جنگ استقلال ترکیه در چه سالی رخ داد؟
جنگ استقلال ترکیه
جنگ استقلال ترکیه یا آزادسازی ترکیه ، به جنبش نظامی و سیاسی ملی‌گرایان ترک در برابر تجزیه امپراتوری عثمانی پس از جنگ جهانی اوّل از سوی متفقین گفته می‌شود. حرکت ملی ترک در آناتولی منجر به شکل‌گیری مجمع بزرگ ملی شد که تحت رهبری آتاترک توانست از تمامی توانایی‌های خود استفاده کند. پس از عملیات نظامی علیه تهاجم یونان، و جنگ با ارمنی‌ها و فرانسوی‌ها، در ژولای ۱۹۲۳، انقلابیون ترک توانستند که متحدین را مجبور به دست کشیدن از پیمان سور و قبول پیمان لوزان کنند. بر اساس این پیمان، به آناتولی و ناحیه غرب تنگه بسفر اجازه داده شد تا در اکتبر ۱۹۲۳ تشکیل جمهوری ترکیه را بدهند. بوجود آمدن حرکت ملی ترکی منجر به ورافتادن سیستم ملت عثمانی شد و پس از آن با نوگراییهای آتاتورک، سیاستی مدرن، سکولار و کشور-ملت بوجود آمد. بعد از استقلال ترکیه مصطفی کمال آتاترک به عنوان اولین رئیس جمهور ترکیه انتخاب شد و تا پایان عمر یعنی سال ۱۹۳۸ در این سمت باقی ماند. جنگ‌های استقلال
از نمونه‌های جنگ استقلال می‌توان به جنگ‌هایی اشاره کرد که یونان در سال‌های ۱۸۲۱ تا ۱۸۲۹ با امپراتوری عثمانی داشت. جنگ استقلال ترکیه علیه متفقین در سال ۱۹۲۰ به رهبری مصطفی کمال آتاتورک، جنگ استقلال مجارستان در سال‌های ۱۸۴۸ و ۱۸۴۹ و جنگ استقلال ایرلند در سال‌های ۱۹۱۹ تا ۱۹۲۱ از جمله این جنگ‌ها هستند.
جنگ کرت
جنگ کرت بین سال ۱۶۴۵ (میلادی) و ۱۶۶۹ (میلادی) در جزیره کرت بین نیروی‌های عثمانی و جمهوری ونیز رخ داد. این نبرد در آغاز قرن ۱۷ (میلادی) زمانی که قلمرو ونیزها خارج از دریای آدریاتیک به سرزمین‌های تحت حکومت عثمانی نزدیک شده بود، اتفاق افتاد. جنگ استقلال موزامبیک
جنگ استقلال موزامبیک () نزاعی مسلحانه میان گروه‌های مسلح وابسته به جبهه آزادیبخش موزامبیک و نظامیان پرتغالی بود که موزامبیک را اشغال کرده بودند. این جنگ در ۲۵ سپتامبر ۱۹۶۴ شروع شد و با امضای قرار داد آتش‌بس میان طرفین در ۸ سپتامبر سال ۱۹۷۴ و مذاکراتی که در سال ۱۹۷۵ به استقلال این کشور منتهی شد، به پایان رسید. قونیه
همزمان با جنگ جهانی اول شمار نیروهای انسانی در قونیه نیز مانند دیگر نقاط کشور کاهش یافت، شهر مورد تصرف متفقین قرار گرفت و خط راه‌آهن قونیه توسط بریتانیا در ژانویه سال ۱۹۱۹ راه اندازی گردید. متفقین در ماه مارس سال ۱۹۲۰ همزمان با به وقوع پیوستن استقلال ترکیه به رهبری آتاتورک قونیه را ترک کردند. نبرد آزادی‌بخش سیونیک (۱۷۲۲–۱۷۳۰)
در سال ۱۷۲۲ میلادی نیروهای شهر سیونی به فرماندهی داویت بک در کاپان علیه خان‌های ایران پیروز شدند و در اوایل سال ۱۷۲۳ میلادی یک حکومت خودمختاری به وجود آوردند. در اولین مرحله جنگ‌های آزادی بخش سال‌های ۱۷۲۲ تا ۱۷۲۴ میلادی مبارزه متوجه خان‌های گماشته شده از طرف ایران بود یکی از این خان ها؛ ارمنی، مسلمان شده به نام «ملیک باغر» بود که دستگیر و کشته شد. نیروهای عثمانی در بهار ۱۷۲۵ میلادی به سمت سیونیک حرکت کردند ولی موفق نبودند و در ماه ژوئن همان سال شکست سنگینی از نیروهای ارمنی خوردند. نیروهای عثمانی دوباره در اوایل سال ۱۷۲۶ میلادی به کاپان حمله کردند و پس از شکستن مقاومت ارمنی‌ها قسمت بزرگی از منطقه را تصرف کردند. داویت بک با نیروهای خود در دژ هالیدزور مستقر می‌شود. نیروهای داویت بک بعد از هفت روز در محاصره، در روز هفتم با خروج از قلعه دشمن خود را مورد حمله ناگهانی قرار می‌دهند و آن‌ها با دست پاچگی کشته‌های زیادی به جای گذاشته به فرار متوسل می‌شوند. پس از پیروزی در نبرد هالیدزور که ۱۳۰۰۰ نفر از نیروهای دشمن کشته شدند؛ دومین ضربه سنگین را در تابستان و در شهر مغری بر نیروهای عثمانی متحمل کرد. نیروهای عثمانی شکست سنگینی خوردند و این پیروزی‌های بزرگ شخصیت داویت بک را بالاتر برده و شاه طهماسب دوم حکومت وی را به رسمیت شناخت و طی فرمانی او را «شاهزاده شاهزادگان» لقب داد و تصمیم به اتحاد با مبارزین سیونی علیه دولت عثمانی گرفت. در سال ۱۷۲۸ میلادی داویت بک بدرود حیات می‌گوید و مخیتار اسپاراپت رهبری نیروهای ارمنی را برعهده می‌گیرد ولی در بین سپاهیان ارمنی نفاق می‌افتد و به دو دستگی نیروها می‌انجامد و مخیتار اسپاراپت به نحو خائنانه‌ای در سال ۱۷۳۰ میلادی کشته می‌شود و در همین سال نیز نبرد آزادی بخش سیونیک دچار شکست می‌گردد. جنگ‌های امپراتوری عثمانی و مجارستان
با وجود همه این موفقیت‌ها، با شکست عثمانی از نیروهای تیمور در سال ۱۴۰۲ در نبرد آنکارا و به اسارت درآمدن سلطان بایزید اول این دولت دچار یک عقب‌گرد شدید شد. پس از بیش از یک دهه درگیری و نبردهای داخلی نهایتاً محمد اول بر دیگر رقیبان خود غالب آمد و توانست امپراتوری عثمانی را باز احیا کند. لشکرکشی قفقاز
با این حال، «اردوی اسلام قفقاز» از گرجستان گریخت و لشکر خود را راهی جمهوری دموکراتیک آذربایجان کرد. در سپتامبر ۱۹۱۸ آنها باکو را از بریتانیا گرفتند و حداقل ۲۵۰۰۰ ارمنی را در آنجا کشتند. در پایان جنگ، ترک‌ها سرزمین‌های فلسطین، سوریه و بین‌النهرین را از دست دادند، اما تمام سرزمین‌هایی متصرفه روس‌ها در آناتولی شرقی را پس گرفتند. فعالیت‌های عثمانی‌ها علیه جمهوری ارمنستان در نتیجه امضای آتش‌بس مودروس پایان یافت. دو سال پس از این آتش‌بس، در ۱۰ اوت ۱۹۲۰، معاهده سور بین متفقین و متحدانشان و امپراتوری عثمانی منعقد شد. این معاهده ارمنستان (و کردستان) را به رسمیت شناخت، اما به دلیل جنگ استقلال ترکیه و ناسیونالیسم مصطفی کمال (آتاتورک) هرگز اجرا نشد. نبرد اولتو
با پایان جنگ جهانی اول، امپراتوری عثمانی از هم فروپاشید و با به پا شدن جنگ داخلی در امپراتوری روسیه دولت‌های مستقلی در گرجستان و ارمنستان تشکیل گردید. ناحیه اولتو که در سال ۱۸۷۸ میلادی به امپراتوری روسیه ضمیمه شده بود، هنگام اعلام استقلال گرجستان در ۲۶ ژوئیه ۱۹۱۸ میلادی، زیر سلطه این دولت قرار داشت اما در ۲۸ مه ۱۹۱۸ میلادی به کنترل جمهوری دموکراتیک ارمنستان درآمد. معاهده سور
معاهدهٔ سور (Traité de Sèvres) معاهده‌ای بود که در روز ۱۰ اوت سال ۱۹۲۰ میلادی بین امپراتوری عثمانی که در جنگ جهانی اول در کنار امپراتوری آلمان و امپراتوری اتریش-مجارستان وارد جنگ شده بود و میان نیروهای پیروز متفق یعنی (روسیه، بریتانیا و فرانسه) امضا شد. در آن هنگام، بریتانیایی‌ها و فرانسوی‌ها تنگه‌های داردانل و بسفور و شهر استانبول را تصرف خود داشتند. پیمان سور موجب ظهور جنبش ملی‌گرایان تُرک شد. ملی‌گرایان تُرک و بخش اعظم نیروهای ارتش علیه سلطان محمد ششم دست به شورش زدند. جمهوری فدرال دموکراتیک قفقاز جنوبی
در ۱۰ فوریه ۱۹۱۸ "سجم" تصمیم به اعلام استقلال گرفت. دو هفته بعد در ۲۴ فوریه به‌طور علنی ایجاد جمهوری دموکراتیک قفقاز اعلام شد. در ۳ مارس ۱۹۱۸ عهدنامه برست-لیتوفسک باعث رهایی روسیه از درگیری‌های جنگ جهانی اول شد. عثمانی شهرهای باتومی کارس و اردهان را تصاحب کرد. در ۱۴ مارس کنفرانس مصالحه ترابوزان بین عثمانی و سجم برگزار گردید. در ۵ آوریل نماینده قفقاز"اکاکی چخنکلی" پیمان برست لیتوسک را بعنوان اساس برای مذاکرات بیشتر پذیرفت و از حکومت قفقاز خواست که این موقعیت را بپذیرند. شرایط البته در تفلیس کاملاً متفاوت بود. یک جنگ بین جمهوری و دولت عثمانی تأیید شده بود بمدت کوتاهی پس از این عثمانی کارس و ارزروم را متصرف شد. تلاش‌ها برای ایجاد پیمان صلح در ۱۱ ماه می شروع شد. عثمانی بر تفلیس، اچمیادزین و الکساندرپل ""گیومری کنونی" ادعای مالکیت داشت چرا که می‌خواست راه‌آهن خود را از جلفا از طریق کارس به باکو متصل کند، بدین ترتیب توافقی حاصل نشد و ارتش عثمانی به پیش روی‌های خود ادامه داد تا جاییکه دو نبرد باش‌آپاران (۲۴–۲۱ می) نبرد سارداراباد (۲۹–۲۱ می) و نبرد کاراکلیسا (۲۸–۲۴ می) رخ داد. شورش کردها در ترکیه
