خونین ترین نبرد و درگیری نظامی تاریخ چه نام دارد؟
نبرد شانگهای
نبرد شانگهای نخستین نبرد از بیست و دو نبرد عمده بین ارتش انقلابی ملی از جمهوری چین و ارتش سلطنتی ژاپن از امپراتوری ژاپن در طول دومین جنگ چین و ژاپن بود. این نبرد در سال ۱۹۳۷ انجام شد و یکی از بزرگترین و خونین‌ترین نبردها در جریان جنگ دو طرف بود. نبرد تاوتون
این نبرد، در کنار شکست بودیکا در نبرد واتلینگ استریت، به عنوان «بزرگترین و خونین‌ترین نبرد روی داده در خاک انگلستان» توصیف گردیده‌است. با توجه به رویدادنامه‌ها بیش از ۵۰۰۰۰ سرباز از خاندان‌های یورک و لنکستر برای ساعت‌ها در میان برف و بوران در ۲۰ مارس که مصادف با یک‌شنبه نخل بود، به جنگ پرداختند. یک هفته بعد، خبرنامهٔ منتشر شده که به مخابرهٔ وقایع جنگ می‌پرداخت، گزارش داد که ۲۸۰۰۰ نفر در میدان جنگ کشته شده‌اند. نبرد لایپزیگ
نبرد لایپزیگ خونین‌ترین نبرد دورهٔ ناپلئونی است. تلفات هر دو طرف بسیار بالا بود. برآورد می‌شود که بین ۱۲۰٬۰۰۰ تا ۱۳۰٬۰۰۰ نفر کشته، زخمی، مفقود یا اسیر شدند. از این میان سهم ارتش ناپلئون ۸۰٬۰۰۰ نفر بود. تلفات نیروهای ائتلاف نیز تا ۵۴٬۰۰۰ نفر برآورد می‌شود. نبرد سم
نبرد سُم (، ) یا حمله سم جنگی در جنگ جهانی اول توسط ارتش امپراتوری بریتانیا و جمهوری سوم فرانسه علیه امپراتوری آلمان بود. این جنگ در ۱ ژوئیه ۱۹۱۶ و ۱۸ نوامبر در هر دو سوی رودخانه سم در فرانسه رخ داد که در پایان فرانسه و بریتانیا تنها ۱۰ مایل توانستند پیشروی کنند و پس از ۵ ماه این نبرد خونین بدون برنده پایان یافت. نبرد سم از خونبارترین برخوردهای تاریخ بشر است. در این نبرد بیش از یک و نیم میلیون نفر کشته شدند، و این در حالی بود که زمین‌های مورد مناقشه کمتر از یک‌صد متر مربع بود. شهرستان رستم
در زمانی که سپاهیان مسلمان به ایران آمد به جرأت می‌توان گفت که خونین‌ترین مقاومتها و نبرد مسلمانان با ایرانیان در زمان حسن قاضی ممسنی «توز» به وقوع پیوسته‌است. مورخان نوشته‌اند که دفاع از ایران در توز به وسیله کرت‌ها (عشایر) صورت می‌گرفت که گروه، گروه از کوه‌ها برای دفاع سرازیر شده و به دفاع می‌پرداختند. نبرد وردن
نبرد وردن خونین‌ترین نبرد جنگ جهانی اول که ۱۸ دسامبر ۱۹۱۶ با شکست آلمانی‌ها پایان یافت. محصول این نبرد ده‌ماهه که ۲۱ فوریه ۱۹۱۶ در شمال شرقی فرانسه و در نزدیکی شهری به همان نام یعنی وردن آغاز شده بود نزدیک به ۳۴۰ هزار کشته و بیش از نیم میلیون زخمی بود. شمار کشته شدگان فرانسوی ۱۶۳ هزار و آلمانی ۱۴۳ هزار گزارش شده‌است. در این نبرد بیش از ۴۰ میلیون گلوله توپ بکار رفته بود. نبرد در زمینی پُراز تپه صورت گرفته بود. ژنرال فون فالکنهاین رئیس ستاد ارتش آلمان هجدهم دسامبر به ستاد ارتش آلمان اعلام کرد که ادامه این نبرد به مصلحت نیست و سپس به نیروهای خود دستور عقب‌نشینی داد. فرمانده نیروهای فرانسوی در این نبرد مارشال پتن بود که با این پیروزی، قهرمان ملی فرانسه شد. فرانسویان همین قهرمان ملی را در پایان جنگ جهانی دوم به اعدام محکوم کردند که با یک درجه تخفیف روانه حبس ابد شد زیرا که در جریان جنگ جهانی دوم، ادامه جنگ با آلمان را به مصلحت فرانسه ندیده بود.
نبرد سوم پانی‌پت
از نظر نظامی، این جنگ رقابت میان توپخانه و سواره نظام مردم مراتی در مقابل سواره نظام سنگین و توپخانه سواره (زنبورک و جزائل) افغان‌ها و روهیله‌ها به رهبری ابدالی و نجیب الدوله که هر دو از قوم افغان بودند، را به نمایش می‌گذاشت. این جنگ یکی از بزرگ‌ترین و پرحادثه‌ترین جنگ‌های قرن هجدهم میلادی پنداشته می‌شود و هم‌چنین شاید از نظر آرایش جنگی کلاسیک میان دو ارتش، بزرگ‌ترین تلفات را داشته باشد. نبرد سکیگاهارا
نبرد سکیگاهارا بزرگترین و تقریباً مهم‌ترین نبرد در طول تاریخ ژاپن است. جنگ در ساعت ۸ صبح ۲۱ اکتبر ۱۶۰۰ با مجموع تقریبی ۱۶۰۰۰۰ سرباز که رودرروی هم صف‌آرایی کرده بودند، آغاز شد. مهم‌ترین عامل شکست سپاه غربی در روز نبرد، خیانت کوبایاکاوا هیده‌آکی به همراه چند فرمانده دیگر و پیوستن آن‌ها به نیروهای ایه‌یاسو دانسته می‌شود. نبرد سکیگاهارا در ساعت ۲ بعدازظهر با پیروزی مطلق توکوگاوا ایه‌یاسو پایان یافت و سپاه غربی در هم کوبیده شد. نبرد خرمشهر
نبرد خرمشهر درگیریی شهری میان ارتش عراق و رزمندگان ایرانی بود که در حومه و داخل خرمشهر از تاریخ ۱ مهر تا ۴ آبان سال ۱۳۵۹ رخ داد. در پی حمله عراق به ایران، ۱۲ لشکر عراقی به سمت خرمشهر روانه شدند که با مقاومتِ گردان دژ نیروی زمینی ارتش، گردان تکاوران دریایی بوشهر، پاسداران و مردم بومی خرمشهر و شهرهای اطراف آن رو به رو شدند. نهایتاً، عراق توانست پس از ۳۴ روز درگیری، خرمشهر را تسخیر کند. در این نبرد از هر دو طرف حدود ۷٬۰۰۰ نفر کشته و مجروح شدند و تعداد چند صد خودرو زرهی و تانک منهدم شد. با وجود مقاومت سرسختانه ایرانی‌ها، به دلیل نرسیدن نیروی کمکی (تجهیزات، مهمات و نیروی نظامی) و آتش سنگین توپخانه ارتش عراق و بمباران‌های پیاپی نیروی هوایی عراق، سرانجام با دستور شفاهی مقامات ایرانی، نیروهای مقاومت پس از خارج کردن مردم، از طریق رودخانه کارون، از شهر خارج شدند. نبرد ایجکوت مور
نبرد ایجکوت مور () همچنین شناخته‌شده با عناوین دیگر از جمله "نبرد بانبری" و یا نبرد "دانس مور"، عنوان نبردی است از سلسله جنگ‌های مشهور به جنگ رزها که در روز دوشنبه مصادف با ۲۴ ژوئیه ۱۴۹۶ به وقوع پیوست. نبرد ایجکوت مور نبردی بود میان ارتش پادشاهی به فرماندهی ارل‌های "پمبروک" و "دوون" در برابر نیروهای شورشی تحت حمایت و پشتیبانی ریچارد نویل، شانزدهمین ارل واریک جنگ پاراگوئه
این کارزار که یکی از خونین‌ترین جنگ‌های نیمکره غربی به‌شمار می‌رود، به بهای تجزیه ۱۴۰ هزار کیلومتر مربع از خاک پاراگوئه توسط برزیل و آرژانتین تمام شد. پاراگوئه پیش از این جنگ حدود ۵۲۵ هزار نفر جمعیت داشت که پس از جنگ به ۲۲۱ هزار نفر کاهش یافت. نبرد نهاوند
جنگ نهاوند ، در روز پنجم ربیع‌الاول سال بیست ویکم هجری، برابر با ۲۵ بهمن ۲۰ خورشیدی و ۱۴ فوریه سال ۶۴۲ میلادی بین سپاه ایران و عرب‌های مسلمان در حمله اعراب به ایران در نزدیکی نهاوند که در منطقه‌ای کوهستانی واقع شده، اتفاق افتاد. جنگ نهاوند که اعراب آن را فتح‌الفتوح نامیدند یکی از مهم‌ترین جنگ‌هایی است که بین اعراب و ایرانیان اتفاق افتاده‌است. ابن اثیر در خصوص علت این نام‌گذاری می‌نویسد «اعراب فتح نهاوند را «فتح‌الفتوح» نامیدند زیرا بعد از آن ایرانیان نتوانستند اوضاع را ساماندهی منظم بنمایند و قوای ملی مقابله با اعراب را تشکیل دهند، و پس از این جنگ بود که اعراب سراسر کشور ایران را تصرف کردند و به جز مقاومت‌های محلی و منطقه ایی، ایستادگی سراسری و تحت فرماندهی یک قدرت مشخص و واحد صورت نگرفت و بدین ترتیب دولت ساسانی بعد از سده‌ها حکومت بر ایران و بخش‌هایی از خاورمیانه و آسیا سقوط کرد. نبرد وین
نبرد وین (به آلمانی:Schlacht am Kahlenberg؛لهستانی:Bitwa pod Wiedniem یا Odsiecz Wiedeńska؛ترکی:İkinci Viyana Kuşatması) در ۱۱ و ۱۲ سپتامبر ۱۶۸۳ میلادی، پس از محاصره دوماهه شهر وین بدست امپراتوری عثمانی، رخ داد. این نبرد میان ائتلاف امپراتوری مقدس روم، مشترک‌المنافع لهستان-لیتوانی و اتحاد مقدس (۱۶۸۴) علیه امپراتوری عثمانی بود. این نبرد نشان دهنده سلطه کامل خاندان هابسبورگ بر امپراتوری مقدس روم و اروپای مرکزی بود. کشتار زانوی زخمی
کشتار زانوی زخمی که به صورت رسمی نبرد ووندِد نی نامیده می‌شود در ۲۹ دسامبر ۱۸۹۰ (۸ دی ۱۲۶۹) در داکوتای جنوبی اتفاق افتاده‌است. در روز قبل از حادثه گردان هفتم سواره‌نظام ایالات متحده دسته مینچونجو Miniconjou از «سرخ‌پوستان لاکوتا» را اسکورت می‌کرد که در ۸ مایلی غرب نهر ووندد نی در داکوتای جنوبی اردو زدند. در روز حادثه با خیال اینکه سرخ‌پوستان در حال آماده شدن برای نبرد با ارتشیان هستند و با شلیک اشتباهی توسط بازرسان ارتش هنگام خلع سلاح سرخ‌پوستان در کمپ، ارتشیان شروع به تیراندازی به سرخ‌پوستان کردند که در نتیجه آن ۱۵۰ تا ۳۰۰ تن از سرخ‌پوستان شامل بر: ۹۰ مرد و ۲۰۰ تن زن و کودک کشته شدند. تعداد ۵۰ تن از سرخپوستان نیز زخمی شدند که ۷ نفر از آن‌ها بر اثر جراحات جان خود را از دست دادند. ۲۵ تن از نظامیان ارتش آمریکا نیز کشته شدند که تصور بر این است که با شلیک اشتباهی توسط همقطاران خود کشته شده‌باشند. حداقل بیست نفر از سربازان ایالات متحده که در این کشتار شرکت داشتند از سوی دولت ایالات متحده مدال افتخار دریافت نمودند که این عمل بعدها با اعتراض مجلس سوها مواجه شد. نبرد رمیلا
