کدام سازها از سازهای بادی هستند؟
سازهای بادی برنجی
ساز بادی برنجی () دسته‌ای از سازهای بادی ارکستر سمفونیک، از دستهٔ شیپورها است که سابقاً از مس ساخته می‌شد و امروزه از برنج ساخته می‌شود.  در این دسته از سازها تولید صدا از طریق ارتعاش لب‌های نوازنده در درون کاسه دهنی حاصل می‌شود. مانند ترومپت، ترومبون و توبا. جنس سازهای این خانواده از مس یا برنز می‌باشد. در این سازها صدا توسط ارتعاش لب‌های نوازنده تولید می‌شود. سازهای برنجی از لوله‌ای تشکیل می‌شود که حداقل دو بار خمیده شده باشد. شکل لوله در این سازها مخروطی و انتهای آنها به شکل قیف یا فنجان است. در این نوع سازها هر چقدر وسعت صوت بم‌تر باشد، دهانهٔ ساز گودی بیشتری دارد. لوله‌های این سازها فاقد سوراخ هستند و صدا از طریق دریچه‌هایی که به وسیلهٔ دگمه‌هایی در زیر انگشتان نوازنده قرار دارد، تولید می‌شود. در سازهایی که صدای زیر دارند سه دریچه و سازهایی که بم هستند چهار دریچه تعبیه شده‌است. در برخی از این نوع، سازها فاقد دریچه هستند و تولید صدا از طریق فشار هوا انجام می‌گیرد و از دو لوله متصل به شکل (U) تشکیل می‌شود. ساز شستی‌دار
از سازهای بادی است که نت‌های آن بر روی صفحه‌کلید اجرا می‌شود. این ساز از قدیمی‌ترین سازها در فرهنگ اروپائی است و در اجرای موسیقی مذهبی و کلیسائی از دیرباز بکار میرفته است. در منابع عربی و فارسی قدیم به این ساز ارغنون می‌گفتند. ارگ (ساز)
اُرگ از سازهای بادی است که نت‌های آن بر روی صفحه‌کلید اجرا می‌شود. این ساز از قدیمی‌ترین سازها در فرهنگ اروپائی است و در اجرای موسیقی مذهبی و کلیسائی از دیرباز بکار میرفته است. در منابع عربی و فارسی قدیم به این ساز ارغنون می‌گفتند. ارگان بیشترین محدوده صوتی را در میان تمام ساز ها داراست (حتی بیشتر از پیانو). ارگ امروزی دو نوع اصلی دارد: ارگ بادی و ارگ برقی (الکترونیک). ارگ بادی از یک ردیف لوله با اندازه‌های مختلف تشکیل شده‌است که صدا از نوسان هوا در این لوله‌های صوتی تولید می‌شود. در ارگ برقی مدارهای الکترونیک نوسان می‌سازند و بلندگویی صدا را بگوش می‌رساند.
ابزارآلات بادی
یک ابزار پنوماتیک یا ابزار بادی، یک نوع ابزار قدرتمند هستند که با باد (هوا) فشرده که توسط کمپرسور هوا تولید می‌شود، کار می‌کنند. همچنین ابزارهای بادی می‌توانند توسط دی‌اکسید کربن فشرده (CO2) ذخیره شده در محفظه‌های کوچک کار کنند. معمولا ابزارآلات بادی به کمک یک موتور پنوماتیک هوای فشرده را به کار تبدیل می‌کنند. سرنا
سُرنا یا سورْنا نام ساز بادی باستانی ایرانی است که از چوب ساخته می‌شود و از دسته سازهای دو زبانه است. سرنای محلی بیشتر با دهل نواخته می‌شود و در بعضی نواحی مانند بختیاری و شوشتر و دزفول و همچنین در موسیقی ۲۴ مقوم شوشتر از سرنای کوچک استفاده می‌شود. کیهان کلهر
ساز تخصصی کیهان کلهر کمانچه است و افزون بر آن تنبور، سه‌تار و شاه‌کمان نیز می‌نوازد. کلهر با هنرمندان نامی ایرانی همانند محمدرضا شجریان، شهرام ناظری، حسین علیزاده، علی‌اکبر مرادی، علیرضا افتخاری، ایرج بسطامی، همایون شجریان، مجید خلج و اعضای گروه دستان آهنگسازی و نوازندگی کرده‌است. او در زمینه آهنگسازی برای موسیقی متن فیلم هم فعالیت داشته‌است. همکاری هنری او با هنرمندان گوناگون از فرهنگ‌های دیگر از جمله اردال ارزنجان از ترکیه، شجاعت حسین خان از هند، یویوما از چین، ژائو ژیپینگ، عالیم قاسمف از جمهوری آذربایجان، بروکلین رایدر از آمریکا، ارکستر فیلارمونیک نیویورک، کوارتت کرونوس، و گروه سازهای بادی هلند، او را به هنرمندی بین‌المللی تبدیل کرده‌است. ارکستر بادی
اکنون در تهران یک ارکستر سازهای بادی به رهبری جاوید مجلسی فعالیت دارد که ارکستر بادی تهران از سال ۱۳۸۵ فعالیت خود را شروع و کنسرتهای متعددی را در سراسر کشور برگزار کرده‌است. این ارکستر متشکل از ۲۰ نوازنده می‌باشد . یکی از نکات قابل توجه این ارکستر وجود تمامی سازهای بادی در کنار یک دیگر است که نظیر این حرکت در گروهای موسیقی ایران وجود نداشته ه در سال ۱۳۸۷ با همکاری سینا ذکایی ( سرپرست ارکستر ) اركستر بادي موفق مقام اول را در جشنواره موسيقي فجر كسب كند. همچنين در سال ١٣٩٣ با عالم قاسم اف خواننده شهير اذربايجان كنسرتي را به مدت ٣ شب در تالار وحدت تهران برگذار نمود. در سال ١٣٩٦ خانه موسيقي به پاس ١٠ سال فعاليت از اركستر بادي تهران تقدير كرد باد
منظور از توان بادی تبدیل انرژی باد به نوع سودمندی از انرژی مانند انرژی الکتریکی است که این کار به وسیله توربین‌های بادی صورت می‌گیرد. در آسیاب‌های بادی از انرژی باد مستقیماً برای خرد کردن دانه‌ها یا پمپ کردن آب استفاده می‌شود. در انتهای سال ۲۰۰۶ میزان ظرفیت تولیدی برق بادی در سراسر جهان برابر ۷۳٫۹ گیگاوات بود. گرچه این میزان چیزی در حدود یک درصد از کل انرژی الکتریکی تولیدی در جهان به‌شمار می‌آمد، در طول بازهٔ زمانی میان سال‌های ۲۰۰۰ تا ۲۰۰۶ تقریباً چهار برابر شده‌است. در این میان، کشورهای دانمارک با ۲۰ درصد، اسپانیا با ۹ درصد و آلمان با ۷ درصد از نظر درصد تولید برق بادی از کل تولید انرژی الکتریکی در جایگاه‌های نخست قرار دارند.برای اندازه‌گیری جهت و سرعت باد از چند نوع جهت‌نما و سرعت‌سنج یا انمومتر استفاده می‌کنند که از جملهٔ آن‌ها سرعت سنج رابینسون است؛ این دستگاه از چهار نیمکرهٔ توخالی که روی یک بازو نصب شده تشکیل شده‌است. دَوَران دستگاه در اثر وزش باد به وسیله تعدادی چرخ‌دنده به صفحهٔ نشان‌دهندهٔ سرعت منتقل می‌شود. سازهای بادی چوبی
سازهای بادی چوبی زبانه‌دار (با قمیش) به سازهائی گفته می‌شود که تولید صدادر آن‌ها از طریق دمیدن هوا و به حرکت درآمدن و ارتعاشات بخش کوچکی که از جنس نی یا پلاستیک است (قمیش - زبانه) انجام می‌شود. مانند کلارینت که اجرای نت‌های مختلف و تغییر ارتفاع صدا در آن با باز و بسته کردن کلیدها یا حفره و سوراخ‌های هوائی (برای بلند وکوتاه کردن طول لوله تشدید کننده) انجام می‌شود. شیکاگو (گروه موسیقی)
شیکاگو یک گروه راک آمریکایی است که از نظر فروش در بین گروه‌های آمریکایی جزو ده گروه اول می‌باشد. این گروه یکی از اولین و معدود گروه‌های موسیقی‌ای بود که از مجموعه سازهای بادی مانند ساکسوفون، ترومبون و ترومپت به صورت جدی استفاده کرد. دیگر سازهای مورد استفادهٔ آن‌ها گیتار الکتریک، گیتار بیس، کیبورد و درام هستند. موسیقی زار
