روم باستان چند سال قدمت دارد؟
روم باستان
تمدن روم باستان از قرن هشتم قبل از میلاد در شبه‌جزیره ایتالیا شکل گرفت و در کنار دریای مدیترانه و به مرکزیت شهر رم چنان گسترش پیدا کرد که در قرن اول و دوم میلادی به یکی از بزرگ‌ترین امپراتوری‌های باستان (با حدود ۲۰٪ از جمعیت آن زمان) تبدیل گشت. تاریخ باستان
روم باستان تمدنی بود که از شهرستان رم نشات می‌گرفت و به عنوان یک جامعه کوچک کشاورزی در قرن ۹ قبل از میلاد در شبه جزیره ایتالیا تأسیس شد. در دوازده قرن وجود خود، تمدن روم از یک سلطنت به یک جمهوری الیگارشی و سپس به یک امپراتوری فزاینده خودکامه تغییر یافت. از پیدایش روم
از پیدایش روم که گاهی از آن با عنوان Ab Urbe Condita Libri (کتاب‌هایی از زمان تأسیس شهر) نیز یاد می‌شود کتابی سترگ از تاریخ روم باستان است که بین سال‌های ۲۷ تا ۹ قبل از میلاد توسط تیتوس لیویوس، تاریخ‌نگار رومی، به زبان لاتین نگاشته‌شده‌است. این مجموعه کتاب، وقایع تاریخ روم از رسیدن آینیاس و پناهجویان جنگ تروآ به ایتالیا، تأسیس شهر روم در ۷۵۳ قبل از میلاد، براندازی پادشاهان روم در ۵۰۹ قبل از میلاد گرفته تا عصر خودِ لیویوس و دوران امپراتوری آگوستوس را در برمی‌گیرد. آخرین حادثه‌ای که لیویوس آنرا در کتابش ذکر کرده مرگ نرو کلادیوس دروسوس (فرزندخوانده آگوستوس) در سال ۹ قبل از میلاد است. حدود ۲۵ درصد کتاب (۳۵ کتاب از مجموع ۱۴۲) باقی‌مانده‌است. کتاب‌های باقی‌مانده حوادث از تأسیس روم تا سال ۲۹۳ ق. م و از ۲۱۹ تا ۱۶۶ ق. م را دربرمی‌گیرند.
پاکس رومانا
پاکس رومانا یا صلح رومی (واژه لاتین به معنی صلح رومی) دوره طولانی ای بود که به طور نسبی با صلح و گسترش طلبی کمی از سوی قوای نظامی روم همراه بود که با پایان آخرین جنگ داخلی جمهوری آغاز شد و با شروع بحران قرن سوّم میلادی پایان یافت. از آنجایی که توسّط آگوستوس آغاز شد بعضی مواقع به آن پاکس آگوستا هم گفته می‌شود. مدّت آن بر اساس دانشنامه بریتانیکا تقریباً ۲۰۶ سال بود (از سال ۲۷ قبل از میلاد تا سال ۱۸۰ میلادی). گفته می‌شود این صلح در واقع بر اثر جنگ‌های که در فلسطین و حمله رومیان به ایران رخ داد شکسته شد. بشر: داستان همه ما
در سال ۴۷۵ میلادی امپراطوری روم در آستانه فروپاشی است. جنگجویان آلمانی به رهبری «گایزریک» Gaiseric به شهر روم رسیده‌اند. سرانجام امپراطوری رم پس از ۵ قرن سرنگون می‌شود و پس از سرنگونی روم اروپا وارد «دوران تاریک» Dark Age می‌شود. در قرن هفتم و هشتم میلادی دو نیروی قدرتمند ظاهر می‌شوند. در شمال «وایکینگ‌ها» و در جنوب اعراب که به واسطه معادن طلای بیابان عربستان و ظهور پیامبری جدید صاحب پول و مذهبی جدید بودند. در مدت ۲۲ سال اعراب با هم متحد می‌شوند و لشکری بزرگ به پشتوانه طلا، پول و ایمان مذهبی شکل می‌گیرد. امپراطوری جدیدی به نام اسلام شکل می‌گیرد از خاورمیانه تا شمال آفریقا و اسپانیا، سرزمین‌هایی که زمانی متعلق به امپراطوری روم بود. در اسپانیا اختراعات و اقدامات «عباس بن فرناس» مهندس، مخترع و منجم همراه با سایر دانشمندان پیشرفت‌های چشمگیری را در ریاضیات، علوم پایه و مهندسی باعث می‌شود. در سال ۹۲۱ میلادی گروهی از مسلمانان به رهبری «ابن فضلان» Ahmad ibn Fadlan به سمت رودخانه ولگا حرکت می‌کنند تا با سرزمین‌های ناشناخته آشنا شده و سفیر اسلام باشند در نزدیکی مسکو آنها با وایکینگ‌ها ملاقات می‌کنند و هدایای بین آنها رد و بدل می‌شود. «ابن فضلان» زمانی به آنجا می‌رسد که رهبر وایکینگ‌ها مرده‌است و او اولین و معتبرترین گزارش را از مراسم تدفین عجیب و وحشتناک وایکینگ‌ها یادداشت می‌کند. نوشته‌هایی که تا به امروز باقی مانده‌است. آنها به شیوه‌ای عجیب مرده خود را به خدایشان تقدیم می‌کنند! وایکینگ‌ها تمام اروپا را به تصرف خود درمی‌آورند. (فرانسه، انگلستان، ایرلند، شمال اسپانیا و …) و به تدریج آیین مسیحیت را می‌پذیرند و باعث می‌شوند تا اروپا از «دوران تاریک» خارج شود. یکی از مهمترین عوامل قدرت آنها کشتی‌های بزرگ و سریع آنها بود. آنها خود را به «گرینلند» می‌رسانند و حتی تعدادی از آنها از آنجا و ۵۰۰ سال قبل از «کریستف کلمب» Christopher Columbus به شمال قاره آمریکا وارد می‌شوند. تا سال ۱۰۰۰ میلادی تقریباً وایکینگ‌ها با مردم اروپا آمیخته شده بودند و در میان آنها زندگی می‌کردند. سرانجام آنها در خط مقدم یکی از بزرگترین جنگ‌ها بین دو تمدن قرار می‌گیرند. جنگ‌های صلیبی فرهنگ روم باستان
فرهنگ روم باستان () در حدود ۱۲۰۰ از تاریخ تمدن روم باستان وجود داشت. این عبارت به فرهنگ جمهوری روم، امپراتوری روم اشاره می‌کند که در اوج خود از اسکاتلند و مراکش تا فرات وسعت داشت. زندگی در روم باستان در اطراف شهر روم که بروی هفت تپه بنا نهاد شده بود و بنایی همچون کولوسئوم، فروم تروجان و … معنا پیدا می‌کرد و در جریان بود. همچنین شهر تعدادی تئاتر، ژیمناسیا و تعداد میکده، حمام رومی و روسپی‌خانه در خود جای داده بود. یورک
یورک در سال ۷۱ میلادی و همزمان با حکمرانی امپراتوری روم باستان احداث شد و پایتخت بریتانیای جنوبی بود. هم‌چنین این شهر به مدت دو سال پایتخت تمام سرزمین‌های امپراتوری روم محسوب می‌گشت. شهر یورک انگلستان، باستانی‌ترین شهر در منطقه شمالی انگلستان است. با توجه به صنعتی شدن بیشتر شهرها و باستانی بودن این شهر، شهر یورک یکی از محبوب‌ترین شهرهای توریستی در اروپا به‌شمار می‌رود. از مکان‌های دیدنی این شهر می‌توان به برج کلیفورد، موزه راه‌آهن، موزه وایکینگ‌ها اشاره کرد. پیدایش روم
داستان تأسیس رم در داستان‌های سنتی که توسط رومیان باستان به عنوان اولین تاریخ شهرشان از نظر اسطوره و افسانه نقل شده، بازگو می‌شود. آشناترین این اسطوره‌ها، و شاید مشهورترین افسانه‌های رومی، داستان رومولوس و رموس، دوقلوهایی است که در قرن ۸ قبل از میلاد توسط گرگ به عنوان نوزاد شیر خوردند و مراقبت شدند. در روایتی دیگر که قبل تر بیان شده، ادعا می‌شود که مردم روم از نژاد قهرمان جنگ تروا، آینئاس، که پس از جنگ به ایتالیا گریخت، و پسر او، یولوس، بزرگ خاندان یولیا ـ که ژولیوس سزار خود از آن برخواسته‌است ـ بود. شواهد باستان‌شناسی مربوط به استقرار انسان در منطقه رم امروزی ایتالیا مربوط به حدود ۱۴۰۰۰ سال پیش است. روم باستان
در سال ۶۴ میلادی، آتش‌سوزی بزرگی شهر رم را نابود کرد. نرون تظاهر کرد که قصد داشته تا شهر رم را با طرح جدیدی بازسازی کند. بسیاری از مردم رم عقیده دارند که خود نرون عمداً آتش‌سوزی را آغاز کرده‌است. اما به هر حال، «نرون گروه مذهبی جدید، یا مسیحیان را مقصر دانست» و آن‌ها را کشت. مخالفان حکومت نرون آنقدر قدرت گرفتند که او را مجبور کردند در سال ۶۸ میلادی، خود کشی کند. تاریخ باستان
فن آوری یونان باستان در طی قرن ۵ قبل از میلاد با سرعت بی‌سابقه ای گسترش یافت و تا دوره روم و حتی بعد از آن ادامه یافت. اختراعاتی که به یونانیان باستان از جمله چرخ دنده، پیچ، تکنیک‌های ریخته‌گری برنز، ساعت آب، اندام آبی، منجنیق پیچشی و استفاده از بخار برای کارکردن برخی از ماشین آلات و اسباب بازی‌های تجربی اعتبار دارند. تاریخ باستان
اصطلاح علمی «تاریخ» را نباید با ارجاعات محاوره ای به زمان‌های گذشته اشتباه گرفت. تاریخ اساساً مطالعه گذشته‌است و می‌تواند علمی (باستان‌شناسی) یا انسانی (تاریخ از طریق زبان و محاوره ای) باشد. اگرچه نقطهٔ پایان تاریخ باستان مورد مناقشه است، برخی از محققان غربی از سقوط امپراتوری روم غربی در سال ۴۷۶ میلادی استفاده می‌کنند (بیشترین مورد استفاده) و برخی دیگرتعطیلی آکادمی افلاطونی در سال ۵۲۹ میلادی و مرگ امپراتور ژوستینیان اول در سال ۵۶۵ میلادی، برآمدن اسلام یا ظهور شارلمانی. خارج از اروپا نیز بازه زمانی ۴۵۰–۵۰۰ پس از میلاد برای پایان دوران باستان به عنوان یک تاریخ انتقال از دوران باستان به دوران پساکلاسیک با مشکل روبرو شده‌است. تاریخ باستان
در هزاره چهارم پیش از میلاد، فرهنگ فرهنگ کیوکوتنی (Cucuteni-Trypillian) در منطقه اوکراین، مولداوی-رومانی گسترش می‌یابد. تا سال ۳۴۰۰ قبل از میلاد، خط میخی «با سواد اولیه» در خاورمیانه گسترش یافته‌است. قرن ۳۰ قبل از میلاد که از آن به عنوان عصر اوایل مفرغ یاد می‌شود، آغاز دوره باسوادی در بین‌النهرین و مصر باستان است. در حدود قرن 27th قبل از میلاد، پادشاهی کهن مصر و اولین سلسله اوروک، با توجه به اولین دوره‌های فراعنه قانونی با مدارک قابل اعتماد تأسیس شدند.به عنوان مثال، لیوی، مورخ رومی که در قرن اول پیش از میلاد می‌زیسته‌است، تاریخ رم را بنام Ab Urbe Condita (از تأسیس شهر) در ۱۴۴ جلد نوشت. فقط ۳۵ جلد از آن باقی مانده‌است، اگرچه خلاصه‌های کوتاه بیشتر موارد دیگر نیز باقی مانده‌است. در حقیقت، از معدودی از کارهای مورخ بزرگ رومی بیش از اقلیتی باقی نمانده‌است. پس از میلاد
سیستم دیگری که مورد استفاده آن بسیار کمتر از آنچه تصور می‌رود، بود. سال رگنال امپراطوری روم است. در ابتدا، اگوستوس شمارش سال را بر اساس تعداد دفعات عهده‌دار شدن کنسول‌گری و تعداد دفعاتی که سنای روم قدرت حاکم را به وی اعطاء کرده بود، انجام داده و دقیقاً نظاره گر این افسانه بود که قدرت وی ناشی از این سمت‌های تفویضی و نه قدرت شخصی خود او بوده یا اینکه چه تعداد سپاهی تحت کنترل او بوده‌اند. جانشینان وی نیز این روند را تا زمان محو شدن خاطره جمهوری روم (اواخر قرن دوم یا اوایل قرن سوم) یعنی زمانی‌که به صورت آشکار سال رگنال را برگزیدند، ادامه دادند. انگلیسی باستان
قبلیه سلت‌ها به زبان سِلتی در بریتانیا سخن می‌گفتند. با فتح گل به دست ژولیوس سزار، استقلال سلتی‌ها در قاره اروپا به پایان رسید. که بعدها امپراتوری روم به فرماندهی ژولیوس سزار از سال ۴۳ پس از میلاد، شروع به فتح بریتانیا کردند و آن را یکی از استان‌های روم به نام استان بریتانیا نام نهادند. به دلیل ۴۰۰ سال اشغال این سرزمین توسط رومی‌ها، باعث نفوذ لاتین در سلتی شد. امپراتوری روم به دو قسمت شرقی و غربی تقسیم گردید. امپراتوری روم غربی به سرعت رو به زوال و آشوب رفت و بریتانیای روم نیز سقوط کرد. در آن زمان بریتانیای سقوط کرده، رفاه بهتری نسبت به سایر مکان‌های امپراتوری روم غربی داشت. دومیناته
