رئیس مجلس در ایران چگونه انتخاب می شود؟
نظام جمهوری اسلامی ایران
رئیس مجلس شورای اسلامی از میان نمایندگان مجلس با رای اعضا به صورت سالانه انتخاب می‌شود. ولسی جرگه
در یکمین روز افتتاحیهٔ مجلس نمایندگان به ریاست هیئت رئیسهٔ موقت، انتخابات تعیین هیئت رئیسهٔ دائم برگزار می‌شود. برای تعیین رئیس مجلس دوره در روز افتتاحیه افراد نامزد به گونهٔ کتبی درخواست خود را برای نامزد شدن برای سمت رئیس مجلس نمایندگان به هیئت اداری موقت اعلام می‌کنند؛ و پس از اعلان نامزدی افراد هر شخص به مدت ۵ دقیقه سخنرانی می‌کند. پس از اتمام سخنرانی افراد، رأی‌گیری برگزار شده و رئیس دائمی آن دوره مجلس نمایندگان تعیین می‌شود. پس از تعیین رئیس مجلس دائمی دو نفر به عنوان نایب اول و نایب دوم و دو نفر دیگر به عنوان منشی و نایب منشی برای مدت یک سال با انتخاب اعضای مجلس انتخاب می‌گردند. پس از سقوط طالبان یونس قانونی و عبدالرؤوف ابراهیمی در دو دوره مجلس نمایندگان رئیس مجلس نمایندگان بوده‌اند. مینو خالقی
در ۱۱ خرداد ۱۳۹۵، محمدجواد فتحی، نماینده تهران در مجلس دهم اعلام کرد که پس از پیگیری موضوع توسط علی لاریجانی رئیس مجلس از طریق سید علی خامنه‌ای، رهبر ایران تصمیم هیئت عالی حل اختلاف قوا در تأیید نظر شورای نگهبان در این خصوص را به مجلس ابلاغ کرده‌است که فتحی آن را فصل‌الخطاب و بسته شدن پرونده خالقی دانسته و اعلام کرد طبق نظر شورای نگهبان انتخاب نفر پنجم اصفهان در انتخابات میاندوره‌ای تعیین می‌شود. بدین ترتیب پس از چند ماه اختلاف نظر و تلاش عده‌ای از نمایندگان برای ورود خالقی به مجلس، وی با وجود کسب نزدیک به دویست هزار رأی از مردم اصفهان از حضور در مجلس دهم بازماند. در انتخابات میان دوره‌ای که همزمان با انتخابات ریاست جمهوری در اردیبهشت ۱۳۹۶ برگزار شد، حسن کامران اصولگرا که تلاش بسیاری در رد صلاحیت خالقی نموده بود، به عنوان نمایندهٔ این کرسی انتخاب شد.
رئیس‌جمهور هند
انتخابات ریاست جمهوری هند به روش تناسبی رأی بدیل صورت می‌گیرد و رأی هر یک از اعضای مجالس مرکزی و ایالتی دارای ارزش جداگانه‌ای است و نامزدی که بیشترین امتیاز را بدست آورد بر مسند ریاست جمهوری هند تکیه می‌زند. رئیس جمهوری هند پس از معرفی نامزدها از سوی احزاب یا ائتلافی از احزاب؛ از طریق «کالج انتخاباتی» شامل اعضای انتخابی دو مجلس کشور و اعضای انتخابی مجلس ایالتی و دو فرمانداری دهلی و پاندیچری، برگزیده می‌شود. رئیس مجلس شورای اسلامی
یکی از اختیارات دیگر رئیس مجلس، ابلاغ قوانین است و اگر رئیس‌جمهور مصوبات مجلس که به تأیید شورای نگهبان رسیده را نادیده بگیرد رئیس مجلس آن را ابلاغ خواهد کرد. رئیس مجلس همچنین یکی از اعضای شورای موقت ریاست‌جمهوری ایران است که در صورت استعفای رئیس‌جمهور تشکیل می‌شود و تا زمان تعیین جانشین او فعالیت می‌کند. مجلس خبرگان رهبری
هیئت رئیسه کنونی (دوره پنجم) شامل رئیس، دو نایب‌رئیس، دو منشی و دو کارپرداز است:این اصل قبل از بازنگری سال ۱۳۶۸ انتخاب رهبر را از میان مراجع تقلید و به صورت فردی یا شورایی (سه یا هفت نفره) قید کرده بود.به منظور بررسی‌های کارشناسی و تهیه گزارش جهت طرح در جلسات رسمی، شش کمیسیون زیر در مجلس خبرگان تشکیل شده‌است: هند
رئیس‌جمهوری هند به‌طور غیرمستقیم با آرای مجلس هند که شامل مجالس قانونگذاری (مجلس نمایندگان)، معروف به لوک‌سابا که مجلس سفلی گویند و مجلس علیا معروف به راجیا سابا و همچنین مجلس قانونگذاری ایالت‌ها انتخاب می‌شود. برگزیدن رهبر آینده جمهوری اسلامی ایران
در مجلس خبرگان رهبری، کمیسیونی سه‌نفره با عنوان کمیسیون تعیین مصادیق رهبری (کمیسیون تحقیق یا ویژه) وجود دارد که لیستی از گزینه‌های رهبری را انتخاب و رصد می‌کند و تنها رهبر فعلی می‌تواند از حاصل کار آنها جویا شود. افراد این کمیسیون هم محرمانه هستند. دوره دهم مجلس شورای اسلامی
علی لاریجانی توانست با ۱۷۳ رأی در مقابل ۱۰۳ رأی محمدرضا عارف، ریاست موقت مجلس دهم را بر عهده بگیرد. مسعود پزشکیان با ۱۵۴ رأی و محمد دهقان با ۱۳۶ رأی به ترتیب به عنوان نواب اول و دوم رئیس انتخاب شدند. غلامرضا کاتب، سید امیرحسین قاضی زاده هاشمی، اکبر رنجبرزاده، عبدالکریم حسین‌زاده، سید ناصر موسوی لارگانی، احمد امیرآبادی فراهانی به عنوان دبیران هیئت رئیسه انتخاب شدند. بهروز نعمتی، محمد آشوری تازیانی و محمد قسیم عثمانی به عنوان ناظرین هیئت رئیسه انتخاب شدند. نقد رهبر جمهوری اسلامی ایران
براساس اصل‌های ۹۹، ۱۰۷، ۱۰۸، ۱۱۱ و ۱۷۷ قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران مجلس خبرگان رهبری مجلسی متشکل از فقیه‌های «واجد شرایط» است که مسئولیت نصب و عزل ولی فقیه (رهبر جمهوری اسلامی) را دارد و تعداد اعضای خبرگان، شرایط و کیفیت انتخاب آن‌ها و آیین‌نامه‌های داخلی جلسات آنان، همگی در صلاحیت خود اعضای مجلس خبرگان قرار گرفته‌است. براساس تعریفی که در بالا شد، مجلس خبرگان، یک مجلسِ انتخابی تمام عیار است نه انتصابی؛ و به‌علت حساسیتی که در انتخاب رهبر دارد دارای استقلالی است که هیچ نهاد دیگر ندارد. اما این آزادی عمل خبرگان رهبری، در عمل فاصلهٔ بسیاری با تعاریف بالا پیدا کرد. انتخابات در روسیه
مردم روسیه در سطح فدرال، رئیس‌جمهور را به عنوان رئیس کشور و اعضای مجلس قانون‌گذاری را انتخاب می‌کنند. این مجلس یکی از دو مجلس فدرال به‌شمار می‌رود. رئیس‌جمهور را می‌توان در نهایت به مدت دو دورهٔ شش ساله انتخاب کرد. این مدت از ۲۰۰۸ به این سو از چهار سال به شش سال افزایش یافت. مجلس فدرال دارای دو مجلس است: مجلس دوما که ۴۵۰ عضو دارد و هر کدام به مدت پنج سال به صورت نمایندگی تناسبی انتخاب می‌شوند و شورای فدراسیون روسیه که مستقیماً توسط مردم انتخاب نمی‌شوند بلکه هر کدام از ۸۵ واحد فدرال این کشور ۲ نماینده به این شورا می‌فرستند تا در نهایت ۱۷۰ عضو در آن وجود داشته باشد. حقوق بشر در جمهوری اسلامی ایران
ایران به عنوان عضو کنوانسیون بین‌المللی حقوق مدنی و سیاسی متعهد است بدون هیچ محدودیت بی‌دلیلی به شهروندانش این امکان را بدهد که به عنوان نامزد از فرصت‌های برابر برای رقابت در انتخابات برخوردار باشند. این کنوانسیون کشورهای عضو را ملزم به تضمین بیان آزادانه اراده انتخاب کنندگان می‌کند. در سیستم انتخاباتی ایران صلاحیت کاندیداها باید مورد ارزیابی وزارت کشور و شورای نگهبان که متشکل از ۶ فقیه که توسط سید علی خامنه‌ای رهبر ایران منصوب شده و ۶حقوقدان که توسط رئیس قوه قضائیه (که او هم توسط رهبر انتخاب می‌شود) منصوب رهبر به مجلس معرفی می‌شوند، قرار گیرد. این شورا باید صلاحیت کاندیدها را از جهت التزام عملی به اسلام احراز کند. انتخابات در جمهوری آذربایجان