نبرد رمیلا، که همچنین به عنوان جنگ پل یا جنگ خرابه نیز شناخته می‌شود، حملهٔ جنجالی آمریکا در تاریخ ۲ مارچ ۱۹۹۱، دو روز پس از اعلام آتش‌بس توسط جورج بوش (رئیس‌جمهور آمریکا)، در نزدیکی میدان نفتی Rumaila در فرات انجام شد. نیروهای ارتش آمریکا- عمدتاً لشکر ۲۴ پیاده‌نظام- تحت رهبری سرلشکر بری مک‌کافری به نیروهای در حال عقب‌نشینی عراقی حمله کردند و ستون بزرگی از نیروهای زرهی گارد جمهوریخواه عراق را در جریان جنگ اول خلیج فارس منهدم و وادار به عقب‌نشینی کردند. گارد ریاست جمهوری عراق با نیروهای آمریکا در هور حمار از حوضهٔ رودخانه دجله و فرات در عراق درگیر جنگ شدند، درحالیکه آنان در حال عبور از هور حمار و پل و فرار به سمت شمال بغداد و بزرگراه ۸ بودند. کاروانهای عراقی به طول بیش از پنج مایل و چند صد وسیله نقلیه در منطقه کشتار قرار گرفتند و سپس طی ۵ ساعت به‌طور سیستماتیک توسط لشکر ۲۴ پیاده‌نظام آمریکا از جمله نیروهای زرهی آن توسط AH-64 Apache هلیکوپترهای جنگی، و ۹ گردان توپخانه ویران شدند. نه گردان توپخانه آمریکایی طی این درگیری خاص هزاران تیر و موشک شلیک کردند. در این حمله حداقل شش گردان لشکر زرهی حمورابی ارتش عراق نابود شدند. جنگ‌های ایران و روم
به عقیده برخی تاریخ‌نگاران، جنگ‌های ایران و روم احتمالا «تکراری‌ترین» بخش تاریخ جهان است: یکی از طرفین به دیگری حمله می‌کند، چند شهر را تسخیر کرده و چند سال بعد در حمله طرف مقابل آن‌ها را از دست می‌دهد؛ و این چیزی است که در طول هفت قرن بارها و بارها تکرار می‌شود. کاسیوس دیو تاریخ‌نگار باستانی رومی در بخشی از نوشته‌هایش جنگ‌های روم و ایران را «"چرخه پایان ناپذیر از رویارویی نظامی و منبع جنگ‌های بی‌پایان و هزینه زیاد برای ما [روم]"» توصیف می‌کند. او ادامه می‌دهد که «"ما باید برای این جنگ‌ها هزینه زیادی کنیم درحالی که سود بسیار کمی نصیبمان می‌شود.»" عملیات کربلای ۵
عملیات کربلای ۵ عملیاتی نظامی و تهاجمی از سوی نیروهای مسلح ایران، علیه نیروهای ارتش عراق، در جریان جنگ ایران و عراق است. این عملیات ششمین عملیات نیروهای نظامی ایران برای فتح بصره و شدیدترین نبرد تاریخ جنگ ایران و عراق محسوب می‌شود. نیروهای ایرانی عملیات را در محور شلمچه به منطقه‌ای موسوم به کانال ماهی، به صورت گسترده در تاریخ ۱۹ دی ۱۳۶۵ با فرماندهی سپاه پاسداران آغاز کردند. عملیات کربلای ۵ با فاصله ۱۵ روز پس از عملیات کربلای ۴ انجام شد. این عملیات، پرهزینه‌ترین و پرتلفات‌ترین عملیات این جنگ بود و از آن به عنوان آغازی بر پایان جنگ ایران و عراق یاد می‌شود. جنگ‌های گوتیک
در طول «بحران قرن سوم» هنگامی که امپراتوری تقریباً سقوط کرد، بزرگترین حمله گوتیک در سال ۲۶۸ اتفاق افتاد. متحدان دریایی گوتها، ، ناوگان حمل ارتش‌های عظیم را در امتداد ساحل دریای سیاه تأمین کردند؛ و سرزمین‌های ساحلی در تراکیه و مقدونیه را ویران کردند. نیروهای عظیم دیگر از رود دانوب در عبور کردند. حمله گوتها به استان پانونیا نیز تهدید به یک فاجعه بود. در سال ۲۶۸، امپراتور گالینوس پیروزی‌های مهم اولیه ای را در خشکی و دریا بدست آورد، اما این جانشین او کلادیوس دوم بود که سرانجام در در ۲۶۸ یا ۲۶۹ در یکی از خونین‌ترین نبردهای قرن ۳ مهاجمان را شکست داد و متجاوزان متحمل سی تا پنجاه هزار کشته شدند. جنگ صدساله
جنگ صدساله یکی از خونین‌ترین جنگ‌های تاریخ بشر بود که سبب وخامت اوضاع اروپای غربی شد. این جنگ چند اثر مهم دیگر نیز داشت. در پی این جنگ جغرافیای سیاسی غرب اروپا تقریباً مشخص شد و این جغرافیا همچنان پس از چند سده تغییر قابل توجهی نکرده‌است. اشتیاق شدید انگلیسی‌ها برای دستیابی به متصرفات در بدنه اصلی خاک اروپا از بین رفت و انگلستان پس از آن همواره در درگیری‌های قاره اروپا به عنوان نیروی کمکی ظاهر می‌شود. این جنگ باعث رشد قابل توجه فنون رزمی گشت. در این جنگ برای نخستین بار در اروپا سلاح‌های آتشین به کار گرفته شد. این جنگ‌ها همچنین استفاده از سواره نظام زرهپوش را کاهش داد. نبرد بالیموف
نبرد بالیموف (Battle of Bolimov) نبردی ناتمامی بود که بین امپراتوری آلمان و امپراتوری روسیه طی جنگ جهانی اول در روز ۳۱ ژانویه ۱۹۱۵ روی داد و سپاه نهم ارتش امپراتوری آلمان در برابر نیروهای امپراتوری روسیه در لهستان برای اولین بار از سلاح شیمیایی استفاده می‌کند که ادامهٔ این آن نبردهای مازوری بود. نبرد اوکیناوا
این عملیات دراماتیک‌ترین نبرد دریایی دوراز اوکیناوا توصیف شده‌است، شناورهای ژاپنی به رهبری نبردناو یاماتو در یک حمله انتحاری شرکت کردند. نبرد ناو یاماتو و شناورها مدت کوتاهی پس از ترک آب‌های ژاپن درگیر نبرد شدند. در ۷ آوریل ۱۹۴۵ نبردناو یاماتو بزرگترین نبردناو جهان، در فاصله بسیار زیاد از ساحل اوکیناوا جایی که قرار بود یاماتو خود را به آنجا رسانده و پس از لنگرگیری کنار ساحل به وسیلهٔ توپ‌ها و پرسنلش از ساحل دفاع کند بر اثر حمله بیش از ۳۰۰ هواپیمای ناوپایه در طول دو روز غرق شد. به هواپیماهای اژدر افکن آمریکایی آموزش داده شده بود که همه اژدرهایشان را به یک طرف ناو شلیک کنند تا از متعادل کردن مؤثر ناو با پر کردن مخازن آن جلوگیری کنند و ترجیحاً عقب یا جلوی کشتی را که احتمالاً زره ضعیفتری داشتند را هدف قرار دهند. یک رزم‌ناو هم که جزو نیروهای پوششی یاماتو بود غرق شد. بعد از این اتفاق نیروی دریایی ژاپن عملیات‌ها را متوقف کرد و در ادامه جنگ شرکت نکرد. نبرد جزایر سانتا کروز
نبرد جزایر سانتا کروز ، که طی ۲۵ تا ۲۷ اکتبر ۱۹۴۲ به وقوع پیوست، و گاهی اوقات نبرد سانتا کروز یا در ژاپن نبرد اقیانوس آرام جنوبی خوانده می‌شود، چهارمین نبرد بزرگ دریایی در مجموعه جنگ‌های اقیانوس آرام بود. همچنین چهارمین درگیری بزرگ دریایی بود که بین نیروی دریایی ایالات متحده و نیروی دریایی ژاپن از نظر طول مدت و نقش استراتژیک آن بود. همانند نبردهای دریای مرجان، میدوی و سلیمان شرقی، در این نبرد نیز کشتی‌های دو دشمن به ندرت در دید یا برد اسلحه یکدیگر قرار داشتند. درعوض، تقریباً همه حملات هر دو طرف توسط هواپیماهای ناوهای هواپیمابر یا هواپیماهای مستقر بر روی زمین انجام شد. نبرد طراز
تونگدیان (۸۰۱ میلادی) ، کهن‌ترین راوی نبرد تراز، ۳۰,۰۰۰ کشته را و تانگشو (۹۴۵ میلادی) ۲۰,۰۰۰ کشته را در این جنگ اعلام می‌دارد. نبرد آنتی‌تام
در ۱۴ سپتامبر ژنرال مک‌کللن با لشکر جنوبی‌ها به فرماندهی دنیل هاروی هیل در منطقه ساوت مانتین به نبرد پرداخت. با نزدیک شدن نیروهای فدرال در ۱۶ و ۱۷ سپتامبر رابرت لی نیروهایش را متمرکز کرد. در ادامه روز ژنرال مک‌کللن در ناحیه آنتی تام در یکی از خونین‌ترین نبردهای تاریخ آمریکا با بیش از ۲۲ هزار کشته و زخمی به نیروهای ژنرال لی یورش برد. در پایان نبرد از دیدگاه تاکتیکی هیچ‌یک از دو طرف برتری بدست نیاوردند. در شب ۱۸ سپتامبر رابرت لی از برابر ارتش پوتوماک عقب‌نشینی کرد. مک‌کللن تلاش کرد جنوبی‌ها را دنبال کند اما در ۲۰ سپتامبر در شپهردستوون، ویرجینیای غربی از دنبال کردن دشمن دست کشید. رئیس‌جمهور لینکلن از این نبرد جهت بکار بردن اهداف سیاسی و فراهم آوردن پیش زمینه بمنظور صدور بیانیه آزادی بردگان استفاده کرد. نبرد هلیفکس (۱۷۸۲ میلادی)
