. برای مثال، عملکرد ضعیف معمولاً با یک وضعیت تحریک بالا همراه است. افکار مربوط به تحریک ترس می‌تواند باعث شود یک فرد شدت یک وضعیت تهدید را بیش از حد برآورد کند. با توجه به نظریه خودکارآمدی، کاهش تحریک عاطفی می‌تواند رفتار اجتنابی را کاهش دهد. پیش‌بینی شده‌است که تحریک فیزیولوژیک اثرات مثبت و منفی بر روی رفتارهای مقابله سودمند یا منفی داشته باشد. درک مثبت از یک حالت تحریک شده ممکن است انرژی‌زا باشد، در حالی که درک منفی از یک حالت تحریک شده ممکن است رفتارهای مقابله را مهار کند. روان‌شناسی فرگشتی دین
جاستین ال. بارت در «چرا به خدا ایمان بیاورد؟» (۲۰۰۴) پیشنهاد می‌کند که اعتقاد به خدا طبیعی است، زیرا به ابزارهای ذهنی که همه انسان‌ها در اختیار دارند، بستگی دارد. او پیشنهاد می‌کند که ساختار و رشد ذهن انسان، اعتقاد به وجود خدای برتر (با ویژگی‌هایی مانند ابردانش، ابرقدرت و فناناپذیر بودن) را بسیار جذاب می‌کند. او همچنین ایمان به خدا را با اعتقاد به اذهان دیگر مقایسه می‌کند و فصلی را به بررسی روان‌شناسی تکاملی الحاد اختصاص می‌دهد. او پیشنهاد می‌کند که یکی از پودمان‌های ذهنی اساسی در مغز، دستگاه تشخیص آژانس بیش فعال (HADD) است، سیستم بالقوه دیگری برای شناسایی خطر. این HADD حتی اگر بیش از حد حساس باشد ممکن است یک مزیت بقا داشته باشد: بهتر است از یک شکارچی خیالی اجتناب کنید تا اینکه توسط یک شکارچی واقعی کشته شوید. این تمایل به تشویق اعتقاد به روح و ارواح دارد. ایمان و عقلانیت
خردگرایان، خاطر نشان می‌کنند که مردم بسیاری، به دلایل بسیاری اعتقادات غیرعقلانی دارند. ممکن است علت‌هایی فرگشتی برای اعتقادات غیرعقلانی وجود داشت باشد — اعتقادات غیرعقلانی می‌توانستند توانایی برای بقا و تولید مثلاً را افزایش دهند. یا، بنا به شرط‌بندی پاسکال، می‌تواند به سودمان باشد تا ایمان داشته باشیم، چرا که ایمان ممکن است وعده پاداش نامحدود بدهد، در حال که پاداش‌های عقل توسط بسیاری به صورت محدود دیده می‌شود. یک دلیل دیگر برای اعتقادات غیرعقلانی شاید بتواند با شرطی شدن کنشگر (به انگلیسی: Operant conditioning) توضیح داده شود. برای مثال، در یک مطالعه توسط بی‌اف اسکینر در ۱۹۴۸ میلادی، به کبوترها در فواصل زمانی معمول صرف نظر از رفتارشان دانه پاداش داده می‌شد. نتیجه این بود که هر کدام از کبوترها رفتار وابسته به طرز فکر یا شیوه ویژه (به انگلیسی: Idiosyncratic) خودشان را توسعه دادند که با پیامد دریافت دانه ارتباط داده شد. کنش متقابل نمادین
با تعریف برخی از مفروضات اساسی کنش متقابل نمادین، لازم است به مقدماتی پرداخته شود که هر فرض پشتیبانی می‌کند. براساس نظر بلومر (۱۹۶۹)، سه فرضیه وجود دارد که می‌توان از مفروضات فوق استخراج کرد: ۱)"انسان‌ها براساس معانی که برای چیزها قایل می‌شوند نسبت به اشیا عمل می‌کنند." فرض اول شامل همه چیزهایی است که یک انسان ممکن است در دنیای خود یادداشت کند، از جمله اشیا فیزیکی، اعمال و مفاهیم. اساساً، افراد براساس معانی شخصی که فرد قبلاً به این موارد داده‌است، نسبت به اشیا و دیگران رفتار می‌کنند. بلومر سعی داشت بر معنای رفتارهای فردی، به ویژه صحبت کردن، توضیحات روان‌شناختی و جامعه‌شناختی برای این اعمال و رفتارها تأکید کند. ۲) "معنای چنین چیزهایی از کنش متقابل اجتماعی فرد با دیگران و جامعه مشتق یا ناشی می‌شود." مقدمه دوم توضیح می‌دهد که معنای چنین چیزهایی از کنش متقابل اجتماعی فرد با انسان‌های دیگر ناشی می‌شود یا ناشی از آن است. بلومر، بدنبال مید، ادعا کرد که مردم به‌جای اینکه فقط به اقدامات یکدیگر واکنش نشان دهند، با تفسیر یا تعریف اقدامات یکدیگر کنش متقابل می‌کنند. "پاسخ" آنها مستقیماً به اعمال یکدیگر داده نمی‌شود بلکه در عوض بر اساس معنایی است که آنها برای چنین اعمالی قایل هستند؛ بنابراین، کنش متقابل انسان با استفاده از نمادها و دلالت‌ها، با تفسیر یا با اطمینان یافتن از معنی اعمال یکدیگر صورت می‌گیرد. معنی امری بدیهی تلقی می‌شود و به عنوان عنصری غیرمهم که نیازی به بررسی ندارد کنار گذاشته می‌شود یا به عنوان یک پیوند خنثی صرف یا یکی از زنجیره‌های علی بین علل یا عوامل مسئول رفتار انسان و این رفتار به عنوان محصول چنین عواملی تلقی می‌شود. ۳) "معانی یک فرایند تفسیری مورد استفاده قرار می‌گیرد و شخص از آن در برخورد با مواردی استفاده می‌کند که با آن روبرو می‌شود." تراژدی انبازه‌ها
کپلمن، وبر و مسیک در سال ۲۰۰۲ در مرور یک پژوهش تجربی دربارهٔ میزان مشارکت در دوراهی‌های مشترکات، ۹ دسته از متغیرهای مستقلی را مشخص می‌کنند که مشارکت در دوراهی‌ها را تحت تأثیر قرار می‌دهد: انگیزه‌های اجتماعی، جنسیت، ساختار بازده، عدم اطمینان، قدرت و مقام، اندازه گروه، ارتباطات، علل و چارچوب‌ها. آن‌ها این دسته‌ها را سازماندهی کرده‌اند و تفاوت‌های فردی روان‌شناسی (ویژگی‌های ثابت شخصیتی) و فاکتورهای اقتضایی (وابسته به محیط) را از یکدیگر تمیز داده‌اند. فاکتورهای اقتضایی شامل وظیفه (ساختار تصمیم و ساختار اجتماعی آن) و پنداشت فرد از وظیفه می‌شود میگرن
بررسی محرک‌های بالقوهٔ محیط‌های درونی و بیرونی نشان داد که شواهد کلی برای اثبات تأثیر این محرک‌ها ضعیف هستند، با این حال پیشنهاد بر این است که افرادی که دچار میگرن هستند اقدامات پیشگیرانه‌ای را در خصوص کیفیت هوا و نور محیط‌های درونی انجام دهند. همچنین عواملی نظیر رژیم غذایی نامناسب، اضافه وزن، بوها و حتی تشعشع وسایل الکترونیکی ارتباطی نظیر تلفن‌های همراه، رایانه‌های همراه و استفادهٔ بیش از اندازه از صفحه‌نمایش‌های قدیمی موسوم به CRT نیز تأثیر زیادی بر بروز سردردها دارد. جبرگرایی اجتماعی
برخی رفتارهای انسانی مانند ارتکاب قتل یا نوشتن شعر را در نظر بگیرید، یک جبرگرای اجتماعی فقط به پدیده‌های اجتماعی، مانند آداب و رسوم و انتظارات، آموزش و تعامل بین فردی، نگاه می‌کند تا تصمیم بگیرد که آیا فرد معینی، هر یک از این رفتارها را نشان می‌دهد یا خیر. آنها از نظر بیولوژیکی و سایر عوامل غیر اجتماعی مانند آرایش ژنتیکی، محیط جسمی و غیره کاهش می‌دهند. ایده‌های مربوط به طبیعت و زیست‌شناسی در نظر گرفته می‌شود که از نظر اجتماعی ساخته شده‌اند. نظریه‌های توطئه در ایران