یکی از موسیقی‌های محلی جنوب ایران است. موسیقی زار مربوط به مردمان کناره خلیج فارس است و در اصل از آفریقا به ایران آمده است. در این موسیقی از سازهای گوناگونی استفاده می‌شود. یکی از این سازها تنبیره یا تنبوره نام دارد، که فقط توسط بابازار یا شخص دیگری که او اجازه بدهد نواخته می‌شود.مضراب این ساز از شاخ گاو یا گوسفندی که برای اجرای مراسم قربانی شده ساخته می‌شود. آهنگ خون که آهنگی با ضرباهنگ تند است و هنگامیکه خون را می‌آورند اجرا می‌شود جزئی از موسیقی زار به‌شمار می‌آید. در باور باورمندان به آیین زار٬ برخی از انسان‌ها، توسط نیروهای نامرئی که به عنوان باد شناخته می‌شوند تسخیر می‌شوند. این بادها شخصیت‌های گو ناگونی دارند، و بیماری وافسردگی و روان پریشی شخص تسخیر شده را موجب می‌شوند. و آیین زار برای درمان آن‌ها برپا می‌شود. هزینه‌های برپایی این آیین توسط بیمار تقبل می‌شود. نخست وقتی بابا یا ماما احتمال بدهد که شخص، مبتلا به یکی از زارها شده ، او را مدت هفت روز در حجاب و دور از چشم دیگران نگه می‌دارند و در طول این چند روز با داروهای ویژه و روغن‌های مالیدنی، تحت نظر قرار می‌گیرد. سپس اهل محل توسط یک خیزرانی (کسی که ایفاگر یکی از نقش‌های مراسم درمان است و چوب ویژه خیز ران در دست دارد)،خبردار می‌شوند. از بعد ورود بیمار تا پایان، کل مراسم توسط بابا یا ماما هدایت می‌شود که کار آن‌ها و شگردهای آن‌ها اکنون نوعی جادوی پزشکی تلقی می‌شود. اما مهمتر شاید آوازی است که می خوانند و سازهایی است که نواخته می‌شود ، زیرا در باور آن‌ها چون این بادها با موسیقی به مهر می آیند و بابا و ماما به تدریج به هویت باد پی می‌برند و باد نام خود را فاش می‌کند. مراحل بعدی درمان از این پس امکان‌پذیر می‌شود. در صورتی که خواسته‌های باد بر آورده شود ،باد "زیر شده" و بیمار را آزار نخواهد داد اما "مرکب"خود را کاملا رها نمیکند و کسانی که گرفتار این بادها شده باشند در سواحل جنوب به "اهل هوا" شناخته می‌شوند. کاتاک
گروه سازهای موسیقی با هر نوازنده کاتاک متفاوت است، از دو تا دوازده ساز کلاسیک هندی یا بیشتر در نسخه‌هایی با نوآوری‌های مصنوعی همراه است. متداول‌ترین سازهایی که با کتاک همراه است "تابلا" (یک جفت درام دستی) است که با ریتم پاهای رقصنده، "سارنگی" یا هارمونیوم با "مانجیرا" ("سمبل"های دستی) همگام می‌شود که "تال" (چرخه) را متر می‌کند و سایر ابزارها برای افزودن اثر، عمق و ساختار به مرحله بیانگر یک اجرای کاتاک می‌پردازد. تمپو (ساز کوبه‌ای)
در جزیره‌ها و بندرهای استان هرمزگان، تمپو همراهی‌کنندهٔ عود، آواز و سازهای کوبه‌ای دیگر است. در شهرهایی مانند خرمشهر، آبادان و اهواز در استان خوزستان، گروه‌های موسیقی سنتی عربی، تمپو را در کنار رباب، آواز، کاسوره، تمبک و گاهی دایره‌زنگی استفاده می‌کنند. در این ناحیه، تمپو به عنوان همراهی کنندهٔ سازهای عود و رباب نیز نواخته می‌شود. تمپو در مناطقی از استان آذربایجان غربی به‌خصوص روستاهایی که عراقی‌های مهاجر دارند، رایج است. این ساز، سازهای خانوادهٔ باغلاما را همراهی می‌کند. در کردستان و برخی نواحی آذربایجان غربی، تمپو به همراه باغلاما، ویلن، سنتور، فلوت و نی نیز نواخته می‌شود. تمپو در برخی از مناطق بوشهر به‌ویژه در نواحی ساحلی و جزیره‌ها نیز حضور دارد. این ساز به تنهایی یا در کنار تمبک، همراهی کنندهٔ نی‌انبان یا نی‌جفتی است. تمپو را در جزیرهٔ خارگ با عنوان «دَربونگِه» می‌شناسند که امروزه بیشتر آلومینیومی است اما در گذشته از سفال ساخته می‌شد. نیروگاه بادی
ژنراتور نیروگاه‌های بادی از نوع آسنکرون می‌باشند. در ژنراتور آسنکرون بر خلاف سنکرون لغزش می‌تواند بین ۳ تا ۵ درصد باشد و در کار "ژنراتور" اختلالی به وجود نیاورد؛ ولی نکته مهم در اینجا انرژی بسیار متغیر باد است که دائماً در حال تغییر است و متناسب با آن دور تغییر می‌کند. لغزش مجاز این ژنراتورها ۱۰ درصد است. برای کارایی بهتر لازم است تا ولتاژ القایی در روتور ثابت نگه داشته شود برای این کار از سه مقاومت متغیر ۱ اهمی استفاده می‌شود به طوری که این مقاومتها روی هر فاز قرار می‌گیرند و توسط یک مدار کنترلی به‌طور اتومات تغییر می‌کنند. برای انتقال انرژی باد به ژنراتور از مین گیربکس استفاده می‌گردد. هنرهای چوبی
چوب‌ها را می‌توان در سه نوع اصلی دسته‌بندی کرد: چوب سخت جنگلی که از درختان پهن‌برگ به دست می‌آیند، چوب نرم پرورشی که از مخروطیانِ غیر وحشی به دست می‌آیند، و فراورده‌های چوبی که ساختهٔ انسان است مانند تختهٔ چندلا و ام‌دی‌اف و جز اینها. معمولاً فراوری‌های چوبی مانند میز و صندلی را با استفاده از کُندهٔ سخت می‌سازند. سازندگان کابینت یا لوازم نصب‌کردنی از تخته‌چندلا و دیگر محصولات چوبی مصنوعی یا چوبی طبیعی ساختهٔ انسان استفاده می‌کنند. دستگاه (موسیقی)
بیشتر متون امروزی، ردیف موسیقی ایرانی را به هفت دستگاه تقسیم می‌کنند و در کنار آن چند آواز نیز بر می‌شمرند (دست کم سه مورد آواز دشتی، آواز ابوعطا، آواز بیات ترک، اگر چه برخی آواز شوشتری، آواز بیات کرد، و آواز بیات اصفهان را نیز بر می‌شمرند). در تعداد این متعلقات (آوازها) اختلاف نظر وجود داشته‌است، ولی رایج‌ترین تقسیم‌بندی‌ها متشکل از هفت دستگاه (شور، ماهور، سه‌گاه، چهارگاه، راست‌پنج‌گاه، همایون، نوا) و پنج آواز (افشاری، دشتی، ابوعطا، بیات ترک، و بیات اصفهان) هستند. برخی (از جمله محسن حجاریان) این تقسیم‌بندی و به خصوص انتخاب نام «آواز» برای ملحقات دستگاه‌ها را به علینقی وزیری نسبت می‌دهند. اما معرفی هفت دستگاه به شکل امروزی، پیش از وی و توسط فرصت شیرازی در "بحورالالحان" انجام شده‌است، و تقسیم‌بندی پنج آواز به عنوان ملحقات آن دستگاه‌ها نیز احتمالاً توسط علی‌اکبر فراهانی و فرزندانش صورت گرفته‌است. ترومبون
ترومبون یکی از سازهای بادی (بادی مسی) برنجی است. نام ترومبون از ایتالیائی می‌آید و به معنی «ترومپت بزرگ» است. ترومبون از دورهٔ رنسانس در موسیقی مذهبی کلیساها به‌کار می‌رفت، ولی در آثار ارکستری چندان رایج نبود. لودویگ فان بتهوون با استفاده از این ساز در موومان آخر سمفونی پنجم خود آن را رایج کرد و بسیاری از آهنگسازان بعد از او به ترومبون نقشی در آثار خود دادند. سازهای زهی آرشه‌ای
سازهایی مانند ویلون، ویولا و ویلونسل از این دسته هستند. این دسته سازها عامل ایجاد صوت سیم یا زه هست و آرشه ای که با کشیده شدن، سیم را مرتعش شده و تولید صوت می‌کند. در این دسته از سازها تکنیکی وجود دارد به نام پیتزیکاتو که با انگشتان دست سیم مرتعش می‌شود اما این یکی از تکنیک‌های این سازها است بنابرین در این مورد شبیه به سازهای زهی زخمه ای می‌مانند. موسیقی
سازهای شستی‌دار سازهایی هستند که برای نواختن آن‌ها از صفحه‌کلید استفاده می‌شود. از شناخته شده‌ترین این‌گونه سازها می‌توان به پیانو، هارپسیکورد، کلاویکورد اشاره کرد. سازهای کوبه‌ای
سازهای کوبه‌ای یا ساز کوبه یا پِرکاشِن به سازهایی گفته می‌شود که از طریق ضربه، تکان، سایش، خراش یا هر عمل دیگری که منجر به نوسان شود، تولید صدا کنند. وظیفهٔ اصلی سازهای کوبه‌ای معمولاً اجرای ضرب‌آهنگ (ریتم) در متن آهنگ است، ولی توانایی اجرای ملودی را هم دارند. تاریخچهٔ سازهای کوبه‌ای به هزاران سال پیش برمی‌گردد. این سازها احتمالاً پس از صدای انسانی قدیمی‌ترین نوع سازها هستند. سازهای کوبه‌ای را عموماً می‌توان به دو دستهٔ سازهای کوبه‌ای با کوک معیّن مثل زیلوفون و سازهای کوبه‌ای با کوک نامعین مثل انواع طبل تقسیم کرد. سازهای ایرانی
