سازمان مجاهدین خلق با رهبری چه کسی شکل گرفت؟
سازمان مجاهدین خلق ایران
سازمان مجاهدین خلق ایران سازمان سیاسی اسلام‌گرا و چپ‌گرا با ساختار شبه‌نظامی است. رهبری این سازمان با مسعود رجوی و مریم رجوی است. از سال ۱۳۸۲ زنده بودن مسعود رجوی در پرده ابهام قرار دارد و در غیاب وی همسرش مریم رجوی عملاً رهبری این سازمان را برعهده دارد. از ۱۵ شهریور ۱۳۹۶ دبیرکل این سازمان زهرا مریخی است.
محمد حنیف‌نژاد
او یکی از سه بنیان‌گذار سازمان مجاهدین خلق بود که تا زمان مرگش این سازمان به نام «سازمان مجاهدین خلق» موسوم نشده بود و صرفا آن را «سازمان» می‌نامیدند. سازمان مجاهدین خلق ایران
به مجموعه اقدامات سازمان مجاهدین در برخورد با اعضای سپاه پاسداران و بسیج و مردم و تلاش برای کسب اطلاعات از طریق شکنجه آنان در مرداد ۱۳۶۱ گفته می‌شود. محمدحسین رفیعی
رفیعی تحصیلات مقدماتی را در روستای محل تولدش گذراند و پس از آن به بیرجند رفت. در همین زمان با مطالعه آثار مهندس بازرگان، آیت‌الله طالقانی، سید قطب، آل‌احمد علاقه‌مند به این طیف شد. او پس از گذراندن دوران سربازی و سه سال معلمی در روستاهای زنجان، در رشته شیمی دانشکده علوم دانشگاه تهران قبول شد. حضور در دانشگاه تهران و آشنا شدن با فضای روشنفکری آن زمان که در فضای پس از سرکوب تظاهرات ۱۵ خرداد به سر می‌برد و شرکت در جلسات دکتر شریعتی در حسینیه ارشاد تأثیر عمیقی بر شکل‌گیری تفکرات او داشت. در سال ۱۳۵۳ به آمریکا رفت. در آمریکا علاوه بر تحصیل در مقطع کارشناسی ارشد در دانشگاه داکوتای جنوبی به مطالعات سیاسی، مذهبی و اجتماعی خود ادامه داد. پس از اعلام تغییر ایدئولوژی در سازمان مجاهدین خلق، از کنفدراسیون دانشجویان جدا شد و به همراه عده‌ای دیگر «سازمان دانشجویان مسلمان» را در پاییز سال ۱۳۵۵ در آمریکا تشکیل دادند. در سال ۱۳۵۶ برای ادامه تحصیل در مقطع دکترا به امپریال کالج لندن رفت. در لندن پس از آشنایی با رضا رئیس‌طوسی -از اعضای با سابقه سازمان مجاهدین خلق- جذب سازمان گردید و فعالیت‌های سیاسی خود را ادامه داد. پس از انقلاب، در اوایل اسفند ۵۷ به ایران بازگشت و در بخش فرهنگی سازمان مجاهدین خلق شروع به همکاری کرد. انقلاب ۱۳۵۷
پیشینه دیگر گروه چریکی اصلی «سازمان مجاهدین خلق» نیز همچون فداییان خلق به اوایل دهه ۱۳۴۰ بازمی‌گشت، با این تفاوت که افراد سازمان فدایی اغلب از اعضای سابق حزب توده یا جناح مارکسیست جبهه ملی بودند، اما سازمان اسلامگرای مجاهدین را اعضای سابق جناح مذهبی جبهه ملی به ویژه نهضت آزادی تشکیل می‌دادند. نظریات «مجاهدین» شباهت بسیاری به اندیشه‌های شریعتی داشت، از این رو بسیاری، شریعتی را الهام‌بخش مجاهدین می‌دانستند، هر چند که مجاهدین پیش از آغاز سخنرانی‌های شریعتی در سال ۴۶، چارچوب و مبانی نظری خود را فراهم ساخته بودند. با اینحال در سال‌های بعدی، دیدگاه‌ها و تعبیرهای شریعتی دربارهٔ جنبه‌های انقلابی تشیع، تأثیری غیر مستقیم و چشمگیر بر سازمان مجاهدین گذاشت. سازمان مجاهدین انقلاب اسلامی ایران
سازمان مجاهدین انقلاب اسلامی در ۱۶ فروردین ۱۳۵۸ با به هم پیوستن ۷ گروه اسلام‌گرای مخالف نظام پیشین شکل گرفت که برخی سابقه مبارزه نظامی را نیز داشتند. این گروه‌ها تا قبل از پیروزی انقلاب ارتباط تشکیلاتی چندانی با هم نداشتند اما وجود هدف مشترک مقابله با خطراتی که نظام نوپا را تهدید می‌کرد، آن‌ها را به اتحاد با یکدیگر سوق داد، دشمنی با سازمان مجاهدین خلق یکی از مهمترین وجوه اشتراک اعضای این سازمان بود که حتی در نام سازمان نیز تجلی پیدا کرد. تنها تفاوت نام این دو سازمان جایگزینی کلمه «خلق» با کلمه «انقلاب اسلامی» بود. گسترش و تداوم تفکر انقلابی و اعتقاد به ولایت فقیه و رهبری آیت‌الله خمینی از اشتراکات دیگر این هفت گروه بود. گروه توحیدی صف
در پی مسجل شدن انقلاب و احتیاج انقلابیون به یک تشکیلات نظامی و انقلابی منسجم، گروه توحیدی صف با شش گروه دیگر تلفیق شده و «سازمان مجاهدین انقلاب اسلامی» را تشکیل دادند. محمد بروجردی رهبر گروه توحیدی صف پس از انقلاب در زمره بنیانگذاران سپاه پاسداران انقلاب اسلامی بود. لطف‌الله میثمی
میثمی با حنیف‌نژاد و بدیع‌زادگان و سعید محسن رابطه نزدیکی داشت. او دانش‌آموخته مهندسی نفت از دانشکده فنی تهران و باجناق محمد حنیف‌نژاد است. میثمی در بهار ۱۳۴۸ به عضویت فعال مجاهدین خلق درآمد و یک بار در شهریور ۱۳۵۰ همراه با سران مجاهدین دستگیر شد. سال بعد بنیان‌گذاران در ۴ خرداد ۱۳۵۱ کشته شدند؛ در حالی که او همچنان در زندان‌های مختلف نظیر قزل قلعه، اوین، جمشیدیه، موقت شهربانی، قصر و عادل‌آباد شیراز دوران محکومیت خود را می‌گذراند تا در شهریور ۱۳۵۲ آزاد شد و مجدداً به سازمان مجاهدین که فعالیت مخفی می‌کردند پیوست. در جریان مبارزه مسلحانه با رژیم شاه، در شب ۲۸ مرداد سال ۱۳۵۳ در حالی که در خانه‌ای تیمی مشغول ساختن بمب دست‌ساز (صوتی) بود، بمب در دستانش منفجر شد. بر اثر شدت جراحات وارده دست چپ او قطع و از هر دو چشمش نابینا شد و در بیمارستان توسط مأمورین شهربانی و ساواک شناسایی و دستگیر و به اعدام محکوم شد، اما حکم اعدامش با یک درجه تخفیف به حبس ابد تبدیل شد. در حادثه انفجار سیمین صالحی هم همراه او بود که وی نیز از یک چشم نابینا شد. در این زمان میثمی در شاخه نظامی و تحت مسئولیت بهرام آرام قرار داشت. این حادثه ضربه بدی برای شاخه نظامی بود. سازمان آزادیبخش خلق‌های ایران
سازمان آزادیبخش خلق‌های ایران اولین اعلامیه خود را در ۵ اردیبهشت ۱۳۵۲ منتشر کرد و این امر باعث جذب بسیاری از افراد علاقه‌مند به مشی مسلحانه به این گروه شد. نهاوندی موفق شد تعداد زیادی را به این سازمان جذب کند. سازمان خط مشی چریکی - مارکسیستی داشت. و بین رهبران این مجموعه و سازمان انقلابی حزب توده ایران به رهبری پرویز واعظ­زاده روابط نزدیک و استراتژیکی به وجود آمده بود. مجمع مسلمانان مجاهد
مجمع مسلمانان مجاهد از سازمان‌ها و جریان‌های سیاسی است که در بستر حوادث بعد از شهریور ۱۳۲۰ ایجاد شد. پس از سقوط رضاشاه، نیروهای مذهبی که طی یک دوره طولانی سرکوب شده بودند، وارد میدان شدند. سید ابوالقاسم کاشانی از چهره‌های مؤثر در تحولات مذهبی-سیاسی این دوره بود که افزون بر انتقاد از دولت‌های وقت، با نفوذ بیگانگان و کنترل روزافزون آنان بر اوضاع ایران، مخالفت میکرد. بسیاری از سازمان‌ها، احزاب، جریان‌ها، و انجمن‌های مذهبی-سیاسی این دوره، تا حدودی با تأثیر از کاشانی شکل می‌گرفتند و با او در ارتباط بودند. طرح تأسیس یک جمعیت جدید به نام «مجمع مسلمانان مجاهد»، طرحی مشترک از سوی کاشانی، نواب صفوی و قنات‌آبادی بود. موسی خیابانی
او به‌دنبال یورش گسترده ساواک به سازمان مجاهدین در شهریور سال ۱۳۵۰، همراه ۳۳ تن دیگر از اعضای مجاهدین دستگیر شد. وی ماه‌ها زیر شکنجه قرار داشت. شدت ضربات وارده در دوره بازجویی به حدی بود که مدتی در بیمارستان بستری شد. موسی خیابانی در اردیبهشت ۱۳۵۱، در یک دادگاه نظامی به اعدام محکوم شد. این حکم در دادگاه دوم نیز تأیید شد. لیکن، پس از اعدام بنیان‌گذاران سازمان مجاهدین خلق ایران و اعضای کمیته مرکزی سازمان، رژیم شاه تحت فشارها و موج اعتراض‌های گسترده در واکنش به صدور احکام اعدام در مورد مجاهدین، مجبور شد که از اعدام او و چند تن دیگر از مجاهدین صرف‌نظر کند. موسی به حبس ابد محکوم شد و به زندان قصر انتقال یافت. محمد حنیف‌نژاد
محمد حنیف‌نژاد (۱۳۱۸–۴ خرداد ۱۳۵۱) از بنیان‌گذاران سازمان مجاهدین خلق ایران بود. وی به همراه سعید محسن و علی‌اصغر بدیع‌زادگان، سازمان مجاهدین خلق را در سال ۱۳۴۴ پایه‌ریزی کرد. محمد حنیف‌نژاد در سال ۱۳۵۰ توسط ساواک دستگیر و در چهارم خرداد ۱۳۵۱ اعدام شد. سازمان مجاهدین خلق ایران
کنگره سراسری سازمان مجاهدین هم‌زمان به مناسبت پنجاه و دومین سالگرد تأسیس سازمان روز چهارشنبه ۱۵ شهریور ۱۳۹۶ در تیرانا پایتخت آلبانی و ۵ پایتخت دیگر اروپایی برگزار شد. این کنگره در اجتماع خود زهرا مریخی را به عنوان دبیرکل جدید انتخاب کرد. ریاست این کنگره را زهره اخیانی به عهده داشت که از شهریور ۱۳۹۰ دبیرکل این سازمان بود. براساس آئین‌نامه داخلی سازمان مجاهدین خلق دبیرکل هر دو سال یک بار انتخاب می‌شود. این انتخابات در سه مرحله انجام می‌شود. در شور اول که در ۲۹ مرداد ۱۳۹۶ برگزار شد، زهرا مریخی ۸۶ درصد آرای شورای مرکزی این سازمان را از میان ۱۲ کاندیدا به دست آورد. در شور دوم که روز ۱۲ شهریور ۱۳۹۶ در ۱۰ مرکز برگزار شد وی ۸۴ درصد آرای مسئولان و کادرهای سازمان را از میان ۴ کاندیدا کسب کرد؛ و سرانجام در شور سوم و نهایی در ۱۵ شهریور در یک رأی‌گیری علنی در اجتماع سراسری، وی به اتفاق آرا به‌عنوان مسئول اول سازمان مجاهدین خلق ایران انتخاب شد. مریم رجوی
مریم رجوی با نام اصلی مریم قجر عضدانلو (زادهٔ ۱۳ آذر ۱۳۳۲ در تهران) به همراه همسرش مسعود رجوی رهبر سازمان مجاهدین خلق ایران است. شورای ملی مقاومت ایران که بازوی سیاسی سازمان مجاهدین خلق و گروه‌های متحد با آن سازمان است، مریم رجوی را به عنوان «رئیس‌جمهوری منتخب مقاومت ایران برای دوران انتقال» انتخاب کرده‌است. در غیاب همسرش مسعود رجوی، او عملاً رهبری این سازمان را بعهده دارد. سید ابوالحسن بنی‌صدر