دومیناته، یا امپراتوری روم متأخر، رسماً با به قدرت رسیدن دیوکلسیندر ۲۸۴ میلادی آغاز شد ــ متعاقب بحران قرن سوم ۲۸۴–۲۳۵ ــ و در غرب با مرگ امپراتوری روم غربی در ۴۷۶ میلادی به پایان رسید، هرچند که در بخش شرقی امپراتوری تاریخ پایانِ آن موضوع بحث و مجادله است؛ به طوری که برخی پژوهشگران آن تاریخ را مرگ ژوستینین یکم (۵۶۵) و برخی نیز مرگ هراکلیوی یکم (۶۴۱) می‌دانند. تاریخ شهر رم
به صورت سنتی تاریخ جمهوری روم از ۵۰۹ تا ۲۷ پ. م می‌باشد، در مقابله با تهاجم سابین‌ها، رومی‌ها با شهرهای لاتین نشین متحد می‌شوند. با پیروزی در نبرد دریاچه ریجیلوس در ۴۹۳پ. م، بر شهرهای لاتین نشین برتری پیدامیکند. این واقعه بعد از فروپاشی نظام سلطنی بوقوع می‌پیوندد. در ۳۹۴پ. م رومی‌ها در مناطق وولسی و آئکویی به پیروزی رسیدند. آنها همچنین بر همسایگان اتروسکی در وی پیروز شدند. قدرت اتروسک‌ها اکنون محدود به اتروری می‌شد و شهر روم قدرت اصلی در لاتیوم بود. در اواخر قرن ششم پ. م کارتاژ نیز از راه دریا روم را تهدید می‌کرد؛ و مشکلاتی برای کشتیرانی و تجارت بین شهرهای ایتالیا ایجاد کرده بود. دشمنان اولیه روم که در تپه‌های نزدیک زندگی میکرند، ولسینزها، اکوئی‌ها، و اتروسک‌ها بودند. باگذشت زمان که قلمرو رومی‌ها بیشتر می‌شود سر و کله دشمنان جدیدی نیز پیدا می‌شود. وهشتناکترینشان گل‌ها بودند. مردمانی پراکنده که بیشتر اروپای شمالی که امروزه شامل شمال و شرق مرکز ایتالیا می‌شوند در کنترل داشتند. در ۳۸۷قبایل سنونس‌ها از شرق ایتالیا به رهبری برونوس در جنگ آلیا در اتروریا رومی‌ها را شکست دادند؛ و روم را غارت و سوزاندند. چندین سند بدست آمده آن دوران نشان می‌دهد، سنونس امیدوار بود روم را به علت شکستن بی‌طرفی اش در اتروریا مجازات کند. سنونس بدون اینکه به سرزمین‌های اطراف آسیبی برساند سپاه خود را ۱۲۰ کیلومتربه سمت روم پیش می‌راند و بعد از غارت، سنونس روم را ترک می‌کند. پس از آن بزودی دیکتاتور فوریوس کامیلوس در توسکالوم، برونوس را شکست می‌دهد. بعد از این واقعه روم با عجله بناهایش را باز سازی می‌کند و آماده حمله می‌شود. در جنگی علیه اتروسک‌ها مناطقی از گل را در شمال از آنها به تصرف درمیآور. بعد از ۳۴۵پ. م علیه دیگر لاتین‌ها به سمت جنوب حرکت می‌کند. دشمنان اصلی آنها سامنیت‌هایی بودند که در ۳۲۱پ. م با پیشدستی در جنگ کادین فورک لژیون‌های رومی‌ها را در دام انداختند. علی‌رغم این شکست و بقیه عقب‌نشینی‌ها، رومی‌ها تا سال ۲۹۰ متناوباً پیشرفت کردنده و کنترل نیمی از شبه جزیره ایتالیا را در دست گرفتند. در قرن سوم پیش از میلاد روم با جنگهای بی پایان شهرهای یونانی جنوب شبه جزیره ایتالیا را هم زیر کنترل خود درآورد. (از ابتدای جمهوری روم تا شروع امپراتوری درهای معبد ژانوس فقط دو بار بسته شد. بازبودن درهای این معبد به این معنی بود که روم در جنگ می‌باشد) روم می‌باید با بحران‌های جدی ای روبرو می‌شد، بحران نزاع فرمانروایی، نزاع میان پلبینها (عوام) و پاتریسین‌ها (اشراف) در جمهوری روم تلاشی بود از طرف پلب‌ها برای کسب تساوی با پاتریس‌ها. این نزاع در پیشرفت قانون اساسی روم نقش مهمی بازی می‌کرد. نزاع میان پاتریسین‌ها و پلب‌ها از ۴۹۴پ. م با شروع جمهوری روم شروع می‌شود. زمانی که روم با دوتا از قبایل همسایه در جنگ بود پلب‌ها از شهر خارج شدند (اولین جدایی پلب‌ها). این جدایی موجب تأسیس تریبون پلب‌ها شد، با به دست آمدن اولین دست‌آورد پلب ها بنابر تاریخ مرسوم روم در ۵۰۹ جمهوری می‌شود. در هر حال چند قرن طول می‌کشد تا رم شهری بزرگ گردد. در قرن سوم پ. م رم شهری مهم در شبه جزیره ایتالیا می‌شود. در طول جنگ‌های پونی بین روم و بزرگترین امپراتوری مدیترانه کارتاژ، (از ۲۶۴ تا ۱۴۶ پ. م)، موقعیت روم هرچه بیشتر پیشرفت می‌کند و برای اولین بار به تسلط کامل دریایی نایل می‌شود. با شروع قرن دوم پ. م، و یورش برده‌ها از سرزمین‌های مفتوحه به زمین‌های موروثی کشاورزان رم، برده‌ها سهم زیادی از جمعیت ایتالیا را تشکیل می‌دادند. برده‌ها در زمینهای کشاورزی که لاتیفوندا نام راشت به کار گرفته می‌شدند. پیروزی بر کارتاژ در اولین جنگ پونی برای اولین بار دو استان را خارج از ایتالیا برای روم به ارمغان آورد، سیسیل و ساردنی. به دنبال آن قسمتی از اسپانیا نیز به مستعمرات روم پیوست؛ و در ابتدای قرن دوم پ. م رومی‌ها امور یونان را نیز دردست داشتند. از آن به بعد تمام پادشاهی‌های یونان و دولت شهرهای یونان به علت جنگ‌های بی پایان و تکیه بر سربازان مزدور رو به اوفول نهاد. رومی‌ها به تمدن یونان با احساس تحسین نگاه می‌کردند؛ و یونانی‌ها نیز در مبارزات مدنی خود به دید هم پیمانان مفیدی به رومی‌ها نگاه می‌کردند. در کمتر از پنجاه سال تمام سرزمین اصلی یونان فرمانبردار می‌شود. در ۱۹۷ و۱۶۸ پ. م لژیون‌های روم دومرتبه فالانکس‌های مقدونیه را شکست دادند، نابودی شهر کورنت در ۱۴۶پ. م توسط کنسول رومی لوسیوس مومیوس پایانی می‌شود بر آزادی یونان. در همان سال روم شهر کارتاژ را نابود می‌کند و کارتاژ یکی از ایلات روم می‌شود. سال بعد روم به رهبری تیبریوس گراکوس مبارزات خود را در اسپانیا ادامه می‌دهد، و هنگامی که آخرین شاه پرگامون پادشاهی خود را به رومی‌ها تحویل می‌دهد به آسیا پا می‌گذارد. امپراتوری روم
تا قبل از قرن دوم پیش از میلاد، رومی‌ها در قالب جمهوری روم، بیشتر نواحی غرب اروپا، شرق نزدیک و شمال آفریقا را تحت کنترل داشتند. با صدور فرمان میلان در ۳۱۳ میلادی توسط کنستانتین یکم نوع حکومت تغییر نموده و آیین نوین مسیحیت در آن رسمیت یافت. در سالِ ۳۹۵ پس از میلاد با مرگ تئودوسیوس اول امپراتوری به دو پاره شرقی و غربی شد. دو پاره شدن امپراتوری موجب دو پاره شدن فرهنگ اروپایی و مسیحیتِ اروپایی شد؛ چنان‌که دولت روم شرقی نماینده فرهنگ یونانی و کلیسای ارتدکس بود و زبان یونانی در آن رواج داشت، و دولت روم غربی هم نماینده فرهنگ لاتین. تاریخ معماری روم باستان
رم اشاره به سرزمین‌هایی در اروپا و آسیای صغیر دارد که مدتی در دست امپراتوری رم و امپراتوری روم شرقی بود. معمولاً در منابع عربی و اسلامی قدیم منظور از رم سرزمین‌های آسیای صغیر است. یکی از نام‌های عربی دریای مدیترانه نیز که در جنوب آسیای صغیر قرار دارد، «بحرالروم» به معنی «دریای رم» است. اتروسک: خاستگاه این سرزمین توسکان بین فلورانس و رم در ایتالیای امروزی بود. از ساختمان معابد اتروسک تنها شالوده‌های سنگی بر جای مانده، زیرا خود بنا از چوب ساخته می‌شده. اتروسک‌ها به دلایل مذهبی کاربرد سنگ را در معماری معابد خود جایز نمی‌شمردند. طراحی شهری بر اساس شبکهٔ شطرنجی استوار بود. (بر اساس عقاید دینی ایشان که آسمان را بر مبنای چهار جهت اصلی به چهار ناحیه تقسیم می‌نمودند) اردوگاه‌های نظامی محصور به نام کسترا با پلان چهارگوش نیز از شبکهٔ شطرنجی برخوردار بوده اغلب تبدیل به شهرها می‌شدند. اثرشاخص بر جای مانده اتروسک‌ها دروازهٔ آگوست در پروجا می‌باشد که الگوی معماری رومی قرار گرفت. هزاره یکم (میلادی)
آغاز این هزاره با قدرت‌یابی امپراتوری روم و سپس افول آن همراه بود. روم
معمولاً در منابع عربی و اسلامی قدیم منظور از روم سرزمین‌های آسیای صغیر (ترکیه یا آناتولی) است. یکی از نام‌های عربی دریای مدیترانه نیز که در جنوب آسیای صغیر قرار دارد، «بحرالروم» به معنی «دریای روم» است. رومی‌های نخستین شاخه‌ای از قبایل لاتین زبان بودند که در حدود دو هزار سال پیش از میلاد، از اروپای مرکزی به ایتالیا مهاجرت کردند. در حدود هزار سال پیش از میلاد، رمی‌های مهاجر و کوچ رو با ساختن دهکده‌هایی بر روی هفت تپهٔ کم ارتفاع در پیچ و خم رود تیبر بر لبه شمالی دشت حاصلخیز لاتیوم، آغاز به یکجانشینی نمودند. قرون وسطی
در دوران باستان متأخر طی سده‌های سوم تا پنجم میلادی بتدریج امپراتوری روم غربی دچار جنگ‌های داخلی، اختلال در نظام تجاری و اداری، کاهش جمعیت، پراکندگی جمعیت شهرها، تهاجمات گسترده اقوام بیابانگرد و سکونت جمعیت گسترده‌ای از آنها شد. این رخدادها نهایتاً به سقوط امپراتوری روم غربی انجامید. سپس قرون وسطی آغازین (سده پنجم تا دهم) فرارسید. در ابتدای قرون وسطی آغازین (سده‌های پنج تا هفت) در اثر خلأ نظام سیاسی-اداری روم غربی و گسست شبکه تجاری، روندهای یادشده تشدید گردید. حرکت جمعیت‌های مهاجر در دورهٔ مهاجرت‌ها، از جمله تیره‌های مختلف ژرمن‌ها منجر به تأسیس پادشاهی‌های تازه‌ای بر روی باقی‌مانده‌های امپراتوری روم غربی گردید. از سوی دیگر، امپراتوری بیزانس که ادامه دهندهٔ راه امپراتوری روم بود، توانست در شرق مدیترانه به حیاتش ادامه دهد و یک قدرت بزرگ باقی بماند و دوره ای از شکوه اقتصادی و سیاسی را در سده ششم به‌خصوص تحت حاکمیت ژوستینین یکم تجربه کند. اما جنگ طولانی مدت با ساسانیان و سپس فتوحات مسلمانان در آسیا و شمال آفریقا، این امپراتوری را به شدت تضعیف کرد. طی این دوره حیات اقتصادی اجتماعی پررونقی در بیزانس استمرار داشت و مجدداً در پایان این دوره در زمان باسیل دوم به اوج رسید. غرب اروپا، گرچه دستخوش تغییرات اساسی در ساختارهای سیاسی و اجتماعی گردید، اما میراث دوران باستان متاخر به‌طور کلی نابود نشد. بیشتر پادشاهی‌ها نهادهای باقی‌مانده از دوران امپراتوری روم را با یکدیگر ترکیب و حفظ نمودند. صومعه‌ها و راهب‌ها به مسیحی‌سازی کافران اروپایی بدون توقف ادامه دادند. فرانک‌ها توانستند تحت حکومت دودمان کارولنژی‌ها امپراتوری کوتاه مدت کارولنژی را در سده هشتم و اوایل سده نهم میلادی برپا کنند. غرب اروپا بتدریج توان اقتصادی و اجتماعی خود را بازیافت و رنسانس کارولنژی منجر به رونق دوباره علوم و هنرها گشت. این امپراتوری بیشتر مساحت اروپای غربی را به زیر سلطه خود درآورد، ولی کمی بعدتر بخاطر فشار جنگ‌های داخلی و یورش‌های مهاجمان خارجی همانند: وایکینگ‌ها از شمال، مجارها از شرق، و سارازن‌ها از جنوب، از پای درآمد و نابود شد. در خاتمه این دوره غرب اروپا میان مجموعه ای از دوک‌نشین‌ها و دولت‌شهرها تقسیم شده بوده و قدرت اصلی معنوی و سیاسی در اختیار پاپ قرار داشت. تاریخ باستان