انتخابات در جمهوری آذربایجان () اطلاعاتی را که مربوط به انتخابات و نتایج انتخابات آذربایجان است را در بر می‌گیرد. آذربایجان در سطح ملی کشور یک انتخابات برگزار می‌کند که شامل انتخاب مجلس قانونگذاری و رئیس‌جمهور جمهوری آذربایجان برای یک دوره هفت‌ساله که توسط مردم انتخاب می‌شود می‌باشد. در رفراندوم سال ۲۰۰۹ قانون اساسی تغییراتی در انتخاب رئیس‌جمهور داده شد و دوره ریاست جمهوری به دو دوره محدود شد. مجلس ملی آذربایجان که شامل مجلس ملی است ۱۲۵ عضو دارد. قبل از سال ۲۰۰۵، ۱۰۰ عضو برای یک دوره پنج ساله انتخاب می‌شدند که ۲۵ عضو آن به وسیله سیستم تناسبی انتخاب می‌شدند. از سال ۲۰۰۵ تمامی ۱۲۵ عضو در یک دوره انتخاباتی در حوزه‌ای انتخاباتی انتخاب می‌شوند. در آذربایجان تنها حزب حاکم است که قدرت را در دست می‌گیرد. هر یک از احزاب سیاسی در آذربایجان دارای همان حقوق و فرصت برای رقابت در انتخابات هستند که در چارچوب قانون اساسی جمهوری آذربایجان و قوانین مربوط به آن تعریف شده‌است. آخرین انتخابات پارلمانی آذربایجان در روز یکشنبه، ۱ نوامبر ۲۰۱۵ برگزار شد. انتخابات بعدی، انتخابات ریاست‌جمهوری بود که در ۱۱ آوریل ۲۰۱۸ برگزار شد. مجلس شورای اسلامی
رئیس مجلس شورای اسلامی به وسیلهٔ رأی مستقیم نمایندگان مجلس شورای اسلامی برای یک دوره یکساله انتخاب می‌شود و با توجه به آئین‌نامه داخلی مجلس شورای اسلامی تکرار دوره ریاست مجلس منع قانونی ندارد. رئیس‌جمهور ترکیه
رئیس جمهوری با رای دست کم دو سوم نمایندگان مجلس ملی برای دوره‌ای پنج ساله انتخاب می‌شود (قبلاً این مدت ۷ سال بود ولی در سال ۲۰۰۷ به ۵ سال تقلیل یافت) و در صورتی که هیچ‌یک از نامزدهای احراز این سمت نتواند در دو دور اول رای‌گیری به این حد نصاب دست یابد، دور سوم رای‌گیری برگزار می‌شود و دارنده اکثریت مطلق آرابه ریاست جمهوری می‌رسد. رئیس‌جمهور ایران
اولین انتخابات ریاست جمهوری ایران در روز سه شنبه ۲۵ دیماه سال ۱۳۵۸ (۱۵ ژانویه ۱۹۸۰) برگزار شد و نتیجه آن برنده شدن سید ابوالحسن بنی‌صدر با ۷۵٪ مجموع آرا بود. او در روز دوشنبه ۱۵ بهمن ماه ۱۳۵۸ کار خود را آغاز کرد؛ ولی در روز یکشنبه ۳۱ خردادماه سال ۱۳۶۰ (۲۱ ژوئن ۱۹۸۱ میلادی)، توسط پارلمان (مجلس شورای اسلامی) و نهایتاً تأیید رهبر -روح‌الله خمینی-، به دلیل عدم کفایت سیاسی، از مقام خویش عزل گردید. تا زمان دومین انتخابات ریاست جمهوری ایران در روز جمعه دوم مردادماه ۱۳۶۰ (۲۴ ژوئیه ۱۹۸۱ میلادی)، وظایف رئیس‌جمهوری به عهده شورای موقّت ریاست جمهوری بود. محمدعلی رجایی در این انتخابات برگزیده شد و در روز دوشنبه ۱۲ مردادماه ۱۳۶۰ (۲ اوت ۱۹۸۱ میلادی) وارد دفتر ریاست جمهوری شد. اگرچه او کمتر از یک‌ماه در دفتر ریاست جمهوری ماند و بعد از آن در روز یکشنبه ۸ شهریورماه سال ۱۳۶۰ (۳۰ اوت ۱۹۸۱ میلادی)، همراه با نخست‌وزیرش -محمدجواد باهنر- ترور شد. شورای موقت ریاست جمهوری بار دیگر دفتر را به عهده گرفت و تا روز جمعه ۱۷ مهرماه سال ۱۳۶۰ (۹ اکتبر ۱۹۸۱) که سید علی خامنه‌ای برای ریاست جمهوری انتخاب شد، دفتر را به دست داشت. سید علی خامنه ایی(رهبر کنونی) رکورد دار بالاترین درصد رای، (۹۵٪)درصد در تاریخ انتخابات ریاست جمهوری ایران است. ایران
نظام سیاسی کنونی ایران، بر قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران استوار است که در سال ۱۳۵۸ تصویب شد. ایران کنونی، در واقع یک جمهوری اسلامی با بخش قانون‌گذار است. دستگاه‌های اجرایی، مجلس شورای اسلامی و قوه قضائیه، در نهایت تحت نظر روحانیت کار می‌کنند. این نظام ترکیبی، تحت نظر رهبر ایران قرار می‌گیرد. رهبر این کشور، اختیارات گسترده‌ای دارد و علاوه بر مقامات کشوری، مقامات نظامی را هم می‌تواند تعیین کند. رهبر ایران همچنین منحصراً می‌تواند اعلان جنگ دهد و فرماندهٔ ارشد نیروهای مسلح ایران است؛ او جهت کلی سیاست‌های کشور را هم تعیین می‌کند. محدودیتی برای دورهٔ رهبری وجود ندارد اما مجلس خبرگان این امکان را دارد که رهبر را از مقام خود بردارد. به شکل دقیق‌تر، در جمهوری اسلامی ایران، قوای سه‌گانه متشکل از قوه مقننه، قوه مجریه و قوه قضائیه، تحت نظر ولایت فقیه فعالیت می‌کنند. مردم ایران نیز مستقیماً در انتخاب رهبر کشور دخالت ندارند و مجلس خبرگان، به نمایندگی از آنان، رهبر را انتخاب می‌کند و این گزینش، بر پایهٔ معیارهای شرعی و اسلامی است. اگرچه، اعضای شورای نگهبان که مستقیم و غیرمستقیم از سوی رهبر گزینش می‌شوند، وظیفهٔ تأیید صلاحیت نامزدهای مجلس خبرگان را نیز دارند. میزان مشارکت در انتخابات مجلس شورای اسلامی (۱۳۹۰–۱۳۹۱)
احمدی‌نژاد تأکید کرد که نمایندگان مجلس با رأی مستقیم مردم انتخاب می‌شوند و حضور نمایندگان کاردان و پایبند به حقوق ملت در مجلس موجب وحدت و همدلی و همبستگی ملی می‌شود. رئیس مجلس شورای اسلامی
رئیس مجلس شورای اسلامی به وسیلهٔ رأی مستقیم نمایندگان مجلس شورای اسلامی برای یک دوره یک ساله برگزیده می‌شود و با توجه به آئین‌نامه داخلی مجلس شورای اسلامی تکرار دوره ریاست مجلس منع قانونی ندارد. محمدباقر قالیباف
محمدباقر قالیباف، صبح روز پنجشنبه، ۸ خرداد ۱۳۹۹ با کسب ۲۳۰ رای از ۲۶۴ رای ماخوذه به ریاست دائم سال اول مجلس یازدهم رسید. در رای‌گیری هیئت رئیسه مجلس، امیرحسین قاضی زاده هاشمی و علی نیکزاد ثمرین هم به ترتیب با ۲۰۸ و ۱۹۶ رای به عنوان نایب رئیس اول و دوم انتخاب شدند. علاوه بر قالیباف، فریدون عباسی و مصطفی آقامیرسلیم برای پست ریاست مجلس نامزد شده بودند که به ترتیب با کسب ۱۷ و ۱۲ رای از رسیدن به کرسی ریاست پارلمان ناکام ماندند. قالیباف شب گذشته نیز در جلسه فراکسیون اکثریت مجلس توانسته بود رای اول را کسب کند. حمیدرضا حاجی بابایی نماینده همدان در مجلس نیز صبح روز رای‌گیری از نامزدی برای ریاست مجلس یازدهم انصراف داده بود. دوره سوم مجلس شورای اسلامی
انتخابات سومین دوره مجلس شورای ملی پس از انقلاب بهمن ۱۳۵۷ در روز ۱۹ فروردین ۱۳۶۷ برگزار گردید و در تاریخ ۷ خرداد ۱۳۶۷ اولین جلسه مجلس برگزار شد. رییس مجلس اکبر هاشمی رفسنجانی بود که پس از انتخاب وی به عنوان رئیس‌جمهور، مهدی کروبی رئیس مجلس شد و حسین هاشمیان و اسدالله بیات نائب رییسان بودند. سیاست در ایران
مجلس خبرگان رهبری از ۸۸ روحانی متخصص در دین اسلام تشکیل می‌شود و کاندیداهای آن ابتدا باید به تأیید شورای نگهبان برسند و سپس با رأی مردم انتخاب شوند. رئیس مجلس خبرگان، احمد جنتی بوده و سید ابراهیم رئیسی و محمدعلی موحدی کرمانی نایب رئیسان اول و دوم می‌باشند. رئیس پارلمان اروپا
رئیس پارلمان توسط اعضای پارلمان برای یک دوره دو سال و نیم انتخاب می‌شود، یعنی دو انتخابات در هر دوره پارلمانی صورت می‌گیرد. از این رو ممکن است در یک دوره دو رئیس پارلمان خدمت کنند. از دهه ۱۹۸۰، دو حزب عمده در پارلمان، حزب مردم اروپا (EPP) و حزب سوسیالیست‌های اروپایی (PES) این دو پست را بین خود تقسیم کرده‌اند. به عنوان مثال، در مجلس قانونگذاری ۲۰۰۴–۲۰۰۹، EPP از نامزد PES برای ریاست جمهوری حمایت کرد و زمانی که دوره او در سال ۲۰۰۷ به پایان رسید، PES از نامزد EPP حمایت کرد. این امر منجر به اکثریت زیادی برای روسای پارلمان شد، اگرچه استثناهایی وجود دارد: در مجلس قانونگذاری۲۰۰۴ –۱۹۹۹، بر اساس یک توافق EPP-لیبرال، رئیس پارلمان برای نیمه دوم دوره یک لیبرال بود تا یک سوسیالیست. کمیسیون ویژه مجلس شورای اسلامی
