گازهایی خروجی پالایشگاهها از چه گازهایی تشکیل شده اند؟
پالایشگاه گاز طبیعی
پالایشگاه گاز طبیعی مجموعه‌ای صنعتی متشکل از واحدهای فرآیندی، تأسیساتی، ذخیره‌سازی و غیره است که گاز ترش یا هیدروکربن‌های ناخالص دریافتی (از مخزن گاز طبیعی) را جهت مصارف گوناگون (خانگی، صنعتی و صادرات) پالایش می‌کند. گاز دودکش
گاز دودکش، گازی خروجی به هوا از طریق یک دودکش است که یک لوله و یا کانال برای انتقال گازهای خروجی از یک شومینه، اجاق گاز، کوره، دیگ بخار یا ژنراتور بخار می‌باشد. بیشتر اوقات، گاز دودکش‌ها به گازهای خروجی احتراق تولید شده در نیروگاه‌ها اشاره دارد. ترکیب آن بستگی به این‌که چه‌چیز در حال سوختن است دارد، اما بیشتر شامل نیتروژن (معمولاً بیش از دو سوم) ناشی شده از احتراق هوا، دی‌اکسید کربن ()، بخار آب و همچنین اکسیژن مازاد (همچنین از احتراق هوا حاصل می‌شود) است. این ماده همچنین حاوی درصد کمی از آلاینده‌ها، مانند ذرات معلق (نظیر دوده)، مونوکسید کربن، اکسیدهای ازت و اکسیدهای گوگرد است.
مخازن هیدروکربوری
در حال حاضر کلیه مایعات گازی تولیدی در دو بخش صنایع پتروشیمی و پالایشگاه‌ها جهت خوراک مورد استفاده قرار گرفته و بخش سوم آن نیز صادر می‌گردد. مایعات گازی حاصل از پالایش گازهای ترش نیز ترش بوده و حاوی درصد فراوانی از هیدروژن سولفید و مرکاپتان می‌باشد؛ بنابراین بعد از تقطیر و تهیه فراورده‌ها نیاز به فرایندهای پالایشی جهت زدودن و یا کاستن از میزان گوگرد و مرکاپتان می باشد. نیروگاه هسته‌ای کاشیوازاکی کاریوا
این رآکتورها دارای سیستم‌های فیلتردار تخلیه گاز است تا مواد رادیواکتیو در هنگام خروج گاز و بخار از محفظه‌های رآکتورها در مواقع اضطراری کاهش یابد. ماشین‌کاری با جت ساینده
سیستم رانش گاز، گاز خشک و تمیزی برای حرکت ذرات ساینده ایجاد می‌کند. این گاز معمولاً هوا، نیتروژن یا دی‌اکسید کربن می‌باشد. روش تولید این گاز از طریق یک سیلندر یا کمپرسور می‌باشد. در کمپرسور به منظور جلوگیری از آلودگی پودر ساینده توسط آب یا روغن از یک فیلتر هوا به همراه خشک کن استفاده می‌شود. گاز به کار رفته باید ارزان، غیر سمی و به راحتی در دسترس باشد و همچنین به هنگام خروج از نازل در محیط بیش از اندازه پخش و واگرا نشود. از گاز اکسیژن به دلیل خطر آتش‌سوزی استفاده نمی‌شود. پالایشگاه نفت لاوان
این واحد  متشکل از دو مجموعه تبدیل کاتالیستی ۳۰۰ و ۱۳۰۰ می‌باشد که نفتای سنگین تولید شده در واحد تقطیر به این واحدها ارسال می‌گردد. نفتای سنگین تولید شده در واحد تقطیر پس از تصفیه در واحدهای تصفیه هیدروژنی نفتا به قسمت پلتفرمیت واحد تبدیل کاتالیستی ارسال و پس از واکنش‌های کاتالیستی، بنزین پلتفرمیت با مشخصات بنزین یورو 4 تولید می‌گردد. ظرفیت‌های این دو واحد به ترتیب برابر ۷۹۷ و ۸۵۷ متر مکعب در روز بنزین پلتفرمیت می‌باشد. کراکینگ کاتالیزوری سیال بستر
خوراک واحد از محصولات جانبی برج خلاء می‌باشد و محصولات آن عبارتند از گاز خشک و گاز مایع و گازولین و گازوئیل سبک و گازوئیل سنگین و ته مانده عادی از کاتالیست. (Clarified oil) خوراک واحد بوسیله مبدلهای حرارتی و کوره گرم شده و به مسیرهای ورودی راکتور فرستاده می‌شود و در مسیرهای ورودی به راکتور با کاتالیست داغ احیاء شده تماس میابد و مخلوط کاتالیست و بخارات نفتی به راکتور می‌روند. واکنشهای شکستن هیدروکربنهای سنگین از لحظه تماس کاتالیست داغ با خوراک گرم آغاز شده و در راکتور ادامه می‌یابد. محصولات حاصل از واکنش‌های شکستن در راکتور از کاتالیست جدا شده و از آن خارج می‌شود و سپس وارد برج اصلی تفکیک می‌گردد. گاز و بنزین خام حاصل از بالای برج اصلی تفکیک به واحد بازیابی گاز فرستاده می‌شود تا در آنجا بنزین با کیفیت مطلوب تولید گردد و گازها بازیابی شوند. سایر محصولات برج اصلی تفکیک پس از سرد شدن به مخازن فرستاده می‌شوند. کاتالیست مصرف شده که بروی آن کربن نشسته‌است در مسیر خروجی از راکتور از هیدروکربنهای به دام افتاده در بین کاتالیستها، پاک و عریان می‌شود. کاتالیست مصرف شده پس از وارد شدن به بالا برنده کاتالیست مصرف شده، بوسیله جریان هوا به احیاء کننده رانده می‌شود. از لحظه تماس کاتالیست با هوا، فرایند سوختن کک‌های روی کاتالیست آغاز می‌شود. گازهای حاصل از احتراق از کاتالیست (بستر سیال) جدا شده و از سیکلون‌های داخل احیاء کننده گذشته وارد سیستم تولی بخار (Waste heat boiler) می‌شود و پس از سرد شدن وارد سیستم رسوب دهنده ذرات ریز کاتالیست (Cottrell precipitator)می‌گردد. گازها پس از عاری شدن از ذرات کاتالیست از طریق دودکش به اتمسفر فرستاده می‌شود کاتالیست احیاء شده داغ به ورودی راکتور برگردانده می‌شود و سیکل جریان گردش کاتالیست کامل می‌گردد. زمین‌شناسی نفت
دو نوع اساسی از گاز طبیعی وجود دارد که یکی حاصل فرایندهای زیستی (بیوژنیک) و دیگری حاصل فرایندهای گرمایی (ترموژنیک) است. گاز بیوژنیک فقط از فعالیت‌های باکتریایی در ابتدای دورهٔ دیاژنز تشکیل می‌شود. یعنی در دمای پایین، فشار لایه‌های رویین کمتر از ۱۰۰۰ متر، شرایط بی‌هوازی و نرخ بالای تجمع رسوبات. در حال حاضر از جمله مکان‌هایی که این اتفاق در حال روی دادن است می‌توان به مصب رودهای نیل، می‌سی‌سی‌پی و آمازون اشاره کرد. تخمین زده می‌شود که حدود ۲۰ درصد از گازهای طبیعی شناخته شده در جهان بیوژنیک باشند. گازهای ترموژنیک نیز از دگرگونی گرمایی کروژن‌ها در اثر فشار زیاد لایه‌های بالایی و دمای بالای زیر زمین به وجود می‌آیند. هیدروکربن‌های گازی عبارتند از: متان (CH۴)، اتان (C2H۶)، پروپان (C3H۸) و بوتان (C4H۱۰). زمانی که مقدار هیدروژن سولفید یک گاز طبیعی بالا باشد به آن گاز ترش و زمانی که مقدار این ماده در گاز طبیعی کم باشد به آن گاز شیرین می‌گویند. اگر مقدار مایع بدست آمده از گاز طبیعی در شرایط سطحی کمتر از ۱ گالن بر ۱۰۰۰۰ فوت مکعب باشد به این گاز گاز خشک گفته و در صورتی که از این مقدار بیشتر باشد به آن گاز تر می‌گویند. جو زمین
گازهای آلایندهٔ هوا شامل گوگرد دی‌اکسید، نیتروژن دی‌اکسید، کربن مونواکسید که نگرانی اصلی در شهرها هستند، از سوخت‌های سنگواره‌ای مانند نفت، بنزین و گاز طبیعی تولید می‌شوند. ازون (یکی از اجزای مهم مه‌دود فتوشیمیایی) نیز یک آلایندهٔ گازی است که از واکنش‌های شیمیایی پیچیده میان نیتروژن دی‌اکسید و ترکیبات آلی فرار (برای نمونه، بخارهای بنزین) تشکیل می‌شود. کربن مونواکسید گازی نامرئی و بی‌بو است که از سوختن ناقص تشکیل می‌شود. علاوه بر این، وسایل نقلیه، سیستم‌های گرمایش خانه‌ها و برخی از فرایندهای صنعتی مقدار قابل توجهی از این گاز تولید می‌کنند. این گاز به‌شدت زیان‌آور است و به آسانی می‌تواند در جریان خون جایگزین اکسیژن شود که حتی منجر به خفگی می‌شود. گوگرد دی‌اکسید گازی بی‌رنگ و دارای بو است که در اثر سوختن زغال‌سنگ یا نفت تشکیل می‌شود. تنفس این گاز می‌تواند به چشم‌ها، گلو و بافت‌ها آسیب برساند. این گاز هم‌چنین در هوا با اکسیژن و بخار آب واکنش می‌دهد و موجب تشکیل سولفوریک اسید می‌شود. سولفوریک اسید نیز یکی از اجزای باران اسیدی است که به زمین می‌رسد و موجب آسیب رساندن و نابود کردن ماهی‌ها می‌شود و باعث خوردگی و فرسایش فلزات می‌شود و سطوح ساختمان‌ها و سازه‌های عمومی را از بین می‌برد. نیتروژن دی‌اکسید نیز موجب ورم ریوی و تجمع بیش از حد مواد مایع در ریه‌ها می‌شود و این گاز نقش مهمی در تشکیل مه‌دود فتوشیمیایی دارد. لخته‌گیری
در صنعت گاز به عمل جداسازی گاز و میعانات گازی از سیلابه‌های همراه لخته‌گیری گفته می‌شود. در پالایشگاه‌ها واحد لخته‌گیر کار دریافت گاز، جداسازی گاز از سیلابه‌ها و انتقال آن به سیستم فرآورش را به عهده دارد. در بخش ورودی پالایشگاه، تعدادی لوله‌های موازی به صورت شیبدار وجود دارد که چون جریان ورودی به پالایشگاه سه فازی است، در اینجا باید جداسازی صورت گیرد. به عبارت دیگر، جریان ورودی به صورت لخته‌های مایع درون گاز است. این لخته‌ها در سیستم لخته‌گیر از جریان ورودی جدا می‌شوند. شرکت پالایش نفت بندرعباس
هم اکنون خوراک این پالایشگاه شامل نفت خام سبک جزیره هنگام، نفت خام سنگین و میعانات گازی استحصالی از منابع گازی سرخون و عسلویه است. پالایشگاه نفت کرمانشاه
گاز مایع، بنزین، نفت سفید، نفت گاز و نفت کوره از محصولات تولیدی این شرکت می‌باشند. بنزین