علاوه بر این تقسیم بندی هر یک از این بخش‌ها از نظر سازشناسی در دسته‌های سازهای زهی ،سازهای زخمه‌ای و سازهای کمانی، سازهای بادی سازهای زبانه‌دار و سازهای بی زبانه و سازهای کوبه‌ای خودصدا و پوست‌صدا مرتب شده‌اند. ساکسوفون
ساکسوفون یکی از سازهای بادی است که معمولاً از جنس برنج است و یک قمیش مشابه قمیش کلارینت دارد. مشابه کلارینت، ساکسوفون نیز سوراخ‌هایی دارد که نوازنده از طریق مکانیزمِ کلیدی آن‌ها را می‌بندد. وقتی که نوازنده کلیدی را فشار می‌دهد یا کلید را رها می‌کند، به ترتیب صفحه ای روی سوراخ‌ها قرار می‌گیرد یا صفحه از روی سوراخ برداشته می‌شود. این ساز را آدولف ساکس در دههٔ ۱۸۴۰ اختراع کرد و به نام او «ساکسوفون» نام گرفت. سنج و دمام
معرب این کلمه بوکسینا و از آلات بادی می باشد. بوق، سازی ساده و مارپیچی شکل است با امتداد مخروطی و دهانه ای بازتر و طولی بین ۴۰ تا ۸۰ سانتی متر که با دمیدن از دهانه کوچک نواخته می شود.بوق‌، سازی ویژه در بین سازهای محلی ایران است. فقط در فرهنگ موسیقایی بوشهر واقع در شمال خلیج فارس رواج دارد و منحصراً برای آیین عزاداری امام سوم شیعیان یا دیگر بزرگان دینی نواخته می‌شود. بوق معمولاً همراهی‌کننده گروه نوازندگان سنج و دمام است و به صورت متناوب با دیگر نوازندگان همراهی می‌کند. نوازنده بوق گاه شروع‌کننده مراسم سنج و دمام نوازی است. بوق در اصل همان شاخ نوعی گوزن آفریقایی به نام Antelope یا Kudo است. همچنین این ساز در قدیم از شاخ بز کوهی تهیه می‌شد ولی امروزه از نوع مصنوعی نیز ساخته می‌شود. صدای بسیار بلند و مهیبی دارد و بدون نیاز به دستگاه تقویت‌کننده، از فاصله‌های دور شنیده می‌شود. نوازنده بوق با دمیدن بر سوراخ کوچکی که در انتهای باریک ساز تعبیه شده است، می‌تواند بین دو تا سه نت موسیقی را تولید کند. در نتیجه نمی‌توان انتظار داشت، بوق همانند دیگر سازهای ملودیک، بتواند ملودی‌های رنگارنگی تولید کند. صداهای تولید شده توسط این ساز، در یک گروه کوبه‌ای سنج و دمام، ترکیب زیبایی از صداهای کوبه‌ای و کششی ایجاد می‌کند. امروزه در برخی آثار ارکستری از این ساز به صورت محدود استفاده می‌شود ولی کاربرد اصلی اش همچنان محدود به آیین عزاداری بوشهر است . در بوشهر چهار بوق اصلی وجود دارد که آذین بندی مخصوصی شده‌اند، البته در حومه بوشهر نیز بوقهایی وجود دارند (مانند محلات هلیله، خواجه‌ها، بندرگاه و امامزاده) که به تأیید افراد محلی آن‌ها نیز از هند آورده شده‌اند البته به نظر می‌رسد که این بوق‌ها اصالتاً آفریقایی هستند ولی تا آنجا که به حافظه افراد بومی مربوط می‌شود این بوقها از هند آورده شده‌اند. سازهای ایرانی
سازهای فلزی که معمولاً از جنس برنج یا مس هستند، به طریق "ریخته گری یا چکش کاری" ساخته می‌شوند. سازهای سفالی، همانطور که از نام آن پیداست از جنس سفال (گل رس پخته شده) می‌باشد. برخی تنبک‌ها و سازهای بومی مانند طاس‌های پوستی و فاقد پوست از سفال – دستی یا با چرخ ساخته می‌شوند. کنترباس
کُنترباس بزرگ‌ترین و بمترین ساز زهی آرشه‌ای است که یا به وسیلهٔ آرشه، یا از طریق زخمه زدن (پیتزیکاتو) نواخته می‌شود. امروزه این ساز در موسیقی کلاسیک غربی در دستهٔ سازهای زهی نقش مهمی را در ارکستر ایفا می‌کند. کنترباس نه‌تنها در موسیقی کلاسیک غربی، بلکه در دیگر سبک‌های موسیقی مانند جاز، بلوز و راک اند رول کاربرد دارد. کوک سیم‌های این ساز به ترتیب از زیر به بم عبارت است از: از کنترباس به عنوان تنها ساز مدرن خانوادهٔ ویولا دا گامبا نام برده می‌شود؛ خانواده‌ای که اصلیت اروپایی دارد و در قرن پانزدهم میلادی پدید آمد. به همین خاطر می‌توانیم به این ساز «ویول‌بیس» نیز بگوییم. با این حال، این مسئله که آیا کنترباس مستقیماً از خانوادهٔ ویولا دا گامبا است یا نه، به‌طور کامل به جواب نرسیده‌است. آکاردئون بایان
آکاردئون بایان یا باندونئون یکی از سازهای بادی محبوب در آرژانتین و موسیقی تانگو است. موسیقی
یکی از قدیمی‌ترین سازهای زهی، کمانچه است که اولین شکل ویولون امروزی است. این ساز نقش تک نواز و همنواز، هر دو را به خوبی اجرا می‌کند. کمانچه سازی ملی است. در تمام استان‌های ایران نواختن آن متداول است و بیشتر در میان طوایف لر و بختیاری رواج دارد. این ساز در مناطق مختلف ایران دارای اشکال و فونکسیون گوناگونی است. به عنوان نمونه کمانچه ترکمنی کوچک‌تر و یک سیم کمتر دارد. امروزه این ساز در گستره آلتو هم مورد استفاده است. از سازهای دیگر می‌توان از قیچک نام برد که قژک هم می‌نامند. این ساز امروزه در گستره باس هم ساخته و نواخته می‌شود. در این دسته می‌توان از چند ساز گمشده در طول تاریخ هم نام برد: دلربا و رباب زهی موسیقی نیو ایج
از آن‌جا که سازهای مختلفی، اعم از آکوستیک، الکترونیک، یا حتی ترکیب هر دو در موسیقی نیو ایج بکار گرفته می‌شود، تعاریف این سبک مبتنی بر سازهای بکار گرفته شده در آن نمی‌باشند، بلکه این سبک موسیقی را معمولاً به واسطهٔ تأثیر آن بر احساس شنونده تعریف می‌کنند. هنرمندان نیو ایج - چه در تک‌نوازی و چه در اجراهای گروهی - از سازهای موسیقی کلاسیک اعم از پیانو، گیتار آکوستیک، فلوت و چنگ، یا سازهای موسیقی الکترونیک، یا حتی سازهای شرقی از قبیل سی‌تار، طبلا و تامبورا استفاده نموده‌اند. سازهای زخمه‌ای
سازهای زخمه‌ای یا سازهای زهی زخمه‌ای سازهایی هستند که با کمک زخمه به صدا در می‌آیند. مانند گیتار، تار، سه‌تار، عود (ساز)، ماندولین، بانجو، قانون و غیره. کرنا
کرنا از سه بخش اصلی تشکیل می‌شو د و جزو معدود سازهای دوجنسی جهان به‌شمار می‌آید. چنان که می‌دانید غالب سازهای بادی، به دو دسته بادی چوبی و بادی برنجی تقسیم‌بندی می‌شوند. ولی کرنا در هیچ یک از این دو دسته جای نمی‌گیرد. زیرا یک بخش کاملاً چوبی با طولی حدود ۳۵ تا ۵۰ سانتی‌متر به نام دسته دارد که رویش هشت سوراخ و در پشت نیز یک سوراخ تعبیه می‌شود. بخش دوم یک شیپوره برنجی به طول ۴۵ تا ۶۰ سانتی‌متر است. بخش سوم اش «میل کرنا» خوانده می‌شود و آن از یک لوله نازک برنجی یا چوبی تشکیل می‌شود که در انتهایش یک قمیش از جنس نی دارد و نوازنده با دمیدن در این قمیش، هسته اصلی صدا را تولید می‌کند. اما این صدا تا به کیفیت مورد نظر برسد، راه درازی در پیش دارد. ابتدا در بخش چوبی توسط انگشتان نوازنده با نت‌های مختلف می‌چرخد تا یک ملودی جذاب شکل بگیرد. صدای تولید شده در بدنه چوبی، شدت لازم را ندارد و در عین حال خیلی شفاف نیست. بخش فلزی یا شیپوره به عنوان تمام‌کننده صدای کرنا، هم به نوای ساز حجم می‌دهد و هم شفافیت آن را بالا می‌برد. به‌طوری‌که از مسافت‌های دور هم می‌توان صدای کرنا را شنید. موسیقی شمال استان همدان
موسیقی ترکی غالباً با ساز چگور (یا چؤگؤر) اجرا می‌شود و گاهی ساز بادی بالابان را به همراه آن می‌نوازند. ابوا