شورش اصلی که در تاریخ کردهای ترکیه حاکم است ، شورش سال ۱۹۲۵ در منطقه کردستان ترکیه است که توسط شیخ سعید رهبری شد. سرکوب و تجاوزگری سکولاریسم کمالیستی به دنبال آن انجام شد و تمام مظاهر عمومی هویت کرد غیرقانونی اعلام شد که به نوبه خود کردها را برای شورش بیشتر آماده کرد. قیام شیخ سعید در فوریه ۱۹۲۵ آغاز شد. تقریباً از ۱۵۰۰۰ مبارز که در شورش علیه ۵۲۰۰۰ نظامی ترکیه شرکت کردند همه قبایل اصلی کرد که دران شرکت داشتند این قیام از مناطق زازا شروع شد و بیشتر قسمتهای استانهای کردستان مانند (دیاربکر) و ماردین را در بر گرفت. شورش شیخ سعید اولین شورش گسترده جنبش نژادی کرد در ترکیه بود. سازمان دهنده اصلی این شورش ، انجمن مستقل کردستان انجمن ازادی بود. هدف آزادی این بود که کردها را از ظلم و ستم ترکیه آزاد کند و در نتیجه آزادی و توسعه بیشتر کشور خود را تحقق بخشد. در مارس ۱۹۲۵ شورش تقریباً پایان یافت و شیخ سعید و سایر رهبران شورشی تا ۲۹ ژوئن به دار آویخته شدند.در پاییز سال ۱۹۲۷ ، شیخ عبدالرحمن (برادر شیخ سعید) مجموعه ای از حملات به پادگان های ترکیه را در پالو و مالاتیا آغاز کرد. آنها همچنین ارتفاعات جنوب ارزروم را اشغال کردند. ارتش ترکیه با استفاده از پنج هواپیما در ماردین از نیروی هوایی علیه شورشیان استفاده کرد. در اکتبر ۱۹۲۷ شورشیان کرد به بایزید حمله کردند و آن را اشغال کردند. برادر شیخ سعید با حمله به چندین پایگاه ارتش در کردستان سعی در انتقام از دولت ترکیه داشت. هیچ چیز دائمی انجام نشد. آنها پس از ورود نیروهای کمکی ترکیه از منطقه رانده شدند. ودراخر این شورش با شکست روبرو شد. در سال ۱۹۲۹ شورش احسان نوری پاشا کنترل گستره وسیعی از قلمرو کردها را در دست گرفت و درنهایت این شورش هم تا سال ۱۹۳۰توسط ارتش ترکیه سرکوب شد. جنگ روسیه و ترکیه (۱۷۹۲- ۱۷۸۷)
جنگ روسیه و ترکیه در سال (۱۷۹۲–۱۷۸۷) شامل تلاش ناموفق امپراتوری عثمانی برای بازیابی سرزمین‌های از دست رفته به امپراتوری روسیه در جریان جنگ قبلی روس-ترکیه (۱۷۶۸–۱۷۷۴) بود. این اتفاق همزمان با جنگ اتریش و ترکیه (۱۷۸۸-۱۷۹۱) رخ داد. جنگ جهانی اول
به موجب پیمان سن ژرمن در ۱۰ سپتامبر ۱۹۱۹ با اتریش مقرر شد: به موجب پیمان نیولی در ۲۷ نوامبر ۱۹۱۹ با بلغارستان مقرر شد: به موجب پیمان تریانون در ۴ ژوئن ۱۹۲۰ با مجارستان مقرر شد: تکلیف بیشتر سرزمین‌های غیرترک عثمانی در قراردادهای نیولی و سایکس-پیکو مشخص شده بود، ولی به هر حال پس از پانزده ماه چانه زنی قرارداد معاهده سور در روز ۱۰ اوت سال ۱۹۲۰ بین متفقین و عثمانی امضاء شد. بر اساس این قرارداد مقرر شد: با این حال ناعادلانه بودن این قرارداد، خشم ترک‌ها از ورود سربازان یونانی به ازمیر و اختلاف بین فرانسه و بریتانیا باعث شد مصطفی کمال آتاتورک بتواند ابتدا یونانی‌ها را از آناتولی بیرون براند و در ۱۹۲۲ قسطنطنیه را آزاد کند. پس از این امر متفقین مجبور شدند ۲۴ ژوئیه ۱۹۲۳ قرارداد جدیدی با ترکیه امضا کنند که به پیمان لوزان معروف است. جنگ استقلال اریتره
جنگ استقلال اریتره () جنگی بود که از اول سپتامبر سال ۱۹۶۱ تا ۲۹ مه سال ۱۹۹۱ به مدت ۲۹ سال و هشت ماه و ۴ هفته بطول انجامید. این جنگ بین دولت اتیوپی و جدایی طلبان اریتره، قبل و در طول جنگ داخلی اتیوپی رخ داد. این جنگ در زمان استقلال اریتره از اتیوپی آغاز شد. نهضت ملی ترکیه
نهضت ملی ترکیه (به ترکی استانبولی: Türk Ulusal Hareketi) شامل فعالیت‌های سیاسی و نظامی انقلابیون ترک است که منجر به ایجاد و شکل‌گیری جمهوری مدرن ترکیه، به عنوان یک نتیجه از شکست امپراتوری عثمانی در جنگ جهانی اول و متعاقباً اشغال استانبول و تقسیم امپراتوری عثمانی توسط متفقین تحت شرایط آتش‌بس مودروس بود. عثمانی‌ها این جنبش را بخشی از توطئه بین‌المللی علیه خود می‌دانستند. انقلابیون ترک علیه این تقسیم‌بندی و علیه معاهده سور، که در سال ۱۹۲۰ توسط دولت عثمانی امضا شد، و به موجب آن بخشهایی از آناتولی را تقسیم نمود، قیام کردند. نبرد گالیپولی
نبرد گالیپولی یا نبرد چناق‌قلعه ، نام جنگی است که در جنگ جهانی اول بین امپراتوری عثمانی و نیروهای ائتلافی (انگلستان، فرانسه و اَنزَکها) در تنگه داردانل در گرفت. این نبرد که بیش از هشت ماه طول کشید در ۲۵ آوریل سال ۱۹۱۵ میلادی آغاز شد و سرانجام در دسامبر سال ۱۹۱۵ با شکست نیروهای ائتلافی به پایان رسید. و در پایان از هر دو جبههٔ متفقین و متحدین بیش از نیم میلیون نفر کشته و زخمی برجای ماند. در این نبرد کشتی‌های نیروی دریایی متفقین آسیب زیادی دیدند اما در پایان آنان فاتح جنگ جهانی اول شدند. مصطفی کمال آتاتورک، افسر ترک در جنگ گالیپولی به شهرت رسید و پس از پایان جنگ و فروپاشی امپراتوری عثمانی بنیانگذار ترکیه نوین شد. ایالات متحده آمریکا در طول جنگ استقلال ترکیه
در طول جنگ جهانی اول، امپراتوری عثمانی و ایالات متحده آمریکا در جناح‌های مخالف یکدیگر قرار داشتند، اما آنها هرگز رسماً به یکدیگر اعلان جنگ ندادند. با این حال، ناوهای آمریکایی [علیه نیروهای ترکیه] در طول نبرد گالیپولی، برای متفقین جنگ جهانی اول جهت حمل مهمات همکاری می‌کردند. آنکارا
آنکارا از زمان هیتی‌ها (قومی کهن که در هزارهٔ دوم پیش از میلاد بر قسمت اعظم آسیای صغیر و سوریه فرمان‌روایی داشت) اهمیت داشت که در دورهٔ رومی‌ها کرسی ایالتی شد. این شهر در زمان خسرو پرویز (سال ۶۲۰ م) توسط ساسانیان فتح شد. آنکارا در زمان هارون الرشید و معتصم خلفای عباسی محاصره و تاراج شد. در این شهر امیر تیمور، بایزید یکم (سلطان عثمانی) را مغلوب و دست‌گیر کرد (۱۴۰۲م). آنکارا در ۱۹۲۳ پایتخت ترکیه شد. مصطفی کمال آتاترک
شکست عثمانی در جنگ جهانی اول منجر به اشغال سرزمین‌های این امپراتوری توسط متفقین شد. در نهایت نیروهای پیروز قلمروی عثمانی در خاورمیانه را بین یکدیگر تقسیم کردند. هرچند شورش ترک‌زبانان آناتولی در برابر اشغال توسط متحدین در جنگ استقلال ترکیه منجر به تأسیس جمهوری ترکیه و در نهایت انقراض امپراتوری عثمانی شد و آتاترک رهبری جنگ استقلال را برعهده داشت. جنگ عثمانی و لهستان (۱۶۷۲–۱۶۷۶)
جنگ عثمانی و لهستان (۱۶۷۲-۱۶۷۶) یا جنگ دوم عثمانی و لهستان جنگی میان مشترک‌المنافع لهستان-لیتوانی و امپراتوری عثمانی بود که در جریان جنگ بزرگ ترکیه رخ داد. این جنگ در ۱۶۷۶ میلادی با عهدنامه زورافنو به پایان رسید و مشترک‌المنافع لهستان-لیتوانی بخش بزرگی از قلمرو خود در اوکراین را به عثمانی واگذار کرد. آنگولا
از اواخر قرن پانزدهم آنگولا مستعمره پرتغال بود. در قرن بیستم، کارکشی اجباری، اخذ مالیات‌های سنگین و تبعیض از سوی مهاجران پرتغالی به تحریک ملی‌گرایی انجامید. سرکوبی تمامی اعتراضات سیاسی از جانب پرتغال منجر به بروز جنگ چریکی در ۱۹۶۱ شد. وقتی استقلال بالاخره در ۱۹۷۵ اعطا شد، سه جنبش رقیب چریکی برای به دست آوردن کنترل کشور به نبرد پرداختند. جبهه خلق برای آزادی آنگولا، با پشتیبانی شوروی و کوبا، تحت رهبری آگوستینو نتو برتری یافت و همچنین موفق به دفع تهاجمی از جانب آفریقای جنوبی شد. در دهه ۱۹۸۰، سربازان کوبایی به پشتیبانی از دولت جبهه خلق برای آزادی آنگولا در برابر جنبش یونیتا به رهبری جوناس ساویمبی با پشتیبانی آفریقای جنوبی در جنوب ادامه دادند. در ۱۹۹۰ مداخله خارجیان در جنگ داخلی پایان یافت و در ۱۹۹۱ با آتش‌بس توافق شد. در ۱۹۹۲ پس از خودداری یونیتا از پذیرش نتیجه انتخابات چند حزبی، نبرد بین این جنبش و جبهه خلق برای آزادی آنگولا دوباره از سر گرفته شد. روز پیروزی (ترکیه)
این تعطیلات پیروزی قاطع در نبرد دوملوپینار، آخرین نبرد در جنگ یونان و ترکیه، در ۳۰ اوت ۱۹۲۲ را گرامی می‌دارد. پس از نبرد، حضور یونان در آناتولی پایان یافت. روز پیروزی از سال ۱۹۲۶ به عنوان یک تعطیل رسمی جشن گرفته شده و برای اولین بار در ۳۰ اوت ۱۹۲۳ جشن گرفته شد. جنگ‌های استقلال آمریکای لاتین
شورش سیزده مستعمره بریتانیا در آمریکای شمالی به دلیل چندین عامل، از جمله مالیات تحمیلی، اعمال سرکوب، و عدم حضور نمایندگی آمریکا در دولت بریتانیا شعله‌ور شد. این بسیاری از استعمارگران را ناراحت کرد و در نهایت به جرقه‌ای برای شعله‌ور شدن جنگ انقلابی در آمریکا شد. این جنگ بعد از شکست ارتش بریتانیا با کمک فرانسه در سال ۱۷۷۵ آغاز شد و تا اکتبر ۱۷۸۱ ادامه یافت. کورن واللیز ژنرال بریتانیایی در یورک تاون و پیرجینیا شکست خورد. استعمارگران آمریکایی دولتی با نظام جمهوری فدرال و متکی به عصر روشنگری را تأسیس کردند. نبرد آزادی‌بخش سیونیک (۱۷۲۲–۱۷۳۰)
نبرد آزادی بخش سیونیک اشاره به نبردی است که بین سال‌های ۱۷۲۲ تا ۱۷۳۰ میلادی بین نیروهای مردمی سیونیک به رهبری داویت بک و مخیتار اسپاراپت و نیروهای ارتش عثمانی رخ داد. هدف از آغاز نبرد آزادی بخش مردم سیونیک جلوگیری از پیشروی نیروهای عثمانی به ارمنستان شرقی و ملک‌های قره‌باغ و همچنین برای رهایی از تسلط خان‌ها در قره باغ و ایروان بود. جنگ‌های بالکان
