نخستین زن خلبان هواپیماهای جت کیست؟
لمان آلتینچکیچ
لمان بوزکورت آلتینچکیچ (ترکی استانبولی: Leman Bozkurt Altınçekiç) خلبان نیروی هوایی ترکیه و اولین زن خلبان جت در ناتو بود.
زن
صبیحه گوکچن خلبان زن اهل ترکیه و دخترخوانده آتاتُرک بود. بنابر اطلاعات دانشگاه هوایی (وابسته به نیروی هوایی ایالات متحده)، صبیحه گوکچن در سن ۲۳ سالگی اولین خلبان زن هواپیماهای جنگنده در سرتاسر جهان است. او یکی از هشت کودکی بود که مصطفی کمال آتاترک آن‌ها را به فرزندخواندگی پذیرفته بود. فرودگاه بین‌المللی صبیحه گوکچن در استانبول به یاد او نامگذاری شده‌است. هالیدی‌جت
فنلاند لطیفه النادی
در سن ۲۶ سالگی وی اولین زن مصری بود که خلبانی هواپیما در حد فاصل قاهره و اسکندریه را انجام داد و دومین زن در جهان بود که به تنهایی پرواز کرده بود. از بهترین لحظات زندگی اش بنا به گفته خودش وقتی بود که پدرش را با هواپیما برفراز قاهره و سپس جیزه برد و نهایتاً بر بالای اهرام مصر و ابوالهول پرواز نمود. نیلوفر رحمانی
نیلوفر رحمانی (متولد ۱۳۷۰ در افغانستان) نخستین زن خلبان هواگرد ثابت‌بال در تاریخ افغانستان، و نخستین زن خلبان در ارتش افغانستان پس از سقوط طالبان در سال ۱۳۸۰ است. از آنجا که خانواده نیلوفر رحمانی تهدید به مرگ شدند، او تصمیم به اتمام دوره آموزشی خلبانی گرفت و سرانجام در سال ۲۰۱۵، برنده جایزه بین‌المللی زنان شجاع از وزارت امور خارجه آمریکا شد. نیلوفر رحمانی در سال ۱۳۷۰ خورشیدی در افغانستان به دنیا آمد. از کودکی سودای پرواز را در سر می‌گذراند؛ از این رو به آموختن زبان انگلیسی مشغول شد تا بتواند در مدرسه پرواز ثبت نام کند. وی توانست در سال ۲۰۱۰ وارد دوره آموزش خلبانی نیروی هوایی افغانستان شود و در سال ۲۰۱۲ با درجه ستوان دوم از این مدرسه، فارغ‌التحصیل شد. زنان در ناسا
در همان سال باربارا مورگان به نخستین معلم زن در فضا تبدیل شد؛ با این حال، گفته می‌شد که کریستا مک‌اولیف قبلاً به‌عنوان نخستین معلم حاضر در فضا شناخته شده‌است و باربارا مورگان تنها یک جایگزین یا نامزد دوم این عنوان بوده‌است. کریستا مک‌اولیف در سال ۱۹۸۶ در حادثهٔ فضاپیمای چلنجر کشته شد و مورگان نیز تا سال ۲۰۰۷ نتوانست به فضا سفر کند. هواپیمای جت
برخلاف هواپیماهای ملخی (موتور با پروانه در جلوی آن) هواپیماهای جت معمولاً قادرند در ارتفاع بین ۱۰٬۰۰۰ تا ۱۵٬۰۰۰ متر پرواز کنند. در این ارتفاع هواپیماهای جت دارای حداکثر کارایی در مسافت‌های طولانی است، و این در حالی است که هواپیماهای با موتورهای پره‌ای برای داشتن بهترین کارایی در ارتفاعی به مراتب کمتر از هواپیماهای جت مجبور به پرواز هستند. والری آندری
والری آندری (؛ زادهٔ ) فرد نظامی اهل فرانسه است. والری در استراسبورگ یک سرباز کارآزموده مقاومت فرانسه بود، او یک جراح مغز و اعصاب، یک هوانورد و اولین زن ارتشی است که به رتبه ژنرالی (امیر ارتش فرانسه) نائل شد، در سال ۱۹۷۶، به عنوان پزشک عمومی. در سال ۱۹۸۱، به بازرس کل پزشکی ارتقا پیدا کرد. یک خلبان هلی‌کوپتر، او اولین زنی است که یک هلیکوپتر را در منطقه جنگی هدایت کرد. او همچنین یکی از اعضای بنیاد آکادمی هوا و فضا است. فلوید بنت
دو فرودگاه در شهر نیویورک به افتخار فلوید بنت به نام او نامگذاری شده‌اند که عبارتند از فلوید بنت فیلد که نخستین فرودگاه وابسته به شهرداری شهر نیویورک است و فرودگاه فلوید بنت مموریال که در نزدیکی محل تولد او در کوئینزبری نیویورک واقع شده‌است. نیروی دریایی آمریکا نیز یکی از ناوشکنهایش را به افتخار او "یواس‌اس بنت" نامگذاری کرده‌است. همچنین ریچارد برد نیز هواپیمای فورد سه موتوره‌اش را در پرواز به قطب جنوب در سال ۱۹۲۹، "فلوید بنت" نام‌گذاری نمود. بسی کلمن
بسی کلمن در مدرسه بلیتز شیکاگو به تحصیل زبان فرانسه پرداخت و در سال ۱۹۲۰ راهی پاریس شد. در آنجا به دنبال آروزی دیرینه خود رفت و توانست پرواز کردن را با هواپیمای «نئوپورت 82» بیاموزد. در ۱۵ ژوئن ۱۹۲۱، بسی کلمن توانست نخستین زن دورگه سیاه پوست و سرخ پوست باشد که موفق به دریافت گواهینامه خلبانی بین‌المللی از فدراسیون بین‌المللی هوانوردی (FAI) شود. کلمن برای درس گرفتن از خلبانان جنگنده‌های فرانسوی دو ماه دیگر نیز در نزدیکی پاریس تمرین کرد و در سپتامبر ۱۹۲۱ به نیویورک بازگشت. بازگشت او به ایالات متحده با استقبال رسانه‌ها روبرو شد. بسی کلمن به خوبی دریافته بود که برای پرواز کردن و باقی ماندن در زمره خلبانان غیرنظامی باید به دنبال پروازهای نمایشی و شیرینکاری‌های پروازی باشد اما برای این کار باید مهارت بیشتری کسب می‌کرد. پس به شیکاگو رفت ولی باز هم نتوانست مربی پیدا کند و به ناچار دوباره راهی اروپا شد. ویلی مسرشمیت
ویلهلم امیل مسرشمیت معروف به ویلی مسرشمیت (۲۶ ژوئن ۱۸۹۸، فرانکفورت - ۱۵ سپتامبر ۱۹۷۸، مونیخ) طراح هواپیمای آلمانی بود. مهمترین طراحی ویلی مسرشمیت، طراحی هواپیمای جنگنده مسرشمیت ب‌اف ۱۰۹ بود که به مهمترین جنگنده آلمان نازی در طول جنگ جهانی دوم تبدیل شد. وی شرکتی را با نام مسرشمیت پایه‌گذاری کرد که پیش از پایان جنگ جهانی دوم توانست نخستین موتور جت جهان را با همکاری شرکت هانکل طراحی و بر روی هواپیما نصب کند. هواپیمای مسرشمیت ام‌ئی ۲۶۲ نخستین هواپیمای جنگنده با موتور جت بود. ویلهلم امیل مسرشمیت پس از جنگ جهانی دوم به خاطر آنچه همکاری با نازی‌ها گفته می‌شد به اعدام محکوم شد اما پس از گذراندن دو سال از محکومیت زندانش آزاد گشت و باردیگر به مدیریت در شرکت مسرشمیت بازگشت. وی در سال ۱۹۷۸ در بیمارستانی در مونیخ درگذشت. هانا رایچ
او تنها زنی بود که نشان صلیب آهنی درجه یک و نشان سینه ترکیبی خلبانی و رصد طلایی با الماس نیروی هوایی آلمان را در جنگ جهانی دوم دریافت کرد. او بیشتر به خاطر پرواز و فرودش در سنگر مخصوص هیتلر در برلین در آخرین روزهای جنگ جهانی دوم در میان محاصره شدید ارتش سرخ اتحاد جماهیر شوروی شهرت دارد. او اولین خلبان زن در جهان بود که با بالگرد، هواپیمای با نیروی راکت، هواپیمای جت و همچنین با گلایدر بر فراز کوه‌های آلپ، پرواز کرد. او بیش از چهل رکورد جهانی پرواز در زمینه ارتفاع و مدت زمان پرواز قبل و بعد از جنگ جهانی ثبت کرد و برخی از رکوردهای پرواز او با گلایدر تا امروز نیز پابرجا هستند. او نخستین زنی بود که با بالون از کوه‌های آلپ گذشت، نخستین خلبان زن و نخستین زن جهان بود که در سال ۱۹۳۶ میلادی با بالون ۳۰۵ کیلومتر و به مدت بی‌سابقه ۵ ساعت و نیم بالای زمین ماند. تاریخ زنان در ایالات متحده آمریکا
نخستین فرمانده زن ایستگاه فضایی بین‌المللی یک آمریکاییست بنام پگی ویتسون. سالی راید (Sally Ride)، نخستین زن فضانورد آمریکایی در تاریخ است. هواپیما
نام این موتورها از واژه (supersonic combustion ramjet) گرفته شده که به معنای احتراق در سرعت مافوق صوت است. این‌گونه موتورها در سرعت‌های مافوق صوت (Hyper Sonic) به کار می‌روند و طرز کار آن‌ها بسیار مشابه موتورهای رم‌جت با تغییراتی می‌باشد. این نکته قابل توجه است که مشتعل ساختن مولکول‌های هوا در حالی که هوا با سرعت بالای ۴ ماخ وارد موتور می‌گردد، مانند روشن کردن کبریت در گردباداست! اولین هواپیمای دارای موتور اسکرم جت، هواپیمای بدون سرنشین ناسا ایکس-۴۳ است که سرعت آن تا ۹٫۷ ماخ (۱۲٬۱۰۰ کیلومتر در ساعت) می‌باشد. ایران ایر