نبرد هلیفکس نبردی بود که در ۲۸ مهٔ ۱۷۲۸ در هلیفکس، نوا اسکوشیا میان نیروهای انقلابی آمریکا و نیروی دریایی پادشاهی بریتانیا روی داد. استعداد انقلابیون آمریکا یک کشتی تجاری مسلح به نام جک بود و در برابر استعداد نیروی دریایی بریتانیا یک بریگ ۱۴توپه به نام ایچ‌ام‌اس ابزرور. این نبرد یک درگیری طولانی و شدید توصیف شده‌است. ناخدای کشتی آمریکایی به نام دیوید روپس بر اثر شلیک توپ انگلیسی‌ها کشته شد و نهایتاً بریتانیایی‌ها پیروز میدان گشتند. کودتای ۶۲۸ میلادی
آخرین نبردی که بین سپاهیان ساسانی و دولت روم شرقی رخ داد نبرد نینوا بود. خسرو پرویز از حمله سپاه هراکلیوس آگاه بود هراکلیوس سپاهیان خود را از رود خانه زاب عبور داد، و اردوگاه خود را نزدیک نینوا پایتخت آشور باستان برپا کرد. سپاه ساسانی به فرماندهی رزوتیس سردار ایرانی برای مقابله با سپاهیان روم به میدان نبرد فرستاده شد. جنگ آغاز شد و نبرد خونینی روی داد اول ساسانیان دست بالا را درجنگ داشتند. حتی هراکلیوس در این جنگ آسیب دید. این نبرد خونین پس از ساعاتی به پان رسید. هراکلیوس پیروز شد و بزرگترین فاجعه را بر پیکره سپاه ساسانی وارد کرد بیش از پنجاه هزار نفر از اسواران ساسانی کشته شده‌اند، این آخرین ارتش بزرگ اسواران بود که بر سر راه هراکلیوس ایستادگی کرد؛ و جای خالی ان در حمله اعراب به شدت حس می‌شد. رزوتیس با نظم و ترتیب باقی‌مانده ارتش را به عقب برد و خسرو دستور داد در شمال تیسفون در کنار کانال توروا دست به مقاومت بزنند. هراکلیوس به نزدیکی تیسفون رسید و در آنجا نامه‌ای به این مضمون نوشت، ,,,, شتابزده بسوی صلح می‌روم چرا که با رضا و رغبت پارس را ویران نمی‌کنم، اما پس از آنکه مرا ناگزیر ساختی، بگذار صلح را غنیمت بشماریم، بگذار آتش را فرو نشانیم پیش از آنکه همه چیز را ببلعد، ,,,, خسرو مذاکرات را در این باب رد کرد. هراکلیوس به سمت قفقاز رفت چون خود مشکلات زیادی در درون مرزهای امپراتوری خود داشت. این جنگ‌ها نتایج خونینی در پی داشتند بطوری‌که به تخمین بیزانسی‌ها دویست هزار نفر از سریازان درجه یک آن‌ها کشته شده‌اند و در طی این سال‌ها همین تلفات را باید برای ارتش ساسانی دانست. در مجموع ساسانیان و بیزانسی‌ها بیش از چهارصد هزار نفر از ارتش خود را از دست داده بودند، جنگ نخست کنگو
اتحاد مخالفان کنگویی با رواندایی‌ها و اوگاندایی‌ها چندان بادوام نبود به طوری‌که کابیلا یک سال بعد از به قدرت رسیدن برای جلوگیری از وقوع کودتا علیه حکومت خود دستور اخراج نیروهای نظامی رواندایی و اوگاندایی را از کشور صادر کرد و در پی آن جنگ دوم کنگو آغاز شد. جنگی طولانی‌تر و خونبارتر که مرگبارترین جنگ پس از پایان جنگ جهانی دوم توصیف شده‌است. در جریان جنگ دوم کنگو نه کشور آفریقایی و بیست گروه مسلح به‌طور مستقیم درگیر جنگ شدند و ۵٫۴ میلیون نفر در طول ده سال قربانی آن شدند. با توجه به این موضوع برخی از کارشناسان این دو نبرد را به عنوان یک جنگ در نظر می‌گیرند. نبرد تنگه بلکت
نبرد تنگهٔ بلکت -یا نبرد ویلا استنمور - نام نبردی دریایی در جنگ اقیانوس آرام در جنگ جهانی دوم بود. این نبرد در ۶ مارس ۱۹۴۳ میلادی در تنگه بلکت در جزایر سلیمان میان نیروی دریایی امپراتوری ژاپن و ایالات متحده آمریکا رخ‌داد و به پیروزی آمریکایی‌ها انجامید. نبرد گرانیک
نبرد گرانیک یا گرانیکوس نخستین نبرد و رویارویی اسکندر مقدونی با شاهنشاهی هخامنشی بود که در حوالی آسیای صغیر و کنار رود گرانیک (بیگاچای کنونی) رخ داد. اسکندر با گذشتن از تنگه داردانل وارد آسیای صغیر شد. جنگ گرانیک سبب کشته شدن بسیاری از سرداران بزرگ ایران شد و جنگ به سود اسکندر پایان پذیرفت. نبرد فلادن
نبرد فلادن ، بخشی از درگیری‌های میان پادشاهی انگلستان و پادشاهی اسکاتلند بود. این نبرد که در نزدیکی شهرستان نورث‌آمبرلند در شمال انگلستان در ۹ سپتامبر ۱۵۱۳ مبارزه شد، میان ارتش اسکاتلندی مهاجم به فرماندهی شاه جیمز چهارم، و ارتش انگلیسی به فرماندهی توماس هوارد که پدرش جان هوارد پدربزرگ الیزابت یکم بود درگرفت. نتیجهٔ این نبرد یک پیروزی قاطع برای انگلیسی‌ها بود. از نظر تعداد نیروهای نظامی درگیر، آن جنگ را بزرگترین نبردی که میان این دو پادشاهی درگرفته می‌دانند. جیمز چهارم در جنگ کشته شد، و نامش به‌عنوان آخرین پادشاه جزایر بریتانیا که زندگی آنان چنین پایانی داشته در تاریخ بریتانیا ثبت شد. تشه یو
نبرد تشه یو با هوانگ تی یا همان امپراتور زرد، یکی از مشهورترین داستانهای حماسی در اساطیر چین و برخی کشورهای دیگر (از جمله کره) محسوب می‌شود، که به نبرد تشولو (جنگ ژولو) معروف است. جنگ دانمارک و الجزایر
جنگ دانمارک و الجزایر (Danish–Algerian War) نبردی بود که از سال ۱۷۶۹ تا ۱۷۷۲ بین ارتش دانمارک-نروژ و الجزایر عثمانی که (علی‌رغم استقلال نسبی) بخشی از امپراتوری عثمانی بود به وقوع پیوست. همچنین به عنوان اعزام به الجزایر یا "جنگ علیه الجزایر" نیز شناخته می‌شود. نبرد زنتا
نبرد زنتا یا نبرد سنتا در ۱۱ سپتامبر ۱۶۹۷ میلادی در جنوب سنتا (بخشی از امپراتوری عثمانی) واقع در صربستان کنونی در ساحل شرقی رود تیسا رخ داد. این نبرد یکی از درگیری‌های اصلی در جنگ بزرگ عثمانی (۱۶۹۹-۱۶۸۳) و یکی از قطعی‌ترین شکست‌های تاریخ عثمانی است. نیروهای امپراتوری هابسبورگ در حمله‌ای غافلگیرانه توانستند ارتش عثمانی را حین عبور از رودخانه نابود کنند. آنان در مقابل چند صد نفر تلفات، ۳۰٬۰۰۰ نفر از عثمانی‌ها را کشته یا زخمی نمودند و تجهیزات آنان را به غنیمت بردند. یکی از نتایج بلافاصل این جنگ، اتمام کنترل عثمانی بر بوسنی بود. از طرفی در دراز مدت، این نبرد مهم‌ترین ضربه هابسبورگ‌ها به عثمانی‌ها برای جلوگیری از ورود آنان به اروپای مرکزی محسوب می‌شود. پایان این نبرد با پیمان کارلویتز همراه شد که به سیطره امپراتوری عثمانی بر بخش بزرگی از اروپای مرکزی خاتمه بخشید. جنگ نهر
جنگ نهر یا کریک () (۱۸۱۳–۱۸۱۴) که به جنگ چوب سرخ یا چوب‌دست سرخ و جنگ داخلی نهر نیز مشهور است جنگی محلی بین گروه‌های مخالف همدیگر کریک، امپراطوریهای اروپایی و ایالات متحده بود که به‌طور کلی در آلابامای امروزی و در امتداد ساحل خلیج رخ داد. عمده اختلافات جنگ بین نیروهای شبه‌نظامی ایالتی و کریک‌های «چوب سرخ» آغاز شد. نبرد هجلی مور
نبرد هجلی مور () یک نبرد از سری جنگ‌های مشهور به جنگ رزها می‌باشد که در تاریخ ۲۵ آوریل سال ۱۴۶۴ به وقوع پیوست. مکان وقوع نبرد، هجلی مور در شمال روستای گلانتون در نورث‌آمبرلند انگلستان می‌باشد. در این درگیری ارتش یورک‌ها به رهبری جان نویل، نخستین مارکی مونتگو توانست ارتش لنکسترها به رهبری هنری بوفورت، سومین دوک سامرست را شکست دهد و در نهایت این نبرد با پیروزی یورک‌ها به پایان رسید. نبرد یافا (۱۱۹۲)
نبرد یافا (۱۱۹۱) در طول جنگ‌های صلیبی به عنوان یکی از مبارزات بین صلاح‌الدین ایوبی و ریچارد یکم (انگلستان) (ریچارد شیردل) رخ داد. این نبرد آخرین نبرد در جنگ سوم صلیبی بود و پس از آن ریچارد و صلاح‌الدین قادر به مذاکره برای آتش‌بس شدند. اگرچه صلیبیون اورشلیم را در دست داشتند. عملیات بارباروسا
عملیات بارباروسا، بزرگ‌ترین عملیات نظامی تاریخ ساعت ۳:۱۵ بامداد روز یکشنبه ۲۲ ژوئن سال ۱۹۴۱ با گلوله‌باران شدید مواضع ارتش سرخ شوروی توسط ۶ هزار قبضه توپ، بمباران فرودگاه‌ها، مراکز ارتباطی، ذخایر سوخت و تأسیسات نظامی توسط هواگردهای "لوفت‌وافه" و تهاجم نیروهای زمینی آلمانی همراه متحدان رومانیایی خود با گذر از مرز مشترک با شوروی آغاز شد. نیروهای عملیات‌های ویژه "براندنبورگر" آلمان با استفاده از پوشش خودروها و تسلیحات ارتش سرخ، با فرود آمدن با چتر یا نفوذ در مناطق پشت خط مقدم شوروی اقدام به قطع خطوط تلفن، تصرف پل‌های کلیدی و شیوع آشوب و آشفتگی کردند. گفته می‌شود این لباس‌ها و تسلیحات را فنلاندی‌ها در جنگ زمستان به غنیمت گرفته و برای این عملیات در اختیار آلمانی‌ها گذاشته بودند. نبرد گذرگاه آب دره
نبرد گذرگاه آب‌دره، نبردی است که در سال ۱۵۱۱ در جایی به نام آب‌درّه (پنجشیر کنونی افغانستان) بین ازبکان و بابر تیموری رخ داد. نبرد با پیروزی بی‌چون‌وچرای تیموریان به پایان رسید بابر توانست فرارود را دوباره به دست آورد و برای مدت کوتاهی همهٔ بخش نیاکانی امپراتوری تیموری را دوباره یکپارچه سازد. نبرد کیف (۱۹۴۱)
