خلیج نایبند چه ویژگیهایی دارد؟
پارک ملی نای‌بند
در سال ۱۳۵۷ (۷/۹/۵۷) خلیج نای‌بند همراه با بخشی از دماغه نای‌بند با مساحت ۱۹۵۰۰ هکتار به عنوان منطقه حفاظت شده نای‌بند در فهرست مناطق حفاظت شده ایران قرار گرفت. این منطقه همراه با مناطق دیگر از جمله دماغه نای‌بند و بخشی از آبهای خلیج فارس در سال ۱۳۸۳ به عنوان اولین پارک ملی دریایی ایران ثبت و اعلام شد.
خلیج فارس (ناوشکن)
این ناو پس از تکمیل به نیروی دریایی ایران تحویل داده میشود.توانایی آن نسبت به پروژه موج بالاتر و طولش حدود دوبرابر این پروژه میباشد.علاوه بر این, این ناو اولین ناوبندر(ناو هلیکوپتر بر)تولید شده در ایران است و توانایی مقابله با شناورهای زیر سطحی و حمله به اهداف زمینی را نیز دارد. گسل نایبند
گسل نایبند یکی از گسل‌های بنیادی و کهن ایران است که بلوک لوت (در شرق) را از بلوک طبس (در غرب) جدا می‌کند. این گسل با طول نزدیک به ۶۰۰ کیلومتر در راستای شمالی–جنوبی از منطقه بشرویه در شرق کوه‌های شتری آغاز و تا منطقه بم در جنوب‌شرق کرمان امتداد می‌یابد. برخی زمین‌شناسان بر این باورند که دو گسل نایبند و میناب، گسل واحدی بوده‌اند که در نتیجه تأثیر گسل زاگرس، نسبت به یکدیگر جابه‌جا شده‌اند، ولی شاهد معتبری برای این دیدگاه وجود ندارد. خلیج گرگان
در بهار ۱۴۰۰، درصد بسیاری از خلیج خشک شده و رو به نابودی می‌باشد. خلیج گرگان زیستگاه گونه‌های آبزی بسیار نادر بوده که امروزه باید در انتظار انقراض این گونه‌ها مانند ماهی‌های خاویاری باشیم. اکنون با کم شدن ورودی آب و ورود فاضلاب شهری، خلیج در معرض فقر غذایی و انرژی قرار گرفته‌است. دلایل مختلفی از جمله تغییر اقلیم، گرمایش جهانی، برداشت بی‌رویه از سفره‌های آبی، کاهش بارندگی و افزایش تبخیر برای خشک شدن خلیج گرگان مطرح می‌شود. اتصال استان فارس به خلیج فارس
به نوشتهٔ قاسمی، مسئولین استان فارس هدف خود از الحاق این پنج روستا را ایجاد بندر آزاد و منطقه ویژه اقتصادی در این محدوده اعلام کرده‌اند که نیازمند خاک برداری و خاک ریزی در سطح بسیار وسیع و دگرگونی وسیع در ساختار محیط زیست است. این در حالی ست که به گفتهٔ نمایندهٔ پارسیان «مناطقی که در مصوبه دولت دهم به عنوان بخش‌هایی از هرمزگان برای جداسازی در نظر گرفته شده و مصوب شده‌است، شامل ۴ کیلومتر از سواحل مرجانی پارسیان و در مجموع ۱۰۰ کیلومتر مربع از اراضی منطقه کوشکنار در غرب پارسیان است که بسیاری از این مناطق تحت مدیریت پارک ملی – بین‌المللی نایبند به‌شمار می‌رود و اساساً دست‌اندازی در حد جابجایی مقداری از خاک این منطقه امکان‌پذیر نیست چه برسد که برخی بخواهند در تصور ایجاد بندر و جاده و تأسیسات در آن باشند» به گفتهٔ او زمین‌های این مناطق متعلق به روستاییان منطقه است که انبوهی نامه در مخالفت با این انتقال به مسئولین نوشته‌اند. شهرستان نی‌ریز
با توجه به نگاشته‌های الواح گلی تخت جمشید، این شهرستان بنام «نای­ ذی» یعنی «کارگاه اسلحه سازی» معروف بوده، بنابراین می‌توان آن را از شهرستانهای قدیمی و کهن استان برشمرد. آب و هوای آن معتدل و گرم می‌باشد و در شمال غربی آن دریاچه بختگان واقع شده‌است. و، چشمه برنج‌زار، دشت لاله‌های واژگون مشکان و برکه احمدشاه ونیز باغهای انجیر و انار از چشم‌اندازهای گردشگری این منطقه است. خلیج فارس
یکی از عواملی که بر محیط زیست حاشیه خلیج فارس و تمامی شهرهای غربی ایران اثرات زیست‌محیطی منفی ناگواری برجای گذاشته گرد و غبار عربی است هر سال در فصل خشک «توفانی از گرد و غبار» از سوی عراق - کویت و شمال عربستان بسوی سواحل شمال خلیج فارس و غرب ایران وزیدن می‌گیرد این گرد و غبار مخرب حتی گاهی اوقات تا تهران نیز می‌رسد و موجب تعطیلی زندگی و کسب و کار می‌شود. گرد و غبار باعث فرار پرندگان و حیوانات شده و بر نوع زیستی سواحل خلیج فارس آسیب زده‌است. چابهار
بنادر جنوبی استان سیستان و بلوچستان به دلیل استقرار بر کرانه دریای عمان و اقیانوس هند از دیرباز کانون داد و ستد و آمد و شد دریایی بوده‌است. از زمان حضور پرتغالی‌ها از نخستین دهه‌های قرن ۱۶ در آب‌های جنوب تا ظهور انگلیس به عنوان قدرت خلیج فارس در طول جنگ جهانی اول همواره بخشی از فعالیت‌های تجاری و دریانوردی رایج در آب‌های جنوبی ایران در بنادر جنوبی استانسیستان و بلوچستان متمرکز بوده‌است و اولاً که در سال‌های جنگ جهانی دوم نیابت کنسول فرانسه را در بوشهر به عهده داشته‌است، کشتی‌های موجود در چابهار را که در خطوط کشتیرانی فعالیت داشته‌اند را ۱۱۹ فروند ذکر می‌کند که از این تعداد ۵ فروند کشتی تجاری و ۶۴ فروند کشتی بادبانی بوده‌اند همچنین در سال‌های مزبور در بنادر گواتر، بریس و پسابندر دفاتر پستی و گمرکی وجود داشته که حاکی از رونق فعالیت‌های تجاری و دریایی در این بندر کوچک بوده‌است. ننادگان
طبیعت ننادگان ترکیبی زیبا از مناطق طبیعی و کوهستانی، جنگل ها، چمنزارها، چوپانان،کشاورزان و انسانهایی که در طبیعت هماهنگ زندگی می کنند، که همه اینها باعث می شود که این روستا برای گردشگران بسیار جذاب باشد! ماهیت اصلی این منطقه، زیبایی کوه های مرتفع، مراتع و جنگلها، آب و هوای معتدل، منابع معدنی درمانی ، کاوش های گردشگری مذهبی از جمله امامزاده سلطان سید محمد هر کسی را به خود جذب کرده است. ویژگی‌های فلزات، شبه‌فلزات و نافلزات
سیلیسیم خلیج کوسه
منطقه خلیج کوسه از نظر جانورشناسی از اهمیت بسیار برخوردار است. دراین خلیج نزدیک به ۱۰,۰۰۰ گاودریایی یعنی ۱۲٫۵ درصد از جمعیت آنها، و بیش از اقیانوس آرام و هند در این منطقه به ویژه مانکی‌میا دلفین وجود دارد. ۲۶ گونه از پستانداران در حال تهدید نیز در این منطقه قرار دارند. بیش از ۲۳۰ گونه پرنده، ۳۲۳ گونه ماهی و نزدیک به ۱۵۰ گونه از خزندگان در این منطقه وجود دارند. در این منطقه لاک‌پشت سبز و لاک‌پشت دریایی و کوسه نهنگ نیز وجود دارند. دستکم ۲۸ گونه کوسه و به‌ویژه ببرکوسه‌ها از این خلیج می‌گذرند. گسل نایبند
نحوه جابه‌جایی گسل نایبند چندان روشن نیست. جدا از پایین‌افتادگی‌های قائم، در ناحیه طبس و کوه‌های راور (شمال کرمان)، شواهدی از یک حرکت راست‌گرد گزارش شده‌است که مقدار آن در ناحیه نایبند، حدود ۵۰ تا ۱۰۰ کیلومتر برآورد شده‌است. جابه‌جایی در نهشته‌های آبرفتی جوان، نشانه فعالیت جوان این گسل است و زمین‌لرزه ویران‌گر تابستان ۱۳۵۷ طبس نیز مؤید حرکت در طول یکی از شاخه‌های فرعی و ناشناخته گسل نایبند است. معماری بومی سواحل خلیج فارس
این منطقه در امتداد یک نوار ساحلی باریک و نسبتاً طولانی است که بیش از دو هزار کیلومتر طول آن می‌باشد. از لحاظ اقلیمی این سواحل جزو نواحی گرم و مرطوب محسوب می‌شود؛ که می‌توان از خصوصیات آب و هوایی کرانه به میزان ریزش باران سالیانه بسیار اندک، اغلب بارندگی در فصول پاییز و خصوصاً زمستان است اشاره کرد. هوای بسیار گرم و مرطوب در تابستان و معتدل در زمستان، رطوبت هوا بسیار زیاد در تمام فصول سال، همچنین اختلاف کم درجه حرارت بین شب و روز، شور بودن آب‌های زیرزمینی در اکثر مناطق و نیز پوشش بسیار کم گیاهی از دیگر خصوصیات این مناطق است. حرا
جنگل‌های حرای خلیج نای بند یکی از نواحی پراکنش این اجتماعات درختی کمیاب با وسعت ۳۹۰ هکتار، آخرین مجموعه انبوه و وسیع این درختان ساحلی در جنوب غربی آسیا محسوب می‌شود. جنگل‌های حرای عسلویه بوشهر به عنوان ذخیره گاه بیوسفری ساحلی آب‌های جنوب کشور در پارک ملی دریایی نای‌بند یکی از مناطق حساس ساحلی به‌شمار می‌آید که در اکوسیستم خود گیاهان شور پسند دریایی، جانداران کف زی و پرندگان مهاجر اقیانوسی را پناه داده‌است. جغرافیای کویت
بارزترین ویژگی جغرافیایی کویت خلیج کویت است که که یک فرورفتگی حدوداً چهل کیلومتری در خط ساحلی خلیج فارس ایجاد کرده‌است. این خلیج حفاظتی طبیعی برای بندر کویت فراهم کرده و تقریباً نیمی از طول سواحل این کشور را تشکیل می‌دهد. چابهار
خلیج چابهار با بریدگی طبیعی و استثنایی خود، بزرگترین خلیج ایران در پیرامون سواحل دریای عمان به‌شمار می‌رود و نزدیکترین آبراه به اقیانوس هند است. چابهار از تیرماه تا اوایل شهریور تحت تأثیر بادهای سرد قطب جنوب است که در اصطلاح محلی به آن بادهای ۱۲۰ روزه می‌گویند. نایروبی
