جدال سیاسی روسیه و گرجستان بر سر چه بود؟
گرجستان
پس از استقلال گرجستان در سال ۱۳۷۰ (۱۹۹۱)، ادوارد شواردنادزه وزیر خارجه پیشین اتحاد جماهیر شوروی، به عنوان نخستین رئیس‌جمهور گرجستان، قدرت را در دست گرفت. بلافاصله پس از استقلال گرجستان، بر سر حاکمیت بر جمهوری‌های خودمختار اوستیای جنوبی و آبخازیا بین روسیه و گرجستان اختلاف درگرفت. روسیه اجازه نداد که گرجستان، حاکمیت خود را بر این دو سرزمین اعمال کند. ضعف گرجستان و نیز نزدیکی دولت وقت - به ویژه شخص شواردنادزه - به روسیه، سبب شد که حکومت گرجستان تن به مصالحه با حکومت روسیه بدهد. گرجستان همچنین پذیرفت با حضور نیروهای روسی در این دو منطقه مخالفت نکند.
سید محمد مجاهد
پس ازجنگ‌های دوره اول ایران و روسیه و شکست ایران در سال ۱۲۲۸ ق. پیمان متارکه جنگ موسوم به عهدنامه گلستان بین ایران و روسیه به امضا رسید و به موجب آن، دربند، باکو، شیروان، قراباغ و قسمتی از خاک ایران جدا و به روسیه ملحق شد ودولت ایران از هر گونه ادعایی نسبت به گرجستان و داغستان و مینگرلی و آبخازی صرف نظر کرد. جنگ روسیه و گرجستان
پس از سال ها جدال سیاسی روسیه و گرجستان و دخالت های روسیه، گرجستان سرکوب استقلال‌طلبان اوستیای جنوبی را آغاز کرد اما یک آتش‌بس اعلام شد. پس از اعلام آتش‌بس، در تاریخ ۷ اوت ۲۰۰۸ نیروهای ارتش گرجستان در یک عملیات غافلگیرانه، شهر چخینوالی را تصرف کردندو به درگیری نظامی روسیه و گرجستان منجر شد.فردای آن روز یعنی در ۸ اوت ۲۰۰۸ میلادی، روسیه در واکنش به حملهٔ ارتش گرجستان، بخشی از نیروهای خود را در مرز با اوستیا قرار داد. سپس تانک‌های روسیه وارد شهر چخینوالی شدند. دمیتری مدودف، رئیس‌جمهور وقت روسیه، این اقدام روسیه را در جهت دفاع از شهروندان روسی ساکن در اوستیای جنوبی عنوان کرد. میخائیل ساکاشویلی رئیس‌جمهور گرجستان اعلام کرد: گرجستان از خود در برابر حملات روسیه دفاع خواهد کرد. گرجستان همچنین اعلام کرد که هواپیماهای جنگی روسیه فرودگاه بین‌المللی تفلیس را بمباران کرده‌اند. روسیه همچنین ناوهای جنگی خود را به بنادر گرجستان در حاشیه دریای سیاه اعزام کرد. همچنین چهار افسر روسی نیز توسط گرجستان دستگیر شدند. جنگ روسیه و گرجستان
در این بین دولت اکراین نیز اعلام کرد که کشتی‌ها ناوگان دریایی روسیه که بندر سواستوپل در کرانه‌های دریای سیاه و در خاک اوکراین را به منظور جنگ میان روسیه و گرجستان ترک کرده‌اند، برای ورود مجدد باید از دولت این کشور اجازه بگیرند دولت روسیه این موضوع را ناقض توافقنامه دوطرف دانست آنگلا مرکل، صدراعظم وقت آلمان ضمن آنکه خواهان خروج نیروهای روسی از خاک گرجستان شد به نشانه همبستگی با گرجستان اعلام کرد که از عضویت گرجستان در ناتو حمایت خواهد کرد. اتحاد جماهیر شوروی سوسیالیستی
جنگ سرد در سال ۱۹۴۷ به‌عنوان یک نتیجه از تسلط شوروی در اروپای شرقی آغاز شد، به دنبال مرگ استالین در سال ۱۹۵۳، دوره ای معروف به استالین‌زدایی و ذوب خروشچف به رهبری نیکیتا خروشچف آغاز شد. این کشور به سرعت توسعه یافت، زیرا میلیون‌ها دهقان به شهرهای صنعتی منتقل شدند. اتحاد جماهیر شوروی با فرستادن اسپوتنیک-۱، نخستین ماهواره جهان و یوری گاگارین، نخستین انسان تاریخ به فضا توانست در مسابقه فضایی پیشتاز شود. در دهه ۱۹۷۰ میلادی روابط کوتاهی با ایالات متحده به وجود آمد، اما با حمله اتحاد جماهیر شوروی در سال ۱۹۷۹ به افغانستان تنش‌ها از سر گرفته شد. این جنگ منابع اقتصادی این کشور را تخلیه کرد و در مقابل با کمک‌های شدید ایالات متحده آمریکا به مجاهدین افغانستان طرف شد. در اواسط دهه ۱۹۸۰، واپسین رهبر اتحاد جماهیر شوروی، میخائیل گورباچف، با سیاست‌های گلاسنوست و پرسترویکا تلاش در اصلاح و آزادسازی بیشتر اقتصاد داشت. جنگ سرد در دوران وی به پایان رسید و در سال ۱۹۸۹ کشورهای هم پیمان ورشو در اروپای شرقی رژیم‌های مارکسیست-لنینیست خود را سرنگون کردند. این امر منجر به ظهور جنبش‌های ملی‌گرایانه و جدایی‌طلبانه در داخل اتحاد جماهیر شوروی سوسیالیستی نیز شد. در اوت ۱۹۹۱، تندروهای حزب کمونیست اقدام به کودتا کردند. این کودتا به رهبری بوریس یلتسین شکست خورد و باعث ممنوعیت موقت حزب کمونیست و نامداری بیشتر وی شد. در ۲۵ دسامبر ۱۹۹۱، گورباچف استعفا داد و دوازده جمهوری تشکیل دهنده باقی‌مانده از انحلال اتحاد جماهیر شوروی به‌عنوان کشورهای مستقل پس از شوروی ظهور کردند. روسیه حقوق و تعهدات اتحاد جماهیر شوروی را بر عهده گرفت و به‌عنوان جایگاه حقوقی ادامه‌دار آن شناخته شد. گیورگی مارگولاشویلی
پس از روی کار آمدن مارگولاشویلی، مخالفان وی، اعضای دولت مارگولاشویلی و حزبش را به نزدیکی به روسیه متهم کردند. مارگولاشویلی این اتهامات را بی‌اساس می‌خواند. وی خط مشی سیاسی کنونی گرجستان در قبال روسیه را بر پایه «صبر استراتژیک» توصیف می‌کند. مارگولاشویلی در سال ۲۰۱۶ و در سالروز جنگ اوستیای جنوبی گفت: «ما آماده برگزاری مذاکره با روسیه هستیم و این در صورتی است که نه تنها گرجستان بلکه روسیه هم تمایل داشته باشد. اگر این درک وجود داشته باشد که گرجستان دشمن روسیه نیست و تنها می‌خواهد روابط دوستانه بر پایه حفاظت از تمامیت ارضی خود برقرار کند، چنین مذاکراتی انجام می‌شود. دیپلماسی و سیاست یعنی مذاکره نه قدرت‌نمایی». مارگولاشویلی ابراز امیدواری کرد که روسیه و گرجستان برای رسیدن به «متن یک مذاکره استراتژیک» تلاش کنند. الکساندر گریبایدوف
الکساندر گریبایدوف در ژوئن ۱۸۲۶ جنگ ایران و روسیه (۱۸۱۳–۱۸۰۴) آغاز شد و او نماینده روسیه در مذاکرات صلح را به عهده گرفت و در ۱۰ فوریه ۱۸۲۸ او معاهدهٔ صلح عهدنامه ترکمانچای را با نمایندگان وقت ایران امضا نمود و آن را شخصاً به تزار الکساندر یکم تحویل داد. در پی این عهدنامه، ایران بخش‌های گسترده‌ای از خاک خود را از دست داد و متعهد به پرداخت جریمه‌ای ۲۰ میلیون روبلی شد. در پی امضای این قرار داد گریبایدوف ارتقا پیدا کرد و خود نیز پاداشی ۴۰ هزار روبلی دریافت نمود. جنگ دوم بالکان
با خودداری بلغارستان از تسلیم استحکامات سیلیسترا به رومانی نقطه دیگری از اختلافات به وجود آمد. وقتی رومانی خواهان سهم خود از جنگ اول بالکان شد، وزیر خارجه بلغارستان پیش نهاد برخی تغییرات کوچک مرزی بدون احتساب سیلیسترا و اطمینان از حفظ حقوق رومانیایی زبان‌ها در مقدونیه را مطرح کرد. رومانی تهدید خواسته‌های ارضی خود در بلغارستان را به زور به کنترل خود درآوردن که با طرح میانجیگری روسیه تخاصم فروکش کرد. در نتیجه بر اساس توافقی که در سنت بترزبورگ حاصل شد بلغارستان پذیرفت دست از سیلیسترا بردارد. این توافق سازشی میان ادعاهای رومانی بر کل منطقه دوبرویا و مخالفت بلغارستان در تحویل دادن اراضی خود بود. با این همه عدم موفقیت روسیه در حفظ تمامیت ارضی بلغارستان، باعث بدبینی آن‌ها نسبت به داوری روس‌ها میان بلغارستان و صربستان شد. رفتار بلغارستان تأثیر بلند مدتی نیز بر روابط آن با روسیه داشت. موضع غیرقابل انعطاف بلغارستان در رابطه با توافق‌های پیش از جنگ با صربستان در جریان دومین میانجیگری روسیه برای حل اختلاف این دو کشور باعث شد روسیه نهایتاً اتحاد خود با بلغارستان را ملغی کند. این دو مسئله باعث شد جنگ بلغارستان با رومانی و صربستان غیرقابل اجتناب شود. گلاسنوست
گِلاسنوست (به روسی: гл́асность) اصطلاحی روسی است که به یکی از سیاست‌های میخائیل گورباچف که در ۱۹۸۵ و پس از به رهبری رسیدن او در اتحاد شوروی شروع شد اشاره دارد. این کلمه را در فارسی «فضای باز» یا «شفافیت» ترجمه کرده‌اند. در تاجیکستان این سیاست با نام «آشکاربیانی» معروف است. اهداف اصلی گلاسنوست عبارت بودند از : آزادی سیاسی (آزادی دین و عقیده ، آزادی بیان ) و مشارکت مردم در امور کشور. جمهوری دموکراتیک گرجستان
پایتخت جمهوری دموکراتیک گرجستان شهر تفلیس و زبان رسمیِ آن گرجی بود. به دلیل جنگ و تعرض دائمی داخلی و خارجی، کشور جوان توان مقابله با ارتش سرخ شوروی را نداشت و نهایتاً در فوریه و مارس ۱۹۲۱ به جمهوری سوسیالیستی گرجستان شوروی مبدل گشت. واکنش بین‌المللی به جنگ اوستیای جنوبی ۲۰۰۸
واکنش بین‌المللی به جنگ اوستیای جنوبی ۲۰۰۸ بسیاری از کشورها و سازمان‌های غیر دولتی را در برگرفت. با وجود آغاز این جنگ دبیر کل ناتو اعلام داشت که تعهد این سازمان مبنی بر عضویت آتی گرجستان در این سازمان همچنان به قوت خود باقی است. وی افزود ناتو، به درخواست‌های گرجستان برای کمک، به صورت اضطراری رسیدگی می‌کند.دولت روسیه با تمایل گرجستان برای پیوستن به ناتو به شدت مخالف است. دولت روسیه آمریکا رامتهم به آموزش و حتی شرکت در این جنگ کرد ولی آمریکا ضمن رد این اتهامات اعلام کرد که مستشاران نظامی آمریکا برای آموزش آن دسته از سربازان گرجی که طبق برنامه قرار است به عراق اعزام شوند، درگرجستان بوده‌اند. همچنین پس از رسیدن به آتش بس شکننده در این جنگ شماری از اعضای اتحادیه اروپا خواهان اعزام نیروهای پاسدار صلح به اوستیای جنوبی، در چارچوب واحدی از پاسداران بین‌المللی صلح شدند. تاریخ روابط ایران و گرجستان
ایران و روسیه بعد از این امر به دو دوره جنگ‌های خونین دست زدند، اما دیگر زمان اسب و شمشیر سپری شده بود، و ایرانیان که شدیداً از لحاظ تکنیک و فنون نظامی عقب مانده بودند به دو معاهده با شرایط سنگین و ننگین تن دادند. گرجستان