نبرد کیف به نبردی اطلاق می‌شود که در اثر اقدام نیروهای ورماخت در جریان عملیات بارباروسا برای به محاصره درآوردن نیروهای ارتش سرخ در حوالی شهر کیف به وقوع پیوست. طی این نبرد تعداد زیادی از یگان‌های ارتش سرخ در اطراف این شهر به محاصره درآمده و در نهایت منهدم گشتند. نبرد کیف بزرگترین محاصره نیروهای نظامی در طول تاریخ بوده‌است که طی آن ۶۶۵ هزار نیروی نظامی شوروی به اسارت نیروهای آلمانی درآمدند. نبرد لوئس
نبرد لوئس () یکی از دو بخش اصلی نبرد شناخته شده از سری جنگ‌های داخلی انگلستان با عنوان دومین نبرد بارون‌ها می‌باشد، این نبرد در لوئس ساسکس و به تاریخ ۱۴ مارس ۱۲۶۴ روی داد، نبرد لوئس به عنوان مهم‌ترین بخش از زندگی سیمون دو مونتفورد شناخته می‌شود و پیروزی وی در این نبرد باعث شد تا پادشاه انگلستان موسوم به هنری سوم در حقیقت یک پادشاه در سایه باشد، هنری سوم قلعه لوئیس و را که دژی ایمن بود به قصد متعهد کردن و در انقیاد درآوردن بارون‌ها در نبرد ترک کرد و این تاکتیک او در ابتدا موفقیت‌آمیز نشان می‌داد، فرزند او پرنس ادوارد که بعدها مشهور به ادوارد یکم گردید توانست به وسیلهٔ یورش سواره‌نظام دست به مسیریابی بخشی از ارتش بارون‌ها بزند، با این حال ادوارد اقدام به اجرای تاکتیک شخصی خودش نمود و به اشتباه نیروهای هنری را بلادفاع و بدون نیروی سواره‌نظام گذاشت، هنری در این زمان مجبور شد دست به یک حملهٔ از پیش شکست خورده بزند و با یک حملهٔ پیاده‌نظامش تا تپه‌های اوفام پیشروی کرد، همان جایی که از نیروی بارون‌ها که در حال دفاع از تپه و در حقیقت مواضع دست‌بالای جبههٔ نبرد بودند شکست خورد، نیروهای سلطنتی به ناچار به سمت قلعه و صومعهٔ لوئس عقب نشستند و پادشاه هنری، در این زمان چاره‌ای جر امضای نداشت، قراردادی که بر طبق آن بسیاری از اختیارات خود را به مونتفورد تفویض کرد. نبرد هالیس
نبرد هالیس تنها نبرد از نبردهای تاریخ باستان است که با محاسبه دوره‌های خورشیدگرفتگی تاریخ دقیق آن دردست است. در واقع چنان‌که ایزاک آسیموف اشاره کرده‌است، این نبرد بنوعی قدیمی‌ترین رویدادی است که تاریخ دقیق آن در دسترس است. نبرد کادش
نبرد کادش یکی از بزرگترین نبردهای عصر برنز و احتمالاً بزرگترین نبرد ارابه ای در تاریخ بشر است که در ژوئیه ۱۲۷۴ قبل از میلاد بین مواتالی دوم شاه هیتی و رامسس دوم شاه مصر باستان رخ داد. در این نبرد ۵٫۰۰۰ ارّابه و بیش از ۹٫۰۰۰ سرباز پیاده‌نظام در این جنگ شرکت داشتند. نبرد هندرسون فیلد
نبرد هندرسون فیلد () از ۲۳ تا ۲۶ اکتبر ۱۹۴۲ در اطراف گوادال‌کانال در جزایر سلیمان رخ داد. این نبرد یک جنگ زمینی، دریایی و هوایی جنگ اقیانوس آرام جنگ جهانی دوم بود و بین ارتش امپراتوری ژاپن و نیروی دریایی و متفقین، عمدتاً تفنگداران دریایی و ارتش ایالات متحده انجام شد. این نبرد آخرین حمله از سه حمله اصلی زمینی بود که ژاپنی‌ها در جریان لشکرکشی گوادال‌کانال انجام دادند. نبرد بلور هیث
نبرد بلور هیث () یکی از نخستین نبردهای بزرگ از سری جنگ‌های داخلی انگلستان میان خاندان یورک و لنکستر موسوم به جنگ رزها می‌باشد که در ۲۳ سپتامبر ۱۴۵۹ در بلور هیث استفوردشر درگرفت، بلور هیث یک منطقه در ۲ میلی شرق مارکت درایتون شروپشر بود، پس از نبرد نخست سنت آلبانز در سال ۱۴۵۵، یک صلح شکننده در انگلستان حکمفرما می‌گردد، تلاش برای آشتی و متارکه جنگ بین خاندان‌های یورک و لنکستر راه به جایی نمی‌برد و حواشی پیرامون این دو خاندان کماکان ادامه می‌یابد، هر دو طرف برای مدتی به طور فزاینده و با احتیاط و پرهیز از یکدیگر به سر می‌برند، در طول سال ۱۴۵۹ تحرکاتی حاکی از بسیج هواداران مسلح آغاز می‌گردد، ملکه مارگارت آنژو در جهت افزایش حمایت از پادشاه هنری ششم در میان اشراف بشخصه اقدام به استخدام داوطلبان سربازی می‌نماید، این در حالی است که یورک‌ها نیز بیکار ننشسته و در حال جمع‌آوری و پشتیبانی از نیروهای ضد سلطنتی برای بالا بردن شمشیرها در برابر شاه علیرغم وجود مجازات‌های شدید بودند، این نبرد با پیروزی یورک‌ها به پایان رسید. جنگ ایران و عراق
جنگ ایران و عراق یا جنگ هشت‌ساله که در ایران با نام جنگ تحمیلی و دفاع مقدس نیز شناخته می‌شود و در بسیاری از منابع عربی و بعضی منابع غربی از آن با عنوان جنگ اول خلیج یاد شده‌است که در زمان صدام حسین در عراق با نام قادسیهٔ صدام از آن یاد می‌شد، طولانی‌ترین جنگ متعارف در قرن بیستم میلادی و دومین جنگ طولانی این قرن پس از جنگ ویتنام بود که نزدیک به هشت سال به طول انجامید. جنگ به صورت رسمی در ۳۱ شهریور ۱۳۵۹ برابر ۲۲ سپتامبر ۱۹۸۰ آغاز شد. در این روز درگیری‌های پراکنده مرزی دو کشور با یورش هم‌زمان نیروی هوایی عراق به ده فرودگاه نظامی و غیرنظامی ایران و تهاجم نیروی زمینی این کشور در تمام مرزها به یک جنگ تمام عیار تبدیل شد، هرچند مقامات عراقی معتقد بودند که جنگ از ۱۳ شهریور ۱۳۵۹ برابر با ۴ سپتامبر ۱۹۸۰ با حملات توپخانه‌ای ایران به شهرهای مرزی عراق آغاز شده‌است. این جنگ در نهایت پس از حدود ۸ سال در مرداد ۱۳۶۷ با قبول آتش‌بس از سوی دو طرف و پس از به جا گذاشتن یک میلیون نفر تلفات و ۱۱۹۰ میلیارد دلار خسارات به دو کشور خاتمه یافت. مبادلهٔ اسیران جنگی بین دو کشور از سال ۱۳۶۹ آغاز شد. ایران آخرین گروه از اسرای جنگی عراقی را در سال ۱۳۸۱ به عراق تحویل داد. نبرد آردن
تهاجم آردن یا نبرد آردن یا نبرد بولج آخرین تلاش گسترده آلمان برای جلوگیری از تهاجم نیروهای متفقین به خاک این کشور در جنگ جهانی دوم است. این درگیری نظامی در منطقهٔ آردن رخ داد. نبرد کوماروو
نبرد کوماروو () یکی از مهم‌ترین نبردها در جریان جنگ لهستان-شوروی است که از ۳۰ اوت تا ۲ سپتامبر ۱۹۲۰ در حوالی دهکده کوماروو-اوسادا واقع در نزدیکی زاموشچ رخ داد. این نبرد آخرین نبرد بزرگ تاریخ بود که در آن از سواره‌نظام با نقش سنتی خودش و نه به عنوان پیاده‌نظام سواره استفاده گشت. نبرد آگریجنتوم
نبرد آگریجنتوم (در سال ۲۶۲قبل میلاد مسیح در سیسیل) اولین نبرد جدی که خلال جنگ‌های اول پونیک رخ داد و بزرگ‌ترین صف آرایی نظامی بین قوای کارتاژ و روم بود. نبرد پس از یک محاصره طولانی که در سال ۲۶۲ قبل میلاد آغاز شده بود به پیروزی رومی‌ها انجامید و تسلط جمهوری روم بر سیسیل را به ارمغان آورد. نبرد فیلیپی
نبرد فیلیپی () نبرد بین نیروهای مارک آنتونی و آگوستوس _ اعضاء تریوم ویرات دوم _ و رهبران قتل جولیوس سزار یعنی مارکوس یونیوس بروتوس و گایوس کاسیوس لونگینوس در ۴۲ سال قبل از میلاد مسیح بوده‌است. این نبرد شامل بیش از ۲۰۰٬۰۰۰ مرد در یکی از بزرگترین جنگ‌های داخلی روم بود که شامل دو درگیری در غرب شهر باستانی فیلیپی بود. در نتیجه این جنگ باقی مانده سپاه جمهوری شکست می‌خورد. و پس از مدتی اندک موجب سقوط جمهوری روم و برپایی امپراتوری آگوستوس و پیدایش امپراتوری روم می‌شود. نبرد سوم پانی‌پت
تاریخ‌نگاران در مورد مکان دقیق جنگ اختلاف نظر دارند، اما از نظر اکثریت مورخین این جنگ در نزدیکی منطقه کالا آمب و جاده سانولی امروزی رخ داده‌است. این جنگ برای چندین روز ادامه یافت و بیش از ۱۲۵٬۰۰۰ نیروی جنگی در آن شرکت داشتند. درگیری‌ها میان دو ارتش به درازا کشید و هر دو جناح ضررها و منافعی داشتند. نیروهای تحت رهبری احمد شاه درانی پس از تخریب چندین جناح مراتی‌ها در نهایت فاتح میدان نبرد شدند. مورخین اختلاف نظرهای سنگینی در میزان ضررهای هر دو جناح دارند، اما باور براین است که حدود ۶۰٬۰۰۰ تا ۷۰٬۰۰۰ نفر در این جنگ کشته شده و تعداد زخمی‌ها و اسیران به‌طور قابل توجه مورد مناقشه است. طبق یک رویدادنامه که بر اساس شاهد عینی نگاشته شده، باخار توسط دیوان شجاع الدوله کاشی راج–در حدود ۴۰٬۰۰۰ زندانیان مراتی یک روز پس از جنگ به خونسردی سلاخی شدند. «گرنت دوف» مصاحبه‌ای از نجات یافتگان این قتل‌عام‌ها را در «"تاریخ مراتی‌ها"» آورده که این رقم را تأیید می‌کند. شیج‌واکر که رساله وی تحت عنوان «"پانی‌پت ۱۷۶۱"»، یکی از بهترین منابع ثانویه در مورد جنگ پنداشته می‌شود، می‌گوید که «تعداد کشته‌های مراتی‌ها (سربازان و نیروهای غیرجنگی) در جریان جنگ و پس از آن کم‌تر از ۱۰۰٬۰۰۰ نیست». تاریخ ایالات متحده آمریکا