رواج نظریه‌های توطئه در بین ایرانیان ناشی از ترکیبی از عوامل سیاسی، اجتماعی-روانی و فرهنگی است. دخالت پرشمار خارجی در دوره شبه‌استعمارشدگی در اوایل قرن بیستم و سیاست‌های قدرت‌های بزرگ در دهه‌های ۱۹۸۰–۱۹۴۰؛ میراث باورهای فرهنگی عمیقاً ریشه دار پیش از اسلام و شیعه دربارهٔ نیروهای شیطانی و مؤثر بودن چنان نظریاتی به عنوان یک سازوکار دفاع جمعی، به خصوص در دوره‌های بی‌قدرتی، شکست و ناآرامی سیاسی از جمله عوامل دست یازیدن ایرانیان به نظریات توطئه بوده‌اند. از دیگر جنبه‌های فرهنگی در بین ایرانیان که زمینه را برای نظریه‌های توطئه مهیا می‌کند اعتقاد به قضا و قدر و گریزناپذیری از سرنوشت است. همچنین مسئله ظاهر و باطن و اعتقاد به اینکه «هیچ چیز آن‌طور که به نظر می‌رسد نیست» از جمله مؤلفه‌های فرهنگی اعتقاد به نظریه توطئه بیان می‌شود. اعتقاد به اینکه یازده امام از دوازده امام شیعه به علت توطئه خلفا کشته شده‌اند و مجاز بودن تقیه که در اصل به شیعیان اجازه می‌داد تا در شرایط خاصی عقایدشان را پنهان کنند اما در عمل تقیه کاربردی گستره‌تر یافته‌است. گرگوری بیتسون
از دیدگاه بیتسون روابط انسان‌ها و رفتار و احساسات‌شان زمانی آسیب می‌بیند که این الگوها خدشه‌دار شوند، نه رویدادهای جزیی. زمانی که به الگویی اعتماد می‌کنیم و بعد متوجه می‌شویم که آن الگو در اصل خدعه‌ای بیش نبوده یا زمانی که به الگویی اعتماد نمی‌کنیم و بعد متوجه می‌شویم که دچار اشتباده شده‌ایم و بهتر بود که به آن اعتماد می‌کردیم، آن موقع است که از خطای خود به شدت رنج می‌بریم. مصرف سبز
عوامل زمینه ای مانند مشوق‌های پولی، هزینه‌ها، مقررات، هنجارهای سیاست عمومی، و همچنین عواملی که به صورت ذهنی درک می‌شوند مانند منابع موجود تأثیر زیادی بر رفتار محیط زیست دوستانه مصرف کننده دارند و در نتیجه آن مصرف سبز از طریق تأثیر غیر مستقیم نگرش‌ها. در مجموع، از طریق نگرش است که عوامل زمینه ای از قبیل میزان درک مصرف کنندگان از زمان، پول و قدرت در دسترس، تعدیل رفتارهای محیط زیستی به‌طور کلی و مصرف سبز به‌طور خاص درک می‌شود. آزمون روانی
اگر هر شرایطی می‌تواند بر روی نتایج تست‌گیری روان شناختی اثر بگذارد، مانند نور کم، حواسپرتی‌های زیاد، محیط پر سرو صدا، وضعیت پزشکی یا اگر شکی در این زمینه وجود دارد که فرد مورد آزمون همه کارکترهای مرتبط با گروه نرم را نشان می‌دهد، لازم است که این عوامل در تفسیر داده‌های تست مورد توجه قرار بگیرد و در گزارش رسمی آورده شوند. یکی از تلویحات این مسولیت این است که روان‌شناس باید نسبت به فاکتورهای متنوعی که می‌توانند بر روایی و اعتبار اثرگذار باشند، هوشیار بماند.به عنوان مثال روان‌شناسی که افرادی را که زبان مادری آن‌ها انگلیسی نیست را تست می‌کند برای تعیین اینکه آیا ارزیابی با زبان انگلیسی مناسب است یا نه با چالش روبروست. بازخورد فرایندی پویا و تعاملی از هر آنچه نتایج تست فرد نشان می‌دهد، است. عوامل زیادی می‌توانند این فرایند را بلوکه کنند .اولاً از آن جا که سازمان‌های مراقبت سلامت عجله را تحمیل می‌کنند، گاهی اوقات درخواست‌های غیر واقع بینانه از زمان متخصصین دارند. جیره بندی زمان منجر به شانس بسیار کمی برای نشست با مراجع برای بحث در مورد ارزیابی و توجه دقیق به سوالات و نگرانی‌های او می‌شود. دوما ادبیات تبلیغاتی و بازاری ممکن است تست‌های فردی، تنوع تست‌ها یا مجموعه تست‌هایی که بر زمان بری کمتر تأکید دارند را ترویج دهند. برخی پیشرفت‌ها ممکن است ندانسته این خیال را پرورش دهند که یک ارزیابی پیچیده می‌تواند بدون نیاز به زمان، مهارت، قضاوت و حتی توجه متخصص، در عرض چند دقیقه انجام شود. این عجله برای قضاوت می‌تواند متخصصان را مجبور کند تست‌گیری سریع، مختصر، کوتاه و خلاصه‌شان را با بازخوردی سریع، مختصر، کوتاه و خلاصه هماهنگ کنند. سوماً در یک سطح فردی درمانگران و مشاوران ممکن است برای بحث در زمینه نتایج ارزیابی با مراجع راحت نباشند. بعضی‌ها ممکن است از اینکه حامل خبر بدی برای مراجع باشند، نسبت به بازخورد بی میل باشند. دیگران هم شاید در تلاش برای ترجمه اصطلاحات تکنیکی برای مراجع راحت نباشند. اینها و سایر عوامل باعث فراموش کردن بازخورد دادن توسط درمانگر می‌شود در حالی که بازخورد بخش بزرگی از فرایند ارزیابی است. بازخورد یک مباحثه فکری با مراجع دربارهٔ اینکه نتایج چه هستند، چه معنایی دارند و چه معنایی ندارند است. پنج عامل بزرگ شخصیت
واکنش در برابر رفتار دیگران چگونه است اثر فرار از ابهام
این سوگیری شاید در مسائل جزئی چندان تأثیرگذار نباشد؛ ولی در مواردی همچون باورها، افراد در بیشتر موارد بر معلومات، تکیهٔ بیشتری می‌کنند و به اصطلاح از منطقهٔ آسایش خارج نمی‌شوند و حاضر به ریسکی برای ورود به باورهای ناشناخته نیستند. در پایان این گونه می‌توان نتیجه گرفت که شاید تکیه بر معلومات قبلی بد نباشد؛ ولی داشتن شناخت کامل‌تری نسبت به مجهولات و ابهامات و بررسی همگی موارد در کنار هم می‌تواند تصمیم‌گیری‌های بهتری را برای ما رقم بزند. آینده‌پژوهی
اندیشیدن دربارهٔ آینده برای کارها و اقدامات کنونی انسان امری ضروری است. واکنش بدون اندیشیدن به آینده امکان‌پذیر است، اما کنش امکان‌پذیر نیست، چرا که عمل نیاز به پیش‌بینی دارد. بدین ترتیب، تصویرهای آینده (آرمان‌ها، اهداف، مقاصد، امیدها، نگرانی‌ها و آرزوها) پیشران‌های اقدامات فعلی ما هستند؛ بنابراین آینده امری است که مردم می‌توانند آن را با اقدامات هدفمند خود طراحی کرده و شکل دهند. مردم برای آنکه خردمندانه عمل کنند، بایستی نسبت به پیامدهای اقدامات خود و دیگران آگاهی و شناخت کافی داشته باشند. همچنین واکنش‌های دیگران و نیروهایی را که خارج از کنترل آن‌هاست بررسی کنند. این پیامدها تنها در آینده خود را نشان می‌دهد. بدین ترتیب، افراد نه تنها می‌کوشند امور در حال رخ دادن را بفهمند، بلکه می‌کوشند اموری را که شاید رخ دهد یا بالقوه امکان رخ دادن دارد یا در شرایط خاصی در آینده اتفاق خواهد افتاد، نیز بشناسند. افراد با بهره بردن از این شناخت حدسی موقعیت کنونی خود را تشخیص داده، کارهایشان را دنبال کرده، از بستر زمان و فضای مادی و اجتماعی می‌گذرند. باور