اُبوا (به فرانسوی: hautbois، به‌معنای چوب بلند یا اعلا) ساز بادی چوبی دوقمیشی یا ساخته‌شده از مواد مصنوعی است که معمولاً در موسیقی کلاسیک غربی به‌کار می‌رود. ابوا تقریباً دارای ۶۵ سانتی‌متر طول، کلیدهای فلزی، و سوراخ‌های مخروطی‌شکل است که صدا با دمیدن در آن تولید می‌شود.گفته می‌شود که اُبوا (از طریق ساز قرون وسطاییِ «" (shawm)، که بعد از جنگ‌های صلیبی به اروپا برده شد) ریشه در سُرنایِ ایرانی دارد. فلوت باس
فلوت باس یکی از انواع سازهای بادی و از خانواده فلوت است.این ساز کمتر در تکنوازی‌ها مورد استفاده قرار گرفته‌است و بیشترین کاربرد آن در ارکستر فلوت (فلوت کر) می‌باشد که تأمین‌کننده فرکانسهای «بم» (فرکانس پایین) در یک قطعه موسیقی است. بادکردنی
قلعه بادی یا قصر بادی سازه‌هایی هستند که به‌طور موقت برای اجرای جشنواره‌ها در مناطقی مثل پارکها، روستاها و کلیساها اجاره و برپا می‌شوند و عمدتاً برای اهداف تفریحی و توسط کودکان استفاده می‌شوند. بادکردنی
سازه بادی یک سازه دائمی است که یکپارچگی ساختاری خود را از استفاده از هوای تحت فشار داخلی در به دست می‌آورد. این سازه‌ها معمولاً گنبدی شکل هستند. این تکنیک، بزرگترین حجم سازه با حداقل مقدار مواد را ایجاد می‌کند. علاوه بر سازه گنبدی، سازه مستطیلی هم ممککن است مانند سالن "نمایشگاه هوایی،" ساخته شده توسط Festo AG & Co. بالابان (ساز)
بالابان یا بالامان () ساز بادی استوانه‌ای دو نی به طول حدود ۳۵ سانتی‌متر که در ابتدا و به صورت اورجینال شش سوراخ انگشت داشت که اکنون به هفت یا هشت سوراخ انگشت می‌رسد. این ساز در بین مردمان مناطق شمال غربی ایران معروف است. ارگ (ساز)
برخلاف هارپسیکورد و پیانو که با فشار یا نگه داشتن کلید یا پدال کم‌کم صدا قطع می‌شود، نت‌های ارگ بادی تا زمانی که یک شستی یا یک پدال را فشار می‌دهیم ادامه می‌یابد و هوا نیز از درون لوله مربوط به آن شستی عبور می‌کند. فلوگل‌هورن
فلوگل‌هورن ساز بادی برنجی است و از خانواده شیپور و کورنت است. کنز التحف
برخی از سازهایی که در رساله به آن‌ها اشاره شده عبارتند از: عود، غشک، رباب، مزمار (نوعی نی)، پیشه (نوعی ساز شبیه نی کوچک، که احتمالاً نام اصلی آن نیشه یا نی‌چه بوده‌است)، چنگ، نزهه (سازی شبیه سنتور که اختراع صفی‌الدین ارموی بود)، قانون و مُغنی (سازی اختراع‌شده توسط ارموی که ترکیبی از نزهه، رباب و قانون بود). یک ویژگی کنز التحف در مقایسه با دیگر متون قدیمی مربوط به سازهای موسیقی ایرانی (همچون درة التاج اثر قطب‌الدین شیرازی، و مقاصد الالحان و جامع الالحان اثر عبدالقادر مراغه‌ای) آن است که کنز التحف تصویری از این سازها نیز ارائه کرده‌است. نای (ساز)
نای یکی از آلات موسیقی بادی ایرانیان باستان ( به خصوص ساسانیان ) است . نیی باشد که رامشگران زنند و به عربی آنرا مزمار نامند . ( برهان قاطع ) ساز
بررسی و طبقه‌بندی و شناخت سازها را «سازشناسی» یا «ارگانولوژی» می‌نامند. سازها را به صورت‌های مختلف دسته‌بندی کرده‌اند ولی معمول‌ترین (و نه لزوماً دقیق‌ترین) دسته‌بندی سازها تقسیم آن‌ها به سازهای زهی، سازهای بادی، سازهای کوبه‌ای، سازهای صفحه‌کلیددار، سازهای الکترونیک و صدای انسانی است. سازهای ضربی
سازهای ضربی یا پوست‌صداها (membranophones) رده‌ای از سازها هستند که تولید صدا در آنها با ارتعاش پوست طبیعی یا مصنوعی صورت می‌گیرد. دیجریدو
دیجریدو (Didgeridoo) یکی از سازهای بادی مردم بومی استرالیا است. نی (ساز)
نی یا نی هفت بند از سازهای بادی ایرانی است و از دسته سازهای بدون زبانه است. ساز نی قابل کوک نبوده و نوازنده در همنوازی‌ها و تکنوازی‌ها از انواع مختلف نی استفاده می‌کند. وسعت صدای نی دو اکتاو و نیم است و در انواع آن با کوک‌های متفاوت، فاقد یک تا دو نت است. مانند نی «لا کوک» که فاقد نت دو، نی «سل کوک» فاقد نت سی بمل و نی «فا کوک» فاقد نت لا بمل است. نی از سازهای محلی است و در اکثر نقاط ایران وجود دارد. ادی ون هیلن
سازهای اصلی او یک گیتار قرمز رنگ دست‌ساز (بوسیله خودش) با نام فرنکن استرت و یک میوزیک‌من (سری اختصاصی خودش با نام ارنی بال) هستند. او همچنین از گیتارهای کرامر (سری اختصاصی خودش با نام فرانکن‌اشتین)، آیبانز (سری دسترایر)، پیوی (سری اختصاصی خودش با نام ولفگانگ) و شارول (سری آرت) استفاده می‌کند. ادی ون هیلن نشان تجاری مخصوص خودش با نام EVH را دارد که تولیدکننده گیتار، لوازم جانبی آن و اَمپلی فایرهای ای.وی. اچ است. حافظ
از دستگاه‌های موسیقی با نام‌های عراق، اصفهان، و حجاز و اصطلاحات فنی مانند عمل، بازگشت، خسروانی، پهلوی و ضرب اصول نام می‌برد. سازهای زهیِ رود، بربط، چنگ، دوتایی، رَباب، تنبور، عود، سازهایی هستند که در شعر حافظ به‌کار رفته‌اند و این در حالی است که حافظ از هیچ‌یک از سازهای بادیِ شیپوری یا بوقی مانند بوق، کرنا، شیپور، سرنا و شور، استفاده نکرده‌است. تنها سازهای ارغنون و نی هستند که حافظ از آنها نام برده‌است. ارغنون نیز در معنی هارمونی موسیقی و اجرام آسمانی آمده‌است همانند قانون که یک بار به کار رفته و آن هم در معنای هارمونی. نی در شعر حافظ دارای صدای آهنگین، صدای محزون یا حتی صدای انسانی مشخص است و پس از چنگ بیشترین تکرار را دارد و اغلب در کنار سازی دیگر مانند دف، چنگ، بربط یا عود می‌آید. هیچ‌یک از سازهای کوبه‌ای شناخته‌شده مانند تنبک، دهل، تبیره، نقاره و سنج نیز در بافتی موسیقایی در شعر حافظ نیامده‌اند؛ جز در یک مورد که نشان می‌دهد ساقی در هنگام خواندن شاعر، بر کاسه‌ای واژگون ضرب می‌گیرد. از سوی دیگر بسیاری از درام‌ها و زنگ‌هایی که برای اعلان یا اطلاع زده می‌شوند مانند جرس، درا، زنگ کلیسا، ناقوس و کوس در شعر حافظ آمده‌اند و بعضی نیز در معنایی اصطلاحی و غیرموسیقایی به‌کار رفته‌اند مانند طبل. تنها سازهای کوبه‌ای بهره‌برده در بافت موسیقایی در شعر حافظ، چغانه و دف هستند که هردو همراه با سازی همراهی‌کننده — که معمولاً چنگ یا نای است — استفاده می‌شوند که برای خلق ریتمی رقص‌انگیز به‌کار می‌روند. ارکستر
قسمت جلوی ارکستر اغلب شامل سازهای زهی است. اما گاه در سمت چپ رهبر و جلوی ویولن‌های گروه اول، سازهای تکنواز کنسرتوها نیز جای می‌گیرند که بسته به کنسرتوی مورد نظر هر سازی می‌تواند باشد. ردیف بعد متعلق به گروه بادی‌هاست و در کنار آنها کنترباس‌ها قرار می‌گیرند. سازهای کوبه‌ای اغلب در ردیف انتهایی قرار خواهند گرفت. سازهای بادی
سازهای بادی از اولین آلات موسیقی بودند که به دست بشر ساخته شدند. انسان‌های قرون گذشته آموخته بودند که با دمیدن در مخروط، برگ، یا حتی شاخ حیوانات می‌توانند صدایی بلند و بوقی مانند تولید کنند. آن‌ها با استفاده از این دانش به ساختن آلات موسیقی کنونی پرداختند. تاریخ موسیقی
در کاوش‌های باستان‌شناسی، سازهای بادی و زهی مانند چنگ ونی را یافته‌اند که تاریخ آن‌ها به چندین هزار سال قبل از میلاد می‌رسد. در محوطهٔ باستانی کول‌فره نیز نقوشی از دف و چنگ مربوط به تمدن ایلام وجود دارد. بشر با اختراع سازها و ادوات موسیقی از الحان و نواهایی که در ذهن او حالت مطبوع و دلپذیر ایجاد می‌کرد، تقلید نموده و پیوسته در راه تکامل آن گام برداشته‌است. آسباد