بنزین در پالایشگاه‌های نفت تولید می‌شود. ماده‌ای که با تقطیر از نفت خام جدا می‌شود بنزین طبیعی نام دارد که ویژگی‌های مورد نیاز را برای موتورهای پیشرفته (به‌طور خاص نرخ اکتان پایین را ببینید) ندارد اما بخشی از مخلوط را تشکیل خواهد داد. توده بنزین شامل هیدروکربن‌های دارای پنج تا هشت اتم کربن در هر مولکول می‌باشد. گاز خروجی
گاز خروجی گازهایی هستند که از پالایشگاهها پخش و به هوا افزوده می‌شود یا سوزانده می‌شود. کنترل گاز خروجی می‌تواند برای تولید انرژی فابل توجه باشد.گاز خروجی یا گاز دودکش به عنوان یک باقی‌مانده از احتراق سوخت‌های مانند گاز طبیعی، بنزین، مخلوط بیودیزل است.انتشار گاز موتور خودرو به آلودگی هوا کمک می‌کنند و یکی از عناصر عمده در ایجاد مه دود در برخی از شهرستان‌ها بزرگ است. یک آزمایش توسط MIT 2013 نشان می دهد که 53000 مرگ زودرس در هر سال در ایالات متحده به دلیل تولید گازهای گلخانه‌ای خودرو رخ می‌دهد. با توجه به مطالعه‌ای دیگر از همان دانشگاه، دود ترافیک هر ساله فقط باعث مرگ 5000 نفر فقط در ایالات متحده پادشاهی می‌شود. پالایشگاه نفت امام‌خمینی شازند اراک
به‌علاوه این شرکت روزانه ۱۳ میلیون لیتر گازوئیل تولید می‌کند که اگرچه از نظر کمی پس از پالایشگاه‌های آبادان، اصفهان و بندرعباس چهارمین پالایشگاه نفت در تولید این محصول می‌باشد، اما از نظر کیفی این گازوئیل با دارابودن تنها ۱۰ تا ۵۰ ppm گوگرد، مرغوب‌ترین و گران‌قیمت‌ترین گازوئیل ایران محسوب می‌گردد. نیروگاه گازی
نیروگاه گازی نیروگاهی است که سیال عامل در آن هوا است و بر اساس سیکل برایتون کار می‌کند. این نیروگاه دارای توربین گازی است و دارای سه جزء اصلی کمپرسور، اتاق احتراق و توربین گاز می‌باشد. نحوهٔ به کار افتادن روتورها در این نیروگاه‌ها بدین صورت است که سیال ورودی وارد کمپرسور شده و پس از تراکم و کمی گرم شدن وارد اتاق احتراق شده و توسط سوخت احتراق صورت می‌گیرد و سپس هوای داغ حاصل که کار همان بخار داغ را در توربین بخار انجام می‌دهد وارد توربین گازی شده و باعث چرخاندن ژنراتور می‌شود. کمپرسور به کار رفته در نیروگاه گازی همانند توربین می‌باشد. توربین‌های گازی که در نیروگاه‌ها و صنایع مورد استفاده قرار می‌گیرند مزایای زیادی دارند. اندازه نیروگاه توربین گازی، در مقایسه با نیروگاه بخار، کوچکتر، وزنش کمتر و هزینه اولیه آن برای تولید هر واحد توان از هزینه مربوط به نیروگاه بخار کمتر است. گوگردزدایی گاز دودکش
گوگردزدایی از گاز دودکش‌ها (FGD) مجموعه‌ای از فناوری‌های مورد استفاده برای از بین بردن گوگرد دی‌اکسید () از گازهای خروجی دودکش نیروگاه‌های سوخت فسیلی، و از فرایندهای انتشار دیگر اکسیدهای گوگرد (به عنوان مثال سوزاندن زباله) است. صنعت پتروشیمی
ترکیبات عمده موجود در نفت خام عبارتند از: هیدروکربن‌های سیر شده زنجیری به فرمول کلی CnH2n+2، هیدروکربن‌های سیر شده حلقوی به فرمول عمومی CnH2n که اصطلاحاً آن را نفتن گویند و هیدروکربن‌های سیرنشده زنجیری اتیلن و استیلن. هر چه درصد تشکیل دهنده‌های نفت در دماهای پایین بیشتر باشد، مرغوبیت آن بیشتر است. گازهای طبیعی، بخش گازی شکل مواد نفتی است که همراه با نفت خام در مخازن زیرزمینی وجود دارد یا از تقطیر نفت خام در پایین‌تر از 200C بدست می‌آید. گازهای طبیعی، مخلوطی طبیعی از گازهای متان (قسمت عمده حدود ۸۵ درصد) پروپان، بوتان، منو اکسید کربن و هیدروژن (گاز سنتز) همراه با مقداری دوده‌است. پایه کاتالیست
به‌طور معمول در هر پالایشگاهی فرایندهای متعددی جهت تبدیل نفت خام به فراورده‌های مختلف از جمله بنزین، نفت گاز و نفت سفید (سوخت جت) وجود دارد. یکی از مهمترین واحدهای پالایشگاهی، فرایند تبدیل کاتالیستی (Naphtha Reforming) می‌باشد. این واحد در پایین دست واحدهای تصفیهٔ هیدروژنی نفتا (NHT) قرار دارد و نفتای عاری از گوگرد به منظور ارتقای عدد اکتان وارد این فرایند می‌شود. امروزه هیدروژن خالص به عنوان یک منبع انرژی پاک مورد استفاده قرار گرفته‌است. از جمله مهمترین روش‌های تولید هیدروژن می‌توان به تبدیل هیدروکربن‌ها به هیدروژن از طریق ریفورمینگ با بخار اشاره نمود. در این روش متان گرم می‌شود و سپس با بخار آب فراسیرشده به راکتور راه می‌یابد، سپس واکنش‌ها در حضور کاتالیزگر انجام می‌گیرد. ریفورمینگ متان با بخارآب روی کاتالیست نیکل بر پایه آلومینا یکی ازمتعارف‌ترین فرایندهای تولید هیدروژن می‌باشد. در کاربردهای صنعتی ریفورمینگ بخار گاز طبیعی در دماهای۵۰۰الی۹۰۰درجه سانتی گراد و فشار بالای ۲۰ اتمسفردرحضور کاتالیست انجام می‌شود. کاتالیست‌ها در فرایند ریفورمینگ به علت کک گرفتگی، کلوخه شدن و اکسید شدن جزفلزی غیرفعال می‌شوند. پایه‌ها و ارتقا دهنده‌ها نقش مهمی در در جلوگیری از تشکیل کک ایفا می‌کنند. پایه کاتالیست علاوه بر ایجاد سطح پایدار می‌تواند بر روی فعالیت کاتالیست مؤثر باشد. گیاه‌پالایی
آلودگی‌های نفتی یک پیامد اجتناب‌ناپذیر از افزایش سریع جمعیت و فرایند صنعتی شدن است که به دنبال آن آلودگی خاک توسط مواد هیدروکربنه نفتی به شکل وسیع در اطراف تأسیسات اکتشاف و پالایش و به شکل موضعی در مسیرهای انتقال این مواد در سطح استان‌های نفت‌خیز جنوبی کشور قابل مشاهده‌است. علاوه بر انتشار مستقیم این آلاینده‌ها، غبارات حاصل از سوخت گازهای همراه نفت، طی سالیان متمادی توانسته مواد سمی و مضری به خاک‌های منطقه اضافه کند. میدان گازی شانول
میدان گازی شانول دارای ۱۲ حلقه چاه با تسهیلات سرچاهی، خط لوله و مرکز جمع‌آوری می‌باشد. گاز میدان گازی شانول و میدان گازی هما پس از ارسال به مرکز تفکیک که شامل لخته گیر، مخازن جداکننده، پمپ ارسال مایعات، سیستم ارسال و دریافت توپک می‌باشد به همراه مایعات گازی توسط دو رشته خط لوله ۳۶ اینچ و ۶ اینچ به طول ۴۱ کیلومتر به پالایشگاه پارسیان دو ارسال می‌گردد. توان تولیدی روزانه این دو میدان در مجموع ۳۵٫۶ میلیون کیلومتر مکعب و توان تولید مایعات گاز آن‌ها ۱۲۷۹۰ بشکه در روز می‌باشد. کارخانه ذوب
گاز زدایی فرآیندی است که ممکن است برای کم کردن میزان هیدروژن موجود در یک دسته از فلز مذاب مورد نیاز باشد. گازها می توانند در فرآیند ریخته گری فلزات به یکی از دو روش زیر تشکیل شوند:در اکثر فلزات ریخته گری شده، هیدروژن یک آلاینده شایع است. این آلاینده حاصل واکنش های مواد یا بخار آب یا روان کننده های ماشین می باشد. اگر غلظت هیدروژن در مذاب خیلی زیاد باشد، ریخته گری به دست آمده متخلخل خواهد بود. هیدروژن از طریق محلول مذاب خارج می شود و با خنک شدن و جامد شدن فلز، حباب های هوای کوچک باقی می ماند. تخلخل اغلب خصوصیات مکانیکی فلز را به طور جدی از بین می برد. پالایشگاه نفت لاوان
این واحد جهت تصفیه و زدودن ناخالصی‌های موجود در کاندنس‌های برگشتی از واحدهای عملیاتی مورد استفاده قرار گرفته و مشخصات لازم جهت استفاده از این کاندنس‌ها را به عنوان آب صنعتی فراهم می آورد. این واحد از دو قسمت  HOT  و COLD  تشکیل شده‌است که ظرفیت هر یک از این قسمت‌ها به ترتیب برابر M/hr  ۱۲۰ و M/hr 182 می‌باشد . میعانات گازی
میعانات گازی بر خلاف بوتان و پروپان نیازمند شرایط ویژه برای مایع ماندن نیستند و به شیوه‌های مختلف قادر به تبدیل به گازوئیل، بنزین، نفت سفید، سوخت جت و... هستند. در مقایسه با پالایشگاه نفت خام، در پالایشگاه میعانات گازی، فرایندهای تبدیلی و پالایشی کمتر است بنابراین هزینه سرمایه‌گذاری آن کمتر از هزینه سرمایه‌گذاری پالایشگاه نفت خام است. گوگرد دی‌اکسید
گوگرد دی‌اکسید یک ترکیب شیمیایی به شکل گاز در دمای اتاق با فرمول شیمیایی SO می‌باشد. این ماده توسط آتشفشان‌ها و بسیاری از فعالیت‌های صنعتی تولید می‌شود. سوختن نفت و زغال سنگ به علت وجود ترکیبات گوگردی در آن‌ها با تولید این گاز همراه است. معمولاً کاتالیزگرهایی چون NO در جو باعث واکنش این گاز با بخار آب موجود در هوا و تشکیل اسید سولفوریک می‌شود. این گاز بی‌رنگ سمی دارای جرم مولی ۶۴٫۰۷ گرم بر مول، چگالی 1٫۵۵۱ گرم بر لیتر، نقطهٔ ذوب ۷۵٫۵- درجهٔ سانتی گراد و نقطهٔ جوش ۱۰٫۰- درجهٔ سانتی گراد است و اشتعال زا نیست. پالایشگاه گاز ایلام
اتان با ظرفیت تولید روزانه ۳۷۰ هزارمتر مکعب، گاز مایع خام با تولید روزانه بیش از یک هزار و۳۰۰ متر مکعب، میعانات گازی با ظرفیت روزانه ۱۲۰۰ مترمکعب و گوگرد نیز با ظرفیت تولید ۳۴۰ تن در روز، دیگر محصولات این پالایشگاه در فاز نخست خواهند بود و در فاز دوم، همه محصولات، ۵۰% اضافه خواهد شد. شرکت بهره‌برداری نفت و گاز مارون