باور فرضیه ای است که توسط ذهن درست تلقی می شود و فرد برای اثبات آنها به شواهد و رفتارهای مربوط متوسل می شود. بسیاری از تصمیم گیری ها و رفتارهای ما انسان ها، نشات گرفته از باورهای ما هستند. اغلب باورهای مذهبی و جهان بینی فرد در سنین کودکی و در زمان شکل گیری هویت فردی رخ می دهد. باورها انواع مختلف دارند: تئوری توطئه
بعضی از افراد علاقه‌مند به پیش‌داوری بر اساس اعتقادات مذهبی به این‌گونه تحلیل‌ها روی می‌آورند؛ بنابراین افراد با انگیزه‌هایی متفاوت به تئوری توطئه متوسل می‌شوند. در قدیم مردم علت هر رویداد ناگواری را به اهریمن و شیطان منسوب می‌کردند. این گروه مانند جبرگرایان، ریشه‌یابی علت و معلولی رویدادها را امری بی‌فایده می‌بینند؛ لذا با توسل به تفسیر رویدادها از منظر توهم توطئه هیچ نیازی به بررسی ابعاد و زوایای رنگارنگ موضوع نمی‌بینند و مراجعه به کتاب‌ها و مقاله‌ها و تئوری‌های سیاسی و تجزیه‌وتحلیل تاریخی و زنجیره‌ای حوادث برایشان بی‌معنی است. برخی از افراد معتقد هستند هیچ اتفاق سیاسی، مالی و اقتصادی در این دنیا بدون دلیل پشت‌پرده اتفاق نمی‌افتد بلکه همواره افرادی در پس پرده‌های این‌گونه رخدادها هستند که این‌گونه مسائل را هدایت می‌کنند. اعتمادبه‌نفس
اگرچه نقطه شروع اعتماد به نفس باورهای مثبت و پیش برنده است، هر یک از این سه، چون اضلاع یک مثلث بر دو ضلع دیگر اثر می‌گذارد. در واقع هر باور و طرز تفکر مثبت، رفتار مثبتی به دنبال می‌آوردو بروز این رفتار، احساس مثبت خاصی در شخص ایجاد می‌کند. این احساس مثبت آن باور اولیه را تقویت میکندو باورهای استوار، رفتارهای استوارتر و گسترده‌تری به دنبال دارند؛ که به نوبهٔ خود سبب به وجود آمدن احساسی خوب و عالی‌اند.پرورش اعتماد به نفس در کودکان مهم‌ترین عامل برای مقابله با چالش‌هایی است که در بزرگسالی با آن رو به رو می‌شوند. اعتماد به نفس یک فرد عمدتاً در دوران کودکی شکل می‌گیرد. کودکان با اعتماد به نفس معمولاً در بزرگسالی بیشتر از زندگی خود لذت می‌برند و کمتر با افسردگی مواجه می‌شوند. کمبود اعتماد به نفس کودک باعث می‌شود بعدا در دوران نوجوانی توانایی ارتباط با همسالان خود را نداشته باشد و یک شخص گوشه‌گیر و منزوی شود. جذبه ترس
در متون علاوه بر علاقه ویژگی‌های فردی نیز بر جذبه ترس سهم داشته‌است. هدف، درک تفاوت‌های فردی در شخصیت یا ویژگی‌های روانی مرتبط در مشارکت یا و کاستن تأثیر جذبه ترس بوده‌است. متغیرهای تعدیل‌کننده فردی مورد مطالعه تاکنون عبارتند از؛ اضطراب صفت، سن، قومیت، جنسیت، سبک مقابله، منبع کنترل، عزت نفس، آسیب‌پذیری درک شده، نیاز به شناخت و جهت‌گیری با تردید. با توجه به این موارد، جهت‌گیری با تردید و نیاز برای شناخت برای تعامل با سطح تهدید یافت شده‌اند. جهت‌گیری با تردید یک واکنش مشخصه فردی به عدم قطعیت است. بر این اساس فرد تمایل به حضور یا اجتناب دارد و منبع عدم قطعیت را نادیده می‌گیرد. کسانی که به جهت‌گیری با تردید، بیشتر تمایل دارند اطلاعاتی را عمیقاً پردازش کنند که همگام با ارتباط شخصی افزایش می‌یابد، در حالی که افراد با جهت‌گیری قطعی، فعالانه از آن پردازش اجتناب می‌ورزند. برخی مطالعات اوّلیه ویژگی‌های دیگر، مانند آستانه‌های فردی برای تحریک ترس را مورد بررسی قرار داده‌اند، تا ببینند که آیا آن‌ها تأثیر ترس در ترغیب را تعدیل می‌کنند یا نه. یک مطالعه توسط Janis و Feshbach در سال 1954 انجام شد که طی آن، آن‌ها دریافتند کسانی که آستانه تحریک ترس کمتری دارند، در کمترین حد ممکن مجبور به اقدام توسط جذبه ترس بالا بودند زیرا آن‌ها تمایل به واکنش با پاسخ‌های کنترل دفاعی نشان می‌دهند. افراد با آستانه پایین‌تر نیز به راحتی توسط ضد استدلال‌های پیرو جذبه ترس ترغیب می‌شدند. اضطراب صفت نیز موضوع برخی از پژوهش‌های اوّلیه است که تاکنون هیچ اثر قابل تشخیصی بر ترغیب نداشته‌است. اسناد (روانشناسی)
بر پایه این نظریه افراد رفتار را می‌بینند و آنگاه علت‌ها را به آن اسناد می‌کنند. هنگام نگرش رفتار یک شخص می‌خواهیم تا مشخص کنیم که آیا این رفتار علت درونی دارد یا علت بیرونی. برای نمونه، اگر یکی از کارکنان کارش را خوب انجام ندهد، امکان دارد که مدیر او عملکرد ضعیف وی را به حساب عدم توانایی و انگیزش او بگذارد. این یک نمونه از اسناد درونی است. اما اگر مدیر عملکرد ضعیف او را به حساب مسایل مدیریتی و فرهنگ سازمانی بگذارد، یک نمونه از اسناد بیرونی است. خیر و شر
برخی بر این باورند که:« نیروهای همزادی که در اندیشه انسان پدیدار می‌شوند مخالف نیستند، همگی در هستی انسان نیک اند و قابل ستایش. این انسان است که با اندیشه خود موجب دگرگونی در این هستی می‌شود. همان گونه که آذرگشسب این دو گوهر یعنی نیکی و بدی را مینوی می‌داند و با اندیشه انسان پیوسته می‌خواند زیرا سنجش نیک و بد با اندیشه انسان است و وجود خارجی ندارد. یعنی نیکی جز سنجش فکری چیز دیگری نیست.» خداناباوری
ارتباط میان بهره‌هوشی و خداناباوری، اگر چه از نظر آماری دارای اهمیت است، اما زیاد نیست و دلیل این رابطه به خوبی درک نشده‌است. یک فرضیه این است که رابطه منفی که میان هوش بالا و مذهبی بودن وجود دارد بسته به هنجارطلبی و هنجارشکنی در هر فرد متفاوت است. در خیلی از کشورها، عقاید دینی یک انتخاب هنجارطلبانه است و شواهد نشان می‌دهد که افرادی از هوش بالاتری برخوردارند، خود را با هنجارهای اجتماعی تطبیق نمی‌دهند. فرضیه دیگری وجود دارد که افرادی که سطح هوشی بالاتری دارند، مسائل را بیشتر در معرض استدلال تحلیلی قرار می‌دهند و عدم اعتقاد به ادیان حاصل قرار دادن اعتقادات دینی در معرض استدلال تحلیلی سطح بالا است. حافظه (جانداران)
حافظه انسان بسیار حساس و آسیب‌پذیر می‌باشد و تحت تأثیر عوامل مختلفی است. با بررسی این عوامل و کاهش عوامل مخل، می‌توان توان و ظرفیت یادسپاری را افزایش داد. یکی از عوامل مؤثر بر حافظه، علل و عوامل هیجانی است. معمولاً افراد در موقعیت‌هایی که بار هیجانی دارند، چه منفی و چه مثبت، بیش از موقعیت‌های خنثی می‌اندیشند. اغلب افراد فراموش می‌کنند که فیلم بخصوصی را کجا دیده‌اند؛ ولی اگر به هنگام نمایش فیلم، در سینما آتش‌سوزی رخ دهد، هیچگاه این مطلب را فراموش نخواهند کرد. اثر بیش‌اطمینانی