جنگ‌های بالکان به دو جنگ گفته می‌شود که در سال‌های ۱۹۱۲ و ۱۹۱۳ در جنوب شرقی اروپا رخ داد. جنگ اول بالکان در روز ۸ ام اکتبر سال ۱۹۱۲ آغاز شد. کشورهای بلغارستان، یونان، مونته نگرو و صربستان که تعداد زیادی از هم‌نژادان خود را در تحت حاکمیت عثمانی داشتند، به امپراطوری عثمانی حمله کردند و به پنج قرن حاکمیت عثمانی در بالکان در یک رشته عملیات نظامی هفت ماهه با پیمان لندن پایان دادند. ترکیه
بعدها امپراتوری روم به دلیل وسعت زیاد دچار مشکل شد، تا اینکه در سال ۳۹۵ میلادی امپراتور کنستانتین شهر امپراتوری روم شرقی (کنستانتینوپل/قسطنطنیه/استانبول/اسلامبول) را پایتخت خود قرار داد؛ این اقدام مقدّمهٔ تقسیم روم به دو بخش شرقی و غربی شد. از آن پس روم شرقی یا امپراتوری بیزانس، ترکیه کنونی را در دست گرفت. در سال ۴۶۳ هجری قمری، ترکمانان مسلمان سلجوقی به فرماندهی آلب ارسلان به جنگ با امپراتوری بیزانس شتافتند و در ملازگرد، سپاه امپراتور بیزانس، رومانوس چهارم را شکست دادند. بدین ترتیب نیمهٔ شرقی ترکیه به دست سلجوقیان افتاد و زمینه برای مسلمان شدن مردم آن جا و نفوذ زبان ترکی به آن جا فراهم شد؛ ولی نیمهٔ غربی ترکیه در دست امپراتوری بیزانس باقی‌ماند. جنگ فرانسه-ترکیه
جنگ فرانسه و ترکیه (Franco-Turkish War) معروف به نبرد کیلیکیه (به فرانسوی: La campagne de Cilicie) در فرانسه و به عنوان جبهه جنوبی (ترکی: Güney Cephesi) طی جنگ استقلال ترکیه، مجموعه‌ای از نبردها از دسامبر ۱۹۱۸ تا اکتبر ۱۹۲۱ بود که میان قوای فرانسه (نیروهای استعماری فرانسه به همراه لژیون ارمنی فرانسه) و نیروهای ملی ترکیه (به رهبری دولت موقت ترکیه پس از ۴ سپتامبر ۱۹۲۰) به عنوان بخشی از پیامدهای جنگ جهانی اول روی داد. علاقه فرانسه به این منطقه ناشی از توافق‌نامه سایکس–پیکو و بازگشت پناهندگان ارمنی نسل‌کشی ارامنه به خانه‌های خود بود. جنگ استقلال اکوادور
جنگ استقلال اکوادور () (انگلیسی: The Ecuadorian War of Independence) پروسه‌ای از تلاشهای استقلال‌طلبانه با هدف شکستن روابط استعماری میان رئال اودینسا دکوئیتو یا اکوادور کنونی و امپراتوری اسپانیا در آمریکای جنوبی است. استقلال گوایاکیول در نهم اکتبر سال ۱۸۲۹ شروع جنگ‌های استقلال‌طلبانه اکوادور است. از جمله عوامل تأثیرگذار در شروع این جنگ‌ها اراده بومیان شبه جزایر دماغه سبز است که وضعیت اجتماعی اقتصادی بالایی را داشتند که بواسطه آن می‌توانستند قدرت سیاسی را بدست بیاورند. جنگ ارمنستان–ترکیه
جنگ ارمنستان–ترکیه اشاره به جنگی است که از ۲۴ سپتامبر تا ۲۳ دسامبر ۱۹۲۰ میلادی بین اولین جمهوری ارمنستان و دولت موقت جنبش ملی ترکیه بوده‌است. راه‌آهن ترکیه
ساختمان این موزه که در ۲۴ دسامبر سال ۱۹۶۴ افتتاح شده‌است در سال ۱۸۹۲ و در حین احداث راه آهن بغداد ساخته شده‌است.این موزه در ۲۷ دسامبر سال ۱۹۱۹ با ورود آتاترک به آنکارا به عنوان قرارگاه مرکزی فرماندهی نبرد ترک‌ها با نیروهای بیگانه مورد استفاده قرار گرفته بود.برخی از مهم‌ترین تصمیمات برهه جنگ ترکیه از جمله تأیید و امضای معاهده سال ۱۹۲۱ با فرانسه در این ساختمان گرفته شده بود.همچنین قانون تأسیس مجلس ملی کبیر ترکیه نیز در ۲۳ آوریل ۱۹۲۰ در این ساختمان به امضا رسیده‌است. جنگ استقلال راکوتسی
در تابستان ۱۶۹۷ در حالیکه قشون سلطنتی برای جنگ بزرگ عثمانی آماده می‌شد شورش‌هایی توسط هواداران سابق ایمره تُکُلی در شمال مجارستان به سرعت سرکوب شد، اما آماده‌سازی ارتش را دچار اخلال کرد. جنگ استقلال پرو
جنگ استقلال پرو () از مجموعه درگیری‌های نظامی در پرو در سال ۱۸۱۱ است که با نبرد گواکی و شکست قطعی ارتش اسپانیا در سال ۱۸۲۴ در جنگ آیاکوچو خاتمه یافت. این جنگ‌های استقلال طلبانه با پیشینه قیام توپاک آمارو رهبر سرخپوست‌ها در سال‌های ۱۷۸۰ تا ۸۱ شروع شد. به دلیل این جنگ، نایب السلطنه پرو همواره توسط «الیگارشی لیما» حمایت می‌شد. این الیگارشی همیشه با جنبش‌های مردمی تهدید می‌شد و مورد مخالفت یک طبقه جدید اقتصادی در بوئنوس آیرس قرار داشت. در دهه اول سال ۱۸۰۰ پرو پایگاه سلطنت طلب‌هایی بود که برای استقلال پرو و شیلی می‌جنگیدند. در میان مهمترین رویدادهای این جنگ می‌توان به اعلامیه استقلال پرو توسط خوزه د سن مارتین در ۲۸ ژوئیه سال ۱۸۲۱ اشاره کرد. روز استقلال لبنان
با شروع جنگ جهانی اول، امپراتوری رو به تجزیه گذاشت. عثمانی‌ها به جهت ترس از استقلال اعراب در سال ۱۹۱۵، استان خودمختاری جبل لبنان را لغو کردند و حکومت نظامی اضطراری در آن برقرار کردند. اوج سرکوب‌ها در ۶ مه سال ۱۹۱۶ بود که چهارده فعال و روزنامه‌نگار، از جمله طرفداران استقلال اعراب و کشور لبنان، از دو دین مسیحی و مسلمان، از هر دو صنف روحانی و سکولار را به دار آویختند، در محل که امروز در مرکز بیروت به عنوان میدان شها شناخته می‌شود و نقطه کانونی فضای سیاست عمومی در پایتخت لبنان است. احترام مقامات عثمانی در جامعه محلی پس از این رویداد کاسته شد. عثمانی‌ها در جریان جنگ، کل غلات شام را مصادره کردند که منجر به قحطی گسترده‌ای شد. نیمی از جمعیت جبل لبنان در این گرسنگی از بین رفت . شیلشر و خلیفه مورخ هر دو می‌گویند حدود ۲۰۰۰۰۰ به کام مرگ رفتند. جنگ اعاده استقلال دومینیکن
جنگ اعاده استقلال دومینیکن () جنگی است که در جمهوری دومینیکن در سال‌های ۱۸۶۳ و ۱۸۶۵، بین استقلال‌طلبان این کشور و دولت استعمارگر اسپانیا به‌وقوع پیوست. استعمار اسپانیا این کشور را پس از استقلال به مدت ۱۷ سال مستعمره خود کرده بود. این جنگ با شکست پادشاهی اسپانیا و پیروزی استقلال‌طلبان دومینیکن به پایان رسید. تاریخ آناتولی
امپراتوری عثمانی در جنگ اول جهانی مورد تهاجم بریتانیا و متحدانش از جمله یونان که همسایه ترکیه بود واقع شد و از هم پاشید. مصطفی کمال پاشا به دلیل سازماندهی مقاومت ملی علیه دول خارجی قهرمان ملی ترکیه گردید و توانست جمهوری ترکیه را در سال ۱۳۰۲ (۱۹۲۳) بر پایه اصل جدایی دین از سیاست بنا کند و ملقب به آتاترک شد. وی خط لاتین را در عرض سه ماه برای نوشتن زبان ترکی مرسوم کرد و اقدامات بسیاری را برای صنعتی و غربی شدن ترکیه انجام داد و دوره نوینی را در ترکیه به وجود آورد. ارمنی‌های ترکیه
جمعیت ارمنی از موج جدید کشتارها در طی دوران ۱۹۲۰ تا ۱۹۲۳ در طی جنگ استقلال ترکیه رنج کشید که شامل ارمنی‌های باقی‌مانده در شرق و جنوب کشور به علاوه یونانیها در منطقه دریای سیاه می‌شدند. اخراج گستردهٔ جمعیت ارمنی‌های باقی‌مانده در ترکیه به ویژه بعد از بازپس‌گیری منطقه از دست نیروهای فرانسوی ادامه یافت و ارمنی‌های اندکی که باقی‌ماندند دست به فرار زدند. ایالات متحده آمریکا در طول جنگ استقلال ترکیه
گفته می‌شود که ایالات متحده در طول جنگ استقلال ترکیه به متفقین کمک کرده‌است. کمک‌های آمریکایی شامل پشتیبانی لجستیکی بود اما محدود به آن نبود. ناو جنگی USS Arizona و سه ناو آمریکایی دیگر در هنگام هجوم نیروهای یونانی در سمورنا از یونانیان محافظت کردند. در ۷ ژوئن ۱۹۲۲، ناوهای جنگی یونان (از جمله جورجیوس آروف) و ناوهای آمریکایی USS Sands ،یواس‌اس مک‌فارلند (دی‌دی-۲۳۷) و USS Sturtevant، شهر صامسون را بمباران کردند تا به شورشیان یونانی در منطقه کمک کنند. در نتیجه بمباران ۴ غیرنظامی ترکیه‌ای کشته و ۳ نفر زخمی شدند. بمباران همچنین خسارات گسترده‌ای را در شهر ایجاد و ده‌ها ساختمان را تخریب کرد. مصطفی کمال آتاترک
در ابتدا وارد ارتش عثمانی شد و در طرابلس لیبی با ایتالیایی‌ها جنگید. آتاترک در دههٔ اول قرن بیستم به همراه گروهی از افسران ترک، که ترکان جوان نامیده شدند، پایه‌های اصلاحات در ارتش و دولت را به نفع ملی‌گراییِ ترک‌ها تثبیت کرد. در جنگ‌های بالکان به سِمَت فرماندهی رسید و در سال ۱۹۱۶ در تنگهٔ داردانل و شبه‌جزیرهٔ گالیپولی در برابر انگلیسی‌ها مقاومت کرد و مانع اشغال استانبول توسط نیروهای بریتانیا و متفقین در جنگ جهانی اول شد. او سپس در جبههٔ روس نبرد کرد. وطنم تویی