کمیسیون ویژه مجلس شورای اسلامی یکی از کمیسیون‌های تخصصی مجلس شورای اسلامی است که در مواردی که مسایل مهم و استثنایی در کشور رخ می‌دهد مجلس به پیشنهاد حداقل ۱۵ نفر و با تصویب در جلسه علنی کمیسیون ویژه‌ای برای رسیدگی و تهیه گزارشی در این ارتباط تشکیل می‌دهد. اعضای این کمیسیون بنابه نظر پیشنهاد دهندگان هفت تا ۱۵ نفر خواهند بود که در جلسه علنی مجلس و با رای مخفی با ورقه و براساس اکثریت نسبی آرای نمایندگان حاضر انتخاب می‌شوند. هیئت رئیسه این کمیسیون با انتخاب یک نفر به عنوان رئیس دو نفر به عنوان نایبان رئیس یک نفر به عنوان مخبر و دو نفر به عنوان منشی شکل خواهد گرفت. انتخابات در ایران
مردم ایران برای اولین بار در واقعه تحریم تنباکو، به‌طور فراگیر وارد مشارکت در صحنه تصمیمات سیاسی شدند و از زمان انقلاب مشروطه تا‌بحال انتخابات در ایران برگزار شده‌است. در جمهوری اسلامی ایران انتخاب در سطوح مختلف برگزار می‌شود. هم‌اکنون همهٔ قوه‌ها یا با رأی مستقیم یا توسط رهبر جمهوری اسلامی به‌صورت غیرمستقیم تعیین می‌شود. سید ابراهیم رئیسی
او در انتخابات دوره‌های چهارم و پنجم خبرگان رهبری از استان خراسان جنوبی کاندیدا و پیروز شد. در انتخابات دور چهارم (سال ۱۳۸۵) او در کنار محمد ابراهیم ربانی و قربانعلی شهمیری مورد تأیید صلاحیت شورای قرار گرفت و با ۶۸٫۸٪ آرا به عنوان نفر اول انتخاب و به مجلس خبرگان راه یافت. در انتخابات دور پنجم مجلس خبرگان رهبری (سال ۱۳۹۴)، او به همراه محمد ابراهیم ربانی در خراسان جنوبی کاندید شد و در نهایت با کسب ۸۰٪ آرا پیروز شد. رئیسی ابتدا به عنوان کارپرداز مالی و سپس نایب رئیس اول عضو هیئت رئیسه مجلس خبرگان بوده‌است. در اسفند ۱۳۹۷، رئیسی در رقابت با صادق لاریجانی با کسب ۴۲ رای در برابر ۲۷ رای لاریجانی به عنوان نایب رئیس اول مجلس خبرگان انتخاب شد. تنفیذ حکم ریاست‌جمهوری در ایران
از لحاظ قانونی پس از اینکه اکثریت مردم در انتخابات به یکی از نامزدهای ریاست جمهوری رای داده و او را به عنوان رئیس‌جمهور انتخاب کردند، بعد از تأیید درستی انتخابات از سوی شورای نگهبان یک مرحله بعدی هم وجود دارد و آن "تنفیذ حکم ریاست جمهوری" به وسیله ولایت فقیه پس از گزینش مردم است. انتخابات ریاست‌جمهوری ایران (۱۴۰۰)
رأی‌گیری بنابر قانون جمهوری اسلامی ایران در یک روز جمعه برگزار شد و نامزدی که اکثریت مطلق آرا را کسب کند به‌عنوان رئیس‌جمهور برگزیده می‌شود. چنانچه در مرحلهٔ نخست برای هیچ‌یک از داوطلبان اکثریت مطلق حاصل نگردد، انتخابات دو مرحله‌ای می‌شد. دو نامزدی که بیشترین آرا را در مرحلهٔ نخست داشته‌اند در انتخابات مرحلهٔ دوم شرکت می‌کنند. انتخابات مرحلهٔ دوم در جمعه هفته بعد انجام می‌گرفت. رئیس‌جمهور ایران
طبق قانون اساسی ایران رئیس‌جمهوری پس از رهبری شخص دوم کشور و مسئول اجرای قانون اساسی در کشور است. مفهوم دیگر این اصل اینست که هیچ مسئول دیگری در کشور بجز رهبری در حد رئیس‌جمهوری یا بالاتر از او نیست؛ بنابراین تصور اینکه رؤسای دو قوهٔ دیگر با رئیس‌جمهوری برابرند اشتباه است، چراکه رئیس‌جمهوری به عنوان رئیس قوهٔ مجریه در سطح رؤسای قواست؛ اما مسئولیت او علاوه بر ریاست قوه مجریه، ریاست جمهوری و شخصیت دوم کشور به‌موجب اصل یادشده‌است. هر چند که تفکیک قوا در این نظام برای جلوگیری از تمرکز قدرت و یکه‌تازی و استبداد فردی در نظر گرفته شده‌است؛ اما «مسئولیت اجرای قانون اساسی» بر اساس اصل یکصد و سیزدهم به رئیس‌جمهوری واگذار شده‌است که ارتباطی به قوه مجریه ندارد که عده‌ای بخواهند آن را به بهانه تفکیک قوا مخدوش نمایند. مراحل انتخاب مسئولیت رؤسای قوا نیز متفاوت است چه رئیس مجلس شورای اسلامی منتخب مردم یک شهر و منصوب نمایندگان مجلس و رئیس قوهٔ قضائیه منصوب رهبری است اما رئیس‌جمهوری منتخب ملت و منصوب رهبری است انتخابات ریاست‌جمهوری ارمنستان (۲۰۱۸)
بر اساس ماده ۱۲۴ قانون اساسی اصلاح شده ارمنستان، یک رئیس‌جمهور غیر حزبی می‌تواند به صورت غیرقابل تجدید به مدت هفت سال، انتخاب شود. مطابق ماده ۱۲۵قانون اساسی، نامزدی که حداقل سه چهارم آراء کل نمایندگان مجلس ملی را دریافت کند، می‌تواند به عنوان رئیس‌جمهور ارمنستان انتخاب می‌شود. اگر رئیس‌جمهور انتخاب نشود، دور دوم برگزار می‌شود که در آن همه نامزدها که در دور اول شرکت کردند، ممکن است شرکت کنند. در دور دوم، کاندیدایی که حداقل سه پنجم آراء از کل نمایندگان را دریافت کنند، به عنوان رئیس‌جمهور انتخاب می‌شوند. اگر در دور دوم رئیس‌جمهور حدنصاب را نیاورد و انتخاب نشود، دور سوم انتخابات برگزار خواهد شد که در آن دو نامزدی که بیشترین آرا را در دور دوم دریافت کردند، ممکن است در انتخابات دور سوم شرکت کنند. در دور سوم، نامزدی که رای اکثریت نمایندگان را دریافت کند، انتخاب خواهد شد. مردم‌سالاری اسلامی
اصل ششم قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران می‌گوید امور کشور باید به اتکاء آراء عمومی اداره شود از راه انتخابات:انتخاب "رئیس جمهور"، "نمایندگان مجلس شورای اسلامی"، اعضای شوراها و نظایر اینها، یا از راه همه پرسی در مواردی که در اصول دیگر این قانون معین می‌گردد. اما صلاحیت نامزدان انتخابات‌ها باید در چارچوب نظارت استصوابی شورای نگهبان قانون اساسی احراز شود.رهبر با واسطهٔ مجلس خبرگان تعیین می‌شود. مجلس خبرگان رهبری متشکل از فقهای «واجد شرایط» است که بر اساس اصل ۱۰۷ قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران مسئولیت تعیین و نظارت بر ولی فقیه (رهبر جمهوری اسلامی) را دارد. مدت هر دورهٔ این مجلس که اعضای آن به وسیلهٔ انتخابات و توسط رأی مستقیم و مخفی مردم انتخاب می‌گردند، هشت سال می‌باشد. نقد رهبر جمهوری اسلامی ایران