بیش اطمینانی می‌تواند برای عزّت نفس فردی و نیز دستیابی فرد به اهداف مطلوب سودمند باشد. اعتقاد و باور در یک فرد به تنهایی می‌تواند اراده برای تلاش را در یک فرد نسبت به فردی دیگری که چنین باوری ندارد افزون تر کند. اقناع
این طرح بیان می‌کند که نگرش‌های افراد عمیقاً در گروهی که به آن تعلق دارند ریشه دارد. به این ترتیب رسوم، سنت‌ها، ارزش‌ها، مدها و … همگی بر رفتار و نگرش فرد تأثیر دارند. بر طبق این طرح، یکی از ویژگی‌های بشری این است که حساسیت زیادی نسبت به واکنش‌ها و عقاید دیگران دارند. فرانظریه
الف) متغير‌های اجتماعی درونی: اين متغيرها‌ عواملی مانند پيشينه و ارتباطات خانوادگی، تحصيلی و مذهبی، پيوندهای دينی، ارتباط با‌ استادان‌ و دوستان‌، علاقه‌مندی‌ها، فعاليت‌ها، تحرک اجتماعی، مسافرت‌ها و محل‌های اقامت نظريه‌پرداز را در بر می‌گيرد؛ اقتصاد دین
همان‌طور که Iannacconne استدلال می‌کند «رفتار مذهبی چیزی جز یک موضوع فردی است». رویکرد تعلق به دین، مفهوم اجتماعی درون گروه‌های مذهبی را در نظر می‌گیرد. annacconne ادین را به عنوان یک «کالای خوب» از یک دیدگاه نظریه انتخاب عقلانی تعیین می‌کند که در آن معضل مفت سواری آنان را از مزایای گروهی محروم می‌کند. همچنین آزمایش‌های میدانی نشان می‌دهد که افراد مذهبی با پیروان مذهبی اعتماد و همکاری بیشتری دارند. بسیاری از مطالعات تجربی نشان می‌دهند که تعلق گروهی بر رفتار نسبت به ایمان ارتدکس تأثیر بیشتری دارد. همان‌طور که داروین (۱۸۷۴) در میان دیگران استدلال می‌کنند، ارتقاء رفتارهای تعاونی درون گروهی مختص شبکه‌های مذهبی نیست. برونگرایی و درونگرایی
برون‌گرایی در تمایل به بیرون رفتن، پرحرفی، و رفتار پر انرژی نمایان می‌شود، در حالی که درون‌گرایی بیشتر در رفتار انفرادی و خویشتن‌داری آشکار می‌گردد. تقریباً همهٔ مدل‌های جامعِ شخصیتی شامل این چند مفهوم در پیکربندی‌های مختلف هستند. مثال‌ها عبارتند از: پنج عامل بزرگ شخصیت، روانشناسی تحلیلی یونگ، مدل سه عاملیِ هانس ایسنک، ۱۶ عامل شخصیت یا پرسش‌نامه ۱۶ عامل شخصیتِ ریموند کاتل، پرسش‌نامه شخصیتی چندمحوری مینه‌سوتا چند، و آزمون شخصیت مایرز–بریگز. انسان و ایمان
"علل لغزش فکری بشر" اسکیزوفرنی
عوامل زیست‌محیطی مرتبط با پیشرفت اسکیزوفرنی عبارتند از: محیط زندگی، مصرف مواد مخدر و عوامل استرس زای قبل از تولد. به نظر می‌رسد سبک و شیوه تربیتی والدین اثر عمده‌ای ندارد، گر چه افرادی که از حمایت والدین برخوردارند از موقعیت بهتری نسبت به افرادی که والدینی انتقادی یا خصمانه دارند برخوردار هستند. زندگی در یک محیط شهری در دوران کودکی یا بلوغ به‌طور مداوم با افزایش خطر ابتلاء به اسکیزوفرنی توسط یکی از دو عامل ذکر شده، حتی پس از در نظر گرفتن مصرف مواد مخدر، گروه قومی، و اندازه و وسعت گروه اجتماعی همراه است. از عوامل دیگری که نقش مهمی را ایفا می‌کنند عبارتند از: انزوای اجتماعی و مهاجرت مرتبط با سختی‌های اجتماعی، تبعیض نژادی، اختلال در خانواده، بیکاری، و کمبود شرایط مسکن. تعهد شغلی
تعهد سازمانی متغیرهای کاری مانند گردش مالی ، رفتار شهروندی سازمانی و عملکرد شغلی را پیش بینی می کند. نشان داده شده است که برخی از عوامل مانند استرس در نقش ، توانمندسازی ، عدم امنیت شغلی و اشتغال زایی و توزیع رهبری با احساس تعهد سازمانی کارگر مرتبط است. هراس و وحشت ۱۸۳۷
عوامل نامشهود و نامحسوسی مانند اعتماد بنفس و روانشناسی نقش قدرتمندی در توضیح بزرگی و عمق هراس و وحشت داشتند. بانکهای مرکزی، تنها توانایی محدودی برای کنترل قیمتها و استخدام در آن زمان داشتند، که این موضوع خارج کردن سپرده‌ها از بانکها را امری عادی نشان می‌داد. هنگامی که تعدادی از بانکها دچار سقوط و اضمحلال شدند، زنگ خطری که توسط روزنامه‌های حزبی شدت یافت، به سرعت در جامعه گسترش پیدا کرد. سرمایه گذاران مضطرب با عجله به دیگر بانکها رفته و تقاضای برداشت سپرده هایشان را کردند. در مواجهه با این فشار حتی بانکهای کارآمد و موفق هم با درخواست بازپرداخت وامها و تقاضا از وام گیرندگان برای پرداخت، مجبور به ایجاد محدودیتهای بیشتری شدند. این (موضوع) تنها، تشنج و هیجان را بیشتر تغذیه می‌کرد و باعث اثر رو به اضمحلال و به سرعت زیادشونده می‌شد. به عبارتی دیگر، اضطراب، ترس و نبود فراگیر اعتماد، حلقه‌های بازخوردی ویرانگر که خود افراد باعث تقویت آن بودند، را بنیاد می‌نهاد. اقتصاددانان بسیاری، امروزه این پدیده را به عنوان تقارن اطلاعاتی، درک می‌کنند. اساساً، سپرده گذاران بانکی به اطلاعات ناقص واکنش نشان دادند؛ آنها نمی‌دانستند که آیا سپرده هایشان ایمن بود (یا نه) و از ترس ریسک بیشتر، سپرده هایشان را از بانک خارج کردند، حتی با اینکه این (کار) باعث خسارت بیشتری شد. همین مفهوم پروسه رو به اضمحلال به طور مشابه، برای بسیاری از زارعین در بخش جنوبی که زمین و پنبه و برده را احتکار می‌کردند، صدق می‌کرد. بسیاری از زارعین با این فرض که قیمتهای پنبه به بالا رفتن ادامه می‌دهد، از بانکها وام گرفتند. وقتی قیمت پنبه سقوط کرد، با این حال، زارعین قادر به بازپرداخت وام هایشان نبودند که این قدرت پرداخت دین و تعهد بسیاری از بانکها را به خطر انداخت. بالاخص این عوامل که کمبود بیمه سپرده در بانکها را باعث می‌شد، حیاتی بودند. هنگامی که مشتریان بانکها اطمینان ندارند که سپرده هایشان ایمن هستند، بیشتر احتمال دارد که تصمیمات عجولانه‌ای بگیرند که باعث به خطر افتادن اقتصاد شود. امروزه، اقتصاددانان به این نتیجه رسیده‌اند که تعلیق و وقفه در قابلیت تبدیل (پول یا دیگر ابزارهای مالی به دیگر ذخایر نقدشونده دارای ارزش)، بیمه سپرده، و سرمایه مورد نیاز کافی در بانکها می‌تواند احتمال خارج کردن پول از بانکها را محدود کند. کنترل حرکتی
سه عامل فوق، کیفیت و کمیت حرکتی که انجام می‌شود را تعیین می‌کند. هر فردی یک عمل حرکتی را با توجه به تجربه گذشته، میزان درک حسی، دقت و انگیزه خود انجام می‌دهد. شرایط محیط و وضعیت اشیائ اطراف نیز، بر روند اعمال حرکتی اثر می‌گذارد. همچنین نوع وظیفه‌ای که برای یک فرد تعیین می‌شود، به توالی و اشکال خاصی از حرکات می‌انجامد. رفتار