وطنم تویی نام یک مجموعه درام تلویزیونی است که به وقایع جنگ استقلال ترکیه می‌پردازد، زمانی که هنوز مصطفی کمال آتاتورک به قدرت نرسیده بود و بخشهایی از ترکیه تحت اشغال نیروهای یونانی بود. برخی معتقدند این سریال شخصیت‌های واقعی و داستانی دارد. هالیت ارگنچ بازیگر مشهور ترکیه شخصیت اول داستان یعنی جِودت را ایفا می‌کند. تاریخ ترکیه
امپراتوری سلجوقی توسط طغرل بیگ (۱۰۱۶-۱۰۶۳) در سال ۱۰۳۷ تأسیس شد. طغرل توسط پدربزرگش بزرگ شد، سلجوقی-بیگ نام خود را به امپراتوری سلجوقی و سلسله سلجوقی داد. سلجوقیان صحنه سیاسی درهم شکسته شرق جهان اسلام را متحد کردند و در جنگهای صلیبی اول و دوم نقش اساسی داشتند. سلجوقیان که از نظر فرهنگ و زبان بسیار فارسی شده بودند، نقش مهمی در توسعه سنت ترکی-فارسی ایفا کردند و حتی فرهنگ ایرانی را به آناتولی صادر کردند. اقلیت‌ها در ترکیه
در طی جنگ جهانی اول و پیامدهای آن (۱۹۲۳–۱۹۱۴) که منجر به فروپاشی امپراتوری عثمانی گردید، دولت‌مردان عثمانی دست به کشتار همه‌جانبهٔ جمعیت یونانی باقی‌مانده در امپراتوری عثمانی (که در آن زمان بیشتر در شمال آناتولی ساکن بودند) زدند. این عملیات شامل کشتار مردم عادی و تبعیدهای اجباری زنان و بچه‌ها نیز بود که در خلال این تبعیدها به دلیل نبود آذوقه و دشواری راه جان می‌باختند. بنابر منابع متعدد صدها هزار یونانی مستقر در عثمانی در خلال این نسل‌کشی جان باختند و تنها شمار کمی از نجات‌یافتگان (به‌ویژه آن‌هایی که در مناطق شرقی آناتولی مستقر بودند) به کشورهای همسایه به ویژه روسیه پناهنده شدند. با این حال پس از پایان جنگ‌های یونان و ترکیه (۱۹۲۲-۱۹۱۹) بیشتر بازماندگان نسل‌کشی در خلال قراردادهای میان دو کشور در سال ۱۹۲۳ از زمین‌های خود رانده شده و به یونان فرستاده شدند. فلورانس نایتینگل
سال ۱۸۵۳، با آغاز جنگ کریمه میان امپراتوری عثمانی و روسیه، فرانسه و انگلستان به یاری عثمانی شتافتند و سربازان خود را به جنگ فرستادند. آن زمان تیتر روزنامه‌های تایمز لندن خبر از جنگ و توصیف اوضاع وخیم بیمارستان‌های نظامی انگلیس می‌داد. در گزارش‌ها آمده بود تنها ۲۰ پرستار در جبهه‌ها فعالیت می‌کنند، بیمارستانی وجود ندارد و حتی باند برای پانسمان هم نیست. با انتشار این گزارش‌ها، فلورانس از وزیر جنگ انگلیس درخواستِ وسایل و امکانات بهداشتی کرد و سپس با همراهی ۳۴ پرستار زن، با شجاعت تمام، پا به اعماق خاک ترکیه گذاشت و به یاری مجروحان شتافت. این نخستین باری بود که یک زن به شکل رسمی اجازه می‌یافت که در ارتش فعالیت کند. جنگ ارمنستان–ترکیه
از سال ۱۸۷۸ میلادی تا ۱۹۱۵ میلادی جنوب و جنوب‌غربی قفقاز تحت کنترل روسیه بود. پس از انقلاب بلشویکی، ارتش عثمانی تا حدی کنترل را به دست گرفت، و در ۱۹۱۸ میلادی طبق عهدنامهٔ برست-لیتوفسک این حاکمیت بر منطقه رسمیت یافت. توافق بر این بود که عثمانی حاکم مناطقی خواهد بود که در داخل امپراتوری سال ۱۸۷۸ میلادی قرار می‌گرفتند. با این حال تُرک‌ها سرزمین‌های بیشتری از آنچه مواد عهدنامه مشخص کرده بود تصرف کردند، و جمهوری‌های شوروی گرجی، ارمنی، آذربایجانی را، که در ماه مهٔ ۱۹۱۸ میلادی تأسیس شدند، واداشتند که توافق‌نامۀ باتوم چهارم ژوئن ۱۹۱۸ میلادی را بپذیرند، که معنای آن از دست رفتن سرزمین‌های بیشتری از قلمرو عثمانی و نفوذ بیشتر عثمانی در منطقه بود. سپس از فروپاشی امپراتوری در اکتبر ۱۹۱۸ میلادی بخشی از منطقهٔ تحت کنترل بریتانیا درآمد. بدین سان ارمنیان، به‌طور مشترک با بریتانیا کنترل شهرهایی چون قارص را تا پایان سال ۱۹۲۰ میلادی به دست گرفتند. پس از خروج نیروهای بریتانیا، ارتش تُرک با کمک بلشویک‌ها این سرزمین را باز پس گرفت. به سبب تغییر مدام حدود و مرزها، جمعیت مجبور به نقل مکان بودند، و این تنش زیادی میان قومیت‌ها پدیدآورد که سرانجام به قتل‌عام ختم شد. جنگ استقلال مکزیک
جنگ استقلال مکزیک () یک درگیری مسلحانه و اوج فرایند سیاسی اجتماعی بود که طی آن در سال ۱۸۲۱ به حاکمیت اسپانیا در مکزیک پایان داد. نبرد دوملو پینار
"این نشانه استقلال یک کشور است. پرچم مقدس است. پا گذاشتن بر پرچم یک کشور یک اشتباه بزرگ است ، حتی اگر پرچم متعلق به دشمن شما باشد."آخرین نیروهای یونانی در ۱۸ سپتامبر آناتولی را ترک کردند. سرانجام آتش بس مودانیا توسط ترکیه ، ایتالیا ، فرانسه و بریتانیای کبیر در ۱۱ اکتبر ۱۹۲۲امضا شد. یونان مجبور شد در ۱۴ اکتبر به آن ملحق شود. برای گرامیداشت این پیروزی ، ۳۰ اوت (همچنین روز آزادسازی کاتاحیه) به عنوان روز پیروزی ، یک تعطیلات ملی در ترکیه شمرده می شود و جشن گرفته می شود. یالوا
بعد از جنگ استقلال ترکیه، در ۱۹ اوت سال ۱۹۲۹ زمانی که آتاتورک برای اولین بار به یالوا آمد، دستور بازسازی ترمال را صادر کرد. یالوا که به عبارتی به پایتخت تابستانی ترکیه تبدیل شده بود، به دستور آتاتورک در سال ۱۹۳۰ ، به عنوان یکی از شهرستان های استانبول معرفی شد. اما در سال ۱۹۹۵ این منطقه از استانبول جدا شده، و به یک استان مستقل تبدیل شد. نخستین جنگ استقلال ایتالیا
نخستین جنگ استقلال ایتالیا () جنگی بود که در سال‌های ۱۸۴۸ تا ۴۹ میان پادشاهی ساردنی و امپراتوری اتریش درگرفت. این جنگ در مناطق کوستوزا و نووارا شدید تر بود و نهایتاً اتریشی‌ها در آن پیروز شدند. این جنگ بخشی از انقلاب سال ۱۸۴۸ ایتالیا نیز بحساب می‌آید. امپراتوری عثمانی
درحالی که در دو سال ابتدایی جنگ، به نظر می‌رسید که عثمانی در خاورمیانه دست بالا را دارد، شورش اعراب که در سال ۱۹۱۶ روی داد، باعث شد تا اوضاع به ضرر آنان شود. با امضای متارکه مودروس در سی‌ام اکتبر ۱۹۱۸، تقسیم و تجزیه امپراتوریِ شکست خورده عثمانی میان نیروهای پیروز جنگ آغاز شد. با اینکه امپراتوری، از جمله پایتخت آن یعنی قسطنطنیه، به اشغال نیروهای بریتانیایی و فرانسوی درآمده بود، آنان به سلطان این اجازه را دادند که بتواند عنوان خود را به صورت ظاهری حفظ کند. با این حال، با اشغال شهرهای ترک‌نشین، جنبش‌هایی آغاز گردید که سرانجام منجر به پیروزی آنان در جنگ استقلال ترکیه به رهبری مصطفی کمال (که بعدها آتاتورک نام گرفت) و تأسیس جمهوری ترکیه شد. سلطنت عثمانی در روز یکم نوامبر ۱۹۲۲ ملغی اعلام شد و هفده روز بعد، سلطان محمد ششم از ترکیه خارج گردید. دو سال بعد، در سوم مارس ۱۹۲۴، خلافت عثمانی نیز ملغی اعلام شد. نهضت ملی ترکیه
شکل‌گیری اتحاد انقلابیون ترکیه در جریان این تقسیم‌بندی، منجر به جنگ استقلال ترکیه، نسل‌کشی ملت‌های بومی آناتولی، لغو سلطنت عثمانی در ۱ نوامبر ۱۹۲۲ و اعلام جمهوری ترکیه در ۲۹ اکتبر ۱۹۲۳ شد. این نهضت اعلام نمود كه تنها مرجع حكومت مردم تركيه، مجمع بزرگ ملی «دموكراتيک» تركيه خواهد بود. تاریخ ترکمنستان
در سال ۱۹۹۱ میلادی ترکمنستان به استقلال رسید. صفر مراد نیازوف یکی از رهبران محلی کمونیست، خود را به عنوان رهبر مطلقه و بلامنازع ترکمنستان اعلام کرد. او ترکمنستان تازه استقلال یافته را به شکلی کامل، تحت اقتدارگرایی مطلق خود در آورد. او تا پایان زمامداری خود (۲۰۰۶ میلادی) که با مرگش به پایان رسید در برابر دموکرات‌های سابق اتحاد جماهیر شوروی که رقیبان وی بودند، مقاومت می‌کرد. اقلیم کردستان عراق
امپراتوری عثمانی سال‌ها چون ابرنیرویی بر گوشه‌ای از جهان دربرگیرندهٔ سرزمین‌های عربی، آسیای صغیر و بالکان، فرمان راندند تا اینکه با پایان جنگ جهانی اول و نابودی امپراتوری عثمانی متصرفات آن: (کردستان عثمانی)، سرزمین‌های عربی، آسیای صغیر و بالکان کم‌کم مستقل شدند. کردستان عثمانی، در نقشهٔ جغرافیای امروزی در سه کشور ترکیه، عراق، و سوریه قرار می‌گیرد. سه کشور ترکیه، عراق، و سوریه پس از جنگ جهانی اول و فروپاشی عثمانی با توافق انگلستان، در سال ۱۹۲۳ تأسیس شدند. جنگ فلسطین و اسرائیل (۱۹۴۹–۱۹۴۷)
جنگ ۱۹۴۹–۱۹۴۷ فلسطین و اسرائیل، که در اسرائیل به نام جنگ استقلال () و در عربی به نام نکبت ("به معنای مصیبت،" ) معروف است، جنگی بود که در سرزمین فلسطین در دوران قیمومت بریتانیا رخ داد. این جنگ نخستین جنگ فلسطین و اسرائیل و ستیز گسترده‌تر اسرائیل و اعراب بود. امپراتوری بریتانیا در دوران این جنگ از قیمومت بر فلسطین، که تا سال ۱۹۱۷ بخشی از امپراتوری عثمانی بود، صرف نظر کرد. با اوج گرفتن جنگ، یهودیان کشور اسرائیل را بنیانگذاری کردند و مهاجرت دسته‌جمعی حدود ۷۰۰٬۰۰۰ عرب فلسطینی و تخریب بیشتر مناطق شهری آن‌ها، تحول جمعیتی قابل توجهی در قلمرو یهودیان پدید آمد.سرانجام بسیاری از اعراب فلسطینی بی‌تابعیت شدند و به سرزمین‌های فلسطینی که توسط مصر و اردن گرفته شده بودند، یا به کشورهای همسایه مهاجرت کردند و کمپ‌های پناهندگان بسیاری را پدیدآوردند. ارتش امپراتوری عثمانی