یک ویژگی بخش مرکز تجاری که جهانگردان خارجی را بیش از همه متوجه خود می‌کند، افق مرئی آن است. افق مرئی شهر نایروبی با بسیاری از شهرهای آسیایی و آمریکایی مقایسه شده‌است. این در اثر وجود یک بازوی متحرک ساختمانی (جراثقال) پس از استقلال و نمونه‌ای دیگر از آن در اواخر دهه ۱۹۹۰و اویل سال‌های ۲۰۰۰به وجود آمده‌است. بیشتر آسمانخراش‌های این منطقه، مراکز تجاری و شرکتی همچون M &I می‌باشند. بمبگذاری در سفارت ایالات متحده در این بخش رخ داده که سبب شد تا ساختمان جدید سفارت در نواحی حومه قرا گیرد. دهستان نای‌بند
رضا طاهری. در کتاب از مروارید تا نفت (تاریخ خلیج فارس) می‌نویسد: نابندـ ناوبند= ناو + بند که از بنادر قدیم ایرانی است. ناو به معنای محل عبور آب چون ناودان است. کلمه ناو به معنای کشتی نیز هست. نایبند امروز و نابند و ناوبند قدیم جغرافیایی خلیجی‌شکل دارد و این خلیج که بخش وسیعی از آن کوهستانی نیز هست، لنگرگاه مناسبی برای کشتی‌های بازرگانی قدیم به‌خصوص در ایام توفان فراهم می‌کرده‌است. هم‌چنین نزدیکی ناوبند با آب‌انبارهای چشمه بیدخون برخی از دریانوردان را به برداشت آب از آب‌انبارهای پایین دست چشمه ناگزیر می‌کرده‌است. خلیج فارس
طول خلیج فارس از تنگه هرمز تا آخرین نقطه پیشروی آن در جهت غرب در حدود ۸۰۵ کیلومتر است. عریض‌ترین بخش خلیج فارس است. عمیق‌ترین نقطه خلیج فارس با عمق ۹۳ متر در ۱۵ کیلومتری تنب بزرگ و کم عمق‌ترین نقطه آن با عمقی بین ۱۰ تا ۳۰ متر در سمت غرب است. همچنین جزایر متعددی در خلیج فارس وجود دارند. زرین‌شهر
با توجه به وجود شالیزارهای بسیار این شهرستان یکی از بهترین محصولات برنج ایران را تولید می‌کند. همچنین در بخش باغ‌بهادران از محصولاتی نظیر گردو، بادام و غیره نیز می‌توان نام برد. (که هم‌اکنون به دلیل بی آبی رودخانه تعداد معدودی برنج کاری می‌کنند)این منطقه یکی از مراکز مهم ییلاقی اصفهان محسوب می‌شود. رودخانه زاینده رود، با جلوه‌ای رؤیا گون از میان بیشه‌ها و باغ‌ها می‌گذرد و قل قل آب و آواز پرندگان در لابلای شاخسار بیشه‌ها و وزش باد درشاخ و برگ درختان آن، از زیباترین موسیقی‌هایی است که می‌توان شنید. دو سوی رودخانه پوشیده ازدرخت و سبزه زار است و با آب و هوایی دلپذیر و خنک روح را تسکین می‌دهد. هر نقطه این ناحیه تفرجگاهی زیباست، کوه، آب زلال رودخانه و بیشه و درخت و باغ وسبزه زار، به باغبادران و روستاها و چمهای اطراف آن زیبایی خیره کننده‌ای بخشیده‌است.پارک ساحلی زرین شهر بوستان ملت، پارک شاهد، پارک لاله، پارک صدرا، پارک رضوان، پارک جوان، پارک گلها، پارک رجا، پارک حریت و… دریاچه شهداد کرمان کویر لوت
در سال ۱۳۹۸ سیلاب، جاده شهداد نهبندان را تخریب نمود که بخشی از پیامدهای ناگوار این سیلاب بود. از منظری دیگر که به این سیلاب بنگریم خواهیم دید که در نتیجه آن، دریاچه‌ای در کویر لوت و کلوت شهداد پدیدار شد. پس از پیدایش دریاچه جوان پرنده‌های مهاجر بسیاری به این منطقه جذب شده‌اند. پهنای دریاچه باعث شد که مسیر جاده شهداد به نهبندان که ۴۰ کیلومتر بود بسته شود. بقایای جاده هنوز موجود و تیرهای برق همجنان بابرجا هستند که در میان آب این دریاچه قرار دارند. کلوت‌هایی که سر از آب برآورده‌اند، مانند جزیره‌هایی بسیار زیبا هستند. پیدایش دریاچه، علاوه بر آبیاری کویر، این منطقه را تبدیل به یکی از بهترین جاذبه‌های طبیعی ایران کرده‌است. پدید آمدن دریاچه جوان در مجاور گرم‌ترین نقطه جهان، بسیار عجیب است. مانند فضای بومی کرمان حیات چندانی در این منطقه به چشم نمی‌خورد. به بیانی دیگر این تغییرات به شکل زنجیروار سبب تغییر و به‌وجود آمدن اکوسیستمی جدید در این قسمت از کویر شود. نام گذاری غیر علمی این دریاچه توسط کوهسار فعال گردشگری و اهل رسانه استان کرمان انجام شده‌است. خلیج بافین
خلیج بافین دارای ژرفایی بین ۲٬۱۰۰ تا ۲٬۷۴۰ متر است با این حال به دلیل وجود تعدادی بی‌شمار از کوه‌های یخی که جریان لابرادور با خود به این خلیج می‌آورد کشتیرانی در آن با خطراتی همراه است. این خلیج همچنین مورد توجه زمین‌شناسانی قرار دارد که می‌خواهند دربارهٔ سیر تکامل قارهٔ آمریکای شمالی پژوهش نمایند. پارک ملی نای‌بند
پارک ملی نای‌بند به عنوان یک منطقه حفاظت‌شده سازمان حفاظت محیط زیست ایران در استان بوشهر، شهرستان عسلویه در سواحل خلیج فارس است. نیروی دریایی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی
تاسیس قرارگاه خاتم‌الانبیای ۲، یکی از نقاط عطف برنامه‌ریزی اولیه سپاه در راستای توسعه آن محسوب می‌شود. توسعه تجهیزات و توانایی‌های نظامی و راه‌اندازی قرارگاه‌های منطقه‌ای هم بخش دیگر پروژه نیروی دریایی سپاه برای تقویت موقعیت نظامی خویش بود. این موقعیت، پس از آنکه از سال ۱۳۷۸، نیروی دریایی سپاه مسئولیت تامین امنیت تنگه هرمز و خلیج فارس را بر عهده گرفت، به طرز محسوسی تقویت شد. این منطقه شامل ۱۲۰۰ کیلومتر مرز دریایی است. نیروی دریایی سپاه در ۵ حوزه شناوری، موشکی، تکاوری، هوادریا و پهپادی فعال می‌باشد. این نیرو، علاوه بر انجام ماموریت‌های دفاعی و حفاظتی از مرزها، در برخی ماموریت‌های دریایی مانند تامین تردد کشتی‌ها و شناورهای تجاری و مبارزه با دزدان دریایی نیز مشارکت دارد. نیروی دریایی سپاه همچنین بارها از الگوهای تهاجمی که بر پایه جنگ نامتقارن با تکیه بر مین‌ریزی در دریا و حمله با قایق‌های تندرو و موشک‌ و عملیات‌های انتحاری، استوار شده، خبر داده و در این زمینه رزمایش‌های متعددی برگزار کرده است. ایران
کارون تنها رودخانهٔ دارای قابلیت کشتیرانی در ایران است و از آن برای حمل مسافر و بارهای گوناگون استفاده می‌شود. دریاچه ارومیه نیز برای حمل مسافر و بار استفاده شده‌است. ایران از پنج بندر بزرگ در خلیج فارس، که بزرگترین آنان در بندرعباس است، بهره می‌برد. پایانه‌های نفتی مهمی در آبادان و خارگ قرار گرفته‌اند که در جنگ با عراق ویران شده یا آسیب دیدند اما از آن زمان، بازسازی شده‌اند. همچنین امکانات بندری قابل توجهی در خرمشهر و بندر امام خمینی وجود دارد. ایران امکانات خود را در بندر بوشهر گسترش داده و بندر جدیدی را در چابهار در دریای عمان ساخته‌است. همچنین بندرهای دریای خزر، همانند بندر انزلی و بندر ترکمان در درجهٔ نخست برای بازرگانی با ملل شمالی مورد استفاده قرار می‌گیرند. خلیج تایلند
خلیج تایلند بین ۵۰۰ تا ۵۶۰ کیلومتر عرض و بین ۷۲۰ تا ۸۰۰ کیلومتر درازا دارد. رود چائو پرایا که بانگکوک، مهمترین بندر خلیج تایلند در دهانهٔ آن واقع شده‌است به این شاخاب می‌ریزد. از دیگر بنادر مهمی که در حاشیهٔ خلیج تایلند قرار دارند می‌توان به بندرهای پاتانی، سینگورا، پاک پهانانگ و چانتابوری در تایلند، رئام، کامپوت و کپ در کامبوج و راچ گیا در ویتنام اشاره نمود. همچنین آب‌های کم‌عمق حاشیهٔ سواحل خلیج تایلند از لحاظ اقتصادی مناطق مناسبی برای ماهیگیری به‌شمار می‌روند. دریا
جریان‌های جزر و مدی آب دریا با لختی آب مخالفت می‌کنند، و ممکن است تحت تأثیر جرم خشکی قرار گیرند. در مکان‌هایی مانند خلیج مکزیک که خشکی حرکت برآمدگی‌ها را مقید می‌کند، روزانه تنها یک مجموعه از جزر و مد اتفاق می‌افتد. در خارج از یک جزیره، ممکن است روزانه در چرخه‌ای پیچیده، چهار جزر اتفاق افتد. تنگه یوریپوس در کالسیس از وابیه، جریان‌های قدرتمندی را تجربه می‌کند که به‌طور ناگهان، و معمولاً روزانه چهار تا ۱۲ بار مسیر خود را تغییر می‌دهد، این اتفاق زمانی روی می‌دهد که زاویه ماه و خورشید ۹۰ درجه می‌گردد. در خلیج‌های قیفی-شکل، طیف جزر و مدی می‌تواند بزرگ باشد. خلیج فاندی در کانادا می‌تواند جزر و مد بهاری ۱۵ متری را تجربه کند. اگرچه جزر و مد منظم و قابل پیش‌بینی است، ارتفاع مد می‌تواند با توجه به بادهای دریایی و ساحلی به ترتیب کاهش و افزایش یابد. یک فشار بالا در مرکز واچرخند، می‌تواند آب را به پایین کشد و با جزرهای غیرطبیعی مرتبط است، درحالی که مکان‌های کم ارتفاع، می‌توانند موجب مدهای عظیم شوند. یک خیزآب زمانی اتفاق می‌افتد که سطح دریا در اثر فشار هوا و وزش طوفان بالا آید. در زمان مد این ارتفاع می‌تواند تا حد چشم‌گیری افزایش یابد. در ۱۹۰۰، در گلوستون تگزاس، در طول یک طوفان، ارتفاع خیزآب تا ۵ متر بالا آمد، و در نتیجه شهر آسیب دید، بیش از ۳۵۰۰ نفر جان باختند، و ۳۶۳۶ خانه ویران شد. معماری بومی سواحل خلیج فارس