با امضای عهدنامه گرجیوسک در سال ۱۷۸۳، گرجستان تحت‌الحمایهٔ روسیه شد و حدود بیست سال بعد یعنی در سال ۱۸۰۱ میلادی، روسیه، گرجستان را به عنوان یکی از فرمانداری‌های خود اعلام نمود و رژیم تزاری در گرجستان برقرار شد. گرجستان پس از انقلاب اکتبر روسیه در سال ۱۹۱۸ اعلام استقلال کرد، اما ارتش سرخ شوروی در سال ۱۹۲۱ میلادی (۱۳۰۰ شمسی) به گرجستان حمله کرده و به مدت ۷۰ سال، گرجستان یکی از جمهوری‌های شوروی بود تا اینکه در سال ۱۹۹۱ میلادی (۱۳۷۰ شمسی)، به استقلال رسمی رسید. جنگ ایران و روسیه (۱۶۵۳–۱۶۵۱)
از دهه ۱۵۲۰ میلادی قزاق هایی در رودخانه ترک وجود داشته اند. آنها کم و بیش توسط فرماندار روسیه در آستاراخان کنترل می شدند ، جنوب رود خانه در داغستان خاندان های مختلفی بودند که برتری ایران را به رسمیت می شناختند.. در سال ۱۶۳۴ آنها در حمایت از حاکم گرجستان تهمورث‌خان گرجی ، که توسط حکومت صفوی خود دفع شده بود و برای کمک به روسها رو آورده بودند ، یک قلعه جدید در پایین رودخانه سانژا در نزدیکی شهر گروزنی ساختند.بهانه فوری ، غارت یک کاروان متعلق به خان شمامی ، توسط گروهی از قزاق ها ، غارت شد. وی خواستار جبران خسارت از والی آستاراخان شد و تهدید کرد که هم قزاق ها و هم آستاراخان را از بین می برد. گریگوری ارژنیکیدزه
فعالیت سیاسی را از سال ۱۹۰۳ بعد از فارغ‌التحصیل شدن از مدرسه پزشکی در تفلیس آغاز کرد. بین سال‌های ۱۹۰۷ تا ۱۹۱۲ سه بار بخاطر فعالیت در حزب سوسیال دموکرات کارگری روسیه و فعالیت‌های ضد دولتی دستگیر، زندانی و تبعید گردید. وی در جنگ داخلی روسیه با ارتش سفید جنگید و بعد از پیروزی بلشویک‌ها در گرجستان، آذربایجان و قفقاز و استقرار جمهوری سوسیالیستی در آن مناطق، او سمت ریاست کمیته قفقاز و گرجستان را بعهده گرفت. در پیروزی انقلاب اکتبر ۱۹۱۷ سهم بسزایی داشت و بعد از لنین نفر دوم شورای کمیسرهای خلق محسوب می‌شد. در دوران استالین نیز دارای مناصب کلیدی بود، در سال ۱۹۲۶ عضو پولیتبورو گردید و نیز مدتی وزیر صنایع سنگین بود. جنگ ایران و روسیه (۱۷۲۳–۱۷۲۲)
جنگ ایران و روس یا اردوکشی پتر یکم به ایران جنگی بین روسیه و (سلسله صفویان) ایران بود، که پس از سقوط اصفهان توسط شورشیان افغان به دلیل تلاش تزار برای گسترش نفوذ روسیه در مناطق دریای مازندران و قفقاز و بازداشتن رقیبش، امپراتوری عثمانی، از دستیابی‌های ارضی در منطقه به بهای افول صفویان شروع شد. جنگ روسیه و گرجستان
با وجود آغاز این جنگ دبیرکل ناتو اعلام داشت که تعهد این سازمان مبنی بر عضویت آتی گرجستان در این سازمان همچنان به قوت خود باقی است. وی افزود ناتو، به درخواست‌های گرجستان برای کمک، به صورت اضطراری رسیدگی می‌کند. دولت روسیه با تمایل گرجستان برای پیوستن به ناتو به شدت مخالف است. همچنین ناتو به علت حمله روسیه به گرجستان از پذیرفتن یک کشتی روسیه برای شرکت در مانور نظامی بین‌المللی در دریای مدیترانه خودداری کرد. دولت روسیه آمریکا را متهم به آموزش و حتی شرکت در این جنگ کرد ولی آمریکا ضمن رد این اتهامات اعلام کرد که مستشاران نظامی آمریکا برای آموزش آن دسته از سربازان گرجی که طبق برنامه قرار است به عراق اعزام شوند، در گرجستان بوده‌اند. همچنین پس از رسیدن به آتش‌بس شکننده در این جنگ شماری از اعضای اتحادیه اروپا خواهان اعزام نیروهای پاسدار صلح به اوستیای جنوبی، در چارچوب واحدی از پاسداران بین‌المللی صلح شدند. با شدت گرفتن درگیری روسیه و گرجستان دونالد تاسک، نخست‌وزیر لهستان اعلام کرد که اقدامات روسیه در گرجستان احتمال امضای توافق‌نامه موشکی این کشور با آمریکا را تقویت می‌کند. در نهایت دولت لهستان این توافقنامه را امضا نمود که بر اساس آن به آمریکا اجازه ایجاد سپر موشکی در درون مرزهای این کشور داده می‌شود امضای این قرار داد خشم روسیه را برانگیخت. گیورگی مارگولاشویلی
در اوایل دهه ۹۰ میلادی، اوستیای جنوبی و آبخازیا اعلام استقلال کردند. در سال ۲۰۰۸ میلادی و در دوران ریاست جمهوری ساآکاشویلی، روابط روسیه و گرجستان وخیم‌تر شد. این روابط وخیم سرانجام در سال ۲۰۰۸ به جنگ اوستیای جنوبی منتهی شد. پس از نبرد سال ۲۰۰۸ میلادی، روسیه استقلال اوستیای جنوبی و آبخازیا را به رسمیت شناخت. آقامحمدخان قاجار
در ۱۷۸۳ م، یعنی زمانی که آقامحمدخان به تازگی فتوحات خود را آغاز کرده بود، پیمان‌نامه‌ای میان ایراکلی‌خان، پادشاه کاختی و کارتلی و کاترین دوم، تزارینای روسیه، امضا رسیده بود که گرجستان را به تحت‌الحمایه روسیه تبدیل کرده و به وابستگی آن سامان به ایران پایان داده بود. همچنین، بنا به یکی از مفاد عهدنامه قرار بود نیروهای روس در گرجستان بمانند تا در صورت حمله ایران یا عثمانی، از آن کشور محافظت کنند اما پس از جنگ روسیه و عثمانی در ۱۷۸۷ م، روس‌ها آنجا را ترک کرده بودند. نتیجتاً، ایراکلی نزدیک به یک دهه پس از آن اتفاق، حالا خودش را در برابر دولت تجدید حیات یافته ایران تنها می‌دید. آقامحمدخان توجه ویژه‌ای به اتفاقات گرجستان داشت؛ حتی زمانی که نبردش با زندیان به تازگی آغاز شده بود. او قطعاً نمی‌توانست از خطری که نزدیک شدن روس‌ها به قفقاز می‌توانست برای دولتش ایجاد کند، بی‌اطلاع باشد؛ به خصوص پس از حضور هیئت روس در گیلان و استرآباد. در ۱۷۸۵ م، ایراکلی‌خان سفیری نزد آقامحمدخان قاجار فرستاد. خان قجری به او وعده داد که اگر حمایت نظامی روس‌ها را برای نبردش با سلسله زند جلب کند، او را به حاکمیت آذربایجان منصوب خواهد کرد. ۵ سال بعد که آقامحمدخان آذربایجان را فتح کرد، تفلیس به اضطراب افتاد. ایراکلی‌خان از پطرزبورگ درخواست یاری کرد اما جوابی نیامد. زمانی که خبر حمله آقامحمدخان به قفقاز رسید، ایراکلی‌خان به صورت اضطراری از روسیه کمک خواست اما روس‌ها موضوع را جدی نگرفتند. آقامحمدخان به ایراکلی هشدار داد که عهدنامه گرجیوسک را باطل اعلام کرده و مجدداً به زیر چتر ایران بازگردد؛ وعده داد در صورت پذیرش، حاکمیت او را بر ولایت گرجستان حفظ کند. آقامحمدخان، به عنوان پادشاه ایران، فتح گرجستان را متفاوت از تابع کردن شیراز، اصفهان یا تبریز نمی‌دید و از دست دادن آن را به اندازه چشم‌پوشی از خراسان غیرقابل قبول می‌دانست. او حاضر بود در ازای پس‌گیری آن مناطق، از عملی که آن را «خیانت‌آمیز» به حساب می‌آورد، چشم‌پوشی کند اما ایراکلی نپذیرفت. جنگ اجتناب‌ناپذیر شد. متارکه مودروس
دولت آلمان که شاهد حضور و نفوذ عثمانی‌ها در قفقاز بود وارد عمل شده و در پی اعلام استقلال جمهوری دموکراتیک گرجستان نخستین رئیس‌جمهور آن نئورامیشویلی با نماینده آلمان فریدریش کرس فون در بندر پوتی واقع در دریای سیاه دیداری انجام دادند که به موافقت نامه پوتی ۲۸ می ۱۹۱۸ بین گرجستان و آلمان منجر شد. اقتصاد گرجستان
اقتصاد کشور گرجستان به دلیل برخورداری از امتیازاتی مانند موقعیت جغرافیایی و آب و هوای مناسب، دارای کشاورزی پیشرفته، معادن، بهره‌برداری از صنایع و صنعت گردشگری از ثروتمندترین جمهوری‌های شوروی سابق به‌شمار می‌آمد؛ و مردم آن از استاندارد زندگی بالایی برخوردار بودند. اما پس از فروپاشی شوروی در سال ۱۹۹۱ میلادی، وقوع جنگ‌های داخلی از سال ۱۹۹۱ تا ۱۹۹۴ میلادی، اقتصاد گرجستان را به عنوان یک کشور تازه استقلال یافته با بحرانی شدید مواجه ساخت. عباس میرزا
دورهٔ بین جنگ‌های اول و دوم روسیه و ایران در ۱۸۱۳–۲۶ م، فرصت بیشتری برای تعامل میان دو طرف فراهم کرد، اما به‌نظر می‌رسد که دیدگاه روسیه نسبت به ایران به‌سختی تغییر کرده‌است. این دوره آغاز بازنگریِ نخبگانِ ایران نسبت به روسیه است. نخستین فرصت قاجار برای دیدار از جامعهٔ روسی به‌مدت طولانی با مأموریت ایلچی همراه بود. میرزا ابوالحسن خان شیرازی ایلچی، رهبری مأموریتی برای تصویب معاهدهٔ گلستان و مذاکره برای بازگشت برخی از سرزمین‌های ازدست‌رفته را انجام داد. این مأموریت تقریباً سه سال (۱۸۱۴–۱۶ م) به‌علت غیبت تزار الکساندر اول — که درگیر معامله با ناپلئون بود — طول کشید. مأموریت ایلچی توسط یکی از اعضای جوان هیئت اعزامی به‌نام میرزا محمدهادی علوی شیرازی ثبت شده بود و شرح وقایع او، به نخبگان ایران فرصت داد تا بیش از گذشته روسیه را مورد بررسی قرار دهند. این شرح وقایع ترکیبی از ضبط رویدادهای روزمره، اتفاقات مادی و مشاهدات دقیق جامعهٔ روسیه است. این گزارش به خواننده نگرش‌های متضاد نسبت به روسیه را ارائه می‌دهد، که ممکن است به‌دلیل درک متفاوتی از روسیه در نگرش ایلچی و دستیار جوانش نسبت به آن باشد. به‌عنوان دیپلماتی مجرب و یکی از کسانی که موافق با انگلیسی‌ها شناخته شده بود، ایلچی تنفری همیشگی از روس‌ها را ایجاد کرده بود. افرون‌براین، مشاهدهٔ او از روسیه و روس‌ها با نگرش نسلش مطابقت داشت: روس‌ها جانور و کثیف بودند. این شرح در مورد ویژگی‌های مختلف روسی از بهداشت و شیوه‌های شستشوی روسیه تا «وضعیت غالب» زنان روسی در جامعه انتقاد می‌کند. اما نویسنده همچنین شیفتگی خود را از وضعیت شهرهای روسیه، اپراها، کارخانه‌ها و دیگر موارد نشان می‌دهد. موضوع اصلی در این سند، شیفتگی نویسنده به «نظم» در جامعهٔ روسیه است و این واقعیت که همه چیز از شهرها تا نهادهای دولتی به‌درستی سازمان یافته بود. یکی دیگر از دلایل بدتر شدن روابط بین ایران و روسیه، ابهامات در تقسیم ارضی در معاهدهٔ گلستان بود، مشکلاتی که به مذاکرات آینده منتهی شد. هم ایرانیان و هم روس‌ها با این معاهده مخالفت کردند. روس‌ها گلستان را فقط به‌عنوان یک برنامهٔ موقت پذیرفته بودند؛ چراکه برنامهٔ استراتژیک آنان همیشه رودخانه ارس را به‌عنوان مرز جدید با قاجار ایران می‌دید. از سوی دیگر، برای اینکه ارس به مرز جدید تبدیل شود، دو خانات باقی‌ماندهٔ ایروان و نخجوان باید ضمیمه شوند. به‌نظر می‌رسد یرمولوف از اختلافات ارضی استفاده کرد تا دور جدیدی از اختلافات را به‌وجود آورد، چراکه تجاوز او، به حل مسئله کمک نمی‌کرد و مذاکرات طولانی‌مدت نتیجه نداشت. چچن