سال ۱۸۶۱، جنگ داخلی آمریکا رخ داد که یکی از خونین‌ترین جنگ‌ها از این نوع در جهان می‌باشد. علت این جنگ به برده‌داری در ایالات جنوبی مربوط می‌شد که آبراهام لینکلن خواهان براندازی آن بود. این جنگ در سال ۱۸۶۵ با پیروزی شمالی‌ها به رهبری لینکلن، پایان گرفت. نبرد تاوتون
منابع معاصر همان دوره اعلام نموده‌اند که هر دو ارتش بسیار بزرگ بودند. به بیان آن‌ها بالغ بر ۱۰۰۰۰۰ نفر مرد جنگی در نبرد حضور داشته و جنگیده‌اند. یکی از منابع، با عنوان «رویدادنامهٔ ویلیام گریگوری از لندن»، مربوط به قرن پانزدهم که توسط یک سرباز خدمت کرده در جنگ نوشته شده‌است، ادعا می‌کند که یورک‌ها دارای ۲۰۰۰۰۰ سرباز بودند، در حالی که ارتش لنکسترها حتی از این هم بیشتر بوده‌اند. مورخان بعدی بر این عقیده‌اند که این آمار و ارقام اغراق‌آمیز هستند و یکی از محتمل‌ترین نظرها به حدود ۵۰۰۰۰ سرباز اشاره دارد. با این وجود، حضور این دو ارتش جمع شده در تاوتون یکی از بزرگترین گردهمایی‌های نظامی در آن زمان بود. آنالیزهای انجام شده بر اساس اسکلت‌های موجود و یافت شده در یک گور دسته‌جمعی به سال ۱۹۹۶ نشان داد که سربازان حاضر در آن نبرد از اقصی نقاط مختلف گرد هم آمده بودند، آن‌ها به‌طور متوسط ۳۰ سال سن داشتند و تعدادی از آن‌ها، جانبازان نبردها و درگیری‌های قبلی بودند. نبرد سولتسی
نبرد سولتسی که با عنوان ضدحمله سولتسی نیز شناخته می‌شود، نبردی از ۱۴ تا ۱۸ ماه ژوئیه سال ۱۹۴۱ در جبهه شرقی جنگ جهانی دوم بین نیروهای ورماخت و ارتش سرخ در نزدیکی سولتسی در شمال غربی روسیه بود. این نبرد در اثر ضدحمله نیروهای ارتش یازدهم شوروی به جناحین بی‌دفاع سپاه ۵۶ موتوریزه آلمان به وقوع پیوست که به محاصره درآمدن چهار روزه لشکر هشتم زرهی آن انجامید. با وجود این که نیروهای آلمانی در نهایت توانستند با ارسال نیروی کمکی حلقه محاصره را بشکنند، در جریان این نبرد متحمل خسارات سنگین شدند و با عقب رانده شدن به فاصله ۴۰ کیلومتر، پیشروی آن‌ها به سمت لنینگراد به تأخیر افتاد که منجر به آماده‌سازی‌های دفاعی بیشتر در آن گردید. این ضدحمله یکی از نخستین ضدحملات موفق ارتش سرخ در طول جنگ با آلمان به حساب می‌آمد. نبرد ۲۰۲۰ شوشی
نبرد شوشی (به یا ؛ ) نبردی بود که بین نیروهای مسلح جمهوری آذربایجان و جمهوری آرتساخ با پشتیبانی نظامی ارمنستان، بر سر کنترل شهر شوشا، در جریان جنگ قره باغ کوهستانی ۲۰۲۰ انجام شد این. نبرد یکی از خونین‌ترین نبردهای جنگ محسوب می‌شود. نبرد خلیج لیته
نبرد خلیج لیته بزرگترین نبرد دریایی جنگ جهانی دوم و از بزرگترین نبردهای دریایی در تاریخ است که در تاریخ ۲۳ اکتبر سال ۱۹۴۴ با حمله ارتش ایالات متحده آمریکا به جزایر لیته آغاز شد و سه روز بعد با شکست سنگین امپراتوری ژاپن به پایان رسید. محاصره پورت آرتور
محاصره پورت آرتور (به ژاپنی: 旅順攻囲戦 ؛ به روسی:Оборона Порт-Артура ، ۱ اوت ۱۹۰۴-۲ ژانویه ۱۹۰۵ میلادی) طولانی‌ترین و خشونت‌بارترین نبرد در جنگ روسیه و ژاپن بود. این نبرد در بندر آرتور که پایگاه مهم نیروی دریایی روسیه در شبه جزیره لیائودونگ واقع در منچوری به حساب می آمد ، رخ داد. عملیات آبی خاکی
نبرد اوکیناوا و نبرد نرماندی را می‌توان مشهورترین نمونه‌ها از این گونه عملیات نظامی در تاریخ دانست. نبرد گالیپولی نیز از عملیات‌های مشهور آبی-خاکی شمرده می‌شود. نبرد تاوتون
در قرن شانزدهم میلادی، ویلیام شکسپیر تعدادی نمایشنامه نوشت که برگرفته از چهره‌های شخصیت‌های تاریخی بودند. وی از تاریخ به عنوان پس‌زمینهٔ آثارش در کنار شخصیت‌های آشنا برای نمایش‌نامه‌ها بهره گرفت که این آشنایی یک نوع حس واقع‌گرایی به نمایش‌نامه‌های او می‌داد. شکسپیر سه بخش اجرایی دربارهٔ هنری ششم نوشت که عمیقاً به منابع هال به عنوان منبع وابسته بود. چشم‌انداز او از نبرد تاوتون (، سکانس پنجم) بیانگر این نبرد به عنوان خونین‌ترین تعامل رخ داده در طول جنگ رزها می‌باشد. یک قطعه از این مجموعه شامل نکته جالب و عبرت‌انگیزی است به این مضمون: «ترور برخاسته از جنگ داخلی، ترور خانوادگی است که اساساً یک ترور ملی است.» برترام وولفه، تاریخ‌شناس، معتقد است که: به لطف نمایش‌نامه‌های شکسپیر در تشریح وقایع حادث شده در نبرد، حداقل می‌توان چنین نتیجه گرفت که جامعهٔ انگلیسی به ناتوانی و بی‌کفایتی هنری واقف شد؛ هر چند در ازای رنج و عذاب او به جای یک پادشاه، چوپانی زاده شد. نبرد نرماندی
نبرد نرماندی نام یکی از نبردهای جنگ جهانی دوم است. در این نبرد نیروهای متفقین در ۶ ژوئن ۱۹۴۴ در کرانه ساحل نرماندی پیاده شدند و به آزادسازی فرانسه اشغالی از نیروهای آلمان نازی پرداختند. این نبرد، بزرگترین عملیات آبی خاکی تاریخ محسوب می‌شود. این نبرد به شکست آلمان نازی در جبهه نرماندی انجامید. نبرد ملازگرد
نبرد ملازگرد نبردی میان نیروهای امپراتوری سلجوقی به فرماندهی آلپ ارسلان و نیروهای امپراتوری بیزانس به فرماندهی رومانوس دیوژن بود که نزدیکی شهر ملازگرد در ۲۶ اوت سال ۱۰۷۱ میلادی رخ داد. این نبرد یکی از تأثیرگذارترین نبردهای تاریخ به حساب می‌آید. امپراتوری بیزانس پس از شکست سنگین در این نبرد، از مسیحیان اروپای غربی درخواست کمک کرد که به برپا شدن جنگ‌های صلیبی منجر شد. یولیوس رومل
او که تحصیلات نظامی خود را در سن پترزبورگ به انجام رسانده بود در جنگ جهانی اول به عنوان افسر در ارتش امپراتوری روسیه خدمت نمود و در ۱۹۱۷ به نیروی زمینی لهستان پیوست. در جنگ لهستان-شوروی او با یک پیروزی قاطع در نبرد کوماروو که بزرگترین نبرد بین قوای سواره‌نظام در قرن بیستم میلادی بود شهرت بسیار به دست آورد. در سال ۱۹۳۹ و هنگام تهاجم آلمان به لهستان یولیوس رومل فرماندهی دو سپاه را در دست داشت و عملکردش از بحث‌انگیزترین عملکردها در این دوره است. او توسط نیروهای آلمانی اسیر و به اردوگاه مورناو ام اشتافلزی منتقل شد. پس از آزادی به لهستان بازگشت و فرمانده کل قوا گشت. از سال ۱۹۵۶ رومل با انجمن مبارزان دموکراسی و آزادی همکاری می‌نمود. نبرد کسکر
نبرد کَسْکَر یا نبرد کشتگر به نبرد بین نیروهای ارتش خلافت راشدین و ارتش شاهنشاهی ساسانی در منطقه‌ای که امروزه عراق نامیده می‌شود، اطلاق می‌شود. نبرد تور
این حادثه بزرگ جنگ تور یا پواتو نام دارد که میان سربازان اسلام و فرانک‌ها در دشت‌های فرانسه و کرانه‌های رودخانه لوار(loire) در اکتبر سال ۷۳۲ میلادی رخ داد. جنگ رزها
این نبرد، در کنار شکست بودیکاBoudica در نبرد واتلینگ استریتBattle of Watling Street، به عنوان «بزرگترین و خونین‌ترین نبرد روی داده در خاک انگلستان» توصیف گردیده‌است. با توجه به رویدادنامه‌ها بیش از ۵۰۰۰۰ سرباز از خاندان‌های یورک و لنکستر برای ساعت‌ها در میان برف و بوران در ۲۰ مارس که مصادف با یک‌شنبه نخلPalm Sunday بود، به جنگ پرداختند. یک هفته بعد، خبرنامهٔ منتشر شده که به مخابرهٔ وقایع جنگ می‌پرداخت، گزارش داد که ۲۸۰۰۰ نفر در میدان جنگ کشته شده‌اند. نبرد جنگل هورتگن
نبرد جنگل هورتگن نبردی است در جنگ جهانی دوم که در تاریخ ۱۹ سپتامبر تا ۱۶ دسامبر سال ۱۹۴۴ میان ارتش آلمان نازی و ارتش ایالات متحده آمریکا اتفاق افتاد. این نبرد طولانی‌ترین نبرد صورت گرفته در خاک آلمان (حتی طولانی‌تر از نبرد برلین) بود. نبرد استمفورد بریج
نبرد استمفورد بریج نبردی است که در منطقهٔ روستایی استمفورد بریج، ایست رادینگ آو یورک‌شر در انگلستان و در تاریخ ۲۵ سپتامبر ۱۰۶۶ بین ارتش انگلستان تحت فرماندهی پادشاه هارولد گادوینسن و نیروهای مهاجم نروژی به رهبری هارالد هاردرادا با همراهی برادر پادشاه به نام تاستینگ گادوینسون درگرفت، جنگ بورودینو