از ویژگی‌های معماری این مناطق قرار دادن ساختمان در سایهٔ کامل و ایوان‌های عریض و سرپوشیده‌ای که هم از نفوذ باران به داخل جلوگیری می‌کنند و هم سایهٔ کاملی بر روی دیوار اتاق‌ها می‌اندازد، است. در مناطق نزدیک به دریا، برای استفاده از نسیم‌های خنک دریا از بادگیرهای بزرگ استفاده شده‌است. بیشتر ساختمان‌های این مناطق دارای بادگیر هستند؛ ولی در مناطق دور از دریا که کمتر تحت تأثیر نسیم دریا قرار دارند، بادگیرها بسیار کوچک و کوتاه هستند؛ و در بسیاری از مناطق نیز از ساختمان حذف شده‌است. در این مناطق به دلیل گرما و رطوبت زیاد هوا، میزان تهویه طبیعی اهمیت چندانی ندارد و به همین دلیل، پیش‌بینی‌های لازم در مورد ایجاد کوران در داخل ساختمان به عمل نیامده است. خلیج گرگان
خلیج گرگان نه تنها دارای ماهیان باارزش غضروفی، ماهی سفید، ماهی کفال و… است، بلکه سهم قابل توجهی از خاویار مورد نیاز کشور را تأمین می‌کند. اکولوژی خلیج گرگان تحت تأثیر دریای خزر، رودهای مجاور و شبه جزیره میانکاله قرار گرفته‌است که در رشد و تکثیر آبزیان، ماهیان استخوان دار و ماهیان غضروفی و جذب پرندگان مهاجر زمستانی نقش مهمی دارد؛ و یکی از بهترین نوع خاویار سیاه جهان را تولید می‌کند. خلیج جوشان
خلیج جوشان رویه‌ای صاف و کم‌وبیش بدون عارضه دارد و از گدازه‌های بازالتی پوشیده شده که چند برخورد کوچک بر سطح آن ایجاد شده و لبه‌هایی آشفته دارد. مرز خاوری خلیج جوشان را منطقه‌ای با زمین آشفته تشکیل می‌دهد که این خلیج را در سمت شرقی از دریای بخارها جدا می‌کند. مناطق خشک بیابانی
شدت دما ویژگی بیشتر بیابان‌ها است. دمای بالای روز جای خود را به شب‌های سرد می‌دهد زیرا هیچ عایقی از رطوبت و پوشش ابرها وجود ندارد. گوناگونی شرایط آب‌وهوایی، هرچند کاملاً سخت به نظر می‌رسد، اما مجموعه‌ای غنی از زیستگاه‌های طبیعی را پشتیبانی می‌کند. بسیاری از این زیستگاه‌ها ماهیتی زودگذر دارند و نشان دهندۀ کمبود و فصلی بودن آب موجود هستند. درختچه‌ها و گیاهان ساقه‌دار چوبی ویژگی پوشش گیاهی در این مناطق هستند. مهم‌تر از همه، این گیاهان برای به حداقل رساندن اتلاف آب تکامل یافته اند. گوناگونی زیستی جانوران به همان اندازه سازگار و کاملاً گوناگون است. ویژگی‌های فلزات، شبه‌فلزات و نافلزات
کربن درازکشتی
درازکشتی مانند قایقی است که علاوه بر اینکه زیبا، دراز، کم ارتفاع، سبک و چوبی است دارای طراحی‌ای است که مناسب باربری در آب کم عمق و با سرعت است. این طراحی متناسب با آب‌های کم‌عمق امکان ناوبری در آب به عمق یک متر و پهلوگیری در ساحل را فراهم می‌کند ضمن اینکه وزن سبک باعث می‌شود بتواند در بندر جابه‌جا شود. درازکشتی‌ها دو انتهای متقارن داشتند. سر و دم کشتی به گونه‌ای بود که کشتی بتواند به راحتی جهت خود را حفظ کند بدون اینکه دور بپیچد. این ویژگی برای عرض‌های شمالی که کوه‌های یخی و یخ‌های دریایی ناوبری را با خطر مواجه می‌کنند بسیار ویژگی کارآمدی است. کشتی با پاروهایی که سرتاسر آن وجود داشت منطبق بود. شکل‌های جدیدتر کشتی بادبانی مستطیل شکل و یک دکل تنها داشتند که به ویژه در سفرهای طولانی به کمک پارو زنان می‌آمد و زحمت‌شان را کم می‌کرد. سرعت میانگین کشتی‌های وایکینگ متفاوت بود اما معمولاً بین ۱۰–۵ نات بود و بیشینه آن در شرایط مطلوب به ۱۵ نات می‌رسید. معماری بومی سواحل خلیج فارس
بافت شهر و کوچه‌های طویل آن غالباً رو به جهت دریا دارند و همچنین وجود ساختمان‌های مرتفع که ارتفاع بعضی از آن‌ها بیش از ۱۵ متر است، در مجاور این کوچه‌های باریک، باعث ایجاد سایه دایم بر روی این معابر می‌شود و در کاهش دمای محیط بسیار مؤثر است. در نتیجه عبور و مرور در این مسیرها در زیر سایه ابنیه بلند و استفاده از نسیم ملایم بین دریا و خشکی، بدون احساس گرمای بسیار زیاد، میسر می‌باشد. ویژگی‌های فلزات، شبه‌فلزات و نافلزات
هلیوم نام‌های دریای خزر
در خصوص اینکه خزر نام قوم است یا نام ناحیه و اگر خزر قومیت است نژاد آن‌ها و مذهب و زبان آن‌ها چه بوده‌است؟ در متون کلاسیک فارسی و عربی اختلاف نظر وجود دارد. پرویز ورجاوند در مقاله‌ای تحت عنوان «دریای مازندران یا خزر» در مجله اطلاعات سیاسی اقتصادی (شماره ۱۸۸ خرداد ۱۳۸۲) ضمن مخالفت با نام دریای خزر (خزران را یک قوم مهاجم دانسته) و یادآوری نموده کهقباد ساسانی توانست قوم خزر را که به خاک ایران زمین وارد شده بودند، را تا آنسوی رودخانه ولگاه براند. وی فرمان داد تا شهر دربند و دژ دربند بازسازی شود. این دژ شهر که هنوز نام پهلوی بر خود دارد و در جمهوری داغستان روسیه واقع است شمالی‌ترین مرزبانی ایران در زمان ساسانیان بوده‌است، جایی میان دریای کاسپین و کوه‌های قفقاز در میانه یک تنگه. بنابر کتیبه پهلوی که بر دیوارهای سنگی این شهر نصب است، دژ دربند به فرمان خسرو انوشیروان، ساخته می‌شود تا جلوی تازش اقوام شمالی گرفته شود و قباد، پسر خسرو انوشیروان، پس از واپس راندن خزرها، در پیروز نامه‌ای که بر سنگ‌های شهر دربند نقش است داستان این پیروزی و فرمانش به بازسازی را نقل کرده‌است. دژ شهر دربند یادگار تات نشینان است و به عنوان میراث معنوی و فرهنگی به ثبت جهانی رسیده‌است. هنوز هم هرچند شمارشان رو به کاهش گذاشته اما مردمان این شهر پهلوی زبان و تات هستند. برای پرویز ورجاوند و مجله اطلاعات سیاسی اقتصادی پاسخی ارسال شد که همان موقع در روزنامه مردم سالاری مرداد ۱۳۸۲ و سپس در مجله علمی اقتصادی پیام دریای ۱۳۱–۱۳۳ مهر و آذر ۱۳۸۳ چاپ شد و به شبهه‌های مخالفان نام دریای خزر پاسخ داده و اختلاف‌های متعدد و متضادی که در روایت‌ها و مکتوبات در مورد خزران وجود دارد را یادآوری نموده و نوشته‌است مراجعه به کتاب مجموعه عهدنامه‌های تاریخی ایران یا آرشیو اسناد وزارت خارجه نشان می‌دهد که نام دریای خزر در تمام متون فارسی قراردادها (حدود ۲۰ عهدنامه) و ازجمله عهدنامه‌های شاهطهماسب ۱۷۳۲ با پتر کبیر و عهدنامه نادرشاه ۱۷۳۵ (حتی یادداشتها و تفاهم نامه‌های بعد از انقلاب اسلامی) فقط با نام‌های بحر خزر، و در لاتین با کاسپین ثبت شده‌است. در مورد دریای شمال ایران اگر چه بیشتر از ۴۰ نام دیگر برای آن به‌طور موردی مانند گرگان – گیلان - حوض فارس، بحر جیلان، طبرستان، خراسان، خوارزم، کادوس، هیرکان، ساری، تیپر، بحر الاعاجم (عجم‌ها)، و … بکار رفته ولی همواره نام غالب همان کاسپین (متن‌های اروپایی) و خزر (در متن‌های عربی- فارسی - ترکی) در بیشتر متن‌های عربی (عربی شده کسپین) به شکل قزوین و قزبین ثبت شده‌است. به‌طور یقین نام «مازندران» بسیار کهن و در متون قدیمی به ویژه در شاهنامه مکرر و بیشتر از ۹۰ بار به‌کاررفته اما نباید آن را با نام «دریای مازندران» یکسان دانست. نام «دریای مازندران» برای اولین بار در سال ۱۲۱۴ هجری قمری در یک نقشه که توسط آقای محمدرضا قره چی داغی تهیه شده‌است به صورت پرانتز در کنار نام خزر قرار گرفته‌است و از آن زمان مرسوم شده‌است و بر سکه‌های پنج تومانی قدیمی نام دریای مازندران ضرب شد.  اما در مورد کسپین و کاسی اختلاف و تضادهای زیادی در مورد پیشینه آن‌ها نیست آن‌ها قومی آریایی و ماقبل دوره پارسها بوده‌اند بعضی توصیفاتی که از آن‌ها شده آن‌ها را بسیار شبیه به قوم ماد می‌نماید. در شرایطی که بعلت غفلتهای رسانه‌ای، توده‌های مردم ایران از قوم کاسی و کاسپین هیچ اطلاعی نداشتند؛ و کار رسانه‌ای هم نشده بود کمیته یکسان‌سازی نام‌های جغرافیایی در شرایطی نبود که به یکباره نامی مغفول مانده و ناشناخته در زبان فارسی رارسمی نماید. نام کاسپین اگرچه در همه جهان رسمیت دارداما در ایران تنها از سال ۱۳۸۲ این نام وارد ادبیات فارسی گردید. تا قبل از آن هیچگونه کار مطالعاتی آکادمیک در مورد ریشه نام کاسی‌ها نشده بود. نهبندان