اصطلاح باستان کلاسیک اغلب برای اشاره به تاریخ غرب در مدیترانه باستان از آغاز تاریخ ثبت شده یونان در ۷۷۶ قبل از میلاد (اولین المپیک) استفاده می‌شود. این تقریباً با تاریخ سنتی تأسیس رم در سال ۷۵۳ قبل از میلاد، آغاز تاریخ روم باستان و آغاز دوره باستان در یونان باستان مصادف است. رم
تاریخ رم را معمولاً از ۲۲ آوریل ۷۵۳ پیش از میلاد، تاریخ سنتی بنیانگذاری شهر رم (که در دوره‌ای مبدأ تاریخ به‌شمار می‌آمده) تا ۴ سپتامبر ۴۷۶ میلادی، یعنی تاریخ برکناری رومولوس آگوستولوس، آخرین امپراتور رم غربی در نظر می‌گیرند. این دوازده سده تاریخ را ادوارد گیبون، سیاست‌مدار انگلیسی سدهٔ ۱۸ و مشهورترین مورخ تاریخ رم، در ۶ جلد جا کرده و ویل دورانت، یک جلد ۹۰۰ صفحه‌ای از تاریخ تمدن خود را به آن اختصاص داده‌است. تاریخ باستان
در جهان غرب، امپراتوری روم فرهنگی باستانی بود که از میزان سواد نسبتاً بالایی برخوردار بوداما بسیاری از آثار مورخان پر مخاطب آن از بین رفته‌است. اساطیر روم
از حدود ۱۵۰۰ پیش از میلاد، اقوام ایتالیایی کم‌کم در شبه جزیرهٔ حاصلخیز ایتالیا ساکن شدند. گرچه اغلب آن‌ها کشاورز بودند، اما ناگزیر شدند تقریباً به‌طور دایم با غارتگران شمال بجنگند. روم تأسیس شده بود، اما چهره آرمانی کشاورز-سرباز مصمم، با نظم و وظیفه‌شناس در اینجا ریشه داشت و رومیان و دیدگاهی که آنان در طول تاریخ برای دین خود تقبل کردند، الهام می‌بخشید. تیتوس لیویوس
در نیمه دوم سده یکم پیش از میلاد بازار نثر همچون شعر رواج نداشت با اینحال شخصی به نام تیتوس لیویوس (۵۹ ق.م) دست به کار نوشتن تاریخ از ۷۵۳ پیش از میلاد تا سال ۹ پیش از میلاد شد و چهل سال از عمر خویش را بر سر تألیف ۱۴۲ جلد کتاب تاریخ به نام «از پیدایش روم» گذارد و از این مجموعه بزرگ فقط ۳۵ جلد به جا مانده‌است. تاریخ روم (دیون کاسیوس)
تاریخ روم نام کتابی هشتاد جلدی است که توسط دیون کاسیوس، یک سناتور اهل امپراتوری روم و دارای اصالت بیتینیایی، به زبان یونانی در باب وقایع و تاریخ روم باستان از پیاده شدن آینیاس در ایتالیا تا سال ۲۲۹ میلادی در دوران امپراتوری الکساندر سوروس را در برمی‌گیرند. کتاب‌های او از مُجَلد سی‌وشش تا شصت به‌طور کامل یا تقریباً کامل بر جای مانده‌اند (به‌جز مُجَلدات پنجاه‌وپنج، پنجاه‌وهفت و پنجاه‌ونه که دارای خلأهای بزرگی هستند). در باب دیگر کتب نیز تنها بازمانده‌هایی در دست است به‌جز بخشهایی از مجلدهای هفتادونه و هشتاد که کامل هستند. در باب مجلدات یکم تا سی‌پنجم هم سه مجموعه از زمان کنستانتین هفتم در سده‌ی دهم میلادی با عناوین زیر بر جای مانده‌اند:در باب کتاب‌های شصت‌ویک تا هشتاد نیز چکیده‌ی یوآنس زوناراس و راهبی به‌نام یوآنس خیفیلینوس در سده‌ی یازدهم در دست است که آن نیز دارای خلأهایی است. تاریخ باستان
اولین دوره میانی مصر در قرن ۲۲ قبل از میلاد به دنبال پادشاهی میانه مصر بین قرن ۲۱ تا ۱۷ قبل از میلاد فرا رسید. رنسانس سومری همچنین در قرن ۲۱ قبل از میلاد در اور به وقوع پیوست. می‌توان نتیجه‌گیری کرد حدود قرن هجدهم قبل از میلاد، دوره دوم میانه مصر آغاز شده باشد. مصر در آن زمان یک ابرقدرت بود. تا سال ۱۶۰۰ قبل از میلاد، یونان میسنی توسعه یافته و به بقایای تمدن مینوسی حمله کرد. آثار تسلط هیتی‌ها بر منطقه مدیترانه شرقی نیز در دهه ۱۶۰۰ قبل از میلاد دیده می‌شود. زمان قرن‌های شانزدهم تا یازدهم قبل از میلاد در اطراف نیل پادشاهی جدید مصر نامیده می‌شود. در خلال سالهای ۱۵۵۰ قبل از میلاد و ۱۲۹۲ قبل از میلاد، دوره آمارنا در مصر توسعه یافت. نوما پمپیلیوس
پلوتارک می‌گوید که نوما جوانترین یا کوچکترین پسر در میان چهار پسر "پومپونیوس" بود که درست در روز تأسیس رم متولد گردید. روز تأسیس رم، به‌طور سنتی در روز ۲۱ آوریل سال ۷۵۳ قبل از میلاد در نظر گرفته می‌شود. او یک زندگی سرشار از نظم و انضباط شدید را گذراند و گرچه تمامی اوقات را در تبعید و دور از خانه‌اش سپری نمود، اما زندگیش غرق در تجملات بود. تیتوس تاتیوس، شهریار سابین‌ها و همکار و همراه رومولوس [در فرمانروایی بر رم، چراکه بعد از ماجرای تجاوز به زنان اهل سابین و اتفاقات پس از آن، این دو مشترکاً بر روم فرمانروایی می‌کردند]، تنها دختر خویش، تاتیا را، به ازدواج نوما درآورد]. ازدواجی که سیزده سال طول کشید و پس از ۱۳ سال، و با مرگ تاتیا، خاتمه یافت. مرگ تاتیا همچنین منجر به تسریع در بازنشستگی نوما، از رسیدگی به امور کشور گردید. بر طبق نوشته لیوی، نوما بلافاصله قبل از انتخاب شدنش به پادشاهی، در کیورس اقامت داشت. اروپای دوران قدیم
اروپای دوران کلاسیک یا اروپای دوران قدیم یا اروپای عصر باستان، عبارتی است که برای محدودهٔ زمانیِ طولانی از تاریخ در منطقهٔ مدیترانه شامل تمدن‌های یونان باستان و روم باستان، که جهان یونانی رومی نامیده می‌شود، به‌کار می‌رود. این دورهٔ تاریخی، دوران شکوفایی جوامع یونان و روم و تأثیرگذاری آن‌ها بر سرتاسر اروپا، شمال آفریقا و خاورمیانه به‌شمار می‌رود. معماری
طی ۱۰ هزار سال تمدن مصر باستان که در دره نیل واقع شده یکی از شاخص‌ترین تمدن‌های زمانه خود است. حتی امروزه آثار معماریی مانند مجسمهٔ ابوالهول و اهرام جزو میراث فرهنگی یونسکو محسوب می‌شوند. از ۵۵۰۰ تا ۲۸۰۰ سال قبل، فرمانروایان قدرتمند مصر بناهای عظیم و شگفت‌انگیز زیادی از جمله اهرام، آرامگاه‌ها و معابد زیادی در مصر ساختند که تا امروز پا برجاست. این بناها مانند اهرام جیزه نه تنها ابتدایی نیستند، بلکه معماری بسیار پیچیده و حیرت‌انگیزی دارند که هنر معماری و علم مهندسی سازندگان آن را اثبات می‌کنند. مصالح ساختمانی که مصری‌ها از آن استفاده می‌کردند عمدتاً انواع سنگ معدن و سنگ گرانیت بوده‌است که با قایق‌های عظیم از طریق رود نیل به مصر آورده می‌شده‌است. از جمله بناهایی که از معماری شگفت‌انگیزی برخوردارند می‌توان به دره شاهان و معبد حتشپسوت اشاره کرد. معماری مصر باستان را منتقدان معماری به چندین روش دسته‌بندی کرده‌اند. گاه‌شماری رومی
گاه‌شماری رومی، گاه‌شماری است که در روم باستان استفاده می‌شده و اقتباس شده از گاه‌شماری یونانی است. در روم باستان ابتدا گاه‌شماری برپایهٔ گام‌های ماه و فصل‌های زراعی ایجاد شد که در آن هرسال ۳۰۴ روز و دارای شش ماه سی روزه و ۴ ماه ۳۱ روزه (جمعاً ۱۰ ماه) بود که بعد از به تخت نشستن نوما پومپیلیوس، دومین پادشاه روم، با افزوده شدن دو ماه فوریه و ژانویه هر سال به ۱۲ ماه تقسیم شد. تاریخ باستان
دامنه تاریخ ثبت شده تقریباً ۵۰۰۰ سال است که با خط میخی سومری آغاز می‌شود، با قدیمی‌ترین متون منسجم از حدود ۲۶۰۰ سال قبل از میلاد. بحران قرن سوم
بین سال‌های ۲۳۵ تا ۲۸۴ میلادی، بیش از ۲۵ امپراتور مختلف، بر روم حکومت کردند که همگی آن‌ها جز دو تن یا به قتل رسیدن یا در میدان جنگ کشته شدند. در این دوران، ترکیب و سازماندهی ارتش روم که بیشتر در مرزهای شمالی و شرقی متمرکز شده بود، دیگر نمی‌توانست برای سرکوب حملات خارجی چاره ای بیندیشد. کاهش مشارکت شهروندان در ادارهٔ حکومت محلی نیز امپراتوران را نیز مجبور به مداخله کرد و به این ترتیب مسئولیت دولت مرکزی آرام آرام افزایش یافت. این دوره با امپراتوری دیوکلتیان پایان یافت. دیوکلتیان یا با مهارت و چیره‌دستی یا صرفاً با خوش شانسی، بسیاری از مشکلات حاد و شدید را که خود آنها را تجربه کرده بود، حل کرد. با این وجود مشکلات اصلی حل نشدند و سرانجام باعث خرابی و ویرانی در امپراتوری غربی شدند. تحولات این دوره، شروع عصر طلایی زودگذر و پایان دوران باستانی روم بود. نمای کلی ایتالیا
ایتالیا در جنوب مرکزی اروپا، در درجه اول بر شبه جزیره ایتالیا واقع است. این کشور کشور سرزمینی است که روم باستان به عنوان یک جامعه کوچک کشاورزی در حدود قرن ۸ قبل از میلاد، که در طول قرن‌ها به امپراتوری عظیم روم گسترش یافت، کل حوضه مدیترانه را دربر گرفت و فرهنگ‌های یونان باستان و روم را در یک تمدن ادغام کرد. این تمدن به قدری تأثیرگذار بود که بخشهایی از آن در قوانین مدرن، اداری، فلسفه و هنر باقی مانده و زمینه‌هایی را فراهم می‌آورد که دنیای غرب بر اساس آن بنا شده‌است. پس از میلاد
روش دیگر تاریخ‌نگاری که به ندرت مورد استفاده قرار می‌گرفت، مشخص کردن سال «انو آربیس کاندیتای» یا «در سال پیدایش شهر» (مخفف ای یو سی) بود که «شهر» به معنای «روم» تلقی می‌شد. (اغلب این اشتباه می‌شود که ای یو سی مخفف "اب آربه کوندیتاً که عنوان تاریخ تی لوی روم است، می‌باشد) مورخان رومی از چندین مبدأ تاریخ استفاده کرده‌اند. مورخان مدرن معمولاً مبدأ واروو را برمی‌گزینند که ما آن را در سال ۷۵۳ بی سی قرار می‌دهیم. روم باستان
در سال بعد از مرگ نرون، ۴ امپراتور بر سر کار آمدند. یک فرمانده نظامی به نام گالبا (۳ قبل از میلاد تا ۶۹ میلادی)، ابتدا قدرت را در دست گرفت. گالبا به‌وسیله گارد پراتور، کشته شد. این گارد اتو (۳۲–۶۹ میلادی)، (حاکم استان رومی اسپانیا) را به عنوان امپراتور اعلام کرد. لژیون روم که در آلمان مستقر بود، با شنیدن این خبر، فرمانده خود وتیلیوس (۱۵–۶۹ میلادی)، را به عنوان امپراتور معرفی کردند. وسپاسیان (۹–۷۹ میلادی)، یک فرمانده رقیب، وارد رم شد. او وتیلیوس را کشت و خود امپراتور شد. حسابداری
قدمت حسابداری هزاران سال است و می‌توان آن را در تمدن‌های باستان جستجو کرد. توسعه اولیه حسابداری به بین‌النهرین باستان برمی گردد و ارتباط تنگاتنگی با تحولات نوشتن، شمارش و پول دارد. همچنین شواهدی از اشکال اولیه دفترداری در ایران باستان و سیستم‌های حسابرسی اولیه توسط مصریان باستان و بابلی‌ها وجود دارد. در زمان امپراتور آگوستوس، دولت روم به اطلاعات دقیق مالی دسترسی داشت. تاریخ باستان