اولین پرواز هما با هواپیماهای جت در سال ۱۳۴۴ با استفاده از یک فروند بوئینگ ۷۲۷–۱۰۰ در مسیر تهران-بیروت انجام شد. پس از آن شرکت تصمیم به تبدیل تمام ناوگان خود به هواپیماهای جت گرفت. با شروع دهه ۱۳۵۰ عصر طلایی هما نیز آغاز گشت. در سال ۱۳۵۰ تعدادی بوئینگ ۷۳۷–۱۰۰ و در سال ۱۳۵۳ تعدادی بوئینگ ۷۲۷–۲۰۰ وارد ناوگان شرکت شد. همچنین تحویل هواپیماهای گران‌قیمت بوئینگ ۷۴۷ از نوع ۱۰۰ و ۲۰۰ و اس پی از سال ۱۳۵۴ آغاز گشت. تاریخ زنان در ایالات متحده آمریکا
در ۲۳ اکتبر ۱۹۳۴ ژانت پیکارد (Jeannette Piccard) برای اولین بار با یک بالن به ارتفاع ۵۷٬۵۷۹ پا رسید و نخستین زنی است که وارد استراتسفر گردید. ثریا شاوی
ثریا شاوی (؛ زاده: ۱۴ دسامبر۱۹۳۶ - درگذشته: ۱ مارس ۱۹۵۶) اولین زن عرب خلبان مراکشی بود. بسی کلمن
در ۲۲ فوریه ۱۹۲۲ نخستین سانحه جدی برای بسی اتفاق افتاد و موتور هواپیمای وی در مقابل باد واماند و استال کرد. پا و چند دنده او شکست و بدنش به شدت کوفته شد. در ۳ سپتامبر ۱۹۲۲ بسی کلمن نخستین نمایش رسمی خود در آمریکا را در مراسم بزرگداشت پیروزی لشکر پیاده ۳۶۹ سیاه پوستان انجام داد. پروازی که اسپانسر اصلی آن دوست قدیمی او ابوت و روزنامه شیکاگو بود که کلمن را به عنوان «بزرگترین زن در حال پرواز در جهان» مطرح کرد. بئاتریس ویال
او تحصیلات خود را در دانشکده ملی هوانوردی فرانسه انجام داد. و حرفه خلبانی را در سال ۱۹۸۴ با هواپیمای ملخ دار "امبرائر ای-ام-بی-" ۱۱۰ (به انگلیسی: Embraer EMB-110) در شرکت ایر لیتورال (به انگلیسی: Air Littoral ) آغاز کرد و یکسال بعد به شرکت هوایی ایرفرانس وارد شد و درآنجا توانست با موفقیت خلبانی هواپیماهایی مانند ایرباس آ-۳۲۰ (به انگلیسی: Airbus A320 ) و بوئینگ ۷۴۷ (به انگلیسی:Boeing 747) شد و در ۲۴ ژوئیه ۲۰۰۰ توانست به عنوان خلبان هواپیمای مافوق صوت کنکورد دست یابد. بئاتریس ویال نخستین پرواز خود را در ۱۹ نوامبر ۲۰۰۱ با هواپیمای کنکورد با موفقیت انجام دهد و به این ترتیب عنوان دومین زن هوانورد جهان که به درجه خلبانی هواپیمای کنکورد دست یافته بود را نیز بدست آورد. او در عمر حرفه‌ای خود شمار ۴۵ پرواز مافوق صوت از پاریس تا نیویورک و ۳ بار پرواز بر اقیانوس اطلس را در کارنامه خود دارد. نشاط جهانداری
نشاط جهانداری جوانترین کاپیتان زن اهل ایران اولین و تنها کاپیتان خانم ام دی هشتاد در ایران، متولد یکم آذر ماه ۱۳۶۸؛ که پس از انجام اولین پرواز مستقل و دریافت نشان کاپیتانی به شهرت رسید. معاون رئیس‌جمهور معصومه ابتکار در سخنرانی خود به کاپیتان شدن نشاط جهانداری واکنش نشان داد. موضوعی که «معصومه ابتکار» معاون رئیس‌جمهوری در امور زنان و خانواده، به آن اشاره کرد و دربارهٔ خبر مسرت بخش دریافت عنوان کاپیتانی به بانوی ایرانی گفت: اینکه زنان در رشته‌های مختلف پیشرفت می‌کنند و به مراتب عالی می‌رسند، نخست از توانمندی و استعداد زن ایرانی حکایت دارد و سپس نشان می‌دهد هیچ عاملی نمی‌تواند مانع حضور او شود. همسر وی فربد شاه پسندی نیز کاپیتان هواپیمای مسافربری در شرکت زاگرس می‌باشد. کاترین جانسون
کاترین کلمن گوبل جانسون (زاده – درگذشته ۲۴ فوریه ۲۰۲۰) یک آمریکایی-آفریقایی فیزیکدان و ریاضیدان بود که با سازمان برنامه‌های فضایی و هوانوردی ایالات متحده (ناسا) در اوایل بکارگیری رایانه‌ها همکاری می‌کرد. او بخاطر دقت در محاسبات فضانوردی معروف بود، او کارهای فنی در ناسا که به دهه‌ها می‌رسید را هدایت کرد. در طول این زمان، مسیرهای پرتابی، زمان پرتاب‌ها و مسیرهای اضطراری برگشت بسیاری از پروازها از جمله اولین مأموریت‌های ناسا در طرح مریخ با حضور جان گلن و آلن شپرد، و در سال ۱۹۶۹ پرواز به ماه با آپولو ۱۱ طی برنامه شاتلهای فضایی را محاسبه می‌کرد. محاسبات او برای موفقیت این مأموریت‌ها حیاتی بودند. جانسون همچنین محاسبات برای برنامه‌ریزی برای پرواز به کره مریخ را انجام داد. در سال ۲۰۱۵ جانسون موفق به دریافت نشان افتخار آزادی ریاست جمهوری شد. از او در برنامه سری "۱۰۰ زن بی‌بی‌سی " نامبرده شده‌است. زنان در هوانوردی
مشارکت زنان در زمینه هواپیمایی طی سالها افزایش یافته‌است. تشکیل نود و نه در سال ۱۹۲۹ اولین سازمان برای زنان خلبان بود. اعضای آنها تقریباً هر خلبان زن را در مورد موفقیت انجام داده‌اند. بعد از اولین مسابقه رسمی هوایی فقط زنان در ایالات متحده طی مسابقات ملی هوایی ۱۹۲۹ شکل گرفت. ۹۹ زن از ۱۱۷ عضو پروانه خلبانی عضو مؤسس نود و نه عضو شدند که به تعداد اعضای آنها نامگذاری شده‌است. در ایالات متحده، طی سال ۱۹۳۰، حدود ۲۰۰ زن خلبان وجود داشت اما در طی پنج سال بیش از ۷۰۰ نفر خلبان بودند. هفته جهانی زنان هواپیمایی گزارش داده‌است که پس از سال ۱۹۸۰، افزایش برابری جنسیتی برای زنان خلبان در ایالات متحده راکد بوده‌است. زنانی که با هواپیمایی تجاری در هند پرواز می‌کنند، ۲۰٫۶٪ از کل خلبانان را تشکیل می‌دهند. تعداد جهانی خلبانان هواپیمایی زن ۵٪ است. امروزه، در سراسر جهان زنان به هواپیمایی علاقه‌مند هستند. در حالی که تعداد کلی خلبانان زن در هواپیمایی افزایش یافته‌است، درصد آنها ثابت مانده‌است. هواگرد آب‌نشین
نخستین پرواز موفق با اینگونه از هواپیما، در سال ۱۹۰۵ (میلادی) بر روی رودخانه سن فرانسه انجام گرفت. نیروی دریایی فرانسه، نخستین سفارش‌دهنده از این نوع هواپیما در سطح جهان بود و به دنبال آن، نیروی دریایی ایالات متحده آمریکا و نیروی دریایی پادشاهی بریتانیا نیز مدل‌هایی از این هواپیما را به سازندگان داخلی، سفارش دادند. در خلال جنگ جهانی اول، نیروی دریایی بریتانیا توانست با استفاده از این هواپیما، حملات دریایی مؤثرتری را علیه المان ترتیب دهد. با پایان جنگ جهانی اول، شرکت‌های هواپیمایی بریتانیا، پروازهای دوربردی را به آفریقای جنوبی و استرالیا، با استفاده از این هواپیما، ترتیب دادند. خطوط هوایی سراسری آمریکا نیز با بکارگیری هواپیمای آب‌نشین بوئینگ ۳۱۴ کلیپر، شروع به استفاده از این گونه هواگرد کرد. در خلال جنگ جهانی دوم، استفاده از این هواپیما به اوج رسید. کشورهای زیادی که ارزش استفاده از آن را درک کرده بودند، در اموری نظیر دیده‌بانی توپخانه برای نبردناوها، عملیات امداد و نجات هوایی در دریا، انهدام زیردریایی‌های دشمن و گشت‌زنی دریایی، از این هواگرد بهره می‌بردند. با پایان جنگ جهانی دوم و ظهور جت، استفاده از این هواپیما به مرور زمان، کم‌رنگ شد. نیروی دریایی آمریکا، تنها موسسه‌ای بود که تحقیق و گسترش بر روی این هواپیما را ادامه داد و در نهایت، در دهه ۱۹۷۰ (میلادی) آن را متوقف کرد. زنان در ناسا
در ۱۸ ژوئن ۱۹۸۳، سالی راید به‌عنوان نخستین زن فضانورد آمریکایی که به فضا سفر می‌کرد، تاریخ‌ساز شد. حدود بیش از یک سال بعد، جودیت رزنیک موفق شد با شاتل فضایی دیسکاوری به فضا پرواز کند و به دومین زن فضانورد آمریکایی در فضا تبدیل شود. الن اوچوآ در سال ۱۹۸۸ به‌عنوان نخستین زن فضانورد اسپانیایی به ناسا پیوست. اوچوآ به چندین مأموریت اعزام شد که مأموریت فضاپیمای دیسکاوری، آتلانتیس، در مجموع چهار پرواز و حدود ۱٬۰۰۰ ساعت حضور در فضا می‌شد. شنن لوسید نیز در سال ۱۹۸۵ نخستین پرواز فضایی خود را تجربه کرد و در پایان دوران فعالیت خود مجموعاً ۱۸۸ روز را در فضا سپری کرده‌بود. لوسید با ثبت بیشترین روزهای حضور در فضا تا پیش از سال ۲۰۰۲، رکوردی را، هم برای مردان و هم برای زنان در آمریکا به نام خود به ثبت رساند. زنان در هوانوردی