از سال ۱۹۹۰، جمهوری چچن شاهد درگیری‌های قانونی، نظامی و مدنی بین جنبش‌های تجزیه طلب و مقامات طرفدار روسیه بوده‌است. انگیزه‌های روس‌ها و چچنی‌ها در این درگیری‌ها بسیار پیچیده‌است. به‌طور اصولی، مشکل روسیه در چچن مربوط به ترس آن از استقلال چچن و آن است که در این صورت مناطق بیشتری از جا شده و به از هم پاشیدگی روسیه انجامد. منافع اقتصادی نیز عامل دیگر این نگرانی است: همچنین خصومت دو جانبه دو ملت، دیگر عامل درگیری‌های دراز مدت بین روسیه و چچن به حساب می‌آید. جنگ ایران و روسیه (۱۸۱۳–۱۸۰۴)
سیاست روسیه در برابر ایران و قفقاز شرقی در دوران سلطهٔ کاترین گسترش یافت و دربرگیرنده منافع نظامی و بازرگانی نیز می‌شد. به لحاظ نظامی، روس‌ها علاقه‌مند به غلبه بر منطقه بودند تا در موقعیت بهتری قرار گیرند و در نتیجه با عثمانی‌ها در قفقاز غربی مقابله کنند. به لحاظ بازرگانی، این منطقه به روسیه فرصتی بالقوه برای تسلط بر تجارت با ایران و گسترشِ فراتر از آن به هند ارائه کرد. در مورد قفقاز شرقی، از همان ابتدا سیاست روسیه بر قراردادن رودخانهٔ کر و درنهایت ارس به‌عنوان مرزِ میانِ دو امپراتوری بود. در سال ۱۷۸۳ م، به‌موجب عهدنامهٔ گرجیوسک، هراکلیوس دوم، والی یا پادشاه گرجستان (شرق گرجستان) رسماً روابط چهارصد سالهٔ پادشاهیِ کوچکِ خود را با ایران قطع کرد و خود را تحت‌الحمایهٔ روسیه قرار داد. پادشاه هراکلیوس گرجستان متعلق به سلسلهٔ باگراتیونی‌ها بود، که در آن منطقه به عنوان خراجگزار شاهان ایران با عنوان والی یا حکمران حکومت داشتند. اما هنگامی که قدرت مرکزی در ایران در سدهٔ هجدهم میلادی سقوط کرد، هراکلیوس تلاش دیپلماتیک را برای تغییر رویکرد به سمت روسیه آغاز کرد و عهدنامهٔ گرجیوسک اوج این فرایند بود. دیگر جوامعِ مسیحیِ قفقاز شرقی نیز علاقهٔ خود را به تابعیت حکومت روسیه نشان دادند و در طول جنگ ایران با روسیه، روسیه را در اقدامات نظامی‌اش کمک کردند. احتمال داده شده‌است که قبل از سال ۱۸۰۴م، طبقهٔ حاکمِ قاجار، تصمیم روسیه برای تسخیر منطقه را دست کم گرفتند و تجاوزات روسیه به عنوان موضوع حملاتی موقت، به جای تلاش برای ضمیمه‌کردن منطقه در نظر گرفته شد. به‌نظر می‌رسد این نتیجه بر اساس عدم آمادگی از سوی ایران برای دور جدید مقابله با روسیه است. با این حال، مشاهدهٔ اینکه چگونه شاه جدید می‌تواند در آماده‌سازی ارتش خود به‌خاطر همهٔ مشکلات داخلی که او با آن روبه‌رو بوده‌است، کار بیشتری انجام دهد، دشوار است. به‌هرحال، با الحاق گرجستان به روسیه در سال ۱۸۰۱م، مشاهدهٔ اینکه چگونه قاجارها می‌توانند نیات روسیه را جز تصمیم برای تسخیر منطقه به‌طور دائم تفسیر کنند، دشوار است. بااین‌حال، از دیدگاه وسیع‌تر، قاجارها از تحولات در روسیه مطلع نبودند. ممکن است برداشت آنان از قدرتِ نظامیِ روسیه از طریق برخوردهای محدودی که قبلاً با روسیه داشتند، به دست آمده باشد. آنچه که شاید درک آن دشوارتر بود، منابع و اندازهٔ روسیه بود. برای داشتن چنین درکی، قاجارها نیاز به فرستادن مأموران سفارتی به روسیه با همراهی دیپلمات‌ها و مترجمان برجسته برای جمع‌آوری اطلاعات در مورد جامعه و دولت روسیه داشتند. هیچ‌یک از این موارد در این مرحله انجام نشده بود. تاریخ گرجستان
در طول قرن‌های ۴ تا ۶ میلادی مردم گرجستان برای حفظ استقلال خود از امپراتوری‌های ایران و روم با آن‌ها جنگیدند. مردم غرب گرجستان حملات رومی‌ها و مردم شرق گرجستان حملات ایرانی‌ها را دفع کردند، در اواسط قرن ۵ واختانگ گرگ سر پادشاه گرجستان بود. او پایتخت را از متسختا به تفلیس انتقال داد و رهبری مبارزه علیه ایرانی‌ها را بر عهده گرفت و در نهایت در سال ۵۷۲ میلادی گرجی‌ها نیروهای خود را تقویت کرده و ایرانیان را از گرجستان اخراج کردند. تاریخ گرجستان
‍ گرجستان
گرجستان پس از استقلال، درگیر چند مسئله قومی بسیار حاد گشت و خواسته‌های جدایی‌طلبانه موجب بروز دو منازعه جدی داخلی گردید. مناظره آبخازیا و اوستیای جنوبی و مسئله‌آفرینی آجاریا، عملاً دولت گرجستان را در آستانه فروپاشی و تجزیه قرارداد و برای مدتی این کشور را در زمره کشورهای ناکام مطرح کرد. در دوره پس از استقلال این جمهوری، هنوز دو منطقه آبخازیا و اوستیای جنوبی از خواسته‌های تجزیه‌طلبانه دست برنداشته و عملاً دولت گرجستان نتوانسته‌است بر این دو منطقه اعمال کنترل نماید. جنگ روسیه و گرجستان
در گزارشی که به دستور اتحادیه اروپا دربارهٔ جنگ گرجستان و روسیه تهیه شد، گرجستان در شروع جنگ با گلوله‌باران اوستیای جنوبی در تاریخ ۷ اوت ۲۰۰۸، مقصر شناخته شده‌است؛ ولی هم‌چنین گفته‌شده که اقدام گرجستان در پی یک دوره طولانی اقدامات تحریک‌آمیز و فشار مداوم از جانب روسیه بوده‌است. فتحعلی‌شاه
زمانی که پتر ایوانویچ کوالنسکی که از سوی تزار مأمور مسئله گرجستان بود، به شاه ایران اطلاع داد که روسیه قصد دفاع از تحت‌الحمایه خود را دارد. حاج ابراهیم، بنا به دستور فتحعلی‌شاه، پاسخ داد «از زمانی که کره ارض به چهار بخش تقسیم شد، گرجستان… جز کشور ایران بوده اما هرگز جزئی از قلمرو روسیه نبوده… مگر در همان قضیه شاه ایراکلی… که پای در طریق دشمنی با ایران گذارد… اینک بحمدالله اقتدار سلطنت ایران به تمام و کمال تثبیت شده‌است.» دولت ایران وعده داد ۶ هزار سرباز جهت دفاع از ممالک خود در قفقاز خواهد فرستاد، اما در عمل چنین نکرد. الکساندر یکم، جانشین پاول، ابتدا دربارهٔ آغاز جنگ تردید داشت اما مشاورانش این جنگ را «وظیفه مقدس» او دانستند. در سال ۱۸۰۲ م. روسیه پرنس پاول دمتریویچ سیسیانف که خود از اخلاف شاهزادگان گرجی بود، را مأمور برقراری نظم در گرجستان کرد. سیسیانف که نفرتی عمیق از ایرانیان داشت، به شاه نامه نوشت که قصد دارد عظمت گرجستان را از آبخازستان و دریای سیاه تا دربند احیا کند. نتیجتاً جنگ اول ایران و روس با حمله او به گنجه در ۱۸۰۳، تسخیر شهر در ۱۸۰۴ م؛ و کشتار مردم آن شهر، آغاز شد. بوریس یلتسین
یکشنبه ۱۳ ژانویه به یکشنبه خونین معروف شد. چون سربازان شوروی به برج تلویزیون و دیگر ساختمان‌ها در ویل نیوز یورش بردند و ۱۴ نفر را کشتند. یکشنبه بعد نیروهای شوروی به وزارت کشور در ریگا حمله کردند و ۵ لتونیایی را کشتند. در مسکو موضع گورباچف ناروشن بود. نخست از این اقدامات دفاع کرد، بعداً آن را محکوم ساخت. هزاران نفر در اعتراض به این سرکوبی به خیابانها ریختند. گورباچف تلاش می‌کرد اتحاد شوروی را حفظ کند و طرح‌های جدیدی برای دست نخورده نگه داشتن کشور پیشنهاد کرد که به جمهوری‌ها خودمختاری بیشتری می‌داد. پیمان اتحاد او که مستلزم تعدیل پیوند میان جمهوری‌ها و دولت مرکزی شوروی بود، در یک همه‌پرسی سراسری به تصویب رسید، اما یلتسین و چندین جمهوری رای‌گیری را تحریم کردند. در آوریل ۱۹۹۱ که گرجستان اعلام استقلال کرد به نظر می‌رسید، که وضعیت بیشتر در جهت فروپاشی است. دو ماه بعد روس‌ها بوریس یلتسین را برای سمت جدید رئیس جمهوری روسیه انتخاب کردند. یلتسین اینک نخستین رهبر در تاریخ روسیه بودکه به‌طور دموکراتیک انتخاب شده بود. در این میان تندروی‌های شوروی در مسکو گورباچف را زیر فشار قرار داده بودند تا وضعیت فوق‌العاده اعلام کند. اما گورباچف تقاضایشان را نادیده گرفت. جمهوری شوروی سوسیالیستی گرجستان
در ۹ مارس ۱۹۵۶ در حدود یکصد دانش آموز گرجی بعلت اعتراض به سیاست‌های استالین زدایی که توسط نیکیتا خروشچف انجام می‌شد کشته شدند. در اواسط همین دهه بود که اینگونه اختلافات منجر به تصمیم برای ساخت یک قدرت واحد گرجی در محفل کمونیستی گرج شد. فرهنگ گرجی
شرایط مناسب و مستعد جغرافیایی و اقلیمی گرجستان، قرار گرفتن آن در دو قارهٔ اروپا و آسیا، و همچنین قرار گرفتن در بین دو حوضهٔ دریایی بزرگ دریای سیاه و دریای خزر، و نیز واقع شدن آن در مرز دو حوضهٔ دینی مهم اسلام و مسیحیت موجب شده‌است تا این کشور از بامداد تاریخ تاکنون مورد توجه جهانیان و محل مواجههٔ فرهنگ و تمدن‌های مختلف باشد. در قرون گذشته به ویژه در قرن ۱۲ و ۱۳ میلادی، تفلیس یکی از مهم‌ترین مراکز فرهنگی به‌شمار می‌آمده‌است. جنگ روسیه و گرجستان
روسیه و نیکاراگوئه پس از پیروزی استقلال‌طلبان، به ترتیب در ۲۶ اوت و ۳ سپتامبر ۲۰۰۸ استقلال اوستیای جنوبی را به رسمیت شناختند. اما اعضای ناتو، اتحادیه اروپا و اکثر کشورهای دیگر آن را بخشی از گرجستان می‌دانند. تاریخ روابط ایران و گرجستان
بعد از انقلاب اکتبر ۱۹۱۷ م روسیه، در گرجستان جمهوری دموکراتیک اعلام شد، اما ارتش سرخ در سال ۱۹۲۱ م آن را نقض کرد و تا سال ۱۹۹۰ - سال فروپاشی اتحاد جمهوری‌های شوروی - این کشور جزو جمهوری‌های سوسیالیستی شوروی بود. بعد از فروپاشی اتحاد جمهوری‌های شوروی در گرجستان جمهوری مستقل دموکراتیک تشکیل شد و اکنون گرجستان بعد از قرن‌ها تلاش و مبارزه با تسلط بیگانگان سرافرازانه برای اعتلای فرهنگ و تمدن خود و تجدید عصر طلایی می‌کوشد. و جنگ روسیه و گرجستان