منطقه نهبندان به‌ دلیل وجود راه‌های اصلی و درجه یک، ارتباط نزدیک با استان‌های سیستان و بلوچستان و کرمان، نزدیکی به کشورهای پاکستان و افغانستان و بنادر جنوبی کشور به ویژه چابهار و قرار گرفتن بر سر راه‌های مهم بازرگانی استان خراسان یکی از مناطق مهم ارتباطی و تجاری این منطقه است. هم‌ چنین وجود سنگ‌های ارزشمند در معادن این منطقه در کنار کشاورزی دلیل دیگری مبنی بر اهمیت نهبندان است. اقلیم اقیانوسی
اقلیم اقیانوسی اقلیمی است که بیشترین پراکندگی را در سواحل غربی قاره‌ها در عرض‌های جغرافیایی میانی دارد. از ویژگی‌های معمول آن تابستان‌های گرم(ولی نه داغ) و زمستان‌های خنک(ولی نه سرد) است. به خاطر توده‌های هوای دریایی پایدار و همیشگی که از میان اقلیم اقیانوسی عبور می‌کند و بدون جبهه‌های خیلی گرم و خیلی سرد است، اختلاف میانگین دمای سالانهٔ آن نسبت به اقلیم‌های دیگر هم عرض نسبتاً کم است. این اقلیم معمولاً بدون فصل خشک است و بارش در طول سال در همهٔ فصل‌ها تقریباً به یک اندازه است. اقلیم اقیانوسی اقلیم غالب بیشتر مناطق اروپا است و در این قاره نسبت به قاره‌های دیگر پیشروی بیشتری در خشکی دارد. این اقلیم همچنین بخش‌هایی از رشته‌کوه آپالیشین و جنوب غربی آمریکای جنوبی، جنوب شرقی استرالیا و نیوزلند و بخش‌های کوچکی از آفریقا را در بر می‌گیرد. بندر عسلویه
منطقه ویژه اقتصادی انرژی پارس (عسلویه) در سال ۱۳۷۷ طبق مصوبه شورای عالی مناطق آزاد تجاری-صنعتی برای بهره‌برداری از منابع نفت و گاز حوزه پارس جنوبی و انجام فعالیت‌های اقتصادی در زمینه نفت و گاز و پتروشیمی در محدوده نوار ساحلی عسلویه و خلیج نایبند به وسعت ۳۰ هزار هکتار تأسیس شد. گسل نایبند
یکی از ویژگی‌های گسل نایبند، هدایت گدازه‌های ماگمایی به سطح زمین است. در شرق طبس، این گدازه‌ها از نوع نیمه‌عمیق داسیتی هستند که به زمان پالئوژن نسبت داده شده‌اند؛ ولی در جنوب کفه طبس و ناحیه راور، آتشفشان‌ها به سن کواترنری، از نوع روانه‌های بازالتی هستند. بندر انزلی
دریای خزر، سواحل ماسه‌ای، تالاب بین‌المللی انزلی، پل‌های تاریخی انزلی و غازیان، پارک ساحلی (بلوار)، کاخ موزه نیروی دریایی، موج شکن، مناره یا برج ساعت، عمارت قدیمی دادگستری برخی از دیدنی‌های شهر انزلی به‌شمار می‌روند که منطقه آزاد تجاری، اقتصادی و موقعیت استراتژیک شهر انزلی از لحاظ جاده‌ای سالانه موجب جذب تعداد زیادی توریست و گردشگر داخلی و خارجی است. هواناو تندر
به گفته سردار وحیدی، وزیر دفاع ایران، عبور از مناطق مسطح و صعب‌العبور مانند سطوح باتلاقی، شن‌زار، لجنی، نی‌زار، سطوح آب گرفته کم عمق و عبور از مناطق مین‌ریزی شده کم عمق، بدون نیاز به تجهیزات ساحلی از دیگر ویژگی‌های هواناو تندر می‌باشد. خلیج مورتون
بسیاری از گونه‌های نهنگ و دلفین را می‌توان در خلیج مورتون مشاهد کرد؛ از جمله نهنگ کوهان دار، نهنگ قاتل، نهنگ شکار جنوب، نهنگ عنبر، نهنگ کله خربزه‌ای، نهنگ آبی، نهنگ براید و دلفین فرفره و دلفین یونس. خلیج تونکین
خلیج تونکین (به ویتنامی: "Vịnh Bắc Bộ"، به چینی: "北部湾") شاخهٔ شمال‌غربی دریای جنوبی چین است که در بین چین (شمال و شرق)، جزیره هاینان (شرق) و ویتنام شمالی (غرب) واقع شده‌است. این خلیج ۳۰۰ مایل (بین ۴۸۰ تا ۵۰۰ کیلومتر) درازا و ۱۵۰ مایل (بین ۲۴۰ تا ۲۵۰ کیلومتر) پهنا داشته و عمقی بین ۶۰ تا ۷۰متر دارد که آن را جزو خلیج‌های کم‌عمق جهان جای می‌دهد. رود سرخ به این خلیج می‌ریزد و بنادر بن توی و های‌فونگ در ویتنام و بی‌های در چین از جمله مهم‌ترین بندرهای حاشیهٔ خلیج تونکین به‌شمار می‌روند. همچنین تنگه هاینان بین چین و جزیره هاینان مهم‌ترین مسیر کشتیرانی در این خلیج است. خلیج فارس
مساحت خلیج فارس ۲۳۷٬۴۷۳ کیلومتر مربع است، طول آن حدود ۹۰۰ کیلومتر و عرض متوسط آن ۲۵۰ کیلومتر است و پس از خلیج مکزیک و خلیج هادسون سومین خلیج بزرگ جهان بشمار می‌آید. خلیج فارس از شرق از طریق تنگه هرمز و دریای عمان به اقیانوس هند و دریای عرب راه دارد، و از غرب به دلتای رودخانه اروندرود، که حاصل پیوند دو رودخانهٔ دجله و فرات و پیوستن رود کارون به آن است، ختم می‌شود. پناهگاه حیات وحش نایبندان
نایبندان منطقه‌ای با کمترین تعارضات انسانی و حداقل فعالیت‌های صنعتی و کشاورزی است و این شرایط طبیعی نسبتاً بکری را برای جانوران پناهگاه فراهم آورده‌است. نئوپان
خصوصیات پناهگاه حیات وحش نایبندان
نایبندان در اقلیم گرم و خشک واقع است و بخش عمدهٔ آن از دشت تشکیل شده که در نواحی نزدیک به کوهستان حالت استپی و در نواحی دورتر از کوهستان حالت بیابانی و کویری همراه با شوره‌زارهای وسیع پیدا می‌کند. میزان بارندگی کم است و میانگین آن بین ۷۰ تا ۱۱۰ میلی‌متر است، اما حدود دویست چشمهٔ آب شیرین و آب شور در منطقه وجود دارد که البته بسیاری از آن‌ها در تابستان و هنگام خشکسالی بسیار کم‌آب شده یا کاملاً خشک می‌شوند. خلیج ها لونگ
بنا بر پژوهش‌های تاریخی انجام‌گرفته، انسانِ پیش از تاریخ در حدود ده‌ها هزار سال پیش در این منطقه می‌زیسته است. فرهنگ سوئی نهو در حدود ۱۸٬۰۰۰ تا ۷٬۰۰۰ سال پیش از میلاد، فرهنگ کای بئو در حدود ۷٬۰۰۰ تا ۵٬۰۰۰ سال پیش از میلاد و فرهنگ‌ها لونگ در حدود ۵٬۰۰۰ تا ۳٬۵۰۰ سال پیش از جمله فرهنگ‌های باستانی این منطقه بوده‌اند. خلیج‌ها لونگ همچنین شاهد رویدادهای مهمی در تاریخ ویتنام بوده و مصنوعات بسیاری در بای تو موت، غار دائو گو و بای چای کشف شده‌است. خلیج بافین
خلیج بافین یا خلیج بافن بخشی از آب‌های یخ‌اندود اقیانوس اطلس شمالی است که در فاصلهٔ ۱٬۴۵۰ کیلومتری از شمالگان در میان سواحل غربی گرینلند و شمال شرقی کانادا در شرق جزیره بافین گسترده شده‌است. این خلیج مساحتی پیرامون ۶۸۹٬۰۰۰ کیلومتر مربع را در بر می‌گیرد. طول آن ۱٬۱۳۰ کیلومتر و عرض آن بین ۱۱۰ تا ۶۵۰ کیلومتر متغیر است. تنگه دیویس واقع در جنوب خلیج آن را به اقیانوس اطلس متصل می‌سازد. همچنین خلیج بافین در شمال و غرب خود به آب‌های اقیانوس منجمد شمالی می‌پیوندد. ویژگی‌های فلزات، شبه‌فلزات و نافلزات
آنتیموان میبد
میبد شهری دارای پیشینه‌ای چند هزار ساله است که دومین مرکز شهری و تجاری استان یزد محسوب می‌شود و به واسطهٔ بافت تاریخی ارزشمند خود بسیاری از نقاط شهر در فهرست آثار تاریخی ایران به ثبت رسیده‌است. لازم است ذکر شود که شهرک جهان‌آباد نیز از عمده‌ترین مراکز صنعتی این شهر است و این شهرستان با تولید نیمی از کاشی و سرامیک کشور قطب این محصول محسوب می‌شود. میبد یکی از کانون‌های اولیهٔ یکجانشینی در ایران است که در واحهٔ پهناور یزد واقع شده‌است. روزگاری در کنار دریای ساوه قرار داشته‌است که از ساوه تا حاجی‌آباد نمک کشیده شده بود و ساکنان آن از طریق این دریاچه رفت‌وآمد می‌کردند. (شهرهای ایران، پیکولوسکایا) دلایل متعددی را می‌توان نام برد که میبد و به ویژه نارین قلعهٔ آن بیش از مناطق دیگر یزد، مسکون شده و نخستین نقطۀ یکجانشینی در این ناحیه بوده‌است. جعفری، نخستین تاریخ‌نگار یزدی سدهٔ هشتم در مورد بنای نارین قلعه حکایت اسطوره‌ای و افسانه‌ای عنوان می‌نمایند که نشانگر آن است که حتی در آن زمان هم عامه و خاص از دیرینه بودن این مکان آگاه بوده‌اند. وی می‌گوید که سلیمان نبی نارین قلعه را برای اختفای دفینه و گنج خود ایجاد نمود. نقش نگاره‌ای که اخیراً در همین مکان بر روی پاره‌سفال پیدا شده‌است، نشانگر واقعیت‌های بسیاری است. نقش نیمه انسان–نیمه حیوان حک شده بر این سفال شبیه همان نقش نگاره‌ای است که در تمدن هزارهٔ سوم پیش از میلاد عیلامی‌ها است. قابل بیان است افراد این منطقه از دیرباز تاکنون یکتاپرست بوده‌اند. (تاریخ عیلام، شیرین بیانی) نارین قلعه میبد در سده‌های اولیهٔ اسلامی هم از عظمت و اهمیت زیادی برخوردار بوده و از قلاع غیرقابل نفوذ برای دشمنان بوده‌است که از داخل قلعه راه‌های زیر زمینی به کل شهر برای تأمین آب و غذا وجود دارد که از دلایل مهمی بوده‌است که تاکنون توسط هیچ‌کدام از دشمنان فتح نشده‌است. این شهرستان قدمتی ۷٬۰۰۰ ساله دارد.  