رفتار پایه ای نیز جامع ترین و کلی ترین نوع رفتار یا تعیین‌‎کننده‌ی ساختار کلی سایر رفتارها است که موجب پایه‌ریزی رفتارهای متعدد دیگر می‌‌شود ؛ مانند «گرایش به مصرف مواد مخدر» که از پایه توسط رفتارهای ناشی از ضعف‎های روحی و روانی نظیر «اعتماد به نفس پایین یا تعارف داشتن» و یا رفتارهای ناشی از قدرت روح و روان نظیر «تمایل به خوش‎گذرانی یا اعتقاد به شکست ناپذیری» ، قابلیت شکل گیری دارد . مهمترین رفتار پایه‌ای نیز شامل «نگرش» می‌شود که نمونه‌ رفتارهای پایه‌ای‌ گفته‌شده جزئی از آن هستند . همجنس‌گرایی
دانشمندان هنوز عامل دقیق شکل‌گیری گرایش‌های جنسی را نمی‌دانند، اما معتقدند که برهم‌کنش پیچیده‌ای از عوامل ژنتیکی، هورمونی، و محیطی بر آن تأثیرگذار است. دانشمندان همچنین بیان می‌کنند که گرایش جنسی افراد، اختیاری یا ارادی نیست. هر چند تاکنون هیچ فرضیه‌ای در توضیح علت تفاوت در گرایش‌های جنسی افراد مورد توافق عمومی قرار نگرفته‌است، با این حال بیشتر دانشمندان فرضیه‌هایی را معتبرتر می‌دانند که بر تاثیر عوامل زیستی بر همجنس‌گرایی و دیگر گرایش‌های جنسی تأکید می‌کنند. مستنداتی که عوامل طبیعی و زیستی را در شکل‌گیری گرایش جنسی فرد (خصوصا در مردان) مؤثر می‌دانند بسیار بیشتر از شواهد موجود در مورد تأثیر عوامل محیطی است. طبق مطالعات فراوانی که در نیم‌قرن گذشته انجام شده‌اند، هیچ مدرک محکمی وجود ندارد که نشان دهد تجربیات دوران کودکی، محیط خانواده، یا تربیت والدین، بر همجنس‌گرا شدن افراد مؤثر باشند. خودفریبی
خود فریبی باعث می‌شود تا ماهیت یک فرد و ماهیت «خویشتن» مورد پرسش قرار گیرد، به ویژه از نظر روان‌شناسی غیرمنطقی بودن همان مبنای است که این پارادوکس‌های خود فریبی در آن ریشه دارند. هم‌چنین استدلال شده‌است که تمامی افراد این ظرفیت و «استعداد ویژه» برای فریب دهی را ندارند. با این حال، دلیل‌تراشی تحت تأثیر عوامل زیادی چون اجتماعی شدن، جانبداری‌های شخصی، ترس و فشارهای شناختی قرار دارد. این چنین دلیل‌تراشی‌ها می‌تواند هم با نیت مثبت و هم با نیت منفی صورت گیرد؛ متقاعد کردن یک فرد تا دیدی خوشبینانه نسبت به یک وضعیت منفی داشته باشد و برعکس. در قبال آن، دلیل‌تراشی به تنهایی نمی‌تواند شرایط لازم برای خود فریبی را برآورده سازد، زیرا دلیل تنها یک شکل انطابقی است که فرآیندهای ذهنی می‌توانند به خود بگیرند. عزت نفس
عزت نفس یکی از عوامل تعیین‌کننده رفتار در انسان به‌شمار می‌رود در حقیقت برداشت و قضاوتی که افراد از خود دارند تعیین‌کننده چگونگی برخورد آن‌ها با مسائل مختلف است. فردی که عزت نفس پایین دارد و برای خود ارزش و احترامی قایل نیست ممکن است دچار انزوا، گوشه‌گیری یا پرخاشگری و رفتارهای ضداجتماعی شود. عزت نفس را می‌توان مجموعه‌ای از افکار، احساسات، عواطف و تجربه‌ها تصور کرد که در فرایند زندگی اجتماعی شکل می‌گیرند. مجموعه هزاران برداشت، ارزیابی و تجربه‌ای که فرد از خود دارد، باعث می‌شود که نسبت به خود احساس خوشایند، ارزشمند بودن یا برعکس آن را داشته باشد. چین
«بیش از دوسوم کل افرادی که خود را مذهبی می‌دانستند یعنی ۳۱ درصد کل افراد، نمی‌توانستند مشخص کنند که پیرو چه مذهبی هستند… آن‌ها معتقد بودند که نیروهای فراطبیعی بر سرنوشت انسان تسلط داشته یا بسیار تأثیرگذارند و باور داشتند که سرنوشت آن‌ها با پیشکش قربانی به خدایان یا ارواح نیاکان قابل تغییر است. این نوع باورها و سنت‌ها ریشه عمیقی در فرهنگ سنتی چینی و عرف جوامع محلی داشتند» بیماری‌های غیر واگیر
عوامل خطری چون ویژگی‌های فردی، سبک زندگی و عوامل محیطی ریسک ابتلا به بیماری‌های غیر واگیر را افزایش می‌دهند. برخی از این عوامل خطر عبارتند از جنسیت، عوامل ژنتیکی، تماس با هوای آلوده و رفتارهایی چون استعمال دخانیات، رژیم غذایی نامناسب و عدم تحرک جسمانی که به فشار خون بالا و چاقی منجر می‌شود که در نتیجه فرد را بیش از دیگران در معرض ابتلا به بیماری‌های غیرواگیر قرار می‌دهد. بسیاری از بیماری‌های غیرواگیر قابل پیشگیری است چون می‌توان با اجتناب از عوامل خطر به آن‌ها مبتلا نشد. اثر بیش‌اطمینانی
پرسش از افراد در خصوص این که به باورهایشان یا جواب‌هایی که ارائه کرده‌اند، چقدر اعتماد دارند معمول‌ترین شیوه مطالعه در مورد بیش اعتمادی بوده‌است. داده‌ها نشان می‌دهد که اطمینان به‌طور سیستماتیک از صحت تجاوز می‌کند. یعنی مردم بیش از آن چیزی که شایسته‌است، به درست بودن باورهایشان اطمینان و اعتماد دارند. اگر اطمینان فرد با درجه‌بندی بی نقص و کامل صورت می‌گرفت، قضاوت‌هایی با اطمینان ۱۰۰٪ در صد درصدِ مواقع، قضاوت‌هایی با اطمینان ۹۰٪ در نود درصدِ مواقع و به همین منوال قضاوت‌هایی در سایر سطوح اطمینان، درست و صحیح می‌بودند. در مقابل، یافته کلیدی بدست آمده حاکی از آن است که در مواردی که پاسخ دادن به سوالات سخت دربارهٔ یک موضوع ناآشنا مطرح است، اطمینان و اعتماد از صحت فاصله می‌گیرد. برای مثال، در هجی کردن، آزمودنی‌ها در ۸۰٪ مواقع جواب صحیح دادند، درحالیکه ادعا می‌کردند ۱۰۰٪ مطمئن هستند. به عبارت ساده‌تر، زمانی‌که آزمودنی‌ها انتظار داشتند که نرخ خطا ۰٪ باشد، نرخ خطا ۲۰٪ بود. در یک رشته از آزمایش‌ها، آزمودنی‌ها در پاسخ‌های درست-یا-غلط به گزاره‌های اطلاعات عمومی، در تمام سطوح دارای بیش اعتمادی بودند. زمانی‌که آنان در مورد پاسخ به یک سؤال ۱۰۰٪ مطمئن بودند، ۲۰٪ مواقع اشتباه می‌کردند. رفتار مصرف‌کننده
رفتار مصرف‌کننده تحت تأثیر عوامل متعددی قرار می‌گیرد. آنها را می‌توان به عوامل فرهنگی، اجتماعی، فردی و روانی طبقه‌بندی کرد. تئوری توطئه
پژوهش‌ها همچنین نشان می‌دهد که اعتقاد به تئوری‌های توطئه می‌تواند از نظر روانی آسیب رسان باشد و با خودشیفتگی، پارانویا، فرافکنی، ماکیاولیسم (روانشناسی) و اختلال شخصیت اسکیزوتایپال ارتباط زیادی دارد.توسل به فرضیهٔ توطئه ارتباط زیادی به عامل روانی و عامل فرافکنی دارد. معمولاً کارشناسان ویژه و متخصص با کنجکاوی و ریزبینی و با کندوکاو همه جانبهٔ یک رویداد پس از دریافت اطلاعات و دانستنی‌های کافی و مستندات محکم و انجام آزمایشهای لازم به تفسیر رویدادها از این منظر می‌روند ولی اکثریت دیگری وجود دارند به ویژه در جهان سوم که بلافاصله پس از هر رویدادی برای علت آن جوابی فوری دارند که ممکن است، بر اساس پژوهش‌های انجام شده، از عوامل زیر سرچشمه گیرد: خودکشی