شرکت نفت و گاز مارون به‌طور متوسط روزانه ۶۱۴ هزار بشکه نفت خام تولید می‌کند که معادل ۴۵۰ هزار بشکه در روز به پالایشگاه اصفهان تحویل داده می‌شود، همچنین ۱۶۴ هزار بشکه، با هدف صادرات به مخازن ذخیره‌سازی شرکت پایانه‌های نفتی ایران ارسال می‌شود. این شرکت روزانه به‌طور میانگین ۵۸۵ میلیون فوت مکعب گاز طبیعی نیز تولید می‌نماید، همچنین ظرفیت تولید میعانات گازی شرکت مارون بالغ بر ۳۴ هزار بشکه در روز می‌باشد. شرکت نفت و گاز مارون مالک ۸ مجتمع بهره‌برداری، ۵ کارخانه نمک‌زدایی، ۸ ایستگاه تقویت فشار گاز و ۲ کارخانه گاز و گازمایع می‌باشد. دفتر مرکزی این شرکت در شهر اهواز قرار دارد. گاز طبیعی
گاز طبیعی بعد از هیدروژن پاک‌ترین نوع سوخت فسیلی برای طبیعت است. زیرا عمدتاً دی‌اکسیدکربن و بخار آب تولید می‌کند. علاوه بر این متان یکی از مواد خام اصلی برای ساخت حلال‌ها و دیگر مواد شیمیایی ارگانیک است. پروپان و بوتان نیز از گاز طبیعی استخراج می‌شوند. گاز نفتی مایع شده (Liquefied Petroleum Gas) یا (LPG) اصولاً همان پروپان است و اغلب به جای گاز طبیعی در مناطق فاقد خطوط لوله مورد استفاده قرار می‌گیرد. نفت کوره
به دلیل نوسان قیمت نفت خام، گاهی اوقات قیمت نفت کوره ( مازوت ) کمتر از قیمت نفت خام در بازار است. طبق آمار شرکت پالایش و پخش فرآورده های نفتی ایران، صادرات مازوت 79.01 درصد از کل صادرات محصولات پالایشگاهی ایران را تشکیل می دهد. بنابراین پالایشگاه های ایران با صرف انرژی ، پول و ایجاد آلودگی های زیست محیطی، محصول غیر سودآور تولید می کنند . این الگوی تولید و رویه ی صادراتی منجر به توسعه پایدار در استفاده از منابع انرژی در ایران نمی شود. بنزین
فراورده پالایشگاه‌های مختلف با هم آمیخته و بنزین را با خواص مختلف می‌سازد بعضی از فرایندهای مهم عبارتند از: (عبارات به کار رفته در اینجا همیشه عبارات شیمیایی صحیح نیستند. این‌ها نوعاً از قدیم مرسوم بوده اما عبارات معمول مورد استفاده در صنعت نفت هستند. اصطلاحات دقیق این محصولات بسته به نوع شرکت نفت و کشور مورد نظر متفاوت است) گاز
گازها نیز مانند مایعات و پلاسما از شاره‌ها هستند. انفجار گاز
انفجار گاز، انفجاریست ناشی از مخلوط شدن گاز با هوا در حضور منبع احتراق و معمولاً در اثر نشت گاز صورت می‌گیرد. در حوادث خانگی، گازهایی عامل انفجار هستند که برای گرمایش یا پخت و پز مانند گاز طبیعی، متان، پروپان و بوتان استفاده می‌شوند. در انفجارهای صنعتی بسیاری از گازهای دیگر مانند هیدروژن، بنزین تبخیر شده (گازی) یا اتانول نقش مهمی ایفا می‌کنند. برای جلوگیری از احتراق می‌توان با استفاده از موانع ایمنی از انفجار گازهای صنعتی جلوگیری کرد. نیروگاه شیروان
دود و بخار حاصل از فعالیت گازی این نیروگاه روزانه از طریق ۶ خروجی بخار با قدرت خروج حدود ۵۰ متر وارد جو می‌شود و به علت اینکه ترکیبی از دی اکسید کربن، مونوکسید کربن و ... است علاوه بر آسیب‌های زیست محیطی، به علت عدم استفاده روزانه حدودا یک میلیارد تومان نیز ضرر اقتصادی در بر دارد. مخازن هیدروکربوری
گاز طبیعی حاصل از عملیات فرآورش نهایی دارا ی مشخصات بدون رنگ، بدون بو و سبک‌تر از هوا می‌باشد. ارزش حرارتی یک گاز، مقدار حرارتی است که در اثر سوختن یک مترمکعب آن گاز ایجاد می‌شود که بدین ترتیب ارزش حرارتی هر متر مکعب متان تقریباً معادل ارزش حرارتی یک لیتر نفت سفید می‌باشد و به عبارت دیگر چنانچه یک فوت مکعب از آن سوزانده شود معادل با ۲۵۲ کیلو کالری انرژی حرارتی آزاد می‌نماید که از این لحاظ در مقایسه با دیگر سوختها بسیار قابل توجه می‌باشد. هیدروکربن‌ها با فرمول عمومی CnH2n+۲ اجزاء اصلی گاز طبیعی بوده و منابع عمده انرژی می‌باشند. افزایش اتم‌های کربن مولکول هیدروکربن را سنگینتر و ارزش حرارتی آن افزونتر می‌سازد. ارزش حرارتی هیدروکربن‌های متان و اتان از ۸۴۰۰ تا ۱۰۲۰۰ کیلو کالری به‌ازای هر مترمکعب آن‌ها می‌باشد. ارزش حرارتی هیدروکربن پروپان برابر با ۲۲۲۰۰ کیلو کالری به‌ازای هر مترمکعب آن می‌باشد. ارزش حرارتی هیدروکربن بوتان برابر با ۲۸۵۰۰ کیلو کالری به‌ازای هر مترمکعب آن می‌باشد. گاز طبیعی شامل ۸۵ درصد گاز متان و ۱۲ درصد گاز اتان و ۳ درصد گاز پروپان، بوتان، ازت و غیره می‌باشد. صنایع پایین‌دستی (صنعت نفت)
نفت خام، مخلوطی از انواع بسیاری از هیدروکربن‌ها می‌باشد و غالبأ حاوی ترکیبات گوگرد است. فرایندهای تصفیه که در پالایشگاههای نفت انجام می‌شود، در بیشتر موارد، پس از تولید و فرآورش محصول اصلی، در پی بدست آوردن سولفید هیدروژن (هیدروژن سولفوره) بوده، که طی فرایندی، سولفور یا همان گوگرد از آن مشتق خواهد شد. همچنین در پالایشگاه‌های گاز نیز ممکن است گاز سولفید هیدروژن در گاز تصفیه نشده موجود باشد، که در اینصورت، گوگرد حاوی آن، قبل از اینکه گاز به مصرف کنندگان توزیع شود، استخراج می‌گردد. لوله پر از گاز
گاز داخل لوله باید خالص نگه داشته شود تا خواص مورد نظر حفظ شود. حتی مقدار کمی ناخالصی می تواند به طور چشمگیری خواص لوله را تغییر دهد. وجود گازهای غیر خنثی به طور کلی باعث افزایش ولتاژ شکست و سوختن می شود. وجود ناخالصی ها را می توان با تغییر در رنگ درخشش گاز مشاهده کرد. نشت هوا به داخل لوله باعث وارد شدن اکسیژن می شود که بسیار الکترونگاتیو بوده و از تولید بهمن های الکترونی جلوگیری می کند. این باعث می شود ترشحات، رنگ پریده، شیری یا قرمز به نظر برسد. رد بخارهای جیوه مایل به آبی می درخشند و رنگ گاز اصلی را پنهان می کنند. بخار منیزیم ترشحات را سبز رنگ می کند. برای جلوگیری از خروج گاز از اجزای لوله در حین کار، قبل از پر کردن با گاز و آب بندی نیاز به حرارت دهی است. گاز زدایی کامل برای لوله های با کیفیت بالا مورد نیاز است. حتی به اندازه torr (≈1 μPa)10 اکسیژن برای پوشاندن الکترودها با لایه اکسید تک مولکولی در چند ساعت کافی است. گازهای غیر خنثی را می توان بوسیله گیرنده‌های مناسب حذف کرد. برای لوله های حاوی جیوه، باید از گیرنده هایی استفاده شود که با جیوه، آمالگام تشکیل نمی دهند (مثلاً زیرکونیوم ، اما نه باریم ). کندوپاش کاتدی ممکن است عمداً برای گرفتن گازهای غیر خنثی استفاده شود. برخی از لوله های مرجع برای این منظور از کاتدهای مولیبدن استفاده می کنند. مخازن هیدروکربوری
اتان ماده‌ای است ارزشمند و خوراک مناسب جهت مجتمع‌های پتروشیمی و تبدیل آن به ماده ایی با ارزش بیشتر به نام اتیلن و پلی اتیلن. گاز طبیعی میدان پارس جنوبی حدودأ حاوی شش درصد اتان می‌باشد که با جداسازی آن و ساخت اتیلن و پلی اتیلن مزیت‌های اقتصادی فراوانی برای کشورمان ایجاد می‌شود. کاربرد فناوری تفکیک اتان از مایعات گازی در ایران بسیار جدید است و هم‌اکنون در فازهای ۴و۵ پارس جنوبی بکار گرفته می‌شود. میدان گازی خانگیران
گاز تولیدی منطقه خانگیران، پشتوانه اصلی تولید و تأمین گاز مصرفی در شرق ایران می‌باشد. گاز پُرفشار مخزن مزدوران، گاز ترش می‌باشد، که با دارا بودن ۳٫۵٪ درصد سولفور و ۶٫۵٪ درصد گاز کربنیک، گازی بسیار خورنده، برای چاه‌ها و تأسیسات و خطوط لوله بوده و با توجه به سمی بودن بالای گاز سولفید هیدروژن، آزادشدن آن در محیط نیز، بسیار خطرناک است. پالایشگاه نفت لاوان
این واحد متشکل از دو مجموعه تقطیر ۱ و تقطیر ۲ با ظرفیت اسمی ۵۰۰۰۰ بشکه در روز می‌باشد. که هم‌اکنون با ظرفیت ۵۵۰۰۰ بشکه در روز در سرویس قرار دارد.خوراک این واحدها از نفت خام سبک لاوان و میعانات گازی پارس جنوبی تأمین میگردد. محصولات خروجی از این واحد شامل LPG، نفت سفید،  نفتای سنگین، نفتای سبک،  گازوییل، نفت کوره  می‌باشد که برخی از این محصولات  جهت بهبود در مشخصات به واحدهای پایین دست ارسال می‌گردد. فراورده نفتی
فرآورده‌های نفتی، موادی بسیار پرکاربرد هستند، که از نفت خام و در پالایشگاه نفت فرآوری می‌شود. پالایشگاه‌ها مطابق ترکیب نفت خام و درخواست مشتریان می‌توانند، فرآورده‌های نفتی را برای کارهای مختلفی فرآوری کنند. بیشترین کاربری فرآورده‌های نفتی در بدست آوردن انرژی از آن‌ها است: مانند مازوت و بنزین که فرآورده‌هایی برای به‌کارگیری انرژی آن‌ها هستند. پالایشگاه‌ها همچنین مواد شیمیایی دیگری نیز فرآوری می‌کنند، که برخی از آن‌ها فرایندهای شیمیایی را برای فرآوری پلاستیک و دیگر مواد پرکاربرد، به‌کار می‌برند. ازآنجاکه نفت دارای چند درصد گوگرد است، مقدار زیادی گوگرد نیز به عنوان فرآورده نفتی فرآوری می‌شود. هیدروژن و کربن در شکل کک نفت نیز می‌توانند، فرآورده نفتی به‌حساب آیند. پالایشگاه میعانات گازی ستاره خلیج فارس
ارزش افزوده پالایشگاه‌های میعانات گازی بیشتر از پالایشگاه‌های نفتی است و از سوی دیگر، تولید بیش از ۷۵ درصد بنزین و نفت گاز از خوراک پالایشگاه میعانات گازی از جمله توجیه‌های اقتصادی برای انجام پروژه است. مخازن هیدروکربوری