میبد داری چهار هتل فعال هتل بهجت به عنوان قدیمی‌ترین هتل میبد در خط مشهور سنتو و ابتدای پل زیرگذر واقع شده‌است. هتل حاج ملک نخستین هتل سنتی و در محلهٔ فیروزآباد، مجموعه هتل و رستوران کریاس پلاس نخستین هتل پنج ستاره میبد در بلوار خرمشهر و هتل شاهنشین زیباترین هتل در مسیر اصلی گردشگری بلوار قاضی میرحسین پیش از کاروانسرا شاه عباسی است که دیوار اصلی هتل جز حصار باقی‌ماندهٔ شارستان اصلی میبد بوده و تقریباً هم‌تراز تاریخی با نارین قلعه است و نیز نخستین مهمانسرا و متل شهرستان به نام مهمانپذیر ناصر واقع در بلوار بسیج روبروی فرمانداری میبد می‌باشد. مجموعه‌های بوم گردی نیز در میبد فعالیت می‌کنند که بومگردی به‌خاطر شرایط ویژه و اینکه از هتل و مسافرخانه کوچک‌تر است و در بنای آن از اتاق و امکانات کمتر استفاده می‌شود و همچنین نیاز به تغیر کاربری شهرداری ندارد و نیز قیمت آن به مراتب از هتل و متل پایین‌تر است در حال رشد است بومگردی گلشن در مهرجرد و بومگردی شاطربمون در ده‌آباد و بومگردی عطاری در خیابان امام روبروی سیدقنبر بومگردی‌های فعال شهرستان میبد می‌باشند بومگردی قلعه وزیر که در روستای رکن آباد میبد واقع است نیز افتتاح گردیده‌است. ویژگی‌های فلزات، شبه‌فلزات و نافلزات
فسفر منطقه آزاد تجاری-صنعتی چابهار
در منطقه آزاد تجاری صنعتی چابهار مزایای فراوانی (مانند برخورداری از معافیت بر درآمد و دارایی ۱۵ ساله و بسیاری از معافیتها و مزایای گمرکی و بازرگانی و سرمایه‌ای) وضع شده است. جدا از اینها این منطقه، مزیتهای کلی دیگری نیز دارد، مانند: نمایشگاه منطقه آزاد تجاری چابهار در منتهی‌الیه جنوب شرقی ایران در ۲۵ درجه و ۱۹دقیقه۲۱ ثانیه عرض شمالی و ۶۰ درجه و ۳۷دقیقه و ۴۹ ثانیه طول شرقی در شرق خلیج چابهار و در کنار آبهای دریای عمان قرار دارد. کمربند ساحلی
کمربند ساحلی (یا ناحیه نریتیک) بخش نسبتاً کم عمقی از اقیانوس، بالای شیب تند فلات قاره است که دارای عمق ۲۰۰ متری می باشد. از نقطه نظر زیست‌شناسی دریا این ناحیه محیطی نسبتاً پایدار و روشنی را برای حیات دریایی، از پلانکتون ها گرفته تا ماهی ها و مرجان ها فراهم می آورد، درحالی که اقیانوس‌نگاری فیزیکی آن را به عنوان ناحیه ای می بیند که در آنجا سامانه اقیانوسی با ساحل برهمکنش می کند. نادر مهدوی
مرتضی آوینی در مورد مهدوی می‌نویسد: کجاست آن شجاعت و توکل و عشقی که مثل نادر مهدوی یا بیژن گرد بر یک قایق موتوری بنشیند و به قلب ناوگان الکترونیکی شیطان خلیج فارس حمله برد؟ می‌پرسید این شجاعت و توکل و عشق به چه درد می‌خورد؟ هیچ! به درد دنیاداران نمی‌خورد اما به کار آخرت عشاق می‌آید که آنجاست دار حاکمیت جاودانه عشاق.رقابت‌های کشتی آزاد قهرمانی ایران در سال ۱۳۹۴ به نام و یاد وی نام‌گذاری شد. در سال ۱۳۹۴ طی مراسمی در استان بوشهر از تمبر یادبود وی رونمایی شد. بندرعباس
زبان اهالی بندرعباس بندری که یکی از گویش‌های پارسی کهن است که ویژگی‌های کهن را حفظ کرده‌است.واژگان دکان و دکه دو نمونه صد ها واژه ای است که در زبان این شهر کاربرد دارداز سوی دیگر به خاطر روابط بازرگانی شماری از وام‌واژه‌های اروپایی (نمونه:tawāl، از واژه towel انگلیسی به معنی حوله) و عربی، هندی نیز در آن دیده می‌شود. در بندرعباس به دلیل تنوع قومی و نژادی نیز این گویش در محله‌های مختلف آن نظیر نایبند خواجه عطا، سورو، پشت شهر و مغ ناخا (نخل ناخدا)، شغو (شهرک توحید) شهرها و روستاهای کوچک اطراف با لهجه‌های مختلف صحبت می‌شودحنابندان یکی از آداب و رسوم عروسی در بندرعباس است. در شب حنابندان زنان شرکت‌کننده بندرعباسی دستشان را با آغشتن به ظرف حنایی که دور تا دور مراسم گرداننده می‌شد رنگ می‌کنند. این مراسم در روستای سیاه مغان رواج دارد. کمربند چین‌خورده و رانده زاگرس
بخشی از زاگرس چین‌خورده‌است که از شمال به مرز جنوبی پهنه راندگی‌ها و از جنوب با مرز شمال فروافتادگی دزفول و از شرق با گسل کازرون و از غرب به امتداد فرضی گسل عامل خمش بالارود محدود می‌شود. داشتن میدان‌های نفتی و گازی از ویژگی‌های بارز بخش جنوب‌شرقی ایذه است. ویژگی‌های فلزات، شبه‌فلزات و نافلزات
منگنز شهرستان لنجان
این منطقه یکی از مراکز مهم ییلاقی اصفهان محسوب می‌شود. رودخانه زاینده رود، با جلوه‌ای رؤیا گون از میان بیشه‌ها و باغ‌ها می‌گذرد و قل قل آب و آواز پرندگان در لابلای شاخساربیشه‌ها و وزش باد درشاخ و برگ درختان آن، از زیباترین موسیقی‌هایی است که می‌توان شنید. دو سوی رودخانه پوشیده از درخت و سبزه زار است و با آب و هوایی دلپذیر و خنک روح را تسکین می‌دهد. هر نقطه این ناحیه تفرجگاهی زیباست، کوه، آب زلال رودخانه و بیشه و درخت و باغ و سبزه زار، به باغبادران و روستاها و چم‌های اطراف آن زیبایی خیره‌کننده‌ای بخشیده‌است. خلیج فارس
شوری بیشتر خلیج فارس نسبت به اقیانوس موجب پیدایش جریان آبی از اقیانوس هند به خلیج فارس می‌شود که به موازات ساحل ایران و در جهت پادساعت‌گرد است. جریان ذکر شده با کاهش دما و شوری همراه است به‌طوری‌که در تنگه هرمز مقدار نمک ۳۶٬۶ گرم در لیتر و در انتهای شمال غربی و در دهانه کارون در حدود ۴۰ گرم در لیتر است. میزان بارندگی در سواحل جنوبی کمتر از ۵ سانتی‌متر در سال و در سواحل شمالی بین ۲۰ تا ۵۰ سانتی‌متر در سال است. خلیج مسینی
کرانه‌های غربی این خلیج عمدتاً کم‌ارتفاع، حاصلخیز و پیشرفته‌اند، در حالی که در ساحل شرقی با تپه‌ماهورهای جنوبی تایگتوس پوشیده شده و نسبتاً سنگی و غیرقابل دسترس است و روستاهای کمی در آن قرار دارد. خلیج مکزیک
خلیج مکزیک یک حوضهٔ اقیانوسی است که بیشتر آن توسط قارهٔ آمریکای شمالی و آمریکای مرکزی احاطه شده‌است. این خلیج در شمال‌غرب شمال و شمال‌شرق به سواحل خلیجی ایالات متحده محدود است، در جنوب‌غرب و جنوب به مکزیک، و در جنوب شرق به کشور کوبا منتهی می‌شود. ایالت‌های تگزاس، لویزیانا، میسیسیپی، آلاباما، و فلوریدای ایالات متحدهٔ آمریکا در شمال خلیج هم‌مرز می‌باشند که معمولاً در کنار سواحل شرقی اقیانوس اطلس و سواحل غربی اقیانوس آرام، ساحل سوم نامیده می‌شود و گاهی در مجاورت نواحی دریاچه‌های بزرگ که ساحل شمالی خوانده می‌شوند ساحل جنوبی خوانده می‌شود. خلیج من
خلیج مَن (به زبان فرانسوی: "Golfe du Maine") خلیجی بزرگ در اقیانوس اطلس در ساحل شرقی آمریکای شمالی است. حوزهٔ آبریز این خلیج گستره ای به مساحت ۱۷۹۰۱۰ کیلومتر مربع است که همهٔ مین، ۷۰٪ از نیوهمپشایر، ۵۶٪ از نیوبرانزویک، ۴۱٪ از ماساچوست و ۳۶٪ از نوا اسکوشیا را پوشش می‌دهد همچنین بخش کوچکی از جنوب استان کبک در کانادا (کمتر از ۱ درصد) را هم دربر می‌گیرد. پناهگاه حیات وحش نایبندان
پناهگاه حیات وحش نایبندان وسیع‌ترین منطقهٔ حفاظت شدهٔ ایران است که در شهرستان طبس، استان خراسان جنوبی واقع شده‌است. این منطقه ۱ میلیون و ۴۲۲ هزار هکتاری که در عمق کویر مرکزی قرار دارد در سال ۱۳۸۰ به عنوان پناهگاه حیات وحش تحت حفاظت قرار گرفت. ویژگی خاص نایبندان دورافتادگی کامل آن و محاصره شدن از هر سو با دشت کویر است. وجود دو قلهٔ مرتفع ۳٬۰۰۹ متری نایبندان و ۲٬۴۵۰ متری علی‌آباد موجب شده تا منابع آبی لازم برای رشد گیاهان و زندگی حیوانات مختلف در این منطقه فراهم شود. خلیج پاناما
خلیج پاناما خلیجی در اقیانوس آرام و نزدیکی ساحل جنوبی کشور پاناما است . کانال پاناما این خلیج را با دریای کارائیب و اقیانوس آرام وصل می کند که از اهمیت این خلیج را دوچندان می کند . این خلیج همچنین حاوی چند خلیج کوچک است که خلیج پاناما در سمت شمال آن ، خلیج پاریتا در غرب آن و خلیج سن میگوئل در شرق آن قرار دارند . این خلیج دارای چند جزیره است و در ساحل آن چند بندر مهم مانند پاناما سیتی(Panama City) ، لا پالما (La Palma)و چیتری (Chitrè) وجود دارد. مجمع الجزایر جزایر مروارید که متشکل از بیش از دویست جزیره است که در شرق خلیج واقع شده است. خلیج بالای نیویورک