موضوع اصلی این دوره انحلال ینی‌چری است که در سال ۱۸۲۶ اتفاق افتاد و تغییر فرهنگ نظامی. رویداد مهم دیگر «پیشامد فرخنده» است. واحدهای نظامی تشکیل شده در جنگ‌های کریمه، جنگ روسیه و ترک‌ها (۱۸۷۸–۱۸۷۷) و جنگ یونان و ترک‌ها (۱۸۹۷) مورد استفاده قرار گرفتند. کودتای نافرجام ۲۰۱۶ ترکیه
کودتای ۲۰۱۶ ترکیه تلاشی بود توسط گروهی از نظامیان که در آن بنا بر گفتهٔ نخست‌وزیر ترکیه بن‌علی ییلدریم بخشی از ارتش ترکیه در تاریخ ۱۵ ژوئیه ۲۰۱۶ – ۱۶ ژوئیه ۲۰۱۶ تلاش کردند تا حکومت را در دست بگیرند. جت‌های جنگی در آسمان استانبول و آنکارا پرواز کردند و ارتش پل‌های بسفر و سلطان محمد فاتح در استانبول را به وسیلهٔ تانک و سربازها مسدود کرد. طی این عملیات، بسیاری خطوط تلفن و اینترنت قطع بودند. حکومت ترکیه برای مبارزه با کودتاگران از پلیس درخواست کمک کرد. بیانیه‌ای با عنوان نیروهای مسلح ترکیه از تلویزیون دولتی ترکیه پخش شد با این مضمون که ارتش برای حفظ دموکراسی و حقوق بشر در ترکیه، اداره امور را در دست گرفته‌است. در این اطلاعیه ارتش تأکید کرد که روابط خارجی آنکارا با کشورهای دیگر به قوت خود باقی است و حاکمیت قانون در کشور در اولویت قرار دارد. برخی منابع داخلی ادعا کردند این کودتا توسط نیروهای وابسته به فتح‌الله گولن انجام گرفته‌است در حالی که وی در پیامی کودتا را محکوم کرد و گفت که کودتا کار اردوغان است. ژنرال هلوسی آکار رئیس ستاد کل ارتش ترکیه نیز توسط کودتاچیان دستگیر شد. ترک‌های قبرس
در ۱۶ اوت سال ۱۹۶۰ کشور جزیره قبرس مستقل شد و اعلام استقلال کرد، جمهوری قبرس، با تقسیم قدرت میان این دو جامعه یونانی و ترک تحت موافقت نامه‌های زوریخ در سال ۱۹۶۰، با نظارت بریتانیا، یونان و ترکیه تضمین و قرار بر این شد که رئیس‌جمهور از میان یونانی‌ها و معاون رئیس‌جمهور از میان ترک‌ها انتخاب شود. به دنبال این توافقنامه اسقف ماکاریوس سوم به عنوان رئیس‌جمهور توسط قبرسی‌های یونانی و دکتر فاضل کوچوک نیز به عنوان معاون رئیس‌جمهور از جانب قبرسی‌های ترک انتخاب شد. در دسامبر ۱۹۶۳ رویدادهایی که از آن به عنوان "کریسمس خونین" (به ترکی:kanli noel) یاد می‌شود اتفاق افتاد. با آغاز عملیات نظامی یونانی‌های این جزیره، ترک‌های قبرس کشور را ترک کردند و این سرآغاز درگیری‌های قومی میان ترک‌ها و یونانی‌ها در این جزیره بود که برای ۱۱ سال ادامه پیدا کرد. در این درگیری‌ها طرف ترک تلفات سنگین‌تری را متحمل شد و حدود ۲۵ هزار نفر که یک پنجم جمعیت ترک‌ها را شامل می‌شد آواره شدند. این افراد در حدود ۱۰ سال تا پیش از حمله سال ۱۹۷۴ ترکیه به جزیره قبرس به صورت پناهنده زندگی می‌کردند. تا اواخر سال ۱۹۶۰ تنش ادامه پیدا کرد و در طی این مدت حدود ۶۰ هزار نفر از ترک‌های قبرسی مجبور به ترک خانه‌های خود و مهاجرت به کشورهای دیگر شدند. این منجر به خروج ترک‌های قبرس و مهاجرت بیشتر آنان به بریتانیا و بقیه به ترکیه، آمریکای شمالی و استرالیا شد. به دلیل کشتار و اخراج ترک‌ها، ارتش ترکیه با تجاوز نظامی به قبرس در سال ۱۹۷۴، بخش شمالی جزیره قبرس را در اختیار گرفتند و در سال ۱۹۸۳ میلادی با تشکیل دولت جمهوری ترک قبرس شمالی اعلام استقلال کردند؛ که هیچ کشوری جزء ترکیه قبرس شمالی را به رسمیت نشناخته‌است. اما رأی مثبت (۶۵٪) مردم بخش ترک‌نشین قبرس به طرح صلح کوفی عنان دبیرکل سابق سازمان ملل در همه پرسی سال ۲۰۰۴و رأی منفی (۷۶٪) مردم بخش یونانی‌نشین به همین طرح، در تحریم جهانی علیه بخش ترک‌نشین قبرس شکاف ایجاد کرد و موقعیت این بخش ترک‌نشین را در عرصه بین‌المللی بهبود بخشید. جنبش آزادی‌بخش ملی ارمنی
صربستان تحت حمایت روس‌ها در ۲۴ ژانویه ۱۸۷۸ میلادی استقلال خود را اعلام کرد و هم‌زمان به عثمانی اعلان جنگ داد. مونته‌نگرو هم در ۱۵ ژانویه ۱۸۷۸ میلادی به تُرک‌ها اعلان جنگ داد و توانستند با شکست ارتش عثمانی به سوی استانبول پیشروی کنند. عثمانی‌ها براساس معاهده پاریس که تمامیت امپراتوری را تضمین کرده بود، خواهان دخالت قدرت‌های بزرگ شدند. بریتانیا با پنج رزمناو وارد دریای مرمره شد و تزار که از پیامدهای زیان بار تصرف استانبول و تهدید بریتانیا بیمناک شده بود از ورود به شهر خودداری کرد. فدراسیون انقلابی ارمنی
جنگ ارمنستان–ترکیه اشاره به جنگی است که از ۲۴ سپتامبر تا ۲۳ دسامبر ۱۹۲۰ میلادی بین اولین جمهوری ارمنستان و دولت موقت جنبش ملی ترکیه بوده‌است. امپراتوری عثمانی
با ورود عثمانی به بالکان، فتح قسطنطنیه به بزرگ‌ترین هدف آنان تبدیل شد. آن‌ها تقریباً همه مناطقی که سابقاً در اطراف قسطنطنیه تحت کنترل روم شرقی بود، را فتح کرده بودند، اما به دلیل موقعیت استراتژیک شهر و دفاع رومی‌ها از تنگه بوسفور، فتح پایتخت بیزانس بسیار سخت بود. با این حال، تیمور لنگ در سال ۱۴۰۲ در نقش فرشته نجات رومی‌ها ظاهر شد. تیمور به مرزهای شرقی قلمروی عثمانی حمله‌ور شد و با پیروزی قاطعانه‌ای که در نبرد آنقره (آنکارا) به دست آورد و حتی سلطان بایزید یکم را نیز اسیر کرد، برای مدتی قسطنطنیه را از خطر نیروهای غازی (مبارزان راه اسلام) نجات داد. این شکست سنگین در آنقره، باعث آغاز جنگ داخلی در میان شاهزادگان عثمانی در میان سال‌های ۱۴۰۲ تا ۱۴۱۳ شد که به دوره فترت معروف است. در پایان جنگ داخلی، محمد یکم به پیروزی رسید و به عنوان پادشاه جدید تاج‌گذاری کرد. جنگ فرانسه و اتریش
جنگ فرانسه و اتریش یا جنگ دوم استقلال ایتالیا () در سال ۱۸۵۹ بین امپراتوری دوم فرانسه و پادشاهی ساردنی در مقابل امپراتوری اتریش اتفاق افتاد و نقشی کلیدی در فرایند اتحاد ایتالیا ایفا کرد. جنگ استقلال کرواسی
جنگ استقلال کرواسی (به انگلیسی: Croatian War of Independence) جنگی بود که بین سال‌های ۱۹۹۱ تا ۱۹۹۵ و میان نیروهای کروات دولت کرواسی -که به‌تازگی از جمهوری فدرال سوسیالیستی یوگسلاوی اعلام استقلال کرده بود- و نیروهای صرب محلی یا ارتش مردمی یوگسلاو رخ داد. ترکیه
کسی که حکومت عثمانی را به امپراتوری تبدیل کرد، سلطان سلیم یکم ملقب به یاووز (مهیب) بود. وی در اوایل سده نهم هجری قمری به پادشاهی رسید. او در طول پادشاهی ۹ ساله خود شام، مصر، عراق، حجاز (غرب عربستان)، و بخش‌هایی از بالکان (در جنوب شرق اروپا) را به تصرف درآورد و خود را خلیفه مسلمانان نامید. همچنین او کتاب‌های بسیاری را از مناطق متصرف شده بدست آورد، که اکنون زینت بخش کتابخانه‌های ترکیه‌است. سلطان سلیم یکم در سال ۸۹۳ ه‍.خ (۹۲۰ق. /۱۵۱۴م) شاه اسماعیل یکم را در جنگ چالدران شکست داد. نبرد آزادی‌بخش سیونیک (۱۷۲۲–۱۷۳۰)
در سال‌های ۱۷۱۸ و ۱۷۲۰ میلادی ملیک‌های قره باغ به منظور مقاومت علیه حملات دشمنان اردوها و نیروهای نظامی مستحکمی تشکیل داده بودند که نام را بر خود گرفتند. در راس دسته‌های مسلح و قرار داشتند. با ایجاد رابطه نزدیک با رهبر مبارزات آزادی بخش گرجستان، اهالی آرتساخ در سال ۱۷۲۲ میلادی علیه خان‌های ایران قیام و کشور را مستقل اعلام نمودند. قیام کنندگان در سال‌های ۱۷۲۲ تا ۱۷۲۴ میلادی در یک رشته جنگ‌ها پیروزی‌هایی را بدست آوردند. نیروهای آرتساخ از تاریخ ۱۷۲۵ میلادی به بعد نیز علیه نیروهای عثمانی که به قفقاز جنوبی رخنه نموده بودند نبردهای سختی کردند. در اوایل این سال‌ها نیروهای عثمانی روستاهای متعددی را تصرف کردند؛ ولی روستائیان کم و بیش نیروهای عثمانی را نابود ساختند و سلاح‌ها و جنگ‌افزارهای بسیاری را بدست آوردند. نیروهای عثمانی در نوامبر ۱۷۲۶ میلادی با ۴۰۰۰۰ سرباز به آرتساخ حمله کردند، نیروهای آرتساخ در جنگ هشت روزه ضربه سنگینی بر دشمن وارد ساختند که آن‌ها مجبور به عقب‌نشینی شدند. نیوهای عثمانی شکست سنگینی در ژوئیه ۱۷۲۷ میلادی متحمل گردید. ژنرال که وقایع را دنبال می‌کرد؛ در یکی از گزارش‌های ارسالی به دربار روسیه می‌نویسد: خیابان استقلال، استانبول
مجسمهٔ استقلال در میدان تقسیم قرار دارد. این مجسمه که بازتابی از جنگ استقلال ترکیه است برای بسیاری از شهروندان ترک ارزشمند می‌باشد. آخر هفته‌ها حدود ۳ میلیون نفر از کنار این مجسمه که در سال ۱۹۲۸ بنا نهاده شده عبور می‌کنند. جنگ عثمانی و ونیز (۱۴۶۳ تا ۱۴۷۹)