کارتاژ در سال ۸۱۴ قبل از میلاد توسط شهرک نشینان مهاجر فنیقی از شهر صور تأسیس شد و خدای شهر خود یعنی ملقارت را با خود به همراه آوردند.کارتاژ باستان یک هژمونی غیررسمی از شهرهای فنیقی در سراسر آفریقای شمالی و اسپانیا مدرن از ۵۷۵ قبل از میلاد تا ۱۴۶ قبل از میلاد بود. پس از سقوط شهر تایر به دست نیروهای بابل، این کشور کم و بیش تحت کنترل دولت شهر کارتاژ قرار داشت. در اوج نفوذ این شهر، امپراطوری آن بیشتر قسمتهای غربی مدیترانه را شامل می‌شد. این امپراتوری در یک مبارزه مداوم با جمهوری روم بود، که منجر به یک رشته درگیری‌های معروف به جنگهای پونیک شد. پس از سومین و آخرین جنگ پونیک، کارتاژ ویران شد و سپس توسط نیروهای رومی اشغال شد. تقریباً تمام قلمرو در دست کارتاژ به دست رومیان افتاد. مصر باستان تمدنی طولانی مدت بود که از لحاظ جغرافیایی در شمال شرقی آفریقا قرار داشت. این تمدن در امتداد میانه به پایین رودخانه نیل متمرکز شده بود و بیشترین گسترش را در طول هزاره ۲ قبل از میلاد داشت که از آن به عنوان دوره پادشاهی جدید یاد می‌شود. به‌طور گسترده‌ای از دلتای نیل در شمال، تا جنوب به جبل بارکال در چهارم آب مروارید نیل، رسید. تاریخ باستان
یونان باستان دوره ای در تاریخ یونان است که نزدیک به یک هزاره تا ظهور مسیحیت ادامه دارد. از نظر بیشتر مورخان این فرهنگ بنیادی تمدن غرب است. فرهنگ یونان نفوذ قدرتمندی در امپراتوری روم داشت که نسخه ای از خود را به بسیاری از مناطق اروپا منتقل کرد. تاریخ خاورمیانه
در قرن اول پیش از میلاد، گسترش جمهوری روم کل منطقه مدیترانه شرقی را دربر گرفت. بدین ترتیب و تحت امپراتوری روم، این منطقه با بسیاری از مناطق اروپایی و شمال آفریقا در یک واحد منفرد سیاسی و اقتصادی متحد شد. حتی مناطقی که به‌طور مستقیم به روم ضمیمه نشدند نیز به شدت تحت نفوذ این امپراتوری قرار گرفتند تا برای قرن‌ها یکی از قوی‌ترین نهادهای سیاسی و فرهنگی منطقه را تشکیل دهند. اگر چه در این مناطق فرهنگ لاتین به صورت پراکنده منتشر شده بود، اما رومی‌ها در ادامه روند امپراتوری مقدونیه، به گسترش فرهنگ و زبان یونانی در منطقه پرداختند. شهرستانهای کوچک منطقه خاور میانه، به ویژه اسکندریه، به مراکز شهری بزرگ امپراتوری روم بدل شدند و کل منطقه را به انبار نان امپراتوری، به عنوان تولیدکننده کلیدی محصولات کشاورزی آن بدل کردند. با پذیرش دین مسیحیت از جانب امپراتوری روم، این آیین در خاورمیانه نیز ریشه دوانید و شهرهایی نظیر اسکندریه به مراکز اصلی تحصیلات مسیحی بدل شدند. در قرن پنجم میلادی، مسیحیت رومی بر دیگر مذاهب منطقه خاورمیانه سیطره یافت و آنان را به شدت سرکوب کرد. در این زمان، زبان یونانی به زبان رسمی منطقه تبدیل شد، اگر چه زبان‌هایی مانند سریانی‌ها و عبری همچنان وجود داشتند. تاریخ شهر رم
روم هنوز یکی از پایگاه‌های قوی کفر بود که توسط اشراف و سناتورها اداره می‌شد. در هر صورت دیوار جدید نتوانست از هجوم آلاریک در ۴۱۰م و گایسریک در ۴۵۵م به شهر جلوگیری کند. ختی نتوانست از سربازان ژنرال ریسیمر که حقوقشان را نگرفته بودند جلوگیری کند۴۷۲ م. این اولین بار بود که روم پس از ۸۰۰ سال توسط دشمنان شکست می‌خورد. هجوم قبلی به روم در سال ۳۸۷پ. م توسط گلها و به رهبری برونوس انجام شده بود. به گفته سنت جروم، هجوم سال ۴۱۰م دلیل عمده سقوط امپراتوری روم می‌باشد؛ و به گفته Bethlehem شهری که تمام جهان را گرفت خودش اشغال شد. این هجوم تمام دنیای روم را در بحت و حیرت فرو برد. در هر صورت ممکن است دربارهٔ خسارتی که از هجوم پیش آمد اغراق شود. جمعیت از اواخرقرن چهارم به بعد شروع به نزول می‌کند، اگر چه نیمه‌های قرن پنجم به نظر می‌رسد رم بیشترین جمعیت را در بین دو قسمت امپراتوری دارا بود، جمعیت ساکن آن حدود ۶۵۰۰۰۰ نفر بود. این تقلیل جمعیت با اشغال استان‌های آفریقایی توسط واندال‌ها شدت گرفت. از نیمه قرن پنجم به بعد که دیگر غلات نمی‌توانست از آفریقا وارد ش بسیاری از ساکنین از شهر فرار کردند. در ابتدای قرن ششم جمعیت روم ممکن است کمتر از ۱۰۰۰۰۰ نفر باشد بسیاری از بناها توسط خود اهالی شهر نابود شدند، آنها سنگهای معابد را بردند و ختی مجسمه‌ها را سوزاندند تا آهک درست کنند و در خانه‌های شخصی استفاده کنند. علاوه بر آن بسیاری از کلیساها نیز به همین طریق ساخته شد. برای مثال اولین باسیلیکای سنت پیترز از بقایای میدان نرون ساخته شد. این نوع ساخت و ساز ویرانگر تا رنسانس در رم ادامه داشت. از قرن چهارم، امپراتوری قوانینی علیه برداشتن سنگها مخصوصاً مرمر از اماکن عمومی به تصویب رسید؛ ولی به لت نیازی که به باز سازی وجود داشت این قوانین در عمل بی اثر بود. بسیاری از کلیساهای جدید به راحتی از بقایای معابد کفر استفاده می‌کردند. حتی گاه خدایان و قهرمانان کفر را به قهرمانان مسحیت مطابق آن تغییر می‌دادند. در این مسیر، معبد رومولوس و رموس تبدیل به باسیلیکای دوقلو سنت کوسماس و دامیان می‌شود؛ و بعدها پانتئون، معبد تمام خدایان، تبدیل به کلیسای شهدا می‌شود. انقلاب
پدیده انقلاب چنان‌که نوشته‌های متفاوت باقی‌مانده از دوران باستان نشان می‌دهد قدمت بسیار دارد. براساس یک پژوهش علمی، در فاصله ۶۰۰ ق. م تا ۱۴۶ ق. م، ۸۴ انقلاب در یونان باستان به وقوع پیوست و در فاصله ۵۰۹ ق. م تا ۴۷۶ م. رم باستان شاهد ۱۷۰ انقلاب و اغتشاش عمده ثبت شده بود. روم باستان
شهروندان رومی از یک قانون مشترک، فرهنگ مشترک و زبان مشترک، زبان لاتین، بهره‌مند بودند. در دنیای رومی‌ها خیلی مهم بود که افراد سایو (شهروند رومی) باشند. ابتدا، مقام شهروند فقط به افرادی که در درون شهرها زندگی می‌کردند، داده شد. در سال ۸۹ قبل از میلاد، مقام شهروند به تمام ایتالیایی‌ها اعطا شد. تا پیش از ۲۱۲ قبل از میلاد، مقام شهروند رومی به همه مردان آزاد که در محدوده امپراتوری روم زندگی می‌کردند، اعطا شد. مقام شهروندی به بردگان و زنها داده نمی‌شد. روم باستان
زبان مشترک در سراسر امپراتوری روم، زبان لاتین بود. از آنجایی که دیگر کسی به زبان لاتین صحبت نمی‌کند، آن را «زبان مرده» می‌نامند. به هر حال، بیشتر زبانهای امروزی اروپا، از جمله ایتالیایی، اسپانیایی - فرانسه و رومانیایی، از لاتین گرفته شده‌اند. بسیاری از لغات موجود در زبان انگلیسی نیز از لاتین گرفته شده‌اند. نوما پمپیلیوس
ویل دورانت، در کتاب تاریخ تمدن، از برخی روایات چنین نتیجه گرفته‌است که، نخستین تقویم رومی، یعنی تقویمی که بر نظم روزشماری و زندگی رومیان تا زمان قیصر حکومت می‌کرد، از آن نوما بوده‌است. این تقویم، سال را به دوازده ماه بخش می‌کرد و، با شیوهٔ پیچیدهٔ خود در افزودن روزها، شمارهٔ روزهای سال را تقریباً به ۳۶۶ روز می‌رساند. استفاده از این تقویم به همان شکل تا سال ۱۹۱ قبل از میلاد، [سالی که در آن، برای جلوگیری از افراط کاری روزافزون در این شیوهٔ گاهشماری، به کاهنان اعظم اختیار داده شد تا روزها و ماههای افزوده شده بر سال را بازنگری کنند]، ادامه داشت. وادی رم
پژوهش‌ها نشان می‌دهد که پیش از ۱۰ هزار سال پیش این منطقه دارای درختان بیشتر و آب فراوان بود و همین مسئله سبب شده بود که اقوام مختلفی در آن سکنی گزینند. در تاریخ این منطقه آمده‌است که نخستین بار یک جغرافیدان رومی به نام "تولمی" در کتاب خود (جغرافیا) از این منطقه با نام "اراماو" یاد کرده‌است. این منطقه در فاصله سال‌های ۶۰۰ تا ۸۰۰ پیش از میلاد، منطقه استقرار و سکونت اقوام زیادی بوده و در همان زمان نیز به آن نام "ارام" گفته می‌شد. برخی این نام را با نام ارم که در قرآن آمده مرتبط پنداشته‌اند. اعراب از دوران پیش از تاریخ در این منطقه استقرار یافتند و اعراب نبطی در سده چهارم میلادی نوشته‌هایی نیز از خود در این منطقه به جای گذاشتند که شامل سنگ‌نگاره‌های مربوط به همان دوران می‌شود. دره خزعلی در وادی رم محل سنگ‌نگاره‌هایی است از انسان و بز کوهی مربوط به دوران ثمودیان. در گذشته‌های دور این منطقه بر سر راه کاروان‌های عربی که از "شبه جزیره" و "یمن" به سوی سرزمین شام حرکت می‌کردند قرار داشت و این امر سبب شده تا نقوش و خطوط بسیاری از آن دوران در این منطقه برجای بماند. فهرست کدهای حقوقی باستانی
کد قانونی یک ویژگی مشترک سیستمهای حقوقی خاورمیانه باستان بود. قانون سومری Ur-Nammu (حدود ۲۱۰۰–۲۰۵۰ پیش از میلاد)، پس از آن کد بابل hamururabi (حدود ۱۷۶۰ قبل از میلاد)، از ابتدایی‌ترین منشأ هلال حاصلخیز است. در امپراتوری روم تعدادی رمزنگاری تدوین شد، مانند دوازده جدول قانون روم (اولین بار در سال ۴۵۰ قبل از میلاد مسیح) و Corpus Juris Civilis، همچنین با عنوان کد ژوستینین (۴۲۹–۵۳۴ بعد از میلاد) شناخته شده‌است. در چین باستان، اولین کد کیفری جامع، قانون تنگ بود که در سال ۶۲۴ میلادی در سلسله تنگ ایجاد شد. در هند، احکام اشوکا (۲۶۹–۲۳۶ پیش از میلاد) توسط قانون مانو (۲۰۰ قبل از میلاد) ایجاد شد. تاریخ باستان
در ۱۰ هزار سال قبل از میلاد در پیش از تاریخ، جمعیت جهان ۲ میلیون نفر بوده و در ۳۰۰۰ سال قبل از میلاد به ۴۵ میلیون نفر رسیده‌است. با ظهور عصر آهن در ۱۰۰۰ سال قبل از میلاد، جمعیت به ۷۲ میلیون نفر افزایش یافت. تصور می‌شود که در پایان دوره در سال ۵۰۰ میلادی، جمعیت جهان ۲۰۹ میلیون نفر باشد. طی ۳۵۰۰ سال، جمعیت جهان ۱۰۰ برابر افزایش یافت. تاریخ معماری روم باستان
از دیدگاه او نخستین خانه‌ها نمونه برداری از شکلهای طبیعی (پناهگاه، لانهٔ پرندگان و غارها) بوده‌اند. به نظر او معماری نخستین "هنر و علمی" است که ایجاد شده در نتیجه هنر برتر است. به اعتقاد او معمار باید نظریه‌پرداز، نویسنده و دارای دانش گسترده باشد. آشنایی از هندسه، پرسپکتیو، قوانین نور، ریاضیات، نجوم، فلسفه، شناخت موسیقی، دانش پزشکی (برای اقلیم و سلامت در ساختمان) و … برای معمار لازم است. از دیدگاه او معماری باید به سه اصل وفادار بماند: ایستایی (ساختمان و مصالح)، کارایی، زیبایی تاریخ روم با تاریخ شهر رم پیوند دارد و به روایت افسانه گونه شهر رم در سال ۷۵۳ پ. م به دستور رمولوس ساخته شد. تاریخ باستان
ماقبل تاریخ یا پیشا تاریخ به دوره قبل از تاریخ مکتوب اطلاق می‌شود. در پی مهاجرتهای اولیه بشر در عصر پارینه سنگی زیرین، انسان راست قامت یا انسان مدرن ۱٫۸ میلیون سال پیش در سراسر اوراسیا پخش شد. استفاده کنترل شده از آتش اولین بار ۸۰۰۰۰۰ سال پیش در پارینه سنگی میانی رخ داده‌است. سده ۱۴ (میلادی)