زنان از ابتدای سفرهای هوایی سبک‌تر و همچنین با توسعه هواپیماها، هلی کوپترها و سفرهای فضایی در حمل و نقل هوایی مشارکت داشته‌اند. به زنان خلبان «هواپیما» نیز گفته می‌شد. زنان از سال ۱۹۰۸ با هواپیماهای مجهز به هواپیما پرواز می‌کنند. با این حال، قبل از ۱۹۷۰، بیشتر آنها محدود به کار خصوصی یا نقش پشتیبانی در صنعت هواپیمایی بودند. هواپیمایی همچنین به زنان اجازه می‌داد «در سفرهای بی‌سابقه به تنهایی سفر کنند». زنانی که در زمینه‌های مختلف هواپیمایی موفق بوده‌اند به عنوان مربی برای زنان جوان تر خدمت کرده و به آنها در کارشان کمک می‌کنند. طی دو دهه اول پرواز با قدرت، خلبانان زن در حال شکستن رکوردهای سرعت، استقامت و ارتفاع بودند. آنها در مسابقات هوایی در برابر مردان رقابت می‌کردند و پیروز می‌شدند و زنان در هر قاره به جز قطب جنوب پرواز را شروع کرده بودند، در نمایش‌های هوایی، چتر نجات و حتی حمل و نقل مسافران شرکت می‌کردند. در طول جنگ جهانی دوم، زنان از هر قاره به تلاش‌های جنگی کمک می‌کردند و اگرچه پروازهای نظامی آنها بیشتر محدود بود، بسیاری از خلبانان زن با خدمات کمکی پرواز می‌کردند. در دهه‌های ۱۹۵۰ و ۱۹۶۰، زنان در درجه اول محدود به خدمت در زمینه‌های پشتیبانی مانند آموزش شبیه‌سازی پرواز ، کنترل ترافیک هوایی و به عنوان مهماندار پرواز بودند. از دهه ۱۹۷۰ زنان در بیشتر کشورها مجاز به شرکت در خدمت سربازی بودند. کالینین کا۷
کالینین کا۷ (; ) نام یک هواگرد آزمایشی اتحاد جماهیر شوروی بود که در اوایل دههٔ ۱۹۳۰ توسط کنستانتین کالینین (یکی از فعالان صنایع هوایی جنگ اول جهانی) طراحی شد. اولین پرواز رسمی آیت هواگرد در ۱۱ اوت ۱۹۳۳ انجام شد. این هواگرد ظاهری نامعمول داشت و برای دو منظور جابه‌جایی مسافر و نیز یک هواپیمای بمب‌افکن مد نظر بود. در نسخهٔ مسافربری این هواگرد، صندلی‌های مسافران درون بال‌های ضخیم ۲/۳ متری آن طراحی شده‌بود. این هواگرد در اصل قرار بود دارای ۶ موتور باشد، ولی با توجه به وزن بالای آن دو موتور دیگر نیز بدان افزوده‌شد. طراح این هواگرد خلبان جنگ جهانی اول -کنستانتین کالینین- بود. این هواپیما یکی از بزرگترین هواگردهایی بود که تا پیش از دورهٔ جت‌ها طراحی و ساخته‌می‌شد. کالینین کا۷ گنجایش حمل ۱۲۰ مسافر را دارا بود. پروژه تکمیل و رفع اشکال آن در سال ۱۹۳۵ میلادی لغو گردید. کورنلیا فورت
کورنلیا کلارک فورت () (تولد: ۵ فوریه ۱۹۱۹-درگذشت: ۲۱ مارس ۱۹۴۳)، هوانورد آمریکایی بود که برای دو رویداد هوایی مشهور شد. هنگام یک پرواز آموزشی غیرنظامی در پرل هاربر، او اولین خلبان آمریکایی بود که با ناوگان هوایی ژاپن در طول حمله به پرل هاربر روبرو می‌شود و پس از فرود، بطرز ماهرانه‌ای از گلوله‌های یک هواپیمای ژاپنی که در ارتفاع کم وی را هدف گرفته بود فرار می‌کند. در سال بعد، کورنلیا فورت دومین عضو سرویس خلبانهای زن نیروی هوایی بدل شد و به عنوان یک خلبان (تیم تحویل هواپیمای جدید و عملیاتی به پایگاه‌های هوایی رزمی و بازگرداندن هواپیماهای فرسوده و آسیب دیده برای تعمیر و نگهداری) مشغول به کار بود و او به اولین خلبان زن، در تاریخ آمریکا بدیل شد که در حین انجام وظیفه کشته می‌شود. جینی لویت
او دانشجویی آموزش خلبانی را در ۱۹۹۲ در پایگاه نیروی هوایی لفلین در تگزاس آغاز کرد و به عنوان استاد خلبانی تی-۳۸ در پایگاه هوایی رندالف در سن آنتونیو آموزش می‌دید زمانی که محدودیت‌های پرواز زنان در ماموریت‌های رزمی در آوریل ۱۹۹۳ لغو شدند. از آن پس او آموزش نظامی رسمی را در مک‌دانل داگلاس اف-۱۵ئی استرایک ایگل شروع کرد و اولین زن خلبان جنگنده شد. کانویر بی-۵۸ هاسلر
کانویر بی-۵۸ هاسلر نخستین جت بمب‌افکن جهان بود که توانست به سرعت بالای ۲ ماخ دست یابد. این هواپیما توسط شرکت کانویر (اکنون جنرال داینامیکس) جهت ماموریت در نیروی هوایی ایالات متحده آمریکا طراحی و توسعه یافت و در سال ۱۹۶۰ وارد خدمت گردید. بی-۵۸ دارای چهار موتور توربوجت جی-۷۹ است که هریک کششی معادل ۱۵۰۰۰ پوند در حالت پس سوز دارند. هاسلر می‌تواند مسافت ۷۰۰۰ کیلومتری را بدون سوخت‌گیری هوایی طی نماید. طول این هواپیما، حدود ۳۰ متر و فاصله دو سر بال آن حدود ۱۷ متر می‌باشد. این هواپیما دارای سه خدمه در اتاقک‌های جداگانه است که هر اتاقک به ترتیب از جلو به عقب متعلق به خلبان، افسر تسلیحات نظامی و مهندس پرواز می‌باشد. جت مسافربری
اکثر هواپیماهای امروزی با موتورهای جت طراحی شده‌اند چرا که از امنیت و سرعت بالاتری برخوردارند و توانایی کافی برای تولید قدرت هواپیما را دارند. در نخستین هواپیمای مسافربری جت که در دهه ۱۹۵۰ معرفی شد، موتور توربوجت ساده استفاده شده بود. این طرح‌ها به سرعت توسط مدل‌های توربو فن، که ساکت‌تر و کارآمدترند، جایگزین شدند. فرودگاه بین‌المللی صبیحه گوکچن
فرودگاه بین‌المللی صبیحه گوکچن در محلهٔ پَندیک در بخش آسیایی کلانشهر استانبول قرار دارد. این فرودگاه دومین فرودگاه شهر استانبول است و نام خود را از اولین خلبان زن هواپیماهای جنگی در دنیا و اولین زن خلبان ترکیه، صبیحه گوکچن گرفته‌است. کیتی جوینر
کیتی جوینر (؛ – ) مهندس برق اهل ایالات متحده آمریکا بود که در کمیته رایزنی ملی هوانوردی آمریکا و ناسا کار کرد. وی اولین زن فارغ‌التحصیل از دوره مهندسی دانشگاه ویرجینیا در سال ۱۹۳۹ بود. در هنگام استخدام در کمیته رایزنی ملی هوانوردی آمریکا وی اولین زن مهندس در آنجا بود که بعدتر به مدیریت و نظارت بر چندین تونل باد در آنجا منصوب شد. کار جوینر تأثیر زیادی روی مکانیک پرواز، زبرصوت، ماهی‌واره و استاندارد طراحی هواگردها داشته‌است. مریم المنصوری
سرگرد خلبان مریم حسن سالم المنصوری (زاده ابوظبی) نخستین زن خلبان هواپیماهای جنگی در امارات متحده عربی است. این خلبان ۳۵ ساله در سال ۲۰۰۷ از «دانشکده خلبانی خلیفه بن زاید» در ابوظبی فارغ‌التحصیل شد و به عنوان یک خلبان ماهر هواپیمای جنگنده اف – ۱۶ شناخته شده است. وی فرماندهی جنگنده‌های اماراتی را در عملیات روز سه‌شنبه ۱ مهر ۱۳۹۳ (۲۳ سپتامبر ۲۰۱۴) علیه حکومت اسلامی (داعش) برعهده داشته است. هلن بوشه
هلن بوشه (به فرانسوی: Hélène Boucher؛ ۲۳ مه ۱۹۰۸ – ۳۰ نوامبر ۱۹۳۴) از اولین خلبانان زن اهل فرانسه بود. او در اوایل دهۀ ۱۹۳۰ مجموعه‌ای از چند رکورد سرعت جهان زنان را برجای گذاشت و یک بار هم رکورد جهانی را شکست ولی عاقبت در سال ۱۹۳۴ در سن ۲۶ سالگی در اثر یک سانحه هوایی کشته شد. والنتینا ترشکوا
والنتینا در سال ۱۹۳۷ در روستای ماسلنیکوو در استان یاروسلاول در روسیه شوروی به دنیا آمد. در ۱۹۴۵ به مدرسه رفت ولی در ۱۹۵۳ مدرسه را ترک کرد و به تحصیلات خود از راه مکاتبه ادامه داد. در جوانی به پرش با چتر نجات پرداخت و نخستین پرش با چتر را در ۲۲ سالگی انجام داد. ابتدا در کارخانه تایرسازی کار می‌کرد. سپس به کارخانه پارچه‌های صنعتی یاروسلاول منتقل شد. سابقه او در چتربازی باعث شد تا در سال ۱۹۶۱ در گروه فضانوردان روسیه عضو شد و دوره کامل آمادگی برای پرواز در فضاپیماهای نوع «وُستوک» را گذراند. در تاریخ ۱۶ ژوئن ۱۹۶۳ به عنوان اولین زن فضانورد و ششمین فضانورد جهان با سفینه وستوک-۶ از فرودگاه فضایی بایکانور به فضا پرواز کرد و بعد از دو شبانه‌روز و ۲۲ ساعت و ۵۰ دقیقه به زمین بازگشت. امیلیا رز ارهارت