هم‌زمان نیروهای حزب‌اللهی به خیابان‌ها آمده و خواستار اعدام بنی‌صدر شدند. بنی‌صدر از آنجا که به تنهایی توان مقابله با مخالفانش را نداشت و پیشتر هیچگاه به ایجاد یک حزب اقدام نکرده و با هیچ حزبی نیز ائتلاف ننموده بود، با سازمان مجاهدین خلق که سازمانی تندرو و منتقد حکومت وقت و دارای تشکیلاتی سازمان‌یافته و مسلح بود، متحد شد. مجاهدین خلق نیز در پی تعارضات شدید با حکومت، از بنی‌صدر حمایت کرده و در تاریخ ۲۹ خرداد ۱۳۶۰، مسعود رجوی رهبر این سازمان به همراه بنی‌صدر که در خفا به سر می‌برد، مردم را به قیام فراخواندند و از هوادارانشان خواستند تا علیه حکومت در خیابان‌ها حضور یابند. یک روز پس از آن در ۳۰ خرداد ۱۳۶۰، تظاهرات بزرگی در شهرهای مختلف کشور نظیر تهران، آمل، اصفهان، تبریز، شیراز، مشهد، اهواز، اراک، زاهدان، سنندج، همدان، بندرعباس و ارومیه به راه افتاد، چنان‌که درتهران حدود پانصد هزار نفر با سازماندهی مجاهدین خلق، در خیابان‌ها به سردادن شعار، اعتراض و درگیری با نیروهای حزب‌اللهی پرداختند. حکومت نیز با اعلام آیت الله خمینی و دیگر روحانیون حامی او به سرعت عکس‌العمل نشان داد، چنان‌که تنها در اطراف دانشگاه تهران از هر دو طرف حدود ۵۰ نفر کشته، ۲۰۰ نفر مجروح و ۱۰۰۰ نفر دستگیر شدند. چندین نفر از دستگیرشدگان از جمله چند دختر نوجوان، در آن روز بدون محاکمه به دلیل احراز جرم و اعلام عدم پشیمانی اعدام شدند. هیبت‌الله معینی چاغروند
در سال ۱۳۴۹ چریکهای فدائی خلق، متأثر از انقلاب کوبا و جنبش چریکی آمریکای لاتین، با ایدئولوژی مارکسیسم - لنینیسم و با اعتقاد به مبارزه مسلحانه شهری، از ادغام دو گروه چریکی مخالف رژیم شاه به وجود آمد. این سازمان پس از پیروزی انقلاب اسلامی به نفی مشی چریکی پرداخت و بر سر حمایت یا عدم حمایت از جمهوری اسلامی و شوروی، منشعب شد. تعدادی از اعضای سابق سازمان فدائیان خلق که به مبارزه چریکی پایبند ماندند، گروه مستقل چریکهای فدائی خلق (شاخه اشرف دهقانی) را تشکیل دادند. جان بولتون
بولتون در پشتیبانی از سازمان مجاهدین خلق ایران، «یک گروه مسلح اسلامی دارای گرایش‌های مارکسیستی» که مدتی در فهرست سازمان‌های تروریستی وزارت امور خارجه آمریکا بوده، سخنرانی کرده‌است. بنا بر وزارت امور خارجه آمریکا این سازمان از فلسفه‌ای پیروی می‌کند که مارکسیسم را با اسلام ترکیب می‌کند. تقی شهرام
تا میانه سال ۱۳۵۴ هنوز کمتر کسی از تغییر ایدئولوژی در سازمان مجاهدین با خبر بوده و این سازمان یکی از معروفترین سازمان‌های مسلح مذهبی علیه رژیم در بین توده‌های مردم بود. در مهر ۱۳۵۴ جریان تقی شهرام با انتشار کتابی به نام «بیانیه اعلام مواضع ایدئولوژیک سازمان مجاهدین خلق ایران» اعلام کرد که ایدئولوژی دوگانه سازمان از اسلام به مارکسیسم - لنینیسم تغییر کرده‌است. در واقع علی‌رغم پذیرش مارکسیسم در سطح سازمان، رهبری بدون نظرخواهی از دیگران تغییر مواضع سازمان را با انتشار بیانیه رسماً اعلام کرد، یعنی اینکه ایدئولوژی کل سازمان تغییر یافته که واقعیت نداشت و هنوز افرادی بودند که به اعتقادات گذشته پایدار بودند و رهبری در واقع به‌جای همه تصمیم گرفت. زهرا مریخی
زهرا مریخی (زاده ۱۳۳۸ در قائم‌شهر)، دبیرکل سازمان مجاهدین خلق ایران است. وی روز چهارشنبه ۱۵ شهریور ۱۳۹۶ در کنگره سراسری سازمان مجاهدین خلق که به مناسبت پنجاه ودومین سالگرد تأسیس سازمان برگزار گردید، به اتفاق آرا به عنوان دبیرکل جدید انتخاب شد. مریخی پیش از این هماهنگ‌کننده دفاتر مریم رجوی رهبر سازمان مجاهدین خلق ایران و نایب رئیس شورای مرکزی این سازمان بود. سازمان مجاهدین انقلاب اسلامی
محمد سلامتی دبیرکل سازمان مجاهدین انقلاب اسلامی ایران، که در سال ۱۳۷۰ توسط برخی از اعضای جناح چپ سازمان مجاهدین انقلاب اسلامی تأسیس شد، علت این اختلافات را همراهی عده‌ای از اعضای سازمان از جمله افراد گروه منصورون با سیاست‌های جناح بازار، عدم اعتقاد به ولایت فقیه و مجلس و مخالفت آن‌ها با بسیاری از مصوبات مجلس و دولت هم‌چون قانون کار و قانون اصلاحات ارضی می‌داند. او مهم‌ترین اعضای راست‌گرای آن زمان سازمان را حسین فدایی، محمدباقر ذوالقدر، محسن رضایی و احمد توکلی معرفی کرده‌است. زهره اخیانی
اخیانی از طریق همسرش علینقی حدادی سازمان مجاهدین آشنا و به عضویت این سازمان درآمد. پس از ۳۰ خرداد ۱۳۶۰ به همراه همسرش معروف به فرمانده کمال به عراق رفته و در قرارگاه اشرف حاضر می‌شود. او نیز همانند سایر اعضا مجاهدین در جریان انقلابات مختلف داخلی مجموعه از همسرش جدا شده و به فعالیت‌های خود در داخل سازمان ادامه می‌دهد. وی در سال ۱۳۹۰ به سمت دبیرکلی این حزب انجام می‌شود.ا محمدحسن طریقت منفرد
محسن طریقت منفرد پیش از انقلاب عضو سازمان مجاهدین خلق و مدتی عضو مرکزیت این سازمان بود و با نام مستعار «محمود» شهرت داشت. او در سال ۱۳۵۵ به دلایلی ازجمله انتقاد به مشی چریکی و بی‌فایده دانستن آن، همراه با محمدقاسم عبدالله‌زاده (با نام مستعار سالک) و حسین سیاه‌کلاه (با نام مستعار کاظم) از این سازمان کناره گرفت. سازمان مجاهدین خلق ایران
پیش از آن نیز در ۳۰ نوامبر ۲۰۰۷، دادگاه ویژه‌ای در بریتانیا رأی داد که دولت این کشور، بایستی نام سازمان مجاهدین خلق ایران را از فهرست گروه‌های تروریستی حذف و فعالیت‌شان را در بریتانیا قانونی اعلام کرد. بیش از ۱۰۰ عضو پارلمان اروپا از باراک اوباما خواستند که نام مجاهدین خلق را از لیست سازمان‌های تروریستی آمریکا حذف نماید. قانون‌گذاران در نامه‌ای گفتند که سازمان مجاهدین خلق ایران به‌وضوح نشان داده‌است که دشمن بنیادگرایی اسلامی است. شاهین (هواپیما)
بهزاد معزی سپس به جمع هواداران سازمان مجاهدین خلق افزوده شد و طی عملیاتی که توسط این سازمان طراحی شده بود دوباره به بهانه پرواز آزمایشی بوسیله یک فروند هواپیمای سوخت رسان ارتش، در مرداد ۱۳۶۰ مسعود رجوی و بنی صدر را از ایران به فرانسه فراری داد. وی تا پایان عمر عضو مجاهدین خلق ماند و در سال ۱۳۹۹ در پاریس در گذشت. بهمن بازرگانی
بهمن بازرگانی فعال سیاسی، نویسنده، از اعضای اولیه و یکی از مسئولان سازمان مجاهدین خلق ایران بوده‌است. بازرگانی را در کنار تقی شهرام، یکی از عوامل اصلی تحول ایدئولوژی سازمان مجاهدین از اسلام به مارکسیسم می‌دانند. بهمن بازرگانی در سال ۱۳۲۲ در شهر ارومیه در خانواده‌ای مستضعف زاده شد. تحصیلات خود را تا مقطع دبیرستان در تهران گذراند و پس از قبولی در رشتهٔ مهندسی راه و ساختمان وارد دانشگاه تهران شد. در اوان تحصیل (۱۳۴۴) پس از آشنایی با علی باکری و ناصر صادق وارد سازمان مجاهدین خلق شد و زیرنظر محمد حنیف‌نژاد به فعالیت پرداخت. طولی نکشید که در سازمان مجاهدین ارتقاء پیدا کرد و به یکی از اعضای کادر مرکزی و مسئولان این تشکیلات مبدل گردید. برادر او، محمد بازرگانی نیز از طریق وی وارد سازمان شد و در بهار سال ۵۱ تیرباران شد.  بهمن بازرگانی مسئولیت‌های مختلفی را در طول حضور خود در سازمان برعهده گرفته بود. او ابتدا مسئول شاخهٔ تبریز شد و پس از آن به همراه گروه خود به گسترش سازمان در مناطق آذربایجان و کردستان کمک کرد. او همچنین یکی از اعضای تأثیرگذار گروه موسوم به «ایدئولوژی» بود. بازرگانی در سال ۱۳۵۱، پس از خروج از محل کار خود توسط مأموران ساواک دستگیر می‌شود و با یک درجه تخفیف به حبس ابد محکوم می‌گردد. بازرگانی و رجوی تنها نفرات اعدام نشدهٔ اعضای ابتدایی سازمان مجاهدین بودند. بازرگانی درنهایت پس از انقلاب اسلامی از سازمان مجاهدین و فعالیت‌های سیاسی فاصله می‌گیرد و به فعالیت علمی و پژوهش مشغول می‌شود. منوچهر سخایی
منوچهر سخایی به سازمان مجاهدین خلق پیوسته بود. و در اواخر دهه ۱۳۷۰ خورشیدی، در کنسرت‌هایی به نفع سازمان مجاهدین خلق ایران شرکت کرد. سازمان مجاهدین خلق ایران
در دوران حکومت پهلوی و جمهوری اسلامی از لقب «مارکسیست اسلامی» برای این سازمان استفاده می‌شده‌است. در "ادبیّاتِ حکومتی ایران" از سازمان مجاهدین خلق با عناوینی چون «سازمان منافقین» یاد می‌شود. بسیاری از اعضای جدا شده و همچنین محققین این سازمان را دارای ماهیت فرقه‌ای دانسته و از عنوان فرقه رجوی برای اشاره بدان استفاده می‌گردد. سازمان مجاهدین انقلاب اسلامی ایران
محمد سلامتی، بهزاد نبوی، محسن آرمین، غلامرضا بصیرزاده، مصطفی تاج‌زاده، هاشم آقاجری، ابوالفضل قدیانی، فیض‌الله عرب‌سرخی و صادق نوروزی، مؤسسین "سازمان مجاهدین انقلاب اسلامی ایران" و همچنین، از مؤسسان یا اعضای سازمان مجاهدین انقلاب اسلامی بودند که در سال ۱۳۶۱ از سازمان مذکور کناره گرفته بودند. کنگره خلق‌های ایران
جبهۀ‌ دموکراتیک ملی ایران پس از ناکامی در برگزاری کنگرۀ خلق‌های ایران تصمیم گرفت که از طریق اتحاد با نیروهای کُرد، سازمان مجاهدین خلق ایران و دیگر نیروهای اپوزیسیون جریان متحدی را در برابر جمهوری اسلامی تأسیس کند. به گفتۀ‌ مهدی خان‌بابا تهرانی جریان موسوم به اتحاد چپ طرحی را تحت عنوان «ضرورت تشکیل یک جبهۀ‌ واحد دموکراتیک-ضدامپریالیستی و تشکیل جبهۀ‌ واحد چپ» مطرح کرد که بر اساس آن نیروهای چپ جبهۀ‌ واحدی را به وجود آورده و سپس با سایر نیروها در یک جبهه قرار می‌گرفتند. مجاهدین افغانستان