دولت گرجستان اعلام کرد که آسیب وارده از این جنگ به گرجستان یک میلیارد دلار بوده‌است؛ این درحالیست که بودجه گرجستان تنها سه میلیارد دلار می‌باشد. این جنگ باعث کاهش رشد اقتصادی گرجستان شد. رشد اقتصادی این کشور در سال‌های ۲۰۰۶ و ۲۰۰۷ بین ۱۰ تا ۱۲ درصد بود. پس از تشدید تنش‌ها میان روسیه و غرب بر سر درگیری‌های گرجستان، روسیه اعلام کرد آماده‌است که برخی توافق‌ها ازجمله واردات گوشت مرغ و خوک را که در چارچوب مذاکرات برای پیوستن به سازمان تجارت جهانی حاصل شده بود را قطع کند. همچنین در پی اجازهٔ ترکیه برای ورود ناوهای آمریکا به دریای سیاه روسیه و ترکیه علیه یکدیگر محدودیت‌های گمرکی وضع کردند. سیاست در گرجستان
در مرداد ۱۳۸۷ و هم‌زمان با بازی‌های المپیک تابستانی ۲۰۰۸ پکن، ارتش گرجستان برای بازگرداندن اوستیای جنوبی به خاک خود، به این منطقه یورش برد که با واکنش شدید روسیه مواجه شد و مجبور به عقب‌نشینی شد. اکنون روسیه تنها کشوری است که استقلال دو منطقهٔ آبخازیا و اوستیای جنوبی را به رسمیت شناخته است و با حضور نیروهای خود در این دو منطقه، عملاً کنترل آن‌ها را در دست دارد. ۵ روز جنگ
در این فیلم که در مورد جنگ میان روسیه و گرجستان است. خبرنگاری آمریکایی به همراه فیلمبردارش و همین‌طور یک راهنمای گرجستانی در میان این درگریری‌ها گرفتار می‌شوند و .. ستیزه گرجستان-اوستیا
به دنبال مصوبه پارلمان روسیه مبنی بر به رسمیت شناختن استقلال اوستیای جنوبی، میخائیل ساکاشویلی رئیس‌جمهور وقت گرجستان، اقدامات روسیه را چالشی برای جامعه جهانی خواند. ساکاشویلی همچنین تسلط روسیه بر سرزمین اوستیای جنوبی را با اشغال اروپا توسط آلمان نازی مقایسه کرد.http://en.wikipedia.org/wiki/Georgian-Ossetian_conflict بیدزینا ایوانیشویلی
بیدزینا ایوانیشویلی، میلیاردری است که ثروت خود را در روسیه به‌دست آورده‌است. وی در عرصه سیاسی خواستار بهبود روابط گرجستان با روسیه است. وی در عین حال بر هواداری حزب رؤیای گرجستان از سیاست‌های غرب‌گرایانه تأکید می‌کند و اعلام کرده که قصد دارد گرجستان را به سمت عضویت در پیمان آتلانتیک شمالی، ناتو، و بعدها به سوی عضویت در اتحادیه اروپا ببرد. ایوانیشویلی هم‌چنین خواستار دخالت کمتر دولت در کسب‌وکار بخش خصوصی، کمک بیشتر دولت به قشرها کم‌درآمد، و کاستن از تنش‌ها با روسیه است. چوخا تالاواری
استفاده از چوخا در زمان برقرای اتحاد بین جمهوری‌های شوروی از سال ۱۹۲۱ تا ۱۹۷۱ میلادی کم رونق شده بود و نماد استقامتی بود که گرجی‌های تازه استقلال یافته از امپراتوری روسیهٔ تزاری در مقابل حملهٔ ارتش سرخ شوروی در سال ۱۹۲۱ از خود نشان دادند. و در زمان حال معرف تولد دوبارهٔ گرجستان است. کشوری که از فرهنگ منحصر به خود لذت می‌برد. جنگ روسیه و گرجستان
مقامات گرجستان، اوستیای جنوبی را یک سرزمین اشغال شده توسط روس‌ها می‌دانند. از سوی دیگر شایعاتی در مورد پیوستن احتمالی اوستیای جنوبی به فدراسیون روسیه وجود دارد. تاریخ گرجستان
سیاست همسایگان گرجستان مبتنی بر توسعه ارضی بود. بدین ترتیب سه نیروی خردکننده و متزاید ایران، عثمانی و روس از سه جهت گرجستان را درگیر کلاف سردرگم و پیچیده‌ای از مناسبات و مخاصمات خود نمودند. جمهوری شوروی سوسیالیستی گرجستان
گرجستان شوروی، از ۱۲ مارس ۱۹۲۲ تا ۵ دسامبر ۱۹۳۶ بعنوان بخشی از جمهوری سوسیالیستی ماورای قفقاز شوروی شناخته می‌شد. در دسامبر ۱۹۳۶ میلادی، جمهوری سوسیالیستی ماورای قفقاز شوروی منحل شد، بدین صورت که دولت شوروی با اعمال فشار بر گرجی‌ها باعث شد تا گرجی‌ها از حاکمیت بر مناطق وسیعی از ترکیه (شامل استان باتومی و تائو-کلارجتی) آذربایجان (شامل استان هرِتی/سَین گیلو)، ارمنستان (منطقه لوری) و منطقه‌ای در شرق گرجستان صرف نظر کنند. گرجستان برای گرجی‌ها
این شعار اولین بار در آوریل ۱۹۸۹ در راهپیمایی‌های انتخاباتی در تفلیس در زمان شوروی سابق علیه حکومت شوروی سرداده شد. این شعار به همراه دیگر شعارهایی مانند "شوروی زندان ملل است" و "زنده باد گرجستان آزاد و مردم سالار"، از مشهورترین شعارها بودند که گروههای زیادی از آنها استفاده می‌کردند. در سال ۱۹۹۳، گامساخوردیا اعلام کرد که هیچ‌گاه از این شعار استفاده نکرده است و این اتهام را ساخته دستگاه تبلیغات نظامی روسیه دانست و در همین زمان رسانه‌های غربی را به تکرار دروغ‌های سیاسی شوروی متهم کرد. پسر گامساخوردیا نیز گفته است که پدرش هیچ‌گاه چنین شعاری را نداده است و ماجرای اوستیای جنوبی سیاسی بوده است و ارتباطی با ملی گرایی نداشته است. در ۲۶ ماه می ۱۹۹۱، گامساخوردیا به عنوان اولین رئیس جمهور گرجستان با بدست آوردن ۸۶ درصد آرا انتخاب شد. جمهوری شوروی سوسیالیستی گرجستان
در پایان دهه ۸۰ میلادی خشونت میان مسئولان کمونیست، جنبش بازخیزگیری ملی گرجستان و جنبش ملی گرایان بالا گرفت. در ۹ آوریل ۱۹۸۹ نیروهای شوروی بیان صلح را شکسته و وارد ساختمان دولت در تفلیس شدند. ۲۰ گرجی کشته و صدها تن مجروح و مسموم شدند. این اقدام منجر به رادیکالیزه شدن سیاست‌های گرجستان شد و بسیاری حتی کمونیست‌های گرجستان بر این باور شدند که استقلال به مراتب بهتر از اطاعت از قوانین شوروی است. روابط ایران و گرجستان
در ۱۸ نوامبر ۲۰۱۳ رئیس‌جمهور گرجستان، گیورگی مارگولاشویلی گفت دولت وی درتلاش برای تقویت رابطه دوستی بین تهران و تفلیس است. در ملاقات با معاون وزیر امور خارجه ایران در آسیا و اقیانوس آرام و امور مشترک‌المنافع، ابراهیم رحیم پور در تفلیس، مارگولاشویلی روابط صمیمانه بین دو کشور را که ریشه تاریخی دارد را قوی و مستحکم تعریف کرد. گرجستان
این کشور به صورت طولی در امتداد مدارات کشیده شده و طول آن حدود ۳۷۰ کیلومتر، حداکثر عرض آن ۲۰۰ کیلومتر و طول قطر بزرگ آن ۶۱۳ کیلومتر است. مساحت گرجستان ۶۹٬۹۰۰ کیلومتر مربع و اندکی بزرگتر از سری‌لانکا و کوچکتر از سیرالئون است. این کشور بزرگتر از کشورهای اروپای مرکزی و آسیا شرقی مانند هلند و بلژیک و اتریش و دانمارک و کره جنوبی و ارمنستان و کرواسی و اسلونی و استونی و لتونی و لیتوانی می‌باشد. طول مرزهای گرجستان جمعاً ۱۹۶۹٫۸ کیلومتر است. این کشور از شمال با فدراسیون روسیه هم‌مرز می‌باشد، سراسر این خطوط مرزی، منطبق بر آب فشان رشته کوه‌های قفقاز کبیر است و ۸۰۷٫۶ کیلومتر مرز مشترک را در بر می‌گیرد. این مرز از نظر استراتژی نظامی اهمیت بسیاری دارد. در حقیقت این مرز سرحدات طبیعی روسیه را در جنوب تشکیل می‌دهد، در جنوب آن گرجستان و در شمال آن جمهوری‌های خودمختار داغستان، چچن، اینگوش، اوستیای شمالی، کاباردینو-بالکاریا، کاراچای-چرکسیا، همچنین سرزمین کراسنودار را شامل می‌شود. مهم‌ترین راه‌های ارتباطی قفقاز مرکزی و غربی که روسیه را با گرجستان، ارمنستان و ایران پیوند می‌دهد، از این مرز می‌گذرد. محافظت و نگهبانی از این مرز برای روسیه جنبه حیاتی دارد، همان‌طور که در دوره شوروی پیشین و روسیه تزاری نیز دارای اهمیت بسیار بود و جنگ‌های بسیاری برای دستیابی به این سرحدات به وقوع پیوسته‌است. تاریخ گرجستان
با امضای عهدنامه گرجیوسک در سال ۱۷۸۳، گرجستان تحت‌الحمایهٔ روسیه شد و حدود بیست سال بعد یعنی در سال ۱۸۰۱ میلادی، روسیه، گرجستان را به عنوان یکی از فرمانداری‌های خود اعلام نمود و رژیم تزاری در گرجستان برقرار شد. گرجستان پس از انقلاب اکتبر روسیه در سال ۱۹۱۸ اعلام استقلال کرد، اما ارتش سرخ شوروی در سال ۱۹۲۱ میلادی (۱۳۰۰ شمسی) به گرجستان حمله کرده و به مدت ۷۰ سال، گرجستان یکی از جمهوری‌های شوروی بود تا اینکه در سال ۱۹۹۱ میلادی (۱۳۷۰ شمسی)، به استقلال رسمی رسید. جنگ‌های ایران و روسیه در دوره قاجار
در هنگام تثبیت حکومت قاجار، والی گرجستان به پشتوانه هم‌کیشی با روس‌ها استقلال اعلام کرد. آقا محمد خان پس از فتح کامل جنوب ایران، در سال ۱۲۰۹ ه‍.ق برای آراکلی خان نامه‌ای فرستاد و اشتباهات گرجی‌ها در هشتاد سال گذشته را یادآوری کرد و اعلام کرد اگر والی گرجستان روابط ش با روس‌ها را قطع و از ایران اطاعت کامل نکند، به آنجا لشکر خواهد کشید. آراگلی خان جواب نامه را نداد و خود را برای حمله مجهز کرد. آقا محمد خان به گرجستان لشکر کشید (۱۷۹۵ میلادی) و با وجود مقاومت گرجی‌ها در این نبرد پیروز شد و آراگلی خان به تفلیس فرار کرد. آقا محمد خان برای یافتن او به تفلیس حمله کرد. آراگلی خان همراه خانواده و بستگانش از تفلیس به گرجستان غربی گریختند. آقا محمد خان تفلیس را گشود و فاجعه کرمان را در تفلیس تکرار کرد و فرمان کشتن مردم و تاراج شهر را صادر کرد. عده زیادی از روحانیون گرجی را در رود کورا غرق کردند و پنج هزار نفر از گرجیها را اسیر و شهر را ویران کردند. گرجی‌های ایران
گرجستان به علت موقعیت ویژه جغرافیایی خود در درازای اعصار متمادی عرصهٔ کشمکش‌ها و رقابت‌های دولت‌های پر قدرت عصر بوده و در دل یکی از حساس‌ترین مناطق دستخوش تلاطمات گوناگون سیاسی، مذهبی و اقتصادی جای داشته‌است. گرجستان یکی از چند کشوری است که پیوسته در معرض داد و ستد فکری و فرهنگی شرق و غرب بوده و از هر دو منبع سرشار علم و فرهنگ الهام می‌گرفته‌است. گرجستان
گُرجِستان کشوری واقع در قفقاز جنوبی است که از غرب با دریای سیاه، از شمال با روسیه، از جنوب شرق به جمهوری آذربایجان و از جنوب با ترکیه و ارمنستان هم‌مرز است. پایتخت آن، شهر تفلیس است. مساحت گرجستان و جمعیت آن در ژانویه سال ۲۰۲۱ بیش از ۴ میلیون نفر بوده‌است. گرجستان یک جمهوری متمرکز نیمه‌ریاستی است و حکومت آن از طریق دموکراسی نیابتی انتخاب می‌شود. آبخاز