خلیج بالای نیویورک یا خلیج بالا (به انگلیسی: "Upper New York Bay, or Upper Bay") قلب سنتی بندر نیویورک و نیوجرزی است که اغلب نیویورک هاربر (بندر نیویورک) خوانده می‌شود که توسط بخش های منهتن، بروکلین و استاتن آیلند از نیویورک و بخش هادسون نیوجرزی احاطه شده است. کاسپار داوید فریدریش
او ابداع‌کنندهٔ منظره‌هایی پر از احساسی رمانتیک با دقتی زیاد در ترسیم جزئیات و ویژگی‌های جغرافیایی و معنای معنوی است. مه و غبار در اغلب این مناظر مشهود است. از نظر منتقدین در مناطق شمالی دریای بالتیک، این شدت از مه وجود ندارد و احتمالاً فردریش این مناظر را بعد از تماشا در استودیو خود ترسیم کرده که در میزان مه و غبار اغراق نیز کرده‌است. استان مسقط
این بندر به شکل خلیج مدوری است که دور آن را کوه‌های خشک و بدون هیچ‌گونه پوشش نباتی با صخره‌های درشت و درخشنده احاطه کرده و به زحمت از ساحل مشاهده می‌شود.. پارک ملی نای‌بند
محدوده خشکی این پارک ملی با وسعت ۲۲۵۰۰ هکتار به صورت دماغه مرتفع در ساحل جنوبی خلیج نای بند قرار دارد؛ و گونه‌های کل و بز، قوچ و میش، و گونه نادر جبیر و جیرفتی را دربردارد. این منطقه از سال ۱۳۵۷ به عنوان منطقه حفاظت شده شناسایی شده‌است. خلیج نای بند دارای زیستگاه دریایی مرجانی و علف‌های دریایی است. خلیج فارس
سطح جزایر خلیج فارس از رسوبات تخریبی و مارن تشکیل شده‌است که کم و بیش صدف دارند. خاک این جزایر عمدتاً شور یا حاوی گچ است که در نتیجه رشد گیاهان را به گونه‌های خاص محدود می‌کند. شکل ساحلی خلیج فارس در مجاورت ایران از نوع طولی است که موازی با محور ارتفاعات مجاور است که گاهی تراکم آبرفت‌ها فاصله زیادی بین خط ساحل و ارتفاعات زاگرس ایجاد کرده مانند جلگه بوشهر، و گاهی دامنه تاقدیس‌ها در خط ساحلی قرار گرفته‌اند مانند غرب خور موج. پناهگاه حیات وحش نایبندان
ارزش اصلی نایبندان به محیط امنی است که برای تعدادی از جانوران بیابان‌زی ایران به ویژه یوزپلنگ فراهم کرده‌است. به نظر می‌رسد بیشترین جمعیت یوزپلنگ آسیایی در این منطقه زندگی می‌کند. تصویری از یک یوزپلنگ که با دوربین تله‌ای گرفته شده به عنوان بهترین عکس دوربین‌های تله‌ای در سال ۲۰۱۴ انتخاب شد. پیرترین یوزپلنگ جهان نیز در این منطقه زندگی می‌کرده‌است. لاشهٔ یک یوزپلنگ نر ۱۲ ساله که «جنگال» نامیده شد در سال ۱۳۹۰ در نایبندان کشف شد که به دلیل سن زیاد و احتمالاً ناتوانی در شکار تلف شده بود. جغرافیای تاریخی استان هرمزگان
اسکندر دریا سالار خود به نام نئارک (نئارخوس) با به عنوان سرپرست ناوگان دریایی رهسپار خلیج فارس کرد. نئارک پس از عبور از سواحل مکران، به بندر هرمز یا میناب کنونی رسید. نئارک در خلیج فارس به جزیره خالی از سکنه‌ای بنام «بارقانا» که گفته می‌شود همان جزیره هرمز یا لارک یا «اوآراکنا» یا کیش کنونی است، رسید. نئارک چنین گفته‌است که هیچ یک از سواحل را در طول سفر دریایی خود مانند سواحل خلیج فارس آباد و مزروع ندیده‌است.  تاریخ مکتوب بندر هرمز از زمان اردشیر بابکان آغاز می‌شود. مورخین شرقی و اروپایی چنین گفته‌اند که روزگار آبادانی بندر هرمز بین سال‌های ۲۴۱-۲۱۱ میلادی بوده، ولی پس از ظهور اسلام و سقوط دولت ساسانیان، به عنوان یکی از مهم‌ترین مراکز داد و ستد شرق معروفیت پیدا کرده‌است. احمد اقتداری
کتاب "خلیج فارس از دیرباز تا کنون"، دربرگیرندهٔ مطالبی در باب آداب و رسوم خطهٔ خلیج فارس، تجارت و کشتی‌رانی در این منطقه، نام خلیج فارس در متون و نقشه‌ها، مداخلات انگلیس و روسیه در خلیج فارس، تأثیرات انقلاب مشروطه بر خلیج فارس و مطالبی از این قبیل است. اقتداری در این کتاب برای خلیج فارس دو تعبیر «دریای پرماجرای ایرانی» و «گاهوارهٔ تمدن» را به کار برده‌است. وی معتقد است خلیج فارس به این دلیل که همیشه در تاریخ خود، محل نبرد قوای نظامی بوده، «پرماجرا» است. به باور او، خلیج فارس زادگاه ایلامیان بوده‌است؛ لذا از آن به عنوان «گاهوارهٔ تمدن» یاد می‌کند. اقتداری می‌گوید با مطالعهٔ دقیق جغرافیای طبیعی خلیج فارس و دریای عمان می‌توان دریافت که حتی نام جزایری که امروزه متعلق به عربستان سعودی، کویت، عمان، امارات متحدهٔ عربی، قطر و بحرین است، غالباً ریشه در زبان فارسی دارند؛ مانند یاس، بوبیان، تاروت، و امثال آن‌ها. او علل اختلافات اعراب و ایرانیان بر سر این جزایر به ویژه تنب بزرگ، تنب کوچک و ابوموسی را مداخلات بریتانیا، مذاکرات آرنولد ویلسون و حسین علا در لندن و ادعای شیوخ رأس‌الخیمه و شارجه که هر دو از نوادگان طایفهٔ جواسمی، که حکام اجاره‌دار و فرمان‌بردار کریم‌خان زند و سپس حکومت قاجار در بندر لنگه بوده‌اند، ذکر می‌کند. معماری بومی
این منطقه شامل سواحل جنوبی ایران در کنار دریای عمان و خلیج فارس می‌باشد. در این منطقه دما و رطوبت هوا بالا و نوسان در طول روز و شب کم است. تفاوت دمای هوای روی خشکی و روی دریا در این منطقه باعث به وجود آمدن نسیم‌هایی می‌شود. در این اقلیم، در طراحی خانه‌های سنتی سعی شده خانه‌ها در سایه قرار گیرد. ایوان‌های عریض و مرتفع، هم از نفوذ باران به داخل جلوگیری می‌کرده و هم‌سایه‌ای کامل بر روی دیوار اتاق ایجاد می‌نموده است. در نقاط نزدیک به دریا، بادگیرها نسیم خنک رو به دریا را به داخل خانه می‌رسانده است. در نزدیکی دریا، به دلیل رطوبت زمین، خانه بر روی کرسی (پیلوت) قرار می‌گرفته‌است. در اقلیم معتدل و مرطوب نیز همانند اقلیم گرم و مرطوب، خانه بر روی کرسی (پیلوت) بنا می‌شده‌است. رنگ مصالح نما روشن و از جنس مصالح سبک بوده‌است. در این اقلیم ارتفاع اتاق‌ها بلند بوده‌است. گسل نهبندان
گسل نهبندان یا گسل نه از گسل‌های فعال و یکی بزرگ‌ترین گسل‌های راستا لغز راست‌بر به صورت یک پهنه گسلی در مرز خاوری بلوک لوت از سهیل‌آباد در شمال تا نصرت‌آباد در جنوب است. این گسل در برخی نقاط با مولفه فشاری یا معکوس همراه است. راستا و شیب صفحه گسله راستای چیره شمالی-جنوبی است. در داخل پهنه برشی راستا و شیب صفحه گسله‌های فرعی با امتداد شمال خاوری-جنوب باختری، شمال باختری-جنوب خاوری و حتی خاوری-باختری نیز وجود دارد. ویژگی‌های فلزات، شبه‌فلزات و نافلزات
ایریدیم جغرافیای نامیبیا
بیابان نامیب گستره وسیعی از سنگریزه‌های بسیار خشک، شن بدون رطوبت، دشت‌ها و تپه‌های شنی است که در امتداد کل خط ساحلی امتداد دارد و عرض آن بین یک‌صد تا صدها کیلومتر متفاوت است. مناطق درون نامیب شامل ساحل اسکلت و کائوکوفلد در شمال و «دریای شن» نامیب در امتداد ساحل مرکزی است. معماری بومی سواحل خلیج فارس
خصوصیات کلی فرم بنا در این مناطق این است که ساختمان‌ها به صورت حیاط مرکزی و نیمه درون گراست، حداکثر استفاده از سایه و کوران هوا، ارتفاع زیاد اتاق‌ها و پنجره‌های بلند و کشیده، ایوان‌های وسیع مرتفع، عدم وجود زیرزمین و طاق‌های مسطح می‌باشد استان هرمزگان
از جمله فعالیت‌های رایج مردم هرمزگان زمینه‌های کشاورزی، ماهی‌گیری و تجارت است. منطقه میناب و رودان منطقه فارغانات زراعت وباغ داری (نارنگی مرغوب، ذرت وگندم، نخل خرمای پیارم) به عنوان قطب‌های کشاورزی استان به‌شمار می‌آید. این استان همچنین دارای معادنی از قبیل نفت، گاز، کرومیت، فولاد، آلومینیوم، خاک‌سرخ و … است. در ضمن هرمزگان در زمینه حمل و نقل دریایی و شیلات از موقعیت اقتصادی برجسته‌ای برخوردار است. جزایر کیش و قشم به عنوان مناطق آزاد تجاری از لحاظ اقتصادی برای این استان سود سرشاری را به دنبال دارند. همچنین بندر شهید رجایی بزرگترین بندر تجاری و گمرک ایران دروازهٔ ورود کالا به ایران می‌باشد، با این اوصاف می‌توان بندرعباس را پایتخت اقتصادی ایران نامید که اقتصاد ایران به آن وابسته اس خلیج ها لونگ
از ویژگی‌های خلیج‌ها لونگ وجود هزاران جزیره و کارستِ سنگ آهکی در شکل‌ها و اندازه‌های گوناگون است. این جزیره همچنین مرکز منطقهٔ بزرگتری است که خلیج بای تو لونگ در شمال شرقی و جزیره‌های کات با در جنوب غربی را در برگرفته و همگی این مناطق ازنظر زمین‌شناسی، جغرافیایی، ژئومورفولوژی، آب و هوا و خصوصیات فرهنگی شرایط یکسانی دارند. خلیج آنادیر
خلیج آنادیر به‌طور معمول ۱۰ ماه در سال پوشیده از یخ است. نهنگ‌هایی مانند نهنگ قطبی و نهنگ خاکستری ممکن است نزدیک به سواحل آن ظاهر شوند. مناطق شهرداری تهران