اغلب احزاب شیعه با تشکیل حزب وحدت اسلامی به رهبری عبدالعلی مزاری در سال ۱۹۸۹ جذب آن شدند و پس از آن حزب وحدت به عنوان نماینده اصلی هزاره‌های افغانستان درآمد. مهناز صمدی
صمدی در سال ۱۳۵۸ به مجاهدین خلق پیوست و در دهه ۱۳۶۰ از مبارزان فعال آنها بود. او در سال ۱۱۳۶۰ متهم به رهبری یک حمله تروریستی علیه دولت ایران از طرف این سازمان شد. وارن کریتز، وکیل او در پرونده ای در سال ۲۰۰۰ میلادی گفت که او به دلیل اقدام برای «بمب‌گذاری علیه اهداف قانونی» مجازات شده‌است. صمدی چهار سال در زندان اوین زندانی بود و در سال ۱۳۶۵ قبل از فرار از ایران آزاد شد. او فرمانده شاخه نظامی مجاهدین خلق مستقر در عراق به نام «ارتش آزادی‌بخش ملی ایران» و مسئول آموزش مبارزان زن در قرارگاه اشرف شد. به گفته ماهان عابدین، او همچنین افسر ارشد استخبارات بود. سازمان مجاهدین خلق ایران
پس از پیروزی انقلاب ۱۳۵۷ ایران، بخش مذهبی سازمان مجاهدین خلق به رهبری موسی خیابانی و مسعود رجوی، فعالیت خود را تحت عنوان جنبش ملی مجاهدین، اعلام کردند؛ ولی درباره اختلاف نظر با روحانیان وقت، از جمله روح‌الله خمینی، به مخالفت بر ضد نظام جمهوری اسلامی روی آورد. پس از تظاهرات ۳۰ خرداد ۱۳۶۰ و برکناری ابوالحسن بنی‌صدر، این سازمان، هدف خود را سرنگونی نظام جمهوری اسلامی ایران عنوان کرد. اعضای سازمان مجاهدین، دو سال بعد از جنگ ایران و عراق، در سال ۶۱ به عراق رفتند و با همکاری ارتش عراق، اقدام به تشکیل بازویی نظامی به نام «ارتش آزادی‌بخش ملی ایران» کرد و در کنار ارتش عراق در جنگ بر ضد ایران، مشارکت کرد. این نیروی نظامی در طول جنگ ایران و عراق، از سوی خاک عراق، بیش از یک‌صد عملیات نظامی بر ضد مواضع نیروهای ایرانی شکل داد. مهم‌ترین عملیات نظامی سازمان در سال ۱۳۶۷ تحت عنوان فروغ جاویدان انجام شد و جمهوری اسلامی در واکنش به آن اعدام زندانیان سیاسی (تابستان ۱۳۶۷) همه اعضای زندانی سازمان را که حاضر به برائت از سازمان و ابراز ندامت از اعمال خود نشده بودند را در زندان‌های ایران اعدام کرد. اگرچه آمار دقیقی از تعداد اعدام شدگان منتشر نشده ولی گزارشگر ویژه حقوق بشر سازمان ملل متحد تعداد آنها را ۱۸۷۹ نفر و دیگر منابع ۳۰۰۰ تا ۴۴۸۲ نفر تخمین زده‌اند. اشرف ربیعی
اشرف ربیعی (رجوی) (۱۳۳۰–۱۹ بهمن ۱۳۶۰) از اعضای شاخص سازمان مجاهدین خلق ایران و همسر مسعود رجوی بود. اشرف ربیعی در سال ۱۳۳۰ در زنجان متولد شد. وی دانش‌آموختهٔ رشتهٔ فیزیک دانشگاه صنعتی شریف بود. وی در سال ۱۳۵۰ از طریق خلیل طباطبایی با سازمان مجاهدین مرتبط شد. به دنبال دستگیری طباطبایی در سال ۵۱ وی نیز بازداشت شد. اشرف ربیعی در سال ۱۳۵۲ برای بار دوم از طریق علی اکبر نبوی نوری با سازمان مجاهدین ارتباط برقرار و در سال ۱۳۵۲ پس از آزادی از زندان با او ازدواج کرد. اما مجدداً در سال ۱۳۵۵ دستگیر شد و تا سال ۱۳۵۷ در زندان به سر برد. اکبر نبوی نوری شوهر اول او در درگیری با ساواک در سال ۱۳۵۵ کشته شد. او پس از انشعاب سال ۱۳۵۴ به همراه علی اکبر نبوی نوری اقدام به ایجاد یک تشکل مستقل بنام «فریاد خلق» نمود که ماهیت اسلامی سازمان را دارا بود. اشرف مجدداً در سال ۱۳۵۵ دستگیر شد و تا دی سال ۱۳۵۷ در زندان به سر برد. وی بعد از آزادی از زندان در دی ماه ۱۳۵۷ نقش مؤثری در عضوگیری و سازماندهی زنان در سازمان مجاهدین داشت. حمید اشرف
در سال ۱۳۵۰ مبارز مستقلی به نام مصطفی شعاعیان با اندیشه ایجاد یک جبهه واحد از تمام انقلابیون مسلح (فارغ از هر گرایش) در برابر رژیم پهلوی با رهبران سازمان چریک‌های فدایی خلق ایران و شخص حمید اشرف سلسله مذاکرات و نامه‌نگاری‌هایی انجام داد. اما با گذشت زمان تضاد عمیق اندیشه‌های او و سازمان چریک‌های فدایی خلق نمایان شد و این ایده نیز به‌دست فراموشی سپرده شد. بخشی از مکاتبات مصطفی شعاعیان با حمید اشرف: در میانه سال ۱۳۸۹ صداهای ضبط شده‌ای از سلسله جلسات گفتگوی دو سازمان چریک‌های فدایی به نمایندگی حمید اشرف و بهروز ارمغانی و سازمان مجاهدین خلق ایران به نمایندگی تقی شهرام و جواد قائدی، تحت عنوان و موضوع «بررسیِ امکانِ وحدت دو سازمان» دردسترس عموم قرار گرفت که بخشی از تاریخ معاصر ایران را بازگو می‌کرد. این جلسات در پاییز سال ۱۳۵۴ و کمی بعد از اعلام مواضع جدید سازمان مجاهدین و گرایش آن به مارکسیسم برگزار می‌شد. در این گفتگوها تقی شهرام با کمک دیگر مجاهد خلق سعی می‌کرد حمید اشرف را اقناع کند تا درنهایت این دو سازمان سیاسی بتوانند به‌صورت یک جبهه متحد دربیایند و به مبارزه یکپارچه با پهلوی دوم بپردازند. اما سرانجامِ این مذاکرات شکست ایدهٔ تشکیل جبهه متحد بود، زیرا حمید اشرف رفتار و سیاست جدید سازمان مجاهدین مارکسیست شده را نادرست می‌دانست و با اَعمال و برخورد آنها با مخالفانِ تغییر ایدئولوژی از جمله مجید شریف واقفی مخالفت می‌کرد. بخشی از مذاکرات حمید اشرف با تقی شهرام: انقلاب ۱۳۵۷
در سال‌های بعد از ۱۳۴۴ شماری از دانشجویان دانشگاه‌ها که روش‌های پیشین و مسالمت‌آمیز جبهه ملی و نهضت آزادی را در آغاز دهه چهل برای مبارزه با حکومت موفقیت‌آمیز نمی‌دانستند، گروه‌های مباحثه مخفی و کوچکی را برای بررسی تجربیات آنزمان چین، ویتنام، کوبا و الجزایر و ترجمه آثار مائو، جیاپ، چه‌گوارا و فانون تشکیل دادند. دستاورد این مباحثات و بررسی‌ها، شکل‌گیری شماری گروه‌های کوچک مارکسیست و اسلامی بود که «تنها رَه رهایی» را «جنگ مسلحانه» و نبرد چریکی می‌دانستند. اصلی‌ترین این گروه‌ها، سازمان چریکهای فدایی خلق ایران و سازمان مجاهدین خلق ایران بودند. پایه‌گذار فکری و شخصیت برجسته سازمان مارکسیستی چریک‌های فدایی که به «فداییان خلق» نیز شهرت داشتند، بیژن جَزَنی بود. جزنی که در اواسط دهه ۳۰ چندبار به زندان افتاده بود، پیش از تشکیل گروه مخفی خود، در شاخه جوانان حزب توده فعالیت می‌کرد. او که تسلط بسیاری بر تاریخ ایران معاصر داشت، سال‌ها بعد هنگام گذراندن محکومیت پانزده ساله‌اش در زندان، جزوه‌هایی برای سازمان فدایی نوشت. اعتقاد جزنی به مبارزه انقلابی شیفته‌وار بود و سخنان شورانگیز او دربارهٔ حزب پیشاهنگ طبقه کارگر، شاید به بهترین وجهی، بیانگر احساسات انقلابیون جوان به هنگام آغاز جنبش چریکی در سال ۴۹ باشد. سازمان مجاهدین خلق ایران
بعد از آن که محمد خاتمی به ریاست جمهوری ایران انتخاب گردید، سیاست‌مداران آمریکایی در دولت وقت آمریکا، یعنی دولت کلینتون که سالیان به دنبال جناح میانه‌رویی درون نظام جمهوری اسلامی بودند، از انتخاب محمد خاتمی استقبال کرده و برای نزدیک شدن به وی و بنا به درخواست وی به منظور نشان دادن حسن نیّت خود، نام سازمان مجاهدین را در لیست سازمان‌های تروریستی قرار دادند. در همان اوان، مارتین ایندیک، معاون وزارت خارجهٔ آمریکا در امور خاور نزدیک، به این واقعیت اذعان نمود. این واقعیّت توسّط مقامات دیگری از ایالات متّحده نیز اذعان شده‌است. بار دیگر در تاریخ ۱۲ ژانویه سال ۲۰۰۹ وزارت امور خارجه آمریکا، مجاهدین خلق را یک گروه تروریستی شناخت. سازمان مجاهدین خلق ایران
انشعاب سال ۱۳۵۴ به‌طور کلی ضربات مهلکی را بر این سازمان وارد کرد. ساواک طی مدت کوتاهی توانست تعداد زیادی از افراد و گروه‌های پراکنده مارکسیست و مذهبی وابسته به سازمان مجاهدین را به تدریج شناسایی کند و از بین ببرد؛ به‌طوری‌که از اواسط سال ۱۳۵۵ دیگر عملاً سازمانی وجود نداشت. از طرف دیگر انشعاب در سازمان مجاهدین باعث شد که برخلاف دوره‌های قبل اتحاد استراتژیک بین نیروهای مارکسیست و مذهبی در مقابله با شاه از بین رفته و جای خود را به بدبینی شدید و مرزبندی دقیق بین مارکسیستها و مذهبی‌ها بدهد. گروه‌های مسلح مذهبی جدید بر خلاف قبل، از همکاری با نیروهای مارکسیست به خاطر عقاید ضد دینی و ترس از خیانت آن‌ها پرهیز می‌کردند. گفته شده که سرخوردگی مجاهدین از پشتیبانی روحانیون و ناتوانی در جذب روشنفکران جدید که غیرمذهبی بودند از جمله علل گرایش نهایی سازمان به مارکسیسم می‌باشد. محمود عسگری‌زاده
محمود عسگری‌زاده (۱۳۵۱–۱۳۲۵) از بنیانگذاران و یکی از تاثیرگذارترین افراد سازمان مجاهدین خلق ایران بود. محمود عسگری‌زاده در سال ۱۳۲۵ در شهر اراک زاده شد. او در همان زمان کودکی به همراه خانواده به تهران مهاجرت کرد. عسگری‌زاده همچون پدر برای بدست آوردن مخارج تحصیل و زندگی به کارگری در کارخانه‌ها رو آورده بود. در سال ۴۳ ابتدا درخواستی برای کسب بورسیه برای دانشگاه پاتریس لومومبا روسیه می‌دهد که پذیرفته نمی‌شود اما پس از آن با بورس دولتی وارد مدرسه عالی بازرگانی می‌شود. او در دانشگاه فردی فعال بود و در بسیاری از اعتصابات دانشجویی نقش مهمی ایفا می‌کرد. عسگری‌زاده حتی به بهانهٔ سامان‌دهی اعتراضات از دانشگاه اخراج شد ولی طولی نکشید که با فشار دانشجویان مجدداً به تحصیل مشغول شد. در سال ۴۶ به خدمت سربازی می‌رود و پس از پایان خدمت به کار در کارخانه ماشین‌سازی تهران و تبریز مشغول می‌شود. در سال ۴۶ به‌واسطهٔ برقراری ارتباط با سعید محسن و ناصر صادق به حلقهٔ اولیه سازمان انقلابی مجاهدین خلق می‌پیوندد و وارد «گروه ایدئولوژی» و سپس «گروه اطلاعات» می‌شود. محمود عسگری‌زاده نقش بسیار زیادی در گسترش و آموزش ایدئولوژی به‌ویژه در تدوین منش اقتصادیِ مجاهدین ایفا می‌کند. او علاوه بر تدریس و آموزش دانش اقتصاد، یکی از تاثیرگذارترین کتاب‌های اقتصادی زمان خود را به نگارش درمی‌آورد که به گفتهٔ عدهٔ زیادی از انقلابیون جوان این کتاب که در ابتدا با نام «جزوهٔ اقتصاد» و سپس با عنوان «اقتصاد به زبان ساده» منتشر شده می‌شود، تأثیرات فراوانی بر روی آنها حتی افراد خارج از سازمان می‌گذارد.او همچنین در بخشی از فعالیت خود در سازمان، مسئول بخش «اطلاعات و شناسایی» نیز بود. او به‌واسطهٔ مطالعات آثار نظامی و پلیسی و نیز بر طبق وظیفه‌اش دستاوردهای اطلاعاتی و شناسایی و اصول مخفی‌کاری زیادی را برای سازمان خود به ارمغان آورده بود. شناسایی محل زندگی و کار اعضای ساواک و آموزش اصول پنهان‌کاری و فرار از دست پلیس به اعضا، از دیگر فعالیت‌های اطلاعاتی عسگری‌زاده بود. سازمان فداییان خلق ایران (اکثریت)