سده ۱۴ میلادی یا قرن چهاردهم (میلادی) در تقویم گریگوری به فاصله سالهای ١٣٠٠ تا ۱۴۰۰ میلادی گفته می‌شود. این سده با به قدرت رسیدن امپراتوری عثمانی در خاور میانه همراه شد. بیماری‌های همه گیر جمعیت زیادی را در سراسر دنیا و به ویژه اروپا از پای درآورد. آغاز رنسانس در اروپا مهم‌ترین حرکت علمی و فرهنگی بود که تا سه سده ادامه یافت و موجب دگرگونی دانش و روش زندگی در غرب شد. حافظ اساطیر روم
در سدهٔ ۸ پیش از میلاد، دو گروه جدید از مردم کم‌کم در شبه جزیرهٔ ایتالیا ساکن شدند. یونانی‌ها اجتماعاتی معروف به ماگنا گرسیا «Magna Graecia» در طول سواحل جنوبی تشکیل داده بودند، در حالی که در مرکز ایتالیا قومی با خاستگاه نامشخص به نام اتروسک‌ها برآمدند. در حدود همان ایام، لاتینی‌های ایتالیایی و سابین‌ها در جنوب تیبر در تپه‌های آلبانی، در اطراف منطقه‌ای می‌زیستند که بعدها به شهر رُم بدل شد. این خانواده و تبار در محور فعالیت‌های دینی برای این جوامع کوچک کشاورزی قرار داشتند و ندانسته بوته آزمایش دین بعدی رومیان گردیدند. به هر حال، آشکار است که آن‌ها در انزوا نمی‌زیستند و با قبایل ایتالیایی مجاور و با تمدن‌های پیشرفته‌تر اتروسکی و یونان شمالی و جنوب مراوده داشتند. یونان رمی
یونان رمی یا یونان تحت سیطره روم اشاره به دوران رومی تاریخ یونان است که با شکست کورنت در نبرد کورنت در سال۱۴۶ قبل از میلاد آغاز شد جمهوری روم با غلبه بر پادشاهی مقدونیه در یک سری درگیری های معروف به جنگ مقدونیه ، به طور پیوسته کنترل سرزمین اصلی یونان را به دست می گرفت.سرانجام جنگ چهارم مقدونیه در نبرد پیدنا در سال ۱۴۸ قبل از میلاد با شکست آندریسکوس مدعی سلطنتی مقدونیه پایان یافت.اشغال قطعی جهان یونان توسط رومی ها پس از نبرد آکتیوم (۳۱ سال قبل از میلاد) ، که در آن آگوستوس کلئوپاترا هفتم ، ملکه بطلمیوسی مصر یونان و ژنرال رومی مارک آنتونی را شکست داد ، و پس از آن اسکندریه (سال ۳۰ قبل از میلاد) به عنوان آخرین شهر بزرگ یونانی فتح شد تحقق یافت.دوران رومی تاریخ یونان پس از این که شهر بیزانس توسط امپراتور کنستانتین بزرگ به عنوان نوا روما ، به عنوان پایتخت جدید امپراتوری روم برگزیده شد، ادامه یافت. در سال ۳۳۰ میلادی ، این شهر به قسطنطنیه تغییر نام یافت. پس از آن ، امپراتوری بیزانس به طور کلی از نظر فرهنگ و زبان یونانی شد. سرب
سرب حداقل از ۷۰۰۰ سال پیش مورد استفاده بشر می‌باشد. انسان‌های ماقبل تاریخ، از این ماده استفاده می‌کردند و مردمان غرب آسیا، سنگ‌های حاوی سرب را گالنا می‌نامیدند. در کتاب سفر خروج (بخشی از انجیل) نیز به این عنصر اشاره شده‌است. کیمیاگران می‌پنداشتند سرب قدیمی‌ترین فلز بوده و به سیاره زحل مربوط می‌شود. در روم باستان، استخراج و استفاده از سرب، به‌ویژه به‌دلیل رنگ نقره‌ای آن، رونق زیادی داشت اما این موضوع با سقوط امپراتوری روم غربی به پایان رسید. لوله‌های سربی که نشانه‌های امپراتوری روم را حمل می‌کردند هنوز هم به‌کار می‌روند. در دورهٔ انقلاب صنعتی، استفادهٔ گسترده از سرب، مجدداً رواج پیدا کرد. در سال ۲۰۱۴، حدود ۱۰ میلیون تُن سرب در سراسر جهان تولید شد که بیش از نیمی از این مقدار، حاصل بازیافت و استفادهٔ مجدد از این فلز بود. تاریخ معماری روم باستان
یکی از شاخص‌ترین بناهای رومی است که به دستور آدریانوس (۱۱۸–۱۲۸ م) ساخته شد. شکل هندسی آن به صورت کروی است که بر روی بنای سنگی استوانه‌ای قرار دارد. قطر و ارتفاع آن ۴۳ متر و ضخامت دیوارهای جانبی بیش از ۶ متر است. فرهنگ روم باستان
فرهنگ رومی در سراسر تاریخ هزار و دویست ساله خود گرداگرد شهر رُم شکل گرفت. این شهر، به گواه اسطوره‌های تاریخی، در سال ۷۵۳ پیش از میلاد به دست دو برادر دوقلو، رمولوس و رموس، در کرانه رود تیبر و بر روی هفت تپه بنا شد. نسب مادری این دو برادر به آینیاس می‌رسید، تنها سردار تروایی که از شکست و کشتار آن شهر به دست یونانیان جان به در برد و خود را به سرزمین قوم لاتین یعنی لاتیوم قدیم بر کرانه رود تیبر در نزدیکی غرب ایتالیا رساند. تبیین اصالت تروایی برای رومی‌ها، که پلوتارک بر آن پافشاری می‌کرد، گذشته از ادعای هم ترازی با یونانیان در ریشه داشتن در فرهنگ کهن موکنایی (که تروآ نماینده برجسته آن بود) نشان دهنده اهمیت و اعتبار فرهنگ هلنی در روم است. تاریخ باستان
عصر محوری برای توصیف تاریخ بین ۸۰۰ تا ۲۰۰ سال قبل از میلاد مسیح اوراسیا، از جمله یونان باستان، ایران، هند و چین استفاده می‌شود. تجارت و ارتباط گسترده بین مناطق متمایز در این دوره گسترش یافت، از جمله ظهور جاده ابریشم. این دوره شاهد ظهور فلسفه و تبلیغ مجدد و وسیع ادیان بود. درصد تولید فلسفه، دین و علم و مکتب فکری آنچنان بالا تولید متفکرانی چون کنفوسیوس، لائو تزو و در هند با ظهور آمد بودیسم، در خاور نزدیک با آیین زرتشت و یهودیت و در غرب فلسفه یونان باستان پدیدار شد. در این تحولات چهره‌های دینی و فلسفی همه در جستجوی معنای انسانی بودند.عصر محوری و پیامدهای آن شاهد جنگ‌های بزرگ و تشکیل امپراتوری‌های بزرگی بود که فراتر از محدوده جوامع قبلی عصر آهن بودند که سرآمد همه آنها امپراطوری هخامنشی بودقلمرو وسیع امپراتوری از غرب به مصر امروزی و از شرق تا سین کیانگ گسترش یافته بود. میراث این امپراتوری شامل افزایش تجارت به طریق مسیرهای زمینی از راه اوراسیا و همچنین گسترش فرهنگ پارسی از طریق خاور میانه است. جاده سلطنتی اجازه تجارت و مالیات کارآمد را داد. اگرچه اسکندر بزرگ مقدونی امپراتوری هخامنشی را به‌طور کامل فتح کرد، اما وحدت فتوحات اسکندر پس از مرگ او دوام نیاورد. فرهنگ و فن آوری یونان در آسیای غربی و جنوبی گسترش یافت و اغلب با فرهنگ‌های محلی ترکیب شد. جنگ‌های ایران و روم
این جنگ‌ها با نخستین برخورد نظامی ایرانیان و رومیان در دوره متاخر جمهوری روم و اواسط دوران اشکانی، یعنی در سال ۶۶ پیش از میلاد آغاز شد و در طول هم‌زیستی اشکانیان و ساسانیان با امپراتوری روم و امپراتوری روم شرقی ادامه پیدا کرد. گاه‌شماری یونانی باستان
همشهری دیگر متون، به نام کاپیلوس در سال ۳۳۴ ق. م دورهٔ ۷۶ ساله که ۴ برابر دورهٔ ۱۹ ساله متون بود را به وجود آورد؛ زیرا در دورهٔ ۱۹ ساله متون مدت زمان یک سال شمسی تقریباً سی دققه طولانی‌تر از اندازهٔ حقیقی آن بود و یک دوره ۵۰ ساله نزدیک به یک شبانه روز می‌شد اما در متد دوره‌ای ۷۶ ساله، ۷۶ سال اختلاف متد متون به یک شبانه روز می‌رسید و اگر از ۷۶ سال یک روز کم می‌شد طول سال شمسی به ۳۶۵ روز و ۶ ساعت می‌رسید و طول ماه قمری هم به ۲۹ روز و ۱۲ ساعت و ۴۴ دقیقه و ۳۵ ثانیه کمتر می‌شد که از طول حقیقی یک ماه قمری ۲۲ ثانیه بیشتر است. در این اصلاحیه ابتدای دوره سال ۳۳۰ ق. م با سال سوم از المپیاد دوره ۱۱۲ برابر بود. حمام بخار
منشأ حمام بخار از حمام رومی است که از زمان اوج امپراتوری روم آغاز شد. حمام رومیان باستان در جامعه روم به بسیاری از کارکردهای اجتماعی و فرهنگی را نیز بر عهده داشت. بسیاری از شهروندان در رم، صرف نظر از وضعیت اقتصادی، از حمام‌های عمومی روم استفاده می‌کردند. آب این حمام ها از طریق چشمه های آب گرم طبیعی از زیر زمین تأمین می‌شود. رم
تاریخ رم سه دوره آغازین و جمهوری، امپراتوری و افول و سقوط امپراتوری را شامل می‌شود. سنای رم بازیگر ثابت هر سه دوره بود. در ابتدا پس از منازعات فراوان، اختلاف طبقاتی بین اشراف و توده‌های زیردست برداشته شد و جمهوری شکل گرفت. نشان اصلی شناسایی قدرت سنای روم حروف اختصاری SPQR بوده‌است که به معنای سنا و مردم رم است. رمی‌ها به خاطر ارتش منظم شان توانستند قلمرو خود را از دشت‌های پیرامون رم (موسوم به لاتیوم، یعنی سرزمین مردم لاتین) به کل ایتالیا گسترش بدهند. رمی‌ها بر سر تصرف جزیره سیسیل با دولت کارتاژ درگیر شدند و بعد از سه جنگ بزرگ، عاقبت در سال ۱۴۹ پیش از میلاد دولت کارتاژ به کلی نابود شد. در دوره طلایی بین سال‌های ۲۷ پیش از میلاد تا ۱۹۲ میلادی رم از شهری آجری به شهری از مرمر تبدیل شد. تمام ادیبان و فیلسوفان مهم رم در این دوره زندگی می‌کردند و اکثر داستان‌های رم باستان، مربوط به این دوران است. پادشاهی کومودوس پایان عصر طلایی بود. تیبر
بنا بر افسانه‌ای، شهر رم در ۷۵۳ سال پیش از زایش مسیح در کرانه‌های رود تیبر و در ۲۵ کیلومتری دریا در استیا پایه‌گذاری شد. این افسانه همچنین می‌افزاید که بنیادگذاران شهر دو برادر دوقلو به نام‌های رموس و رمولوس بودند که در رودخانه افکنده شدند اما ماده گرگی آن دو را نجات داد. روم باستان
جامعه رومی بر اساس طبقات کاملاً مجزا سازماندهی شده بود. این تقسیم‌بندی جامعه در ابتدایی تاریخ روم، در حدود قرن ششم قبل از میلاد آغاز گردید. صاحب امتیازترین و قدرتمندترین شهروندان رومی، اشراف بودند. بسیاری از اشراف از نوادگان مالکین ثروتمند زمین و خانواده‌های سیاست‌مداران انتخاب می‌شدند. سناتورهایی که بر روم حکومت می‌کردند، از خانواده‌های اشراف ثروتمند بودند. در طبقه اجتماعی بعدی، اسب سوارها (اعضاء گارد سلطنتی) قرار داشتند. این گروه غالباً تجار ثروتمند یا صرافان (بانکداران) بودند. بسیاری از افراد در ارتش روم با دوایر دولتی اجرایی آن خدمت می‌کردند. پرینکیپاته
پرینکیپاته نامی است که برخی اوقات برای اشاره به دورهٔ اول امپراتوری روم — از آغاز حکمرانی آگوستوس در ۲۷ قبل از میلاد تا پایان بحران قرن سوم در ۲۸۴ پس از میلاد — استفاده می‌شود. پس از آن امپراتوری روم به دومیناته تحول و تطور یافت. گاه‌شماری رومی
نویسندگانی رومی، این گاه‌شمار را اختراع رموس و رمولوس بنیان‌گذار روم باستان در ۷۵۳ قبل از میلاد می‌دانند (گرچه گاه‌شمار او قمری نبود). در گاه‌شمار نسخهٔ رموس و رمولوس هر سال ۱۰ ماه داشت و سال با اعتدال بهاری آغاز می‌شد. از تاریخ پیدایش رم
از زمان امپراتور رومی، کلادیوس، جشن گرفتن پیدایش شهر رم به دلایل تبلیغاتی رواج پیدا کرد. او اولین کسی بود که جشن‌های بزرگی برای این مورد برگزار می‌کرد. از این رو، تاریخدانان نیز شروع به استفاده از این روش برای شمارش سال‌ها کردند. از پیدایش روم