جنگ بورودینو در ۷ سپتامبر ۱۸۱۲ میلادی، با حمله ارتش امپراتوری اول فرانسه به رهبری ناپلئون بناپارت به روسیه و رویارویی آنها با ارتش امپراتوری روسیه در مجاورت روستایی با همین نام به وقوع پیوست. این جنگ، یکی از خونین‌ترین جنگ‌های ناپلئونی بود. این جنگ بین ۷۰ تا ۸۰ هزار نفر تلفات بر جای گذاشت. شامل بیش از چهل هزار سرباز روسی و بیش از سی هزار سرباز فرانسوی. در این جنگ ارتش امپراتوری اول فرانسه به ارتش امپراتوری روسیه تلفات زیادی وارد کرد ولی موفق به نابودی آن نشد. حدود یک سوم از نیروهای ارتش فرانسه نیز در این نبرد کشته یا زخمی شدند. نبرد جزیره رامره
نبرد همچنین با گزارش‌هایی از خورده شدن تعداد زیادی از سربازان ژاپنی توسط کروکودیل‌های آب شوری که داخل مرادب‌ها انتظار می‌کشیدند همراه شد. کتاب رکوردهای جهانی گینس این واقعه را با دو عنوان "بدترین فاجعه رخداده توسط کروکودیلها در جهان (مورد بحث)" و "بیشترین مرگ و میر ناشی از یک حملهٔ کروکودیل‌ها" در فهرست خود جای داده است. نبرد استرلیتز
نبرد استرلیتز که با نام نبرد سه امپراتور نیز شناخته شده‌است، یکی از بزرگترین پیروزی‌های ناپلئون بود که به نابودی ائتلاف سوم انجامید. در ۲ دسامبر ۱۸۰۵ میلادی، ارتش فرانسه به فرماندهی ناپلئون بناپارت موفق شد ارتش مشترک روسیه-اتریش به فرماندهی امپراتوران الکساندر اول و فرانتس دوم را پس از نه ساعت جنگ سخت درهم بشکند. این نبرد در دهکده استرلیتز در ۱۰ کیلومتری جنوب شرقی برنو واقع در موراوی - که در آن زمان جزئی از امپراتوری اتریش بود - رخ داد. این نبرد از نظر تاکتیکی شاهکاری به تمام معنا همانند نبرد گوگمل و نبرد کان بود. لیلةالهریر
لیلةالهریر (به معنای شب زوزه) یکی از شب‌های جنگ صفین بود. از اول ماه صفر سال ۳۷ درگیری‌های سنگینی به مدت ۱۱ روز در محلی به‌نام صفین که در ناحیه غربی عراق میان بالس و رقه است از سر گرفته شد. در یکی از این شب‌ها چون سربازان از شدت جراحت ناله می‌کردند، به این نام معروف شد. هریر به معنی زوزه سگ، و کنایه از همهمه و ناله و غوغا می‌باشد. سخت‌ترین شب جنگ صفین از نظر تلفات گسترده دو سپاه و فزونی ناله و فریاد زخمیان، «لیلة الهریر» (شب ناله و غوغا) نام دارد. نبرد خلیج مانیل
نبرد خلیج مانیل در ۱ مارس سال ۱۸۹۸ در زمان جنگ آمریکا و اسپانیا صورت گرفت. اسکادران آسیاتیک از ارتش آمریکا تحت فرمان ناخدا جورج دیوئی با اسکادران پاسیفیک اسپانیا درگیر شد و آن را نابود کرد. اسکادران پاسیفیک تحت فرمان دریاسالار پاتریسیو مونتوجو Patricio Montojo قرار داشت. این نبرد در خلیج مانیل در فیلیپین اتفاق افتاد و نخستین درگیری عمده بود نیروهای آمریکا و اسپانیا بود. این نبرد یکی از قاطع‌ترین نبردهای دریایی در طول تاریخ بوده است و باعث پایان یافتن سلطه استعمار اسپانیا بر فیلیپین شد. رزم ناوهای آمریکا:رزم ناوهای تخریب شده اسپانیا: رگناروک
درازترین نبرد آن روز، نبرد اودین والا در برابر دشمن دیرینه خود، گرگ غول‌پیکر فنریر خواهد بود. نبرد میان این دو بسیار به درازا می‌کشد، اما سرانجام گرگ بر خداوند یک چشم یورش می‌آورد و او را به کام فرو می‌برد. ویدار، فرزند اودین کین پدر را خواهد ستاند. او با دست تهی به گرگ یورش می‌برد و آرواره گرگ را گرفته و او را از میان به دو نیم می‌کند. نبرد آنتی‌تام
شب پیش از نبرد باران نم نم شروع به باریدن گرفت و در سپیده دم ۱۷ سپتامبر تا ساعت پنج و سی دقیقه آسمان پوشیده از ابر بود. در این هنگام توپخانه ارتش کنفدراسیون که بر روی زمین مرتفعی قرار داشت به روی ارتش اتحادیه آتش گشود تا بدین صورت تنها در عرض دوازده ساعت خونین‌ترین نبرد در تاریخ آمریکا آغاز شود. ژنرال لی تمام ارتش زیر فرمان خودش را به غیر از تیپ ژنرال "ای. پی. هیل" که هنوز در راه هارپرزفری در مسیر هیگرزتاون، مریلند در فاصله دو و نیم مایلی در حال پیشروی به سوی حومه مریلند بود بطورکامل سازماندهی کرد. سنگربندی جنوبی‌ها در سرتاسر یک کشتزار ذرت که متعلق به زمینداری به نام دیوید آر میلر بود تا پیرامون یک کلیسا ساخته شده با خشت سفید بنام دانکر چرچ (انگلیسی: Dunker Church) که در امتدا وست وودز کشیده شده بود. در میانه این موقعیت دفاعی جنوبی‌ها، نیروهای ژنرال ای.پی. هیل که از سمت شرق به غرب در مسیر یک کشتزار پست پیشروی می‌کردند از دیدها پنهان شده بودند. جنگ و صلح
تولستوی کتاب جنگ و صلح را در سال ۱۸۶۹ میلادی نوشت. این کتاب یکی از بزرگ‌ترین آثار ادبیات روسی و از مهم‌ترین رمان‌های ادبیات جهان به‌شمار می‌رود. در این رمان طولانی بیش از ۵۸۰ شخصیت با دقت توصیف شده‌اند و یکی از معتبرترین منابع تحقیق و بررسی در تاریخ سیاسی و اجتماعی سده نوزدهم امپراتوری روسیه است و به شرح مقاومت روس‌ها در برابر حملهٔ ارتش فرانسه به رهبری ناپلئون بناپارت می‌پردازد. منتقدان ادبی آن را یکی از بزرگ‌ترین رمان‌های جهان می‌دانند. این رمان، زندگی اجتماعی و سرگذشت پنج خانواده اشرافی روس را در دوران جنگ‌های روسیه و فرانسه در سال‌های ۱۸۰۵ تا ۱۸۱۴ به تصویر می‌کشد. نبرد حدیده
این نبرد که از سوی امارات متحده عربی با اسم رمز پیروزی طلایی نامگذاری شده، به عنوان بزرگترین نبرد از زمان آغاز مداخله نظامی در یمن به رهبری عربستان سعودی در سال ۲۰۱۵ توصیف شده‌است. نبرد نیزارها
نبرد نیزارها بخشی از جنگ ایران و عراق محسوب می‌شود، که در اواخر سال ۱۳۶۲ در نیزارهای هورالعظیم درگرفت. در این نبرد نیروهای مسلح ایران تا حدودی به اهدافی که در طرح عملیاتی تعریف شده بود، دست یافتند، اما تلفات بالای نیروی انسانی و تجهیزات سبب گردید که در تاریخچه جنگ ایران و عراق، از این نبرد به عنوان پیروزی شکست آمیز یاد شود. نبرد اوپیس
مهمترین منبع تاریخی این نبرد، رویدادنامه نبونعید که بخشی از مجموعه رویدادنامه بابلی است و تاریخ بابل باستان را روایت می‌کند. اطلاعات اندکی نیز از طریق استوانه کوروش به دست آمده‌است. اطلاعات بیشتر توسط تاریخ نگاران یونانی، هرودوت و کسنوفون، فراهم شده‌است. البته، هیچ‌یک از این نامی از این نبرد نبرده‌اند و اطلاعات آنها تفاوت بسیاری با روایت منابع بابلی و پارسی دارد. تاریخ پژوهان ترجیح می‌دهند که بر اساس رویدادنامه نبونعید که معاصر زمان نبرد بوده‌است، آن را روایت کنند. این رویدادنامه بر حوادث امپراتوری بابل نو متمرکز است و اطلاعات اندکی دربارهٔ رویدادهای پیرامون آن به دست می‌دهد. هرچند شرح حوادث سال ۵۳۹ پیش از میلاد به‌طور دست نخورده در اختیار است، اما اطلاعات کمی دربارهٔ فعالیت‌های کوروش پیش از این سال ارائه کرده‌است. همچنین، به جهت فقدان اطلاعات سال‌های ۵۴۷ تا ۵۳۹ پیش از میلاد، عملاً، ارزش اطلاعات سال ۵۳۹ کاهش می‌یابد. نبرد گوگمل
در ابتدا باید گفت که اکثر مورخین قدیم جنگ سومین و آخرین داریوش با اسکندر را جدال اربیل نامیده‌اند؛ ولی از چندی به این طرف آنرا جدال گوگمل می‌نامند. پلوتارک می‌گوید: "جنگ بزرگ اسکندر با داریوش، برخلاف آنچه اکثر مورخین نوشته‌اند، در گوگمل رخ داد نه در اربیل و این اسم به زبان فارسی به معنای خانهٔ شتر است." ناپلئون اول راجع به این جنگ می‌گوید: "اسکندر لایق نام با افتخاری است که در مدت قرون عدیده جاویدان مانده ولی اگر در گوگمل شکست می‌خورد با داشتن دجله و فرات و کویرها در عقب و با فقدان قلعه یا استحکاماتی در این نواحی و دور بودن از مقدونیه به مسافت نهصد لیه (تقریباً ۷۲۵ فرسنگ) چه می‌کرد؟" جنگ عثمانی و لهستان (۱۶۸۳–۱۶۹۹)
جنگ عثمانی و لهستان (۱۶۸۳–۱۶۹۹) یا جنگ سوم عثمانی و لهستان یا جنگ اتحاد مقدس به جبهه لهستان در جنگ بزرگ عثمانی اشاره دارد. این جنگ با پیروزی بزرگ ارتش لهستان در نبرد وین به سال ۱۶۸۳ میلادی آغاز شد و با امضای پیمان کارلویتز، که سرزمین‌های از دست رفته مشترک‌المنافع لهستان-لیتوانی در جنگ پیشین (جنگ عثمانی و لهستان (۱۶۷۲-۱۶۷۶)) را به این دولت بازگرداند، به پایان رسید. این جنگ آخرین برخورد نظامی میان مشترک‌المنافع لهستان-لیتوانی و امپراتوری عثمانی بود و اگرچه، به شکست عثمانی‌ها انجامید اما مقدمه و سرآغاز ضعف و زوال هردو دولت شد؛ به خصوص، لهستان-لیتوانی که طی قرن بعد دچار تجزیه از جانب همسایگانش شد. نبرد آخن