در ۱۹ آذر ۱۳۶۱ انتخابات اولین دوره مجلس خبرگان رهبری برگزار شد و ۸۳ نفر به مجلسی راه یافتند که سرنوشت‌سازترین تصمیمات خبرگان تاکنون را گرفته‌اند. انتخاب سید علی خامنه‌ای به عنوان رهبر جدید بعد از درگذشت بنیان‌گذار جمهوری اسلامی ایران در خرداد ۱۳۶۸ تنها تصمیم سرنوشت‌ساز اولین دوره مجلس خبرگان رهبری نبود. اعضای مجلس بر اساس آیین‌نامه‌ای که به امضای خمینی رسانده بودند، تصویب کردند که فقط کسانی می‌توانستند نامزد مجلس خبرگان رهبری شوند که «صلاحیت آن‌ها را دو نفر از مدرسین شناخته شده حوزه علمیه قم یا علمای بزرگ کشور تأیید کرده باشند.» سپس در اقدامی عجیب پس از درگذشت خمینی و تنها سه ماه مانده به پایان دوره اول مجلس خبرگان رهبری، اعضای این مجلس تعیین صلاحیت‌ها برای ورود به مجلس خبرگان را بر عهده شورای نگهبان گذاشتند. تصمیمی که جناح چپ و راست آن زمان یعنی مجمع روحانیون مبارز و جامعه روحانیت مبارز را رودرروی هم قرار داد. اسدالله بیات زنجانی، از مراجع تقلید شیعه در مصاحبه‌ای با روزنامه اعتماد ملی گفته‌است که در این تصمیم «بحث علمی نبود و هدف از این تغییرِ روش، عدم راه‌یابی رقبای سیاسی‌شان به مجلس خبرگان بود.» تصمیم به تعیین صلاحیت نامزدهای مجلس خبرگان توسط شواری نگهبان از این منظر نقد می‌شود که شورای نگهبان در عمل نهادی زیر نظر رهبر است و سید علی خامنه‌ای شش عضو از ۱۲ عضو این شورا را مستقیماً انتخاب می‌کند و ۶ عضو دیگر را رئیس قوه قضاییه (که خود توسط رهبر انتخاب می‌شود) انتخاب می‌کند و برای اخذ رای اعتماد به مجلس شورای اسلامی معرفی می‌کند. انتخابات در ایران
فرمان مظفرالدین شاه در تاریخ ۱۴ مرداد ۱۲۸۵ خورشیدی برای آغاز به کار مجلس: پس از انقلاب اسلامی ایران نیز انتخابات با نظارت شورای نگهبان ادامه یافت. هم‌اکنون طبق قانون اساسی جمهوری اسلامی، قوهٔ مجریه و مقننه توسط مردم انتخاب می‌شوند و قوه قضائیه توسط رهبر ایران که خود توسط مجلس خبرگان رهبری انتخاب می‌گردد و اعضای مجلس خبرگان نیز توسط مردم انتخاب می‌شوند. جبهه ملی ایران
در اسفند ۱۳۲۷ محمد رضا پهلوی با استناد به قانون، مجلس شورای ملی را به منظور پیشبرد اصلاحاتی که در نظر داشت منفصل کرد. سپس اقدام به تشکیل سیستم پارلمانی دومجلسی که در قانون مشروطه سال ۱۲۸۵ نوشته شده بود اما مجلس سنا هرگز تشکیل نشده بود کرد. در مجلس‌های دو مجلسی، سنا اقلیت هستند و انتظار می‌رفت که طرفدار شاه باشند. اما انتخابات عمومی مجلس شورای ملی که اکثریت هستند در تیر ۱۳۲۸ شروع شد. در پی قالب کاری تصویب شده در قانون مشروطه ۱۲۸۵، شاه شروع به تعیین ۳۰ سناتور از ۶۰ سناتور کرد. در مقابل انتخاب سلطنت طلبان نزدیک به شاه توسط او، و نگرانی‌ها دربارهٔ تقلبش در انتخابات عمومی، محمد مصدق در ۲۴ مهر ۱۳۲۸ (۱۳ اکتبر ۱۹۴۹) از مردم درخواست اعتراض رسمی‌کرد. هزاران نفر از عمارت مصدق تا باغ کاخ سلطنتی راهپیمایی کردند. در آنجا، در یک نشست با وزیر امور داخله عبدالحسین هژیر، ۲۰ سیاستمدار رادیکال مخالف به رهبری دکتر مصدق خواستار توقف مداخله شاه و ممانعت او از انتخابات آزاد شدند. بعد از سه روز تحصن مخالفان، آن‌ها از هژیر قول گرفتند که انتخابات به صورت منصفانه برگزار شود. در آنجا بلافاصله، کمیته ۲۰ نفره از ائتلاف جبهه ملی تشکیل شد یعنی در ۲۷ یا ۲۸ مهر ۱۳۲۸. در چند هفته بعد، انتخابات با تقلب به چالش کشیده شد و در این جریان، هژیر در ۱۳ یا ۱۴ آبان ۱۳۲۸ توسط فدائیان اسلام به قتل رسید. اگرچه جبهه ملی ایران یک مجموعه سیاسی واحد است اما برای نام گذاری و بررسی آن از عنوان‌هایی مانند جبهه ملی اول، جبهه ملی دوم و … استفاده می‌شود. حوزه انتخابیه سبزوار
طبق نظامنامهٔ انتخابات اصنافی، اولین انتخابات مجلس شورای ملی، خارج از تهران، در دو مرحله انجام گرفت. در هر یک از شهرهای تابع یک ایالت، طبقات شش‌گانهٔ صاحب رأی جداگانه جمع شدند، نماینده‌ای را انتخاب کردند و به مرکز ایالت فرستادند و اینان از بین خود، به اندازهٔ سهمیهٔ مقررشده (که برای خراسان و سیستان ۱۲ نفر بود) نمایندگانی را انتخاب کردند. طبق نظامنامهٔ انتخابات دو درجه، دومین انتخابات مجلس شورای ملی، در سرتاسر کشور به طرز دو درجه انجام گرفت. «مراد از انتخاب دو درجه آن است که ابتدا [...] در شهرهای یک حوزهٔ انتخابیه، عدد معینی [که برای سبزوار ۴ بود] را انتخاب می‌نمایند که منتخب نامیده می‌شوند و بعد این انتخاب‌شدگان درجهٔ اول [در خراسان ۳۳ نفر] در مرکز حوزهٔ انتخاب [مشهد] جمع شده، از میان خود عدهٔ مطلوبه [برای خراسان ۱۱ نفر] را ثانیاً انتخاب می‌کنند و این انتخاب‌شدگانِ درجهٔ ثانی نماینده خوانده می‌شوند.» انتخابات در درجات اول و دوم به روش «انتخاب جمعی» صورت گرفت. ملاک در درجهٔ اول اکثریت نسبی و در درجهٔ دوم اکثریت تام [مطلق] بود. از ۱۲۹۰ به بعد، انتخابات مجالس در سرتاسر ایران به شکل «یک درجه و مستقیم» برگزار شد. ملاک انتخاب، کسب اکثریت نسبی بود. در حوزهٔ انتخابیهٔ سبزوار که در بیشتر ادوار دو نماینده داشت، از روش انتخاب جمعی استفاده می‌شد، منتها در ادوار بیستم تا بیست‌ودوم که تعداد نمایندگان به یک نفر کاهش یافت از روش «انتخاب فردی» استفاده شد. پس از انقلاب اسلامی، ملاک انتخاب به اکثریت مطلق آرا تغییر کرد و چنانچه اکثریت مطلق در مرحلهٔ اول کسب نشد، «فقط به تعداد دو برابر نمایندگان مورد نیاز از بین کسانی که بیشترین آرا را در مرحلهٔ اول داشته‌اند، در انتخابات مرحلهٔ دوم شرکت می‌کنند» و در این مرحله ملاک کسب اکثریت نسبی است. با این حال، در ۱۳۶۳ اکثریت مطلق ابتدا به یک‌سوم، سپس در ۱۳۷۸ به یک‌چهارم، و در نهایت در ۱۳۹۵ به یک‌پنجم کاهش یافت. رهبر جمهوری اسلامی ایران
«هر گاه رهبر از انجام وظایف قانونی خود ناتوان شود. یا فاقد یکی از شرایط مذکور در اصول پنجم و یکصد و نهم گردد، یا معلوم شود از آغاز فاقد بعضی از شرایط بوده‌است، از مقام خود بر کنار خواهد شد. تشخیص این امر به عهده خبرگان مذکور در اصل یکصد و هشتم است. در صورت فوت یا کناره‌گیری یا عزل رهبر، خبرگان موظفند، در اسرع وقت نسبت به تعیین و معرفی رهبر جدید اقدام نمایند. تا هنگام معرفی رهبر، شورایی مرکب از رئیس‌جمهور، رئیس قوهٔ قضائیه و یکی از فقهای شورای نگهبان انتخاب مجمع تشخیص مصلحت نظام، همه وظایف رهبری را به‌طور موقت به عهده می‌گیرد و چنانچه در این مدت یکی از آنان به هر دلیل نتواند انجام وظیفه نماید، فرد درگیر به انتخاب مجمع، با حفظ اکثریت فقها، در شورا به جای وی منصوب می‌گردد. این شورا در خصوص وظایف بندهای ۱ و ۳ و ۵ و ۱۰ و قسمت‌های (د) و (ه) و (و) بند ۶ اصل یکصد و دهم، پس از تصویب سه چهارم اعضاء مجمع تشخیص مصلحت نظام اقدام می‌کند. هر گاه رهبر بر اثر بیماری یا حداکثر دیگری موقتاً از انجام وظایف رهبری ناتوان شود، در این مدت شورای مذکور در این اصل وظایف او را عهده‌دار خواهد بود.» انتخابات سراسری لیبریا (۲۰۱۷)
رئیس‌جمهور با روش دومرحله‌ای انتخاب می‌شود در حالی که اعضای مجلس نمایندگان بر اساس نظام نخست‌نفری و در قالب حوزه‌های تک‌نماینده انتخاب می‌شوند. دوره یازدهم مجلس شورای اسلامی
در ۸ خرداد ۱۳۹۹ در اولین جلسه علنی مجلس یازدهم، رئیس و ۱۱ عضو هیئت رئیسه دائم این دور از مجلس انتخاب شدند. شورای عالی امنیت ملی