سرزمین آبخازها در جنگی که پس از فروپاشی اتحاد جماهیر شوری در سال‌های ۱۹۹۲ و ۱۹۹۳ میلادی رخ داد از گرجستان جدا شد، و در سال ۱۹۹۹ رسماً اعلام خودمختاری کرد. اقدامی که منطقه آبخاز را با تحریم‌های بین‌المللی مواجه کرد. مقامات آبخازی سرانجام در سال ۲۰۰۸ میلادی با استفاده از فضای به وجود آمده پس از تهاجم ارتش گرجستان به اوستیای جنوبی و مداخله روسیه در حمایت از استقلال اوستیای جنوبی، اعلام استقلال کردند. پس از این رویداد، روسیه از استقلال آبخازستان حمایت کرد و با گسترش روابط پایدار خود با آبخاز به اصلی‌ترین شریک و متحد آبخاز تبدیل شد. به همین علت، اقتصاد منطقه آبخاز کاملاً متکی به روسیه است. جنگ اول قره‌باغ
ریشه شکل‌گیری این وضعیت آنارشیک را باید در سیر تحولات تاریخی منطقه قفقاز به ویژه در سده بیستم میلادی جستجو نمود که در واقع، پایه اصلی شکل‌گیری مرزهای سیاسی کنونی در این منطقه به‌شمار می‌رود. نقطه آغاز تغییرات جدی در مرزهای سیاسی منطقه قفقاز را باید مقطع فروپاشی روسیه تزاری و تشکیل اتحاد جماهیر سوسیالیستی شوروی در اکتبر ۱۹۱۷ میلادی دانست. به دنبال تضعیف اقتدار مسکو و خلاء قدرتی که در منطقه قفقاز پدید آمد، ملل منطقه با بهره‌گیری از فرصت پیش آمده درصدد رهایی از سلطه روس‌ها برآمدند. در نخستین گام، جمهوری فدرال دموکراتیک قفقاز جنوبی، متشکل از گرجستان، جمهوری آذربایجان و ارمنستان در تفلیس شکل گرفت. اما حیات این واحد سیاسی چندان طولانی نبود و در ۲۶ ماه مه ۱۹۱۸ میلادی، به علت اختلافات داخلی ملغی شد و هر سه واحد آن در قالب کشورهای مستقل اولین جمهوری ارمنستان، جمهوری دمکراتیک آذربایجان و جمهوری دموکراتیک گرجستان بر صفحه سیاسی قفقاز ظاهر شدند. اما این تجربه نیز بسیار کوتاه بود چرا که با تثبیت اوضاع سیاسی در شوروی، ارتش سرخ اقدام به مداخله نظامی در قفقاز جنوبی نمود و بدین ترتیب به حیات سیاسی مستقل کشورهای منطقه در سال ۱۹۲۰ میلادی پایان داده شد. جنگ گرجستان و ارمنستان
جنگ گرجستان و ارمنستان یک جنگ اختلاف سرزمینی کوتاه بود که در دسامبر ۱۹۱۸ بین جمهوری دموکراتیک گرجستان و اولین جمهوری ارمنستان بر سر مناطق مورمناقشه در استان لوری و آخالکالاکی رخ داد. در ژانویه سال ۱۹۱۹ گرجستان و ارمنستان با دخالت انگلستان به جنگ پایان داده و توافق نامه صلح را امضا کردند. پس از آن سربازان گرجی و ارمنی قلمرو مورد مناقشه را ترک کردند و هر دو طرف توافق کردند که مذاکراتی درخصوص تعیین یک منطقه بی طرف را آغاز کنند. منطقه بی طرف بعدها بین گرجستان شوروی و ارمنستان شوروی تقسیم شد. قفقاز
در دوران آشوربانی‌پال، امپراتوری امپراتوری آشور قفقاز را به خاک خود ضمیمه کرد. پیش از تشکیل حکومت ماد، حکومت‌هایی همچون اورارتو و کلخیس در قفقاز شکل گرفته بود که قدمت برخی از آن‌ها به بیش از ۴٬۰۰۰ سال نیز می‌رسد، اما در نتیجهٔ جنگ‌های فرسایشی بین این دولت‌ها از قدرت آن‌ها کاسته شد و بعدها دولت هخامنشی آن را تصرف نمود و به خاک خود ضمیمه نمود. بخش‌هایی از قفقاز در دوره‌هایی تحت تسلط حکومت ایران قرار داشت. در اوایل قرن نوزدهم میلادی جنگ‌های ایران و روس بر سر تسلط بر مناطق جنوبی و شرقی قفقاز درگرفت. در پایان دورهٔ اول جنگ روسیه با انعقاد عهدنامهٔ گلستان بیشتر مناطق قفقاز و در پایان دورهٔ دوم جنگ با عهدنامهٔ ترکمن‌چای تقریباً تمامی این منطقه را به تصرف خود درآورد. با فروپاشی شوروی در سال ۱۹۹۱ سه جمهوری گرجستان، ارمنستان و آذربایجان در این منطقه اعلام استقلال کردند. گیورگی دوازدهم
گیورگی دوازدهم آخرین پادشاه گرجستان بود. وی فرزند ایراکلی دوم بود که در سال ۱۷۹۸ میلادی درگذشت و پس از مرگ او حکومت گرجستان به گیورگی رسید. دوران حکومت او همزمان با جنگ ایران و روسیه بر سر قفقاز بود. گیورگی دوازدهم در سال ۱۸۰۰ درگذشت و پس از آن امپراتوری روسیه گرجستان را ضمیمهٔ خاک خود کرد. تاریخ آبخاز
سرزمین آبخازها در جنگی که پس از فروپاشی اتحاد جماهیر شوری در سال‌های ۱۹۹۲ و ۱۹۹۳ میلادی رخ داد از گرجستان جدا شد، و در سال ۱۹۹۹ رسماً اعلام خودمختاری کرد. اقدامی که منطقه آبخاز را با تحریم‌های بین‌المللی مواجه کرد. مقامات آبخازی سرانجام در سال ۲۰۰۸ میلادی با استفاده از فضای به وجود آمده پس از تهاجم ارتش گرجستان به اوستیای جنوبی و مداخله روسیه در حمایت از استقلال اوستیای جنوبی، اعلام استقلال کردند. پس از این رویداد، روسیه از استقلال آبخازستان حمایت کرد و با گسترش روابط پایدار خود با آبخاز به اصلی‌ترین شریک و متحد آبخاز تبدیل شد. به همین علت، اقتصاد منطقه آبخاز کاملاً متکی به روسیه است. گرجستان
پس از انقلاب گل رز در سال ۱۳۸۲ در گرجستان که با پشتیبانی آمریکا صورت گرفت و منجر به روی کارآمدن دولت غرب‌گرای میخیل ساآکاشویلی شد، اوضاع سیاسی گرجستان دگرگون شد. دولت جدید گرجستان، سیاست دوری از روسیه و نزدیکی به غرب (به ویژه آمریکا) را در پیش گرفت. همچنین گرجستان خواهان عضویت در اتحادیه اروپا و ناتو شد. شورای‌نظامی گرجستان
شورای نظامی گرجستان یک نهاد امنیت ملی گرجستان بود که در تاریخ ۲ ژانویه ۱۹۹۲ در جریان کودتای نظامی تفلیس تأسیس شد. شورای نظامی گرجستان نهادی خلاف قانون اساسی بود که بیش از دو ماه ریاست کشور را برعهده داشت. این شورا سرنگونی رئیس‌جمهور زویاد گامساخوردیا را اعلام کرد و ریاست دولت را برعهده گرفت. در تاریخ ۱۰ مارس ۱۹۹۲ شورای دولتی گرجستان به رهبری ادوارد شواردنادزه جایگزین شورای نظامی گرجستان شد. تمام دستورات و قطعنامه‌های شورا توسط دو عضو بانفوذ این شورا یعنی تنگیز کیتووانی و جابا یوسلیانی به نمایندگی تمام اعضا امضا می‌شد. ترکیب کامل شورای نظامی هرگز منتشر نشد. نبرد کرتسانیسی
اگرچه قاجارها پیروز شدند و آقامحمدخان به قول خود به ایراکلی دوم وفادار ماند که اگر ایراکلی اتحاد با روسیه را لغو نکند و به‌طور داوطلبانه ولایت ایران را قبول نکند، به پادشاهی او حمله خواهد کرد. با وجود این که روسیه در معاهده ۱۷۸۳ گئورگیفسک رسماً اعلام کرده بود که پادشاهی ایراکلی را در برابر هرگونه اقدام جدید ایرانیان برای برقراری مجدد ولایت بر گرجستان محافظت می‌کند، اما جاه‌طلبی‌ و سیاست روسیه مهمترین دلایل روسیه برای عدم مداخله در نبرد کرتسانیسی بود. متعاقباً، برای از دست ندادن قدر و منزلت روسیه، کاترین دوم در سال ۱۷۹۶ حمله‌ای را علیه ایران آغاز کرد، اما مدت کوتاهی پس از مرگش حمله لغو و ارتش روسیه از قلمرو ایران خارج شد. سالهای بعد همچنان آشفته بودند و به عنوان زمان آشفتگی شناخته می‌شد. برقراری مجدد حکومت ایران بر گرجستان مدت زیادی طول نکشید، زیرا شاه در سال ۱۷۹۷ در شوشی ترور شد و پادشاه گرجستان نیز یک سال پس از آن درگذشت. گرجستان ویران شده و بحران در حکومت مرکزی ایران به علت نامشخص بودن وارث بعدی تاج و تخت، راه را برای الحاق گرجستان به روسیه در چندین سال بعد توسط تزار پاول یکم باز کرد. نیکولای رتیشچف
در ۱۹ ژوئیه ۱۸۱۱، وی فرمانده کل نیروهای روسی در خط قفقاز شد. در سال بعد، مقام وی به فرماندهی کل ارتش روسیه در قفقاز ارتقا یافت، موضعی که به عنوان رئیس قائم مقام قفقاز نیز شناخته می‌شد. رتیشچف اقدامات مؤثری را علیه کوهنوردان در بخشهایی از داغستان و همچنین مناطق تازه کارتلی، کاختی و مناطق کوهستانی گرجستان انجام داد. در سالهای ۱۸۱۲–۱۸۱۳، در طول جنگ روسیه و ایران در سالهای ۱۸۰۴–۱۸۱۳، وی با موفقیت توانست ارتشهای ایران را در شمال ارمنستان و جنوب گرجستان عقب راند. در اوت ۱۸۱۲، رتیشچف از تفلیس (تفلیس) به مرز ایران رفت و با وساطت فرستاده انگلیس گور اوسلی وارد مذاکره شد، اما شرایط پیشنهاد شده توسط فرمانده کل قوا، عباس میرزا، پذیرفته نشد. توسط دولت روسیه، و بنابراین رتیشچف به تفلیس بازگشت. با این حال، هنگامی که ژنرال پیوتر کوتلیارفسکی شهر لنکران در اوایل سال ۱۸۱۳ را با موفقیت تصرف کرد، پارسیان را مجبور به پذیرش شرایط تحقیرآمیز و بسیار نامطلوب روسیه کرد. در ۲۲ اکتبر ۱۸۱۳، رتیشف تفلیس را به مقصد قره باغ ترک کرد، جایی که در روستای گلستان روسیه و ایران برای امضای پیمان بدنام گلستان که دو روز بعد در ۲۴ اکتبر ۱۸۱۳ به امضا رسید با یک بار دیگر با وساطت گور اوسلی، ملاقات کردند. این پیمان، با رتیشچف به عنوان امضا کننده روسیه، برای واگذاری غیرقابل برگشت مناطق مختلف قفقاز ایران، شامل گرجستان شرقی کنونی، بیشتر جمهوری آذربایجان و جنوب داغستان به روسیه تصویب شد. آبخاز
روسیه اجازه نداد که گرجستان، حاکمیت خود را بر این دو سرزمین اعمال کند. ضعف گرجستان و نیز نزدیکی دولت وقت - به ویژه شخص شواردنادزه - به روسیه، سبب شد که حکومت گرجستان تن به مصالحه با حکومت روسیه بدهد. گرجستان همچنین پذیرفت با حضور نیروهای روسی در این دو منطقه مخالفت نکند. تاریخ گرجستان
در نوامبر سال ۱۹۸۹ مجلس جمهوری گرجستان شوروی که تحت سلطه حزب کمونیست گرجستان قرار داشت، برتری و تفوق قوانین گرجستان را بر تمامی قوانین اتحاد جماهیر شوروی اعلان کرد. در فوریه ۱۹۹۰ همین مجلس اعلام کرد که گرجستان یک کشور اشغال شده‌است. سایبرتروریسم