شامل ترکیبات سنگینتر از بوتان مولکول‌هایی دارای اتم‌های کربن بیشتر و حالت مایع در شرایط دما و فشار جو را شامل می‌گردند. این ترکیبات را می‌توان به منظور صادرات پس از تثبیت فشار بخار و تنظیم نقطهٔ شبنم طبق مشخصات اعلام شده متقاضی (خریدار) به مخازن انتقال یافته و بمحض تکمیل ظرفیت مخزن صادر شوند؛ ولی این گروه از هیدرکربورها به لحاظ ارزشمندی بیشتری که نسبت به دیگر محصولات جدا شده دارند مقرون به صرفه‌است که طی فرایند دیگری در پالایشگاه میعانات گازی به سوخت‌هایی تبدیل گردد، که تاکنون در پالایشگاه‌های نفت از پالایش نفت خام حاصل می‌گردید. با توجه به اینکه پالایشگاه ۵۰۰ میلیون دلاری میعانات گازی در امارات متحده عربی بخشی از خوراک مورد نیاز خود را از ایران تأمین می‌نماید و حجم فراوان مایعات گازی که با بهره‌برداری از فازهای پارس جنوبی و دیگر پالایشگاه‌های گاز کشور حاصل می‌گردد، احداث پالایشگاه‌های میعانات گازی با امکاناتی شامل یک برج تقطیر و چند فرایند تصفیه و ریفرمینگ کاتالیستی، بسیار حائز اهمیت می‌باشد. تاثیر محیطی صنعت انرژی
گاز طبیعی اغلب به عنوان پاک‌ترین سوخت فسیلی توصیف می‌شود که تولید هر ژول ان دی‌اکسید کربن کمتری نسبت به زغال سنگ یا نفت تولید می‌کند و آلاینده‌های بسیار کمتری نسبت به سایر سوخت‌های فسیلی دارد. با این حال، به صورت مطلق، سهم قابل توجهی در انتشار کربن جهانی دارد و پیش‌بینی می‌شود که این سهم رشد کند. با توجه به گزارش چهارم IPCC ارزیابی، در سال ۲۰۰۴ گاز طبیعی ۵۳۰۰ تن / سال آلودگی CO تولید کرد، در حالی که زغال سنگ و نفت تولید ۱۰۶۰۰ و ۱۰۲۰۰ بود (شکل ۴٫۴). اما تا سال ۲۰۳۰، طبق نسخه به روز شده سناریوی انتشار گازهای گلخانه ای SRES B2، گاز طبیعی منبع ۱۱۰۰۰ میلیون تن در سال خواهد بود که اکنون به ترتیب ۸۴۰۰ و ۱۷۲۰۰ تن زغال سنگ و نفت خواهد بود. (مجموع انتشار جهانی برای سال ۲۰۰۴ بیش از ۲۷۲۰۰ میلیون تن برآورد شد) صنعت پتروشیمی
صنعت پتروشیمی، بخشی از صنایع شیمیایی است که فراورده‌های شیمیایی را از نفت یا گاز طبیعی تولید می‌کند. البته برخی از ترکیبات شیمیایی ساخته‌شده از نفت و گاز از سایر سوخت‌های فسیلی مانند زغال سنگ یا منابع تجدیدپذیر مانند ذرت، میوه خرما یا نیشکر نیز به‌دست می‌آیند. امروزه فراورده‌های نفتی علاوه بر مصرف در زمینه سوخت وسایل نقلیه، روغن موتور و غیره در تهیه بسیاری از قطعات مورد نیاز ساخت وسائل نقلیه، نقش ارزنده‌ای دارد. فراورده‌های نفتی در تهیه سوخت موشک های هدایت کننده، فضانوردها و ماهواره‌ها و حتی در ساخت بسیاری از قطعات داخلی آن‌ها کاربرد اساسی دارد. مادهٔ اولیهٔ بیشتر داروها و حتی آنتی‌بیوتیک‌ها از ترکیبات نفتی مشتق می‌شود. پالایشگاه نفت تهران
نفت خام مورد نیاز پالایشگاه تهران به‌طور روزانه توسط شرکت ملی مناطق نفت‌خیز جنوب و از طریق دو خط لوله ۲۴ و ۲۶ اینچ، از میدان نفتی مارون و میدان نفتی اهواز، واقع استان خوزستان، تأمین می‌شود. پالایشگاه تهران در حدود ۱۵٪ از ظرفیت پالایشگاهی کشور را تشکیل می‌دهد و محصولات تولیدی آن شامل؛ ۱٪ بنزین، ۱۶٪ گازوئیل، ۳۰٪ نفت گاز، ۲۱٪ نفت کوره و ۵٪ دیگر فرآورده‌های نفتی می‌باشد. پالایشگاه میعانات گازی ستاره خلیج فارس
پالایشگاه میعانات گازی ستاره خلیج‌فارس که نام رسمی آن شرکت نفت ستاره خلیج‌فارس است، به‌عنوان نخستین پالایشگاه طراحی شده بر اساس خوراک میعانات گازی با ظرفیت ۳۶۰ هزار بشکه در روز شامل واحدهای تقطیر، پالایش گاز مایع، تبدیل کاتالیستی، پالایش نفتا، ایزومریزاسیون، پالایش نفت سفید و نفت گاز با هدف تولید بنزین، گازوییل، گاز مایع و سوخت جت در کنار پالایشگاه نفت بندرعباس ساخته شده‌است. خوراک مورد نیاز این پالایشگاه با یک خط لوله به طول بیش از ۴۸۵ کیلومتر از پالایشگاه‌های گاز پارس جنوبی تأمین شده‌است. برشکاری اکسیژنی
فرآیندهای سوخت اکسی ممکن است از انواع گازهای سوختی استفاده کند که متداول ترین آنها استیلن است. گازهای دیگری که ممکن است مورد استفاده قرار گیرند ، پروپیلن ، گاز مایع (LPG) ، پروپان ، گاز طبیعی ، هیدروژن و گاز MAPP نمونه‌ای از آن‌ها هستند. بسیاری از برندها از انواع مختلف گازها در مخلوط خود استفاده می‌کنند. استیلن سوخت اصلی برای جوشکاری سوخت‌های اکسی است و سوخت انتخابی برای تعمیر و برش و جوشکاری عمومی است. گاز استیلن در سیلندرهای مخصوصی که برای حل شدن گاز طراحی شده اند حمل می‌شود. سیلندرها با مواد متخلخل (به عنوان مثال الیاف کاپوک ، خاک دیاتومه ، یا آزبست (پنبه نسوز)) بسته بندی می‌شوند ، سپس با استون حدود ۵۰٪ ظرفیت آن پر می‌شوند ، زیرا استیلن در استون محلول است. این روش لازم است زیرا استیلن بالاتر از ۲۰۷ کیلو پاسکال (۳۰ پوند در اینچ) (فشار مطلق) ناپایدار است و ممکن است منفجر شود. هنگام پر شدن ، در حدود ۱۷۰۰ کیلو پاسکال فشار در مخزن وجود دارد. استیلن هنگامی که با اکسیژن ترکیب می‌شود در دمای ۳۲۰۰ تا ۳۵۰۰ درجه سانتیگراد (۵۸۰۰ درجه فارنهایت تا ۶۳۰۰ درجه فارنهایت) می‌سوزد که بالاترین میزان در بین سوخت‌های گازی قابل استفاده است. به عنوان نقطه ضعف اولیه استیلن سوخت ، در مقایسه با سایر سوخت‌ها ، هزینه بالایی آن است. از آنجا که استیلن در فشار تقریباً معادل ۳۳ فوت / ۱۰ متر در زیر آب ناپایدار است ، برش و جوشکاری در آب غوطه‌ور برای هیدروژن به نسبت استیلن بهتر است. پالایشگاه نفت آبادان
نیروگاه سوم پالایشگاه آبادان یکی از منابع تأمین برق این پالایشگاه است. این نیروگاه از نوع گازی با ظرفیت تولید ۲۱۰ مگاوات است که شامل ۷ واحد گازی ۳۰ مگاواتی و ۵ دستگاه بویلر بازیاب حرارتی (HRSG)، هر یک با ظرفیت ۵۰ تن در ساعت است. نیروگاه سوم پالایشگاه آبادان با هدف تولید برق مطمئن و جایگزین مولدهای قدیمی و فرسوده این پالایشگاه به منظور پایداری تولید فراورده‌های نفتی، تأمین ۶ برق مصرفی فاز ۳ (واحد بنزین‌سازی کت کراکر جدید)، تولید بخار فشار بالای مورد نیاز فاز ۳ (واحد بنزین‌سازی کت کراکر جدید)، پروژه سیستم آب مدار بسته (توربین‌های بخاری برج خنک‌کننده) پالایشگاه و تأمین برق پروژه‌های آتی این شرکت در زمینی به ابعاد ۳ هکتار است. گاز دودکش
در نیروگاه‌های برق، گاز دودکش اغلب با یک سری فرایندهای شیمیایی و اسکرابر تصفیه می‌شوند و به این ترتیب آلاینده‌ها را حذف می‌کنند. تصفیه الکترواستاتیک یا فیلتر پارچه‌ای، ذرات معلق و دی اکسید گوگرد را با سوزاندن سوخت‌های فسیلی، به خصوص زغال‌سنگ از بین می‌برند. پالایشگاه گاز پارسیان
به منظور انتقال گاز طبیعی تولیدی، خط لوله‌ای از پالایشگاه‌های گاز پارس جنوبی، پارسیان، جهرم، ارسنجان، اصفهان احداث شده‌است. این خط لوله علاوه‌بر تأمین بخشی از گاز مورد نیاز شمال کشور، گاز مورد نیاز شهرستان‌های جنوب استان فارس را نیز تأمین می‌کند. ماشین‌کاری پرتو لیزری
در لیزرهای گازی(Gas Assisted Laser) از یک گاز برای گرمایش اولیه و اکسید کردن استفاده می شود .از خود جریان گاز برای جدا کردن اکسید تشکیل شده روی سطح قطعه کار کمک می گیرند. هرچه قطر نازل خروجی گاز کوچک تر باشد و فاصله آن تا قطعه کار کمتر باشد، کیفیت برش بهتر خواهد بود. برای انجام بهتر فرایند اکسیداسیون، از اکسیژن به عنوان گاز استفاده می شود اما در مواردی از هوا یا گازهای بی اثر نیز استفاده می شود. برخی از گازهای متداول مورد استفاده در لیزر های گازی ، آرگون، نئون، هلیوم و دی اکسید کربن هستند. مخزن خارجی شاتل فضایی
مخزن خارجی شاتل فضایی محل نگهداری سوخت هیدروژن و اکسیدکنندهٔ اکسیژن مایع فشرده مورد نیاز موتور اصلی شاتل فضایی هنگام پرتاب و عبور از جو زمین بود. مخزن‌های خارجی شاتل از سه بخش مخزن هیدروژن مایع، مخزن میانی و مخزن اکسیژن مایع تشکیل می‌شدند. پس از خاموش شدن موتورهای شاتل، این مخزن از مدارگرد جدا و وارد هواکره می‌شد و باقی‌مانده‌های آن در اقیانوس می‌افتادند، ولی برای استفادهٔ دوباره بازیابی و تعمیر نمی‌شدند. از این مخزن همچنین به عنوان شالودهٔ اصلی سیستم ماورایی شاتل هنگام پرتاب استفاده می‌شد، به‌طوری‌که مدارگرد (شاتل) و موشک‌های پیشرانه (بوستر) سوخت جامد بر روی آن سوار و از طریق آن به یکدیگر متصل می‌شدند. برای جلوگیری از داغ شدن و خرابی مخزن در طول عبور از جو لایهٔ محافظی از فوم روی آن پوشانیده می‌شده‌است. رنگ نارنجی آن هم به دلیل همین لایهٔ محافظ بود. سه موتور اصلی مدارگرد هنگام پرتاب و عبور از جو، حدود ۱۰۴ تُن هیدروژن را در حدود ۸٫۵ دقیقه مصرف می‌کردند؛ که این میزان سوخت و مادهٔ اکسیدکنندهٔ آن، همگی در مخزن خارجی ذخیره می‌شدند. این مخزن‌ها تا زمان استفاده از شاتل فضایی (مأموریت اس‌تی‌اس-۱۳۵) یکی از بخش‌های پروژهٔ شاتل‌های فضایی بودند و پس از بازنشستگی شاتل‌ها، استفاده از آن‌ها نیز پایان یافت. پالایشگاه‌های گاز پارس جنوبی