امیلیا رز ارهارت () متولد ۱۹۸۳ داونی کالیفرنیا، خلبان خصوصی و گوینده سابق اخبار ترافیک و آب و وهوا شبکه خبری ان بی سی در دنور، کلرادو و ساکن دنور است. در سال ۲۰۱۳ ارهارت پرواز را به کمک بنیاد املیا شروع کرد که کمک هزینه آموزشی پرواز را به دختران ۱۶ تا ۱۸ سال اعطا می‌کرد. به ارهارت در جوانی توسط اعضای خانواده اش گفته شده بود که وی از نوادگان امیلیا ارهارت می‌باشد و وی در طی دوره کالج با استخدام یک شجره نامه‌نویس به تحقیق پیرامون این ارتباط پرداخته بود. این شجره‌شناس به او گفت که او و املیا دارای اصل و نسب مشترک بوده و این اشترک به سال ۱۷۰۰ میلادی برمی‌گردد، با این حال شجره‌شناس دوم طی جستجو در سال ۲۰۱۳ هیچ ارتباط قابل ردیابی پیدا نکرد. هواپیمای جت
هواپیمای جِت هواپیمایی است که دارای موتور جت است. از موتور جت برای پیشرانش استفاده می‌شود. مدیسون تانگ
مدیسون «مدی» تانگ افسر نیروی هوایی ایالات متحده آمریکا، کشتی‌گیر و رودس دانشمند است که اولین زنی بود که برای تیم مردان آکادمی نیروی هوایی ایالات متحده آمریکا کشتی گرفت. تاریخ زنان در ایالات متحده آمریکا
نخستین رئیس زن نیروی هوایی ایالات متحده آمریکا زنی است بنام شیلا ویدنال (Sheila Widnall) که در ۱۹۹۳ توسط بیل کلینتون منصوب شد. آن دانوودی نیز نخستین ژنرال ۴-ستاره ارتش آمریکاست. ماری مارون
او اولین زنی بود که قله‌های رشته کوه‌های آلپ در فرانسه و سوئیس را درنوردید. او رکورد پرواز با بالون و هواپیما را در جنگ جهانی اول شکست و اولین زنی بود که به ماموریت‌های جنگی اعزام شد. هالیدی‌جت
تونس فهرست اولین‌های هوانوردی در ایران
نشاط جهانداری: جوان‌ترین و تنها خلبان زن ایرانی که در سن ۲۸ سالگی توانست به درجه کاپیتانی ام‌دی۸۰ برسد که در حال حاضر در شرکت هواپیمایی زاگرس مشغول فعالیت می‌باشد وی همچنین توانست برای نخستین بار در صنعت هواپیمایی ایران، کاپیتانی هدایت هواپیما با دو خلبان زن را به عهده داشت. این امر تا حدی اهمیت داشت که خبرگزاری‌های ملی و بین‌المللی به انتشار این خبر پرداختند هواپیمایی زاگرس
شرکت هواپیمایی زاگرس در سال ۱۳۸۴ با ثبت در منطقه آزاد اروند و با ورود دو فروند هواپیمای توپولوف فعالیت خود را آغاز کرد و در سال ۱۳۸۶ دو فروند هواپیمای بویینگ MD به ناوگان خود اضافه کرد. اولین پرواز بین‌المللی زاگرس در سال ۱۳۸۷ با پرواز در مسیر تهران – دمشق انجام شد. در حال حاضر این شرکت یکی از هواپیماهای خود با کد ثبتی EP-ZAD را از خط پرواز خارج نموده و از قطعات آن برای سایر هواپیماهای MD استفاده می‌نماید. در حال حاضر این شرکت دارای ۲۰ فروند هواپیما، شامل ۷ فروند ایرباس ای۳۲۰، ۱ فروند ایرباس ای۳۱۹، ۲فروند ایرباس ای۳۲۱، ۳ فروند مک‌دانل داگلاس ام‌دی۸۳ و ۶ فروند مک‌دانل داگلاس ام‌دی-۸۲ است. همچنین این شرکت در ۱ تیر ماه ۱۳۹۶ تفاهم‌نامه اولیه برای خرید ۲۸ فروند هواپیمای جدید را با ایرباس منعقد نمود. خلبان نشاط جهانداری ، جوانترین خلبان زن اهل ایران است که برای نخستین بار در صنعت هواپیمایی ایران، کاپیتانی هدایت هواپیما با دو خلبان زن را به عهده داشت. این امر تا حدی اهمیت داشت که خبرگزاری‌های ملی و بین المللی به انتشار این خبر پرداختند جینی لویت
جینی لویت (؛ نی فلین، زادهٔ ۱۹۶۷) یک تیمسار نیروی هوایی اهل ایالات متحده آمریکا است. او در ۱۹۹۳ اولین زن خلبان جنگنده در ایالات متحده شد و اولین زنی بود که یک تیپ جنگنده USAF را فرماندهی کرد. گلاستر متئور
از متئور همچنین برای اهداف تحقیق و توسعه و شکستن چندین رکورد هوانوردی استفاده شد. در ۷ نوامبر ۱۹۴۵، نخستین رکورد رسمی سرعت هوایی یک هواپیمای جت توسط متئور اف. ۳ با سرعت ثبت شد. در سال ۱۹۴۶، متئور اف. ۴ به سرعت دست یافت و سایر رکوردهای مربوط به عملکرد در دسته‌بندی‌هایی از جمله استقامت زمان پرواز، میزان صعود و سرعت نیز شکسته شد. در ۲۰ سپتامبر ۱۹۴۵، یک متئور آی که به‌شدت تغییر یافته بود، با دو موتور رولز-رویس آربی.۵۰ ترنت که ملخ‌ها را حرکت می‌دادند، به نخستین هواپیمای توربوپراپ تبدیل شد که پرواز کرد. یواس‌اس آبراهام لینکلن (سی‌وی‌ان-۷۲)
آبراهام لینکن اولین ناو هواپیمابری شد که بعد از انقضای «قانون منع زنان از نبرد» در تاریخ ۲۸ آوریل سال ۱۹۹۳ هوانوردان زن را با کادر پروازی یکپارچه ساخت. کشتی سن دیگو را در تاریخ ۲۴ اکتبر ۱۹۹۴ برای انجام آموزشهای جدید ترک کرد. روز بعد، ستوان کارا اسپیرز هالتگرین اولین خلبان زن هواپیمای اف-۱۴ درهنگام نزدیکی نهایی برای فرود به علت ترکیبی از نقص فنی موتور و اشتباه خلبان در دریا سقوط کرد و جان سپرد. جین باتن
او متولد روتوروا است و پس شکستن تعدادی از رکوردهای بین‌المللی پرواز انفرادی تبدیل به بهترین و شناخته شده‌ترین فرد نیوزیلند در دهه ۱۹۳۰ شد. در سال ۱۹۳۶ او اولین کسی بود که از انگلستان به نیوزلند پرواز کرد. ایمی جانسون
اِیمی جانسون (؛ زاده ۱ ژوئیه ۱۹۰۳؛ ناپدید شده ۵ ژانویه ۱۹۴۱)، یک زن خلبان پیشگام و مهندس اهل انگلستان بود. او اولین زنی است که از لندن به استرالیا پرواز انفرادی کرد. کالپانا چاولا
چاولا یا آن‌طور که خانواده‌اش صدایش می‌کردند، «مونتو» در هند به دنیا آمد و از همان سنین کم شیفته پرواز بود. خانواده او می‌گویند وقتی سه سال داشته کالپانا را به عنوان اسم رسمی‌اش انتخاب کرده که به معنای «تخیل» است. او یکی از اولین زنانی بود که در رشته مهندسی هوانوردی از کالج مهندسی پنجاب فارغ‌التحصیل شد و در ۱۹۸۲ برای ادامه تحصیل به آمریکا نقل مکان کرد. او آنجا دو مدرک کارشناسی ارشد و یک مدرک دکترای مهندسی هوافضا گرفت و به ناسا پیوست. او برای اولین بار در ۱۹۹۷ به عنوان فضانورد و مهندس با شاتل فضایی کلمبیا به فضا سفر کرد و کنترل بازوی روباتیک این فضاپیما را برعهده داشت. یکاترینا بودانوا
پس از حمله آلمان به اتحاد جماهیر شوروی سوسیالیستی در ژوئن ۱۹۴۱، وی به هنگ هواپیمایی جنگنده ۵۸۶ واردشد که توسط مارینا راسکووا تشکیل و سر و شکل گرفته بود. این واحد کاملاً از خلبانان زن تشکیل شده بود و به جنگنده یاکوولف یاک-۱ مجهز بود. در ابتدا، زنان خلبان در سه یگان متشکل از خلبانان زن مستقر شدند: هنگ هواپیمای جنگنده ۵۸۶، هنگ بمب‌افکن ۵۸۷ و هنگ بمب‌افکن شب ۵۸۸. در نیروی هوایی شوروی کد ۵۰۰ به معنای ذخیره‌های دفاعی بود. این واحدها در اصل زنانی بودند که مربی پرواز یا اعضای باشگاه‌های پرواز قبل از جنگ بودند. در ۱۰ سپتامبر۱۹۴۱، بودانوا به همراه لیدیا لیتویاک، ماریا کوزنتسوا و رائسا بلیایوا به هنگ هواپیمایی جنگنده ۴۳۷ ملحق شدند. سرگرد خوستیکوف فرمانده این هنگ، در ابتدا به توانایی خلبانان زن بدبین بود. اما در مدت کوتاهی بودانوا و دیگر خلبانان زن به خاطر حمله تهاجمی و مهارت خلبانی بالا، به شهرت رسیدند. آملیا ارهارت
علیرغم این که دو سال بعد از گم شدن هواپیما، امیلیا ارهارت فوت شده اعلام شد، هنوز کسانی هستند که به دنبال او می‌گردند. ناپدید شدن او یکی از اسرارآمیزترین حوادث تاریخ هوایی است. والنتینا ترشکوا
والنتینا ترشکوا ششمین خلبان-فضانورد اتحاد شوروی، دهمین فضانورد جهان و نخستین زن فضانورد در جهان است. یوری گاگارین
در ۱۹۵۵ پس از فارغ‌التحصیلی در هنرستان، یوری گاگارین به دانشکده نیروی هوایی اورنبورگ رفت تا پرواز با هواپیماهای نظامی را فراگیرد. مدت کوتاهی پس از پرتاب اسپوتنیک-۱ (اولین ماهواره جهان)، او در سال ۱۹۵۷ پس از دریافت مدرک خلبانی هواپیمای میگ-۱۵ با امتیازات بالا از آن‌جا فارغ‌التحصیل شد. در همان دانشکده بود که با همسر آینده‌اش «والنتینا گُریاچوا» آشنا شد، و دو سال پس از فارغ‌التحصیلی، یوری و والنتینا در ۱۹۵۷ میلادی باهم پیوند زناشویی بستند. هواپیمای مدل