در طول جنگ روسیه و جورجیا، در ۵ اوت ۲۰۰۸، سه روز قبل از آغاز حمله جورجیا به اوستیای جنوبی، وب سایتهای آژانس خبری OSInform و OSRadio هک شدند. وب سایت OSinform در osinform.ru عنوان و آرم خود را نگه داشت، اما محتوای آن به وسیله محتوای وب سایت تلویزیون آلانیا جایگزین شد. آلانیا تی وی، یک ایستگاه تلویزیونی با پشتیبانی دولت گرجستان با هدف مخاطبان در اوستیای جنوبی، هرگونه دخالت در هک شدن وب سایت‌ها را تکذیب کرد. دیمیتری مدایف، در آن زمان فرستاده اوستیای جنوبی در مسکو، ادعا کرد که جورجیا در تلاش است تا اطلاعاتی را درمورد وقایع رخ داده در نتیجه جنگ به دست آورد. یکی از این حملات سایبری باعث شد که وب سایت‌های پارلمان جورجیا و وزارت امور خارجه گرجستان جایگزین تصاویری شوند که میخائیل ساکاشویلی رئیس‌جمهور گرجستان با آدولف هیتلر را مقایسه می‌کرد. سایر حملات شامل انکار سرویس به وب سایت‌های گرجستان و آذربایجان، مانند زمانی که گفته می‌شود هکرهای روسی سرورهای روز جمهوری آذربایجان را غیرفعال می‌کنند. نبرد گوگ‌تپه
پیمان آخال تأثیر دوگانه‌ای بر ایران داشت. از یک‌سو ایران تا حدی از یورش‌های ترکمن‌ها رهایی می‌یافت؛ اما این امر به بهای گران از دست‌رفتن سرزمین‌هایی به دست آمد که ناصرالدین شاه ادعای سلطنت بر آن‌ها را داشت. همچنین خط مرزی کاملاً به نفع روس‌ها طراحی شده بود. به گفتهٔ لرد کرزن «روس‌ها در ضمن انعقاد قرارداد مرزی اولاً کوه‌های بلند مرتفع سرحدی را در مرز خودشان انداختند، سپس سرچشمهٔ رودخانه‌ها را نیز جزء خاک روسیه ثبت کردند که هروقت اراده نمایند آب را از دِه‌های ایران قطع کنند و در نتیجه محصول خراسان را تباه سازند.» گذشته از این، دولت ایران تعهد کرده بود که اجازه ندهد در امتداد رودهایی که وارد خاک روسیه می‌شود، روستای نو ساخته شود یا اراضی زراعی آن مناطق گسترش یابد یا برای زمین‌های در حال کشت بیش از حد آب مصرف شود. پیمان آخال همچنین به ضرر ترکمن‌ها بود و با مصالح سنتی قوم ترکمن همخوانی نداشت. میان آنان مرز کشیده شده و در دو کشور قرار گرفته و اتحاد آنان به هم خورد. یموت‌های ایران که بر اساس موافقت‌نامه دو دولت هرسال برای چراندن گله‌های خود به آن سوی مرز کوچ می‌کردند، باید به هر دو دولت مالیات می‌دادند و این موضوع مقامات روسی و ایرانی را در جمع‌آوری مالیات دچار مشکل کرده بود. تاریخ گرجستان
از زمان بنیان پادشاهی گرجستان باستان یا همان ایبریا توسط پارناواز یکم در سدهٔ چهارم پیش از میلاد تا زمان حمله مغول به گرجستان در سدهٔ ۱۳ میلادی، دورهٔ صلح و آرامش در تاریخ گرجستان است و از حمله مغول به بعد، گرجستان تاریخی پر فراز و نشیب را به ایستادگی در برابر حملات ایرانیان، عثمانی‌ها و روس‌ها گذرانده‌است. گرجستان
در اوت ۲۰۰۸ میلادی و هم‌زمان با بازی‌های المپیک تابستانی ۲۰۰۸، جنگ سال ۲۰۰۸ اوستیای جنوبی رخ داد. در این جنگ، ارتش گرجستان برای تصرف اوستیای جنوبی به این منطقه یورش برد ولی واکنش شدید روسیه سبب شد که ارتش گرجستان مجبور به عقب‌نشینی شود. اکنون روسیه، استقلال دو منطقهٔ آبخازیا و اوستیای جنوبی را به رسمیت شناخته و با حضور نیروهای خود در این دو منطقه، عملاً کنترل آن‌ها را در دست دارد. به گفتهٔ مقامات روسیه: این کار به گرجستان نشان داد که تا چه حدی پای خود را از گلیم‌اش دراز کند. برخی کشورها این اقدام روسیه را محکوم و روسیه را تحت فشارهایی قرار دادند. کارشناسان پیش‌بینی کردند: روسیه به زودی مجبور به عقب‌نشینی از موضع خود خواهد شد. اما پس از درگیری‌های پیش آمده در قره‌باغ این غربی‌ها بودند که از موضع خود عقب‌نشینی کردند. پس از بحران اوکراین نیز، ۳ منطقه از اوکراین جدا شد و تحت کنترل روسیه درآمد. هم‌اکنون روسیه حدود ۴۰ منطقهٔ خودمختار را در سراسر جهان تحت کنترل دارد و پیش‌بینی می‌شود که این ارقام با درگیری‌های موجود در جهان تا سال ۲۰۲۵ به ۸۵ منطقه برسد که ۴ برابر بیشتر از مستعمره‌های حال حاضر انگلیس است. تاریخ یهودیان در گرجستان
پس از سقوط اتحاد جماهیر شوروی، گرجستان استقلال خود را در سال ۱۹۹۱ اعلام کرد. از زمان استقلال، این کشور با درگیری مداوم نظامی روبرو بود و منطقه را در یک تلاطم سیاسی و اقتصادی قرار داد. ایراکلی دوم
او که برای اولین بار در سه قرن اخیر گرجستان شرقی را زیر یک پرچم متحد کرده بود، تلاش کرد اصلاحات اداری، اقتصادی و نظامی در دولت خود انجام دهد. ایراکلی در ۱۷۸۳ عهدنامه گرجیوسک را با روس‌ها به امضا رساند و دولت خود را تحت‌الحمایه امپراتوری روسیه قرار داد. این عمل آغامحمدخان قاجار را خوش نیامد و در ۱۷۹۵ م. به تفلیس حمله و مردم آنجا را کشتار کرد اما روس‌ها به کمکش نیامدند. ایراکلی پس از این اتفاق ۳ سال زنده بود، تا اینکه در ۱۷۹۸ درگذشت و گیورگی دوازدهم جانشینش شد. تاریخ گرجستان
پس از استقلال گرجستان در سال ۱۳۷۰ (۱۹۹۱)، ادوارد شواردنادزه وزیر خارجه پیشین شوروی، به عنوان نخستین رئیس‌جمهور کشور برگزیده شد. گرجستان از همان زمان برسر جمهوری‌های خودمختار اوستیای جنوبی و آبخازیا با روسیه اختلاف داشت، چرا که روسیه اجازه نمی‌داد که گرجستان، حاکمیت خود را در این دو منطقه اعمال کند؛ ولی به دلیل ضعف گرجستان و نیز نزدیکی دولت وقت - به ویژه شخص شواردنادزه - به روسیه، این کشور تن به مصالحه با روسیه داد و پذیرفت که در امور جمهوری‌های خودمختار اوستیای جنوبی و آبخازیا دخالت نکند و با حضور نیروهای روسی در این دو منطقه مخالفتی نداشته باشد. مردم گرجی
در بین دوران مدرن نخستین، مردم گرجی از نظر سیاسی نابود و تحت سلطهٔ امپراتوری عثمانی و سلسله‌های پی در پی ایران درآمدند. بنابر این، مردم گرجی شروع به پیدا کردن متحدان برای خود شدند و روسیه را به عنوان متحدی جایگزین برای امپراتوری بیزانس (که توسط عثمانی‌ها نابود شد) از نقطه نظر افق سیاسی دیدند. پادشاهان گرجستان و سزارهای روسیه، ۱۷ سفارتخانه باهم مبادله کردند که در سال ۱۷۸۳ به اوج خود رسید زمانی که، ایراکلی دوم، از پادشاهی شرقی کارتلی-کاختی، اتحاد بین این دو کشور را نهایی کرد. هرچند نتیجه معکوس داشت زیرا طرف روسی تمایلی برای اجرای بندهای معاهده نداشت و در سال ۱۸۰۱ ، کشور روسیه اقدام به الحاق این کشور آشفته به مرزهای خود به همراه پادشاهی ایمرتی در سال ۱۸۱۰ کرد. پس از این واقعه تلاش‌های متعددی برای احیای دولت انجام گرفت اما، همگی ناکام ماندند و مشهودترین این تلاش‌ها، توطئه ۱۸۳۲می‌باشد. سرانجام حاکمیت روسیه بر گرجستان طی معاهدات صلح با ایران و عثمان، به رسمیت شناخته شد و قسمت‌های دیگر گرجستان به آرامی و تکه‌تکه جذب روسیه شد. به‌طور خلاصه، مردم گرجی استقلال خود را تحت عنوان جمهوری دموکراتیک گرجستان در حدود سال‌های ۱۹۱۸ تا ۱۹۲۱ اعلام کردند و در نهایت در سال ۱۹۹۱ از اتحاد جمهیر شوروی جدا شدند و به استقلال رسیدند. عهدنامه گلستان
طرفین برای مذاکره در روستای گلستان در قره‌باغ، با رتیسچوف نماینده روسیه و ابوالحسن شیرازی و اوزلی به‌عنوان نماینده برای ایران دیدار کردند. اوزلی چیزی بیشتر از استفاده از نفوذ خود برای ادامه مسیر در جهت توافق و محافظت از منافع انگلیس انجام نداد، زیرا شرایط واقعی این توافق‌نامه اساساً توسط رتیسچوف دیکته شده بود. پیمان گلستان در تاریخ ۲۹ شوال ۱۲۲۸ ه‍.ق/۲۴ اکتبر ۱۸۱۳ م منعقد شد و در سپتامبر ۱۸۱۴ م در تفلیس تصویب شد. این قرارداد توقف همهٔ خصومت‌ها را بین روسیه و ایران (ماده ۱) و تعیین حدود مرزی بین آن‌ها را براساس «وضعیت فعلی» فراهم کرده‌است، یعنی هر یک از طرف‌ها اساساً قلمرو خود را تحت کنترل خود نگه می‌دارند. مرز بین دو قدرت در امتداد خطی از «آدینه‌بازار مشخص شد، و مستقیماً به‌سمت دشت مغان به سمت قسمتهای آنس (خوانده شود ارس) در یدی بلوک، از ارس به محل اتصال در پشت تپه مقری؛ از آنجا مرز قره‌باغ و نخجوان از بالای کوه‌های آلاگوز تا است، و از آنجا مرز قره‌باغ، نخجوان، ایروان و نیز بخشی از گرجستان و و توسط اشیک میدان جدا شده‌است. از ایشک میدان خط زنجیره‌ای از کوه‌ها در سمت راست و رودخانه حمزه چمن، و از قله کوه‌های به و از آنجا در امتداد آلاگوز در امتداد روستای شوره‌گل و بین آنهایی که از روستای مستره می‌گذرد تا اینکه به رودخانه آرپا برسد.» از آنجا که اوضاع در تالش همچنان مورد اعتراض بود، برای حل‌وفصل به کمیسیون بعدی واگذار شد (ماده ۲). شاه ایران مجبور شد حاکمیت تزار بر گرجستان، ، ، گنجه، قره‌باغ، قبه، دربند، باکو، داغستان، شکی و سایر سرزمین‌ها را به‌رسمیت بشناسد (ماده ۳). این نه‌تنها ازدست‌رفتن حاکمیت ایرانیان بر قفقاز را منعکس می‌کند، بلکه ادعاهای عثمانی را نسبت به برخی از این سرزمین‌ها کم کرد. روس‌ها این حق را پیدا کردند که «شاهزاده‌ای را که به‌عنوان وارث معرفی می‌شود، به‌رسمیت بشناسند، و در صورت لزوم بتوانند به او کمک کند تا هرگونه حزب مخالف را سرکوب کند (ماده ۴)». این زبانِ به عمد مبهم به منظور دستیابی به درخواست خاص روسیه برای حمایت از عباس میرزا به‌عنوان جانشین سلطنت بود و به‌طور ضمنی درخواست پیش‌گیرانه و توهین‌آمیزِ شناخت رسمی فتحعلی به‌عنوان شاه در این پیمان بود. درحالی‌که ممکن است این ماده برای کاهش این ترس گنجانده شده باشد که شاهزادگان رقیب سعی کنند از ضررهای ارضی ناشی از این پیمان به‌عنوان ابزاری برای بی‌اعتبار کردن و جایگزینی عباس میرزا به‌عنوان وارث بلافصل استفاده کنند، اما همچنین پیش‌زمینه‌ای خطرناک را ایجاد کرد که روسیه نه‌فقط حق «به‌رسمیت شناختن» بلکه در واقع تصویب — یا به‌طور ضمنی وتو — تعیین ولیعهد ایرانی را داشته باشد. روسیه همچنین حق دسترسی کشتی‌های تجاری خود را به بنادر ایرانی خزر و حق انحصاری نگهداری کشتی‌های جنگی در خزر را تضمین کرد (ماده ۵). مواد باقیمانده (۶–۱۱) برای تبادل زندانیان، انتصاب سفیران، روابط تجاری، گمرک کالاها و سایر امور روزمره ترتیب داده شده‌است. والرین زوبوف