سازمان فداییان (خلق) - اکثریت سازمانی است که از انشعاب و اختلاف نظر بر سر «"مبارزه مسلحانه"» درون سازمان چریک‌های فدایی خلق ایران بعد از انقلاب ۱۳۵۷ پدید آمد. سازمان فداییان خلق ایران (اکثریت) به پشتیبانی از انقلاب، مبارزه مسلحانه را کنار گذاشت و تنها به حمایت از خط ضد امپریالیستی رهبری انقلاب پرداخت و به حزب توده ایران نزدیک شد. با اینحال بخش عظیمی از نیروهای هر دو سازمان اقلیت و اکثریت در سال ۶۷ در اعدام‌های جمعی اعدام شدند و بسیاری از فعالان هم به خارج از ایران پناهنده سیاسی شدند. مسعود رجوی
مسعود رجوی (زاده ۱۳۲۷ در طبس)، از اعضای مرکزی سازمان مجاهدین خلق در دهه آخر حکومت پهلوی و رهبر سازمان و مسئول شورای ملی مقاومت ایران است. وی فارغ‌التحصیل حقوق سیاسی از دانشگاه تهران است. در سال ۱۳۴۶ به عضویت سازمان مجاهدین خلق ایران درآمد و در شهریور ۱۳۵۰ توسط ساواک در تهران دستگیر شد و همزمان با اوج‌گیری انقلاب در ۳۰ دی ۱۳۵۷ به همراه آخرین گروه از زندانیان سیاسی از زندان آزاد شد. شمس قنات‌آبادی
پس از ترور عبدالحسین هژیر به دست فدائیان اسلام، در سال ۱۳۲۷ خورشیدی نواب صفوی، مجمع مسلمانان مجاهد را تشکیل داد و قنات‌آبادی اولین رئیس آن مجمع شد. هدف از تشکیل مجمع پیگیری منظم و آرام فعالیت‌های فدائیان اسلام بود. مجمع مسلمانان مجاهد متشکل از افرادی از اصناف بود که تا قیام سی تیر ۱۳۳۱ در کنار نهضت ملی و جبهه ملی بود ولی پس از آن و جدایی محمد مصدق از کاشانی به مبارزه با مصدق پرداخت. از اواخر سال ۱۳۳۱ با شروع اختلافات، او در مجلس هفدهم همراه با اعضای سابق جبهه ملی چون مظفر بقایی، حسین مکی، ابوالحسن حائری‌زاده، و هواداران دربار شامل جمال امامی و سیدمهدی میراشرافی در برابر دولت دکتر مصدق موضع گرفتند. ولی‌الله فیض مهدوی
ولی الله فیض مهدوی در سال ۱۳۷۹ به سازمان مجاهدین خلق ایران پیوست و در پی آن در مهرماه سال ۱۳۸۰ و در سن ۲۲ سالگی در شهر دزفول دستگیر شد. بنابر اطلاعات اعلام شده از سوی مقامات قضائی جمهوری اسلامی ایران اتهام وی ماموریتی بوده‌است که از سوی سازمان مجاهدین خلق برای بمب‌گذاری به وی محول شده بود. وی هنگام دستگیری مواد منفجره به همراه داشت. گروه مهدویون
مهدی شاه کرمی در ۳۱ خرداد ۵۴ و برادرش محمد در ۲۸ بهمن آن سال در درگیری با پلیس امنیتی کشته شدند. جریان مهدویون از نیمه دوم سال ۵۴ به شکل دیگری ادامه یافت و پس از پیروزی انقلاب ۱۳۵۷ با ادغام در چند گروه دیگر سازمان مجاهدین انقلاب اسلامی را پدیدآورد. صادق نوروزی از جمله اعضای این گروه بود. سازمان مجاهدین خلق ایران
برخی از بنیان‌گذاران سازمان در بازجویی‌های خود به نقش قیام ۱۵ خرداد در گرایش آنان به مبارزهٔ مسلحانه اعتراف کرده‌اند. محمد حنیف‌نژاد در بازجویی‌های خود آورده‌است: جبهه ملی ایران
در سال ۱۳۵۸ و اندکی قبل از برگزاری مراسم سالگرد درگذشت مصدق توسط هدایت‌الله متین دفتری نوه مصدق و با حضور جامعه سوسیالیت‌ها (طرفداران ملکی) چریک‌های فدایی خلق تشکیل شد. این حزب پس از سال ۱۳۶۰ به شورای ملی مقاومت ایران پیوست و با عضویت و همکاری در این شورا و پذیرش ریاست جمهوری مریم رجوی و حضور در کابینه تبعیدی وی ادامه فعالیت داد. سازمان اتحاد فداییان خلق ایران
تداوم بحران نظری – تشکیلاتی در درون رهبری اقلیت منجر به انشعابات متعددی در این سازمان شد. سازمان چریک‌های فدایی خلق ایران – شورای عالی، از جمله گروه‌های منشعب بود. در خرداد ۱۳۶۸، طی پروسه وحدت میان سازمان آزادی کار ایران – فدایی و سازمان فداییان خلق ایران، سازمان فدایی – ایران به وجود آمد و با وحدت میان این سازمان و سازمان چریک‌های فدایی خلق ایران – شورای عالی، در فروردین ۱۳۷۳، سازمان اتحاد فداییان خلق ایران بنیان نهاده شد. هم‌اکنون ارگان این سازمان، «اتحاد کار» نام دارد.http://www.etehadefedaian.org محمد حنیف‌نژاد
حنیف‌نژاد در جریان همین مبارزات در زندان با سعید محسن آشنا شد. آن‌ها معتقد بودند که برخورد رژیم با تظاهرات ۱۵خرداد ۴۲ باعث تغییر فاز مبارزه شده‌است. به گفته محمد حنیف‌نژاد «کشتار مردمی که دست خالی بودند، نشان داد که دیگر نمی‌توان با شیوه‌های گذشته به مبارزه ادامه داد». آنان در کنار مبارزه به مطالعاتی وسیع دربارهٔ اسلام و همین‌طور مکاتب غربی و نیز مبارزات مردم ایران و دیگر کشورهای جهان پرداختند و به ضرورت مبارزه مسلحانه رسیدند. سپس با عده دیگری از مبارزان جوان و مسلمان که به مبارزه مسلحانه معتقد بودند سازمان مجاهدین خلق را پایه‌گذاری کردند. محسن رضایی
وی پس از انقلاب ۱۳۵۷ از پایه‌گذاران سازمان مجاهدین انقلاب اسلامی به‌شمار می‌آمد، که ائتلافی متشکل از ۷ گروه مسلح بود و به دعوت مرتضی مطهری برای رویارویی با سازمان مجاهدین خلق تأسیس گردید. او عضو هیئت ۱۲ نفره تدوین اساسنامه سپاه پاسداران در زمستان ۱۳۵۷ بود و در اردیبهشت ۱۳۵۸ با پشتیبانی روح‌الله خمینی واحد اطلاعات سپاه را تأسیس کرد و اولین فرمانده این واحد، در فاصله سالهای ۱۳۵۸ تا ۱۳۶۳ بود. پس از پایان جنگ ایران و عراق، به دانشگاه علم و صنعت بازگشت، ولی بار دیگر تحصیلات مهندسی را نیمه‌کاره گذاشت و در سال ۱۳۶۹ در مقطع کارشناسی اقتصاد در مرکز آموزش سازمان برنامه و بودجه تحصیلات خود را از ابتدا آغاز کرد. وی کارشناسی ارشد اقتصاد و دکتری اقتصاد را در سال ۱۳۷۹ از دانشگاه تهران اخذ نمود. سازمان مجاهدین خلق ایران
حنیف‌نژاد در بازجویی‌های خود چنین گفت: نام سازمانی گروه، در دورانی «سازمان آزادی‌بخش ایران» خوانده می‌شد و سپس «سازمان مجاهدین خلق» نام گرفت. البته هیچ‌یک از دو نام «آزادی‌بخش ایران» و «مجاهدین خلق» تا آن‌جا که بررسی‌ها نشان می‌دهد، از سوی بنیان‌گذاران و کادر مرکزی سازمان برگزیده نشده‌است. لیکن در مورد این که نام و آرم سازمان از سوی چه کسانی پیشنهاد، تصویب و در چه تاریخی روی آن توافق شد، سکوت شده‌است. تا قبل از شهریور ماه ۱۳۵۰ که بیش از هفتاد تن از بنیان‌گذاران، کادر مرکزی و شماری از اعضای هواداران و سمپات سازمان از سوی رژیم شاه بازداشت شدند، هنوز سازمان دارای نام و آرمی نبوده‌است. حنیف‌نژاد پس از بازداشت در بازجو یی‌های خود صریحاً اعلام کرده‌است که: هدایت‌الله متین‌دفتری
متین‌دفتری در سال ۱۳۱۲ در تهران متولد شد. او فرزند منصوره مصدق دومین دختر دکتر مصدق است که در حادثه سقوط هواپیما در سن ۶۰ سالگی درگذشت. پدرش احمد متین‌دفتری یکی از صاحب منصبان دوران پهلوی بود که از نمایندگی مجلس تا نخست‌وزیری را تجربه کرد. در دوران صدارت دکتر مصدق در اروپا تحصیل می‌کرد اما درست در زمان کودتای ۲۸ مرداد ۱۳۳۲ در ایران بود و حمله طرفداران شاه به منزل محمد مصدق را به چشم دیده‌است. در سال ۱۳۴۳ به جرمی که از آن تحت عنوان (آموزش تدابیر حقوقی به زندانیان سیاسی) یاد شد، مورد ضرب و شتم ساواک قرار گرفت. او که به واسطه نسبت فامیلی خود با مصدق مطرح شده بود با همراهی افرادی نظیر نجف دریابندری، منوچهر هزارخانی، بهمن نیرومند و… جبهه دموکراتیک ملی ایران را تشکیل داد. او در نخستین نطق خود بعد از تشکیل این حزب -۱۴اسفند ۵۷ سر مزار مصدق- می‌گوید «خلق‌های ایران مرحله اول پیکار خود را علیه استبداد داخلی و حامیان امپریالیست خارجی آن پشت سر گذاشته‌اند و اکنون باید مرحله بعدی را که انحلال ارتش، رفع ستم از دهقانان، افشای ساواکی‌ها و… را دنبال کنند.» وی و حزب متبوعش در آغازین روزهای تأسیس شورای ملی مقاومت ایران بدان پیوست و تا سال ۱۳۷۶ نیز به همکاری با سازمان مجاهدین خلق ادامه داد و پس از آن با بیان اینکه مجاهدین، دموکراسی را مُمیّزی می‌کنند از شورای ملی مقاومت ایران کناره گرفت. سازمان مجاهدین خلق ایران
در شهریور سال ۱۳۵۰ و در آستانهٔ برگزاری جشن‌های ۲۵۰۰ سال شاهنشاهی، ۱۳ نفر از سران سازمان دستگیر و پس از شکنجه ۱۲ نفر از آنان اعدام شدند. مسعود رجوی از مجازات اعدام نجات یافت و بعدها رهبری سازمان را در اختیار گرفت. در آذر ماه همان سال رضا رضایی از کادرهای سازمان توانست از زندان فرار کند و تا روز کشته شدنش در ۲۵ خرداد ۱۳۵۲، نقش مهمی در رهبری و سازماندهی مجدد و عملیات نظامی مجاهدین ایفا کرد. بدین ترتیب بقایای سازمان به فعّالیّت خود ادامه دادند و سازمان با چند عمل مسلحانه در جامعه ایران شناخته شد. در دهه ۱۳۵۰ با مقابله شدید ساواک با نیروهای سیاسی مسلح، سازمان مجاهدین نیز در شرایط دشواری به فعّالیّت مخفی خود ادامه می‌داد و از حمایت بعضی از روشنفکران مذهبی مسلمان و روحانیون شیعه برخوردار بود. سید محمود طالقانی