اولین آشنایی دانشمندان با قوانین ایرودینامیک و پرواز از آزمایش بر روی مدل‌ها حاصل شده‌است هواپیمای مدل نطفه علم هوانوردی است و تاریخچه آن تاریخچه علم پرواز است سر جرج کیلی (۱۸۵۷–۱۷۷۳) یکی از نوابغ انگلستان را همگان به عنوان پدر علم هوانوردی می‌شناسند. وی در خلال آزمایش‌های خود برای اولین بار در تاریخ هواپیمایی ساختمان اساسی هواپیما را به صورت تئوری مشخص کرد. کیلی روابط بین جریان هوا و خمیدگی سطوح را که پیدایش نیروی “ برا ” را اثبات می‌کند، کشف کرد. او همه این یافته‌ها را با استفاده از یک هواپیمای گلایدر مدل که در سال ۱۸۰۷ ساخته بود به دست آورد و با استفاده از تجربیات بدست آمده کتاب ناوبری هوا را در سال ۱۸۰۹ منتشر کرد. بسی کلمن
در سال ۱۹۱۵، در سن ۲۳ سالگی راهی ایلینوی شد و به همراه برادرانش مشغول زندگی و کار در یک آرایشگاه شد. در آنجا کلمن خلبان‌های آمریکایی را می‌دید که از میدان‌های نبرد جنگ جهانی اول به خانه برمی‌گشتند و خاطرانی از پروازهای خود بازگو می‌کردند. بسی کم‌کم به پرواز علاقه‌مند شد و در رویاهایش، خود را خلبان می‌دید و برای آنکه سریعتر به خلبانی برسد به کار دوم در یک رستوران پرداخت تا پول بیشتری جمع کند. برادرانش برای تحریک بسی و اذیت کردن وی همواره می‌گفتند که زنان فرانسوی از زنان آفریقایی-آمریکایی بهترند چرا که زنان فرانسوی توانسته‌اند خلبان‌های خوبی شوند. باربارا هارمر
باربارا هارمر (به انگلیسی: Barbara Harmer)در ۱۴ سپتامبر ۱۹۵۳ در شهراسکس کشور انگلستان به دنیا آمد و در ۲۰ فوریه ۲۰۱۱ در چیکستر(Chichester) انگلستان چشم از جهان فرو بست. باربارا هارمر یکی از دو زن خلبان هواپیماهای معروف کنکورد بود( دومین خلبان زن این هواپیما بئاتریس ویال فرانسوی بود) بابارا هارمر در شهر اسکس انگلستان به دنیا آمد و سه خواهر بزرگتر از خود داشت. او در محله ای پررفت‌وآمد باگنر رِگیس در ناحیه آرون بزرگ شد و در یک مدرسه مذهبی بتحصیل پرداخت. در سن ۱۵ سالگی مدرسه را رها کرد تا یک آرایشگر شود و ۵ سال پس ازآن این حرفه را نیز رها کرد تا مسئول کنترل ترافیک پروازهای هوایی در فرودگاه گاتویک لندن شود.وی به همراه این کار تحصیل در رشته حقوق را نیز ادامه داد. او بعدها موفق به دریافت دیپلم جغرافی، حقوق و قانون اساسی شد. دراین میان کلاسهای خلبانی را نیز گذراند و توانست مدرک خلبانی خصوصی (Private Pilot Licence-PPL)را دریافت کند. پس ازآن او به عنوان آموزگار پرواز در مدرسه پرواز گودوود مشغول بکار شد اما همچنان بدنبال دریافت مدرک خلبانی حرفه‌ای بود. او تحصیل در رشته خلبانی را برای دو سال دیگر ادامه داد تا در نهایت در ماه مه ۱۹۸۲ توانست لیسانس خلبانی حرفه‌ای (Commercial Pilot Licence-CPL)را بدست بیاورد. هالیدی‌جت
یونان پاراگلایدر
در مردادماه سال ۱۳۹۹ سهیل باریکانی توانست با طی کردن مسافت ۴۴۱ کیلومتر از مبدأ سایت نواکوه کرند غرب کرمانشاه تا حوالی شهرستان آبیک قزوین رکورد جدید پرواز مسافت آزاد ایران و آسیا را که متعلق به علیرضا اثنی‌عشری با مسافت ۴۱۸ کیلومتر بود، ۲۳ کیلومتر جابجا و به نام خود ثبت کند.در مردادماه سال ۱۳۹۹ فاطمه شریفی توانست با طی کردن مسافت ۳۲۰ کیلومتر از مبدأ کرند غرب کرمانشاه تا حوالی شهرستان آبگرم قزوین رکوردهای مسافت آزاد بانوان ایران و آسیا و رکورد پرواز مسافت با بال En B را به نام خود ثبت کند. شریفی اولین بانوی خلبان ایرانی است که توانسته‌است از مرز ۳۰۰ کیلومتر پرواز عبور کند.https://oxair.ir هانا رایچ
هانا رایچ (زادهٔ ۲۹ مارس ۱۹۱۲ در هیرشبرگ، درگذشتهٔ ۲۴ اوت ۱۹۷۹ در فرانکفورت) خلبان اهل آلمان و در یک دوره زمانی خلبان مخصوص آدولف هیتلر پیشوای آلمان بود. بوئینگ ۷۲۷
ایران ایر پیش از خرید نخستین هواپیمای جت، یک بوئینگ ۷۲۷ را بین تیر ۱۳۴۴ و آبان ۱۳۴۵ اجاره کرد. پس از آن ایران‌ایر ۹ فروند از بویینگ ۷۲۷ را برای پروازهای بین‌المللی و همچنین پروازهای منطقه‌ای و داخلی به کار گرفت. بوئینگ ۷۲۷
بوئینگ ۷۲۷ اولین هواپیمای جت بود که در ۱۳۴۳ توسط هواپیمائی ملی ایران (ایران‌ایر) به کار گرفته شد. اولین پرواز این هواپیما برای ایران‌ایر در مسیر تهران به بیروت (با مدل ۷۲۷–۱۰۰) انجام شد. هاوکر سیدلی نمرود
هاوکر سیدلی نمرود یک هواپیمای گشت دریایی در حال توسعه توسط بریتانیا بود. این طرح یک تغییر گسترده از هواپیمای دی هاویلند کامِت، اولین هواپیمای جت خطوط هوایی تجاری بود. طراحی این هواپیما در اصل توسط هاوکر سیدلی، جانشین شرکت دی هاویلند صورت گرفته و مقدار زیادی از توسعه و نگهداری این هواپیما نیز، خود به وسیلهٔ شرکت‌های جانشین هاوکر سیدلی به ترتیب بریتیش آئرواسپیس و بی‌ای‌ئی سیستمز انجام شده‌است. زنان در ناسا
دههٔ ۱۹۷۰ سکوی پرشی بود که زنان را به فضانورد شدن نزدیک‌تر کرد. همزمان، ارتش ایالات متحده نیز پذیرش زنان برای آموزش‌های خلبانی را آغاز کرد که در نهایت منجر به پدیداری زنان فضانورد شد. در سال ۱۹۷۷ روند استخدام در ناسا، به‌واسطهٔ کمک‌های نیچل نیوکلز به‌شدت اوج گرفت. بخشی از مزیت‌های استخدام نیکولز این بود که او قبلاً در مجموعه تلویزیونی پیشتازان فضا در نقش ستوان اوهورا حضور یافته بود و این موضوع الهام‌بهش دختران جوان برای تبدیل‌شدن به یک فضانورد در ناسا در آینده بود. یکی از این دختران، می جمیسون بود. او نخستین زن فضانورد سیاه‌پوست در سال ۱۹۹۲ بود. دیگر شخصیت مهم در دههٔ ۱۹۷۰، کارولین هانتون بود که به‌منظور خدمت در کمیتهٔ انتخاب فضانورد ناسا، از فضانورد شدن صرف نظر کرد. ناسا، هانتون را به نقاط مختلف ایالات متحده اعزام کرد تا زنان را به درخواست برای فضانوردی یا ورود به حیطهٔ استم تشویق کند. در سال ۱۹۷۹، کاترین دی سولیوان با یک هواپیمای دبلیوبی-۵۷اف ناسا تا ارتفاع ۶۳٬۳۰۰ پایی پرواز کرد و رکورد غیررسمی جدیدی را برای بیشترین ارتفاع ثبت‌شده توسط زنان آمریکایی ثبت کرد. اینا آوشید
اینا ویکتوریا آوشید را نخستین زن ایرانی می‌دانند که پرواز کرده‌است. لمان آلتینچکیچ
هنگامی که در سال ۱۹۵۴ نیروی هوایی ترکیه تصمیم به استخدام بانوان گرفت، او به نیروی هوایی ارتش پیوست. وی اولین دانشجوی دختر در مدرسه نظامی ازمیر بود. لمان در مصاحبه‌ای گفت که در روزهای اولیه، مدرسه هیچگونه امکانات شبانه‌روزی برای دانشجویان دختر نداشت و او مجبور بود به عنوان مهمان در خانه خانواده یک افسر بماند. آلتینچکیچ در ۱۹۵۷ به عنوان خلبان نظامی فارغ‌التحصیل شد. اگرچه بعداً پنج بانوی دیگر نیز در نیروی هوایی پذیرفته شدند، وی تنها دانش آموز دختر بود که به واحد هواپیمایی پایگاه نظامی اسکی شهر پیوست. لمان بوزکورت در پایگاه هوایی به عنوان خلبان جت آموزش دید و در سال ۱۹۵۸ درجه ستوان دومی را بدست آورد و نهایتاً به عنوان سرهنگ ارشد نیروی هوایی ارتش ترکیه بازنشسته شد. عفت تجارت‌چی