بر اساس اصل ۱۷۶ قانون اساسی ایران، شورای امنیت کشور به عنوان شورای فرعی و زیرمجموعه شورای عالی امنیت ملی است، که در حدود قوانین و در چارچوب مصوبات شورای عالی امنیت ملی، وظایفی همچون تأمین امنیت داخلی کشور، هماهنگی بین شورای تأمین استان‌ها، هماهنگی بین نیروهای انتظامی و امنیتی در تأمین امنیت داخلی کشور و استان‌ها، تعیین چارچوب حفاظت از شخصیت‌ها (به غیر از حفاظت مربوط به شخصیت‌های عالی‌رتبه و طراز اول کشور که به عهده شورای عالی امنیت ملی است)، تعیین چارچوب صدور مجوز حمل و نگهداری سلاح و مهمات و مواد ناریه مجاز و جمع‌آوری سلاح و مهمات و تجهیزات غیرمجاز و سایر موارد مذکور در قانون یا مواردی که از سوی شورای عالی امنیت ملی بر عهده این شورا گذاشته می‌شود را بر عهده دارد. ریاست شورای امنیت کشور به عنوان یکی از شوراهای فرعی و زیر مجموعه شورای عالی امنیت ملی با رئیس‌جمهور یا فردی است که توسط رئیس‌جمهور انتخاب می‌شود. با توجه به همگرایی و تناسب اختیارات وزارت کشور با شورای امنیت کشور، وزیر کشور طی حکمی از سوی رئیس‌جمهور به ریاست شورای امنیت کشور منصوب می‌شود. سید ابراهیم رئیسی، رئیس‌جمهور ایران، در ۲۰ شهریور ماه ۱۴۰۰ طی حکمی احمد وحیدی، وزیر کشور را به عنوان رئیس شورای امنیت کشور منصوب کرد. مجلس شورای اسلامی
مجلس شورای اسلامی رکن اصلی نهاد قانون‌گذاری در کشور ایران است که از نمایندگان منتخب مردم تشکیل شده‌است. در فرمان مشروطیت از مجلس ایران هم به عنوان مجلس مقدس شورای ملی و هم مجلس شورای اسلامی نام برده شده‌است. در قانون اساسی مشروطه و قانون اساسی جمهوری اسلامی پیش از بازنگری نام این نهاد مجلس شورای ملی بوده‌است. هر چند که در ۳۱ تیر ۱۳۵۹ نمایندگان مجلس این نهاد را «مجلس شورای اسلامی» نامگذاری نمودند. مجلس خبرگان رهبری
در اصل‌های ۹۹، ۱۰۷، ۱۰۸، ۱۱۱ و ۱۷۷ قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران، نام خبرگان رهبری ذکر شده‌است. اصل ۱۰۷ انتخاب رهبری را وظیفه خبرگان می‌داند و بر اساس اصل ۱۰۸ تعداد و شرایط خبرگان، کیفیت انتخاب آن‌ها و آیین‌نامه داخلی جلسات آنان در صلاحیت خود خبرگان قرار گرفته‌است [یادداشت ۱]. به این ترتیب اولین قانون انتخابات خبرگان شامل تعیین تعداد و شرایط انتخاب شوندگان و در اجرای اصل ۱۰۷ و ۱۰۸ قانون اساسی، در تاریخ دهم مهرماه ۱۳۵۹ توسط شورای نگهبان تدوین و تنظیم گردید و به تصویب روح‌الله خمینی رهبر وقت ایران رسید. برخی از مواد این قانون با اصلاحاتی همراه بوده‌است، تغییراتی که در جلسات ۲۴ و ۲۵ تیرماه سال ۱۳۶۹ در مواد این قانون صورت گرفت از این جمله‌اند، آخرین اصلاحیه مربوط به تاریخ ۱۱/ ۶/ ۱۳۹۴ است. مردم‌سالاری اسلامی
از دیدگاه منتقدان، نظام جمهوری اسلامی در ایران در واقع یک نظام مردم‌سالار نیست و مردم سالاری اسلامی در ایران فقط یک ظاهرسازی ست که به ولی فقیه فعلی آن خامنه‌ای اجازه می‌دهد تا کنترل و قدرت خودش را در حالی به حداکثر برساند که حداقل‌های حقوق سیاسی جامعه را به کمترین میزان می‌رساند. قوانین جمهوری اسلامی کاملاً بر اساس اسلام و قرآن هستند و از جمله نظام‌هایی ست که زندانیان سیاسی مسلمان دارد. رهبر و ولی فقیه نظام جمهوری اسلامی ایران به صورت دوره‌ای تغییر نمی‌کند. امکان عزل و نصب رهبری توسط مجلس خبرگان وجود دارد اما رهبر توسط مردم انتخاب نمی‌شود. هر گونه انتخابات مجلس خبرگان تحت شرایط تعریف شده و محدود انجام می‌شود. طی سال‌های ۱۳۸۸ تا ۱۳۹۲ در پی به چالش کشیدن رهبری توسط محمود احمدی‌نژاد، خامنه‌ای هشدار داده بود که ریاست جمهوری حذف شود. این در حالی است که در قانون اساسی تصریح شده که «تعیین رهبر به عهده خبرگان منتخب مردم است» مردم رهبر را به واسطهٔ خبرگان انتخاب می‌کنند، و هیچ نقل قول مستندی به خامنه‌ای مبنی بر حذف ریاست‌جمهوری ارائه نشده‌است. بررسی صلاحیت نامزدها در نظام انتخاباتی ایران
در اصل ۱۱۵ قانون اساسی ایران ذکر شده‌است، رئیس‌جمهور باید از میان رجال مذهبی و سیاسی باشد؛ در خصوص این اصل هیچ نظر تفسیری از سوی شورای نگهبان ابراز نشده‌است و در زمان تصویب در مجلس خبرگان قانون اساسی نیز در خصوص مفهوم رجل مذهبی و سیاسی بحثی نشده‌ است. مجلس شورای پاکستان
مجلس شورای پاکستان () نهاد عالی و فدرال قانونگذاری پاکستان است. این قوه مقننه دومجلسی فدرال مشتمل بر سنا به عنوان مجلس علیا و اسمبلی ملی، به عنوان مجلس سفلی است. بنا بر قانون اساسی جمهوری اسلامی پاکستان، رئیس‌جمهور پاکستان نیز جزئی از پارلمان است. مجلس شوری برای دوره‌های پنج ساله بر اساس رای آحاد مردم انتخاب می‌شود. بنا به توصیهٔ نخست وزیر و اختیار رئیس جمهور، دورهٔ مجلس شوری خاتمه می‌یابد. سید ابراهیم رئیسی
او هم‌چنین دادستان کل ویژه روحانیت، از سال ۱۳۸۵ نماینده خراسان جنوبی و عضو هیئت رئیسه مجلس خبرگان و از سال ۱۳۷۶ عضو شورای مرکزی جامعه روحانیت مبارز است. رئیسی پیش از تولیت آستان قدس، تولیت امامزاده صالح را بر عهده داشت. وی در انتخابات ریاست جمهوری ۱۳۹۶ نامزد اصلی اصول‌گرایان بود که با کسب ۳۸٬۳٪ آرا، در برابر ۵۷٪ حسن روحانی شکست خورد اما در انتخابات ریاست‌جمهوری ۱۴۰۰ حداکثر آرا را به خود اختصاص داد و به عنوان رئیس‌جمهور منتخب برگزیده شد. رئیسی در سال ۱۴۰۰ بار دیگر در انتخابات ریاست جمهوری ایران شرکت کرد که با کسب ۱۸٬۰۲۱٬۹۴۵ رأی (۶۲٫۱۷٪ از کل آرا) به ریاست جمهوری انتخاب شد. لیست ایران سربلند در انتخابات مجلس شورای اسلامی (۱۳۹۸–۱۳۹۹)
با اعلام نتایج دور اول انتخابات مجلس افراد ذیل که در لیست شورای ائتلاف نیروهای انقلاب اسلامی حضور داشتند، از حوزه‌های انتخابیه مذکور به مجلس راه یافتند: در ۸ خرداد ۱۳۹۹ در اولین جلسه علنی مجلس یازدهم، رئیس و ۱۱ عضو هیئت رئیسه دائم این دور از مجلس انتخاب شدند. محمدباقر قالیباف توانست با کسب ۲۳۰ رای در مقابل ۱۷ رای فریدون عباسی دوانی و ۱۲ رای ماخوذه سید مصطفی میرسلیم ریاست این دوره از مجلس را به مدت یکسال بر عهده بگیرد. سید امیرحسین قاضی‌زاده هاشمی منتخب مردم مشهد با ۲۰۸ رای و علی نیکزاد منتخب مردم اردبیل با ۱۹۶ رای به عنوان نواب اول و دوم هیئت رئیسه مجلس انتخاب شدند. محسن پیرهادی منتخب مردم تهران، محمدحسین فرهنگی منتخب مردم تبریز و علیرضا سلیمی منتخب مردم محلات به عنوان ناظرین مجلس شورای اسلامی انتخاب شدند. مجلس سنای ایران