نبرد آخن نبردی است در جنگ جهانی دوم که در تاریخ ۲ اکتبر تا ۲۱ اکتبر سال ۱۹۴۴ میان ارتش آلمان نازی و ارتش ایالات متحده آمریکا اتفاق افتاد. در این نبرد که یکی از بزرگترین نبردهای شهری ارتش ایالات متحده آمریکا در طول جنگ جهانی دوم بود شهر آخن به تصرف ارتش آمریکا درآمد. این اولین بار در جنگ جهانی دوم بود که یک شهر بزرگ آلمانی به دست نیروهای متفقین می‌افتاد. پس از تعقیب نیروهای آلمانی از طریق فرانسه، سپاه هفتم سپتامبر ۷ در ۱۲ سپتامبر ۱۹۴۴ از مرز آلمان عبور کرد و تا ۱۵ سپتامبر به سمت جنوب آخن حرکت کرد تا زمین‌های دشوار و مقاومت فزاینده ارتش نازی در منطقه استولبرگ به حالت تعلیق درآمد. نبرد خلیج شهبانو آوگوستا
نبرد خلیج شهبانو آوگوستا نبردی دریایی بود در جنگ اقیانوس آرام در جنگ جهانی دوم بود که میان امپراتوری ژاپن و ایالات متحده آمریکا درگرفت. این نبرد در یکم و دوم نوامبر ۱۹۴۳ میلادی در خلیج شهبانو آوگوستا در استان خودمختار بوگاینویل در پاپوآ گینه نو رخ‌داد و به پیروزی قاطع آمریکایی‌ها انجامید. Wikipedia contributors, "Battle of Empress Augusta Bay," Wikipedia, The Free Encyclopedia, http://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Battle_of_Empress_Augusta_Bay&oldid=540537868 (accessed March 14, 2013). نبرد بارنت
نبرد بارنت () یک درگیری قطعی در جنگ‌های مشهور به جنگ رزها می‌باشد، درگیری‌ای که میان خاندان‌های انگلستان در قرون وسطی رخ داد، اقدام نظامی، همراه با نبرد پس از آن به نام نبرد تویکس‌بری باعث ایجاد امنیت تاج و تخت ادوارد چهارم گردید، این نبرد در ۱۴ آوریل ۱۴۷۱ نزدیک بارنت و پس از آن در یک شهر کوچک به نام هرتفورد شایر در شمال لندن روی داد. نبرد بزورا
نبرد بزورا در غرب ورشو و نزدیک رود بزورا درگرفت. در ابتدا نبرد نیروهای لهستانی موفقیت‌هایی را کسب نمودند اما پس از حملات متراکم نازی‌ها متلاشی گشته و از میان رفتند. این نبرد به عنوان «بزرگ‌ترین ضد حمله ارتش لهستان در طول کارزار لهستان» و «خون‌بارترین و خشن‌ترین نبرد در تهاجم به لهستان» شناخته می‌گردد. سلطان محمود غزنوی
بزرگترین جنگ سلطان محمود جنگ سومنات است که در سال ۴۱۶ هجری به وقوع پیوست. سلطان محمود شنیده بود که کلان‌ترین بت‌خانه‌ها در شهر سومنات است؛ لذا سلطان و سیصد هزار مرد جنگی از راه مولتان و اجمیر بعد از طی ریگستان‌های بی‌آب رجپوتانه بر سومنات حمله نمودند. با این که راجه‌های هند جهت حفاظت این معبد جمع شده بودند ولی در نتیجه جنگ خونین تعداد زیادی از ایشان مقتول شدند و به غیر از تسلیم چاره ندیدند. سلطان محمود بت‌خانه را ویران کرد. در این بت‌خانه جواهرات گران‌بهایی وجود داشت که سلطان همه را به غنیمت گرفته به غزنی آورد. نبرد اوکیناوا
نبرد اوکیناوا، با نام رمز عملیات آیسبرگ که در جزایر ریوکیو تحت سلطهٔ ژاپن در اوکیناوا صورت گرفت بزرگترین عملیات آبی خاکی انجام شده در جنگ اقیانوس آرام در جنگ جهانی دوم بود که از اواخر مارس تا ژوئن ۱۹۴۵ به مدت ۸۲ روز ادامه داشت. این نبرد در انگلیسی به نام طوفان فولادی هم شناخته می‌شود و همچنین "تتسو نو آمه" به معنی باران فولاد یا "تتشو نو بوفو" به معنی تندباد فولاد در زبان ژاپنی. این اسامی به خشونت نبرد، سنگینی آتش متبادل شده و تعداد فراوان کشتی‌ها و خودروهای زرهی شرکت‌کننده در حمله از سوی متفقین اشاره دارد. اوکیناوا جمعیتی زیاد داشت که بالغ بر ۱۵۰٬۰۰۰ نفر آن‌ها در زمان نبرد کشته شدند. متفقین قصد استفاده از اوکیناوا به عنوان سکویی برای اجرای عملیات سقوط داشتند که پس از بمباران هسته‌ای هیروشیما و ناکازاکی در اوت ۱۹۴۵ و اعلان جنگ اتحاد جماهیر شوروی به ژاپن این کشور تسلیم شد و جنگ جهانی دوم به پایان رسید. نبرد ثنی
جنگ ثنی یا (موقعة المذار)، وثنی در لغت عرب بمعنای (نهر) یعنی رودخانه است. این جنگ در سال دوازه دهم هجری (۶۳۳) بین سپاه ایران و اعراب در حمله اعراب به ایران به فرماندهی سردار نامی مسلمانان خالد بن ولید رخ داده‌است. بعد از پیروزی خالد در موقعه ذات السلاسل «هرمز» فرمانده پارسیان از اردشیر درخواست کمک نمود. اردشیر سپاهی به فرماندهی «قارن بن قارن بن قریانس» به کمک هرمز فرستاد. جیش قارن به سوی «المذار» از مدائن خارج شد. همین که به موقعهٔ (ثنی) یا «المذار» رسید، سربازانی که از جنگ (ذات السلاسل) یا زنجیر فرار کرده بودند به وی پیوستند، وأردوگاه جنگ را بر پا کردند. جیش خالد نیز به «الثنی» (المذار) رسید وآمادهٔ جنگ شدند. جنگ آغاز شد و خالد «قارن» را بکشت و اعراب بر ایرانیان تاختند و فاتح شدند. تاریخ نویسان نوشته أند که در این جنگ ۳۰ هزار تن از سربازان ایرانی کشته شدند که بیشتر آنان در «الثنی» (یعنی النهر)، «آب رودخانه» غرق شدند. وکشاورزان آن ناحیه به دادن جزیه به مسلمانان تن در دادند. نبرد وردن
نبرد وحشتناک سرانجام پس از ده ماه درگیری خونین، با مرگ بیش از دو میلیون و دویست و شصت و پنج هزار نفر از نیروهای متخاصم در هجدهم دسامبر ۱۹۱۶م به پایان رسید. تلفات عظیم این جنگ، علاوه بر وسعت عملیات نظامی و به کار گرفتن سلاح‌های جدید جنگی، ناشی از استفاده وسیع نیروهای متخاصم از گازهای سمی و سلاح‌های شیمیایی بود. جنگ بزرگ کیخسرو
جنگ بزرگ کیخسرو یکی از جنگ‌های بزرگ شاهنامه است که میان کیخسرو، پادشاه ایران و افراسیاب، پادشاه توران رخ داد. این جنگ از جمله مهم‌ترین و طولانی‌ترین جنگ‌های میان ایران و توران است که در پایان به کشته‌شدن افراسیاب انجامید و کین سیاوش از تورانیان ستانده شد. نبرد فرانکلین (۱۸۶۴)
نبرد فرانکلین جنگی بود که در ۳۰ نوامبر ۱۸۶۴ در فرانکلین تنسی درگرفت و به عنوان بخشی از نبرد فرانکلین–نشویل از جنگ داخلی آمریکا محسوب می‌شود. این نبرد یکی از بدترین فاجعه‌های جنگ برای ارتش ایالات مؤتلفه تلقی می‌کنند. سرهنگ ارتش موتلفه ژنرال جان بل هود از ارتش تنسی تعداد زیادی عملیات تهاجمی بر روی مواضع مستحکم نیروهای ارتش اتحادیه تحت فرمان ژنرال جان ام. شوفیلد انجام داد. با این حال او نتوانست از عقب‌نشینی برنامه‌ریزی شده شوفیلد به نشویل جلوگیری نماید. پانی‌پت (فیلم)
نظر به متون تاریخی در این جنگ ده‌ها هزار نفر کشته شدند و یکی از بزرگ‌ترین و پرماجراترین جنگ‌های قرن هجدهم در تاریخ هند و افغانستان به‌شمار می‌رود. نبرد طراز
نبردِ طراز (به عربی: طَلاس) در سال ۷۵۱ میلادی میان سپاهیان خلافتِ عباسیان و دودمانِ چینیِ تانگ - به فرماندهیِ امپراتور ژوانتسونگ - روی داد. هدف از این جنگ نه تنها دست‌یابی به منطقهٔ سیردریا بلکه کلیهٔ ناحیهٔ راهبردیِ آسیایِ مرکزی بود. نبرد طراز به توسعه‌طلبی دودمان تانگ در مرزهای غربی آنان پایان بخشید. این ناحیه غربی‌ترین منطقه‌ای است که چینی‌ها در طول تاریخ تصرف کرده‌اند. نبرد فری‌بریج
نبرد فری‌بریج () در ۲۸ مارس ۱۴۶۱ به وقوع پیوست که تعامل مقدماتی میان خاندان‌های یورک و لنکستر قبل از نبرد بزرگتر یعنی نبرد تاوتون می‌باشد که در طول دوران جنگ‌های داخلی انگلستان موسوم به جنگ رزها درگرفت نبرد جهاد
در سال ۱۲۹۴ ش بین مردم عرب خوزستان و انگلستان جنگی رخ داد که این جنگ در دو مرحله صورت گرفت. مرحله اول جنگ مردم عرب خوزستان با اسلحه سرد بود که منجر به شکست انگلیس شد. در مرحله دوم انگلیس با اسلحه گرم سنگین روبروی مردم عرب خوزستان قرار گرفت، اما اسلحه مردم عرب تغیری نکرد و با همان اسلحه‌های سرد با انگلیس روبرو شدند که منجر به کشته شدن صدها نفر از مردم عرب شد، آرامگاه این کشته شدگان در ۱۰ کیلومتری اهواز _ سوسنگرد (المنیور) قرار دارد. از معروفترین افراد حاضر در این جنگ حاج سَبهان،عاصی الشَرهان و حاج وادی بزرگ خاندان آل حاج سالم که از شیوخ بنی طُرُف می‌باشند. هم‌چنین شیخ داخل الدمبوس قبیله بنی کنانه کمک های قابل توجهی در اتحاد قبائل برای مقابله با نیروهای انگلیسی کرد. این جنگ به جنگ جهاد مشهور است. در جریان جنگ جهانی اول علمای نجف که مرجع تقلید عالم تشیّع بودند به منظور جلوگیری از حمله انگلیس به کشورهای اسلامی و تجهیز قوای مسلمانان، فتوای جهاد علیه نیروهای انگلیس را صادر کردند. جنگ