«سال ۱۳۱۳ بود که از دبیرستان آزرم دیپلم گرفتم و مدتی در بانک ملی و بعد در کتابخانه دانشکده پزشکی به عنوان مترجم زبان فرانسه مشغول کار شدم، اما از همان کودکی شوق پرواز آرام و قرارم را گرفته بود و بزرگ‌ترین آرزویی که در دل داشتم این بود که روزی خلبان شوم به خاطر دارم زمانی که محصل دبستان بودم روزی برای تماشای فیلم به یکی از سینماهای تهران رفتم. در این فیلم خلبان هواپیما هنگام پرواز در دریا سقوط کرد سپس عده‌ای به کمکش شتافتند و با زحمت بسیار او را از درون کابین هواپیما و آب بیرون کشیدند اما وقتی خلبان کلاه مخصوص خود را از سر برداشت متوجه شدند که او یک زن است. یک زن خلبان! مشاهده این فیلم روزنه‌های امید را در دلم روشن کرد و باورکردم من هم می‌توانم روزی خلبان شوم. در سال ۱۳۱۸ باشگاه خلبانی تأسیس شد و جراید وقت اعلام کردند جوانان علاقه‌مند می‌توانند فنون خلبانی را در این باشگاه آموزش ببینند؛ بنابراین به ساختمان باشگاه در خیابان سعدی رفتم اما عضو آن نشدم. وقتی به خانه آمدم و جریان را به پدرم گفتم او با حیرت گفت چرا برای خلبانی نام‌نویسی نکردی؟ در جواب گفتم چون هنوز هیچ زنی داوطلب این کار نشده‌است. پدرم در پاسخ گفت: چه اشکالی دارد که تو اولین زن خلبان ایرانی باشی! برو هرچه زودتر در باشگاه خلبانی ثبت‌نام کن و من هم پذیرفتم. فردای همان‌روز به باشگاه خلبانی رفتم و به عنوان اولین زن داوطلب نام‌نویسی کردم. در آن زمان ۲۲ یا ۲۳ سال بیشتر نداشتم. وقتی مسؤولان باشگاه مرا داوطلب خلبانی دیدند سخت متعجب شدند و تحسینم کردند. جراید وقت هم عمل مرا ستودند و خبر آن را با لحنی غرورآمیز درج کردند. همین موضوع باعث شد خانم‌ها اینا اوشید، قدسیه فرخزاد، فخرالتاج منفردی، عذرا رحیمی، درخشنده ملکوتی و صفیه پرتوی نیز در باشگاه خلبانی نام‌نویسی کنند. این ماجرا بیشتر در جراید وقت سروصدا به پا کرد و روزنامه‌نگاران مرا مدیون خود کردند. وقتی به‌شمار داوطلبان این فن افزوده شد مسؤولان باشگاه ما را به فرودگاه «دوشان تپه» دعوت کردند. در آنجا پس از مراسم پذیرایی به هریک از ما لباسی دادند که شامل یک کلاه مخصوص، روپوش خلبانی، گوشی تماس با مربی، کمربند پرواز و چتر نجات بود. در ابتدای کار مربی طرز استفاده از این وسایل را به ما آموخت، ناگفته نماند چون این لباس تا آن زمان فقط برای آقایان تهیه می‌شد و به تن خانم‌ها بسیار گشاد و بدقواره بود به هرحال بعد از دو سه جلسه، لباس‌هایی به اندازه خود دوختیم و پوشیدیم. در این روز هریک از ما با معلم خود سوار هواپیمایی ساده شدیم و پرواز تفریحی کوتاهی انجام دادیم. هواپیماهای تمرینی آن زمان «تایگرموس» نامیده می‌شدند و روباز بودند. به‌طوری‌که نیمی از بدن سرنشینان از کابین بیرون بود و مربی به همراه سرنشین یا تعلیم‌گیرنده با دو کمربند که از روی شانه‌ها عبور می‌کرد به صندلی خود بسته می‌شدند تا هنگام پرواز و عملیات آکروباتی به بیرون پرت نشوند. ماری جکسون (مهندس)
ماری جکسون (; – ) دانشمند در زمینه مهندسی هوافضا و ریاضی‌دان اهل ایالات متحده آمریکا بود. وی یک ریاضیدان آفریقایی آمریکایی و یک مهندسی هوافضا در کمیته رایزنی ملی هوانوردی آمریکا - ناکا بود، که در سال ۱۹۵۸ به ناسا تبدیل شد. او بیشتر در مرکز تحقیقاتی لانگلی در شهر همپتون، ویرجینیا کار می‌کرد. او به عنوان یک محاسب در بخش محاسبات در قسمت جداسازی شده غربی آغاز به کار کرد. او کلاسهای سطح بالای مهندسی را گذاراند، و در سال ۱۹۵۸ اولین مهندس زن سیاهپوست در ناسا شد. روتان وویاجر
روتان مدل ۷۶ وویاجر (به انگلیسی: Rutan Model 76 Voyager) نخستین هواپیمایی است که بدون فرود آمدن یا سوختگیری توانست دور دنیا را سیر کند.این هواپیما توسط دیک روتان و جینا ییگر خلبانی شد.این هواپیما در ۲۳ آذر ۱۳۶۵ (۱۴ دسامبر ۱۹۸۶) از پایگاه هوایی ادواردز (با باند ۴۶۰۰ متری) در بیابان موهاوی پرواز خود را آغاز نمود.این سفر پس از ۹ روز و ۳ دقیقه و ۴۴ ثانیه در ۲ دی ۱۳۶۵ (۲۳ دسامبر ۱۹۸۶) با موفقیت پایان یافت.این هواپیما در این سفر مسافت ۴۲۴۳۲ (به بیان معتبرتر فدراسیون بین‌المللی هوانوردی (FAI) این مسافت ۴۰۲۱۲ کیلومتر بوده‌است) کیلومتر را پیمود.متوسط ارتفاع پرواز،۱۱۰۰۰ پا (۳۳۵۰ متر) بوده‌است.این پرواز قطعاً رکورد پیشین را که توسط بوئینگ بی-۵۲ نیروی هوایی ایالات متحده با پیمودن مسافت ۱۲۵۳۲ مایل (۲۰۱۶۸ کیلومتر) در سال ۱۹۶۲ میلادی زده بود، شکست. تاریخچه هوانوردی ایران ۱۳۲۴ - ۱۲۵۶
قدسیه فرخزاد نیز از پیشگامان این حرفه بود و توانست مجوز پرواز با هواپیمای مسافربری را بگیرد محدثه میرزایی
محدثه میرزایی اولین خلبان زن غیرنظامی در افغانستان است. فلوید بنت
ریچارد برد در ۱۹۲۶، بنت را به عنوان خلبان مورد نظر خود برای پرواز به قطب شمال معرفی نمود. آنها در نهم مه همان سال پرواز خود را با یک هواپیمای فوکر سه موتوره که آن را "جوزفین فورد" نامگذاری کرده بودند آغاز نمودند و همان روز به پایگاه هوایی خود در اسپیتزبرگن بازگشتند. در آمریکا از بنت و برد با عنوان قهرمان استقبال شد و بنت مدال افتخاری را دریافت نمود اما خبرنگاران اروپایی با توجه به مدت کوتاه سفر آنها شک داشتند که آن دو اصلاً به قطب شمال رسیده باشند. یادداشت‌های نوشته‌شده در دفترچهٔ خاطرات ریچارد برد در رابطه با این پرواز که بعدتر پیدا شد نیز چنین نشان می‌دهد که احتمالاً آن دو نتوانسته‌اند که به قطب شمال برسند. فهرست اولین‌های هوانوردی در ایران
اینا آوشید: در سال ۱۳۲۶ شرکت هواپیمائی ایران به اینا آوشید اجازه داد که به عنوان اولین کمک خلبان زن هواپیماهای مسافربری در ایران با هواپیمای داگلاس دی‌سی-۳ این شرکت پرواز کند. گلاستر متئور
گلاستر متئور نخستین جت جنگنده بریتانیا و تنها هواپیمای جت متفقین بود که در طول جنگ جهانی دوم به عملیات رزمی دست یافت. توسعه متئور به‌شدت به موتورهای توربوجت پیشگام آن وابسته بود که توسط فرانک ویتل و شرکتش Power Jets Ltd ساخته شده بودند. اگرچه کار بر روی موتورها از سال ۱۹۳۶ آغاز شده بود، توسعهٔ این هواپیما در سال ۱۹۴۰ آغاز شد. متئور نخستین بار در سال ۱۹۴۳ پرواز کرد و در ۲۷ ژوئیه ۱۹۴۴ با شماره ۶۱۶ اسکادران نیروی هوایی سلطنتی بریتانیا (RAF) عملیات خود را آغاز کرد. متئور از نظر آیرودینامیکی، هواپیمای پیچیده‌ای نبود، اما ثابت کرد که یک جنگنده رزمی موفق است. متئور اف. ۴، نخستین هواپیمای جت ثبت‌شده غیرنظامی در جهان بود. چندین نوع اصلی از متئور، پیشرفت‌های تکنولوژیکی را در دهه‌های ۱۹۴۰ و ۱۹۵۰ به همراه داشتند. هزاران متئور برای پرواز با RAF و سایر نیروهای هوایی ساخته شدند و برای چندین دهه مورد استفاده قرار گرفتند. نشاط جهانداری