به موجب قانون اساسی مورخ ۱۲۸۵ حکومت ایران علاوه بر مجلس شورای ملی باید دارای مجلس دیگری به نام «مجلس سنا» باشد ولی به علت بعضی از مخالفت‌ها تا پایان سلطنت رضاشاه پهلوی دربارهٔ این شاخه قوه مقننه تصمیمی اتخاذ نگردید. پس از شهریور ۱۳۲۰ با اشغال ایران توسط متفقین و تبعید رضاشاه و سست شدن پایه‌های سلطنت پهلوی، مقالاتی در مطبوعات نوشته می‌شد و از دولت‌های وقت تقاضای تشکیل این مجلس می‌شد و محمدرضا پهلوی نیز نسبت به تأسیس آن علاقه‌مند بود، تا اینکه در روز ۱۹ اردیبهشت ۱۳۲۷ دولت حکیمی لایحه تشکیل مجلس سنا را تقدیم داشت که با اعتراضات زیادی از سوی برخی از نمایندگان مجلس شورا روبه‌رو شد ولی بالاخره با تلاش عده‌ای از دولتمردان اساسنامه آن تدوین و به تصویب مجلس شورا و صحه شاه رسید. تشکیل مجلس و اختیارات آن طبق اصول ۴۳، ۴۴، ۴۵ و ۴۶ متمم قانون اساسی پیش‌بینی شده بود. به موجب اصل ۴۳ قانون اساسی تعداد نمایندگان مجلس سنا شصت نفر بوده که سی نفر از طرف مردم (پانزده نفر از تهران و پانزده نفر از شهرستان) و نیمی دیگر از سوی شاه (پانزده نفر از تهران و پانزده نفر از شهرستان) انتخاب می‌شدند که گروه اول سناتورهای انتخابی و دسته دوم به سناتورهای انتصابی معروف بودند. انتخابات مجلس سنا در هر دوره قانون‌گذاری هم‌زمان با انتخابات مجلس شورای ملی شروع و اخذ رأی در یک روز انجام می‌شد. سناتورها باید شرایط خاصی را برای عضویت در مجلس سنا داشته باشند که به صورت اختصار بیان می‌شود: این اشخاص از بین نخست‌وزیران، وزرا، معاونین، استانداران، امرای بازنشسته ارتش، استادان دانشگاه و قضات با داشتن ۱۵ تا ۲۰ سال سابقه و اشخاصی که دست کم ۳ دوره نمایندگی مجلس شورا را داشتند انتخاب می‌شدند. تنفیذ حکم ریاست‌جمهوری در ایران
بنا بر قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران بازنگری شده در سال ۱۳۶۸، رئیس‌جمهوری ایران پس از رهبری دومین مقام سیاسی بلندپایه کشور است و قوه مجریه (یکی از قوای سه‌گانه ایران) تحت امر او قرار دارد. رئیس‌جمهور برای یک دوره چهار ساله توسط رای مردم برگزیده می‌شود که بیشینه برای یک دوره پیاپی قابل تکرار است. اتاق اصناف ایران
اتاق اصناف ایران یا شورای اصناف کشور، طبق قانون نظام صنفی کشور، شورائی است متشکل از نمایندگان هیئت رئیسه مجامع امور صنفی شهرستانهای کشور که با هدف تقویت مبانی نظام صنفی تشکیل شده‌است. از سوی وزیر صنعت، معدن و تجارت نیز یک نفر به عنوان نماینده وزیر در اتاق اصناف ایران برگزیده می‌شود. رئیس اتاق اصناف کشور با برگزاری انتخابات سراسری انتخاب می‌شود. نظام جمهوری اسلامی ایران
بر پایه اصل ۶۴قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران، عده نمایندگان مجلس شورای اسلامی دویست و هفتاد نفر است و از تاریخ همه‌پرسی سال ۱۳۶۸ خورشیدی پس از هر ده سال، با در نظر گرفتن عوامل انسانی، سیاسی، جغرافیایی و نظایر آن‌ها حداکثر بیست نفر نماینده می‌تواند اضافه شود. هاجر چنارانی
وی تصور اصلاح‌طلبان از پیروزی و در اختیار داشتن اکثریت مجلس را تصوری اشتباه می‌داند و دربارهٔ انتخاب لاریجانی بعنوان رئیس مجلس می‌گوید: "«موضوع به‌عکس شد و مجلس از سه جناح تشکیل شد و هرکدام از نمایندگان با دیدگاه شخصی در صحن علنی به رئیس مجلس رأی دادند.»" ایران
شورای نگهبان ۱۲ عضو شامل فقها و حقوق‌دان دارد که نیمی از آنان را رهبر و بقیه را شورای قضایی گزینش می‌کند. مصوبات مجلس شورای اسلامی پیش از اجرایی شدن، نظر این شورا را می‌گیرند و بررسی می‌شوند که مخالف قانون اسلامی نباشند. این شورا بر انتخابات نیز نظارت می‌کند و تمام نامزدهای انتخاباتی، حتی برای ریاست‌جمهوری، باید تأیید صلاحیت از آن را به دست آورند. ممنون حسین
نمایندگان هر دو پارلمان ملی پاکستان یعنی؛ مجلس ملی و سنا، به همراه چهار مجلس استانی یا مجالس ایالتی که شامل "سند"، "پنجاب"، "خیبر پختونخوا" و "بلوچستان" رئیس‌جمهور این کشور را با رأی‌گیری انتخاب می‌کنند؛ که حدوداً تعداد این نمایندگان به هزار و صد نفر می‌رسد. فهرست رئیس‌جمهورهای ایران
بنا بر قانون اساسی، رئیس‌جمهوری ایران پس از رهبری دومین مقام سیاسی بلندپایهٔ کشور است و هیئت دولت و قوّهٔ مجریه (یکی از قوای سه‌گانهٔ ایران) تحت امر او قرار دارد. البته تا قبل از بازنگری قانون اساسی در سال ۱۳۶۸، مطابق اصل ۱۳۴ ریاست هیئت دولت با مقام نخست‌وزیر بود؛ بنابراین سه رئیس‌جمهور اوّل ایران (سید ابوالحسن بنی‌صدر، محمدعلی رجایی، سید علی خامنه‌ای) رئیس کابینه محسوب نمی‌شدند. رئیس‌جمهور همچنین به عنوان مجری قانون اساسی، رئیس شورای عالی امنیت ملی و رئیس شورای عالی انقلاب فرهنگی نیز فعّالیّت می‌کند. تنها نخستین رئیس‌جمهور ایران (سید ابوالحسن بنی‌صدر) مقام فرماندهی کل نیروهای مسلّح را برعهده داشته‌است و پس از عزل و رد صلاحیت این وظیفه به رهبری سپرده شد، مابقی رؤسای جمهور حائز این مقام نبوده‌اند. دوره ششم مجلس شورای اسلامی
تصمیم برای انتخاب کروبی به عنوان رئیس مجلس ناشی از مصلحت سنجی و هماهنگی قبلی بهزاد نبوی و برای کاهش تنش در روابط مجلس ششم با جناح راست و رهبری نظام بود. ۸ تن از جبهه مشارکت، ۷ تن از حزب کارگزاران سازندگی، ۶ نفر در فهرست مجمع روحانیون مبارز قرار داشتند. این ترکیب که در آن رهبران حزب مشارکت و سازمان مجاهدین انقلاب حضور نداشتند با استقبال جناح راست مواجه شد.  با این حال هنگام انتخاب هیئت‌رئیسهٔ دایم دوتن از چهره‌های شاخص اصلاح‌طلب بهزاد نبوی و سید محمدرضا خاتمی به سمت نایب‌رئیسان اول ودوم مجلس ششم انتخاب شدند. مهدی کروبی بلافاصله پس از انتخاب، طی سخنانی گفت که من یک سخنگو نیستم و جایگاه رئیس قوه مقننه در حد رییسان دو قوه دیگر است. این اظهارات با واکنش برخی دیگر از نمایندگان مواجه شد که عقیده داشتند همه نمایندگان از یک جایگاه و شان برخوردارند. جناح راست محمد میرمحمدی نمایندهٔ قم را کاندید ریاست مجلس کرد که با کسب ۸۰ رای ناکام ماند در عین حال تعداد نمایندگان نزدیک به این جناح در همین حدود ارزیابی شد. سیاست در ایران
شورای نگهبان قانون اساسی از دوازده نفر تشکیل شده‌است. ۶ فقیه که توسط رهبر جمهوری اسلامی ایران انتخاب می‌شوند و ۶ حقوقدان که توسط رئیس قوه قضاییه (منصوب رهبری) پیشنهاد و پس از تأیید مجلس شورای اسلامی انتخاب می‌شوند. دبیر کنونی شورای نگهبان، احمد جنتی است و سایر اعضای کنونی آن عبارت‌اند از: محمد مؤمن، مهدی شب‌زنده‌دار جهرمی، -، محمدرضا مدرسی یزدی، محمد یزدی، عباسعلی کدخدایی، سید فضل‌الله موسوی، نجات‌الله ابراهیمیان، سام سوادکوهی‌فر، محسن اسماعیلی و سیامک ره‌پیک. سیاست در ایران
ایران دارای یک رئیس‌جمهور منتخب دموکراتیک، یک پارلمان (یا مجلس)، یک مجلس خبرگان که رهبر را انتخاب می‌کند و شوراهای محلی است. مطابق قانون اساسی، کلیه نامزدهایی که برای این سمت‌ها نامزد می‌شوند باید قبل از انتخاب توسط شورای نگهبان بررسی شوند. دوره دهم مجلس شورای اسلامی
در ۱۱ خرداد ۱۳۹۵ انتخابات هیئت رئیسه دائم برگزار شد. پس از اعلام نتایج هیئت رئیسه موقت، محمدرضا عارف از نامزد شدن در کل ارکان هیئت رئیسه مجلس دهم انصراف داد و در نتیجه علی لاریجانی از لیست امید با کسب ۲۳۷ رأی در مقابل ۱۱ رأی کواکبیان و ۲۸ رأی سفید به ریاست مجلس رسید. تاریخ جمهوری اسلامی ایران