پالایشگاه‌های گاز پارس جنوبی مجموعه‌ای از ۱۴ پالایشگاه گازی است که برای پالایش گاز طبیعی حاصل از میدان گازی پارس جنوبی به وجود آمده است. این پالایشگاه‌ها در اطراف شهرهای عسلویه، کنگان و تنبک واقع شده‌اند. پالایشگاه بایوی
پالایشگاه بایوی پالایشگاهیست واقع در سواحل ایالت نیو جرسی آمریکا که متعلق به شرکت نفتی فیلیپس 66 است.در این پالایشگاه نفت خام به مواد سوختی چون بنزین، گازوئیل و سوخت جت تبدیل می شود.همچنین واحد پتروشیمی پالایشگاه قادر به تولید مواد پتروشیمی از جمله مواد روان کننده و پلی پروپیلن است.این پالایشگاه برای حمل و نقل سریع محصولات به ترمینال کانتینر و سایت فرود هلی کوپتر مجهز است. میدان گازی گورزین
پالایشگاه گورزین قشم، حدود ۶۵ کیلومتری غرب جزیره قشم قرار دارد. تـأسیسات گورزین به منظور تفکیک و نم‌زدایی گاز طبیعی استحصالی، از پنج حلقه چاه شیرین حوضه گورزین و تثبیت میعانات گازی همراه، طراحی و بهره‌برداری از آن، در جزیره قشم آغاز شد. بر این اساس، ظرفیت تولید این واحد ۲٫۱ میلیون مترمکعب گاز طبیعی در روز است، که از طریق خط لوله ۱۲ اینچی زیر دریا، به بندرعباس منتقل می‌شود. مخزن شماره ۱۱ پالایشگاه گورزین قشم، ۲۰۰ هزار بشکه گنجایش دارد. اگزوز
سیستم اِگزُوز قطعه‌ای در خودرو و دیگر وسایل نقلیهٔ موتوردار است که دود حاصل از واکنش شیمیایی را که در سیلندر ایجاد می‌شود به خارج از خودرو انتقال می‌دهد. این تعریف اگرچه بیانگر عمده کار اگزوز است، اما امروزه ویژگی‌های اگزوز گسترش یافته و وظایف دیگری نیز بر عهده دارد. سه وظیفهٔ عمدهٔ اگزوز: اگزوزها از سه بخش اتصال به موتور، میانی و انتهایی ساخته می‌شود که در این میان، کاتالیست (کاتالیزور) به دلیل نیاز به دمای ۸۰۰ درجهٔ سانتی‌گراد در قسمت اول تعبیه می‌شود و بخش‌های دوم و سوم در کاهش دما و صدا مؤثرند؛ و این وسیله می‌تواند برای کاهش خروج گازهای خطرناک حاصل از سوزاندن سوخت تأثیر بسزایی داشته باشد. در امور مربوط به تقویت موتور (tuning engine) از اگزوزهایی استفاده می‌شود که کمترین مقاومت را در عبور گازهای خروجی داشته باشند. گاز طبیعی
گاز طبیعی غالباً ناخالصی‌هایی چون دی‌اکسیدکربن (گاز اسیدی)، سولفید هیدروژن (گاز ترش) و آب و همچنین نیتروژن، هلیوم و سایر گازهای نادر را به همراه دارد. دی‌اکسید را به حوزه‌های نفتی قدیمی تخلیه شده تزریق می‌کنند تا تولید آن‌ها افزایش یابد. نیتروژن نیز گازی است قابل تزریق به حوزه‌های نفتی و هلیوم در صنایع الکترونیک تارتل موارد استفاده ارزشمند و فراوان دارد. مخازن هیدروکربوری
مجموعه عملیات پیچیده‌ای است شامل فرایندهایی بقرار و ترتیب ذیل که در جریان آن بتوان گاز طبیعی را که شامل عمدتاً متان به‌عنوان اصلی‌ترین ماده و با درصد خلوص ۸۰ تا ۹۷ می‌باشد را به‌عنوان محصول نهائی پالایش نمود، ضمن آنکه در این فرایندها علاوه بر استحصال گوگرد ترکیبات ارزشمند مایعات گاز طبیعی شامل گاز مایع و (CONDENSATE) که تماما در ردیف اقلام صادراتی نیز بشمار می‌آیند جداسازی می‌گردند. میدان گازی دالان
گاز تولیدی پالایشگاه فراشبند که عمدتاً خوراک آن از میادین آغار و دالان تأمین می‌شود، بنا به نیاز، می‌تواند جهت تزریق در میادین نفتی با خط لوله ˝۴۲ اینچ، به طول ۳۳۰ کیلومتر، به شرکت ملی مناطق نفت خیز جنوب یا توسط خط لوله ˝۳۰ اینچ، به طول ۲۵ کیلومتر، به خط لوله سراسری گاز شماره دو ارسال گردد. همچنین مایعات گازی تولیدی توسط خط لوله ˝۸ اینچ، به طول ۱۵۴ کیلومتر، به پالایشگاه گاز فجر و از آنجا به بندر طاهری، جهت صادرات یا توسط تانکر، به پالایشگاه شیراز فرستاده می‌شود. پالایشگاه نفت لاوان
در حال حاضر خوراک ۳۵ هزار بشکه (نفت خام) پالایشگاه توسط یک رشته خط لوله ۱۲ اینچ از مخازن تأسیسات شرکت نفت فلات قاره لاوان و ۲۰ هزار بشکه میعانات گازی پارس جنوبی(که توسط کشتی به لاوان حمل می‌شود )  تأمین می‌گردد. نشر گاز متان
حدود یک سوم (۳۳٪) از نشر گازها ناشی از استخراج معادن و به‌کارگیری سوخت‌های فسیلی است که بیشتر به دلیل تخلیه گاز و نشت گاز می‌باشد. روسیه بزرگترین تولیدکننده متان در جهان از نفت و گاز است. زباله‌های دامداری و دامپروری که (۳۰٪) از نشر متان را در بر می‌گیرد در درجه اول به دلیل گازهای دستگاه هاضمه توسط دام نشخوارکنندگان مانند گاو و گوسفند می‌باشد. جریان زباله‌های مصرفی انسانی، به ویژه آنهایی که از محل‌های دفن زباله گورستان زایدات و تصفیه فاضلاب عبور می‌کنند، رشد کرده و به سومین دسته اصلی نشر گازهای متان(۱۸٪) تبدیل شده‌اند. کشاورزی گیاهی، شامل تولید مواد غذایی و زیست‌توده، چهارمین گروه نشر گاز متان است که (۱۵٪) را تشکیل می‌دهد، شامل تولید برنج به عنوان بزرگ‌ترین محصول مصرفی است. نفتا (سوخت)
نفتا به طبقه‌ای از سوخت‌های مایع هیدروکربنی با فراریت و اشتعال‌پذیری بالا گفته می‌شود که در برج تقطیر پالایش نفت خام بین گازهای سبک (مثل ال‌پی‌جی) و نفت سفید قرار می‌گیرد. بخش عمده میعانات گازی یعنی نفتی که از چاه گاز برداشت می‌شود، نیز از نفتا تشکیل شده‌است. این سوخت مایع از قطران زغال سنگ نیز قابل استحصال است. جداسازی هوا
جداسازی هوا فرآیندیست که طی آن گازهای سازنده هوا از یکدیگر جدا می‌شوند. هوای تنفسی به‌طور عمده از دو عنصر نیتروژن (۷۸٪) و اکسیژن (۲۱٪) تشکیل شده‌است. همچنین عناصری چون نئون، آرگون، زنون، کریپتون و هلیم به مقادیر اندک و ترکیباتی چون کربن دی‌اکسید، کربن مونوکسید، متان و برخی هیدروکربن‌ها، و اکسیدهای نیتروژن و گوگرد که عمدتاً نقش آلاینده هوا را دارد، به مقادیر ناچیز در هوا یافت می‌شوند. همچنین مقادیر متفاوتی از آب به صورت رطوبت در هوا موجود است. گیاه‌پالایی
تحقیقات نشان داده‌است سوزاندن پسماندهای خطرناک حامل فلزات در فضای باز صحیح نیست، زیرا گازهای آزاد شده به محیط ممکن است مضر باشد، چرا که به این ترتیب تنها حجم کاهش می‌یابد و گرمای تولید شده نیز به هدر می‌رود. تحقیقات دفتر بررسی آلودگی آّب و خاک سازمان حفاظت محیط زیست نشان می‌دهد، تولید گاز یکی از موارد کنترل بیومس است که از طریق مجموعه‌ای از تغییرات شیمیایی گازهای احتراقی پاک با بازده گرمایی بالا تولید می‌شود. به این ترکیب گازی، گاز پیرو گفته می‌شود که می‌توان برای تولید انرژی گرمایی و الکتریکی آن را سوزاند. تولید گاز در یک مبدل گازی، طی مراحل پیچیده خشک کردن، حرارت دادن، تجزیه گرمایی و واکنش‌های شیمیایی احتراق انجام می‌شود که به‌طور هم‌زمان اتفاق می‌افتد. محققان گزارش کرده‌اند پیرولیز یک روش نو برای مدیریت مواد زاید شهری است که امکان دارد بتوان از آن برای مدیریت بیومس گیاهان آلوده استفاده کرد. پیرولیز مواد را تحت موقعیت‌های غیرهوازی تجزیه می‌کند و هیچ انتشاری به هوا ندارد. به این ترتیب، فلزات سنگین در کک باقی می‌مانند که می‌تواند در کوره ذوب استفاده شود. اگرچه هزینه بالای تأسیس و مراحل عملیات فاکتور محدودکننده‌است، اما اگر فقط برای گیاه استفاده شود می‌تواند برای گیاهان آلاینده و مواد زاید شهری مناسب باشد. محققان بر گونه‌های گیاهی با بیومس بالا تحقیق کرده و نشان دادند این روش نتایج مثبتی می‌تواند به همراه داشته باشد و فواید زیست‌محیطی مؤثری نیز خواهد داشت. گاز به مایع
گاز به مایع یک فرایند پالایشگاه تبدیل گاز طبیعی یا سایر هیدروکربن‌های گازی به هیدروکربن‌های دیگر زنجیره‌ای (مانند بنزین یا سوخت دیزل ) است. گازهای غنی از متان به سوخت مایع مصنوعی تبدیل شده است. به عبارت دیگر تبدیل مستقیم با استفاده از GasTechno جدیدفرایند غیر کاتالیستی گاز به مایعات است که در یک مرحله متان به متانول تبدیل شده‌است. یا به عنوان واسطه‌ای از طریق گاز سنتز، به عنوان مثال با استفاده از Fischer Tropsch یا فرایندهای همراه. این روش با اکسیداسیون جزئی متان (گاز طبیعی) به دی‌اکسید کربن، مونوکسید کربن، هیدروژن و آب شروع می‌شود، نسبت مونوکسید کربن به هیدروژن (H2) با استفاده از واکنش تغییرات بخار آب تنظیم شده‌است، در حالی که دی‌اکسید کربن اضافی توسط آب حذف می شود راه حل از alkanolamine (حلال یا فیزیکی)، در نهایت آب برداشته شود. بازده گاز سنتز است که از نظر شیمیایی واکنش نشان داد بیش از یک کاتالیست آهن یا کبالت برای تولید هیدروکربن‌های مایع و محصولات فرعی دیگر. اکسیژن از یک واحد جداسازی هوا برودتی ارائه شده‌است. توربین گازی