عواملی که خطر خودکشی را تحت تأثیر قرار می‌دهند، عبارتند از اختلالات روانی، مصرف نادرست دارو، حالات روانی، شرایط فرهنگی، خانوادگی و اجتماعی و ژنتیک.بیماری روانی و سوء مصرف مواد غالباً در کنار هم وجود دارند. سایر عوامل خطرآفرین عبارتند از اقدام به خودکشی قبلی، در دسترس بودن وسیله برای ارتکاب این عمل، سابقه خانوادگی خودکشی، یا وجود آسیب ضربه‌ای مغز. به عنوان مثال، میزان خودکشی در خانواده‌های دارای سلاح گرم بیش از خانواده‌های فاقد آن بوده‌است. عوامل اجتماعی و اقتصادی مانند بیکاری، فقر، خانه به‌دوشی و تبعیض نیز ممکن است فکر خودکشی را موجب شود. حدود ۱۵–۴۰٪ مردم یادداشت خودکشی از خود بجا می‌گذارند. به نظر می‌رسد ژنتیک در ۳۸٪ تا ۵۵٪ از رفتارهای خودکشی دخیل باشد. سربازان در معرض خطر خودکشی بیشتری هستند که این امر تا حدی ناشی از میزان بالاتر بیماری‌های روانی و مشکلات سلامت جسمی مربوط به جنگ است. فشار روانی
بعضی از عوامل فشار، به خانواده و اجتماعی که در آن زندگی می‌کنیم برمی‌گردد؛ همچون: مشکلات شغلی و اقتصادی، مشکلات سیاسی، بی‌ثباتی و ناکارآمدی قوانین، نامطمئن بودن تکنولوژی، مشکلات خانوادگی، تحصیل فرزندان، محل سکونت... ، همه می‌تواند در میزان فشاری که تحمل می‌کنیم، نقش داشته باشد. حمایت‌های خانوادگی و فامیلی نیز در تحمل افراد در برابر فشارها نقش دارند. مسائل سیاسی و اقتصادی نیز باعث ایجاد فشار می‌شود. رکودهای کوتاه‌مدت هم، موجب افزایش تنش می‌شود، هنگامی که سیستم‌های اقتصادی به قهقرا می‌روند، سازمان‌ها از نیروی کار خود می‌کاهند، اضافه‌کاری کاهش می‌یابد، تعدادی از کارکنان منتظر خدمات می‌مانند، حقوقها کاهش می‌یابد، هفته‌های کاری کوتاه می‌گردد و از این قبیل مسائل که فشارزا هستند.علائم تحلیل‌رفتگی عبارت‌اند از: بی‌گمان، زیربنای بخش بزرگی از بیماری‌های جسمی و پریشانی‌های روانی، میزان تحمل فشار روانی و ناتوانی فرد برای مقابله با آن است؛ هر چند بسیاری از شغل‌های امروزی، فشار روانی را نیز همراه خود دارد؛ ولی دست‌اندرکاران آن می‌دانند که چگونه با چنین فشارهای تنش‌زایی مقابله کنند و با وجود محرک‌های فشارزایی که در کار روزانه با آن روبه‌رو می‌شوند، می‌دانند که چگونه از آثار زیان‌آور آن، دوری گزینند؛ اما برخی از افراد شاغل، بدین اندازه، توانایی یا امکان لازم برای مقابله یا فرار از محرک‌های تنش‌زا را ندارند و همواره در معرض این محرک‌ها هستند. چنین افرادی، گرفتار فرسودگی شغلی می‌شوند و مشکل خود را در زمینه‌های گوناگون شناختی، هیجانی و رفتاری نشان می‌دهند. تحلیل رفتار متقابل
قسمتی از رفتارها، افکار و احساسات انسان است که به دلیل تقلید ناخودآگاه از کارهایی که پدر و مادر انجام می‌دادند یا برداشت ما از رفتار آن‌ها است. رفتارهای مانند نصیحت کردن، سرزنش کردن، حمایت کردن، انتقاد کردن از جمله رفتارهای بازتابی این بخش می‌باشد. والد از دو قسمت والد کنترل‌کننده (مثبت و منفی) و والد حمایتگر مهربان (مثبت و منفی) تشکیل شده‌است. حالتی است که نمایانگر رفتار فرد به همان صورتی است که پدر و مادرش رفتار می‌کردند. در سال‌های اولیه کودکی باید و نبایدهای زیادی از طرف والدین به کودکان تحمیل شده یا یاد داده می‌شود. این مجموعه عظیم از وقایع خارجی و تحمیلی غیرقابل سؤال در حالت من والد کودک ثبت می‌گردد و در آینده بخشی از شخصیت فرد را تشکیل می‌دهد. این بخش از شخصیت با دستورالعملهای زندگی و باید و نبایدهای آن، قانونمداری، مسئولیت پذیری و عادتها سر و کار دارد. وقتی فردی بدون توجه به احساسات و عواطف، یا بدون توجه به تعقل و منطق به امری مبادرت می‌کند یا صحبت می‌کند یا دیگران را مجبور به انجام چنین اموری می‌نماید از این بخش شخصیت خود استفاده می‌کند. دهان‌بینی
فرد دهان بین برای خود نظام باور آزادانه ندارد و جهان‌بینی و ایدئولوژی (بایدها و نبایدهای) او بر پایهٔ تفکر و اندیشه صحیح شکل نگرفته‌است بااین‌همه دهان‌بینی امری است نسبی یعنی این‌طور نیست که کسی در همه راستاها و زمینه‌ها دهان بین باشد و کم‌وبیش بیشتر آدم‌ها در برخی از ابعاد زندگی شاید گرفتار این صفت بشوند برای نمونه کسی در بعد سیاسی زودباور و خوش‌باور باشد و... ولی برخی مردم بسیار خوش‌باورند و زودتر از دیگران در مسائل گوناگون زندگی تحت تأثیر سخنان دیگران قرار می‌گیرند این صفت بیشتر از هر فرد دیگری به خود مردم دهان بین زیان می‌رساند و گاهی نیز کسانیکه با آنان ارتباط خانوادگی یا کاری و... دارند از ساده‌اندیشی و خوش‌باوری آن‌ها متحمل آسیب و گزندهای جورواجور می‌شوند. سؤالی که مطرح است این ست که چه خصوصیتی به‌خودی‌خود باعث دهان‌بینی می‌شود. برای توضیح این موضوع، مبتلایان به بیماری پارانویایی انتخاب می‌شوند چراکه این گروه ساده‌ترین مثال در بررسی دلایل به وجود آمدن خصوصیت دهان‌بینی محسوب می‌شوند. افراد پارانویید در کنار بسیاری از خصوصیات خود دچار عارضه‌ای به نام قهرمان بودن نیز هستند. تغییر رفتار (بهداشت عمومی)
بسیاری از شرایط و موقعیت‌های بهداشتی به وسیلهٔ رفتارهای پرخطر مانند مسئله مشروبات الکلی، مصرف مواد مخدر، استعمال دخانیات، رانندگی بی دقت، پرخوری یا روابط جنسی محافظت نشده ایجاد می‌شود. یک سؤال کلیدی که در رفتارهای بهداشتی مطرح می‌شود این است که چگونه برای پیش‌بینی و اصلاح یا اتخاذ و پایداری رفتارهای سلامت اقدام نمود. خوشبختانه انسان‌ها در اصل بر روی رفتارشان کنترل دارند. رفتارهایی که سلامت را به خطر می‌اندازند می‌توانند به وسیلهٔ خود تنظیمی حذف شوند و رفتارهای ارتقاء دهنده سلامت جایگزین آن‌ها گردد برای مثال؛ فعالیت بدنی،کنترل وزن، روش‌های تغذیه‌ای، بهداشت دهان و دندان و استفاده از کاندوم و پیشگیری از تصادفات. تغییر رفتار سلامت به فرایندهای انگیزشی، ارادی و کنشی اشاره دارد که سبب ترک رفتارهایی که موجب به خطر انداختن سلامتی می‌گردد و نیز سبب کمک به تبدیل و پایداری رفتارهای ارتقاء دهنده سلامت می‌گردد دین‌داری