محمود طالقانی چند بار به علت فعالیت‌های سیاسی، توسط حکومت پهلوی به زندان رفت و یک بار نیز تبعید شد. وی در تشکیل سازمان مجاهدین خلق ایران نقش بسیار مؤثری داشت و با بنیان‌گذاران آن سازمان به ویژه محمد حنیف‌نژاد بسیار نزدیک و هم‌فکر بود. اما با کسانی که تحت عنوان سازمان پیکار در سال ۱۳۵۴ از سازمان مجاهدین منشعب شدند، سخت مخالفت کرد. طالقانی از رهبران انقلاب ۱۳۵۷ ایران بود و پس از ترور مرتضی مطهری، ریاست شورای انقلاب را بر عهده گرفت. طالقانی در اواخر عمرش از طرف روح‌الله خمینی به عنوان امام جمعه تهران معرفی شد. پس از آن نیز وارد مجلس خبرگان قانون اساسی شد و یک ماه بعد به طرز مشکوکی درگذشت. محمد مفیدی
محمد مفیدی در سال ۱۳۲۷ در تهران متولد شد و تحصیلات خود را در رشته طبیعی در مدرسه دارالفنون گذراند. او به خاطر مناسبات خانوادگی به نهضت آزادی آشنا بود و در جوانی از طریق احمد احمد به حزب‌الله دعوت شد. وی فعالیت‌های مبارزاتی خود را با سعید صفار اول و علیرضا سپاسی آشتیانی پی گرفت و از طریق اینها به سازمان مجاهدین خلق پیوست. او در دوران مبارزه با نام‌های مستعار محمد لطفی و محمد امینی به فعالیت می‌پرداخت، محمد در سال ۱۳۵۰ یک مرتبه مورد سوءظن مأمورین کلانتری بخش ۷ فرار گرفت و دستگیر شد و پس از رفع مظنونیت آزاد شد. او از شهریور سال ۱۳۵۰ پس از ضربه ساواک به سازمان مجاهدین همواره تحت تعقیب بود، او در مرداد ماه سال ۵۱ به همراه محمد باقر عباسی و علیرضا سپاسی آشتیانی دست به ترور موفق سرتیپ طاهری زدند، در اوایل شهریور سال ۵۱ مفیدی و عبادی دستگیر شدند و پس از شکنجه‌های فراوان سرانجام در تاریخ ۵/۱۰/۱۳۵۱ به دست ساواک اعدام شدند. محمد مفیدی در دفاعیات خود در دادگاه چنین گفت: " ... طاهری قاتل اعدام شد، تا همه خائنین و ستمگران بدانند که ولو چند روزی هم از جزای عملشان بگریزند لیکن عاقبت دست خدا و خلق آنها را به سزای سیاهکاری هایشان خواهد رساند. اما این که چرا طاهری را انتخاب کردیم دلایل فراوانی داشت، در جریان کشتار وحشیانه ۱۵ خرداد او در مقام معاونت پلیس تهران تیراندازی و سرکوب مردم بی پناه و بی گناه را هدایت می‌کرد، پی آیا نمی‌باید او را قصاص می‌کردیم …" وی پس از طی دوره متوسطه در مدرسه عالی ترجمه در رشته زبان انگلیسی به تحصیل پرداخت. وی به دلیل موقعیت سیاسی خانواده (عضویت برادر و شوهر خواهرش در نهضت آزادی) دارای اطلاعات سیاسی-اجتماعی نسبتاً خوبی بود، ولی با این حال بیشتر به فعالیت‌های اجرایی و عملی گرایش داشت. وی در سال ۱۳۵۰ به عضویت سازمان حزب‌الله درآمد و مدتی بعد به شورای مرکزی آن ملحق شد. پس از ادغام حزب‌الله در سازمان مجاهدین خلق، با مجاهدین همراه شد. مفیدی ارتباط وسیعی با افراد و گروه‌های مختلف داشت. در انتقال اخبار و اطلاعات به حزب‌الله و سازمان مجاهدین نقش بسزایی داشت. مرتضی لبافی‌نژاد
او در سال ۱۳۵۰ با سازمان مجاهدین خلق ایران آشنا شد و به دلیل حرفه‌ٔ خود، به‌عضویت تیم پزشکی این سازمان درآمد. سازمان مجاهدین انقلاب اسلامی
با پدید آمدن اختلافات میان اعضای این سازمان در همان ابتدای پیدایش سازمان بر سر مسائلی همچون صدور بیانیه در مناسبت‌هایی هم‌چون روز کارگر، ترور مرتضی مطهری یا سال‌مرگ علی شریعتی و به ویژه مخالفت جناح راست‌گرای سازمان و گروه منصورون با سیاست‌های اقتصادی محمد سلامتی و بهزاد نبوی در دولت میرحسین موسوی، مجاهدین انقلاب پس از مدتی به ۲ و بعد به ۳ جناح تقسیم شدند. سیاست در ایران
سازمان مجاهدین خلق ایران، سازمان‌ها و احزاب ایرانی است که از پیش از انقلاب اسلامی ایران در ایران موجود بوده‌است. محمدرضا سعادتی
سران سازمان در اولین واکنش به دستگیری سعادتی نزد رهبر انقلاب روح‌الله خمینی رفتند. در این دیدار که در قم انجام شد، مسعود رجوی، موسی خیابانی و تنی چند از اعضای سازمان حضور داشتند. روزنامه کیهان تیتر بزرگی از صفحه اول شنبه ۸ اردیبهشت را به این دیدار اختصاص داد. با به نتیجه نرسیدن لابی‌ها سازمان مجاهدین خلق یکماه پس از دستگیری سعادتی رسماً این موضوع را اعلام نمود و ضمن رد اتهام جاسوسی نسبت به جلوگیری از ملاقات وی با همسرش و عدم دسترسی اش به وکیل اعتراض نمودند. از ۲۵ خرداد ۵۸ تا ۹ تیرماه آن سال سازمان مجاهدین بیش از ۷ اطلاعیه در حمایت از وی صادر نمود که به توجیه عمل او در برقراری ارتباط با شوروی و ادعای شکنجه وی می‌پرداخت. همچنین خانواده‌های هوادار مجاهدین به سرپرستی خانواده رضایی و بدیع زادگان تحصنی را در مقابل وزارت دادگستری ترتیب دادند و خواستار آزادی سعادتی شدند. این تحصن تنها زمانی خاتمه یافت که طالقانی اطمینان داد سعادتی بزودی آزاد خواهد شد. مسعود کشمیری
مسعود کشمیری فرزند سعید، زادهٔ ۱۳۲۹ در کرمانشاه، دارای مدرک لیسانس علوم اداری و مدیریت بازرگانی از دانشگاه تهران بود. همسر وی مینو دلنواز نیز از اعضای فعال مجاهدین است.او قبل از انقلاب توسط پسر دایی خود، ابوالفضل دلنواز، که برادر همسرش نیز بود و در درگیری مسلحانه کشته شد، جذب سازمان مجاهدین خلق ایران شد. ابتدا در بحث‌های خانوادگی از آن‌ها حمایت می‌کرد، لیکن به مرور زمان چهره‌ای حزب‌اللهی و حامی جمهوری اسلامی به خود گرفت و کمی پیچیده‌تر عمل کرد. او به همراه علی اکبر تهرانی تحت مسئولیت محمود طریق الاسلام در این سازمان حضور داشت. وی پس از انقلاب نیز همچنان عضو سازمان مجاهدین خلق ایران بوده و اسامی مستعاری همچون حنیف و مجیب داشته‌است. منزل او در مهرشهر کرج و آریاشهر از بزرگترین انبارهای سلاح و مهمات سازمان بوده‌است و افراد سطح بالایی از سازمان در این منازل به تشکیل جلسه می‌پرداخته‌اند. همسر وی مینو دلنواز نیز از اعضای فعال سازمان بوده‌است و اکنون نیز به همراه وی متواری است.به گفتهٔ منابع جمهوری اسلامی در آغاز چنین تصور شد که مسعود کشمیری که آن زمان جانشین دبیر شورای عالی امنیت ملی بود نیز در این انفجار کشته شده و قطعاتی از اجساد دیگران به عنوان بازمانده جسد وی دفن شد ولی پس از مدتی معلوم شد که وی از مرتبطان با سازمان مجاهدین و عامل اصلی انفجار بوده و به خارج از ایران گریخته‌است. سازمان مجاهدین خلق ایران
تغییر ایدئولوژی سازمان مجاهدین در سال ۱۳۵۴ کمی بعد از فرار تقی شهرام از زندان ساری صورت گرفت. در آن زمان اکثریت اعضای مرکزیت «سازمان مجاهدین خلق» که خارج از زندان بودند، تحت تأثیر تقی شهرام و بهرام آرام به مارکسیسم گرویدند. آن‌ها در نخستین اعلامیه خود پس از تغییر ایدئولوژی آوردند:«در آغاز گمان می‌کردیم می‌توانیم مارکسیسم و اسلام را ترکیب دهیم و فلسفه جبر تاریخ را بدون ماتریالیسم و دیالکتیک بپذیریم. اینک دریافتیم که چنین پنداری ناممکن است… ما مارکسیسم را انتخاب کردیم زیرا راه درست و واقعی برای رها ساختن طبقه کارگر زیر سلطه است».پس از این اعلامیه، مجاهدین مارکسیست با حفظ آرم سازمان و تغییر علائم و نشان‌های گذشته، حذف آیات قرآن و تاریخ پیدایش سازمان و نیز افزودن مشت گره کرده به نشانه وابستگی به طبقه کارگر، آرم جدیدی را برای خود تهیه کردند. نشریه «جنگل» را به جای «مجاهد» به عنوان ارگان سازمان منتشر کردند و هر سه ماه یکبار نیز نشریه «قیام کارگر» را انتشار دادند. سعید شاهسوندی
سعید شاهسوندی از سال ۱۳۴۸ فعالیت خود را در سازمان مجاهدین خلق آغاز کرد. عضویت او در سازمان در پی دستگیری‌های معروف به شهریور ۱۳۵۰ جشن‌های ۲۵۰۰ ساله برای ساواک مشخص شد. بعد از آن تا زمان دستگیری (۱۳۵۴) به صورت مخفی در شهرهای تهران، قم، اصفهان و مشهد به فعالیت پرداخت. وی در ۲۶ اردیبهشت ۱۳۵۴ در حالی که همزمان تحت تعقیب ساواک و نیز «رفقا» ی سابق خود بود، توسط ساواک دستگیرشد. وی پس از دستگیری به حبس ابد محکوم شد که با پیروزی انقلاب در سال ۱۳۵۷ از زندان آزاد شد. او از جمله افرادی بود که همراه با مجید شریف واقفی (خائن شماره ۱ به تعبیر سازمان مجاهدین خلقی که بعداً مجاهدین مارکسیست نام گرفت وی رفیق محمد عطریانفر بود) و مرتضی صمدیه لباف (خائن شماره ۲) از سوی گروه تغییر ایدئولوژی داده شده به عنوان (خائن شماره ۳) محکوم به اعدام شده بود. سازمان مجاهدین خلق ایران
پس از بازگشت مسعود رجوی در سال ۱۳۶۵ به عراق، در سال ۱۳۶۶ مجاهدین، ارتش آزادی‌بخش ملی را به منظور سرنگونی نظام جمهوری اسلامی، تأسیس کرده و در سراسر مرز ایران و عراق، با همراهی با ارتش عراق در جنگ عراق علیه ایران، دست به تهاجم علیه نیروهای نظامی ایران زدند و تا مرداد ۱۳۶۷ بیش از صد رشته عملیات نظامی علیه سپاه پاسداران و ارتش جمهوری اسلامی انجام دادند. سازمان آزادیبخش خلق‌های ایران
سازمان آزادیبخش خلق‌های ایران سازمانی سیاسی بود که توسط سیروس نهاوندی مأمور نفوذی ساواک در حزب توده و سازمان انقلابی حزب توده ایران و به همراه رضا نعمت‌اللهی، علی حسینی و ابراهیم ابراهیمی تأسیس شد. سازمان رزمندگان پیشگام مستضعفین ایران