اولین جنگ عثمانی و ونیز مناقشه‌ای طی سال‌های ۱۴۶۳ تا ۱۴۷۹ میلادی میان جمهوری ونیز و متحدانش از یکسو و امپراتوری عثمانی از سوی دیگر بود. جنگ مدت کوتاهی پس از فتح قسطنطنیه و دیگر بقایای امپراتوری بیزانس توسط عثمانی‌ها آغاز شد که منجر به از دست رفتن تعدادی از مایملک ونیزی‌ها در آلبانی و یونان و مهم‌تر از همه جزیره نگرپونتی (وابیه) که برای قرن‌ها تحت‌الحمایه ونیزی‌ها بودند، گشت. همچنین این جنگ شاهد گسترش سریع نیروی دریایی امپراتوری عثمانی که آن‌ها را قادر به رقابت کردن با ونیزی‌ها و شوالیه‌های هوسپیتالر برای برتری در دریای اژه می‌ساخت، بود. با این حال در سال‌های اواخر جنگ، جمهوری ونیز موفق به جبران کردن زیان و خسرات‌هایش با اکتساب بالفعل پادشاهی صلیبی قبرش شد. دولت ملی مجلس بزرگ
دولت ملی مجلس بزرگ ترکیه یا دولت موقت آنکارا (ترکیه) به حکومت انقلابی ترکیه که در آنکارا در طول جنگ استقلال ترکیه (۱۹۲۳–۱۹۱۹)که در سالهای آخر امپراتوری عثمانی تشکیل شد. این دولت با رهبری جنبش ملی ترکیه، به عنوان مخالف دولت در حال فروپاشی قسطنطنیه، که توسط سلطان عثمانی رهبری می‌شد، بود. خیابان استقلال، استانبول
خیابان استقلال استانبول پس از جنگ استقلال ترکیه در سال ۱۹۲۳ نامیده شد اما در حوالی سال‌های ۱۹۷۰، غفلت مسئولان خیابان را به مکانی ناخوشایند تبدیل کرده بود. در سال‌های ۱۹۹۰، شورای محلی استانبول تصمیم گرفت در مورد این وضعیت اقدامی‌کند و با خرج میلیون‌ها دلار خیابان به مکان تأثیرگذار کنونی اش تبدیل شد.ساختمان‌های واقع در خیابان استقلال به سبک‌های نئوکلاسیک (Neo-Classical)، نئو گوتیک (Neo-Gothic)، احیای رنسانس (Renaissance Revival)، هنرهای زیبا (Beaux-Arts)، هنر نو (Art Nouveau) و نخستین معماری ملی ترکی (First Turkish National Architecture styles) ساخته شده‌اند. همچنین برخی ساختمان‌های مربوط به سال‌های اولیهٔ جمهوری ترکیه در سبک آرت دکو (Art Deco) می‌باشند. به علاوه، نمونه‌های معماری مدرن از محلهٔ باستانی ژنوایی واقع در حوالی برج گالاتا تا میدان تقسیم قابل مشاهده است. نبرد آنکارا
نبرد آنکارا ("یا آنقره") در ۲۸ تیر ماه ۷۸۱ شمسی در دشت چوبوک در نزدیکی آنکارا بین نیروهای عثمانی سلطان بایزید یکم و تیمور فرمانروای امپراتوری تیموریان روی داد. این جنگ یک پیروزی بزرگ برای تیمور به‌شمار آمد و منجر به یک دوره بحران بزرگ برای امپراتوری عثمانی گشت؛ هرچند امپراتوری تیمور پس مرگ او سه سال پس از این نبرد روند تباهی و نابودی را پیمود اما حکومت عثمانی توانست توانش را کاملاً بازیابی کند و سیر افزایش نیروی خود را در دو تا سه قرن پس از این جریان ادامه دهد. کوش‌آداسی
پس از جنگ جهانی اول در سال ۱۹۱۹ کوشی‌آداسی مورد تاخت‌وتاز یونانیان قرار گرفت و طی یک مبارزهٔ طولانی در سال ۱۹۲۲ اسکالا نوا بخشی از جمهوری ترکیه شد. پس از نبرد چناق‌قلعه و پیروزی آتاترک، وی به اسکالا نوا آمده و پس از آگاهی از نام یونانی آن به دلیل درگیری‌های ترک‌ها و یونان، نام بندر را بر اساس نام جزیره‌ای در نزدیکی آن به کوش‌آداسی یا جزیرهٔ پرنده تغییر داد. جنگ یونان و ترکیه (۱۹۲۲–۱۹۱۹)
جنگ یونان و ترکیه (۱۹۲۲–۱۹۱۹) یا جنگ آسیای صغیر، به مجموعه رویدادهایی نظامی در جریان فروپاشی امپراتوری عثمانی پس از جنگ جهانی اول گفته می‌شود. جنگ بین یونان و انقلابیان ترک از جریان ملی ترکیه صورت گرفت و به تشکیل جمهوری ترکیه انجامید. پان‌ترکیسم
در پی اجرای سیاست ترکی کردن در ۱۹۱۰م عرب‌ها و دروزی‌های فلسطین و عراق، نیز آلبانیایها، در ۱۹۱۱م در یمن و در ۱۹۱۲م در مقدونیه و بار دیگر در آلبانی مردم سربه شورش برداشتند. در بند اول قانون اساسی ترکیه چنین آمده بود: «ترکیه کشوری است غیرقابل تقسیم. هیچ‌یک از بخش‌های آن در هیچ شرایطی حق جدایی ندارد». این به معنای عدم پذیرش حق خودمختاری برای اقوام غیرترک درون امپراتوری بود. مقایسهٔ شمار نمایندگان مجلس ترکیه در سال‌های ۱۹۰۸ و ۱۹۱۰م سیاست ترکی کردن کشور را مجسم می‌سازد. در مجلس ترکیه که در ۷شوال ۱۳۲۶ق/۲نوامبر۱۹۰۸م گشایش یافت، از مجموع ۲۳۰نمایندهٔ مجلس، عرب‌ها ۴۵، آلبانیایی‌ها ۲۲، ارمنیان ۱۰، بلغارها ۵، صرب‌ها ۴، یهودیان ۴، کردها ۲، دروزی‌ها ۱ و ترکان ۱۰۷ نماینده داشتند. شمار نمایندگان ترک کمتر از نصف نمایندگان مجلس بود، ولی در ۱۹۱۰م ترکیب نمایندگان تغییر یافت. در این مجلس شمار نمایندگان ترک ۲۲۸تن، یونانیان ۲۷، بلغارها ۴، عرب‌ها ۳، ارمنیان ۴، یهودیان ۳، والاخ‌ها یک تن بود. جنگ بالکان در سال‌های ۱۹۱۲–۱۹۱۳م دگرگونی‌هایی در اوضاع داخلی ترکیه پدیدآورد. در دسامبر ۱۹۱۲ معلوم شد که دولت ترکان جوان از نیروهای متحد بالکان شکست خواهد خورد. یأس و نومیدی ترکیه را فرا گرفت و سبب انتقادهای شدید شد. در این زمان از کریمه، قفقاز، غازان، خیوه، تاشکند و نواحی دیگری که در مسیر پان‌تورانیسم فعالیت داشتند، کمک‌هایی به مقصد ترکیه ارسال گردید و احساسی در روشنفکران آنجا پدیدآورد که آنان اروپایی نیستند، بلکه آسیایی هستند. این احساس موجب تقویت نظر پان‌تورانیست‌های ترکیه شد و در آنان احساس نزدیکی با ترکی زبانان آسیا را فراهم آورد و ترک‌گرایی اوج گرفت. خالده ادیب نوشت: آرزوی من دست‌یابی ترکان جهان به عظمت و استقلال سیاسی و فرهنگی است. محمد امین رسول‌زاده در یکی از شعرهای خود ضمن اشاره به سرزمین ترکان چنین نوشت: «این کشور پهناور که بر ۳ قاره گسترده‌است، متعلق به ماست، توران، توران مقدس…». معاهده آنکارا
مصطفی کمال آتاترک درگیر جنگ در دو جبهه شرق و غرب بود، جبهه غرب در این زمان سخت‌ترین صحنه کارزار مجلس ملی کبیر ترکیه با یونانیان بود. جنگ یونانی و ترکیه به سه مرحله قابل تقسیم است که تقریباً با نبردهای سال‌های ۱۹۲۱٬۱۹۲۰ و ۱۹۲۲ میلادی منطبق است. در مرحله اول تُرک‌ها شدیداً شکست خوردند. مرحله دوم نبرد در سال ۱۹۲۱ میلادی ابتدا برای یونانیان موفقیت‌آمیز بود و چند پیروزی بزرگ برایشان به ارمغان آورد، ولی تُرک‌ها با بسیج نیروهای خود به فرماندهی عصمت پاشا در ۱۰ ژانویه ۱۹۲۱ میلادی موفق شدند در دره‌ای نزدیک اینونو قوای یونانی را متوقف کنند. در نبرد مهم تر دومی در ۳۱ مارس مجدداً تُرک‌ها، یونانی‌ها را به عقب راندند. پیشرفت مجدد یونانی‌ها در ژوئیه آغاز و ادامه یافت تا اینکه در کنار «رود ساکاریا» با نیروهای ترکیه تلاقی کردند. هدف یونانیان پیشروی به سمت آنکارا بود. در ۲۴ اوت، نبردی بزرگ به وقوع پیوست و نیروهای ترکیه تحت فرماندهی کمال به پیروزی دست یافتند و یونانی‌ها عقب نشستند. موافقت‌نامه‌های حومه پاریس
در جنگ آزادسازی ترکیه، ملی گرایان در آنکارا پیمان سیروس را رد کردند و اجازه دادند که امضاکنندگان این معاهده در ۱۹ اوت سال ۱۹۲۰ موضع خود را اعلام کنند. در اول نوامبر سال ۱۹۲۲، دولت ملی اعلام کرد که سلطنت لغو شده‌است. جنگ انقلاب آمریکا
جنگ انقلاب آمریکا (۱۷۸۳–۱۷۷۵) یا جنگ استقلال آمریکا در ابتدا با درگیری بین پادشاهی بریتانیای کبیر و مستعمرات سیزده‌گانهٔ بریتانیا در آمریکای شمالی آغاز شد و سرانجام به یک درگیری سراسری میان چندین قدرت بزرگ اروپایی تبدیل شد. وطنم تویی
سریال با جنگ بالکان پس از جنگ جهانی اول و مرگ حسن تحسین آغاز می‌شود که برای اولین با بر روی سربازان یونانی در ۱۵ می ۱۹۱۹ در ازمیر آتش گشود. فصل اول با بنیان‌گذاری مجلس ملی ترکیه در آوریل ۱۹۲۰ به پایان می‌رسد. ارتش آزاد سوریه (تحت حمایت ترکیه)
جنگ قره باغ ٢٠٢٠ ارتش آزاد سوریه تحت حمایت ترکیه یا ارتش ملی سوریه (، ) که به اختصار ت‌ف‌س‌ا (TF SA) نیز خوانده می‌شود ارتشی می‌باشد که از ۳۰ می ۲۰۱۷ با حمایت ترکیه فعالیت خود را در سوریه آغاز کرد. بیشتر اعضای این ارتش را اعراب و ترکمان‌های مخالف دولت بشار اسد که در شمال سوریه حاضرند تشکیل داده‌اند. اغلب فعالیت‌های این گروه در عملیات سپر فرات و همکاری با متحدان خود در شمال غربی سوریه از جمله منطقه ی عفرین که با کمک ارتش ترکیه از چنگ کرد ها در اوردند می‌باشد. جنگ‌های امپراتوری عثمانی و مجارستان