چند ماه قبل از مرگ کاترین، زوبوف ۲۴ساله دعوت شد تا مسئولیت ارتش عازم پارس شود. این سفر، که در سال ۱۷۹۶آغاز به کار کرد، در ابتدا با شعار پیروی از قولی که روسیه ۲۳سال قبل از آن به گرجستان داده بود تا از آن در برابر هرگونه تلاش قاجاریان برای بازگرداندن دوباره به زیر سلطه خود محافظت کند، اکنون فقط یکی از جنگهای دیگر برای برتری منطقه ای بود. این مدت طولانی بین ترکیه، ایران و روسیه امپریالیستی ادامه داشت. ارمنی‌های گرجستان
ارمنستان و گرجستان دارای تاریخ طولانی روابط فرهنگی و سیاسی بوده‌اند. تعامل این روابط در قرون وسطی زمانی که گفتگوی فرهنگی باروری علیه امپراتور همسایه خود به عمل آوردند نمایان گشت. ازدواجهای پرشماری میان خانواده‌های مشهور و سلطنتی ارمنی و گرجی و نیز میان خانواده‌های چندین نواحی مرزی صورت گرفته‌است. روابط ارمنی‌ها و گرجی‌ها همیشه ماهیتی واقعی داشته ولی آن‌ها حتی این روابط را در سال‌های استقلال پس از شوروی رسماً بیان نمودند. دولتهای ارمنستان و گرجستان کلاً با هم دارای روابط مثبتی هستند ولی برخی مشکلات در این اواخر هم وجود داشته‌است. شمار ارامنه‌ای که در گرجستان ساکنند بیش از شمار گرجی‌هایی است که در ارمنستان زندگی می‌کنند. گرجستان
درازای سواحل گرجستان در دریای سیاه ۳۵۰ کیلومتر است که میان دهانهٔ رود دماغهٔ «گونیو» کشیده شده‌است. همچنین شهر سوچی و استان چچن در روسیه و استان لوری در ارمنستان و دو استان ارتوین و اردهان در ترکیه و استان زاکاتالا در جمهوری آذربایجان تا ۳۰ سال گذشته جزو مناطق گرجستان بوده اما روسیه این مناطق را به زور از گرجستان جدا و تجزیه کرده و هم‌اکنون هم روسیه قصد تجزیه ساختن گرجستان را دارد. فرهنگ گرجی
رجال گرجی نیز در دورهٔ برقراری اتحاد بین جمهوری‌های موسوم به «شوروی»، در مقایسه با سایر جمهوری‌ها، از اهمیت بیشتری برخوردار بودند. استالین رهبر جماهیر متحد شوروی، یک فرد گرجی بود. روستاولی، چاوچاوادزه و ده‌ها تن دیگر از ادیبان و دانشمندان گرجی، نام‌های آشنایی در قلمرو شوروی سابق و نیز در مقیاس‌های جهانی هستند. مکاتب علمی گرجستان شهرت جهانی برخوردار است. نیکولوز موسخلیشویلی از جمله کسانی است مکتب علمی خاصی را بنیان نهاده‌اند. وی بنیان‌گذار مکتب تئوری «ریاضی ارتجاع» است. اوستیا
سپس با میانجی‌گری روسیه و نظارت سازمان امنیت و همکاری اروپا در ۱۹۹۲ میلادی، در اوستیای جنوبی آتش‌بس شد، اما کشمکش بین اوستی‌ها و گرجیها همچنان حل‌نشده باقی ماند. طرح صلح پیشنهادی دولت گرجستان که قول خودمختاری بیشتر به اوستیای جنوبی می‌داد و تعهد می‌داد برای کاستن از تنش‌ها، استفاده بیشتری از ظرفیت‌های بین‌المللی شود، در حل این مناقشه مؤثر واقع نشد. همزمان مقامات استقلال‌طلب اوستیای جنوبی خواهان استقلال این ناحیه و یا اتحاد این ناحیه با اوستیای شمالی بودند. تاریخ تفلیس
در طول قرن‌های ۴ تا ۶ میلادی مردم گرجستان برای حفظ استقلال خود از امپراتوری‌های ایران و روم با آن‌ها جنگیدند. مردم غرب گرجستان حملات رومی‌ها و مردم شرق گرجستان حملات ایرانی‌ها را دفع کردند، در اواسط قرن ۵ واختانگ گرگ سر پادشاه گرجستان بود. او پایتخت را از متسختا به تفلیس انتقال داد و رهبری مبارزه علیه ایرانی‌ها را بر عهده گرفت و در نهایت در سال ۵۷۲ میلادی گرجی‌ها نیروهای خود را تقویت کرده و ایرانیان را از گرجستان اخراج کردند. تاریخ گرجستان
در مرداد ۱۳۸۷ و هم‌زمان با بازی‌های المپیک تابستانی ۲۰۰۸ پکن، ارتش گرجستان برای بازگرداندن اوستیای جنوبی به خاک خود، به این منطقه یورش برد که با واکنش شدید روسیه مواجه شد و مجبور به عقب‌نشینی شد. اکنون روسیه تنها کشوری است که استقلال دو منطقهٔ آبخازیا و اوستیای جنوبی را به رسمیت شناخته است و با حضور نیروهای خود در این دو منطقه، عملاً کنترل آن‌ها را در دست دارد. عهدنامه گلستان
اگرچه جنگ اول روسیه و ایران از بسیاری جهات، تداوم نبرد برای برتری در ماوراء قفقاز بود که به زمان پتر کبیر و نادر شاه بازمی‌گردد، اما این اختلاف بسیار متفاوت‌تر از درگیری‌های پیشین بین ایران و روسیه بود، زیرا روند آن به همان اندازهٔ مانور دیپلماتیک قدرت‌های اروپایی در دورهٔ ناپلئونی، تحت تأثیر تحولات در میدان نبرد قرار گرفت. به دنبال اشغال خانات مختلف از سوی روسیه، فتحعلی‌شاه که به پول وابسته و نیز مشتاق برای یافتن متحد بود، درخواست خود را برای حمایت انگلیس در اوایل دسامبر ۱۸۰۴ م مطرح کرده بود. با این وجود در سال ۱۸۰۵ م، روسیه و انگلیس در ائتلاف سوم علیه فرانسه متحد شدند، که به این معنا بود که بریتانیا در موقعیتی نیست که ارتباط خود با ایران را با هزینهٔ روسیه گسترش دهد و نیاز دارد که از درخواست‌های مکرر شاه برای کمک بگریزد. این موضوع را در اوت ۱۸۰۶ م، چارلز آربوتنات، سفیر انگلیس در امپراتوری عثمانی، عنوان کرد: «برای خشنود کردن امپراتور [روسیه]، ما همهٔ نفوذ خود را در ایران از دست داده‌ایم.» این موضوع راه را برای فرانسه باز کرد تا از ایران برای تهدید منافع روسیه و انگلیس استفاده کند. ناپلئون به امید ایجاد اتحاد سه‌جانبهٔ فرانسه، امپراتوری عثمانی و ایران، فرستاده‌های مختلفی را به ایران اعزام کرد، از جمله پیر ژوبر و کلود ماتیو گاردان، که تلاش‌های دیپلماتیک او با عهدنامه فینکنشتاین — که در ۴ مه ۱۸۰۷ م منعقد شد — به اوج خود رسید. فرانسه ادعای ایران را در مورد گرجستان به رسمیت شناخت و وعدهٔ کمک به آموزش و تجهیز ارتش ایرانی را داد. با این وجود، تنها دو ماه بعد، ناپلئون و الکساندر یکم با آتش‌بس موافقت کردند و پیمان تیلسیت را در ۷ ژوئیه ۱۸۰۷ م امضا کردند که تعهدات فرانسه به ایران را غیرقابل اثبات کرد؛ هرچند که مأموران فرانسه همچنان به ارائه کمک نظامی پرداختند و برای میانجیگری در توافق با روسیه تلاش کردند. تلاش‌های فرانسه به شکست انجامید و باعث شد ایوان گودوویچ محاصرهٔ ایروان را در سال ۱۸۰۸ م از سر بگیرد. میخیل ساآکاشویلی
با وارد شدن چند اتهام به او از جمله مرگ مشکوک زوراب ژوانیا (نخست‌وزیر پیشین)، حمله به دفتر یک تلویزیون مستقل، اختلاس توسط نیروهای امنیتی و تصرف غیرقانونی اموال در گرجستان، تحت تعقیب قضایی قرار گرفت. او با رد و سیاسی دانستن این اتهامات، از کشور خارج شد. در سال ۲۰۱۵ پس از آنکه دولت اوکراین به او شهروندی اعطا کرد دولت گرجستان اعلام کرد که تابعیت مضاعف را نمی‌پذیرد؛ بنابراین شهروندی گرجستان وی از او گرفته شد. در ژوئیه ۲۰۱۷ در پی بروز اختلاف میان پترو پروشنکو (رئیس‌جمهور وقت اوکراین) و ساکاشویلی، از او سلب تابعیت شد. ارمنی‌های گرجستان
این جنگ یک جنگ مرزی در ۱۹۱۸ میلادی بین جمهوری دموکراتیک گرجستان و اولین جمهوری ارمنستان بر سر قسمت‌هایی از استان‌های مورد اختلاف استان لوری، جاواخک و مارنئولی که از لحاظ تاریخی سرزمین‌های دو فرهنگی ارمنی و گرجی محسوب می‌شدند رخ داد. در پایان جنگ جهانی اول تعدادی از این سرزمین‌ها از سوی عثمانی اشغال شدند وقتی آن‌ها آن جا را ترک کردند هم ارمنیان و هم گرجی‌ها مدعی کنترل آن‌ها شدند. این خصومت‌ها ادامه داشت تا اینکه معاهده آتش‌بس بریتانیایی امضا شد که به موجب آن قسمت مورد اختلاف مارنئولی تحت اداره مشترک ارمنی و گرجی درآمد و این وضعیت تا تأسیس حکومت شوروی در ارمنستان در سال ۱۹۲۰ ادامه یافت. انتخابات ریاست‌جمهوری گرجستان (۲۰۱۸)
این هفتمین انتخابات ریاست جمهوری پس از فروپاشی اتحاد جماهیر شوروی در سال ۱۹۹۱ است. نبرد اولتو
با پایان جنگ جهانی اول، امپراتوری عثمانی از هم فروپاشید و با به پا شدن جنگ داخلی در امپراتوری روسیه دولت‌های مستقلی در گرجستان و ارمنستان تشکیل گردید. ناحیه اولتو که در سال ۱۸۷۸ میلادی به امپراتوری روسیه ضمیمه شده بود، هنگام اعلام استقلال گرجستان در ۲۶ ژوئیه ۱۹۱۸ میلادی، زیر سلطه این دولت قرار داشت اما در ۲۸ مه ۱۹۱۸ میلادی به کنترل جمهوری دموکراتیک ارمنستان درآمد. روابط اسرائیل و گرجستان
در جریان جنگ اوستیای جنوبی ۲۰۰۸، وزارت امور خارجه اسرائیل اظهار داشت که اسرائیل «تمامیت ارضی گرجستان را به رسمیت می‌شناسد و خواستار راه حل صلح آمیز است.» در ۱۵ اوت ۲۰۰۸، اسرائیلی‌ها در تل آویو با تشکیل زنجیره ای انسانی و خواستار افزایش حمایت اسرائیل از گرجستان در حمایت از گرجستان تظاهرات کردند. سیاست در روسیه
جنگ اول چچن تاریخ یهودیان در گرجستان
پس از انقلاب اکتبر ۱۹۱۷ دولت روسیه تزار را بیرون انداخت و بلشویک‌ها را جایگزین آن کرد، گرجی‌ها خواستار استقلال از اشغالگران خود شدند. در ۲۶ مه ۱۹۱۸، جمهوری گرجستان استقلال خود را اعلام کرد. با استقلال، آزادی بیان، مطبوعات و تشکیلات به‌وجود آمد که وضعیت اقتصادی یهودیان گرجستان را بهبود بخشید. این آزادی تازه کشف شده مدت زیادی دوام نیاورد. ارتش سرخ در فوریه سال ۱۹۲۱ به گرجستان حمله کرد و این امر باعث کوچ گسترده‌ای از منطقه شد. تقریباً ۱٫۵۰۰–۲۰۰۰ یهودی از گرجستان خارج شدند، که ۱۰۰۰ تا ۱۲۰۰ آنها در اسرائیل ساکن شدند. بقیه عمدتاً به استانبول، جایی که یک جامعه یهودی گرجی از دهه ۱۸۸۰ وجود داشت، فرار کردند. سیاست در روسیه