توربین‌های گاز صنعتی برای تولید توان الکتریکی، که توربوژنراتور گاز هم نامیده می‌شوند، توربین‌های گازی هستند که توان تولیدشده به وسیلهٔ آنها، مستقیماً یا پس از تغییر سرعت دوران در جعبه‌دنده به ژنراتور منتقل شده و در آنجا به انرژی پتانسیل الکتریکی تبدیل می‌شود. این گونه توربین گاز، می‌تواند به صورت "سیکل ساده" یا نیروگاه سیکل ترکیبی باشد. در حالت سیکل ساده، گازهای خروجی از اگزوز توربین که می‌توانند تا ۶۰۰ درجه سلسیوس دما داشته باشند، مستقیماً وارد هوا شده و انرژی باقی‌مانده در آن هدر می‌رود؛ ولی در حالت سیکل ترکیبی، یک یا دو توربین گاز با یک توربین بخار کوپل می‌شوند و گازهای خروجی از توربین گاز در بخشی به نام بویلر بازیاب، آب بازگشتی از کندانسور توربین بخار را که توسط پمپ فشرده شده، به بخار تبدیل می‌کنند. در نتیجه در حالت سیکل ترکیبی، از انرژی موجود در گازهای خروجی از اگزوز توربین گاز استفاده شده و بویلر توربین بخار بدون نیاز به سوخت، بخار آب تولید می‌کند؛ بنابراین، با استفاده از این روش، راندمان سیکل افزایش می‌یابد. توربوژنراتورها همچنین می‌توانند به صورت تولید هم‌زمان برق و گرما استفاده شوند که در این ترکیب، گاز خروجی از آن‌ها برای تولید آب گرم یا هوای گرم ساختمان‌ها و کارخانجات استفاده می‌شود. تبخیر پلاسمایی
محصولات گاز سنتزگرمازای خالص حاوی مقدار عمده‌ای مونوکسید کربن (CO)، H2، CH در میان دیگر اجزاست. میزان تبدیل پلاسما به گاز بیش از %۹۹ است. اجزای غیرآلی و غیرقابل اشتعال در جریان پسماند، تفکیک نمی‌شوند. این شامل فلزات گوناگونی می‌شود. تغییرفازازجامد به مایع به حجم سرباره اضافه می‌کند. برق آبی
آب جمع شده در پشت سد در مناطق گرمسیری می‌تواند مقدار قابل توجهی از گاز متان و گاز کربنیک را تولید کند. این گازها در اثر پوسیدگی قسمت‌های مختلف گیاهان و زباله‌هایی به وجود می‌آیند که از بالای رودخانه آمده‌اند و به وسیله باکتری‌های ناهوازی تجزیه می‌شوند. بیشتر گاز تولیدی در اثر پوسیدگی را گاز متان تشکیل می‌دهد که از نظر آثار گلخانه‌ای از دی‌اکسید کربن خطرناک‌تر است. براساس گزارش کمیسیون جهانی سدها، در سدهایی که منبع آن‌ها نسبت به برق تولیدی آن‌ها کوچک است (کمتر از ۱۰۰ وات به ازای هر مترمربع از آب) و درخت‌های اطراف مسیر رودخانه پاکسازی نشده‌اند، میزان گاز گلخانه‌ای تولیدی از یک نیروگاه گرمایی با سوخت نفت بیشتر است. میدان گازی خانگیران
واحد تقطیر میعانات گازی یک واحد پالایش نفت کوچک در دل پالایشگاه خانگیران می‌باشد. این واحد توانایی دریافت ۳۷۸ هزار لیتر میعانات گازی در روز را دارد که این حجم از میعانات را به فرآورده‌هایی، با ارزش افزوده بالاتر مانند نفتا، گازوئیل و نفت سفید تبدیل می‌کند. واحد تقطیر این پالایشگاه، قابلیت دریافت کلیه مایعات استحصالی از گاز و تبدیل به مایعات نفتی، همچنین شیرین سازی میعانات گازی ترش و تبدیل به محصول با ارزش افزوده را دارا می‌باشد. ال‌پی‌جی
عمدتا در فرآورده‌های پالایشگاهی گوگرد همراه مواد سنگین باقی می‌مانداند و چون گاز مایع جزو فرآو‌هایهای سبک خروجی از برج تقطیر پالایشها ها است، مقدار گوگرد موجود در آن بسیار کمتر از بنزین و دیزل است و البته این مقدار کم نیز در واحدهای جداگ‌ای­ای به نام واحدهای مراکس پالایشگاهی کاملا قابل جداسازی است. پس در صورت استفاده از این سوخت به عنوان سوخت جایگزین در خودروهای‌توانیمنیم بسیاری از مشکلات آلودگی کلان­شهرها را نیز حل کنیم. شاید به همین دلیل است که LPG در اروپا به سوخت پاک معروف است. انگلیس به‌طور گسترده LPG را در ناوگان اتوبوس‌رانی خود استفاده کرده و آمریکا نیز اخیرا به جایگزین کردن سوخت اتوبوس مدارس از گازوئیل به LPG روی آورده است . میزان انتشار SO2 و CO حاصل از سوخت گاز مایع حدود 40 تا 60 درصد کمتر از بنزین است . ذرات آلاینده (PM) و  تولید شده از سوختن گاز مایع نسبت به بنزین به ترت۵۲ 5(پنجاه%و دو درصد) ۲۱ 2(بیست و ی1 درصد) ک% کاهش می­یابد. مقدار  تولید شده نیز نسبت به گازوی۲۱ 2(بیست و یک درصد) 1% کاهش می‌یابد. گاز آتشفشانی
گازهای آتشفشانی () به موادی گفته می‌شود که از آتشفشان‌های فعال (و گاهی آتشفشان‌های خاموش) خارج می‌شوند. این مواد شامل گازهای به‌دام افتاده در حفره‌های (بافت حفره‌ای) سنگ‌های آتشفشانی و گازهای حل شده یا جدا شده از ماگما و گدازه‌ها است یا گازهایی که به‌طور مستقیم از گذاره خارج شده یا به‌طور غیر مستقیم از طریق گردش آب گرم پدید آمده‌اند. میدان گازی خانگیران
پالایشگاه گاز خانگیران، سالانه ۱۶۴ میلیون لیتر مایعات از گاز (ترش و شیرین) به ارزش تقریبی یک تریلیون و ۳۵۰ میلیارد ریال تولید می‌کند، که از میزان میعانات گازی استحصال شده ۱۰۰ میلیون لیتر در واحد تقطیر پالایشگاه، به فرآورده‌هایی، چون: نفتا، گازوئیل، نفت سفید و حلال تبدیل شده می‌شود. آلودگی هوا
آلاینده ماده‌ای در هوا است که می‌تواند بر روی انسان و اکوسیستم اثرات منفی بگذارد. این ماده می‌تواند ذرات جامد، قطره‌های مایع، یا گاز باشد. آلاینده می‌تواند منبع طبیعی داشته یا ساخته دست انسان باشد. آلاینده‌ها به دسته‌های اولیه و ثانویه تقسیم می‌شوند. آلاینده‌های اولیه معمولاً توسط فرایندها ساخته می‌شوند، مانند خاکستر تولید شده توسط آتشفشان. گاز کربن مونواکسید (CO) خارج شده از اگزوز موتورهای وسایل نقلیه یا گوگرد دی‌اکسید (SO) خارج شده از دودکش کارخانه‌ها، مثال‌هایی دیگر از آلاینده‌های اولیه هستند. آتش‌سوزی جنگل
دود آتش حاوی ذرات مهمی است که می‌تواند بر عوارض جانبی بر دستگاه تنفسی بگذارد. استنشاق دود ناشی از یک آتش‌سوزی می‌تواند یک خطر بهداشتی باشد. دود آتش از ترکیب محصولات احتراق از جمله؛ کربن دی‌اکسید ، کربن مونکسید ، بخارآب ، ذرات معلق ، مواد شیمیایی آلی ، نیتروژن اکسید و ترکیبات دیگر است. استنشاق ذرات معلق و مونوکسید کربن ، مشکلات‌های اصلی سلامت به وجود می‌آورند. پالایشگاه گاز طبیعی
از مهم‌ترین پالایشگاه‌های گاز در ایران می‌توان به پالایشگاه‌های گاز پارس جنوبی (در عسلویه)، پالایشگاه گاز خانگیران (در سرخس) و پالایشگاه گاز پارسیان (در مهر)، پالایشگاه گاز ایلام (در چوار) و پالایشگاه گاز بیدبلند (در بهبهان) اشاره نمود. گودال قیر
گودال های قیر از شکستن نفت خام در سطح زمین تشکیل می شوند. هیدروکربن های سبک تر از نفت خام، که شامل متان (CH اتان (CH و پروپان (CH تبخیر می‌شوند و هیدروکربن‌های بزرگتر که ترکیب شیمیایی آسفالت را تشکیل می دهند باقی می‌مانند. این یک نگرانی است زیرا متان، اتان و پروپان، گازهای گلخانه ای اصلی هستند. چاله های تار لا برا در روز حدود 500 کیلوگرم متان از خود خارج می کنند. بیشترین میزان انتشار در امتداد گسل خیابان ششم است، که مجرای ورودی آن است و چاله های قیر را با نفت خام از رسوبات زیر سطح زمین تغذیه می کند. همچنین کشف شد که متان از خاک مجاور دریاچه هم در حال تبخیر است که بر فیزیولوژی علف‌های بومی تأثیر می‌گذارد. چاله های قیر لا برا دارای بالاترین شار گاز طبیعی هستند. پالایشگاه زیستی
یک پالایشگاه زیستی پالایشگاهی است که زیست‌توده را به انرژی و دیگر محصولات جانبی (مانند مواد شیمیایی) تبدیل می‌کند. آژانس بین‌المللی انرژی پالایش‌ِزیستی را به‌عنوان "پردازش و فرآوری پایدار زیست‌توده به یک دامنه از محصولات مبتنی بر محصولات زیستی (مواد غذایی، غذا، مواد شیمیایی، مواد معدنی) و انرژی زیستی (سوخت‌های زیستی، نیرو و یا گرما)" تعریف می‌کند. پالایشگاه‌های زیستی می‌توانند مواد شیمیایی متعددی را با تجزیه مواد خام اولیه (زیست توده) به چندین واسطه (کربوهیدرات، پروتئین، تری گلیسیرید) فراهم کنند که می‌تواند بیشتر به محصولات دارای ارزش افزوده تبدیل شود. استفاده از زیست‌توده به عنوان ماده‌ی اولیه می‌تواند منجر به کاهش اثرات زیست‌محیطی؛ در قالب انتشار آلاینده‌های خفیف‌تر و کاهش انتشار مواد خطرناک شود. علاوه بر این، پالایشگاه زیستی برای رسیدن به اهداف زیر در نظر گرفته شده‌است: آلودگی هوا
باران‌های اسیدی از گازهای گوگرد دی‌اکسید و از خانواده اکسید نیتروژن خروجی از دود اگزوز اتومبیل‌ها و کارخانه‌ها ایجاد می‌شود. این گازها در اتمسفر زمین با بخار آب واکنش داده و اسیدهایی مانند سولفوریک اسید و نیتریک اسید را تشکیل می‌دهند. دنباله‌دار