وجود مراکز تفریحی و تجاری مانند دریاچه چیتگر و امکانات تجاری و تفریحی اطراف آن از ویژگی‌های خاص این منطقه است. نیروی دریایی ارتش جمهوری اسلامی ایران
از سال ۲۰۰۱ به بعد نیروی دریایی ایران با تعمیر اساسی تجهیزات خود و با تجهیز آن‌ها به موشک‌های بهینه‌سازی شده، توانایی مقابله با تهدیداتی با برد ۳۰۰ کیلومتر را دارا است و تمام خلیج فارس و دریای عمان را پوشش می‌دهد. ایران با راه‌اندازی خط تولید ناومحافظ‌های کلاس موج در بندرعباس و بندر انزلی در حال افزایش تعداد ناوهای خود با ناوهای جدید تولید داخل است. نیروی دریایی هم‌اکنون ناومحافظ جماران و سهند در خلیج فارس و ناو دماوند در دریای خزر و ناوچه بایندر را در اختیار دارد. در اواخر سال ۱۳۹۷ نیز زیردریایی نیمه‌سنگین فاتح به ناوگان زیر سطحی ملحق شد. این نیرو هم‌اکنون موفق به ساخت هواناو تندر شده‌است. ضمن اینکه بزرگترین ناو خاورمیانه به نام ناوبندر مکران با بیش از ۲۲۸ متر طول و با قابلیت حمل ۴ الی ۶ بالگرد، در خدمت این نیرو قرار دارد. ناو گروه‌های ایرانی در اقیانوس هند، خلیج عدن، کانال سوئز، دریای مدیترانه، تنگه مالاکا، دریای چین، دماغه کیپ تاون آفریقای جنوبی و اقیانوس اطلس دریانوردی کرده‌اند. همچنین نیروی دریایی ایران در تلاش است تا وارد منطقه غرب اقیانوس اطلس در خلیج مکزیک شود.در طول جنگ ایران و عراق، خسارات زیادی به ناوگان نیروی دریایی ایران وارد شد. این خسارات به مراتب بیشتر گردید زمانی که نیروی دریایی ایالات متحده برای اسکورت نفتکش‌های کویتی وارد خلیج فارس شد. این عملیات بین ۱۹۸۷–۱۹۸۸ ادامه یافت که به اختصار عملیات اراده جدی، نام گرفت. در این عملیات کشتی تدارکاتی ایرانی؛ ایران ارج، توسط نیروهای آمریکایی توقیف و غرق شد، در ۱۴ آوریل ۱۹۸۸ یکی از مین‌های ایرانی چیزی نمانده بود که باعث غرق شدن رزمناو موشک انداز ساموئل بی رابرتز شود. ۴ روز بعد از آن نیروهای آمریکایی برای تلافی به دو سکوی نفتی ایرانی حمله کردند. در جریان این حمله که به عملیات آخوندک معروف شد، ناو سهند غرق شد و خسارات بسیار سنگینی به ناوگان نیروی دریایی ایران وارد گردید. از ناوچه‌های جدید نیروی دریایی ارتش می‌توان به ناوهای نیزه، تبرزین و سیرجان اشاره کرد. ویژگی‌های فلزات، شبه‌فلزات و نافلزات
طلا یزد
بافت و ساخت معماری ویژه منطقه یزد از بارزترین نمونه‌های معماری خاص اقلیم‌های گرم و خشک در جهان است. تناسب آن با نیازها و شرایط اقلیمی- فرهنگی مردم منطقه، گذشته از زیبایی خاص این معماری، از ویژگی‌های آن است. در مرکز هر محله، معمولاً حمام، بازارچه، آب انبار، مسجد، حسینیه، لرد، کارگاه‌های کوچک، جوی آب (برای دسترسی به قنات) قرار دارد که بسیاری از این امکانات هنوز پابرجا هستند. خلیج میناماتا
خط ساحلی ناهموار است، ورودی‌ها و آبریزهای زیادی وجود دارد که به عنوان محل تخم ریزی ماهی و صدف ماهی عمل می‌کنند و موجودات بسیار متنوعی در این منطقه زندگی می‌کنند. مریوان
در شمال، ناهمواری‌های ملایم و کم ارتفاع با دره‌های باز و کم عمق در تمام جهات دیده می‌شوند. در این ناحیه تمام مناطق کوهستانی پوشیده از جنگل‌های تنگ است. وجود رودخانه‌های متعدد، دشت‌های نسبتاً وسیع، دریاچه زریوار از مشخصات جغرافیایی شمال مریوان است. صفحه دریای سلیمان
وضعیت زمین‌ساختی این بخش از زمین بسیار پیچیده بوده و شامل تعدادی صفحه زمین‌ساختی اصلی و فرعی است. صفحه دریای سلیمان دارای پوسته اقیانوسی است که در حال ناپدید شدن در دو منطقه فرورانش در مرزهای شمالی و جنوب غربی خود است. حاشیه جنوب شرقی آن در امتداد خیز وودلارک که یک منطقه فشردگی نامشخص است، در حال برخاستن بوده و احتمالاً یک گسل ترادیس مرز این صفحه با صفحه وودلارک را مشخص می سازد. منطقه فرورانش شمالی در جایی است که صفحه سلیمان در جهت شمال غربی به زیر صفحه بیسمارک جنوبی و در جهت شمال شرقی به زیر صفحه اقیانوس آرام رانده می‌شود. بخش شمال غربی این منطقه فرورانش، منطقه فرورانش بریتانیای نو نام دارد. بریتانیای نو در پاپوآ گینه نو یک جزیره آتشفشانی است که بر اثر این برخورد و فعالیت‌های آتشفشانی پیامد آن تشکیل شده است. صفحه دریای سلیمان در منطقه فرورانش جنوب شرقی، به زیر صفحه هند-استرالیا رانده می‌شود. مناطق خشک بیابانی
تعریف و مشخصات مناطق خشک در روشهای مختلف طبقه بندی اقلیمی تا حدودی تفاوت می‌کند. اما بنا به یک تعریف کلی، در این مناطق، تبخیر و تعرق بیشتر از نزولات جوی(جو زمین)، است. به بیان دیگر از دیدگاه آب‌شناسی در این محیط‌ها بیلان آب منفی است چرا که به واسطه درجه حرارت بالا و خشکی هوا تبخیر و تعرق از سطح خاک و گیاه از بارندگی فزونی می‌گیرد. به دلیل کمی بارندگی، پوشش گیاهی در این مناطق فقیر و پراکنده است و حیات وحش و گیاهان بستگی نزدیکی به وجود منابع کوچک و بزرگ آب دارد بارندگیها در این مناطق بسیار نامنظم و بعضاً با شدت زیاد می‌بارد که عمدتاً به دلیل نبود پوشش گیاهی کافی و اقدامات مدیریتی آبخیر، باعث وقوع سیلابهای مخربی می‌گردد و حتی در مجاورت دریاها و مناطق مرطوب نیز وجود دارند. برآورد می‌شود که در دنیا بر ۲۹۵ میلیون هکتار بیابانهای ساحلی وجود دارد. بیابانهای ساحلی در مجاورت خلیج فارس و دریای عمان نمونه ای از آنهاست. مهمترین خصوصیات مناطق خشک را می‌توان در موارد زیر خلاصه کرد: خلیج فارس
پس از پایان آخرین عصر یخبندان در حدود ۱۱هزار سال پیش، و ذوب‌شدن یخ‌های قطبی و بالا آمدن آب اقیانوس‌ها و دریاهای آزاد، سطح دریای عمان نیز بالا آمده و از طریق تنگه هرمز، آب به درون گودال بسیار بزرگی که امروزه به نام خلیج فارس می‌شناسیم، جاری شده و به‌تدریج، به شکلی که امروز می‌بینیم درآمده است. گمانه‌زنی‌هایی وجود دارد که پس از خروج انسان هومو ساپینس از آفریقا در حدود ۷۰هزار سال پیش، بستر خلیج فارس محل شکل‌گیری تمدن(ها) یی بوده که پس از پایان عصر یخبندان، آثار آن تمدن(ها) به زیر آب رفته‌است. کلیشاد و سودرجان
رودخانهٔ زاینده رود از کنار این شهر عبور می‌کند که این شهر را از چشم‌اندازهای زیبایی برخوردار نموده و به ایجاد پارک ساحلی کلیشاد منجر شده‌است.از جاذبه‌های گردشگری شهر می‌توان به پارک زیبای ساحلی این شهر در حاشیه‌ی رودخانه‌ی زاینده‌رود (با امکانات تفریحی و ورزشی) و برج‌های کبوترخانه (مربوط به دوره قاجاریه) اشاره کرد. خلیج گرگان
اگرچه خلیج گرگان و شبه جزیره میانکاله به صورت محدودهٔ زیستی حفاظت شده درآمده ولی وجود صید بی‌رویه و بی‌موقع، افزایش واردات فضولات صنعتی، دامداری و کشاورزی از یک سو و اهمیت زیست‌محیطی خلیج گرگان و لزوم بهره‌برداری بیشتر از منابع غذایی برای جمعیت فرایندهٔ کشور از سوی دیگر از جمله مسائلی است که می‌تواند لزوم توجه بیش‌تر و انجام پژوهش‌های فراوان‌تری در خصوصیات خلیج گرگان و شبه‌جزیره میانکاله را توجیه کند. استان بوشهر
پوشش گیاهی استان بوشهر بسته به موقعیت جغرافیایی منطقه فرق می‌کند. در مناطق گرم و خشکی چون مناطق حفاظت‌شده مند و حله و پارک ملی نایبند درختان غالب گونه‌های بومی آکاسیا، کهور ایرانی، کنار، و گز است. در کنار رودخانه‌ها نی و لوئی نیز می‌رویند. جنگل‌های حرا نیز از جمله جنگل‌های معروف استان هستند که در مقیاس جهانی واپسین محدوده پراکنش جهانی آن‌ها در کرانه‌های شمال غربی آسیا به‌شمار می‌روند. بیشترین اجتماع این جنگل‌ها در استان در خلیج نای‌بند است. آیفل
اقلیم معتدل و مرطوب اقیانوس اطلس، باعث تشکیل چند رود کوچک در آیفل شده‌است. آبگیری از این رودها مخازن بزرگی را به ویژه در آیفل شمالی پدیدآورده‌است. یکی از ویژگی‌های آیفل، وجود دریاچه‌های طبیعی با سرچشمهٔ آتشفشانی است. چابهار
چابهار مهم است؛ نه فقط چون یکی از پررونق‌ترین مناطق آزاد ایران به حساب می‌آید، نه فقط چون تنها بندر اقیانوسی کشور است؛ نه فقط چون یکی از بهترین مناظر دنیا را دارد… چابهار مهم است چون بهشتی از ناشناخته هاست که هر گردشگری را شیفته زیبایی‌هایش می‌کند. مریوان