این سازمان در تابستان سال ۱۳۵۵ پایه‌گذاری شد، ولی عمدتاً پس از انقلاب، یعنی در سال‌های ۵۸ و ۵۹ به فعالیت فکری پرداخت و در دزفول بسیار فعال بود. از رهبران اصلی این گروه فردی به نام باقر (حسن) برزویه بود که از پیش از انقلاب در فعالیت‌های فرهنگی شرکت داشت و از طرفداران فکری علی شریعتی بود. فعالیت این گروه که اعضای آن چندان زیاد نبود و با مبارزهٔ مسلحانه مخالفت می‌کرد، تا سال ۶۰ ادامه داشت. در جریان روی آوردن مجاهدین خلق به جنگ مسلحانه، در این سازمان نیز انشعابی روی داد. مجاهدین افغانستان
مجاهدین که متشکل از اقوم مختلف افغانستان (به خصوص سمت شمال) بودند، پس از روی کار آمدن رژیم کمونیستی توسط حزب دمکراتیک خلق افغانستان به رهبری نورمحمد تره‌کی که با همکاری اتحاد جماهیر شوروی و در اثر کودتای افسران کمونیست به وجود آمده بود، آنان به مخالفت و جنگ مسلحانه پرداختند. این جنگ‌ها با ورود ارتش سرخ شوروی به افغانستان ابعاد گسترده تری یافت که مداخلات خارجی در اوضاع افغانستان را به نفع رژیم یا نیروهای مقاومت در پی داشت. سازمان مجاهدین خلق ایران
دومین انشعاب از مجموعه مجاهدین به رهبری لطف‌الله میثمی و بعد از انقلاب صورت گرفت. وی که از مجاهدین مسلمان بود و با رهبری مسعود رجوی مخالفت داشت بعد از انقلاب اقدام به تشکیل گروهی با نام مجاهدین راستین فعالیت کرده و نشریه ای بنام راه مجاهد راه اندازی کردند. فعالیت این گروه تا زمان دستگیری لطف‌الله میثمی ادامه داشت و بعد از آن میثمی را راه اندازی نشریه چشم‌انداز به فعالیت‌های سیاسی و فرهنگی خود ادامه داد. سازمان وحدت کمونیستی
در اوایل دهه ۱۳۵۰، جنبش‌های چریکی، چه سازمان چریک‌های فدایی خلق ایران و چه سازمان مجاهدین خلق ایران، به علت ضعف خود در خارج از کشور، از این گروه تازه و پشتیبانی‌اش استقبال کردند. بین سال‌های ۱۳۴۹ تا ۱۳۵۲، اتحاد کمونیستی با هر دو سازمان همکاری می‌کرد و از سال ۱۳۵۲ ساختار فرماندهی چریک‌های فدایی را پذیرفت. در حالی که دو سازمان در خارج همکاری نزدیکی داشتند، پیرامون اختلافات خود به تبادل بحث و جدل نوشتاری می‌پرداختند که تبادل نظرهای زنده و پرباری را فراهم آورد که در تاریخ کمونیسم ایران نادر بود ولی از اتحاد دو جریان جلوگیری کرد. اتحاد کمونیستی با طرح لنینیسم و استفاده از برهان‌های تروتسکی علیه استالین و استالینیسم، از چریک‌های فدایی فاصله گرفت. مجموعهٔ این بحث‌ها را اتحاد کمونیستی در جزوه‌ای به نام «استالینیسم» منتشر ساخت. دور بعدی بحث بر سر مائوئیسم متمرکز شد و باز هم دو گروه خود را در دو سر مخالف طیف یافتند و احتمال وحدت باز هم کاهش یافت. تصفیه‌های درونی چریک‌های فدایی نیز مناسباتی را که تا آن هنگام نیز تنش‌زا بود، وخیم تر کرد و سرانجام در اوایل سال ۱۳۵۵، پیوندها گسسته شد. محسن رفیق‌دوست
محسن رفیق‌دوست در سال ۱۳۴۸ با سعید محسن و محمد حنیف‌نژاد از سران مجاهدین خلق ارتباط یافت و به همراه سید علی اندرزگو به همکاری با آن‌ها پرداخت. این همکاری در زمینهٔ تأمین اسلحه و مهمات سازمان مجاهدین خلق از لبنان و واردات آن‌ها به ایران از راه‌هایی مثل کردستان عراق بود. این همکاری تا سال ۱۳۵۴ یعنی زمانی که بیشتر رهبران مجاهدین خلق در زندان بوده و مسئلهٔ تغییر ایدئولوژی آن‌ها به وجود آمد، ادامه داشت. پس از آن وی دستگیر شد و در زندان به جمعیت موتلفه پیوست. بیژن جزنی
با به هم پیوستن دو گروه «بیژن جزنی و حسن ضیاظریفی» و «مسعود احمدزاده و امیر پرویز پویان»، سازمان چریک‌های فدایی خلق ایران شکل می‌گیرد؛ و با حمله به پاسگاه سیاهکل در ۱۹ بهمن ۱۳۴۹ مبارزهٔ مسلحانه علیه رژیم شاه را آغاز می‌کنند. سازمان مجاهدین انقلاب اسلامی
مهم‌ترین کار این سازمان در آن هنگام مبارزه با جریاناتی بود که به زعم آن‌ها با خط مشی لیبرال خود انقلاب را به بیراهه می‌بردند. مرتضی الویری عضو شورای مرکزی مجاهدین انقلاب در این‌باره می‌گوید: «در آن مقطع زمانی [دوران ریاست‌جمهور بنی صدر] تشکیلات مجاهدین انقلاب اسلامی هیچ کاری نداشت الا مقابله و مخالفت با بنی صدر و جناح لیبرال». صادق محصولی
سال ۱۳۶۱ در زمانی که محصولی به فرماندهی سپاه استان‌های آذربایجان غربی، شرقی و اردبیل منصوب شد، به علت آنکه علی باکری از بنیانگذاران سازمان مجاهدین خلق بوده و در دوران محمد رضا پهلوی اعدام شده‌است، به مخالفت با برادران باکری (حمید و مهدی باکری) پرداخت. اما او خود در گفتگویی این موضوع را رد کرده‌است. سازمان حزب‌الله
در سال ۱۳۵۰، شاخه نظامی سازمان حزب‌الله پس از ضربات وارد شده توسط ساواک به مجاهدین خلق، به منظور کمک به آن، به سازمان مجاهدین خلق پیوستند. حزب دموکراتیک خلق افغانستان
سه سال پس از بیرون شدن ارتش شوروی رئیس‌جمهور افغانستان و رهبر حزب دموکراتیک خلق نجیب‌الله موافقت کرد تا به نفع دولت انتقالی از مقام خود کنار رود. مجاهدین به رهبری احمد شاه مسعود دولت جدید را تأسیس کردند. اما آن‌ها بزودی در نتیجهٔ جنگ‌های گروهی در درون مجاهدین به ویژه میان مسعود، حکمتیار و پسانترها طالبان از هم پاشیدند. طالبان در سال ۱۹۹۶ کابل را تسخیر کردند و نجیب‌الله را که در قرارگاه سازمان ملل اقامت داشت اعدام کردند. سوسیالیسم در ایران
سازمان چریک‌های فدایی خلق ایران در سال ۱۳۴۱ تأسیس شد، این سازمان یک سازمان چریکی زیرزمینی مارکسیست-لنینیست بود که از نظر ایدئولوژیک یک برنامه ضد امپریالیستی را دنبال می‌کرد و برای توجیه مبارزه مسلحانه انقلابی خود علیه سیستم سلطنت ایران، از "تبلیغات مسلحانه" استقبال می‌کرد. آنها همچنین به ماده گرایی اعتقاد داشتند. آنها اصلاح طلبی را رد کردند و از اندیشه‌های مائو تسه تونگ، چه گوارا و ریگیس دبرا الهام گرفتند. بیژن جزنی، معروف به «پدر روشنفکر» سازمان، با نوشتن مجموعه ای از جزوه‌ها مانند "مبارزه با دیکتاتوری شاه"، "چه انقلابی باید بداند" و "چگونه مبارزات مسلحانه به یک مبارزه توده ای تبدیل می‌شود"، به ایدئولوژی آن کمک کرد "؟". این رساله‌ها با رساله "مسلحانه" احمدزاده دنبال شد": هم یک استراتژی و یک تاکتیک" و هم "ضرورت مبارزه مسلحانه و رد نظریه بقای" امیر پرویز پویان. احمد رضایی (مجاهد خلق)
طی سال‌های قبل از ۱۳۵۰ نقش ارزنده‌ای در تشکیلات مجاهدین داشت، اما بعد از ضربه ساواک به سازمان مجاهدین خلق در شهریور ماه ۱۳۵۰ او در بازسازی تشکیلات مجاهدین پس از دستگیری کادر مرکزی این سازمان در خارج از زندان نقش ویژه‌ای داشت. مریم رجوی
مریم رجوی از نوجوانی به سازمان مجاهدین خلق ایران پیوست. بعد از پیروزی انقلاب (۱۳۵۷) فعالیت‌های خود را با سازمان مجاهدین ادامه داد و به عنوان یکی از مسئولان بخش اجتماعی سازمان فعالیت می‌کرد. علی اسپهبدی
عبدالعلی اسپهبدی معروف به علی اسپهبدی (متولد ۱۳۱۸ در مشهد) وزیر کار و امور اجتماعی (۱۳۵۸/۷/۸–۱۳۵۸/۸/۲۵) در چهارمین ترمیم کابینه دولت موقت بود. اسپهبدی باجناغ عبدالرضا نیک بین رودسری از بنیان‌گذاران اولیه سازمان مجاهدین خلق می‌باشد. محسن آرمین
آرمین پیش از انقلاب عضو هستهٔ مرکزی گروه توحیدی صف بود که به مبارزه نظامی و سیاسی با حکومت پهلوی می‌پرداخت. این گروه یکی از هفت گروهی (در کنار گروه‌های امت واحده، توحیدی بدر، فلاح، فلق، منصورون، موحدین) بود که پس از انقلاب در سازمان مجاهدین انقلاب اسلامی ادغام شدند. آرمین یکی از بنیانگذاران سازمان مجاهدین انقلاب اسلامی بود و در ابتدای فعالیت مسئول واحد ایدئولوژی سازمان بود که با نام مستعار «برادر امین» به اعلام مواضع سازمان می‌پرداخت. این سازمان خود را به سید روح‌الله خمینی و انقلاب ایران (۱۳۵۷) وفادار می‌دانست و از ابتدای کار، در بیانیه‌هایشان اعلام کردند که به منظور مبارزه با دشمنان، مخفی خواهند ماند. علی باکری
در سالهای دوم و سوم تحصیلش به نهضت آزادی گرایش پیدا کرد. در سال ۱۳۴۴ با معرفی ناصر صادق در کلاس‌های مطالعاتی مجاهدین خلق که توسط سعید محسن اداره می‌شد حضور یافت و اینگونه ارتباطش با مجاهدین آغاز شد. علی در سازمان با نام سازمانی بهروز شناخته شده بود. در سال ۱۳۴۵ با رتبه ۱ از دانشگاه فارغ‌التحصیل شد و بلافاصله پس از آن به تدریس در دانشگاه پرداخت. در سال ۱۳۴۸ به عنوان اولین فرد پس از هیئت مؤسس و بدیع زادگان، وارد کادر مرکزی سازمان مجاهدین خلق(سازمان منافقین به گفته جمهوری اسلامی) شد. در سال ۱۳۴۹ از تدریس در دانشگاه استعفاء داد و به بهانه ادامه تحصیل به بیروت رفت. در آنجا در مورد آموزش‌های نظامی اعضای سازمان با مسئولان سازمان فتح مذاکراتی انجام داد. در اواخر ۱۳۴۹ جهت شناسایی گروه‌های مبارز خارج از کشور به فرانسه رفت. اوایل ۱۳۵۰ به بیروت بازگشت. پس از تهیه مقادیری اسلحه و مهمات در تیر ۱۳۵۰ همراه با محموله قاچاق به ایران بازگشت. اطلاعات اکتسابی وی در جریان سفر در اختیار سازمان قرار داده شد. در این زمان وی سرپرستی گروه شیمی سازمان مجاهدین را عهده‌دار بود. رسول مشکین‌فام