بزرگترین جنگی که تاکنون در تاریخ جهان به ثبت رسیده، مجموعه جنگ‌هایی است که به جنگ‌های صدساله مشهور است. این جنگ‌ها بین انگلستان و فرانسه در میان سال‌های ۱۳۳۷ و ۱۴۵۳ اتفاق افتاد. جنگ چین و ویتنام
جنگ چین و ویتنام (به انگلیسی: Sino-Vietnamese War) جنگی مرزی بود که در اوایل سال ۱۹۷۹ بین چین و ویتنام درگرفت. چین در پاسخ به اقدامات ویتنام علیه خمرهای سرخ در سال ۱۹۷۸ که منجر به نابودی خمرهای سرخ مورد حمایت چین شد، حمله‌ای آغاز کرد. چین و ویتنام هر دو مدعی پیروزی در آخرین جنگ هندوچین بودند. نبرد قرقر
نبرد قَرقَر یا کرکر (کرکر، Qarqar, Karkar, Carcar) نبردی بود که در قَرقَر در شمال غرب سوریه امروزی در سال ۸۵۳ پیش از میلاد بین شلمنسر سوم پادشاه آشور از یک سو و سپاهی بزرگ از هم‌پیمانان سوری، فینیقی، اسرائیلی، (و به تعبیری حتی کیلیکی و مصری) از سوی دیگر درگرفت. اهمیت این نبرد یکی از این جهت بود که شمار سربازان و ادوات و ابزار جنگی شرکت‌کننده و به کاررفته در آن از همهٔ جنگ‌های پیش از آن بیشتر بود و دیگر این که برخی از قبایل و اقوام برای نخستین بار در این نبرد وارد صحنهٔ تاریخ شدند، مانند اعراب که با شترهای یک کوهانه و تندرو خود در این جنگ شرکت کردند. جنگ جمل
جنگ جمل یا نبرد جمل در جمادی‌الاولی یا جمادی الثانی سال ۳۶ هجری قمری بین عایشه، طلحه و زبیر از یک سو و علی، خلیفه وقت، از سوی دیگر رخ داد. این نبرد، نخستین جنگ میان مسلمانان است. از آن رو که در این جنگ، عایشه در مرکز میدان جنگ و بر روی شتری به‌نام عسکر سوار بود، آن را «جنگ جمل» (شتر نر) نامیده‌اند. جنگ آسیر و ونیر
جنگ آسیر و ونیر در اساطیر اسکاندیناوی، نبردی کهن بود که میان دو گروه از ایزدان به نام‌های اِزیر و ونیر درگرفت که در نهایت به صلح و اتحاد این دو گروه و تشکیل تنها یک گروه از ایزدان منجر شد. این جنگ یکی از رخ‌دادهای مهم در اساطیر نورس به‌شمار می‌رود. روایت‌های این اسطوره آشفته است و اسنوری بدون اشاره به علت این نبرد از دو افسانه متفاوت سخن می‌گوید. اطلاعات خرد و پراکنده‌ای دربارهٔ جنگ در منابع باقی مانده‌ای همچون شعر ولوسپا، اولین و شناخته‌شده‌ترین شعر در ادای شاعرانه، در کتاب اسکالدزکاپارمال بخشی از مجموعه متون ادای منثور و روایات کتاب ینگلینگ ساگا (تاریخ دودمان شهریاری ینگلینگ) اثر اسنوری استورلوسون به چشم می‌خورد. عملیات‌های والفجر
عملیات‌های والفجر به مجموعه‌ای از عملیات‌های تهاجمی نیروهای مسلح ایران در جنگ ایران و عراق گفته می‌شود. این سلسله عملیات‌ها پس از فتح خرمشهر شروع شد و تا سال‌های آخر جنگ ادامه داشت. عملیات والفجر ۵ به همراه عملیات والفجر ۶ که به صورت پیوسته انجام شدند بزرگترین عملیات نظامی ایران در تاریخ معاصر به شمار می‌رود. طراحی ضعیف بیشتر این عملیات ها، استفاده ایرانی‌ها از روش یورش موج انسانی، محدودیت آن‌ها در تأمین تسلیحات سنگین و پیشرفته، برخی نا هماهنگی‌ها بین نیروهای ارتش و سپاه و بسیج ایران، و همچنین استفاده نیروهای عراقی‌ها از سلاح‌های شیمیایی تلفات انسانی گسترده‌ای بر نیروهای ایرانی وارد نمود. جغرافیای این عملیات‌ها مناطق وسیعی از جبهه‌های شمالی در کردستان عراق تا جبهه‌های جنوبی در فاو عراق را شامل می شد. در جبهه‌های شمالی به دلیل استفاده مناسب از ناهمواری‌های جغرافیایی و همزمان داشتن پشتیبانی نیروهای محلی کرد عملیات‌ها موفقیت بیشتری داشتند. همچنین به کوهستانی بودن جبهه شمالی تأثیر استفاده از سلاح‌های شیمیایی را کاهش می داد. جنگ پاراگوئه
این جنگ به‌طور نسبی از هر جنگ دیگر در تاریخ تلفات جانی بیشتری به بار آورد و به ویژه به ویرانی کشور پاراگوئه و کشتار بیشتر جمعیت مرد آن انجامید. در این جنگ از سوی پاراگوئه ۱۵۰ هزار نفر و از سوی سه دولت متحد نزدیک به ۲۰۰ هزار نفر شرکت کردند. در نتیجه این نبردها حدود ۳۰۰ هزار سرباز و غیرنظامی پاراگوئه‌ای جان باخته و تلفات جانی سه کشور متحد نیز حدود ۱۰۰ هزار نفر بود. پاراگوئه در سال ۱۸۷۰ پس از پنج سال جنگ خونین شکست خورد و مقدار زیادی از زمین‌های خود را به برزیل و آرژانتین از دست داد. عملیات تن‌گو
عملیات تن‌گو واپسین عملیات نظامی بزرگ نیروی دریایی امپراتوری ژاپن در جنگ اقیانوس آرام در جنگ جهانی دوم بود. این نبرد در ۷ آوریل ۱۹۴۵ رخ‌داد و در جریان آن نبردناو یاماتو (بزرگترین نبردناو آن زمان جهان) به همراه نه‌کشتی جنگی دیگر به قصد عملیاتی خودکشی‌وارانه برای حمله به متفقین مشغول در نبرد اوکیناوا رهسپارشدند. همهٔ این کاروان دریایی به دست آمریکایی‌ها متوقف و بیشترشان نابود شدند. نبردناو یاماتو و پنج کشتی جنگی دیگر غرق شدند. از صد و پانزده هواپیمای از میان رفتهٔ ژاپنی، بیشترشان را هواپیماهای کامی‌کازه تشکیل‌می‌دادند. این نبرد در فاصلهٔ میان کیوشو، ژاپن و جزایر ریوکیو رخ‌داد. نبرد کورسک
نبرد کورسک نبردی در جبهه شرقی جنگ جهانی دوم میان نیروهای آلمان و شوروی در نزدیک شهر کورسک بین ماه‌های ژوئیه و اوت سال ۱۹۴۳ بود. تهاجم آلمان نام رمز عملیات "سیتادل" را بر خود داشت و به یکی از بزرگترین نبردهای زرهی در طول تاریخ یعنی نبرد پروخوروفکا، منجر شد. در حدود شش هزار تانک در این نبرد حضور داشتند؛ از این رو نبرد کورسک بزرگ‌ترین نبرد تانک یا نبرد زرهی در تاریخ جهان به حساب می‌آید. برای آلمانی‌ها این نبرد نشانگر آخرین تهاجم راهبردی که آن‌ها قادر به انجامش در جبهه شرقی شدند، بود. با نابودی تعداد زیادی از نیروها و تانک‌های آلمانی، شوروی با این پیروزی برای مابقی جنگ ابتکار عمل راهبردی را در دست داشت. جنگ غزه (۲۰۰۸–۲۰۰۹)
نبرد اسرائیل و حماس در غزه بخشی از نزاع عرب‌ها و اسرائیل است که از ۲۷ دسامبر سال ۲۰۰۸ تا ۱۷ ژانویه سال ۲۰۰۹ به طول انجامید. در اسرائیل با نام عملیاتی عملیات سرب گداخته ، و در میان اعراب با نام کشتار غزه یاد می‌شود. از آن‌جا که اولین روز نبرد با بیشترین شمار کشته و زخمی فلسطینی در یک روز از سال ۱۹۴۸ تاکنون پایان یافت، این روز در میان بخشی از عرب‌ها به روز "کشتار شنبه سیاه" معروف شد. نبرد آنتی‌تام
نبرد آنتی‌تام () همچنین شناخته شده با نام دیگر نبرد شارپسبرگ، در جنوب ایالات متحده و در ۱۷ سپتامبر ۱۸۶۲ در نزدیکی شارپسبرگ، مریلند به عنوان بخشی از کمپین مریلند به وقوع پیوست. این نبرد نخستین رویارویی دو ارتش در همایش شرقی جنگ داخلی آمریکا بود که در خاک اتحادیه انجام گرفت و خونین‌ترین نبرد به وقوع پیوسته در طول یک روز در ایالات متحده است که در مجموع، ۲۲۷۱۷ نفر کشته، زخمی یا از دست رفته برجای گذاشت. نبرد کیپ اکنوموس
نبرد کیپ اکنوموس نبردی بود که میان جمهوری روم و امپراتوری کارتاژ در خلال اولین جنگ کارتاژ، و در ناحیه امروزی لیکاتا (واقع در جنوب سیسیل) در سال ۲۵۶ق. م رخ داد. این نبرد یکی از بزرگترین نبردهای دریایی تاریخ باستان بوده‌است. ناوگان کارتاژی توسط حنون دوم و هامیلکار (با هامیلکار برقی اشتباه نشود)، و رومیان نیز توسط کنسول‌های آن سال، مارکوس آتیلیوس رگولوس و لوسیوس مانلیوس وولسو لونگوس رهبری می‌شدند. این نبرد با پیروزی رومیان به پایان رسید. نبرد آزینکورت
نبرد آزینکورت () یا آجینکورت و همچنین آژینکورت یک جنگ بزرگ از سری جنگ‌های موسوم به جنگ‌های صد ساله می‌باشد که با پیروزی انگلستان همراه بود، نبرد در روز جمعه به سال ۲۵ اکتبر ۱۴۱۵ که روز سنت کریسپین بود و در نزدیکی آزینکورت در شمال فرانسه درگرفت، پیروزی هنری پنجم در آزینکورت، در برابر ارتشِ از لحاظ عددی برتر نیروی فرانسه، باعث فلج شدن نیروی نظامی فرانسه و یک دورهٔ جدید در جنگ گردید که در طی آن هنری پنجم با دختر پادشاه فرانسه ازدواج کرد و فرزند آنها، بعدها با عنوان هنری ششم انگلستان و هنری دوم فرانسه وارث تاج و تخت فرانسه و انگلستان شد.