آسبادها، قدیمی‌ترین آسیابهای بادی عمودمحور در جهان هستند که در قسمت شرق ایران ساخته شده‌اند. با توجه به اسناد تاریخی موثق، خاستگاه این آسبادها در منطقه سیستان است. آسبادها در گذشته رکن اصلی دوام و پایداری معیشت نیاکان شرق ایران بوده‌اند و همچنین نمونه بارزی از معماری سنتی ایران با رویکردی پایدار، استفاده از مصالح بوم آورد و انرژی پاک باد، به‌شمار می‌آیند. به دلیل ویژگی‌های خاص و منحصر به فرد آسبادها و با توجه به جنبه‌های عملکردی و زیبا شناسانه آسبادها، بررسی آن‌ها از اهمیت خاصی برخوردار است. آسبادها در شرق ایران، خراسان جنوبی و رضوی و سیستان، از نظر گونه به چند دسته تقسیم می‌شوند و تنوع و گستردگی مخصوص به خود را دارند. کردهای خراسان
موسیقی کردی خراسان که سراسر شمال خراسان، یعنی از سرخس تا شمال گنبد کاووس (از مشرق به مغرب) و از باجگیران و درگز تا نیشابور و سبزوار (شمال به جنوب) را در بر می‌گیرد، از اصالت و ویژگی خاصی برخوردار است. گاهی شنونده را به اوج عرفان و معنویات و عالم ملکوتی سیر می‌دهد. زمانی در غم، هجران و سوز و گداز، اشک چشم شنونده را سرازیر می‌کند و زمانی، به اوج شادی، رقص و پایکوبی وامی‌دارد. این اصالت و گستردگی، از تاریخ پر فراز و نشیب و سرزمین‌های پست و بلند، کوهستان‌ها، جلگه‌ها، کوچ‌ها و جابجایی و برخورد با اقوام و ملل مختلف، طبیعت و آبشارها، نغمه پرندگان و…نشأت گرفته‌است. موسیقی کردی خراسان چهار جنبه دارد:۱-دینی ۲-رزمی ۳-بزمی ۴- سوگی. هر یک از این چهار اصل نیز به مقام‌ها، آهنگ‌ها و شاخه‌های متعددی تقسیم می‌گردد. سازهای زهی رایج در میان کردهای خراسان عبارتند از: کمانچه، دوتار، شش‌تار، تنبور (که چهار سیم دارد و اکنون در بین کردهای غرب کشور، معمول است). سازهای بادی که در میان کردهای خراسان رواج داشته‌است و دارد عبارتند:۱-کرنای ۲-سرنا ۳-شاخ نفیر ۴-نی هفت بند ۵-دوزله (قوشمه) ۶-نای نوازان می‌باشد. توبا
این ساز کلید دار از خانوادهٔ ساکسهورن‌ها (saxhorns) در اندازه و صدا دهی‌های مختلف و دارای حجم صدایی پُر و با قدرت است. در حال حاضر باس توبا و کنترباس توبا بیشترین مورد استفاده را دارند. مالر (Mahler) در همهٔ کارهای برنجی خود از این دو نوع ساز و در  از نوعی باس کوچک استفاده کرده‌است که یک «نهم بزرگ» پایین‌تر از نت‌های نوشته شده، شنیده می‌شود. وقتی در ارکستراسیون توبا قید می‌شود، منظور همان باس توبا است. باس توبا اغلب همراه با ترومبون باس برای سنگین کردن خط باس ارکستر، یک پارت را اجرا می‌کنند. به‌طور کلّی ساکسهورن باس‌هایی که تاکنون مورد استفاده قرار گرفته‌اند، عبارت اند از: فوگ
تعریف جامعی از فنِ فوگ امکان‌پذیر نیست. فوگ‌ها از نظرِ سبکِ آهنگسازان و دوره‌های زمانی با یکدیگر تفاوت دارند و حتی فوگ‌های یک آهنگساز هم ممکن است از لحاظ سبک و محتوا با هم فرق داشته باشد. اما یک الگوی اصلی و قابل تشخیص وجود دارد که تمام فوگ‌های بزرگ را با عالی‌ترین شکل، معنا و مفهوم می‌بخشد. فوگ‌ها از ابتدا تاکنون برای هر نوع از سبک‌های موسیقی سازی، آوازی، ارکسترال، ساز تنها و سایر آنسامبل‌ها ساخته شده‌است. ساختار فوگ حداقل از دوصدا تا حتی هفت صدا را در بر می‌گیرد ولی اکثر فوگ‌ها برای سه یا چهار صدا ساخته شده‌اند؛ در آثار آهنگسازان مختلف فوگ‌های دوصدایی کمیاب و ساخت فوگ پنج‌صدایی، شش‌صدایی و هفت‌صدایی، به‌علت استفاده از کنترپوان سخت و پیچیده، امکان‌پذیر اما غیرمعمول است. فوگ اوجِ موسیقی کنترپوانتیک به‌خصوص در دورهٔ باروک به‌ شمار می‌آید و بیشتر در این دوره بود که برای موسیقی سازی رواج یافت و برای سازهایی مانند ارگ و هاپسیکورد مناسب بود، زیرا این سازها بر خلاف پیانو، با شدت یکسانی به صدا درمی‌آیند و به خوبی تعادل بین بخش‌های کنترپوانتیک و تقلیدی را حفظ می‌کنند. بالابان (ساز)
بنابر اسناد و مدارک در دسترس، نوعی ساز بادی از خانواده نی و سرنا دست‌کم از سده‌های نخستین دورة اسلامی در ایران شناخته شده بوده، و در میان مردم بخشهایی از این سرزمین به کار می‌رفته‌است. سازهای ایرانی
از نظر جنس سه نوعند: - فلزی - سفالی - چوبی دف
دَف، یکی از سازهای کوبه‌ای در موسیقی ایرانی است که شامل حلقه‌ای چوبی است که پوست نازکی بر آن کشیده‌اند و با ضربه‌های انگشت می‌نوازند. این ساز از سازهای ضربی ایرانی شبیه به دایره ولی بزرگ‌تر از آن و با صدای بم‌تر است. ارگ (ساز)
پیکر این ساز بسیار بزرگ و صدای آن بسیار حجیم و پر طنین است رنگ‌های درخشان ارگ‌های بادی که در مراسم مذهبی کلیساها اجرا می‌شود، فضای زیبایی به این مراسم می‌بخشد. آهنگسازان بزرگی برای این ساز آهنگسازی کرده‌اند که مشهورترین آن‌ها باخ می‌باشد. صراحی (ساز)
صراحی سازی‌ست از خانوادهٔ سازهای زهی آرشه‌ای بم‌خوان که اندازه آلتو آن صدایی نزدیک به سازهای خراسان است. صراحی از خانوادهٔ کمانچه و قیژک بوده و امکانات سازهای خانوادهٔ ویلن را از نظر نوازندگی و وسعت صدا داراست. این ساز در شهریور ۱۳۸۷ توسط محمدرضا شجریان طراحی و ساخته شد و به‌دلیل شباهت آن به صراحی، شجریان این نام را برای این ساز برگزیده‌اند. این ساز را نوازندگان کمانچه، قژک، ویولن، ویولنسل و کنترباس به‌راحتی می‌توانند بنوازند. این ساز برای اولین بار در در کنسرت مهرماه ۱۳۸۷ گروه شهناز و محمدرضا شجریان رونمایی و استفاده شد. ویژگی ارزندهٔ «صراحی» نسبت به سازهای هم‌خانوادهٔ این ساز امکان تعویض محفظهٔ پوست و چوب آن به‌صورت یک طبلای کوچک است که همین امر، رنگ‌آمیزی خاص و متفاوتی را از جهت صدادهی به این ساز می‌دهد. سینا جهان‌آبادی در بخش شور و مهرداد ناصحی در بخش همایون برای نخستین بار این ساز را نواختند. شیپور
شیپور یا بوق () ساده‌ترین ساز بادی برنجی می باشد. در این ساز کلید یا دکمه ای برای تغییر ارتفاع وجود ندارد و نوازنده باید با تغییر دادن حالت لب‌ها و دهان خود نت‌ها را عوض کند. وسعت صدای این ساز تنها شامل پنج نت می‌شود که با فشار هوا و هارمونیک‌ها، تولید صدا می‌کند. گروه موسیقی
گروه موسیقی () که گروه موزیکال هم گفته می‌شود، گروهی است با نامی مشخص از افراد که ساز می‌نوازند یا هم‌خوانی می‌کنند. نوع گروه به تعداد نوازندگان، نوع ساز و نوع موسیقی بستگی دارد. برخی از گروه‌های موسیقی منحصراً از ساز استفاده می‌کنند مانند چهارنوازی جاز و ارکستر و برخی دیگر، فقط از خواننده تشکیل شده‌اند مانند گروه کر. در موسیقی پاپ و موسیقی کلاسیک، هم از ساز و هم از خواننده استفاده می‌شود. در موسیقی کلاسیک، در سه‌نوازی یا چهارنوازی، اصوات موسیقایی یک ساز را با چند خانواده سازی، درهم می‌آمیزند (مانند پیانو، سازهای زهی و سازهای بادی). گاهی نیز تنها از یک خانواده سازی بهره می‌برند (مانند کوارتت زهی یا پنج‌نوازی بادی). برخی گروه‌ها مانند ارکستر از خانواده‌های سازی متنوع و گسترده‌ای بهره می‌برند. برای مثال از بخش سازهای بادی، سازهای بادی برنجی، سازهای بادی چوبی و سازهای کوبه‌ای استفاده می‌کنند. ارکستر بادی