کتاب ۱–۵: تأسیس افسانه‌ای شهر روم (از جمله پیاده‌شدن آینیاس در ایتالیا و تأسیس شهر توسط رومولوس)، دوران پادشاهان و جمهوری نوپا تا شکست آن از گالیایی‌ها در ۳۹۰ ق. م (در دسترس) اروپا
حکومت نخستین امپراتور روم، آگوستوس، در سال ۲۷ (پیش از میلاد) آغاز شد. این حکومت شاهد آغاز پاکس رومانا، یا دوران ثبات سیاسی و شکوه و جلال فراوان که حدود ۲۰۰ سال ادامه داشت، بود. در طول این دوره، امپراتور روم بر مدیترانه و بخش اعظم اروپای غربی حکومت می‌کرد. امپراتوری به شکل کاملی سازماندهی شده بود و به خوبی اداره و کنترل می‌شد. یک شبکه از راه‌ها، سرزمین‌های امپراتوری را به پایتخت، رم، متصل می‌کرد. لژیون آموزش دیده روم از تمام نقاط بحرانی در طول مرزهایش دفاع می‌کرد. شهروندان رومی از یک قانون مشترک، فرهنگ مشترک و زبان مشترک لاتینی، بهره‌مند بودند. جمهوری روم
جمهوری روم ، حاکمیتی بود که در سده ششم پیش از میلاد در شهر رم بنیان نهاده شد و حدود ۵۰۰ سال دوام یافت. این حکومت در اوج قدرت خود بر جنوب و غرب اروپا، شبه‌جزیره بالکان، شمال آفریقا، آسیای صغیر و بر بخش هایی از آسیای غربی حکومت می‌کرد. جمهوری روم
خاستگاه تمدن و امپراطوری روم، شهر باستانی رم در ایتالیا است. اما پیش از تشکیل دولت یکپارچه روم، قبایلی چون لاتین‌ها، سابین‌ها و سامنیت‌ها در هزاره دوم پیش از میلاد، از شمال اروپا و با عبور از کوه‌های آلپ وارد سرزمین حاصلخیز و گرم ایتالیا شده، در آنجا سُکنی گزیده بودند. این اقوام در خانه‌های گِلی زندگی می‌کردند و بیشتر به دامداری و کشاورزی مشغول بودند. در قرن نهم اقوام دیگری به نام اتروسک‌ها از آسیای صغیر (ترکیه) وارد ایتالیا شدند و در همسایگی آن‌ها ساکن شدند. اتروسک‌ها به سبب همسایگی با یونانی‌ها هم تحت تأثیر فرهنگ یونانی قرار داشتند و هم در فنون مختلف از جمله معماری، فلزکاری و سفالگری مهارت کسب کرده بودند، حکومت مقتدری در شمال ایتالیا به وجود آوردند. سومین گروه پس از لاتین‌ها و اتروسک‌ها، یونانی‌ها بودند که در قرن هشتم پیش از میلاد وارد سرزمین ایتالیا شدند. در آن زمان، دولت شهرهای قدرتمند یونانی چون آتن، اسپارت و کورنت به منظور توسعه قلمرو حکومت‌های خود به سرزمین‌های اطراف یورش بردند و جزیره سیسیل و بخش اعظمی از جنوب ایتالیا تحت سیطره یونانی‌ها درآمد. به این ترتیب لاتین‌ها از دو طرف در محاصره قرار گرفتند. اتروسک‌ها که در شمال، حکومتی پادشاهی برپا کرده بودند و یونانی‌ها که سواحل جنوب ایتالیا را مستعمره خود ساخته بودند. برده‌داری در روم باستان
در دوران پکس رومانا در سده‌های نخستین امپراتوری روم (سده‌های ۱ تا ۲ پس از میلاد)، بر پاسداری از آرامش پافشاری می‌شد و نبود گشایش‌های سرزمینی تازه، خط قاچاق انسان را خشک کرد. پس برای حفظ نیروی کار، تنگناهای قانونی بیشتری برای پیش‌گیری از آزادی بردگان وضع شد. برده‌هایی که می‌گریختند دستگیر و بازگردانده می‌شدند (بیشتر برای پاداش). داس‌ها (فیلم)
این فیلم دربارهٔ نبرد میان امپراتوری روم و داس‌ها در سال‌های ۷۷ تا ۸۸ پس از میلاد است و وقایع تاریخی رخ‌داده در کشور رومانی را به‌تصویر می‌کشد. ارتش روم
ارتش اولیه در دوران پادشاهی روم و ابتدای جمهوری روم (سال ۳۰۰ پیش از میلاد) بود. جنگ‌ها در طول این دوره عمدتاً به نبردهای کوچک و در ابعاد کوچک بود. این ارتش دنباله‌رو ارتش تمدن‌های اتروسک و یونان بود و از سیستم سازماندهی و تجهیزات آن‌ها استفاده می‌نمود. هزینه ارتش دوران اولیه روم از مالیات سالیانه تأمین می‌شد. جاده‌های رومی
جاده‌های رومی () نقشی مهم در توسعه و نگهداشت دولت روم باستان داشتند. ساخت این جاده‌ها از حدود ۳۰۰ ق.م. شروع شد و در تمام دوران جمهوری روم و امپراتوری روم ادامه داشت. جاده‌ها روشی بهینه را برای رفت‌وآمد زمینی قشون، مسئولان و منصوبان، و غیرنظامیان رومی و همچنین بازرگانان و انتقال اجناس بازرگانی فراهم می‌کردند. جاده‌های رومی گونه‌ها متفاوتی داشتند و از راه‌های محلی کوچک تا راه‌های عریض و بلندی را شامل می‌شدند که شهرها و کمپ‌های نظامی را به هم وصل می‌کرد. این راه‌های بزرگ معمولاً کفپوش سنگی یا فلزی داشتند، زه‌کشی می‌شدند، و شانه، و جوی آب داشتند. این راه‌ها بر اساس نقشه‌های دقیق ساخته شده بودند و گاه از دل تپه‌ها یا فراز رودها یا دره‌ها می‌گذشتند. همچنین بخش‌هایی از جاده‌ها که از زمین‌های باتلاقی و جلگه‌ای می‌گذشت با شالوده‌های شمعی مستحکم می‌شد. تاریخ شهر رم
بعد از ۶۵۰پ. م اتروسکها بر ایتالیا مسلط شدند و تا شمال ایتالیای مرکزی گسترش یافتند. تاریخ مرسوم ایتالیا می‌گوید روم از سال ۷۵۳ تا ۵۰۹ پ. م تحت کنترل ۷ پادشاه بوده. از رومولوس افسانه ای شروع می‌شود که گفته می‌شود او به همراه برادرش رومولوس بنیانگذار شهر رم بودند؛ و گفته می‌شود سه شاه آخر اتروسکن بودند. به نام‌های تارکویین پریسکوس، سرویوس تولیوس، وتارکویین سوپربوس تارکویین که در نام دو تن از این پادشاهان قرار دارد به شهر اتروسکی تارکویین اشاره دارد. بیشتر منابع کهن درغارت شهر روم به وسیله گائولس بعد از جنگ آلیا از بین رفت؛ و باقی مانده آنها نیز در طول زمان گم شد یا به سرقت رفت بنابر این تمام مطالبی که امروزه دربارهٔ این هقت پادشاه کفته می‌شود جای سؤال دارد. لیست پادشاهان نیز مشکوک است. گر چه آخرین آنها می‌تواند یک شخصیت واقعی باشد. بسیاری از تاریخ دانان معتقدند حدود یک قرن رم زیر نفوذ اتروسک‌ها بوده. در این دوره، پل پونس سابلیسیوس بر روی تیبر ساخته می‌شود؛ و همچنین بنای کلواکا ماکسیما. گفته می‌شود اتروسک‌ها مهندسین قابلی در ساخت این نوع بناها بوند. از نکته نظر فرهنگی و فنی بعد از یونانی‌ها اتروسک‌ها در توسعه مؤثر بودند. با توسعه به سمت جنوب اتروسک‌ها و یونانی‌ها مستقیماً با هم درگیر شدند؛ و در ابتدا اتروسکها بر کولونی‌های یونانی‌ها پیروز شدند. بعد از این اتروریا رو به اضمحلال رفت. با استقاده از این موقعیت رم حوالی ۵۰۰ پ. م استقلال خود را بازیافت. همچنین تک پادشاهی جای خود را به حکومت جمهوری بر پایه سنا می‌دهد، که از اشرافزادگان شهر تشکیل می‌شد؛ که ضامن مشارکت بیشترافراد آزاد شهر بود؛ و سالانه حاکمان را انتخاب می‌کردند. اتروسک‌ها آخرین نفوذهای خود را به عنوان اقوامی برتر از دست دادن و در جامعه روم ادغام گردیدند. رومی‌ها ساخت معابد را از اتروسک‌ها یادگرفته بودند، شاید پرستش خدایان سه‌گانه ژونو، مینروا، و ژوپیتر را از خدایان اتروسک‌ها اونی، منروا و تینیا فراگرفته باشند. روم ابتدا یک شهر لاتینی بود. کاملاً اتروسکی نشد؛ و شواهد نشان می‌دهد رومی‌ها عمدتاً توسط تجارت تحت تأثیر شهرهای یونانی جنوب ایتالیا قرار داشتند. تاریخ شهر رم
ادامه دارد تاریخ شهر رم
در ۴۸۰م آخرین امپراتور ژولیوس نپوس به قتل می‌رسد و اودوآکر ژنرال بربرها در برابر زنون امپراتور شرق اعلان تابعیت و وفاداری می‌کند. علی‌رغم اینکه اسماٌ به کنستانتینوپل اعلان وفاداری می‌شود، اودوآکر و بعد از او اوستروگوتها عملاً روم را به صورت خود مختار از راونا اداره می‌کردند. در همین احوال سنا اگر چه مدت‌ها دیگر قدرتی نداشت، توسط پاپ‌ها که معمولاً از اقوام سناتورها انتخاب می‌شدند، شروع به اداره خود رم کرد. این وضعیت ادامه داشت تا اینکه تئوداد شاه گوتها، لکه آمالاسونتا هم پیمان ژوستینیان را به قتل می‌رساند، ملکه ای گوتیک و دوستار روم که در ۵۳۵م قدرت را در دست می‌گیرد. ژوستینیان اول (حکومت ۵۲۷–۵۶۵)، این را بهانه قرار داد و نیروهای خود را به فرماندهی بالیساریوس به ایتالیا اعزام کرد. در سال بعد در ۵۳۶ شهر را به تصرف درمی‌آورد، و رومی‌های شرقی از شهر که به مدت یک سال توسط ارتش اوستروگوت‌ها به محاصره درآمده بود با موفقیت دفاع می‌کنند، و در نهایت راونا را نیز می‌گیرند. در هر صورت مقاومت گوت‌ها باقی ماند، و در ۵۴۶ اوستروکوتها به فرمان توتیلا دوباره رم را تصرف و غارت کردند.بلیساریوس به زودی رم را بازپس می‌گیرد، اما اوستروگوت‌ها دوباره آنرا در ۵۴۹ اشغال می‌کنند. بعد از باسیلیوس نوبت نارسس می‌شود؛ و او در ۵۵۲ رم را برای همیشه از اوستروگوتها می‌گیرد، و به جنگ‌هایی که جنگ‌ها گوتیک خوانده می‌شود پایان می‌دهد. جنگ‌هایی که بین سال‌های ۵۳۰ و ۵۴۰ شهر را کاملاً ویران ساخت. به علت عدم بازسازی سیستم تخله آب زمین‌های پست به باتلاق تبدیل شده و در نیمه دوم قرن ۱۶خاکریزهای رود تیبر نیز رو به خرابی گذاشته بود. در این شرایط مالاریا گسترش پیدا می‌کند. کانال‌های آب به جزء یکی تعمیر نشده بودند. جمعیت بدون ورود غلات و روغن از سیسیل به کمتر از ۵۰۰۰۰ نفر رسید که در اطراف رود تیبر و کمپوس ماریوس ساکن بودند؛ و نواحی بی آب متروک شد. ژوستینیان اول بودجه ای برای ترمیم ساختمان‌های عمومی، پل‌ها، و کانال‌های آب اختصاص می‌دهد. اینها کافی نبود. او خود را حامی باقی مانده محققان، سخنوران، پزشکان و وکلا نشان می‌داد که امیدوار است در نهایت جوانان بیشتری به دنبال آموزش بهتر باشند. بعد از جنگها، سنا به ظاهر باز سازی شد، اما تحت نظارت شورای شهر و دیگر سازمان‌ها، و پاسخگو درمقابل مقامات روم شرقی که در راونا مستقر بودند. در هر صورت، پاپ یکی از شخصیت‌های مذهبی در تمام روم شرقی بود که درعمل از بقیه سناتورها و مقامات روم شرقی قدرتمند تر بود. عملاً قدرت محلی رم به پاپ رسیده بود؛ و در چند دهه بعد بیشتر پست‌های سناتورها و مقامات محلی روم شرقی جذب کلیسا شده بودند. از زمان حمله لومباردها به رهبری آلبوئین در زمان حکومت برادرزاده ژوستینیان و جانشینش ژوستین دوم (حکومت ۵۶۵–۵۷۵م) ایتالیا بود که فرمان می‌راند نه روم شرقی. با اشغال مناطق بنونتو، لومباردی، پیدمونت، اسپولتو، و توسکانی، مهاجمین عملاً امپراتوری را محدود کردند به جزیره ای که تعدادی شهرهای ساحلی دور آنرا گرفته، شامل راونا، ناپل، و رم و منطقه ای که در آینده نام آن ونیز می‌شود. تنها شهر داخلی که در کنترل روم شرقی قرار می‌گیرد پروژا است؛ که مکرراً از راه خشکی میان رم و راونا مورد تهدید قرار می‌گرفت. در ۵۷۸م و دوباره در ۵۸۰، سنا در مقابل اقدامات دوک‌ها از تیبریوس دوم (حکومت ۵۷۸–۵۸۲) تقاضای کمک می‌کند. \s پس از او مائوریس (حکومت ۵۸۲–۶۰۲) جهت ادامه نبرد با دوکها با شیلدبرت دوم شاه اتریش (حکومت ۵۷۵–۵۹۵) هم پیمان می‌شود. ارتش فرانک‌ها در ۵۸۴و۵۸۵و۵۸۸و۵۹۰ به قلمرو لومباردها هجوم می‌کند. روم از فاجعه طغیان تیبر در ۵۸۹ و به دنبال آن طاعون ۵۹۰رنج می‌برد. پاپ گرگوری اول(۵۹۰–۶۰۴) بالای مقبره هادریان می‌رود و به نشانه پایان یافتن طاعون شمشیر آهنینی را در غلاف فرو می‌برد. به هرحال آگیلولف شاه جدید لومبارد (۵۹۰–۶۱۶)، ترتیب صلح با شیلدبرت دوم را می‌دهد، و خود را دوباره سازماندهی می‌کند تا عملیاتش را علیه ناپل و رم در ۵۹۲ از سر بگیرد. در شرایطی که امپراتور گرفتار جنگ در مرزهای شرقی و مناطق خودمختار بود و نمی‌توانست روم را در مقابل تهاجمات حفظ کند، پاپ گرگوری دست به ابتکار مذاکره صلح می‌زند؛ و در ۵۹۸ این مذاکرات تکمیل می‌شود. موقعیت اسقف رم با قدرت گرفتن امپراتور فوکاس (حکومت ۶۰۲–۶۱۰) بیشتر می‌شود. فوکاس قدرت اسقف رم را بالاتر از قانون تفوق دینی کنستانتینوپل که تا آن موقع جاری بود قرار داد؛ و حتی دستور تفوق پاپ بونی فاس سوم(۶۰۷) بر تمام کلیساها را صادر کرد. او همچنین پانتئون را که قرن‌ها بسته بود به پاپ واگذار کرد، و بدین ترتیب احتمالاً از خرابی محفوظ ماند. در طول قرن هفتم، نفوذ مقامات بیزانس و اصحاب کلیسا از تمام نقاط باعث شد هم اریستوکراسی محلی و هم مقامات کلیسا به طرز گسترده‌ای به زبان یونانی صحبت کنند. جمعیت رم به ۹۰۰۰۰ رسید یازده پاپ از سیزده یاپ بین سالهای ۶۷۸ تا ۷۵۲ یونانی‌های سوریه ای‌تبار بودند. به هر حال مشترکات قوی فرهنگ رومی و بیزانسی باعث هماهنگی رم و بیزانس نشد. در مشاچرات دربارهٔ یگانگی شخصیت عیسی مسیح (ع)، تغییر موضع دینی کنستانتینوپل، پاپ را در فشار قرار می‌داد؛ و گاهی این فشار فراتر از مباحثات لفظی بود. در ۶۵۳ پاپ مارتین یکم به کنستانتینوپل تبعید می‌شود و بعد از یک محاکمه نمایشی به شبه جزیره کریمه تبعید و در آنجا می‌میرد. سپس در ۶۶۳ کنستانس دوم بعد از دو قرن اولین امپراتوری بود که از رم بازدید می‌کرد. بعد از جنگ‌های گوتیک بازدید این امپراتور بدترین فاجعه بود. امپراتور، رم را از فلزات تخلیه می‌کند، که شامل آنچه در ساختمان‌ها و مجسمه‌ها نیز می‌شد، تا برای جنگ با ساراسنها اسلحه بسازد. در هر حال در نیمه بعدی قرن، رم و مقامات پاپی ترجیح می‌دادند حکومت بیزانس در روم برقرار باشد تا قسمتی به این دلیل که قدرت جانشین لومباردها بودند و قسمتی هم به این دلیل که مواد غذایی رم تا حد زیادی از ایالات پاپی می‌آمد که در تمام امپراتور مخصوصاً در سیسیل گسترده بود. تاریخ شهر رم
بر طبق دلایل باستانشناسی حد اقل ۵۰۰۰ سال قبل در این مناطق انسان زندگی می‌کرده. مدارک باستانشناسی نشان دهنده مبهم بودن داستان شروع رم با رومولوس است. تاریخ مرسوم برای بنیاد شهر رم ۷۵۳پ. م است؛ ولی حفاری‌های ۲۰۱۴ نشان می‌دهد دیوار خیلی قبل از تاریخ رسمی وجود داشته. باستانشناسان عمر دیوارهای سنگی و قطعه‌های سفالی را مربوط به قرن نهم پیش از میلاد می‌دانند؛ و مدارکی وجود دارد که قرن دهم پیش از میلاد مردمانی در تپه پالاتین وجود داشتند. منطقه سنت اوموبون برای فهمیدن مراحل، بنا، و شهرنشینی، و تشکیل دولت در اواخر آرکائیک نقش حیاطی بازی می‌کند. معبد سنت اوموبون به قرن ۷ و ۶ پیش از میلاد برمیگردد؛ که آن را به قدیمی‌ترین معبد شناخته شده روم تبدیل میکندک تاریخ معماری روم باستان
امپراتوری روم با ایجاد راه‌ها، قوانین و ارتش توانمند خود، سیستم حمل و نقل سازمان یافته‌ای را به وجود آورد که سبب پیدایش شهرها شد. امپراتوری روم
بعد از یونان امپراتوری بزرگ روم آغاز گردید که پنج قرن به طول انجامید. حیات فرهنگی رومی‌ها در ابتدا تحت تأثیر و نفوذ یونانیان بود و در همه زمینه‌ها از آنان بهره می‌گرفت به خصوص موسیقی که از اهمیت فراوانی برخوردار بود. آن‌ها تعلیمات موسیقی را از یونانیان فرا گرفتند. ("حتی تعلیم موسیقی به عهده یونانیان بود") به این طریق موسیقی و سازهای موسیقی یونان در روم رواج پیدا کرد و به دنبال آن موسیقیدانان رومی به وجود آمدند. از کارهای مهمی که توسط آن‌ها صورت می‌گرفت اجرای مراسم مذهبی و جشنهای درباری بود. البته موسیقی بیشتر در میهمانی‌ها و جشن‌ها به کار می‌رفت تا در مراسم مذهبی. قدمت موسیقی در روم به ۳۰۰۰ سال پیش از میلاد می‌رسد. در این کشور افراد فقیر به نوازندگی و خوانندگی به‌طور سیار پرداختند و اولین خنیاگران دوره‌گرد به وجود آمدند. به‌طوری‌که با سفر از شهری به شهر دیگر و با اجرای نمایشهای خیابانی، نوازندگی، خوانندگی و شعبده بازی موجب سرگرمی مردم می‌شدند که بعدها با اقتباس از آن‌ها اپرا شکل گرفت. وقتی که مسیحیت در روم استوار گردید در آنجا عناصری از ملوپه ("آوازی موزون که دکلااسیون را همراهی می‌کند") یونانی و لاتین با تلاوت آیات عبری ("Pslamedic نوعی شعر خوانی آوازگونه") در هم آمیخت. آواز کلیسایی مسیحی در نتیجه اختلاط موسیقی کنیسه‌ها ("از راه کلیسای سوریه") که سرشار از ظرافتهای تزیینی بود با موسیقی همو فونیک یونانی که گرایشی به خواندن اشعار داستانی داشت پدیدار گشت. هم‌اکنون می‌توان تأثیر نغمات و کلام یونانی را در اروپای غربی مشاهده نمود. به‌طوری‌که در امپروپریا که متشکل از آیین نماز و نیایش بود و در روزهای بخصوصی اجرا می‌شد وقتی یک گروه به لاتین آواز می‌خواند دسته مقابل جواب آن‌ها را به یونانی می‌داد و نواهای آن‌ها از رنگ و بوی یونانی برخوردار بود. حتی رسالات و اناجیل اربعه که در مس‌های آیینی پاپ در کلیسای سن پیتر توسط راهبان اجرا می‌گردید اول به زبان لاتین سپس به زبان یونانی خوانده می‌شد. اکنون نیز قطعه شعر آللویا که در دیر بارکینگ باقی‌مانده‌است متناوب به زبان یونانی و لاتین در مراسم مخصوصی خوانده می‌شود. در روم مانند عصر طلائی یونان زمان، زمان پیشرفت و تمدن بود. بیشتر امپراتوران آن‌ها به موسیقی علاقه داشتند و به رشد و گسترش آن کمک بسیار می‌کردند. اهمیت آن به حدی رسید که بعضی از نمایشها را بدون کلام و فقط با موسیقی اجرا می‌کردند که به آن پانتومیم گفته می‌شود. روم باستان
حکومت اولین امپراتور روم، آگوستوس در سال ۲۷ قبل از میلاد آغاز شد. این حکومت شاهد آغاز پاکس رومانا، دوران ثبات سیاسی و شکوه و جلال فراوان که حدود ۲۰۰ سال ادامه داشت، بود. در طول این دوره، امپراتور روم به مدیترانه و بخش اعظم اروپای غربی حکومت می‌کرد. امپراتوری به شکل کاملی سازماندهی شده بود و به خوبی اداره و کنترل می‌شد. یک شبکه از راه‌ها سرزمین‌های امپراتوری را به پایتخت، رم، متصل می‌کرد. لژیونر‌های آموزش دیده روم از تمام نقاط بحرانی در طول مرزهایش دفاع می‌کردند. تجارت روم
باستان‌شناسی دریایی و نسخ‌خطی مربوط به دوران باستان کلاسیک شواهدی از ناوگان تجاری عظیم رومی نشان می‌دهد. مهمترین بقایای موجود از این تجارت، زیرساخت‌های باقی‌مانده بندرها، خال‌ها، انبارها و فانوس‌های دریایی در بندرهایی مانند چیویتاوکیا، استیا، پرتوس، لپتیس مگنا و قیصریهٔ دریایی است. در خود رم، مونته تیستاچو گواه مقیاس این تجارت است. مانند اکثر فناوری‌های رومی، کشتی‌های تجاری دریایی روم پیشرفت چشمگیری نسبت به کشتی‌های یونانی در قرون گذشته نداشتند، اگرچه به نظر می‌رسد پوشش سرب بدنه برای محافظت بیشتر بوده‌است. رومی‌ها از کشتی‌های بادبانی دوردار استفاده می‌کردند. محافظت مداوم "پلیس" مدیترانه ای طی چندین قرن یکی از عوامل اصلی موفقیت تجارت روم بود، با توجه به اینکه جاده‌های روم بیشتر برای پا یا سم طراحی شده بودند تا چرخ --بیشتر حمل‌ونقل زمینی با قاطر انجام می‌شد-- و نمی‌توانستند از حمل و نقل اقتصادی کالا در مسافت‌های طولانی پشتیبانی کنند. کشتی‌های رومی می‌توانستند طعمه‌ای آسان برای دزدان دریایی باشند، در حالی که ناوگان لیبرنا و ترایرم نیروی دریایی روم مانع این امر می‌شدند. اروپا
در اعصار کهن اروپا در واقع وجود نداشت، بلکه امپراتوری روم در اطراف دریای مدیترانه بود که از ۳۹۵ میلادی به دو بخش شرقی و غربی تقسیم می‌شد و در آنها بترتیب به زبانهای یونانی و لاتین تکلم می‌شد. در آن زمان سرحدات اروپا رون و دانوب بودند، در جنوب و مغرب آن ایالات متمدن امپراتوری قرار داشت و در شمال و شرق آن هم مردمان بدوی و وحشی ژرمن می‌زیستند. وقتی رومیان صحبت از آفریقا میکردند منظور آنها تونس و الجزایر کنونی بود و آسیا هم در نظر آنها شبه‌جزیره آسیای صغیر بود و عنوان «اروپا» از آن نظر که چندان معنایی نداشت تقریباً بکار برده نمی‌شد. در عرض پانصد سال از قرن پنجم تا قرن دهم میلادی بود که برای نخستین بار اروپا به عنوان قاره‌ای مشخص و از آسیا و آفریقا متمایز شد و مردم آن سر و سامانی خاص خود یافتند. روم باستان
«قرن»، واحد ارتش روم بود. هنگامی که در سال ۳۴۰ قبل از میلاد ارتش روم تشکیل شد. یک قرن شامل ۱۰۰ سرباز می‌شد. وقتی فرمانده نظامی رومی، کابوس ماریوس (۱۵۷–۸۶ قبل از میلاد) ارتش روم را در سال ۱۰۰ قبل از میلاد، دوباره سازماندهی کرد، تعداد افراد را در یک قرن به۸۰ نفر کاهش داد. دلیل این کاهش چنین بیان می‌شد که یک گروه کوچک‌تر، آسان‌تر کنترل می‌شد. روم باستان
امپراتور تراژان (۵۳–۱۱۷ میلادی) در یکی از استان‌های روم به نام آیبیریا (اسپانیای امروز) به دنیا آمد. او یک فرمانده نظامی بزرگ بود و در طول حکومتش، امپراتوری روم از نظر وسعت به اوج خود رسید. وی پیروزیهای نظامی خود را با ساخت بناهای یادبود (ستونهای تراژان)، جشن می‌گرفت. این ستونها به‌وسیله مجسمه‌هایی که پیروزیهای معروف او را نشان می‌دادند، تزئین شده بودند. ارتش روم
ارتش روم (لاتین: ؛ یونان باستان: ، رونویسی: "stratos Rhomaion" یا "Romaion") نام نیروهای مسلح مستقر در پادشاهی روم (تا سال ۵۰۰ پیش از میلاد) جمهوری روم (۵۰۰ تا ۳۱ پیش از میلاد) امپراتوری روم (۳۱ پیش از میلاد تا ۳۹۵/۴۷۶ میلادی) و جانشینان آن امپراتوری روم غربی و امپراتوری روم شرقی است.این ارتش در طول ۲۰۰۰ سال کنترل نواحی مختلف روم را به عهده داشت. این نیروها ابتدا در یک ترکیب‌بندی ساده و سپس به صورت یک سازمان در حالی همراه با حفظ یک هسته منسجم و سنت‌ها، تجیهزات و تاکتیک‌های مدرن را در اختیار داشت. قرون وسطی