مجموعه درگیری نظامی میان فدراسیون روسیه و جمهوری چچن ایچکریا که از دسامبر ۱۹۹۴ تا اوت ۱۹۹۶ در جریان بود. بعد از درگیری‌های اولیه سال‌های ۱۹۹۴ تا ۱۹۹۵ و نبرد خونین گروزنی نیروهای فدرال روسی تلاش کردند تا کنترل خود را بر مناطق کوهستانی چچن بیشتر کنند اما با وجود برتری نظامی روس‌ها از نظر تعداد نیروی انسانی، نیروی هوایی و آتش توپخانه ای، توسط چریک‌های چچنی مجبور به عقب‌نشینی شدند. این اقدام باعث تضعیف جدی روحیه نیروهای فدرال شد و نارضایتی عمومی مردم روسیه را در پی داشت به طوری که بوریس یلتسین، رئیس‌جمهور روسیه، مجبور به اعلام آتش‌بس شد و در سال ۱۹۹۶ معاهده صلح روسیه-چچن را امضا کرد. تاریخ گرجستان
در پی انقلاب ۱۹۱۷ روسیه، گرجستان در ۲۶ مه ۱۹۱۸ تحت عنوان جمهوری دموکراتیک گرجستان اعلام استقلال کرد. دولت جمهوری دمکراتیک گرجستان توسط بسیاری از کشورهای جهان مورد شناسایی قرار گرفت. در ۷ مه ۱۹۲۰ گرجستان پیمان صلحی را با روسیه به امضاء رساند. این پیمان در ۲۵ فوریه ۱۹۲۱ با حملهٔ ارتش سرخ به گرجستان نقض شد و گرجستان در سال ۱۹۲۲ به اتحاد جماهیر شوروی پیوست و به عنوان «جمهوری سوسیالیستی گرجستان شوروی» تا سال ۱۹۹۰ به حیات سیاسی خود ادامه داد. گرجستان
کشور گرجستان به دلیل برخورداری از امتیازاتی مانند دسترسی به آب‌های آزاد، آب و هوای مناسب، کشاورزی پیشرفته، معادن، بهره‌برداری از صنایع و صنعت گردشگری از ثروتمندترین جمهوری‌های شوروی سابق به‌شمار می‌آمد؛ و مردم آن از استاندارد زندگی بالایی برخوردار بودند. اما پس از فروپاشی شوروی در سال ۱۹۹۱ میلادی، وقوع جنگ‌های داخلی از سال ۱۹۹۱ تا ۱۹۹۴ میلادی، اقتصاد گرجستان را به عنوان یک کشور تازه استقلال یافته با بحرانی شدید مواجه ساخت. اما در سال‌های اخیر کشور گرجستان نسبت به کشورهای اطراف خود و همچنین کشورهای همتراز خود از اقتصادی پیشرفته و نوین برخوردار شده‌است و رشدی قابل توجه در روند رشد اقتصاد گرجستان مشاهده شده ات. روابط ایران و گرجستان
روابط ایران (پارس) و گرجستان یا قبایل گرجستان در زمینه‌های مختلف به‌طور خاص، تجاری از زمان مادها شروع شد. در ابتدا بعد از فتح بخش‌های زیادی از گرجستان توسط هخامنشیان این روابط گسترش پیدا کرد. بعد از روی کار آمدن صفویه در ایران و کنترل صد ساله ایران بر روی چند پادشاهی گرجستان، این رابطه پیچیده‌تر شد. این موضوع تا نیمه اول قرن ۱۹ در جنگ بین روسیه و ایران در سال‌های (۱۸۰۴–۱۸۱۳) و جنگ روسیه و ایران در سال‌های (۱۸۲۶–۱۸۲۸) در زمان قاجاریه ادامه داشت. مردم آسی
اما منطقه آسی‌های جنوبی از چنین اختیاراتی برخوردار نشد. در سال ۱۹۱۸ گرجستان اعلام استقلال کرد و آسستان جنوبی پاره‌ای از آن شد. شورش‌های پیاپی آسی‌ها که وحدت با همزبانان شمالی را مطالبه می‌کردند، در مارس ۱۹۱۸، اکتبر ۱۹۱۹ و آوریل تا ژوئن ۱۹۲۰ رخ نمود که همه قلع و قمع شد. موضوع وحدت دو نیمه در طول دوره شوروی بارها از سوی اهالی مطالبه شد؛ ولی حتی در زمان استالین که خود تبار آسی داشت، اقدامی از طرف مسکو دیده نشد. اوستیای جنوبی
ستیزه گرجستان-اوستیا در سال ۱۹۸۹ میلادی آغاز شد. با فروپاشی شوروی در سال ۱۹۹۱ میلادی و اعلام استقلال گرجستان از اتحاد جماهیر شوروی، ساکنان اوستیای جنوبی حاکمیت گرجستان را نپذیرفتند و استقلال اوستیای جنوبی را اعلام کردند. این اعلام استقلال از همان هنگام با مخالفت تفلیس مواجه شد تا اینکه سرانجام نیروهای ارتش گرجستان در روز هفتم اوت ۲۰۰۸ میلادی وارد شهر تسخینوالی، مرکز اوستیای جنوبی، شدند، تا حاکمیت تفلیس بر این منطقه را اعمال کنند. تاریخ گرجستان
در مارس ۱۹۹۰ نیز ماده ۶ قانون اساسی جمهوری سوسیالیستی گرجستان شوروی که براساس آن قدرت منحصراً در اختیار حزب کمونیست بود، لغو شد. فشار احزاب مخالف جدید التأسیس، تاریخ انتخابات مجلس جمهوری سوسیالیستی گرجستان را که قرار بود در ۲۵ مارس ۱۹۹۰ برگزار گردد، تا تهیه پیش‌نویس قانون انتخابات آزاد به تعویق انداخت. جنگ قفقاز
روس‌ها کنترل بزرگراه نظامی گرجستان را به دست گرفتند که جنگ قفقاز را به جنگ روس-شیرکاسیا در غرب و مرید در شرق تقسیم می‌کرد. ارمنی‌های گرجستان
ارمنیان از تأسیس جمهوری گرجستان به امید شرایط زندگی بهتر بعد از فروپاشی حکومت شوروی استقبال نمودند؛ ولی وضعیت اقتصادی و به ویژه اجتماعی برای ارمنیان گرجستان مطلوب نبود. یکی از بزرگ‌ترین مشکلات عدم امکان ارمنیان گرجستان در استفاده از زبان خود در زندگی عمومی می‌باشد. سیاست‌های کنونی زبانی دولت بسیار خشن است و متهم به براندازی حقوق سابق اقلیت‌ها و استفاده از ارمنیان و روسها از زبانشان و کلاً محدودکننده دسترسی آن‌ها به مشاغل و آموزش و پرورش می‌باشد. نسل‌کشی چرکس
در اواخر قرن ۱۸ و اوایل قرن ۱۹ و همچنین تا حدی در اوایل قرن ۱۸، امپراتوری روسیه به‌طور فعال به دنبال گسترش قلمرو خود به سمت جنوب بود ولی با مانع دو امپراتوری مسلمان همسایه، عثمانی و قاجار بود روبرو بود لذا تلاش می‌کرد که قفقاز را به خاک خود ضمیمه کند. بعضی از مناطق، بسته به ساختارهای سیاسی محلی، آسانتر از دیگر مناطق تسلیم شدند. به عنوان مثال، گرجستان شرقی که شامل قدرتمندترین مناطق گرجستان، کارتلی و کاختی، بود از سال ۱۵۵۵ تحت حاکمیت ایران بود. با این حال، پس از مرگ نادرشاه در سال ۱۷۴۷، هر دو پادشاهی از حکومت ایران جدا شدند و توسط اراکلی دوم در سال ۱۷۶۲ متحد شدند. در سال ۱۷۸۳، اراکلی و روس‌ها عهدنامه گرجیوسک را امضا کردند که به موجب آن کارتلی-کاختی به‌طور رسمی و اسمی وابستگی به ایران را نقض کرد و تحت قیمومیت روسیه درآمد و امور خارجه گرجستان به روس‌ها واگذار شد. امضای این عهدنامه موجب حمله و تسلیم مجدد گرجستان به ایران در سال ۱۷۹۵ شد. سرانجام روسیه توانست از طریق زنجیره ای از وقایع، به راحتی گرجستان شرقی را در اوایل قرن نوزدهم ضمیمه خاک خود کند. سرانجام عهدنامه گلستان سال ۱۸۱۳ با ایران قاجاریه امضا شد. برخی از سرزمین‌ها، از جمله ارمنستان کنونی، آذربایجان قفقاز و داغستان جنوبی، اشراف قدرتمندی داشتند که مقاومت می‌کردند و مستقیماً در جنگهای ایران و روسیه (۱۸۰۴–۱۸۱۳ و ۱۸۲۶–۱۸۲۸) فتح شدند. برخی دیگر، مانند کاباردای سفلا و مناطقی از داغستان که دارای اشراف قدرتمندی بودند اما تا حد زیادی از امپراتوری‌ها مستقل بودند، با همکاری نخبگان محلی و ادعام آنان در اشراف روسی، به خاک روسیه ضمیمه شدند. ضمیمه کردن هر دو نوع از این مناطق نسبتاً آسان بود. در کارتلی-کاختی، همان‌طور که به‌طور مختصر در بالا توضیح داده شد، دولت روسیه از درخواست شاه فقید جورج XII باگریاتی برای خودمختاری به عنوان بهانه ای برای الحاق کامل و عزل خاندان سلطنتی استفاده کرد. حاکم ایمرتی در برابر روسیه مقاومت کرد، اما به شورش‌هایی که اغلب توسط اعضای خاندان سلطنتی در کارتلی-کاختی رهبری می‌شد، پایان داده شد و گرجستان به‌طور کلی در قرن ۱۹ آرام بود. ضمیمه کردن مناطق باقیمانده قفقاز که هرگز توسط امپراطوری‌های خارجی فتح نشده بودند و قدرت متمرکز نداشتند، سخت‌ترین کار برای روس‌ها بود و اکثر مناطق چرکسیه در این دسته جای می‌گرفت. جنگ نخست چچن
روسیه پس از فروپاشی اتحاد جماهیر شوروی در دسامبر ۱۹۹۱ به یک کشور مستقل تبدیل شد بعد از این واقعه فدراسیون روسیه به عنوان جایگزین شوروی شناخته می‌شد ولی از نظر نظامی و اقتصادی بسیار ضعیف تر از آن بود. با وجود این که بیش از ۸۰٪ مردم روسیه شوروی روس بودند ولی شرایط نژادی و مذهبی در سایر بخش‌های شوروی به شکل دیگر بود تفاوت‌هایی از این قبیل منجر به فروپاشی سیاسی دراین مناطق شد. همچنین در دوران شوروی حدود ۱۰۰ ملیت در روسیه وجود داشت که هرکدام قوانین مختص به خود را داشتند. این گونه مسائل و تأسیس دولت فدرال و اعطای خودمختاری به بعضی از این ملت‌ها موجب ایجاد بحران سیاسی بزرگی در دههٔ ۱۹۹۰ شد. بوریس یلتسین این مطالبات را در کارزار انتخاباتی خود در سال ۱۹۹۰ مطرح کرد و ادعا کرد که حل آن‌ها یکی از اولویت‌های مهم اوست. سیاست در گرجستان
کشور گرجستان بجز مناطق خودمختار آبخازیا و آندرا و منطقه خودمختار اوستیای جنوبی بسیار متمرکز است. آبخازیا و اوستیای جنوبی که در دوران اتحاد جماهیر شوروی بخشی در گرجستان بودند، در دهه ۱۹۹۰ به طور یک جانبه از گرجستان جدا شدند و ادعای استقلال کردند. گیورگی مارگولاشویلی
گیورگی مارگْوِلاشْویلی سیاستمدار گرجی و رئیس‌جمهور سابق گرجستان است. او در انتخابات ریاست جمهوری گرجستان در اکتبر ۲۰۱۳ پیروز شده‌است. مارگولاشویلی در ابتدای تأسیس حزب رؤیای گرجستان با بیدزینا ایوانشویلی رهبر این حزب و نخست‌وزیر سابق همراه شد تا سرسخت‌ترین اپوزیسیون را در سال ۲۰۱۲ علیه دولت میخاییل ساکاشویلی تشکیل دهند. وی در دولت اول ایوانشویلی عهده‌دار وزارت علوم بود. ایوانشویلی در وصف وی و در جریان گارزار انتخاباتی او را وزیری مثال زدنی و برادر خود خواند. وی در انتخابات ریاست جمهوری توانست ۶۲ درصد آراء را کسب کند. آبخاز
وضعیت سیاسی آبخاز مسئله اصلی درگیری میان گرجستان و آبخازستان و همچنین از دلایل تنش در روابط گرجستان و روسیه است. در حالی که گرجستان کنترل خود را بر آبخازستان از دست داده، دولت گرجستان و اکثر کشورهای عضو سازمان ملل متحد، آبخاز را قانوناً بخشی از گرجستان می‌دانند. قانون اساسی گرجستان، آبخاز را به عنوان جمهوری خودگردان آبخاز تعریف می‌کند. در همین حال، آبخازستان توسط روسیه، ونزوئلا، نیکاراگوئه، نائورو و سوریه به عنوان یک کشور مستقل به‌رسمیت شناخته شده‌است.