۱. گیسوی گازی: متشکل از مولکولهای آزادشده از هسته توسط گرمایش خورشیدی و تصعید است. هنگامی که هستهٔ دنباله‌دار آشکار است، مولکول‌های گیسوی آن در معرض تابش مستقیم خورشید قرار می‌گیرند و می‌توانند به شیوه‌های مختلف آسیب ببینند. سپس بیشتر مولکول‌ها از هم جدا و از هسته خارج می‌شوند. برای نمونه: پالایشگاه گاز فراشبند
پالایشگاه گاز فراشبند یا پالایشگاه آغار دالان واقع در منطقه عملیاتی دالان از توابع شرکت بهره‌برداری نفت و گاز زاگرس جنوبی واقع در شهرستان فراشبند استان فارس است. گاز تولیدی این پالایشگاه بنا به نیاز می‌تواند جهت تزریق در میدان‌های نفتی به مناطق نفت خیز یا به خط لوله سراسری گاز شماره ۲ ارسال شود. همچنین مایعات گازی تولیدی نیز به پالایشگاه فجرجم و در نهایت به بندر طاهری یا به پالایشگاه شیراز فرستاده می‌شود. تأسیسات پالایشگاه فراشبند شامل لخته‌گیرهای جداکننده گاز از مایع، تفکیک گرهای دو و سه فازی، ۶ واحد نم زدایی گاز با تری اتیلن گلایکول، یک واحد تقلیل نقطه شبنم هیدروکربوری، واحد تثبیت مایعات گازی، مخازن ذخیره، ایستگاه بارگیری مایعات گازی، سیستم‌های‌ارسال و دریافت توپک و پمپ‌های ارسال مایعات‌گازی است. پالایشگاه گاز طبیعی
این واحد از اصلی‌ترین واحدهای هر پالایشگاه گاز است. در این مرحله بخش زیادی از ترکیبات گاز سولفید هیدروژن و قسمتی از گاز کربنیک از گاز جدا می‌شود و به مقدار مطابق با استاندارد محصول مورد نیاز رسانده می‌شود. جداسازی این ترکیبات از طریق حلال جاذب و معمولاً حلال آمین (متیل دی‌اتانول‌آمین) انجام می‌گیرد و سپس آمین مصرف شده احیا می‌گردد. جزیره قشم
جزیره قشم دارای دو میدان گازی گَوَرزین و سرخون است. تولیدات گاز شیرین میدان گورزین، به عنوان خوراک پالایشگاه بندرعباس و گاز تولیدی سرخون نیز، برای مصارف شهری، صنعتی و نیروگاه‌های گازی، ارسال می‌شود. پالایشگاه گاز گَوَرزین قشم، حدود ۶۵ کیلومتری غرب جزیره قشم قرار دارد. تأسیسات گورزین به منظور تفکیک و نم‌زدایی گاز طبیعی استحصالی، از پنج حلقه چاه شیرین حوضه گورزین و تثبیت میعانات گازی همراه، طراحی و بهره‌برداری از آن، در جزیره قشم آغاز شد. بر این اساس، ظرفیت تولید این واحد ۲٫۱ میلیون مترمکعب گاز طبیعی در روز است، که از طریق خط لوله ۱۲ اینچی زیر دریا، به بندرعباس منتقل می‌شود. مخزن شماره ۱۱ پالایشگاه گورزین قشم، ۲۰۰ هزار بشکه گنجایش دارد.نان تُمُشی، نوعی نان محلی بسیار نازک است که در قشم آن را با سس‌های مخصوصی ازماهی درست شده به نام مهیاوه و سوراغ می‌پزند. در این نان تخم مرغ و پنیر می‌ریزند که همزمان با نان می‌پزد. نوشیدنی مخصوص قشم چایی شیر است. خورش قلیه‌ماهی، هَوآری ماهی، هَوآری مرغ، هَوآری گوشت، زیبُن هَوور، زیبُن میگ، زیبُن، حَلا ماهی، هلیم گندم، مُفَلک، چِنگال، ماهی سور، کُلمبا، ماهی برشته، نان رِخته و نان بآدی از جمله غذاهای رایج در قشم است. پالایشگاه نفت لاوان
6-     واحد گوگرد زدایی از گازوییل مخازن هیدروکربوری
در همین رابطه در ایستگاه‌های CGS نیز به‌طور جداگانه مقداری مرکاپتان به جریان گاز تزریق می‌گردد. گاز میادین پارس جنوبی، نار و کنگان، سرخس و گاز همراه میدان آغاجاری از نوع ترش بوده و لذا حاوی مقدار معتنابهی گوگرد می‌باشد. گاز میادین تابناک - شانون، هما، وراوی و گاز همراه میادین مارون و اهواز از نوع شیرین بوده و طبعاً بعلت فقدان گوگرد و حذف فرایندهای مربوطه نسبت به گاز میادین دیگر با ارزشتر می‌باشد. گاز طبیعی
میلیون‌ها سال قبل، گاز طبیعی و نفت خام در اثر تجزیه و فاسد شدن گیاهان و اجساد حیوانات در ته دریاها و اقیانوس‌های قدیمی به‌وجود آمد. بخش اعظم این مواد ارگانیک در هوا تجزیه (اکسیده) و وارد جو شد؛ ولی بخشی دیگر قبل از تجزیه، مدفون یا وارد آب‌های راکد و فاقد اکسیژن شده و از اکسیده شدن آن‌ها جلوگیری به عمل آمد. گاز طبیعی عمدتاً از متان (CH) یعنی ساده‌ترین نوع هیدروکربن و هیدروکربن‌های پیچیده‌تر و سنگین‌تری چون اتان (CH)، پروپان (CH) و بوتان (CH) تشکیل شده‌است. در این میان گاز اتان برخی از میدان‌ها درصد قابل ملاحظه‌ای (تا حدود ۱۰٪ یا کمی بالاتر) را تشکیل می‌دهد. حال آنکه گازهای سنگین تر اجزای بسیار کوچکی را در ترکیب گاز طبیعی شامل می‌شوند همچنین ترکیباتی از قبیل HS ,CO ،N نیز همراه گاز طبیعی یافت می‌شوند که درصد آن‌ها در مخازن مختلف و حتی در قسمت‌های مختلف از یک مخزن، با یکدیگر متفاوت است. همچنین آب نیز همیشه با گاز طبیعی استخراج شده از مخازن همراه است که در پالایشگاه‌ها در بخشی به نام واحد نم زدائی، آب و ترکیب‌های مزاحم که سبب پایین آوردن ارزش حرارتی گاز شده و همچنین مشکلاتی در انتقال و مصرف گاز به‌وجود می‌آورند، از گاز طبیعی تفکیک می‌شوند و پس از آن، گاز به خطوط انتقال و در نهایت به مصرف‌کنندگان تحویل می‌شود. نفت کوره
نفت گاز شماره 1: برشی فرار از تقطیر نفت که برای تبخیر کوره های pot-type استفاده می شود. این برش پالایشگاهی کروسین است که بلافاصله بعد از برش نفتای سنگین که برای بنزین مورد استفاده قرار می گیرد از سیستم خارج می شود، نام های پیشین شامل نفت زغال، نفت اجاق، و range oil بود. گاز گلخانه‌ای
گذشته از بخار آب در نزدیک سطح (زمین) که زمان اقامت (معینی) دارد، بیشتر گازهای گلخانه‌ای مدتی طولانی می‌گذرد که جو زمین را ترک کنند. کار آسانی نیست که به‌طور دقیق پی ببریم که چه مدتی طول می‌کشد، زیرا جو یک سیستم بسیار پیچیده‌است. اما، برآوردهایی از مدت ماندن آن‌ها وجود دارد، یعنی زمانی که لازم است تا گاز از جو برای موارد عمده خارج شود. گازهای گلخانه‌ای را طی فرآیندهای مختلفی می‌توان از جو زمین زدود: N اتم از ۲N را تشکیل می‌دهد که سپس با اتم ۲O, 2ON را تشکیل می‌دهند. از این مقیاس‌ها می‌توان برای تشریح اثر گازهای مختلف در جو استفاده نمود. اولین مورد، طول عمر جوی است که شرح می‌دهد چه مدت می‌گذرد تا در پی افزایشی کوچک در تمرکز گاز موجود در جو، سیستم تعادل خود را بازمی‌یابد. هر یک از ملکول‌ها ممکنست با منابعی همچون خاک، اقیانوسها، و سیستم‌های بیولوژیک مبادله شوند، اما طول عمر میانگین به تخریب گسترده آن‌ها اشاره می‌کند. هرکسی ممکنست بر این باور باشد که طول عمر جوی دی‌اکسید کربن تنها چند سال است به این دلیل این دوره، زمان متوسط برای هر مولکول از دی‌اکسید کربن است، پیش ازآن که درون اقیانوس ترکیب شود، یا در اثر عمل فتوسنتز و غیره به اکسیژن تغییر شکل یابد. این موضوع، جریان‌های تعادلی دی‌اکسید کربن را در داخل جو از دیگر منابع نادیده می‌گیرد. این تغییرات مقداری خالص در گازهای مختلف گلخانه‌ای از "کلیه منابع و عوامل " می‌باشد که طول عمر جوی را تعیین می‌کند، نه فقط فرآیندهای زدودن این مواد. مقیاس دوم پتانسیل گرمایشی جهانی (GWP) است. میزان (GWP) به هردو موضوع کارایی مولکول به عنوان یک گاز گلخانه‌ای و طول عمر جوی آن بستگی دارد. (GWP) نسبت به همان جرم از دی‌اکسید کربن و نیز برای یک مقیاس زمانی خاص سنجیده می‌شود. از این رو، اگر ملکولی دارای (GWP) بالایی در یک مقیاس کوتاه مدت باشد (مثلاً۲۰سال) اما صرفاً طول عمر کوتاهی داشته باشد، آن دارای میزان (GWP) بالا در یک مقیاس ۲۰ساله می‌باشد اما همین مقدار برای مقیاس۱۰۰ساله پایین است. برعکس، در صورتی که ملکولی دارای طول عمر جوی بیشتری نسبت به دی‌اکسید کربن باشد میزان (GWP) آن با زمان افزایش خواهد یافت. نمونه‌هایی از طول عمر جوی و (GWP) برای تعدادی از گازهای گلخانه‌ای عبارتند از: دی‌اکسید کربن همواره دارای توان گرمایشی جهانی معادل ۱ است. سازمان منطقه ویژه اقتصادی انرژی پارس
از مجموع ۲۴ فاز پالایشگاهی(معادل ۲۸ فاز) در منطقه ویژهٔ اقتصادی انرژی پارس، در حال حاضر ۱۸ فاز پالایشگاهی در حال بهره‌برداری می‌باشد و ۶ فاز نیز در حال توسعه می‌باشند.۵ طبق استانداردهای موجود به‌طور میانگین به ازای هر فاز یک سکو و حدود ۱۰ حلقه چاه فعال در دریا وجود دارد که گاز و میعانات گازی موجود در مخزن پارس جنوبی را به همراه آب شور از طریق خطوط لوله ۳۶ اینچی به منطقهٔ ویژه اقتصادی انرژی پارس وارد می‌کند. روزانه به هر فاز حدود ۱ میلیارد فوت مکعب گاز معادل ۲۸.۶ میلیون متر مکعب، وارد می‌شود و بطور متوسط ۲۵ میلیون متر مکعب گاز شیرین سازی می‌گردد. هر فاز در روز همچنین معادل ۴۰ هزار بشکه میعانات گازی و ۲۰۰ تن گوگرد تولید می‌کند. در فاز ۴ و ۵ علاوه بر این محصولات، عملیات استحصال (اتان و بوتان و پروپان) به صورت مایع انجام می‌شود. در کنار فازهای عظیم پالایشگاهی،احداث صنایع پتروشیمی در ۱۴۰۰ هکتار زمین در نظر گرفته شده تا در دو فاز اجرا شود. تولید مقادیر قابل توجهی اتان، گاز مایع ،میعانات گازی، گوگرد و همچنین گاز طبیعی از میدان عظیم گازی پارس جنوبی، توسط پالایشگاه‌های احداث شده در منطقه پارس، می‌تواند به عنوان یکی از عوامل رشد و توسعهٔ صنایع پتروشیمی در کشور عمل کند، به همین منظور ساخت ۲۵ مجتمع عظیم پتروشیمی به همراه تأسیسات جانبی مورد نیاز در دستور کار شرکت ملی صنایع پتروشیمی ایران قرار دارد که از این تعداد ۱۵ مجتمع به بهره‌برداری رسیده‌اند.۶ پرتال شورایعالی مناطق آزاد تجاری صنعتی و ویژه اقتصادی شرکت نفت پارس