دین‌داری () تعریف آن دشوار است، اما طبق نظر محققان مختلف این مفهوم به‌طور گسترده در مورد جهت‌گیری‌ها و دخالت مذهبی است و شامل ابعاد تجربی، آیینی، ایدئولوژیکی، فکری، نتیجه ای، اعتقادی، اجتماعی، اعتقادی، اخلاقی و فرهنگی می‌شود. جامعه شناسان دین مشاهده کرده‌اند که تجربه، اعتقادات، احساس تعلق و رفتار افراد اغلب با باورهای دینی واقعی آنها مطابقت ندارد، زیرا تنوع زیادی در نحوه مذهبی بودن یا نبودن فرد وجود دارد. مشکلات متعددی در اندازه‌گیری دینداری وجود دارد. به عنوان مثال، متغیرهایی مانند حضور در کلیسا هنگام استفاده از روش‌های مختلف مانند نظرسنجی‌های سنتی و نظرسنجی‌های استفاده از زمان نتایج متفاوتی را به همراه می‌آورند. الدار شفیر
حوزه عمومی مورد علاقه الدر شافر تصمیم‌گیری، به ویژه اقتصاد رفتاری است: مطالعه نحوه تصمیم‌گیری افراد در هر روز. براساس تجربی، تحقیقات وی از زمینه‌های روانشناسی و اقتصاد استنتاج می‌شود تا از این دیدگاه که تصمیم‌گیری غالباً براساس آنچه که توسط مدل‌های عامل منطقی فرض شده‌است، مبتنی نیست. شفیر تأثیر عوامل اجتماعی، شناختی و عاطفی در تصمیمات اقتصادی را مورد بررسی قرار می‌دهد، مانند رفتار افرادی که در تضاد هستند و هنگام مواجهه با تصمیم، احساس عدم اطمینان می‌کنند. به عنوان مثال، در مطالعه ای با شرکت آموس تراورسکی که دانش آموزان پرینستون را درگیر کرده بود، مشخص شد که افراد تمایل دارند هنگام مواجهه با تصمیم پیچیده و نتیجه ای، روش‌هایی برای تصمیم‌گیری پیدا نکنند. نتیجه مشابه در مورد پزشکان در ایالات متحده و کانادا نیز یافت شد که آنها تصمیم می‌گیرند که همیشه ممکن است به نفع بیماران باشد وقتی که چندین گزینه را درگیر می‌کند. اینها بر خلاف این فرض است که به محض اینکه شخص با مجموعه ای از گزینه‌ها روبرو شود و به برخی از روشهای ارزیابی مجهز شود، وی بهترین گزینه را انتخاب می‌کند. توهم کوتارد
به نظر می‌رسد این بیماری بیشتر در افرادی رخ می‌دهد که فکر می‌کنند که مشخصات فردیشان بیشتر از محیط بر رفتارشان تأثیرگذار است؛ در افرادی که بر این اعتقادند که محیط بر رفتار آنان تأثیر می‌گذارد، نوعی بیماری تقریباً مشابهی به نام ""نشانگان کاپگراس"" در آنان محتمل است. در این بیماری فرد معتقد است که دوستان و خویشاوندان او با ""مشابهان وانمود کننده"" عوض شده‌اند. این دو بیماری ممکن است با هم ظاهر شوند. وضعیت سلامت روحی نیز در ابتلا به این بیماری نیز مؤثر است تعدادی از بیماری‌های خاص مانند کاتاتونیا، اسکیزوفرنی، اختلال چند شخصیتی، افسردگی سایکوتیک و بیماری‌های جسمی مانند عفونت مغزی، تومور مغزی، زوال عقل یا دمانس، صرع، میگرن، مالتیپل اسکلروزیس یا ام. اس، پارکینسون، سکته مغزی و سایر آسیب‌های شدید مغزی نیز خطر ابتلا به توهم کوتارد را افزایش می‌دهد. ایمان
دیدگاه‌های مختلفی راجع به پیامدهای ایمان موجود است. برخی معتقدند ایمان حقیقی منجر به انجام اعمال نیک می‌شود، در حالی که دیگران معتقدند چون ایمان به عیسی مسیح زندگی جاودان به ارمغان میاورد، لزوماً باعث اعمال نیک نمی‌شود. صرف نظر از اینکه عقیده یک مسیحی به کدام رویکرد اعتقادی نزدیک تر است، همه در اینکه ایمان مسیحی بر پایه آرمان‌ها و تعالیم زندگی عیسی مسیح استوار است، هم نظر هستند. فرد مسیحی رازها و برکات و فیض خدا را می‌بیند، و به جستجوی دانستن و اطاعت از خدا روی می‌آورد. برای یک مسیحی، ایمان راکد و بی حرکت نیست، بلکه باعث یادگیری بیشتر او دربارهٔ خدا و رشد معنوی او می‌شود. خدا خاستگاه و مبدأ ایمان مسیحی است. خرافات
طبق تجزیه و تحلیل رفتار مصرف‌کننده جان سی موون و همکاران. همکاران، خرافات به عنوان ابزاری ابتکاری به کار می‌روند از این رو انواع رفتارهای مصرف‌کننده را تحت تأثیر قرار می‌دهند. جان سی موون و همکاران همکاران می‌گوید، پس از در نظر گرفتن مجموعه ای از پیشینیان، خرافات صفت پیش‌بینی کننده طیف وسیعی از اعتقادات مصرف‌کننده است، مانند عقاید در طالع بینی یا خرافات منفی رایج (به عنوان مثال ترس از گربه‌های سیاه). علاوه بر این، داشتن یک خرافات عمومی به خلق و خوی پایدار به قمار، شرکت در بازی‌های تبلیغاتی، سرمایه‌گذاری در سهام، ارسال نامه‌های الکترونیکی خرافی، حفظ جذابیت‌های خوش شانسی، و نمایش هواداری ورزشی و غیره منجر می‌شود. توافق‌پذیری
یک مطالعه نشان داده‌است که افرادی که توافق‌پذیری زیادی دارند، در موقعیت‌های اجتماعی، از نظر عاطفی، واکنش بیشتری از خود نشان می‌دهند. اندازه‌گیری این اثر، هم در پرسشنامه‌های خوداظهاری و هم در اندازه‌گیریِ معیارهایِ فیزیولوژیک، گواه‌بر این بوده‌است که برونگرایی و روان‌رنجوری تنها عوامل شخصیتی از پنج عاملِ اصلی نیستند که هیجان‌های فرد را تحت تأثیر قرار می‌دهند. این اثر به‌طور ویژه در بین خانم‌ها به چشم می‌خورد. اسناد (روانشناسی)
با بکارگیری نظریه اسناد آگاهی ما از محیط سازمانی و شناسایی علت‌های رفتار و کارکرد افراد افزایش خواهد یافت. با نادیده گرفتن این نظریه، در واکاوی و دریافتن رویدادها ممکن است خطاهای ادراکی بسیاری رخ دهد. برای نمونه رخدادی که علت بیرونی دارد، به علتی درونی نسبت داده شود، یا وارون بر آن. همچنین انسان‌ها گرایش دارند که کامیابی‌ها و پیروزی‌های خود را به عوامل درونی (توانایی، یا کوشش و تلاش خود) بگذارند، در حالی که ناکامی‌ها و شکست‌های خود را به عوامل بیرونی (همچون بخت، شانس، امکانات، مدیریت) نسبت دهند. تراژدی انبازه‌ها
یافته‌های تجربی از اهمیت زیاد فاکتور فرهنگ گروهی حمایت می‌کنند و نشان می‌دهند که این فاکتور نیز باید در زمینه مطالعه فاکتورهای اقتضایی مورد مطالعه قرار گیرد. احتمال بیشتری می‌رود که افراد به جای رفتار به تناسب با مشوق‌های اقتصادی، در راستای همکاری با چارچوب رفتارهای قابل قبول تصمیم‌های خود را اتخاذ کنند. در یک مدل توسعه یافته از منطق قابل قبول بودن که بر مبنای ۴ فاکتور است، پیشنهاد می‌شود که نحوه همکاری فرد با پرسش سؤال: "شخصی با خصوصیات من، در موقعیتی مشابه همین، با فرهنگی مشابه همین، چه کار خواهد کرد؟" به صورتی بهتر توجیه می‌شود. گرایش‌های گزاره‌ای