ارکستر بادی، آثاری که اساساًَ برای ارکسترهای بادی نوشته شده را می‌نوازند و همچنین آثاری که بعداًَ توسط آهنگسازان برای ارکستر بادی تنظیم شده‌اند. این کارها می‌توانند از آثار دوره کلاسیک باشند و همچنین از آثار سبک (لایت) موسیقی. قلعه بادی
قلعه بادی وسیله‌ای است که در پارک‌های بزرگ و اماکن تفریحی، شهربازی یا به تازگی در مهدکودک‌ها استفاده می‌شود و ممکن است در مدل‌های مختلفی یافت شود. این سرسره‌ها معمولاً از جنس پلاستیک یا پلی اتلین هستند، سرسره‌های بادی را می‌توان در ابعاد مختلف پیدا کرد، سازه‌های بادی معمولاً به خاطر محبوبیتشان بین کودکان می‌توانند فضای بازی را جذاب کنند، البته محصولات بادی ("سرسره‌های بادی") در برابر ضربه‌های شدید و اجسام تیز آسیب‌پذیر هستند، پس حتماً باید تمهیداتی در این موضوع در نظر گرفته شود. توبا
«یوفونیوم» بیشتر در ارکسترهای بادی ایفای نقش می‌کند و جایگاه آن در یک ارکستر بادی همانند نقش ویلنسل در ارکستر سمفونیک است. بصورتی که سولو (تکنوازی) ساز ویلنسل در موومان دوم سمفونی شماره پنج بتهوون در تنظیم ارکستر سازهای بادی برای ساز یوفونیوم نوشته شده‌است. عود (ساز)
بربت امروزه نقش بسیار کمتری در موسیقی ایرانی دارد. عود عربی بر خلاف بربت ایرانی از اصلی‌ترین سازهای موسیقی عربی است. این ساز پس از اینکه به اروپا برده شد، نام لوت بر آن نهادند. واژه لوت از نگارش کلمهٔ العود به وجود آمده و به تدریج به لوت تبدیل شده‌است. ابن خلدون در قرن ۸ هجری قمری آن را به ترکه‌های چوبینی که انعطاف‌پذیر است معنی نموده. مردم بومی ساحل شمال غربی اقیانوس آرام
برخی از سازهای مورد استفاده بومی ها طبل دستی ساخته شده از پوست حیوانات، طبل های تخته ای، طبل های چوبی، طبل های جعبه ای، همراه با سوت کش ها، کف زن های چوبی و جغجغه ها بود. بسیاری از سازها بیشتر در پتلاچ استفاده می شد ، اما در طول سال به جشن های دیگر نیز منتقل می شد. ساز
احتمالاً قدیمی‌ترین وسیله تولید موسیقی صدای انسانی است. بعد از آن شاید انواع سازهای کوبه‌ای و پس از آن سازهای بادی قدمت بیشتری دارند. یک قطعه استخوان سوراخ شده مربوط به دوره انسان نئاندرتال را قدیمی‌ترین ساز بادی کشف‌شده می‌دانند. کورنت (ساز)
کورنت از سازهای بادی برنجی و بسیار شبیه به ترومپت است. پرده (ساز)
در سازهای جدیدتر نظیر انواع گیتار، پرده‌ها از جنس فلز هستند و در خود دستهٔ ساز جاسازی شده‌اند. سازهای بادی
اکثر سازهای بادی، «انتقالی» هستند و صدای حاصله نسبت به نت نوشته شده زیرتر یا بم‌تر است. والس
محدودیتی برای استفاده از سازها و صداهای مختلف در یک والس وجود ندارد و راه خلاقیت باز است، اما از دوره شکل‌گیری والس سازهایی مانند پیانو، سازهای ارکسترال مانند ویلن و ساز آکاردئون، چه به صورت آکوستیک (اجرای صدا توسط ساز به صورت مستقیم) و چه الکترونیک (اجرای صدا توسط پلاگین‌های نرم‌افزاری) بیشترین استفاده را در این موسیقی داشته‌اند و می‌توان گفت که مناسب‌ترین سازها برای والس هستند. سازهای کوبه‌ای نیز به صورت محدود، گاهی در والس‌ها استفاده می‌شوند و معمولاً درام‌های آرام و با شدت کم، مناسب قطعات والس هستند. اما در کل، درام جایگاه زیادی در قطعات والس که معمولاً بی‌کلام هستند ندارد و بیشتر زمانی وارد قطعه می‌شود که والس ما با صدای خواننده ترکیب شود و بی‌کلام نباشد. (برگرفته از مقاله «والسی برای تو» نوشته علیرضا برجعلی) شاخ
از بعضی انواع شاخ انواعی از ساز بادی مانند شوفار ساخته می‌شود. دوزله
دوزله از سازهای بادی ایرانی است. دوزله‌ سازی محلی و از انواع بادی‌های یک زبانه است. تشمال (بختیاری)
کرنا به فتح کاف یکی از کهن‌ترین سازهای بادی ایران است که در خانواده سازهای بادی قمیش دار دسته‌بندی می‌شود. قوشمه
«قوشمه» (همچنین «قُمشِه») کلمه ای ترکی است و بمعنی اتصال اشیا و اجزا جدا از هم به همدیگر میباشد و اینکه نام ترکی دارد نشاندهنده ریشه ترکی این ساز میباشد از اجزا دیگر این ساز که در آن دمیده میشود قمیش نام دارد که در زبان ترکی بمعنی نی میباشد. قوشمه از سازهای بادی و محلی شمال خراسان (بجنورد - قوچان - اسفراین - شیروان - آشخانه - فاروج) می‌باشد. این ساز از دو استخوان متصل به طول ۲۰ سانتیمتر که در کنار هم چسبیده‌اند، تشکیل شده‌است. قشمه دارای هفت، شش یا پنج سوراخ در روی ساز می‌باشد و فاقد سوراخ پشتی است. کاملترین نوع آن قوشمهٔ هفت سوراخ است که با دارایی یک اکتاو کامل، می‌تواند هفت نت اصلی را بنوازد. عباس تهرانی‌تاش
عباس تهرانی به غیر از کلارینت که ساز تخصصی اوست با نواختن اکثر سازهای بادی به‌ویژه ساکسوفون آشنایی کامل دارد. از آثار صوتی او پس از انقلاب می‌توان به آلبوم «تکنوازان ۱» اشاره کرد که با همراهی ایزد کاویانی نوازندۀ تنبک، به تکنوازی و بداهه‌نوازی در مایهٔ دشتی، دستگاه ماهور، دستگاه همایون، بیات ترک و بیات اصفهان پرداخته است. موسیقی
گیتار یکی از دیگر سازهای زهی با ریشهٔ اسپانیایی است که انواع مختلف، چهار سیم، شش سیم، هشت سیم، دوازده سیم و… به دسته‌های گیتار کلاسیک، گیتار آکوستیک و گیتار الکتریک تقسیم می‌شود. این ساز زهی با پیک یا انگشت نواخته می‌شود. شمشال
شِمشال نوعی ساز بادی و گونه‌ای نی فلزی است و از سازهای قدیمی و نسبتا مقدس در منطقهٔ کردستان به‌شمار می‌رود. از قدیمی‌ترین و رایج‌ترین سازهای کردستان، شمشال است که در واقع همان نیِ چوپان است و مقام‌ها و نواهای محلی با آن اجرا می‌شود. شمشال در مراسم عروسی و شادی همراه با آواز (و انجام‌دادن رقص کردی به‌همراه آن) و گاهی هم با همراهی تنبک و دف یا به‌صورت تک‌نوازی به‌کار می‌رود. این ساز در عزا نیز کاربرد دارد. قادر عبدالله‌زاده مشهور به «قاله مه‌ره» و جعفر محمدی مشهور به «جافر زلکه‌ای» از نوازنده‌گان مشهور این نوع ساز در میان کُردها بود. ریکوردر
فلوت ریکوردر نام سازی بادی-چوبی، از خانودهٔ فلوت است. این ساز در محدوده‌های صوتی سوپرانو، آلتو، تنور و باس در دو اکتاو و نیم موجود است. امروزه سوراخهای این ساز به دو نوع ریکوردر باروک و ریکوردر جِرمن طراحی می‌شود. این دو نوع ریکوردر، انگشت گذاریهای متفاوتی دارند. ریکوردر یک ساز مناسب برای آموزش موسیقی به کودکان است. موسیقی
نی از قدیمی‌ترین این نوع است و شامل یک لوله استوانه‌ای از جنس نی بوده که دارای هفت بند و شش گره‌است. نی از دسته سازهای محلی است و تقریباً در تمام نقاط ایران معمول و رایج است. موسیقی کلاسیک
توبای واگنر یکی از سازهای بادی برنجی است که در دورهٔ ریشارد واگنر به سازهای بادی اضافه شد، که بعدها نیز در سمفونی شماره ۷ آنتون بروکنر و بالهٔ دریاچه قو از چایکوفسکی نیز مورد استفاده قرار گرفت. معروف‌ترین آهنگسازان و موسیقی‌دانان این سبک فردریک شوپن، فرانتس لیست و فلیکس مندلسون هستند. فلوت پیکولو
فلوت پیکولو سازی بادی در موسیقی و از خانوادهٔ سازهای بادی چوبی است که اندازه‌ای نسبتاً کوچک و صدایی بسیار ریز دارد. این ساز امروزه در ارکستر نقشی تلفیقی دارد و به همراه سازهای بادی برنجی به کار می‌رود. خانواده ویولن