پالایشگاه شرکت در سال ۱۳۴۱ حدود ۱۹ نوع روغن موتور و روانساز، ۵ نوع گریس و یک نوع حشره کش را به بازار عرضه نمود. ظرفیت این پالایشگاه در آن سال برابر ۲۰ هزار تن انواع روغن موتور، ۲ هزار تن گریس، ۲ هزار تن پارافین جامد و مقداری حشره کش بوده‌است. کیفیت محصولات شرکت در حد استانداردهای جهانی بود و برای مثال روغن پارس کیان S۱ در زمان خود (نیم قرن قبل) تنها روغن قابل استفاده در موتورهای دیزلی با کارکرد ۴۰۰۰ کیلومتر بوده و موفق به دریافت نشان‌های زیادی شده‌است. ظرفیت پالایشگاه در سال‌های اخیر به شکل چشمگیری افزایش یافته‌است. شرکت پالایش نفت بندرعباس
واحدهای تولیدی شامل واحدهای تقطیر نفت خام، تفکیک گاز مایع، پالایش و تبدیل کاتالیستی بنزین، تولید هیدروژن، کاهش گرانروی، پالایش نفت سفید، هیدرو کراکر، نفتای سبک، بازیافت گوگرد است. نفت کوره
استفاده از نفت کوره باقی‌مانده برج تقطیر در قدیم رایج‌تر بود. برای لوکوموتیوهای بخاری جاده‌های ریلی، بویلرها و کشتی‌های بخاری مورد استفاده قرار می‌گیرد. هرچند لوکوموتیوها با سوخت دیزل یا نیروی الکتریسیته به حرکت در می‌آیند. کشتی‌های بخاری نیز به اندازه‌ای که در گذشته مرسوم بود به دلیل هزینه‌های عملیاتی جاری بسیار بالا امروزه مورد استفاده قرار نمی‌گیرند ( بسیاری از حاملا LNG از نیروگاه‌های بخار استفاده می‌کنند،  به‌طوری که از Off gas خارج شده از بار دریایی به عنوان منبع سوخت می‌توانند استفاده کنند). و بسیاری از بویلرها از نفت گرمایشی یا گاز طبیعی استفاده می‌کنند. تعدادی از بویلرهای صنعتی یا ساختمان‌های قدیمی به عنوان مثال در نیویورک از نفت کوره استفاده می‌کنند. در سال ۲۰۱۱ تخمین زده شد که در شهر ۱ درصد ساختمان‌هایی که سوخت No. 4 و No. 6 را استفاده می‌کنند مسئول تولید ۸۶ درصد دوده تولید در ساختمان‌ها موجود در شهر هستند.  نیویورک به همین دلیل کاربرد و تولید این سوخت‌ها را به دلیل تاثیرات سلامتی ذرات ریز دوه تولید شده روی سلامتی در جریان برنامه‌های زیست‌محیطی شهری (PlaNYC) خود تدریجاً متوقف کرد. در نتیجهٔ آن همهٔ ساختمان‌ها باید سوخت No. 6 را جایگزین سوخت‌های پیشین تا انتهای سال ۲۰۱۵ می‌کردند.  استفاده از سوخت‌های باقی‌مانده که برای تولید الکتریسیه مورد استفاده قرار می‌گیرند نیز کاهش پیدا کرد. در سال ۱۹۷۳ نفت کوره باقی‌مانده برج تقطیر ۸٫۱۶ درصد الکتریسیته را در آمریکا تولید می‌کرد. در سال ۱۹۸۳ این مقدار به ۲٫۶ درصد رسید، و در سال ۲۰۰۵ تولید الکتریسیته از تمامی انواع سوخت‌ها مانند دیزل، نفت باقی‌مانده به میزان ۳ درصد از تولید کلی الکتریسیته رسید. این کاهش در نتیجهٔ رقابت قیمت با گاز طبیعی و محدودیت زیست‌محیطی برای انتشار گازهای آلوده بود. برای نیروگاه‌ها هزینهٔ گرمایش نفت، کنترل آلودگی و نگهداری‌های اضافی برای بعد از سوزاندن مورد نیاز است که مهم‌تر از از هزینهٔ اندک سوخت است. سوزاندن نفت کوره اختصاصاً نفت کوره باقی‌مانده انتشارات کربن دی‌اکسید یکنواخت بیشتری نسبت به گاز طبیعی منتشر می‌کند. صنعت نفت و گاز هندوستان
قاطبه پالایشگاه‌های واقع در هندوستان با بهره‌گیری از پسماندهای نفتی و تلفیق آن با مقادیر بالای سولفور به تولید سوخت‌های سبکتر (پترول، دیزل و …) مشغول می‌باشند. این چرخه موجب تولید سوختی جامد با نام «کک نفتی» می‌گردد که ارزش گرمایی بسیاری دارد. از طرفی به دلیل ممنوعیت استفاده از کک‌های نفتی و پسماندهای آن، چنین فراورده‌هایی عمدتاً به محصولاتی چون «گاز ساختگی» و «متانول» تبدیل می‌شوند. چیزی معادل ۳۸٪ پسماندهای نفتی امروزه در بخش حمل و نقل بکارگرفته می‌شوند. کنوانسیون پیشگیری از آلایندگی‌های دریانوردی (MARPOL) مصوب سازمان بین‌المللی دریانوردی، تمامی وسایل حمل و نقل دریای را موظف ساخته که تا پایان سال ۲۰۲۰ به استفاده از سوخت‌های پسماندی حاوی مقادیر سولفور ۰٫۱٪ پایان دهند؛ به همین جهت هندوستان قصد دارد تا در آینده ای نزدیک تمامی پسماندهای تولیدی را در بخش تصفیه گاز به منظور جلوگیری از هدررفت پسماندها بکار گیرد. میدان گازی گورزین
گاز تولیدی تأسیسات گورزین بخش دیگری از مصارف انرژی نیروگاه بندرعباس و پالایشگاه نفت بندرعباس را تأمین می‌کند. از طرفی مایعات گازی تثبیت شده پس از ذخیره‌سازی در مخازن خونسرخ، از طریق خط لوله ۶ اینچی به اسلکه بارگیری لافت انتقال یافته و از آنجا به خارج از کشور صادر می‌شود... پالایشگاه میعانات گازی ستاره خلیج فارس
پالایشگاه ستاره خلیج فارس روزانه ۳۵ میلیون لیتر بنزین (عدد اکتان ۹۵) و ۱۴ میلیون لیتر گازوئیل به ظرفیت تولید فرآورده‌های نفتی کشور ایران اضافه کرد. تولید روزانه ۴ میلیون لیتر گاز مایع، ۳ میلیون لیتر سوخت جت و ۱۳۰ تن گوگرد از دیگر محصولات تولیدی این واحد پالایشی هستند. ظرفیت ذخیره‌سازی فرآورده‌های نفتی این پالایشگاه در حدود ۱۱ میلیون بشکه می‌باشد. شهرستان پلدختر
شهرستان پلدختر دارای چاه‌ها و پالایشگاه‌های پمپاژ نفت و گاز زیادی می‌باشد. از مهم‌ترین چاه‌های نفت و گاز می‌توان به چاه نفت و گاز روستای مورانی واقع در ۲۰ کیلومتری پلدختر اشاره کرد که به پالایشگاه کرمانشاه پمپاژ می‌شوند. هم چنین می‌توان از پالایشگاه‌های پمپاژ پلدختر به پالایشگاه تنگ فنی و پالایشگاه نفت آسار و پالایشگاه افرینه(مرکز آموزشی شرکت ملی نفت) نام برد. پالایشگاه نفت
همینکه اجزا از هم جدا گردیده و خالص شدند می‌توان ماده روغنکاری یا سوخت را به‌طور مستقیم روانه بازار مصرف کرد. می‌توان با ترکیب مولکول‌های کوچک‌تر مانند ایزوبوتان و پروپیلن یا بوتیلن طی پروسه‌هایی همانند آلکالنین کردن یا دیمرازسیون می‌توان سوختی با اکتان موردنظر تهیه نمود. همچنین درجه اکتان بنزین را می‌توان طی فرایند بهسازی توسط کاتالیزور بهبود بخشید که طی آن هیدروژن از هیدروکربن جداشده و هیدروکربن آروماتیکی تشکیل می‌گردد که درجه اکتان بسیار بیشتری دارد. تولیدات میانی برج جداکننده را می‌توان طی پروسه‌های کراکینگ گرمایی، هیدروکراکینگ یا کراکینگ کاتالیزوری سیالی به محصولات سبک تری تبدیل نمود. مرحله نهایی در تولید بنزین ترکیب مواد هیدروکربن مختلف با درجه‌های اکتان متفاوت با همدیگر است تا به مشخصات محصول موردنظر دست یابیم. نیروگاه آندریا پالادیو
سوخت واحدهای سوم و چهارم، ترکیبی از سوخت حاصل از پسماند پالایشگاه و زغال سنگ و یا ترکیبی از کربن با سوخت حاصل از پسماند که به اختصار گویند و گازوئیل (نفت گاز) است. پسماندها در یک کارخانه خرد شده و با زغال سنگ ترکیب و به محفظه احتراق فرستاده می‌شوند. پالایشگاه نفت لاوان
-          بخش گاز زدایی از سولفور مایع پالایشگاه نفت خوزستان
پالایشگاه دوم آبادان با هدف پالایش نفت خام فوق سنگین میدان‌های نفتی آزادگان و یادآوران و تولید فرآورده‌های سبک مانند بنزین و نفت‌گاز به ظرفیت ۱۸۰ هزار بشکه درروز ساخته خواهد شد. این در حالی است که تولید روزانه ۱۰ میلیون لیتر بنزین و ۱۲٫۵ میلیون لیتر گازوئیل در دستور کار این پالایشگاه قرار خواهد گرفت. آسیب هیدروژنی
دی اکسید کربن (CO) و سایر گاز های کربن دار طی عملیات پالایش نفت و با در مواردی که از نفت کوره به عنوان سوخت استفاده می شود، به وجود می آیند و نیز این گازها می تواند موجب کربن زدایی فولادها یا سایر آلیاژهای مصرفی گردد. واکنش هایی که در این عملیات و در حضور گازهای CO و CO رخ می دهد، به قرار زیر است: پالایشگاه هفتم مجتمع گازی پارس جنوبی
تولید روزانه ۵۰ میلیون متر مکعب گاز، ۸۰ هزار بشکه میعانات گازی و ۴۰۰ تن گوگرد، سالانه یک میلیون تن اتان و ۱٬۰۵ میلیون تن گاز مایع میدان گازی گشوی جنوبی
پس از تکمیل پالایشگاه گشوی جنوبی، روزانه در حدود ۱۴ میلیون متر مکعب، گاز سبک شیرین، پنج هزار بشکه نفت و هزار تن گوگرد تولید خواهد شد، که گاز سبک به خط لوله هفتم سراسری تزریق می‌شود؛ نفتا به بندر شهید رجایی، جهت صادرات و درصدی از آن نیز به پالایشگاه بندرعباس ارسال و سولفور تولیدی نیز، صادر خواهد شد.