عبدالرسول مشکین‌فام فرد (۱ خرداد ۱۳۲۵–۳ خرداد ۱۳۵۱) یکی از بنیانگذاران و اعضای مرکزی سازمان مجاهدین خلق ایران بود. عبدالرسول مشکین‌ فام فرد در سال ۱۳۲۵ در یک خانوادهٔ متوسط در شهر شیراز زاده شد. او تمام ادوار مدارس خود را در شهر شیراز گذراند و پس از قبولی در کنکور در رشتهٔ مهندسی کشاورزی وارد دانشگاه تهران شد. پس از فارغ‌التحصیلی برای انجام خدمت سربازی وارد کردستان شد و همزمان با آموزش زبان کردی به تحقیق و پژوهش نیز پرداخت. تحقیق او با عنوان «تأثیر کشاورزی تجاری بر دهقانان محلی» که در همین دوران نگارش شده بود بعدها و پس از عضویت در سازمان مجاهدین خلق با عنوان «روستا و انقلاب سفید» به چاپ رسید. مشکین‌فام در همان سال‌های ابتدایی به حلقهٔ بنیانگذاران سازمان پیوست. در سال ۴۸ او مسئول بخش «مطالعات روستایی» مجاهدین شد. وی به همراه سایر اعضای این بخش برای مطالعه و شناخت جامعهٔ روستایی ایران و همچنین تأثیر انقلاب سفید بر کشاورزی و کشاورزان، مسافرت‌های فراوان می‌کرد و تحقیقات و نوشتارهایی نگارش کرد. نتیجهٔ تلاش‌های آن‌ها نیز چندین جزوه بالاخص رساله‌ای بود که بعدها با نام «روستا و انقلاب سفید: بررسی شرایط انقلابی روستاهای ایران» بود که در آبان ماه ۱۳۵۱ توسط سازمان انتشار یافت.مشکین‌فام یکی از اعضایی بود که به همراه عده‌ای دیگر برای تحت آموزش قرارگرفتن به اردوگاه‌های فلسطینی جنبش الفتح در شهر امان فرستاده شده بود. او همچنین پس از دستگیری ۶ نفر (موسی خیابانی، سیدجلیل سیداحمدیان، کاظم شفیعی‌ها، محمود شامخی، حسین خوشرو و محسن نجات‌حسینی) از اعضای سازمان در دبی، برای آزادسازی آنان به دبی سفر کرد. مشکین‌فام به همراه حسین احمدی روحانی و صادق سادات بندری تصمیم می‌گیرند که پیش از تحویل این شش زندانی به پلیس ایران، هواپیمای حامل دستگیرشدگان را بربایند و به بغداد برسانند. پس از این عملیات موفقیت‌آمیز، ۶ زندانی به همراه ربایندگان مدتی را در زندان‌های عراق تحت شکنجه قرار می‌گیرند ولی پس از چندی آزاد می‌گردند.همچنین بنا به روایت بهمن بازرگانی (هم‌بند مشکین‌فام)، رسول مشکین‌فام به شدت به ایدئولوژی مارکسیسم گرایش داشت. بنا به گفته‌های پرویز ثابتی در کتاب «در دامگه حادثه»، رسول مشکین‌فام عضوی از تیم عملیاتی حنیف‌نژاد بود و در طرح ناموفق گروگان‌گیریِ شهرام شفیق (فرزند اشرف پهلوی) نیز نقش مؤثری داشته‌است. ثابتی مدعی است که که ناتوانی مشکین‌فام در کشاندن شهرام شفیق به داخل ماشین و همچنین مقاومت او سبب شکست این عملیات شده‌است. رسول مشکین‌فام به همراه سایر اعضای مرکزی سازمان در سال ۵۰ که در یک خانهٔ تیمی جمع شده بودند، دستگیر می‌شود و پس از تحمل شکنجه‌های فراوان در ۴ خرداد ۱۳۵۱ به‌همراه محمد حنیف‌نژاد، سعید محسن، علی‌اصغر بدیع‌زادگان تیرباران می‌شود. موسی خیابانی
در روزهای بعد از انقلاب، سازمان مجاهدین خلق که به عنوان یک سازمان انقلابی در ایران فعالیت می‌کرد، بین سال‌های ۵۸ تا ۶۰ مرتباً از سوی مخالفان مورد حمله قرار می‌گرفت، حتی عده ای از مجاهدین هم در این حملات کشته شدند. سازمان بارها در اعتراض و رسیدگی به این شرایط به مقامات نامه نوشتند اما نتیجه ای حاصل نشد. موسی خیابانی (بدنبال یکی از این حملات مسلحانه به پایگاه امدادی مجاهدین) در بهمن ۵۸ در مصاحبه با نشریه مجاهد گفت: تلاش کردیم صبر و بردباری داشته باشیم تا واکنش‌های متقابل کور انجام ندهیم. در هر موردی، مراتب را به مسئولان امر نوشتیم و درخواست رسیدگی کردیم که ممکن است کسی کشته بشود… متأسفانه به این تقاضاهای ما که خطاب به مسئولان بود، تا حالا جوابی داده نشده» محمد بازرگانی
محمد بازرگانی از اعضای برجستهٔ اولیه و مرکزی سازمان مجاهدین خلق بود. او برادر بهمن بازرگانی دیگر فرد مهم سازمان بوده‌است. محمد بازرگانی زادهٔ سال ۱۳۲۵ در رضائیه ارومیه بود. پس از گذراندن تحصیلات خود برای تکمیل کردن آموزش خویش به تهران آمد و دانشجوی دورهٔ لیسانس مدرسه عالی بازرگانی (دانشگاه علامه طباطبایی) شد. او علاوه بر تحصیلات وارد فعالیت‌های سیاسی شد و در نهضت آزادی در جهت رفع ستم و نابرابری‌ها تلاش می‌کرد ولی با شکل‌گیری گروهی دانشجویی که بعدها به سازمان مجاهدین خلق نام می‌گیرد، بواسطهٔ برادر خود بهمن وارد این گروه شد و بعد از دیدن آموزش نظامی در خارج از ایران و آموزش‌های تشکیلاتی در کنار ناصر صادق در سال ۱۳۴۹ همراه با رضا رضایی وارد مرکزیت سازمان مجاهدین خلق شد. او بعدها خود یکی از آموزش دهندگان برجستهٔ سازمان شد و بسیاری از اعضا همچون سید کاظم ذوالانواری را تربیت و وارد کار در تشکیلات کرد. محمد بازرگانی به همراه ناصر صادق بخش یا گروه تشکیلات را تشکیل دادند که وظیفهٔ آن آموزش اعضا، تهیه اسلحه و مهمات و اعزام نیروهای سازمان به خارج از کشور بود. یکبار و با هماهنگی و تلاش‌های بازرگانی مقداری اسلحه از یک قاچاقی خریداری شده بود که همهٔ آن سلاح‌ها دست دوم و خراب بودند که عملاً سر آنها کلاه گذاشته شده بود. مجید شریف واقفی
شریف واقفی در سال ۱۳۴۲ به واقعه پانزده خرداد در قم به رهبری سید روح‌الله خمینی در ردیف کفن‌پوشان به پشتیبانی از خمینی راهپیمایی کرد. شریف واقفی با وجود شرایط در آن زمان عکس‌ها و اعلامیه‌های روح‌الله خمینی را در کوچه و بازار نصب می‌کرد. وی پس از ورود به دانشگاه، همراه با دوستان خود انجمن اسلامی آن دانشگاه را بنیان نهاد. سپس برای مبارزه علیه شاه به سازمان مجاهدین خلق پیوست و با صعود در سلسله مراتب آن به یکی از رهبران سازمان تبدیل شد. پس از مدتی بعضی از سران این گروه تصمیم گرفتند ایدئولوژی سازمان را از اسلام به مارکسیسم تغییر دهند. شریف واقفی به شدت با این تصمیم به مخالفت پرداخت؛ که این مخالفت باعث اخراج وی از شورای مرکزی شد. گروه توحیدی صف
گروه توحیدی صف به محوریت محمد بروجردی مشهور به میرزا، در پی اختلاف ایدئولوژیک برخی از اعضای سازمان مجاهدین خلق و توسط برخی اعضای مذهبی جداشده از این سازمان، و افرادی از اعضای محافل و هیئت‌های مذهبی در سال ۱۳۵۴ بنیان گذاشته شد. او در پی آشنایی با محسن کنگرلو از اعضای گروه فجر اسلام که اعتقاد به فعالیت فرهنگی داشت، تشکیلاتی را پایه‌ریزی کرد که اهم فعالیت آن نظامی بود. سازمان مجاهدین خلق ایران
در پی لو رفتن خانه‌های تیمی در اوایل سال ۱۳۶۱ مجاهدین اعضای سپاه و افرادی مشکوکی را که در اطراف خانه‌های تیمی مشاهده می‌کردند، ربوده و برای کسب اطلاعات مورد شکنجه قرار می‌دادند. یکی از اعضای جداشدهٔ سازمان در کتاب خاطرات خود می‌نویسد: «ما شکنجه می‌کنیم چون مجبور هستیم، ولی وقتی حاکم شویم، نمی‌کنیم … جنگ ما با رژیم، جنگ دو سازمان مهندسی است. هر کدام بیشتر شکنجه کند، برنده است.» در این عملیات، که از اوایل مرداد تا ۲۵ همان ماه به طول انجامید در مجموع سه پاسدار کمیته انقلاب اسلامی، یک کفاش، یک معلم و یک مهندس هوادار سازمان قربانی شدند.سازمان مجاهدین خلق اجتماعات و تظاهراتی‌هایی را در مخالف با جمهوری اسلامی ایران برگزار می‌کند و در آن‌ها اغلب از افراد غیر ایرانی با پرداخت هزینه سفر، اقامت، غذا و .. استفاده می‌کند. در برخی موارد رسانه‌ها گزارش داده‌اند که برخی از شرکت کنندگان در تظاهرات از ماهیت این سازمان یا اهداف تظاهرات بی‌خبر هستند و گاه حتی از اینکه موضوع اجتماع ایران است بی‌خبر بوده و تصور می‌کردند در مورد عراق اجتماع کرده‌اند. هرچند شاهین قبادی سخنگوی این سازمان این مطلب را رد کرده و به حکومت ایران نسبت می‌دهد، اما گزارش‌ها فراوانی از سوی رسانه‌های غیروابسته نظیر گاردین در اینباره منتشر شده‌است. برای نمونه آلینا آلیمکووا، دختر دانشجوی قرقیز و خبرنگار آزاد سرویس قرقیزی رادیو اروپای آزاد، در مصاحبه‌ای با رادیو فردا چگونگی جذب شدن و ترغیب شدن برای سفر به پاریس و حضور در اجتماع مجاهدین خلق را تشریح کرده‌است. وی می‌گوید که یک آگهی برای سفر با پاریس با قیمتی باور نکردنی و بسیار ارزان قیمت را دیده‌است و با آگهی دهنده تماس گرفته. به وی گفته شده که با پرداخت تقریباً ۱۵۰ هزار تومان می‌تواند به پاریس برود و یک هفته در یک هتل چهار ستاره همراه با صبحانه اقامت کند به شرط آنکه تنها در یک میتینگ سیاسی حضور داشته باشد. وی می‌گوید که ۳۱ خردادماه ۱۳۹۲ ساعت ۹ شب سوار هشت دستگاه اتوبوس شده و همراه دیگر جذب شدگان که اغلب داشته بوده و شیفته هزینه پایین سر بودند به پاریس منتقل می‌شوند. قبل از حضور در میتینگ تلفن‌ها ی همراه و دوربین‌های همه گرفته می‌شود اما به آنان کوپنی برای دریافت ساندویچ و نوشیدنی رایگان ارائه می‌دهند. سید ابوالحسن بنی‌صدر
در روز هفتم تیر ۱۳۶۰ در حالی که در دفتر حزب جمهوری اسلامی، اجلاسی از سران آن در حال برگزاری بود، بمب قدرتمندی منفجر شده و بیش از هفتاد تن از مقامات بلندپایه حکومتی از جمله سید محمد بهشتی (دبیرکل حزب و رئیس دیوان عالی کشور)، ۴ تن از وزرای کابینه دولت و ۲۷ نماینده مجلس جان باختند. جمهوری اسلامی، مجاهدین خلق را که پس از حوادث خشونت‌آمیز سی‌ام خرداد ماه، اعلان مبارزه مسلحانه علیه حکومت نموده بود، عامل این اقدامات اعلام کرد و در پی آن سرکوبی شدیدی شامل اعدام هزاران تن از هواداران مجاهدین از سوی حکومت روی داد. سوسیالیسم در ایران
سازمان مجاهدین خلق ایران که در ۱۴ شهریور ۱۳۴۴ تأسیس شد، یک سازمان مارکسیستی اسلامی محسوب می‌شود. از زمان «انقلاب ایدئولوژیک» در سال ۱۳۵۵، این سازمان هیچ سخن عمومی از ایدئولوژی را تحت نظر دکترین بقا خود ندارد. انقلاب ۱۳۵۷