سلطان بایزید دوم در سال‌های اول حاکمیت خود درگیر یک جنگ داخلی مختصر با جم سلطان، برادر خود شد که پس از مدتی با شکست به غربی‌ها پناه برد. اینجا بود که رهبران اروپا به این فکر افتادند که به جای فرستادن صلیبیون به گشتارگاه بالکان، یک سلطان طرفدار غرب در عثمانی روی کار بیاورند. با آگاهی از این موضوع بایزید تا زمان مرگ برادرش در سال ۱۴۹۵ خصومت خاصی با دشمنان مسیحی خود به خرج نداد. همین زمان بایزید در سال ۱۴۸۴ پیمان صلح ده ساله‌ای با مجارها امضا کرد. اگرچه این امر از شکست ارتش عثمانی در ویلاچ در سال ۱۴۹۳ جلوگیری ننمود. بین سال‌های ۱۴۸۴ و ۱۴۸۶ تلاش معمول امپراتوری عثمانی برای به زانو درآوردن مولداوی و برقراری ارتباط با کریمه خراج‌گذار مسلمان و متحد آن‌ها ادامه پیدا کرد. با وجود دو شکست در سال‌های ۱۴۸۵ و ۱۴۸۶ مولداوی آخر الامر تسلیم امپراتوری عثمانی شد. با نزدیک شدن عمر بایزید به غروب خود، او درگیر یک جنگ داخلی بین پسران خود، احمد و سلیم شد. نهایتاً سلیم در سال ۱۵۱۲ به قدرت رسید و در هشت بعد را به فتوحات کوچک در غرب پرداخت چرا که عمده هدف او دستیابی به سلطنت مملوک در جنوب غربی اراضی عثمانی بود. جنگ انگلستان و عثمانی (۱۸۰۹-۱۸۰۷)
جنگ انگلیس و عثمانی (Anglo-Turkish War) نبردی بود که در طول جنگ‌های ناپلئونی بین سال‌های ۱۸۰۷ و ۱۸۰۹ رخ داد. در تابستان ۱۸۰۶ در جریان جنگ ائتلاف سوم (بریتانیا، روسیه، پروس، سوئد) سفیر ناپلئون ژنرال کنت سباستیانی موفق شد باب عالی (امپراتوری عثمانی) را متقاعد کند که تمام امتیازات ویژه اعطا شده به روسیه در سال ۱۸۰۵ را لغو کند و عبور از تنگه دردانل منحصر به کشتی‌های جنگی فرانسه باشد. در مقابل، ناپلئون قول داد که به سلطان عثمانی برای سرکوب شورش در صربستان و بازپس‌گیری سرزمین‌های از دست رفته عثمانی کمک کند. هنگامی که ارتش روسیه در سال ۱۸۰۶ به مولداوی و والاچیا رفت، عثمانی‌ها به روسیه اعلان جنگ دادند. عصمت اینونو
در ژوئیه ۱۹۲۱، زمانی که او در مقام رئیس ستاد ارتش بود، نیروهای ترک در نبرد بزرگی از ارتش یونان شکست خوردند و در نتیجه این شکست شهرهای اسکی شهر، کوتاهیه وافیون قره‌حصار از دست رفت. به خاطر این شکست، عصمت اینونو با فوضی پاشا جایگزین شد. فوضی پاشا در آن زمان نخست‌وزیر و وزیر دفاع بود. اینونو به عنوان افسر ستاد در نبردهای بعدی شرکت کرد و در پایان جنگ استقلال به عنوان مذاکره‌کننده ارشد هیئت ترک در متارکه مودانیا و در پیمان لوزان انتخاب شد. عصمت اینونو که خود کُردتبار بود با انعقاد عهدنامه لوزان و فسخ عهدنامه سور، هرگونه زمینه‌سازی برای حل مسئلهٔ کُردها در ترکیه و نهایتاً استقلال آنها در آینده را از بین برد. ورزشگاه ۱۹ مه آنکارا
ورزشگاه ۱۹ مه آنکارا به افتخار ۱۹ مه ۱۹۱۹ که تاریخ آغاز جنگ آتاترک رهبرسابق و بنیانگذار ترکیه نوین در جنگ استقلال ترکیه می‌باشد، نامگذاری شده‌است. قوای ملیه
قوای ملیه (ترکی عثمانی: قوا ملّیه؛ به معنای «نیروهای ملی» یا «نیروهای ملی‌گرا») به نیروهای شبه‌نظامی ترک در دوران اولیه جنگ استقلال ترکیه اشاره دارد. این نیروهای چریکی پس از اشغال مناطقی از ترکیه امروزی توسط نیروهای متفقین مطابق با آتش‌بس مودروس تشکیل شدند. بعدها قوای ملیه در ارتش منظم مجلس ملی کبیر ترکیه ادغام شد. برخی از مورخان این دوره (۱۹۱۸–۲۰) جنگ استقلال ترکیه را «مرحله قوای ملیه» می‌نامند. جنگ بزرگ عثمانی
جنگ بزرگ عثمانی یا جنگ اتحاد مقدس (ترکی: Kutsal İttifak Savaşları, آلمانی: Der Große Türkenkrieg) مجموعه‌ای از درگیری‌های نظامی در دو دهه پایانی قرن ۱۷ میلادی میان امپراتوری عثمانی و تعدادی از کشورهای اروپایی بود که در قالب اتحاد مقدس گرد هم آمده بودند. آزار مسلمانان در جریان فروپاشی عثمانی
در سده نوزدهم میلادی در بالکان همزمان با افول قدرت عثمانی، ملی‌گرایی اوج گرفت که بنیانگذاری یونان، صربستان، بلغارستان و رومانی مستقل در پی آن بود. در همان زمان امپراتوری روسیه مناطقی از قفقاز و دریای سیاه را به تصرف خود درآورده بود. این رخدادها باعث آواره شدن مسلمانان بسیاری از این مناطق شد. آزار مسلمانان در طول جنگ جهانی اول نیز با هجوم نیروهای روس در شرق و در زمان جنگ استقلال ترکیه در غرب، شرق و جنوب آناتولی توسط یونانی‌ها و ارمنی‌ها ادامه یافت. در پی جنگ یونان و ترکیه با رخداد یک جابه‌جایی جمعیت میان این دو کشور، بیشتر مسلمانان یونانی این کشور را ترک کردند. در این دوران مهاجران مسلمان از اقصی نقاط کشور در ترکیه ساکن شدند. جنگ استقلال گینه بیسائو
جنگ استقلال گینه بیسائو () به درگیری‌های مسلحانه برای استقلال این کشور اطلاق می‌شود که در سال‌های ۱۹۶۳ تا ۱۹۷۴ در گینه پرتغالی وجود داشت. این جنگ هنگامی که پرتغال، پس از انقلاب میخک سال ۱۹۷۴، استقلال گینه بیسائو را به رسمیت شناخت به پایان رسید. فروپاشی یوگسلاوی
فروپاشی یوگسلاوی با درگیری‌ها و چندین جنگ همراه بود، جنگ استقلال کرواسی میان سال‌های ۱۹۹۱تا ۱۹۹۵، جنگ بوسنی ۱۹۹۲–۱۹۹۵ و جنگ کوزوو در ۱۹۹۸. سرانجام یوگسلاوی به هفت کشور مستقل تبدیل شد. آخرین این کشورها کوزوو بود که در ۲۰۰۸ مستقل‌شد ولی هنوز هم بر سر استقلال آن درگیری‌هایی وجود دارد.Wikipedia contributors, "Breakup of Yugoslavia," Wikipedia, The Free Encyclopedia, http://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Breakup_of_Yugoslavia&oldid=421577219 (accessed April 28 جنگ استقلال لیتوانی
بعد از تجزیه لهستان-لیتوانی که در نیمهٔ دوم قرن ۱۸ میلادی (سال ۱۷۹۵) رخ داد و به پایان موجودیت مشترک‌المنافع لهستان-لیتوانی انجامید، لیتوانی به امپراتوری روسیه پیوست. در قرن نوزدهم جنبش ملی لیتوانی شروع شد و در ابتدای قرن بیستم به تأسیس دولت ملی و مستقل لیتوانی انجامید. در اثنای جنگ جهانی اول لیتوانی طی سال‌های ۱۹۱۵ تا ۱۹۱۸ توسط آلمان‌ها اشغال شد. در ۱۶ فوریه ۱۹۱۸، شورای لیتوانی اعلام کرد استقلال خود را مجدداً اعلام کرد. اعلام استقلال لیتوانی توسط آلمان‌ها سرکوب شد ولی در مارس ۱۹۱۸ آلمانی‌ها لیتوانی را به عنوان یکی از اقمار خود پذیرفتند بشرط اینکه ارتش، پلیس و مؤسسه‌های مدنی نداشته باشد. در ۱۱ نوامبر ۱۹۱۸، آلمان در جبهه غرب اش توافق آتش‌بس را امضا کرد و به‌طور رسمی شکست در این جنگ و سلطه بر روی لیتوانی را پذیرفت. جنگ استقلال اوکراین
در طول جنگ جهانی اول اوکراین در خط مقدم قرار داشت. با شروع سال ۱۹۱۷ بعد از تهاجم بروسیلوف ارتش امپراتوری روسیه مناطق ولینیا و گالیسیای شرقی را مجدداً تصرف کرد. انقلاب فوریه سال ۱۹۱۷ بسیاری از اقوام را در امپراتوری روسیه تشویق کرد تا خواهان خودمختاری و خود گردانی بیشتری شوند. پیمان قسطنطنیه
امپراتوری عثمانی و بلغارستان در جنگ جهانی اول متحد قدرت‌های مرکزی بودند. قبل از ورود بلغارستان به جنگ، دولت عثمانی تصمیم گرفت دیدیموتیچو را (احتمالاً برای متقاعد کردن بلغارستان به پیوستن به جنگ) به بلغارستان واگذار کند با این حال، قدرتهای مرکزی در سال ۱۹۱۸ شکست خوردند و بلغارستان هر دو تراکیای غربی و دیدیموتایکو را به یونان واگذار کرد. بر اساس شرایط پیمان سور ترکیه تقریباً تمام تراکیای شرقی را به یونان واگذار می‌کرد، اما تغییرات ارضی پیشنهادی با پیروزی ترکیه بر یونان در جنگ استقلال و پیمان بعدی لوزان، که مرزها را دوباره تأیید کرد، نفی شد. جنگ‌های عثمانی در خاورمیانه
در اوت ١٤٠٠ میلادی، تیمور لنگ به خاک عثمانی یورش برد و در نبرد آنکارا به سال ١٤٠٢ میلادی بر ترکها غلبه کرد. جنگ بعدی در این ناحیه در ١٥ اوت ١٤٦١ میلادی رخ داد که اوزون حسن با مغلوب کردن سلسله اسفندیاریان، موفق شد امپراتوری طرابوزان را از میان ببرد. جنگ عثمانی و لهستان (۱۶۸۳–۱۶۹۹)
جنگ عثمانی و لهستان (۱۶۸۳–۱۶۹۹) یا جنگ سوم عثمانی و لهستان یا جنگ اتحاد مقدس به جبهه لهستان در جنگ بزرگ عثمانی اشاره دارد. این جنگ با پیروزی بزرگ ارتش لهستان در نبرد وین به سال ۱۶۸۳ میلادی آغاز شد و با امضای پیمان کارلویتز، که سرزمین‌های از دست رفته مشترک‌المنافع لهستان-لیتوانی در جنگ پیشین (جنگ عثمانی و لهستان (۱۶۷۲-۱۶۷۶)) را به این دولت بازگرداند، به پایان رسید. این جنگ آخرین برخورد نظامی میان مشترک‌المنافع لهستان-لیتوانی و امپراتوری عثمانی بود و اگرچه، به شکست عثمانی‌ها انجامید اما مقدمه و سرآغاز ضعف و زوال هردو دولت شد؛ به خصوص، لهستان-لیتوانی که طی قرن بعد دچار تجزیه از جانب همسایگانش شد. جامعه ملل