کار او با شرکت هواپیمایی زاگرس در سال ۸۹ در حیطه ایمنی پرواز و بازخوانی داده‌های اطلاعاتی پرواز (Flight Data Monitoring) شروع شد. حدود ۳ سال و نیم بعد که شرکت نیازمند نیروی خلبان بود، آزمون داد و با رتبه ممتاز قبول شد. آموزش‌های اولیه‌اش را در ایران و در سن ۱۷ سالگی در رشته خلبانی شروع کرد. در دانشگاه هم تا مقطع لیسانس در رشته مهندسی فن آوری هوانوردی خلبانی (Aviation Flight Engineer Technology) مشغول به تحصیل شد. به خاطر علاقه شدید به این رشته بعد از اخذ کلیه مدارک گواهینامه خلبانی مانند «گواهینامه خلبانی بازرگانی» (commercial pilot license) و «پرواز بدون دید در شب» (Instrument rating)، مدرک دیسپچ را نیز دریافت کرد و کار در قسمت دیسپچ پروازی (flight dispatcher) — که کار هماهنگی خلبانان قبل از پرواز و همهٔ اطلاعاتی را که هر خلبان برای انجام پرواز نیاز دارد — از دیگر همکاری‌های او با شرکت هواپیمایی زاگرس بود. مراسم کاپیتانی جهانداری که نزدیک به ۵ سال به عنوان خلبان دوم پرواز می‌کرد، در واپسین روزهای تیرماه برگزار شد و این خلبان بیست‌ونه ساله چهارمین خط سردوشی که نشان «کاپیتانی» است را دریافت کرد و نخستین پرواز مستقل خود را انجام داد. بنا بر گزارش‌ها، در حال حاضر حدود پنجاه خلبان در شرکت‌های هواپیمایی فعالیت می‌کنند اما از این میان تنها تعداد دو نفر «کاپیتان» شده و اجازه هدایت کامل هواپیماهای مسافربری را دارند. معاون رئیس‌جمهوری در امور زنان و خانواده با اشاره به اینکه دریافت نشان کاپیتانی خانم نشاط جهانداری هم از همان موارد و اتفاق‌های خوب و الگوسازی است، خاطرنشان کرد: گرفتار کلیشه‌های ذهنی هستیم مبنی بر اینکه زنان اگر قرار است شاغل باشند باید خود را محدود به حوزه‌های سنتی درون خانگی کنند و انتشار این گونه اخبار، می‌تواند بسیاری کلیشه‌های ذهنی را تغییر دهد. خبر اعطای درجه کاپیتانی به «نشاط جهانداری» که به تازگی مفتخر به دریافت امتیاز رتبه چهار شده و به عنوان دومین بانوی کاپیتان ایرانی، نخستین پرواز مستقل خود را انجام داده‌است، انگشت حیرت و لبخند رضایت بر لبان عموم مردم نشانده‌است. موج دیگر شهرت او پس از اینکه در یک اتفاق تاریخی برای نخستین بار در صنعت هواپیمایی ایران، کاپیتانی هدایت هواپیما با دو خلبان زن را به عهده داشت، شکل گرفت. راکشیا رانا
راکشیا رانا (؛ زادهٔ ) اولین زن خلبان اهل نپال است. هواپیما
اوّلین هواپیمای مجهّز به موتور جت و توربوجت اچ. ایی-۱۷۸ ساخت آلمانی‌ها بود و با به‌کارگیری هواپیمای بوئینگ ۷۰۷ و دی.سی. هشت، ساختهٔ مک دانل داگلاس، خطوط مسافربری با هواپیمای جت نیز آغاز به کار کردند. نیلوفر رحمانی
دو پرواز در هلیکوپتر به عنوان کمک‌خلبان زن در کنار پدر خود در دوره اتحاد شوروی، الهام‌بخش اولیه او برای یادگیری پرواز بود. او اولین پرواز مستقلش را در شهریور ۱۳۹۱ با هواپیمای تک‌ملخه سسنا ۱۸۲ انجام داد. به انگیزه پرواز با هواگردهای بزرگ‌تر، نیلوفر وارد مدرسه پیشرفته پرواز شد و به زودی توانست با هواپیمای نظامی سسنا ۲۰۸ کاروان بپرد. عفت تجارت‌چی
تاریخ شروع کار من پنج مهر ۱۳۱۸ بود و نخستین پرواز مستقیم ۲۷ آبان ۱۳۱۹ انجام شد. در این فاصله هفته‌ای دو بار تمرین کوتاه مدت داشتم. علت اینکه تاریخ نخستین پرواز مستقل خود را به یاد دارم این است که همان روز من بهترین لحظه‌های زندگی‌ام را سپری می‌کردم و پشت دیوان حافظ خود به یادگار نوشتم «پرشکوه‌ترین روز برای یک خلبان، روزی است که اولین پرواز آزادش را انجام دهد،» پدرم مردی روشنفکر بود و در مورد پیشرفت‌های زندگی من نه تنها کارشکنی و بهانه‌جویی نمی‌کرد بلکه راهنمای مورد اعتمادم بود. در عوض مادرم از اینکه به فراگیری فن خلبانی پرداخته بودم سخت در وحشت بود. حتی پدرم به من گوشزد کرده بود دربارهٔ نخستین روزی که پرواز مستقل دارم چیزی به او نگویم. راستش خود من نیز اطلاعی از تاریخ اولین روز پروازم نداشتم و ضمن تمرینات متوجه شدم برای این کار آماده شده‌ام و قرار است به‌طور مستقل پرواز کنم. هواپیما
هواپیمای جت هواپیمایی است که از موتور جت برای پیشرانش استفاده می‌کند. نخستین هواپیمای جت قابل استفاده، مدل Heinkel He 178 آلمانی بود که در سال ۱۹۳۹ آزمایش شد؛ و در سال ۱۹۴۳ هواپیمای مسرشمیت ام‌ئی ۲۶۲ (Messerschmitt Me 262) برای نخستین بار در نیروی هوایی آلمان نازی استفاده شد. در اکتبر ۱۹۴۷ هواپیمای بل ایکس-۱ (Bell X-1) نخستین هواپیمایی بود که توانست دیوار صوتی را بشکند. محمد خاتمی (نظامی)
وی دوره تکمیلی خلبانی با جت را در انگلستان و آلمان غربی و دوره ستاد هوایی را در ۱۳۳۰ در آمریکا با موفقیت به پایان رساند و به عنوان اولین خلبان جت و یکی از اعضای مؤسس تیم آکروجت تاج طلایی نیروی هوایی ایران شناخته می‌شود. وی خلبانی هواپیمایی را که محمدرضا پهلوی در زمان ملی شدن صنعت نفت از ایران خارج شد به‌عهده داشت. این هواپیما ابتدا به عراق و سپس به ایتالیا رفت. با وقوع کودتای ۲۸ مرداد و بازگشت شاه، وی به درجه سرهنگی ارتقاء یافت و فرمانده یگان شکاری نیروی هوایی شد. لطیفه النادی
علاقه او به اولین خلبان زن آمریکایی بنام آملیا ارهارت بی‌اندازه بود و علی‌رغم اینکه هیچوقت با همدیگر رو در رو نشده بودند اما از طریق مکاتبه و نامه نگاری از سفرهای خود برای یکدیگر تعریف می‌کردند. مسرشمیت ام‌ئی ۲۶۲
مسرشمیت ام‌ئی ۲۶۲ نخستین جنگنده جت جهان است. این هواپیما را شرکت هواپیماسازی آلمانی مسرشمیت می‌ساخت و در اواخر جنگ جهانی دوم به‌کار گرفته شد ولی تأثیر چندانی در سرنوشت جنگ نداشت. بعد از جنگ نکات طراحی آن منبع طراحی جنگنده‌های دیگر جهان شد. این هواپیما دارای ارابهٔ فرود سه چرخه و مجهز به دو موتور توربوجت جانکرز جومو هر یک با کشش ۱۹۸۴ پوند بود. بالها دارای نسبت منظر نسبتاً زیاد ۲۳ر۷ و اندکی زاویهٔ برگشت به عقب (۵ر۱۸ درجه) بودند. ادوات افزایش دهندهٔ برا به گونه کارآمدی در لبه فرار نصب شده بودند که به همراه اسلاتهای لبه حمله قابلیتهای فرود و برخاست مناسبی به هواپیما می‌دادند. از نقایص ام ئی-۲۶۲ می‌توان به نداشتن ترمز هوایی اشاره کرد. این وسیله از ملزومات یک هواپیما برای کنترل سرعت است. ام ئی-۲۶۲ علی‌رغم داشتن نسبت کشش به وزن کم دارای تواناییهای بالایی بوده‌است. سرعت آن ۵۴۰ مایل در ساعت در ارتفاع ۱۹۶۸۵ پا، حدود ۱۰۰ مایل در ساعت بیشتر از سرعت نورث امریکن پی-۵۱ ماستانگ، یکی از بهترین جنگنده‌های ملخدار جنگ جهانی دوم می‌باشد. در طراحی آیرودینامیک این هواپیما توجه ویژه‌ای به جزئیات شده بود. ام ئی-۲۶۲ توانایی پرواز در روز و شب را داشته و قادر بوده ماموریتهای حمله به هدفهای زمینی و شناسایی را انجام دهد. بسته به نوع مأموریت در انواع یک‌نفره و دو نفره ساخته شده‌است. تسلیحات آن شامل چهار توپ ۳۰ میلیمتری در دماغه‌است. اولین درگیری آن با هواپیمای دشمن در ۲۵ ژوئیه ۱۹۴۴ رخ داد و در مجموع حدود ۱۴۰۰ فروند از انواع مختلف آن ساخته شد که از اقبال خوش متفقین فقط تعداد کمی از آنها وارد جنگ شدند. فضانورد
نخستین زن فضانورد والنتینا ترشکووا کیهان‌نورد زن روسی است که در روز ۱۶ ژوئن ۱۹۶۳ میلادی (برابر ۲۶ خرداد ۱۳۴۲) با فضاپیمای وستوک-۶ به فضا رفت و نزدیک به سه روز در فضا بود. او همچنین نخستین فرد غیرنظامی فضانورد جهان است زیرا پس از انجام پرواز فضایی خود بود که به نیروی هوایی شوروی پیوست.نخستین انسان بر روی ماه نیل آرمسترانگ فضانورد آمریکایی است که طی مأموریت آپولو ۱۱ در ۲۰ ژوئیه سال ۱۹۶۹ میلادی بر روی ماه گام نهاد. فضاپیمای ماه‌نشین مأموریت آپولو ۱۱ بیش از ۲۱ ساعت روی سطح ماه قرار داشت که در طول آن آرمسترانگ و فضانورد همکارش باز آلدرین بیش از دو ساعت و نیم روی سطح ماه به کار و نصب دستگاه‌های گوناگون پرداختند. شرکت سهامی هواپیمائی ایران
استخدام اولین زن ایرانی خلبان هواپیمای مسافربری: در سال ۱۳۲۶ شرکت هواپیمائی ایران به اینا آوشید اجازه داد که به عنوان اولین کمک خلبان زن هواپیماهای مسافربری در ایران با هواپیمای داگلاس دی‌سی-۳ این شرکت پرواز کند. هوانوردی غیرنظامی