خانواده ویولن شامل سه ساز ویولن، ویولا و ویولن‌سل است. این سازها به ترتیب در منطقه زیر و میانی و بم صدا می‌دهند. ساز کنترباس از این خانواده نیست و در خانواده ویول قرار دارد. این مسئله را می‌توان از شانه‌های شیبدار آن متوجه شد. ارکستر بادی
ارکستر بادی گروهی تشکیل شده از نوازندگان سازهای بادی چوبی، سازهای بادی برنجی و سازهای کوبه‌ای است. در زبان انگلیسی به چنین ارکستری Concert Band هم گفته می‌شود. کلید (موسیقی)
در قسمت دیگر جریان، کلید تربل با یک ۸ بالای آن برای پیکولو؛ penny whistle، رکوردر سپرانو و بقیه بخش‌های سازهای بادی-چوبی در محدوده صوتی بالا (به‌شکل غیر معمول) به عنوان «کلید سپرانینو» نامیده می‌شد. سازهای بادی
ریشهٔ سازهای بادی کنونی از همان سازهای بادی اولیه است که از نظر ساختمان و چگونگی تولید صدا به دو دستهٔ کلی تقسیم می‌شود: تاریخچه انرژی تجدیدپذیر
از انرژی باد می‌توان الکتریسته درست کرد وقتی که هوای زمین سرد شده هوا منقبض شده و به پایین هجوم می‌آورد ولی وقتی که هوا گرم است هوا منبسط شده و به سمت بالا می‌رود. بنابراین هوای گرم به بالا می‌رود و هوای سرد جایگزین ان می‌شود؛ و این هوای متحرک است که عامل آن خورشید است که باد نام دارد. آسیاب‌های بادی نیروی باد را مهار کرده و با پره‌های خودش خودش را می‌چرخاند اگر آن پروانه‌ها صاف و تخت نبودند آن نمی‌چرخید. در زمان‌های قدیم آسیاب‌ها را آدم‌ها می پرخاندند. اما در سال ۱۷۴۵ میلادی ادموندلی موفق شد آسیاب بادی را اختراع کند. آسیاب‌های قدیم برای حرکت درآوردن ماشین‌ها بسیار کارآمد بودند اما سرعت کمی داشتند؛ و برای تولید الکتریسیته مناسب نبودند. اما آسیاب‌های بادی که پیشرفته بودند درست شدند که نام آن‌ها توربین بود؛ و با سرعت زیادی می‌چرخید؛ و می‌توانست انرژی الکتریسیته ایجاد کند؛ و گرمای خانه‌ها و اداره جات را تأمین کند. کشتی‌های بادبانی با استفاده از نیروی باد که بر روی دکل آن‌ها که هست که بادبان نام دارد باد به آن‌ها برخورد می‌کند و می‌تواند آن را به حرکت درآورد؛ و بدون اینکه محیط زیست را آلوده کنیم و انرژی فسیلی مصرف کنیم می‌توانیم از جایی به جای دیگر برویم. پره‌های توربین‌ها به ۴۰ متر می‌رسد و توربین‌های بادی را بیشتر در جایی که باد می‌وزد و بیابان‌ها می‌گذارند که بتوانند از آن حد اکثر استفاده را ببرند. در آسیاب‌های قدیمی یک ششم انرژیی که آسیاب‌ها می‌گرفتند به انرژی مفید تبدیل می‌شد. توربین‌های ساوینس را می‌توان با استفاده از دو نیمه بشقاب خالی تولید کرد و هزینه بسیار کمی دارد؛ و بیشتر برای ابزار وسایل کشاورزی مفید است.  برای اندازه‌گیری سرعت باد از مقیاس بیوفورت استفاده می‌شود که از صفر تا ۱۲ درجه‌بندی شده‌است. قدرت یک باد که آت و آشغال و زباله‌ها را در محیط پخش کند ۴ بیوفورت است و بادی که شاخه‌ها را می‌شکند هشت بیوفورت است. یک طوفان خیلی عظیم معادل ۱۲ بیوفورت است. برای آبیاری زمینهایی که آب به آن‌ها نمی‌رسد تلمبه‌ای را که بادی است در چاه می‌گذارند و با استفاده از این تلمبه می‌توان زمین‌های کشاورزی را آبیاری کرد. تو ربین‌های بادی ساوینس را فردی به نام سیگریت در دهه ۱۹۲۰ میلادی در کشور فنلاند اختراع کرد. یک پنجم نیروی الکتریسته دانمارک را توربین‌های بادی تأمین می‌کنند. یک مزرعه بادی به‌طور معمول در آن ۸۰ توربین بادی قرار می‌گیرد. اما مشکلات نیروی باد: توربین‌های بادی فقط با آمدن باد کار می‌کنند. اگر شدت وزش باد زیاد باشد توربین‌ها متوقف می‌شوند. فقط مناطق باد خیز و مکان‌های مناسب آن‌ها روی تپه‌ها است. عده‌ای از مردم با احداث توربین‌ها مخالف هستند چون چشم‌انداز طبیعت را خراب می‌کنند؛ و نصب توربین‌های بادی پر هزینه‌است؛ ولی اما فواید نیروی باد: آسیاب‌های بادی برای کار کردن از هیچ نوع سوختی استفاده نمی‌کنند؛ و محیط زیست را آلوده نمی‌کنند. هزینه تعمیر توربین‌های بادی کم است. توربین‌های بادی ۲۵ سال کارایی دارند؛ و پس از پایان عمر مفیدشان باید آن‌ها را تعویض کرد. توربین‌های بادی را می‌توان جهت چرخش و سرعت آن‌ها را تنظیم کرد؛ و توربین‌های بادی نباید به هم نزدیک ساخته شوند. چون ممکن است به هم برخورد کنند و خطراتی را ایجاد کنند. عاشیق
ساز عاشیقی، که عموماً با تک لغت ساز شناخته می‌شود، با قوپوز و چگور هم‌خانواده است و از جهات زیادی به باغلاما شباهت دارد. ساز کاسه‌ای حجیم و نیمه گلابی، از چوب درخت توت، و دسته‌ای از چوب درخت گردو یا زردآلو است که روی آن سیم و پرده‌ها را برای نواختن آهنگ‌های گوناگون نهاده‌اند. ساز عاشیقی با مضراب نواخته می‌شود. روی بسیاری از سازهای عاشیقی تزییناتی از جنس صدف، استخوان یا پلاستیک‌های رنگی دیده می‌شود. ساز دارای ۲۰ پرده می‌باشد و از ۹ سیم تشکیل می‌گردد. در این آلت موسیقی هفت پرده اصلی و پنج نیم پرده وجود دارد. اولین پرده سیم اول ساز بر اساس اوکتاو «do» تنظیم می‌شود. پرده‌های این ساز بر اساس اوکتاو، به قرار زیر است: ساز شستی‌دار
یکی از سازهای صفحه‌کلیددار و مشهورترین آن‌ها است. صدای پیانو در اثر برخورد چکش‌هایی با سیم‌های فلزی آن در داخل جعبه چوبی تولید می‌شود. این چکش‌ها در اثر فشرده شدن کلیدها (کلاویه‌ها) به حرکت در می‌آیند. سیم‌های پیانو به صفحه‌ای موسوم به «صفحهٔ صدا» متصل شده‌اند که نقش تقویت‌کنندهٔ صدای آن‌ها را دارد.پیانو سه پدال دارد که پدال اول از سمت راست نقش اکو گرفتن را دارد.پدال دوم نقش کم کردن صدا را دارد اما صدا را گنگ و خفه میکند.پدال سوم صدا ها را متوقف میکند و برای شروعی دوباره آماده میکند. سازسازی
نخستین کارگاه رسمی سازسازی وابسته به دولت در ایران در سال ۱۳۳۴ ه‍.ش به پیشنهاد و کوشش ابوالحسن صبا و با سرپرستی ابراهیم قنبری‌مهر در ادارهٔ فرهنگ و هنر تأسیس شد. مدیریت این کارگاه در ابتدا در دست سورن آراکلیان بود که پس از درگذشت او، ابراهیم قنبری‌مهر جایگزین وی شد. در این کارگاه هنرمندان سازساز به پژوهش، ساخت و تعمیر سازهای مختلف مشغول شدند. از جمله سازهایی که در این کارگاه ساخته شده‌است می‌توان به سازهایی نظیر: هارپ، کنترباس، ویلن، کمانچه، انواع قیچک، رباب، تار، سه‌تار، تنبور، سنتور، قانون، دوتار، عود، دیوان، دهل، نقاره، تمبک، سرنا، مارنای، درازنای و بالامان اشاره کرد. این کارگاه بعدها تحت مدیریت سازمان میراث فرهنگی به کار خود ادامه داد. سازهای بادی چوبی
سازهای بادی چوبی بی زبانه (بی قمیش) به سازهائی گفته می‌شود که تولید صدا در آن‌ها از طریق برخورد هوا با تیغه هوائی که در بدنه آن‌ها وجود دارد صورت می‌پذیرد. (معمولاً لوله یا مجرای توخالی هستند که در آن ستونی از هوا در اثر دمیدن نوازنده در دهنی مانند نی، یا تیغۀ هوائی مانند فلوت به ارتعاش در می‌آید). بادگیر