قرون وسطی، سده‌های میانی به دوره‌ای از تاریخ اروپا از سده پنجم تا سده پانزدهم میلادی گفته می‌شود. معمولاً آغاز این دوران سقوط امپراتوری روم غربی در سال ۴۷۶ میلادی در نظر گرفته می‌شود و فرجام آن دوران رنسانس و عصر کاوش‌ها می‌باشد. تقسیم‌بندی فرهنگی تاریخ اروپا به ترتیب شامل عصر باستان، قرون وسطی و دوران مدرن است. خود دوران قرون وسطی نیز به سه عصر قرون وسطای آغازین، قرون وسطای میانی و قرون وسطای متأخر بخش‌بندی می‌شود. تاریخ اروپا
حکومت نخستین امپراتور روم، آگوستوس در سال ۲۷ پیش از میلاد آغاز شد. این حکومت شاهد آغاز پکس رومانا، یا دوران ثبات سیاسی و شکوه و جلال فراوان بود که نزدیک به ۲۰۰ سال ادامه داشت. در طول این دوره، امپراتور روم به مدیترانه و بخش اعظم اروپای غربی حکومت می‌کرد. امپراتوری به شکل کاملی سازماندهی شده بود و به خوبی اداره و کنترل می‌شد. یک شبکه از راه‌ها سرزمین‌های امپراتوری را به پایتخت، رم، متصل می‌کرد. لژیون آموزش دیده روم از تمام نقاط بحرانی در طول مرزهایش دفاع می‌کرد. شهروندان رومی از یک قانون مشترک، فرهنگ مشترک و زبان مشترک، لاتین، بهره‌مند بودند. متأسفانه این دوران در اواخر سده دوم میلادی با تهاجم گسترده اقوام ژرمن و ورود بیماری طاعون به همراه سپاه امپراتور مارکوس آورلیوس و بی‌کفایتی امپراتوران بعد از مارکوس آورلیوس - ازقبیل پسرش کمودوس - امپراتوری شروع به انحطاط کرد. امپراتوری پس از قریب یک قرن هرج و مرج سرانجام توسط دیوکلتیانوس احیا شد، اگرچه روم جدید هیچگاه از لحاظ سیستمی و مشی حکومت با روم قبل از هرج و مرج یکسان نبود. چرا که استبداد دربار روم در این دوره بیشتر و حقوق شهروندی کمتر شد. روم نیز به دو ناحیه شرقی و غربی تقسیم شد؛ اگرچه برخی اوقات توسط امپراتورانی چون کنستانتین یکپارچه گشت. بین‌النهرین (استان روم)
بین‌النهرین (به لاتین: Mesopotamia)، نام یکی از استان‌های روم و یکی از کم‌عمرترین استان‌های روم است که در زمان امپراتور روم تراژان در سال ۱۱۶–۱۱۷ و در زمان سپتیمیوس سوروس در سال ۱۹۸ میلادی تشکیل شد که میان امپراتوری روم و شاهنشاهی ساسانی دست به دست می‌شد تا آن که با فتح بین‌النهرین توسط اعراب، تحت کنترل خلافت راشدین درآمد. بازی‌های المپیک باستان
بر اساس شمارش سالهای المپیادها تاریخ آغاز این بازی‌ها به سال ۷۷۶ پیش از میلاد مسیح بازمی گردد، گرچه نظرات محققان در مورد زمان آغاز مسابقات بین سالهای ۸۸۴ پیش از میلاد تا ۷۰۴ پیش از میلاد در نوسان است. در زیر و روی تاریخ یونان و آثار کشف شده به سال ۷۶۶ پیش از میلاد مسیح برخورد می‌کنیم که «تیمائوس» نخستین مورخ یونانی در نوشته‌های خود از مردی بنام «کره ابوس» یاد کرده‌است که در راه رفتن از همه سریعتر بوده‌است. بازی‌های المپیک باستان
بازی‌های المپیک باستان آیینی بود که هر چهار سال یک بار در یونان باستان در محلی به نام المپیا برگزار می‌شد و نوباوگان، جوانان و پهلوانان جداگانه به مبارزه می‌پرداختند، در حاشیه المپیک مسابقه‌های شعر و شاعری، سخن‌وری و موسیقی هم برگزار می‌گردید. این بازی‌ها حدوداً بین سال‌های ۸۸۴ پیش از میلاد تا ۷۰۴ پیش از میلاد مسیح آغاز شد و در سال ۳۹۳ میلادی امپراتور روم، تئودوسیوس، برگزاری المپیک را ممنوع کرد. یوروپا یونیورسالیس: روم
بازی در دوران جمهوری روم قرار دارد و آغاز بازی از سال ۲۸۰ پیش از میلاد واقع شده‌است. بازیکنان حق انتخاب بیش از ۵۳ کشور را دارند که هر کدام کارتاژی، سلتی، مصری، یونانی و رومی را نشان می‌دهند. این بازی در آوریل ۲۰۰۸ برای ویندوز و برای مک‌اواس در ژوئیه ۲۰۰۸ نیز منشتر شد. مصر
تمدن در منطقه کنونی مصر که در کناره رود نیل شکل گرفته در زمره کهن‌ترین تمدن‌ها به‌شمار می‌آید که از حدود ۴ هزار سال پیش از میلاد موجود است. مصر باستان سرزمین فرعون‌ها بود و آثار تاریخی برجسته‌ای چون اهرام سه‌گانه و نیایشگاه بزرگ را از آن دوران به یادگار دارد. در اسطوره‌های سامی محل برآمدن پیامبرانی مانند یوسف و موسی را در همان دوران و در سرزمین مصر آورده‌اند. موزه ملی روم
موزه ملی روم (در ایتالیایی: Museo Nazionale Romano) نام یک سری از موزه‌های بهم پیوسته‌ای است که در شهر روم و در کشور ایتالیا قرار دارند. موزه ملی روم در سال ۱۸۹۰ تأسیس شد. در دوران اتحاد ایالات ایتالیا آثار هنری و تاریخی از قرن پنجم پیش از میلاد مسیح تا قرن سوم پس از میلاد مسیح در آن گردآوری شد. گاه‌شماری یونانی باستان
دوره جدید متون یک سال قبل از میلاد مسیح است بنابر این باید سال ۴۳۹ را آغاز اولین دوره پیشنهاد کرد برای پیدا کردن دورهٔ متون و وضع ماه در آسمان یا زمان ماه قمری که امروزه در اصطلاح کلیسا اپاکت می‌گویند، باید این چنین عمل کرد. سال مورد نظر از تقویم میلادی را بر ۱۹ تقسیم کنیم که اینگونه عدد طلایی یا دورهٔ مربوطه به دست می‌آید بعد آن را در ۱۱ ضرب کرده و بر ۳۰ تقسیم می‌کنیم عدد به دست آمده باقی مانده روزهای اضافی ماه یا اپاکت است. تاریخ روم
تاریخ روم () تاریخ چندجلدی روم باستان اثر مورخ آلمانی تئودور مومسن (۱۸۱۷–۱۹۰۳) است. سه جلد این مجموعه نخستین بار بین سالهای ۱۸۵۴ تا ۱۸۵۶ در لایپزیگ منتشر شد که مربوط به جمهوری روم بود. این اثر مورد استقبال خوانندگان قرار گرفت و مومسن را یک‌شبه معروف کرد. جلدهای بعدی کتاب که در مورد امپراتوری روم بود در زمان زندگانی او به چاپ نرسید، ولی پس از مرگ او از روی سخنرانی‌هایش جمع‌آوری شد. تاریخ باستان
تمدن روم اغلب با یونان باستان در «باستان کلاسیک» دسته‌بندی می‌شود، تمدنی که از فرهنگ روم باستان الهام گرفته‌است. روم باستان سهم بسزایی در توسعه قانون، جنگ، هنر، ادبیات، معماری و زبان در جهان غرب داشت و تاریخ آن همچنان تأثیر عمده ای بر جهان غرب دارد. تمدن روم از طریق فتح و جذب به اروپا و منطقه مدیترانه تسلط یافت. در سرتاسر سرزمین تحت کنترل روم باستان، معماری مسکونی از خانه‌های بسیار متوسط تا ویلاهای بزرگ در سراسر کشور متغیر بود. تعدادی از شهرهای تأسیس شده روم دارای بناهای باستانی بودند که تا امروز به یادگار مانده‌اند. بسیاری از آنها دارای چشمه‌هایی با آب آشامیدنی تازه بود که صدها کیلومتر از قنات‌ها، تئاترها، سالن‌های ورزشی، مجتمع‌های حمام با کتابخانه‌ها و مغازه‌ها، بازارها و فاضلاب‌های گاه به گاه کاربردی تأمین می‌شد. تعدادی از عوامل منجر به سقوط امپراتوری روم شد. نیمه غربی امپراتوری، از جمله هیسپانیا، گال و ایتالیا، سرانجام در قرن پنجم به پادشاهی‌های مستقلی تجزیه گردید و به دست بربرها ساقط شد. از امپراتوری روم شرقی که از قسطنطنیه اداره می‌شد، به عنوان امپراتوری بیزانس پس از سال ۴۷۶ میلادی، تاریخ سنتی برای «سقوط پایتخت» و متعاقباً شروع قرون وسطی یاد می‌شود. تاریخ معماری روم باستان
قوس‌هایی است که بار سقف را نه بر دیوار که بر ستون‌های پیرامون حیاط وارد می‌کند. در پایان سدهٔ سوم میلادی امپراتوری روم دچار تزلزل گردید. از یکسو یورش ایرانیان و از سوی دیگر آشوبهای بربرها ناامنی امپراتوری را سبب شد. دیوکلسین سرزمین پهناور روم را به دو امپراتوری غربی و شرقی تقسیم نمود. شهر رم مرکز روم غربی و شهر نوبنیاد کونستانتینوپل (بیزانس، قسطنطنیه، استانبول) پایتخت روم شرقی شد. بخش غربی امپراتوری در کوتاه زمان فروپاشید و از پاره‌پاره شدن آن دولت‌های امروزی اروپا شکل گرفتند (سال ۴۱۰ م). بخش شرقی امپراتوری تا دوران رنسانس دوام آورد و در سال ۱۴۵۳م به دست سلطان محمد فاتح تسخیر شد. رم (مجموعه تلویزیونی)
سریال «رم» در واقع داستانِ «روم باستان»، در دوران‌گذار از جمهوری به امپراتوری را روایت می‌کند، داستانی که از تهاجم «ژولیوس سزار» به «سرزمین گل» (فرانسه امروزی) آغاز می‌شود و به مرگِ «مارک آنتونی» (یا همان مارکوس آنتونیوس و ظهور و شکل‌گیری اولین «امپراتور آگوستوس» ختم می‌گردد. این سریال با دنبال کردن زندگی دو شخصیت اصلی، یعنی دو سرباز رومی، یعنی «لوسیوس وُرنیوس» و «تایتیس پولو»، که زندگی آن‌ها با حوادث کلیدی داستان در هم تنیده‌است، به پیش می‌رود و شکل می‌گیرد. جنگ ایران و روم (۵۸–۶۳ میلادی)
جنگ ۵۸–۶۳ میلادی بخشی از مجموعه جنگ‌های ایران و روم است که در زمان اشکانیان میان شاهنشاهی پارت‌ها و امپراتوری روم اتفاق افتاد. این جنگ بین سالهای ۵۸ تا ۶۳ بعد از میلاد برای به دست گرفتن کنترل ارمنستان روی داد و در نهایت منجر به پادشاهی رسیدن تیرداد یکم از نسل و تبار اشکانیان ایران و قدرت گرفتن سلسله اشکانی ارمنستان در این منطقه شد. تاریخ معماری
طی ۱۰ هزار سال تمدن مصر باستان که در دره نیل واقع شده یکی از شاخص‌ترین تمدن‌های زمانه خود است. حتی امروزه آثار معماریی مانند مجسمهٔ ابوالهول و اهرام جزو میراث فرهنگی یونسکو محسوب می‌شوند. از ۵۵۰۰ تا ۲۸۰۰ سال قبل، فرمانروایان قدرتمند مصر بناهای عظیم و شگفت‌انگیز زیادی از جمله اهرام، آرامگاه‌ها و معابد زیادی در مصر ساختند که تا امروز پا برجاست. این بناها مانند اهرام جیزه نه تنها ابتدایی نیستند، بلکه معماری بسیار پیچیده و حیرت‌انگیزی دارند که هنر معماری و علم مهندسی سازندگان آن را اثبات می‌کنند. مصالح ساختمانی که مصری‌ها از آن استفاده می‌کردند عمدتاً انواع سنگ معدن و سنگ گرانیت بوده‌است که با قایق‌های عظیم از طریق رود نیل به مصر آورده می‌شده‌است. از جمله بناهایی که از معماری شگفت‌انگیزی برخوردارند می‌توان به دره شاهان و معبد حتشپسوت اشاره کرد. معماری مصر باستان را منتقدان معماری به چندین روش دسته‌بندی کرده‌اند. امپراتوری روم غربی
سال ۴۷۶ میلادی، سال سقوط قطعی امپراتوری روم غربی است. سقوطی که در حقیقت از مدت‌ها قبل به صورتی تدریجی آغاز شده بود. چنان‌که می‌توان گفت امپراتوری روم عملاً از سال ۴۰۰ میلادی دیگر وجود نداشت. امپراتوری روم غربی عملاً از بین رفت. ایتالیا ویران شد و روم به شهر ایالتی کوچکی مبدل شد. در میدان اصلی شهر، که زمانی در آن دربارهٔ سرنوشت جهان تصمیم گرفته می‌شد، علف روییده بود و خوکها را برای چرا به آنجا می‌بردند (مانفرد و دیگران، ۱۳۵۳، ص۱۱۴).