به دنبال کشمکش‌ها و اختلاف نظرهای بنی‌صدر با حزب جمهوری اسلامی و تلاش ناموفقش در جهت سلب اختیارات آنان و در نتیجه از دست دادن حمایت خمینی، از آنجا که او به تنهایی توان مقابله با مخالفانش را نداشت و پیشتر هیچگاه به ایجاد یک حزب یا ائتلاف اقدام نکرده بود، با مجاهدین خلق که در آنزمان تشکیلاتی سازمان یافته داشت و منتقد حکومت وقت بود، متحد شد و در اواخر ماه خرداد او که برای حفظ جان خویش در خفا به سر می‌برد مردم را به قیام فراخواند. در سی‌ام خرداد ۱۳۶۰ تظاهرات خشونت‌آمیزی در شهرهای مختلف کشور توسط هوادران مجاهدین خلق و بنی‌صدر به راه افتاد به‌طوری‌که در تهران تعداد معترضان به حدود نیم میلیون نفر رسید و در پی عکس‌العمل خمینی و دیگر روحانیون و درگیری معترضان با نیروهای حزب‌اللهی و سپاه پاسداران تنها در اطراف دانشگاه تهران حدود ۵۰ نفر کشته، ۲۰۰ نفر مجروح و ۱۰۰۰ نفر دستگیر شدند. روز بعد، بنی صدر برکنار و دستور بازداشت او توسط روح‌الله خمینی به اتهام خیانت و توطئه علیه نظام صادر شد و به این ترتیب رقابت‌های سیاسی وارد عرصه خشونت‌آمیزی گشت. سازمان مجاهدین خلق ایران
در روز هفتم تیر ۱۳۶۰ در حالی که در دفتر حزب جمهوری اسلامی، اجلاسی از سران آن در حال برگزاری بود، بمب قدرتمندی منفجر شده و بیش از هفتاد تن از مقامات بلندپایه حکومتی از جمله، دبیرکل حزب و رئیس دیوان عالی کشور بهشتی، چهار تن از وزرای کابینهٔ دولت، ۲۳ نمایندهٔ مجلس و چندین تن از دیگر مقامات ترور شدند. مدتی بعد کرسی ریاست جمهوری به محمدعلی رجایی سپرده شد و به سمت دبیرکل حزب جمهوری اسلامی انتخاب شد. هم چنین وی محمدجواد باهنر را به مقام نخست‌وزیری خویش برگزید. مسعود رجوی و ابوالحسن بنی‌صدر که در خفا به سر می‌بردند، توسط خلبان اختصاصی شاه سابق ایران، بهزاد معزی، طی یک عملیات پروازی از پایگاه یکم شکاری مهرآباد به وسیلهٔ یک هواپیمای جت از کشور خارج و در فرودگاه پاریس فرود آمدند. رجوی و بنی‌صدر به همراه برخی گروه‌های دیگر، آغاز فعالیت شورای ملی مقاومت را برای مبارزه با نظام جمهوری اسلامی اعلام کردند. سازمان چریک‌های فدایی خلق ایران
سازمان چریک‌های فدایی خلق ایران از وحدت و ادغام دو گروه چپ‌گرای معتقد به مبارزه مسلحانه در اواخر فروردین ۱۳۵۰، پدید آمد: گروهی که بیژن جزنی، عباس سورکی، غفور حسن‌پور، علی‌اکبر صفایی فراهانی، محمد صفاری آشتیانی و حمید اشرف از مؤسسان آن بودند (گروه یک) و گروه دیگری که مسعود احمدزاده و امیر پرویز پویان از پایه‌گذارانش بودند (گروه دو). این دو گروه، پس از حمله به ژاندارمری سیاهکل در نوزدهم بهمن ماه ۴۹ و اعدام ۱۳نفر از پیشتازان «جنبش فدایی» در ۲۶ اسفند ۱۳۴۹، به‌طور کامل به‌هم پیوستند و به عنوان «چریک‌های فدایی خلق ایران» و مدت کوتاهی بعد با عنوان «سازمان چریک‌های فدایی خلق ایران» (سچفخا) اعلام موجودیت کردند. نظریه فوکو
در دههٔ ۴۰ شمسی بسیاری از دانشجویان مارکسیست ایرانی با سرخوردگی از بی‌عملی و وابستگی احزاب کمونیستی چون حزب توده، برای شروع مبارزه با دیکتاتوری محمدرضا پهلوی به این تئوری روی آوردند. بنیانگذاران سازمان چریک‌های فدایی خلق نخستین تلاش‌گرانی بودند که با استفاده از آثار رژی دبره، چگوارا و انقلابیون برزیلی سعی در ایجاد یک جنبش چریکی و مبارزه مسلحانه داشتند. مسعود احمدزاده با جزوهٔ مبارزه مسلحانه، هم استراتژی و هم تاکتیک و امیرپرویز پویان با جزوهٔ تحلیلی ضرورت مبارزه مسلحانه و رد تئوری بقا، گروهی انقلابی را خلق کردند که جنگ چریکی شهری و اعمال قهرمانانه را اسلوبی برای مبارزهٔ خود انتخاب کردند و بعدها پس از ادغام با گروهی دیگر (گروه جزنی -حسن ضیاظریفی)، سازمان چریک‌های فدایی خلق ایران را تأسیس کردند. سازمان مجاهدین خلق ایران
سازمان مجاهدین خلق سال‌ها در پوشش انجمن‌های خیریه و به ادعای کمک به فقرا در ایران به جمع‌آوری پول در کشورهای اروپایی اشتغال داشته و مبالغ قابل توجهی از این طریق بدست آورده‌است. پس از رویداد ۱۱ سپتامبر و زیر نظر گرفتن شدید تر نقل و انتقال پول در کشورهای غربی کمیسون نظارت بر خیریه‌های انگلیس Charity Commission for England and Wales پس از یکسال تحقیقات دستور بستن این خیریه و حسابهای آن را صادر کرد. سازمان مجاهدین انقلاب
سازمان مجاهدین انقلاب اسلامی سازمان مجاهدین خلق ایران
این سازمان به وسیله حکومت پهلوی سابق و جمهوری اسلامی ایران و دولت عراق به عنوان یک سازمان تروریستی شناخته شده‌است. برخی دولت‌های غربی نیز برای حدود یک دهه این سازمان را در فهرست گروه‌های تروریستی قرار داده بودند اما بعداً این سازمان را از این فهرست خارج کردند. سازمان مجاهدین خلق ایران
با اعلام نظر خمینی، رجوی از دور انتخابات کنار رفت و سازمان مجاهدین خلق تلویحاً وزارت کشور را در این امر مقصر قلمداد کرد. از آن روز به بعد، مجاهدین به صورت علنی به محکوم کردن حکم خمینی پرداختند و مقامات دولتی نیز در پاسخ، به توقیف روزنامهٔ مجاهدین، که فروش آن ۱۶ برابر بیشتر از روزنامهٔ روحانیون حاکم (حزب جمهوری اسلامی) بود، بازداشت چندین تن از سران آن سازمان و ممنوع اعلام کردن فعّالیّت آن‌ها پرداختند. اتفاقات دیگری همچون دستگیری محمدرضا سعادتی، یکی از مهم‌ترین اعضای سازمان، آن هم به اتهام جاسوسی، وضعیت را وخیم‌تر کرد. پردیس دانشکده‌های فنی دانشگاه تهران
جنبش چپ ایران نیز تا حد زیادی توسط دانشجویان این دانشکده شکل گرفت. نورالدین کیانوری دبیر اول حزب توده از نخستین ورودی‌های این دانشکده بود و حسین جودت و رضا رادمنش از اعضای کادر مرکزی حزب توده هر دو استاد علوم پایه مهندسی در دانشکدگان فنی دانشگاه تهران بودند. تغییرات طبقاتی در دهه ۴۰ و بخصوص در دهه ۵۰ باعث شد تا جناح چپ دانشکده تقویت شود. علی‌اصغر بدیع‌زادگان که از دانشکده مهندسی شیمی فارغ‌التحصیل شده و حتی به عضویت هیئت علمی گروه مهندسی شیمی هم درآمده بود به همراه سعید محسن (فارغ‌التحصیل رشته مهندسی تأسیسات) و ناصر صادق (فارغ‌التحصیل مهندسی مکانیک) سازمان مجاهدین خلق را پایه‌گذار کردند. حمید اشرف که در دهه ۵۰ رهبری فدائیان خلق را بر عهده داشت در دهه ۴۰ دانشجوی مهندسی مکانیک این دانشکده بود. این دو سازمان بخشی از کادرهای مهم خود را از دانشکدگان فنی دانشگاه تهران تأمین کردند. فرخ نگهدار و کاظم اسلامی به چریک‌های فدایی خلق و مهدی ابریشم‌چی و محسن نجات حسینی به مجاهدین خلق پیوستند. سازمان مجاهدین انقلاب اسلامی ایران
با پدید آمدن اختلافات میان اعضای این سازمان در همان ابتدای پیدایش سازمان بر سر مسائلی همچون صدور بیانیه در مناسبت‌هایی همچون روز کارگر، ترور مرتضی مطهری یا سال‌مرگ علی شریعتی و به ویژه مخالفت جناح راست‌گرای سازمان و گروه منصورون با سیاست‌های اقتصادی محمد سلامتی و بهزاد نبوی در دولت میرحسین موسوی، مجاهدین انقلاب پس از مدتی به ۲ و بعد به ۳ جناح تقسیم شدند. محمد حنیف‌نژاد
حنیف‌نژاد و اعضای اولیه سازمان مجاهدین خلق در راستای استخراج پاسخ‌های نو برای مسائل کهنه و نو از دل اسلام و از این راه دستیابی به قرائتی نو و پوینده از اسلام و تدوین و ارائه آن تلاش بسیار کردند و می‌کوشیدند تا از دل تاریخ تشیع مشی مبارزه را متناسب با روزگار نو پیدا کنند. وی به همراه سعید محسن و علی‌اصغر بدیع‌زادگان از مهندس بازرگان، آیت‌الله طالقانی و دکتر سحابی نخستین درس‌های اسلامِ سازگار با عصر نو و پاسخگو به مسائل نو را آموختند. غلامعلی رشید
رشید پس از وقوع انقلاب ۱۳۵۷، به عنوان یکی از اعضای فعال گروه منصورون بشمار می‌آمد، که در پی ادغام منصورون با ۶ گروه دیگر و تأسیس سازمان مجاهدین انقلاب اسلامی، به عضویت این سازمان درآمد. وی با شکل‌گیری سپاه پاسداران انقلاب اسلامی، از نخستین افرادی بود که به این نهاد پیوست و نخستین مسئولیت وی معاونت اطلاعات و عملیات سپاه دزفول بود. سازمان مجاهدین خلق ایران
دادگاهی در عراق روز ۲۰ تیر ۱۳۸۹، حکم دستگیری ۳۹ تن از اعضای سازمان مجاهدین خلق ایران، از جمله مریم و مسعود رجوی، رهبران این گروه، را به اتهام «جنایت علیه بشریت» صادر کرد. اتهام کمک به صدام حسین در سرکوب اکثریت شیعه و اقلیت کُرد این کشور مبنای این حکم دادگاه را تشکیل می‌دهد. در سال ۱۹۹۱ و به دنبال جنگ خلیج فارس، شورش‌هایی ضددولتی در جنوب و شمال عراق به راه افتاد که صدام حسین با خشونت بسیار آن‌ها را فرونشاند. سازمان مجاهدین خلق هرگونه کمک به صدام حسین در فرونشاندن این شورش‌ها را تکذیب می‌کند. خبرگزاری رویترز از قول یکی از سخنگویان این سازمان «تصمیم دادگاه عراقی را سیاسی و آخرین هدیه دولت نوری المالکی به دولت ایران» توصیف کرد. سازمان مجاهدین انقلاب اسلامی
از اعضای کلیدی دیگر این سازمان در بدو تشکیل می‌توان سعید حجاریان، بهزاد نبوی، محسن آرمین، مصطفی تاج‌زاده، محسن رضایی، فیض‌الله عرب سرخی، مجتبی شاکری، محسن مخملباف، حسین فدایی و حسن واعظی را نام برد. مجاهدین انقلاب در سرکوب نیروهای استقلال‌طلب در کردستان و سیستان و بلوچستان نقش فعّالی داشت، به‌طوری‌که در دوران جنگ کردستان فرمانده سپاه پاسداران در غرب کشور محمد بروجردی و فرمانده ارتش در غرب کشور علی صیاد شیرازی هر دو از اعضای این سازمان بودند. مجمع مسلمانان مجاهد
مجمع مسلمانان مجاهد یا جامعه مجاهدین اسلام یک گروه سیاسی ایرانی بود که در سال ۱۳۲۷ به رهبری سید ابوالقاسم کاشانی تشکیل شد. مجمع مسلمانان مبارز، بازوی نیرومند کاشانی و نیروی عملگرای وی در عرصه سیاسی نهضت ملی شدن نفت بود و به واسطه پایگاه اجتماعی قدرتمند خود، توانایی بسیج مردم برای اعتصابات و تظاهرات خیابانی را داشت.