پس از جنگ جهانی دوم هوانوردی تجاری به سرعت رشد کرد که در آن از هواپیماهای سابق عمدتا نظامی برای حمل و نقل مردم و بار استفاده می‌شد. این رشد با استفاده از بدنه بمب افکن‌های سنگین و فوق سنگین مانند بوئینگ بی-۲۹  و لنکستر که می‌توانستند به هواپیمای تجاری تبدیل شوند شتاب گرفت. هواپیمای داگلاس دی‌سی-۳ نیز برای پروازهای آسان‌تر و طولانی‌تر طراحی و ساخته شد. نخستین هواپیمای جت تجاری که به پرواز در آمد "دی هاویلند کامت" نام داشت. در ۱۹۵۲ هواپیمایی دولت بریتانیا به نام شرکت پروازهای خارجی بریتانیا ، کامت را برای خدمت برنامه‌ریزی شده معرفی کرد. با وجود اینکه هواپیما یک دستاورد فنی بود، اما دارای یک سری نقص‌های عمومی بود. مثلا شکل پنجره‌ها باعث خستگی فلز آن و ترک خوردن می‌شد. خستگی بر اثر چرخه فشار و کاهش فشار داخل کابین و در نهایت باعث شکست خطرناک بدنه هواپیما می‌شد. پس از حل این مشکلات، جت‌های دیگر طراحی و به آسمان فرستاده شدند. اکرم منفرد آریا
اکرم منفرد آریا در سال ۱۹۴۶ میلادی در تهران متولّد شد. او خلبان زن ایرانی است. در سال ۱۳۵۳ (۱۹۷۴) و در حالی که ازدواج کرده بود آموزش‌های خود را در زمینه پرواز ادامه داد که منجر به تغییر زندگی اش از یک زن خانه‌دار به زن خلبان ایرانی شد. این به خودی خود قابل توجه بود چرا که منفرد آریا در آن زمان مادر پنج فرزند دو تا یازده ساله بود. عفت تجارت‌چی
عفت تجارت‌چی (زادهً ۱۲۹۶ خورشیدی - درگذشته ۱۹ فروردین ۱۳۷۸) نخستین زن خلبان ایرانی بود. وی نخستین کارآموز و زن خلبان ایرانی است که در سال ۱۳۱۸ پس از تأسیس باشگاه هواپیمایی برای آموزش فنون خلبانی نام‌نویسی کرد. تاریخ شروع کار تجارت‌چی ۵ مهر ماه ۱۳۱۸ بود و نخستین پرواز مستقل او ۲۷ آبان ماه ۱۳۱۹ انجام گرفت. بذرهای امید
بذرهای امید () گروهی از زنان انگلیسی بودند که در سال ۱۹۹۶ به یک جت جنگنده بی‌ای‌ئی سیستمز هاوک یا بی‌ای‌ئی سیستمز از نیروی هوایی انگلستان در فرودگاه وارتون، حمله کرده و به آن آسیب رساندند. همان‌طور که در فیلم ویدئویی توضیح داده‌شده در هواپیما بعد از حمله آن‌ها، آن‌ها می‌خواستند به جای خشونت و حرص و طمع، به جای استفاده از نام خود، به سیستم هوایی دولت انگلستان الهام ببخشند. تا آنها را از یک نسل‌کشی در تیمور شرقی پرهیز دهند. این گروه همچنین «وارتون فور» نیز خوانده شد و در دادگاه لیورپول به خاطر صدماتی که به جنگنده انگلیسی وارد کردند بی‌گناه شناخته شدند. باربارا هارمر
در اکتبر ۲۰۰۳ و پس از اینکه کنکورد از سرویس کنار گذارده شد باربارا هارمر بمدت ۱۰ سال به عنوان خلبان پی-اف در سرویس‌های جاری مشغول بکار بود. تنها در سال ۲۰۰۱ بود که در خطوط هوایی فرانس اِیر زن فرانسوی بنام بئاتریس ویال توانست دومین زن خلبان هواپیماهای کنکورد شود که حدود ۴۵ پرواز از پاریس تا نیویورک را نیز در کارنامه خود داراست. پس از کنارگذاشتن هواپیماهای کنکورد باربارا هارمر تا زمان کناره‌گیری از خدمتش در سال ۲۰۰۹ خلبان هواپیمای بوئینگ ۷۷۷ بود. یاکوب فلدهاوزن فان زانتن
ژاکوب وِلدهاوزِن وان زانتِن (زاده ۵ فوریه ۱۹۲۷ – ۲۷ مارس ۱۹۷۷)مربی پرواز و خلبان هلندی بود. او کاپیتان KLM Royal Dutch Airlines Boeing 747 بود که اشتباه او باعث کشته شدن ۵۸۳ نفر از مسافران شد. البته دولت هلند علت بروز حادثه را عوامل دیگری از جمله لهجهٔ بد مأموران برج مراقبت برای راهنمایی درست به خلبان می‌دانست اما پرواز بدون اجازهٔ خلبان ون زانتن عامل اصلی فاجعه حادثه فرودگاه تنریف شد. ژاکلین کاکرن
ژاکلین کاکرن (۱۱ می۱۹۰۶ - ۹ اوت۱۹۸۰) یکی از پیشگامان صنعت هوانوردی آمریکا بشمار می‌آید. بسیاری از رکوردهای دنیای هوانوردی توسط وی بدست آمده و تا امروز نیز همچنان دست نیافتنی می‌باشند. وی یکی از مشارکت‌کنندگان ایجاد سازمان زنان خلبان در استخدام نیروی هوایی و سپاه کمکی زنان ارتش در زمان جنگ بوده‌است. وی اولین زنی بود که توانست یک بمب افکن را از فراز اقیانوس اطلس عبور دهد. این پرواز در طی جنگ جهانی دوم و به مقصد انگلستان انجام گرفت. نام وی به عنوان اولین زنی که توانسته با هواپیما از دیوار صوتی عبور کند به ثبت رسیده‌است. همچنین وی اولین زنی بود که توانست نشست و برخاست از روی عرشه یک ناو هواپیمابر را با موفقیت به انجام برساند. کاکرن تا زمان مرگش توانست ۲۰۰ مدال و تقدیرنامه را دریافت کند. نلی دینر
نلی دینر (، زاده – ) نخستین مهماندار زن اروپایی و اهل سوئیس بود. دینر خدمتش را در سوئیس‌ایر از ۱ مه ۱۹۳۴ آغاز کرد و لقب «فرشته آسمان‌ها» به او داده شد. او در حادثه سقوط توتلینگن در ژوئیه ۱۹۳۴ به همراه ۲ خدمه و ۹ مسافر، کشته شد. فهرست اولین‌های هوانوردی در ایران
استوار جعفر دربندی: استوار جعفر دربندی نخستین خلبانی بود که از چتر نجات استفاده کرد. در تاریخ ۲۰ مهر ۱۳۱۵ او در حالی که با هواپیمای آداکس مشغول پرواز بود، هواپیمایش آتش گرفت و ناچار گردید از هواپیما بیرون پریده و از چتر نجات استفاده کند. لطیفه النادی
لطیفه النادی () (زاده: ۲۹ اکتبر - ۱۹۰۷ درگذشته: ۲۰۰۲) خلبان زن مصری، سوئیسی است، به عنوان اولین زن از قاره آفریقا در سال ۱۹۳۳ به اجازه پرواز دست پیدا کرد. وی اولین زن مصری است که توانسته‌است هواپیما را بین قاهره و اسکندریه خلبانی کند و دومین زن در جهان است که به‌طور تکی هواپیما را هدایت نموده‌است. هاینکل ۱۷۸
هاینکل ۱۷۸ اولین هواگرد جهان که با موتور جت کار میکرد و ساختِ کارخانهٔ هاینکل در کشور آلمان بود. این هواگرد برای نخستین بار در میلادی پرواز کرد. موتور این هواگرد توسط هانس فون اوهاین ساخته شده بود. رولان گاروس (هوانورد)
اوژن آدرین رولان ژورژ گاروس (بهفرانسوی: Eugène Adrien Roland Georges Garros ; ؛ ۶ اکتبر ۱۸۸۸–۵ اکتبر ۱۹۱۸) هوانورد پیشگام و خلبان جنگنده اهل فرانسه در طول جنگ جهانی اول و روزهای ابتدایی صنعت هواپیمایی بود. احمد نخجوان
احمد نخجوان اولین خلبان ایرانی است که در ۵ اسفند ۱۳۰۴ یک هواپیمای برژت – ۱۹ را با پرچم و نشان ایران از فرانسه به پایگاه قلعه مرغی تهران پرواز داد. نخجوان در این زمان تنها ۲۰۰ ساعت پرواز در سابقه خود داشت و دوره‌ٔ خلبانی خود را در فرانسه گذرانده بود.بدین ترتیب در این تاریخ اولین هواپیمای نیروی هوایی ایران با هدایت یک خلبان ایرانی مرزهای بین‌المللی را گذراند و به فضای پروازی ایران رسید. در همین دوره زمانی نیروی هوایی ایران از قالب یک اداره کوچک در ستاد فرماندهی ارتش خارج شده و به یک نیروی جداگانه تبدیل شده بود که نیروی هوایی شاهنشاهی ایران نام گرفته بود. مقصدهای پروازی ایزی‌جت
بریتانیا اف-۸۴ تاندرجت
دولت ایران نیز ۷۵ فروند اف-۸۴جی را در سال‌های ۱۹۵۴ تا ۱۹۵۷ خریداری کرد. اف-۸۴ نخستین هواپیمای جت ایران بود.Wikipedia contributors, "F-84 Thunderjet," Wikipedia, The Free Encyclopedia, http://en.wikipedia.org/w/index.php?title=F-84_Thunderjet&oldid=183048232 (accessed January 13, 2008). بوئینگ ۷۰۷
۷۰۷ لقب اولین هواپیمای جت ساخت بوئینگ را دارد و بال‌های آن متمایل و مجهز به طراحی شده‌است. ۷۰۷ اولین هواپیمای مسافربری جت طراحی شده نبود اما اولین نمونه‌ای بود که به موفقیت تجاری دست یافت. تسلط کامل بر حمل و نقل هوائی مسافری در دههٔ ۶۰ میلادی و همچنین حضور مستمر در دههٔ ۷۰ به بوئینگ ۷۰۷ اعتبار پیشتاز بودن در را بخشید. گرومن اف-۱۱ تایگر
گرومن اف-۱۱ نخستین جت جنگنده‌ای است که خودش را سرنگون کرده‌است! در سال ۱۹۵۶ در یک پرواز تمرینی خلبان یک فروند اف-۱۱ تایگر در هنگام یک شیرجه کوتاه اقدام به شلیک با مسلسل ۲۰ میلی‌متری هواپیمای خود کرد. مسیر حرکت گلوله‌ها با مسیر حرکت هواپیما رسیده و با برخورد آن‌ها این جنگنده از کار افتاده و سرنگون شد.