پس از درگذشت سید روح‌الله خمینی رهبر انقلاب ۱۳۵۷، مجلس خبرگان رهبری در ۱۴ خرداد ۱۳۶۸ و پیش از تدفین وی در جلسه‌ای فوق‌العاده سید علی خامنه‌ای را به عنوان رهبر جمهوری اسلامی ایران انتخاب کرد. وی سرانجام با کسب بیش از ۷۲ درصد کل اعضاء به این مقام رسید. پیش از برگزیدگی و رأی‌گیری وصیت‌نامه سید روح‌الله خمینی خوانده شد. بنابر روایت محی‌الدین حائری شیرازی نخست قرار بود رهبری شورایی شود ولی این موضوع مورد اجماع واقع نشد و نهایتاً رهبری به صورت فردی به اجماع اعضاء رسید. مجلس خبرگان رهبری بر اساس اصل ۱۰۷ قانون اساسی وظیفه تعیین رهبر را بر عهده دارد.رهبر کنونی ایران علی‌رغم عدم تمایل و به نقل امامی کاشانی در حالیکه خود به انتخاب احمد آذری قمی به عنوان رهبر نظر داشت، به وسیله اکثریت بالای آراء اعضاء مجلس خبرگان به این سمت منصوب شد. انتخابات ریاست‌جمهوری ایران (۱۳۸۸)
مطابق اصل ۱۱۵ قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران، رجال سیاسی و مذهبی که دارای شرایطی باشند، مجاز به شرکت در انتخابات ریاست جمهوری هستند، ولی تاکنون تعریف مشخصی از ویژگی‌های رجل سیاسی یا مذهبی ارائه نشده‌است، به همین دلیل مجلس شورای اسلامی در پی تصویب قانونی است که این شرایط را مشخص کند. مطابق این قانون، که در قالب دو تبصره به مادهٔ ۳۵ قانون انتخابات ریاست جمهوری کنونی الحاق می‌گردد، احراز رجل سیاسی یا مذهبی بودن به شورای نگهبان قانون اساسی سپرده می‌شود و همچنین انتخاب شوندگان علاوه بر شرایط فوق، باید دارای سابقهٔ تصدی حداقل یک شغل هم‌تراز باشند. این مشاغل، طیف وسیعی از مسئولیت‌های سیاسی، اجرایی، قانونگذاری، نظامی و… را در بر می‌گیرد. تصویب این طرح با مخالف وزیر کشور وقت، علی کردان نیز مواجه شد و وی اعلام کرد انتخابات سال ۱۳۸۸ مطابق قانون فعلی برگزار می‌شود. در فاصلهٔ ۴۰ روز به برگزاری انتخابات، نمایندگان مجلس شورای اسلامی با عدم تصویب دو فوریت لایحهٔ ارائه شده از طرف دولت نهم برای کاهش سن رای‌دهندگان از ۱۸ سال به ۱۵ سال، عملاً قانون قبلی را برای انتخابات ریاست جمهوری دهم تثبیت کردند. از طرف دولت ادعا می‌شد که با تصویب این قانون، ۴ میلیون نفر از جوانان امکان مشارکت در انتخابات را به دست خواهند آورد. محمدتقی نقدعلی
محمدتقی نقدعلی روحانی و سیاستمدار ایرانی است. وی موفق شد در یازدهمین انتخابات مجلس شورای اسلامی که در تاریخ ۲ اسفند ۱۳۹۸ برگزار شد، با کسب ۳۶ هزار و ۵۸ رای از مجموع ۶۹ هزار و ۵۱۸ رأی مأخوذه صحیح، از حوزه انتخابیه خمینی‌شهر از استان اصفهان انتخاب گردد و به مجلس راه یابد. وی عضو کمیسیون کشاورزی، آب ومنابع طبیعی مجلس شورای اسلامی و عضوکارگروه تحقیق وتفحص ازشرکت دخانیات ایران نیز می‌باشد.وی از امضا کنندگان طرح ممنوعیت مذاکره مسئولان و مقامات ایران با مقامات آمریکا بوده‌است. انتخابات در کلمبیا
کلمبیا در سطح ملی یک رئیس کشور - رئیس‌جمهور - و یک رئیس قوه مقننه را انتخاب می‌کند. رئیس‌جمهور برای یک دوره چهار ساله توسط مردم انتخاب می‌شود. کنگره دارای دو مجلس است. مجلس نمایندگان دارای ۱۶۲ عضو است و برای مدت چهار سال با نمایندگی تناسبی انتخاب می‌شوند. مجلس سنای جمهوری دارای ۱۰۲ عضو است که برای مدت چهار سال با نمایندگی تناسبی انتخاب می‌شوند. هیئت رئیسه مجلس شورای اسلامی
طبق آیین‌نامه‌های داخلی مجلس، هیئت رئیسه مجلس شورای اسلامی مرکب از رئیس، دو نایب رئیس، ۶ دبیر و سه ناظر می‌باشد. انتخاب رئیس با اکثریت مطلق آرای نمایندگان و انتخاب سایر اعضای هیأت رئیسه جداگانه و با اکثریت نسبی است. دوره هفدهم مجلس شورای ملی
انتخابات از آبان ۱۳۳۰ آغاز شد و انتخابات تهران در ۱۷ دی ۱۳۳۰ برگزار شد. پس از انتخاب ۸۰ نماینده، محمد مصدق دستور توقف انتخابات تا پس از بازگشت خود از لاهه را صادر کرد. انتخابات سایر حوزه‌ها هرگز انجام نشد و تنها ۸۱ نماینده به مجلس راه یافتند. بسیاری از حوزه‌ها از جمله مشهد، اصفهان، شیراز، همدان، لار، بابل، ساری، اراک و سنندج نماینده‌ای در مجلس نداشتند. نخستین جلسهٔ رسمی مجلس در روز ۸ خرداد ۱۳۳۱ خورشیدی برگزار شد. در شانزدهمین نشست این مجلس که در ۱۰ تیر ۱۳۳۱ برگزار شد، سید حسن امامی به ریاست مجلس رسید. تاریخچه انتخاباتی اکبر هاشمی رفسنجانی
او به عنوان رئیس مجلس ایران در ۱۰ جلسه متوالی (۳ دوره) انتخاب شد. انتخابات سراسری پاراگوئه (۲۰۱۸)
رئیس‌جمهور پاراگوئه با اکثریت آرا در انتخابات ریاست جمهوری برنده می‌شود، رئیس‌جمهور و معاون او برای بک دوره‌ای پنج ساله انتخاب می‌شوند. مجلس نمایندگان ۸۰ کرسی دارد و اعضای آن نیز با رأی مردم هر پنج سال یک بار مشخص می‌شوند. قوه قانونگذاری این کشور از دو مجلس تشکیل شده‌است. مجلس سنا ۴۵ کرسی دارد و نمایندگان آن با رأی مردم برای دوره‌ای پنج ساله تعیین می‌شوند. نمایندگان مجلس ملی براساس فهرست بسته احزاب معرفی شده و توسط نمایندگان انتخاب می‌شوند. ایران
ایران دارای ساختار قانون‌گذاری است. مجلس شورای اسلامی که بیشتر به عنوان "مجلس" شناخته می‌شود، اجازه می‌دهد نمایندگان آن برای دوره‌های چهارساله، به شکل مستقیم توسط مردم انتخاب شوند و اقلیت‌های مذهبی و قومی رسمی، دارای نمایندگانی در مجلس هستند. مجلس قوانین کشور را تصویب می‌کند و در شرایط ویژه، این امکان را دارد که رئیس‌جمهور را با دو سوم آرا استیضاح کند. جمهوری اسلامی
بر طبق قانون اساسی جدید، ولایت فقیه به ولایت مطلقهٔ فقیه تغییر یافت و نظام نیمه‌ریاستی به نظام ریاستی تبدیل شد. در ساختار سیاسی کنونی ایران، رهبر شخص اول کشور محسوب می‌شود که با رأی مجلس خبرگان رهبری که در انتخابات مشخص می‌شوند، تعیین می‌گردد. همچنین در کنار سه نیرو، شورای نگهبان و مجمع تشخیص مصلحت نظام نیز هست. خانه احزاب ایران
۲۳ اسفند ۱۳۹۷ مجمع عمومی خانه احزاب به منظور انتخاب اعضای شورای مرکزی برگزار شد اما انتخاب اعضای هیئت رئیسه به فروردین ۱۳۹۸ موکول شد. در این دوره نیز همچون دورهٔ قبل، هر یک از فراکسیون‌های سه‌گانه دارای ۷ کرسی در شورای مرکزی هستند و ریاست هیئت رئیسه در سال اول به فراکسیون اصول‌گرایان اختصاص یافت. مجلس شورای اسلامی
پس از برگزاری انتخابات، جلسات مجلس شورای اسلامی با حضور دو سوم مجموع نمایندگان رسمیت می‌یابد و تصویب طرح‌ها و لوایح طبق آیین‌نامه مصوب داخلی انجام می‌گیرد مگر در مواردی که در قانون اساسی حدنصاب خاصی تعیین شده باشد. برای تصویب آیین‌نامه داخلی موافقت دو سوم حاضران لازم است. مجلس دانش‌آموزی جمهوری اسلامی ایران
اکنون مجلس دانش آموزی با ۱۵۰ نماینده (۱۴۲ نماینده عادی، ۴ نماینده دانش آموزان اقلیت دینی، ۲ نماینده استثنایی و ۲ نماینده مدارس خارج از کشور) متشکل از ۷۵ نماینده دختر و ۷۵ نماینده پسر که هر ۲ سال یکبار از میان دانش آموزان سراسر کشور در پی برگزاری انتخابات سراسری ۳ مرحله ای به ترتیب در سطح مدارس، مناطق و استانها شکل می‌گیرد. دوره دهم مجلس شورای اسلامی
در ۱۰ خرداد ۱۳۹۶ انتخابات هیئت رئیسه دائم برای سال دوم برگزار شد. پس از اعلام نتایج هیئت رئیسه، علی لاریجانی با کسب ۲۰۴ رأی از مجموع ۲۶۸ رأی ماخوذه رئیس مجلس ماند. شفافیت آراء نمایندگان مجلس ایران