حالاتی مانند باور، میل، قصد، ترس، امید و آرزو دسته‌ای از حالات ذهنی را تشکیل می‌دهند که فیلسوفان مجموعه آنها را (با وجود اختلافاتی که در مورد بعضی از آنها وجود دارد) «گرایش‌های گزاره‌ای» (propositional attitude) می‌نامند. وجه مشترک این حالات این است که همه آنها محتوای گزاره‌ای دارند؛ یعنی بر یک گزاره دلالت می‌کنند یا به آن تعلق دارند؛ برای مثال، «پرویز باور دارد که هوا گرم است»: در این جمله، «پرویز» باورنده (دارنده باور) است؛ و «هوا گرم است» گزاره‌ای است که باور پرویز به آن تعلق گرفته است. اصطلاح «حیث التفاتی» (intentionality) وسیع‌تر از «گرایش‌های گزاره‌ای» است؛ زیرا مواردی را شامل می‌شود که محتوای این حالات یک گزاره نیست. گرایش‌های گزاره‌ای نقش بسزایی در توصیفات، تبیین‌ها و توجیهات ما دارند (به عنوان مثال، برای پیش‌بینی رفتارهای یک شخص به باورها و میل‌های او استناد می‌کنیم) ولی از این جهت که حالات ذهنی هستند، فیلسوفان ذهن می‌کوشند تا آنها را در یک قالب فیزیکالیستی تبیین کنند تا از دوگانه‌انگاری بگریزند. روان‌شناسی اجتماعی
واژه‌های تفکر، احساسات، و رفتار شامل متغیرهای رفتاری است که در هر انسانی قابل سنجش است. وحشت شخصیتی
وحشت شخصیتی با شرایط روانشناسانه و اجتماعی سر و کار دارد که باعث به وجود آمدن جنون و رفتارهای بازگشتی می‌شوند. نبردی میان واقعیت به عنوان عنصری قدرتمند، و فرد به عنوان عنصری سست را نشان می‌دهد که واقعیت در این مواجهه پیروز می‌شود و دنیای بیرون فردیت را خرد می‌کند و از بین می‌برد. اعتمادگرایی
یکی دیگر از انتقادات که متوجه اعتبار گرایی است، عبارت از "مسئله جدید روح خبیثه" است. مسئله روح خبیثه در اصل موجب تحرک و انگیزه بخش مکتب شک‌گرایی بود، اما می‌توان آنرا به هدف انتقاد از محاسبات اعتماد گرایی بکار برد: اگر تجارب ما بواسطه یک روح خبیثه کنترل گردد، در این صورت ما باور می‌کنیم که کارهایی را انجام می‌دهد که در حقیقت انجام نمی‌دهیم. با این حال، این باورها به صورت واضح توجیه می‌گردند. رابرت براندوم تقاضا نموده‌است تا وضوح بیشتری در مورد نقش باور در نظریه‌های اعتمادگرایی ارائه شود. براندوم نگران این است که اگر روی نقش باور تأکید نگردد، اعتمادگرایی ممکن است چیزهای را که در غیر این صورت داشتنشان غیرممکن پنداشته می‌شود را به دانش نسبت دهد. براندوم مثال یک طوطی را ارائه می‌دهد که آموزش دیده تا بگونه‌ای ثابت به یک رنگ سرخ واکنش نشان دهد و بگوید «آن سرخ است». گزاره حقیقت است، سازوکاری که موجب ایجاد این حرف شده قابل اعتماد است، اما براندوم مخالف این است که طوطی "می‌داند" که به رنگ سرخ نگاه می‌کند، چون به نظر او طوطی قادر نیست "باور" کند که به رنگ سرخ نگاه می‌کند. از نظر براندم، باورها به مفاهیم بستگی دارند: بدون دومی، اولی هم وجود ندارد. مفاهیم محصول «بازی ارائه و پرسش از دلایل است». ازین رو، تنها آن موجوداتی که از طریق زبانی که در بستر اجتماع وجود دارد، قادر به استدلال هستند، از نظر براندوم قادر به داشتن باور اند و ازین رو دانش دارند. می‌توان گفت که براندوم برون‌گرایی و درون‌گرایی را با هم ترکیب نموده‌است و با این کار امکان این را فراهم نموده تا دانش به عنوان یک فرایند بیرونی قابل اعتماد در نظر گرفته شود، دست کم تا زمانی که موجود کسب کننده دانش دارای فهم داخلی از چرایی قابل اعتماد بودن باور باشد. باورپذیری
باورپذیری یا اعتبار اجزای عینی و ذهنی قابل باور بودن یک پیام یا منبع را در بر می‌گیرد. باورپذیری دو عنصر کلیدی شامل قابل اعتماد بودن و تخصص را داراست که خود نیز دارای اجزای برونی و درون‌زا می‌باشند. بعد از این دو عنصر، پویایی و کاریزمای منبع نیز اهمیت دارد. باور
- باورهایی در زمینه احساس لیاقت و خوشبختی کسب‌وکار الکترونیک
متغیرهای رفتاری نظیر میزان مهارت نیروی انسانی بنگاه‌ها، حجم سرمایه‌گذاری در تحقیق و توسعه و نرخهای دستمزد، از عوامل مهمی هستند که در پذیرش کسب و کار الکترونیک توسط بنگاه‌ها مؤثرند. هرقدر بنگاه تجاری در سطح بین‌المللی از نیروی انسانی متخصص بیشتری برخوردار باشد و منابع بیشتری را به سرمایه‌گذاری تخصیص دهد، موقعیت بهتری در جذب و پذیرش کسب و کار الکترونیک دارد. باور
- باورهای دینی روان‌پویشی
روان‌پویشی (به انگلیسی: Psychodynamics) بر این اندیشه استوار است که افکار و هیجان‌ها علل مهم رفتار هستند. رویکرد روان‌پویشی به رفتار به درجات مختلف بر این فرض استوارند که رفتار قابل‌مشاهده (پاسخ‌های آشکار) تابعی از فرایندهای روانی داخلی (رویدادهای پنهان) است. رویدادهای درونی و منابع تحریک محیطی که از سوی نظریه‌پردازان روان‌پویشی مطرح شده با هم متفاوتند، اما همه آنها در این باره توافق دارند که شخصیت را ترکیبی از وقایع داخلی و خارجی شکل می‌دهد که از نظر آنها وقایع درونی در این زمینه نقش عمده‌تری دارند. جذبه ترس
«هدف نهایی جذبه ترس این است که فرایند انعکاسی پیام به‌طور مؤثری ارتقاء یابد و بر تأثیرگذاری فرد در راستای پیام مؤثر باشد». ۲ تفاوت‌های ادراکی فردی در راستای جذبه ترس، عواملی هستند که حاکم بر اثر جذبه ترس هستند. پژوهشگران چندین متغیر که راجع به آن‌ها تفکر شده‌اند را در یک زمان یا زمانی دیگر، برای نفوذ در اثر تأثیر جذبه ترس بررسی کرده‌اند. این عوامل عبارتند از: ویژگی‌های فردی، ادراک خطر، ادراک خودکارآمدی، درک اثر بخشی درمان، درک هنجارها، قدرت استنباط ترس، تهدید درک شده، و سازوکارهای دفاعی. نتایج حاصل از این پژوهش‌ها نشان داده‌اند که بسته به روش مورد استفاده و فرد، عوامل متنوع و گاهی اوقات چندین عامل، بر اثر جذبه ترس مؤثر هستند. رفتار
زن دارای آنگونه استعدادهای حسی است که ارتباطات بین افراد راتسهیل می‌کند، زودتر از مرد از نظر ساخت بدن و روانی بالغ می‌شود، مهارتهای کلامی اش زودرس و استادانه‌اند، بیشتر به مراقبت و توجه به دیگران تمایل دارند، زود جوش و سازگار تر است و دنیا را با دید اخلاقی و زیباشناسی می‌نگرد. این زیر بنای زیستی از لحظه به دنیا آمدن تحت تأثیر بسیاری از عوامل اجتماعی و فرهنگی قرار می‌گیرد؛ مثلاً مادر به وراجی‌های دختر بیشتر توجه دارد و آن راتقلید و تقویت می‌کند و با این عمل بر تمایل بعدی دختر به استفاده از استعداد کلامی می‌افزاید. در سه سالگی پسرشناختن پدر و تقلید رفتار او و دختر شناختن مادر و تقلید رفتار او را آغاز می‌کند. هر یک در راه تقلید کارها و پذیرش علایق و ارزشهای هم جنس خود تلاش می‌کند.