در ۱۹۳۷ به سنجاق اسکندرون در قیمومت فرانسه بر سوریه و لبنان تحت نظارت جامعه خودمختاری داده شد و یک ماه پس از برگزاری انتخابات، پارلمان آن در سپتامبر ۱۹۳۸ با عنوان دولت خُتای اعلام استقلال کرد. این کشور را ترکیه در اواسط سال ۱۹۳۹ با رضایت فرانسه تصرف کرد و در ۷ ژوئیه ۱۹۳۹ رسماً در استان ختای ترکیه ادغام شد. تاریخ ترکیه
در دوران اقتدار آتاترک و امین و پشتیبان او عصمت اینونو که از آن به عنوان دوران تک حزبی یاد می‌شود، سیمایی از اقتدار سیاسی ملی گرایانه به نمایش گذاشته شد که ابایی از نژادپرستی و ترویج پان‌ترکیسم و به انزوا راندن اسلام و قومیت‌ها نداشت. بعد از یک دوران تک‌حزبی در سال ۱۳۲۹ (۱۹۵۰) حزب دمکرات از گروه سیاسی مخالف قدرت را بدست گرفت و به تعداد احزاب اضافه شد، ولی آزادی سیاسی با دوره‌هایی از کودتاهای نظامیان در سال‌های ۱۳۳۹، ۱۳۵۰ و ۱۳۵۹ شکسته شد. در سال ۱۳۵۳ ترکیه با دخالت نظامی خود علیه کودتای یونانیان در قبرس مانع از الحاق قبرس به یونان شد. در سال ۱۳۷۵ باز نیروهای نظامی دولتی را که با برنامه‌های اسلامی روی کار آمده بود، ساقط کرد. از سال ۱۳۶۳ (۱۹۸۴) تاکنون حزب کارگران کردستان و حکومت ترکیه درگیری‌های نظامی بسیاری داشته‌اند که باعث مرگ بیش از ۴۵ هزار تن گردیده‌است. ترکیه در سال ۱۳۲۵ به عضویت سازمان ملل درآمد و در سال ۱۳۳۱ به ناتو پیوست. ترکیه عضو جنبی جامعه اروپا است و اکنون با اجرای اصلاحاتی سعی در تحکیم و تقویت مردمسالاری و اقتصاد خود دارد تا بتواند مذاکرات برای عضویت در اتحادیه اروپا را آغاز نماید. بحران تنگه‌های ترکیه
بحران تنگه‌های ترکیه ()درگیری ارضی دوران جنگ سرد بین اتحاد جماهیر شوروی و ترکیه بود. ترکیه در بیشتر جنگ جهانی دوم به‌طور رسمی بی‌طرف بود. هنگامی که جنگ به پایان رسید، ترکیه تحت فشار دولت شوروی قرار گرفت تا اجازه دهد کشتی‌های شوروی آزادانه از طریق تنگه‌های ترکیه، که دریای سیاه را به مدیترانه متصل می‌کرد، حرکت کنند. از آنجا که دولت ترکیه درخواست اتحاد جماهیر شوروی را رد کرد، تنش‌هایی در منطقه ایجاد شد که منجر به رزمایش نیروی دریایی شوروی شد. این حادثه بعداً به عنوان یک عامل تعیین‌کننده در صدور دکترین ترومن عمل کرد. این موضوع عضویت ترکیه در ناتو را تسهیل کرد. حمله بزرگ
حمله بزرگ () نام بزرگترین و نهایی‌ترین عملیات نظامی جنگ استقلال ترکیه در مبارزه بین نیروهای مسلح ترکیه وفادار به دولت ملی مجلس بزرگ و پادشاهی یونان در جنگ یونان و ترکیه بود. حمله در ۲۶ اوت سال ۱۹۲۲ با نبرد دوملو پینار آغاز شد. ترک‌ها در حدود ۱۰۴۰۰۰ نفر جمع کرده بودند، که بیشترین تعداد از زمان شروع جنگ بود. هدف حمله، راندن قوای اشغالگر یونانی بود که بیش از ۲۰۰۰۰۰ نفر بوند. واحدهای ترک در راهپیمایی به مدت ۱۰ روز (از ۳۱ اوت تا ۹ سپتامبر) فاصله را، در حالی که با سربازان یونانی مبارزه می‌کردند، طی کردند. ارتش ترکیه فاقد وسایل نقلیه موتوری بود؛ این قوا نیروهای متشکل از پیاده‌نظام و سواره نظام و پشتیبانی لجستیکی خود را با استفاده از گاو و چرخ دستی تأمین می‌کرد. نیروهای ترکیه در ۹ سپتامبر به دریا رسید و بعد از پس گرفتن ازمیر، این عملیات در ۱۸ سپتامبر سال ۱۹۲۲ با آزادی اردک و بیگا به پایان رسید. این شکست عظیم یونان باعث مخالفت در ارتش یونان و به‌طور کلی منجر به از دست دادن روحیه و عدم تمایل برای ادامه مبارزه از طرف یونان شد. علاوه بر این واحدهای یونانی متعددی محاصره و نابود شدند و قوای یونانی قابلیت تهاجمی مؤثر را از دست داد و دبگر قادر به سازماندهی یک عقب‌نشینی کنترل شده نبود. در این نبرد تعداد زیادی یونانی به عنوان اسرای جنگی گرفتار شدند. پان‌ترکیسم
با شروع جنگ جهانی دوم، به ویژه پس از حمله آلمان نازی به اتحاد شوروی در ۱۳۲۰ ش / ۱۹۴۱، پان ترکیسم با حمایت مالی برلین در ترکیه از نو جان گرفت و گروهی سازمان یافته از پان ترکیست‌ها برای وارد کردن ترکیه به جنگ در کنار متحدین دست به اقداماتی زدند. اما پس از شکست آلمان در نبرد استالینگراد و پیشروی ارتش سرخ به سوی غرب و بالارفتن احتمال پیروزی شوروی در جنگ، سیاست چشم پوشی دولت در برابر فعالیت‌های پان پان‌ترکیسمی تغییر یافت و ۲۳ تن از فعالان این اندیشه، که احمد زکی ولیدی طوغان نیز در بین آن‌ها بود، در شهریور ۱۳۲۳ / سپتامبر ۱۹۴۴ محاکمه و به زندان محکوم شدند. با شروع جنگ سرد اتهامات ضد پان ترکیست‌ها در دادگاه‌ها فروکش کرد دولت ختای
پس از فروپاشی امپراتوری عثمانی پس از جنگ جهانی اول منطقهٔ سنجاق در اسکندرون در ۱۹۱۹ تحت نظارت جامعهٔ ملل به قیمومیت فرانسه درآمد. به سنجاق اسکندرون در قیمومت فرانسه بر سوریه و لبنان در ۱۹۳۷ تحت نظارت جامعه خودمختاری داده شد و یک ماه پس از برگزاری انتخابات، پارلمان آن در سپتامبر ۱۹۳۸ با عنوان دولت ختای اعلام استقلال کرد. این کشور را ترکیه در اواسط سال ۱۹۳۹ با رضایت فرانسه تصرف کرد و در ۷ ژوئیه ۱۹۳۹ رسماً در استان ختای ترکیه ادغام شد. دولت ملی مجلس بزرگ
در آن که زمان دولت آنکارا اعلام وجود کرد، یک دولت دیگر در ترکیه در قسطنطنیه، اشغال شده توسط متفقین، یعنی دولت امپراتوری عثمانی، که اغلب به عنوان «دولت قسطنطنیه» شناخته می‌شود (به عنوان دشمن دولت تازه تأسیس آنکارا) وجود داشت. هنگامی که مجلس ملی بزرگ ترکیه تأسیس شد، در ۲۳ آوریل ۱۹۲۰، هنوز سلطنت عثمانی وجود داشت، پارلمان جدید در آنکارا دولت خود را تشکیل داد. وزیران به جای نام «عثمانی» که متداول بود از نام، «دولت ترکیه» استفاده کردند تا ماهیت دولت موقت را حفظ کنند. رئیس‌جمهور دولت آنکارا برای نشان دادن رسمیت خود در ترکیه به دلیل این که پایتخت کشور در قسطنطنیه ــ که تحت اشغال متفقین بود ــ قرار داشت، نام دولت را در ۸ فوریه ۱۹۲۱ به دولت ملی مجلس ترکیه تغییر داد و بعد از آن جمهوری ترکیه توسط مصطفی کمال تشکیل شد. هنگامی که پیمان صلح مودانیا امضا شد و متارکه مودروس توسط سلطان عثمانی امضاشد در سال ۱۹۱۸ در پایان جنگ جهانی اول امضا شد و باعث پایان دادن به جنگ استقلال ترکیه و انحلال سلطنت عثمانی که متهم به ناتوانی از جلوگیری از اشغال ترکیه به دست متفقین بود، شد. جنگ استقلال یونان
این جنگ با اعلام استقلال جمهوری یونان از امپراتوری عثمانی در ۲۹ مارس سال ۱۸۲۱ آغاز گشت و این روز به عنوان روز ملی یونان امروزه ثبت شده است. جنگ استقلال استونی
این جنگ در میان جنگ داخلی روسیه مابین سال‌های ۱۹۱۸ تا ۱۹۲۰ میلادی برای به‌دست آوردن حاکمیت ملی و استقلال استونی اتفاق افتاده است که حاصل آن معاهده تارتو در ۲ فوریه ۱۹۲۰ میلادی و تأسیس دولت استونی بوده است. جنگ جهانی اول
از ۱۹۱۱ تا ۱۹۱۳ جنگ‌هایی درگرفت که زمینهٔ جنگ جهانی اول را آماده ساخت. در سپتامبر ۱۹۱۱ ایتالیا به عثمانی اعلان جنگ داد و طرابلس را اشغال نمود و در نیمهٔ اکتبر ۱۹۱۲ جنگ به پایان رسید. در اکتبر ۱۹۱۲ تقریباً هم‌زمان با ایتالیا؛ بلغارستان، صربستان، یونان و مونته‌نگرو به عثمانی حمله کردند و در اوایل دسامبر ۱۹۱۲ عثمانی درخواست صلح کرد. در تابستان ۱۹۱۳ جنگ دیگری بر سر غنایم به دست آمده از عثمانی درگرفت. کنفرانس سفیران در دسامبر ۱۹۱۲ توسط گری در لندن تشکیل شد و در ۳۰ مه ۱۹۱۳ در لندن قراردادی امضاء شد که ترک‌ها را وادار می‌ساخت مستملکات خود را از میدیا در ساحل دریای سیاه تا آلتوس در ساحل اژه به اروپاییان واگذار کنند. جنگ استقلال اوکراین
جنگ استقلال اوکراین () دوره‌ای از درگیری‌های شدید میان نیروهای سیاسی و نظامی بود که در طول سال‌های ۱۹۱۷ تا ۱۹۲۱ ادامه یافت. این درگیری‌ها به برپایی جمهوری اوکراین منتهی شد. این جمهوری بعدها به بخشی از اتحاد جماهیر سوسیالیستی شوروی تبدیل گشت. جنگ استقلال اوکراین
در این درگیری‌ها نیروهای دولتی، سیاسی و نظامی، از جمله ناسیونالیستهای اوکراین، آنارشیست‌ها، بلشویکها، امپراتوری اتریش-مجارستان، نیروهای مستعمراتی آلمان، امپراتوری عثمانی، پادشاهی بلغارستان، ارتش داوطلب روسیه سفید و نیروهای جمهوری دوم لهستان برای کنترل اوکراین پس از انقلاب فوریه در پادشاهی روسیه و همچنین نیروهای هم پیمان رومانی و فرانسه شرکت داشتند. درگیری‌های مذکور از فوریه ۱۹۱۷ تا نوامبر ۱۹۲۱طول کشید و به جدایی اوکراین میان بلشویک‌ها ،لهستان و رومانی و چکسلواکی منجر شد. این درگیری به عنوان جنگ‌های داخلی روسیه و نیز بسته شدن جبهه شرقی جنگ جهانی اول نیز بحساب می‌آید.