بادگیرها از لحاظ شکل بیرونی چند دسته هستنند. ساده‌ترین نوع بادگیر یک جناحی است و بسیار کوچک و محقر بر فراز محفظه‌ای مانند سوراخ بخاری در پشت بام ساخته می‌شود در این روش برای پرهیز از گزند گرد بادها و توفان‌های سهمگین، بادگیر را فقط در جهت بادها ی خنک و نسیم‌های مطبوع می‌سازند جبهه‌های دیگر آن را می‌بندند. در برخی موارد بادگیرها ی یک طرفه را پشت به بادها ی شدید و آزار دهنده می‌سازند و در واقع این بادگیر عملکرد تهویه و تخلیه هوا را انجام می‌دهد. ابعاد آن نسبت به سایر انواع کوچکتر وشکل آن اولیه تر است این مسیر مورب (که در بالای بام دیده می‌شود) پس از اتصال به کانال عمودی داخل دیوار و پنجره خروجی داخل ساختمان مانند بخاری در یک ضلع اتاق قرار می‌گیرد و تهویه را انجام می‌دهد. این نمونه بیشتر در مناطق سیستان و قسمتی از شهرها ی بم دیده می‌شود. نوع دو طرفه که دارای دو وجه روبرو یکدیگر و با پنجره‌های بلند و باریک بدون حفاظ ساخته می‌شود و در قسمت داخلی ساختمان به شکل یک یا دو حفره در طاقچه دیده می‌شود این نمونه در سیرجان و به ندرت در کرمان دیده می‌شود. سه جناحی است و دو نوع دارد، سه جناحی متصل و سه جناحی منفصل (اشکم دریده). در این نمونه می‌توان به تفکیک از یک یا دو یا سه جبهه استفاده کرد البته استفاده از این نوع بادگیر نادر است. باد گیرها ی چهار طرفه است که به شکل کامل و مفصل تر از انواع دیگر ساخته شده‌اند، و معمولاً داخل کانال‌ها ی آن با تیغه‌ها یی از آجر یا چوب یا گچ به چند قسمت تقسیم می‌شوند و بعضی از نمونه‌ها در زیر کانال بادگیر حوض به نسبت بزرگ و زیبایی می‌ساخته‌اند که هوای خشک و دارای گردو غبار پس از برخورد با آب با جذب رطوبت خنک و گرد غبار آن جدا و هوای اتاق (حوض خانه) در گرمای تابستان بسیار مطبوع می‌شده‌است. در مناطقی که امکان ایجاد حوض خانه در طبقه همکف وجود نداشته‌است آب قنات را در زیر زمین جاری و نمایان می‌کردند و امتداد کانال بادگیر نیز تا روی این جریان آب ادامه می‌یافته‌است. این فضاها (سرد آب‌ها) محل تجمع اهالی خانه در بعد از ظهرهای تابستان بوده‌است. این نمونه در یزد، کرمان و بوشهر و… دیده می‌شود در شهرستان یزد و برخی از قسمت‌ها ی مرکز ایران بادگیرهای چند وجهی (معمولاً هشت وجهی و حتی گاهی مدور) معمول است که نوع پنجم بادگیرها را تشکیل می‌دهند. بادگیر چپقی نوع ششم بادگیر است که به جای فضای مکعبی شکل خارجی، سازنده از ایجاد چند لولهٔ خم دار (زانو مانند) برای حجم خارجی بادگیر استفاده کرده‌است، اما کانال‌ها و قسمت‌ها ی داخلی مانند نمونه‌های چند طرفه است این نوع بادگیر تنها در سیرجان دیده شده‌است. نماسازی بادگیر خود از ویژگی‌های خاصی برخوردار است و در نهایت ظرافت به وسیلهٔ آجر کاری یا گچ بری ساخته می‌شود. عاشیق
بالابان سازهای بادی با طول ۲۸۰ الی ۳۲۰ میلی‌متر است. این ساز ۹ سوراخ – یک سوراخ در قسمت زیرین ساز و هشت سوراخ در قسمت بالای ساز – دارد. وسعت صدای ساز از «sol» اوکتاو تا «do» اوکتاو دوم است. قاوال که از سازهای ضربی است از کشیدن پوست ماهی/ بز/ تلق بر روی دایره چوبی تشکیل می‌شود. گروه بزرگ
گروه بزرگ یا بیگ بند گونه‌ای از گروه‌های موسیقی است که سرچشمهٔ آن آمریکا و موسیقی جاز و عصر سوینگ می‌باشد و معمولاً شامل سازهای کوبه‌ای، سازهای بادی برنجی و سازهای بادی چوبی است که مجموعاً شامل ۱۲ تا ۲۵ نوازنده می‌شود. واژه‌های گروه جاز، ارکستر جاز، گروه استیج، گروه رقص ممکن است همین نوع گروه را تعریف کنند، اما با محتوای دقیق تر. سازهای بادی چوبی
ساز بادی چوبی () زیرمجموعه‌ای از سازهای بادی است. تولید صدا در سازهای بادی چوبی از طریق فشار هوا صورت می‌گیرد و نوازنده نمی‌تواند بیش از مدتی معین، صدا تولید کند. زیروبمی صدا در بادی‌های چوبی بستگی به اندازه و قطر ساز دارد و هر مقدار لوله‌های ساز کوتاه‌تر و نازک‌تر باشد صدای حاصله زیرتر است. تولید صدا در سازهای بادی چوبی از سه طریق انجام می‌گیرد، از همین رو به سه دسته تقسیم می‌گردند: موسیقی نظامی
سازهایی که به‌طور معمول در موسیقی نظامی استفاده می‌شوند، شامل ۳ گروه زیر می‌باشند: از سازهای دیگر نیز در کنار ۳ گروه اصلی بالا ممکن است در ساخت قطعات نظامی توسط آهنگساز استفاده شود.در اجرای موسیقی نظامی اگر فقط از گروه «سازهای بادی برنجی» استفاده شود به آن «فانفار (به ایتالیایی: Fanfara)» یا «موسیقی کِلرُن (Clarion)» گفته می‌شود. موسیقی پرو
موسیقی در پرو ادغامی از سبک‌های متنوعی است که در فرهنگ پرو نقش داشته‌اند. از این حیث موسیقی نواحی آند، اسپانیایی و آفریقایی ریشه‌های موسیقی در کشور پرو محسوب می‌شوند. موسیقی فرهنگ آند شاید بیشتر در سازهای بادی و شکل ملودی ترانه‌های پرویی شنیده شود، در حالی که نغمه‌های آفریقایی را بایست در ریتم و سازهای کوبه ای جست و تأثیرات موسیقی اروپا، علی‌الخصوص اسپانیا، در هارمونی و سازهای زهی محفوظ است. در دوران پیش از استعمار درامز و سازهای بادی در موسیقی آند بر خلاف سازهای اروپایی‌ها، تأثیری شگرف داشتند. موسیقی
تار یکی از سازهای زهی اصیل ایران است که یک شکم چند قسمتی و شش سیم دارد. از این گروه سازها، سه تار و دو تار را می‌توان نام برد که نوازندگی دوتار در ترکمن صحرا و نواحی خراسان بسیار معمول است. سازهای گلابی شکل در طول تاریخ دچار تکامل و تغییر شده‌اند. این تغییر از ساختمان اصلی دوتار؛ در ابعاد گوناگون شروع شده و به سازهای امروزی رسیده‌است. سازهای بادی
سازهای بادی به سازهایی گفته می‌شود که دمیده شدن هوا در آن‌ها باعث تولید صدا گردد. موسیقی ترکیه
سازهای رایج در بین ترکها نیز بسیار متنوع است و انواع سازهای زهی همچون چگور، دوتار، رباب، تامدیر، قیچک، باغلاما و سازهای بادی همچون بالابان، سرنا، توتک و برخی سازهای کوبه‌ای را در بر می‌گیرد. توبای واگنر
توبای واگنر یا توبای بایرویت ، یکی از سازهای بادی برنجی است، ولی برخلاف نامش از خانواده توبا نیست و بیشتر به کُر نزدیک است. صدای آن چیزی میان صدای کُر و توبا است. عبدی یمینی
وقتی به آهنگسازان این نسل اشاره می‌کنیم، بیش از هرچیز ساختارشکنی آن‌ها مورد توجه قرار می‌گیرد. بدون شک در آثار هرکدام از آهنگسازان این نسل پدیده‌های جدیدی دیده می‌شوند که همگی بیانگر پیشرفت موزیسین‌های ایرانی است. گرچه هیچ وقت سبک کاری پیانیست‌های نسل قبل به آن‌ها این اجازه را نمی‌داد که پیانو را با سازهایی غیر از ویلن و ویلنسل و تار و تمبک ترکیب کنند، اما در زمان افرادی همچون بیات، واروژان و اسفندیار منفردزاده و بخصوص عبدی یمینی سازهایی مثل گیتار آکوستیک و گیتار الکترونیک و سازهای ضربی هم در کنار پیانو قرار گرفتند. پرده (ساز)
تمام سازهای زهی دارای پرده نیستند. بعضی انواع گیتار — معروف به گیتار بی‌پرده و تمام انواع ویولون، جزو سازهای بدون پرده به‌شمار می‌آیند. همچنین برخی از انواع رباب تنها در قسمتی از دستهٔ خود دارای پرده هستند. الکتروفون
الکتروفون رده‌ای از سازها است که تولید صدا در آنها با کمک نیروی برق (الکتریسیته) انجام می‌شود. از سازهای معروفِ این دسته می‌توان به اینها اشاره کرد: گیتار الکتریک، گیتار بیس، سینث‌سایزر، ترمین، کیبورد، ارگِ الکتریک و ویولنِ الکتریک.