منطقهٔ مریوان دارای ویژگی‌های اقلیمی «معتدلهٔ میانی» است؛ اما با نظرداشت کوه‌ها و بلندی‌ها و دره‌های ژرفی که در تمامی نقاط منطقه گسترش یافته‌اند و نیز وجود جنگل‌ها و پوشش گیاهی مناسب در شمال و جنوب، وجود منابع رطوبتی «رودخانه‌ها و دریاچهٔ زریبار» موجب شده‌است که در این منطقه شاهد گونه‌گونی اقلیم‌های مختلف باشیم. آن‌چنان‌که از «سنندج به سوی مریوان از سروآباد به بعد» منطقه دارای آب‌وهوایی مرطوب و مدیترانه‌ای است و نواحی شمالی و جنوبی مریوان دارای آب‌وهوای کوهستانی است. مریوان با بارندگی سالانه مابین ۹۰۰ – ۵۰۰ میلی‌متر، یکی از پرباران‌ترین مناطق ایران به‌شمارست. مریوان به دلیل جاگیری در کنار دریاچهٔ زریبار، اورامان و زیست‌بوم زیبای منطقه و نیزترابری کالا گسترش زیادی داشته‌است. این شهر و شماری از آبادی‌های گرداگردش در جنگ ایران و عراق با هواپیماهای عراق بمباران شیمیایی شد. مریوان
مریوان با کوه و دشت‌های سرسبزی که پیرامونش را گرفته‌اند، مانند انگشتری است که دریاچهٔ زریبار - به عنوان بزرگ‌ترین چشمه آب شیرین دنیا که به سبب رشد بیش‌از حد نی‌زارها در حال نابودی است، بازهم نقش نگین فیروزه‌اش را بازی می‌کند. گنبد آبی پیر شالیار در اورامان هم چنین است و از دور چشم‌ها را می‌رباید. سفری به مریوان و اورامانات انسان را غرق رنگ‌ها می‌کند. مریوان به دلیل شرایط طبیعی و آب‌وهوایی، فرهنگ مردم و موقعیت جغرافیایی، از مناطق پسندیدهٔ گردشگران است. رودخانه‌های فرعی و اصلی پرشماری در این منطقه هست که در جذابیت و شکل‌گیری طبیعت منطقه نقش مهمی دارند. رودخانه‌های فرعی شهرستان مریوان سرآخر با پیوستن به همدیگر رودخانهٔ سیروان را تشکیل می‌دهند. شهرستان کنگان
شهرستان کنگان یکی از مناطق به دلیل وجود بنادر کهن تاریخی چون بندر باستانی سیراف از تاریخی کهن برخوردار می‌باشد. حوزه ساحلی خلیج فارس و دریای عمان از دیرباز محل آمد و شد اقوام، قبایل مختلف بوده‌است که از اطراف و اکناف دنیای قدیم –آسیا و آفریقا به قصد تجارت و سیاحت و سیاست به این خطه سفر می‌نموده‌اند، منطقه کنگان نیز از این ویژگی برخوردار بوده‌است و مردان این سامان به لحاظ موقعیت جغرافیایی صیاد و دریانورد بوده‌اند. میرزا حسن فسایی در کتاب فارسنامه ناصری چنین می‌نویسد: «بلوک کنگان از گرمسیر است فارس از جنوب شیراز است. در ازای آن از نخل تقی تا قریه بنک سیزده فرسخ و پهنای آن از نیم فرسخ نگذرد. این بندر رشد خود را پس از ویرانی سیراف از اوایل قرن بیستم شروع نمود. سرکنسول فرانسه در بندر بوشهر که از کنگان دیدن نموده‌است می‌نویسد: «در بندر کنگان به سال ۱۹۱۱،(۲۵۰) خانوار زندگی می‌کردند که حدود ۲۰۰ نفر از این جمعیت یهودی و تعبیر عرب و عجم (غیر عرب) بوده‌اند و عمده تجار و بازرگانان شهر در این دوره یهودی بوده‌اند. میرزا حسن فسایی در کتاب پیش گفته موقعیت بلوک کنگان و آب و هوای آن را چنین توصیف می‌کند: کنگان محدود از جهات شرق، شمال به بلوک گله دار و از طرف مغرب و جنوب به دریای فارس، هوای این بلوک از ماه ثور تا میزان (اردیبهشت تا مهرماه) گرم و بسیار مرطوب و شکار آن کبک و تیهو و مرغ کبک انجیر است. بعد از جنگ جهانی دوم و مهاجرت یهودیان به فلسطین، لطمه اقتصادی جدیدی نیز به منطقه وارد گردید و گذشته از کاهش جمعیت و سرمایه هنگفنی نیز خارج گردید. با پیشبرد سیاست‌های جدید رژیم پهلوی در دهه ۴۰ و جایگزینی آرام سرمایه‌داری وابسته به جای اقتصاد کشاورزی شهر کنگان نیز به دوره جدیدی از شهرنشینی و مناسبات اجتماعی-اقتصادی همراه می‌گردد. رشد فیزیکی شهر در این مرحله به صورت خطی و به موازات ساحل انجام می‌پذیرد که خود نشانگر اهمیت صیادی و تجارت خارجی است. رضا طاهری در کتاب از مروارید تا نفت کنگان را جایگزن خورشیف دوان مغولی می‌داند و می‌نویسد: «ابن بلخی می‌گوید: نجیرم و حورشی (خورشی)، نجیرم شهرکی است و حورشی دهی و جمله از اعمال سیراف است و گرمسیر عظیم است. احتمالاً با توجه به این‌که نجیرم در خورسیف مفظر واقع بوده‌است و خورسیف یا خورشیف یا حورشی، دهی بوده‌است در مسیر سیراف به نجیرم (دیر و بردستان) و در نزدیکی خور بردستان و بین خور شمال بندر کنگان و بَنَک، به این منطقه خورِ سیف مظفر گفته می‌شده‌است. پاول شواتس در بررسی خورشیف می‌نویسد: این سوی سیراف، خورسیف قرار داشت که احتمالاً همان خورشید است. نجیرم در زمان افول سیراف رونق بیش‌تری یافت اما این رونق تا سالیان دراز پایدار نبود و نجیرم که بارانداز و بندر کمکی در کنار سیراف بود و بازارچه و کاروان‌سرا داشت، با تغییر بندر اول ایران از سیراف به کیش و سپس هرمز به بوتهٔ فراموشی سپرده شد. به نظر می‌رسد جایگزین نجیرم در قرن‌های ششم و هفتم هجری، خورسیف یا خورشیف شده‌است. رونق نجیرم در زمان سیراف و آداب فرهنگی و وضعیت اجتماعی آن را می‌توان به عنوان گوشه‌ای از تمدن سیراف بررسی کرد و رونق خورشیف را در بازهٔ تاریخی عصر مغول و ایلخانانان؛ و در دورهٔ صفوی کنگان جایگزین خورشیف شد.» در دی ماه ۱۳۹۱ عسلویه با عنوان شهرستانی جدید از شهرستان کنگان جدا گردید. دریای عمان
خلیج عمان (اومانا)، پیشروی آب اقیانوس هند به داخل خشکی در جنوب غربی آسیا است. سواحل شرقی ایران در شمال آن و کشورهای عمان و امارات در جنوب آن قرار دارند. خلیج عمان از سمت غرب توسط تنگه هرمز به خلیج فارس و از سمت شرق و جنوب شرقی به دریای عرب و اقیانوس هند وصل می‌شود. در جنوب خلیج عمان کشور عمان قرار دارد. طول ساحل ایران در امتداد دریای عمان، از خلیج گواتر تا بندرعباس، ۷۸۴ کیلومتر است. سواحل جنوبی ایران از تنگه هرمز تا بندر گواتر مجاور آن است و این مسافت نیمی از سواحل جنوبی ایران را تشکیل می‌دهد. مدار رأس‌السرطان از شمال آن عبور می‌کند و از این رو این دریا در منطقه گرم کره زمین واقع است. حداکثر درجه حرارت سطح آب در مرداد ماه ۳۳ درجه و در دی ماه دست کم ۱۹٫۸ درجه است. طول آن از تنگه هرمز تا دکن حدود ۶۱۰ کیلومتر و عرض آن کمتر از عرض آب‌های خلیج فارس است. در مقابل عمق آن از خلیج فارس بیشتر است. مساحت آن ۹۰۳ هزار کیلومتر مربع است. عمق این دریا در اطراف چاه‌بهار حدود ۳۳۹۸ متر است. هرچه به سوی غرب پیش برویم، عمق آن به سرعت کم می‌شود تا جایی که در نزدیکی تنگه هرمز به ۷۳ متر می‌رسد. بنادری چون جاسک، چاه‌بهار و گواتر در کنار این دریا دیده می‌شوند که بیانگر بازرگانی و دریانوردی آن است. شهرهای مهم حاشیه این دریا در ایران چابهار و جاسک و در کشور عمان مسقط، در امارات متحده عربی بندر فجیره و خور فکان هستند. طول خط ساحلی ایران در مجاورت دریای عمان حدود ۶۳۷ کیلومتر است و حد اکثر عمق دریا در محدوده آب‌های ساحلی ایران در این ناحیه به بیش از ۲۰۰۰ متر می‌رسد. جلگه ساحلی ایران در مجاورت دریای عمان از حدود بندر عباس در تنگه هرمز تا گواتر در مرز با پاکستان امتداد می‌یابد. حد اکثر عرض این جلگه به ۳۰ کیلومتر می‌رسد.در منابع تاریخی قدیمی تر اسلامی و عربی تمام پهنه این خلیج و دریای عرب فعلی را روی هم به نام‌های بحر فارس، دریای مکران و بحر اخضر و در بعضی منابع اروپایی قدیم با نام دریای اریترا و دریای رومیروم و دریای هندوس نیز یاد کرده‌اند که گاهی به کل اقیانوس هند و پهنه‌های آبی مرتبط با آن نیز گفته می‌شده‌است. نام این دریا به همراه دریای عرب امروزی از سوی جغرافی نویسان مسلمان، هندی‌ها و پارسیان مُکران -مکران که گویا تغییر یافته (مهی خوران) است و اروپائیان با تلفظ Mecran- Makran بکار برده‌اند. گاهی اوقات دریای مکران آبهای کل جنوب ایران و پاکستان فعلی قلمداد شده و دریای عمان نیز به سواحل عمان اطلاق شده‌است. دریای میانه‌ای
دریای میانه‌ای () اصطلاحاً به دریاهایی گفته می‌شود که بخش‌های زیادی از دورتادور آنها را خشکی فراگرفته و ارتباط آن‌ها با اقیانوس جهانی زیاد نیست و تنها از طریق گلوگاه‌های کوچکی به اقیانوس‌های جهان مرتبط است. این گونه دریاها تأثیر زیادی از آب و هوای خشکی اطراف گرفته و میزان نمک آنها نیز کم‌تر از دریاهای باز جهان است. خلیج فارس، دریای سرخ، و دریای مدیترانه از نمونه دریاهای میانه‌ای هستند.