غلامرضا کاتب، رئیس کمیسیون تدوین آیین‌نامهٔ داخلی مجلس شورای اسلامی دراین باره اظهار داشت: «کمیسیون تدوین آیین‌نامه داخلی مجلس طرحی که نمایندگان ارائه کرده بودند را تصویب کرد، ولی طرح جایگزینی تصویب شد و اولین طرحی که در زمینه شفاف‌سازی آراء نمایندگان تصویب شد در خصوص مشخص شدن نمایندگان فعال در رأی‌گیری‌های صحن مجلس است.» برگزیدن رهبر آینده جمهوری اسلامی ایران
طبق قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران، انتخاب سومین رهبر جمهوری اسلامی ایران پس از پایان رهبری سید علی خامنه‌ای با انتخاب اعضای مجلس خبرگان انجام می‌گیرد. طبق آیین‌نامهٔ مصوب خبرگان برای برگزیدن رهبر باید حداقل دو سوم خبرگان رأی‌دهنده به نامزد رهبری رأی دهند. دوره ششم مجلس شورای اسلامی
هیئت رئیسه دایم مجلس هماهنگی بیشتری با خواست افکار عمومی و نتیجه انتخابات داشت. گرچه کروبی همچنان به ریاست رسید، اما بهزاد نبوی (از سازمان مجاهدین انقلاب) و محمدرضا خاتمی از جبهه مشارکت نایب‌رئیس اول و دوم رئیس انتخاب شدند. ۲۴۸ نماینده در رای‌گیری حضور داشتند. خانه احزاب ایران
۲۱ خرداد ماه ۱۳۹۴ مجمع عمومی فوق‌العاده خانه احزاب برای اصلاح اساسنامه در وزارت کشور تشکیل شد و در این مجمع، احزاب تصمیم‌گیری کردند که از این پس به جای ۱۵ نفر، ۲۱ نفر بر روی صندلی‌های شورای مرکزی خانه احزاب تکیه بزنند. همچنین هر جریان به صورت مساوی از کرسی‌های خانه احزاب برخوردار شوند و جریان‌های اصول‌گرا، اصلاح‌طلب و اعتدال‌گرا، سه لیست ۷ نفره را برای شورای مرکزی انتخاب کنند. هر فراکسیون، ۲ کمیته در اختیار دارد اما فردی که فراکسیون آن، رئیس خانه احزاب است، ۳ کمیته از ۷ کمیته را دارد. طبق قرعه‌کشی صورت گرفته، ریاست سال اول خانه احزاب به اصول‌گرایان، ریاست سال دوم به مستقلین و ریاست سال سوم نیز به اصلاح‌طلبان اختصاص دارد. مجلس شورای اسلامی
بر طبق اصل ۶۲ قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران، مجلس شورای اسلامی از نمایندگان ملت که به‌طور مستقیم انتخاب می‌شوند، تشکیل می‌گردد. دورهٔ نمایندگی در این مجلس چهار سال است که انتخابات هر دوره باید پیش از پایان دوره قبل برگزار شود، به‌طوری‌که کشور در هیچ زمان بدون مجلس نباشد. عده نمایندگان مجلس ۲۷۰ نفر است و از تاریخ همه‌پرسی سال ۱۳۶۸ پس از هر ده سال، با در نظر گرفتن عوامل انسانی، سیاسی، جغرافیایی و نظایر آن‌ها حداکثر بیست نفر نماینده می‌تواند اضافه شود. زرتشتیان و کلیمیان هر کدام یک نماینده و مسیحیان آشوری و کلدانی مجموعاً یک نماینده و مسیحیان ارمنی جنوب و شمال هر کدام یک نماینده انتخاب می‌کنند. محدوده حوزه‌های انتخابیه و تعداد نمایندگان را قانون معین می‌کند. رئیس مجلس شورای اسلامی
نخستین بند از مبحث «تشکیلات قانون‌گذاری» در آیین‌نامه داخلی مجلس به موضوع «هیئت‌های رئیسه مجلس» اشاره دارد که شامل هیئت رئیسه سنی، هیئت رئیسه موقت و هیئت رئیسه دائم می‌شود. براساس ماده ۱۰ این آیین‌نامه، مسن‌ترین فرد از نمایندگان حاضر به عنوان «رئیس سنی» و فرد بعدی به عنوان نایب رئیس و دو نفر از جوان‌ترین نمایندگان حاضر به سمت دبیر تعیین می‌شوند و در جایگاه هیئت رئیسه قرار می‌گیرند. در صورت تساوی سن، هیئت رئیسه سنی با قید قرعه از بین مسن‌ترین و جوان‌ترین نمایندگان حاضر تعیین خواهد شد. وظایف هیئت رئیسه سنی شامل اداره جلسه افتتاحیه، انجام مراسم تحلیف، قرعه‌کشی اسامی نمایندگان برای عضویت در شعب و توزیع اعتبارنامه‌ها بین شعب و اجرای انتخابات هیئت رئیسه موقت است. انتخابات ریاست‌جمهوری پاکستان (۲۰۱۸)
رئیس‌جمهور پاکستان به‌طور غیرمستقیم توسط هیاتی از احزاب پیشرو پاکستان انتخاب می‌شود - در انتخابات مجلس سنا، مجلس ملی و شوراهای استانی نیز شرکت دارند. هر انتخاب کننده تعداد معینی حق رای مختلف دارد. اصل کلی این است که تعداد کل آراء اعضای مجلس، برابر باشد با تعداد کل آراء اعضای قانونگذاران استانی. همچنین قانونگذاران استان‌های بزرگتر، رای بیشتری به نسبت استانهای کوچکتر دارند. محاسبه واقعی برای برآورد آرا توسط یک استان خاص و تعداد کرسی‌های آن به نسبت جمعیت آن استان بستگی دارد، و رای نهایی توسط تعدادی از قانون گذاران هیئت انتخاب کنندگان رئیس‌جمهور محاسبه می‌شود، قانون اساسی پاکستان تأکید دارد که انتخابات ریاست جمهوری نباید شصت روز زودتر از موعد دوره ریاست‌جمهوری و نه بیش از سی روز قبل از پایان دوره ریاست جمهوری فعلی برگزار گردد. قوه مجریه جمهوری اسلامی ایران
قوه مجریه جمهوری اسلامی ایران بخشی از ساختار سیاسی نظام جمهوری اسلامی ایران است که بدنه اصلی اجرایی حکومت به حساب می‌آید. رئیس قوه مجریه رئیس‌جمهور است که با رای مستقیم مردم انتخاب می‌شود. نامزدهای ریاست‌جمهوری پیش از انتخاب شدن می‌بایست توسط شورای نگهبان تأیید صلاحیت شوند. رئیس‌جمهور با انتخاب وزیران مختلف، دولت را تشکیل می‌دهد. هر یک از وزرا باید به‌طور جداگانه از مجلس رأی اعتماد بگیرد. البته انتخاب وزیر دادگستری به پیشنهاد مجلس و رئیس قوه قضائیه صورت می‌گیرد. رهبر جمهوری اسلامی ایران
خامنه ای طبق اصول ۱۰۷ و ۱۱۰ قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران، به عنوان «رهبر»، قدرتمندترین مقام سیاسی در جمهوری اسلامی ایران است. در جایگاه و مقام رهبری وی رئیس کشور ایران و فرمانده کل نیروهای مسلح است و می‌تواند با صدور احکام و تصمیمات نهایی در بسیاری از زمینه‌ها مانند اقتصاد، محیط زیست، سیاست خارجی و برنامه‌ریزی ملی در امور کشور دخالت کند. به گفته کریم سجادپور، سید علی خامنه ای کنترل مستقیم یا غیرمستقیم بر قوه‌های مجریه، مقننه و قضایی و دولت و همچنین ارتش و رسانه‌ها دارد. در ادامه اعمال قوه مجریه جز در اموری که در قانون اصل ۶۰ مستقیماً بر عهده رهبری گذارده شده، از طریق رئیس‌جمهور و وزراء است. کلیه نامزدهای مجلس خبرگان رهبری، و ریاست جمهوری و مجلس شورای اسلامی (پارلمان) توسط شورای نگهبان تأیید می‌شوند، که اعضای آنها مستقیم یا غیرمستقیم توسط رهبر ایران انتخاب می‌شوند. همچنین مواردی وجود داشته‌است که شورای نگهبان پس از دستور توسط آیت الله خامنه ای ممنوعیت خود در مورد افراد خاص را لغو کرد. انتخابات مجلس شورای اسلامی (۱۳۹۹–۱۳۹۸)
روز جمعه ۱۴ فوریه ۲۰۲۰ برایان هوک، نمایندهٔ ویژهٔ وزارت خارجه آمریکا در امور ایران، انتخابات ایران را حرکتی صرفاً نمایشی و از قبل تعیین شده دانست و گفت: «رای‌گیری اصلی در خفا و مدت‌ها قبل از ۲۱ فوریه انجام شده‌است. روحانیون برندگان و بازندگان را پیش از آن که رای مردم به صندوق انداخته شود تعیین می‌کنند.» همه‌پرسی در ایران
مطابق قانون همه‌پرسی در جمهوری اسلامی ایران (۱۳۶۸)، همه‌پرسی به پیشنهاد رئیس‌جمهور ایران یا ۱۰۰ نفر از نمایندگان مجلس شورای اسلامی و تصویب حداقل دو سوم مجموع نمایندگان مجلس شورای اسلامی انجام خواهد شد. برگزاری آن بر عهده وزارت کشور است و نظارت و تأیید آن توسط شورای نگهبان قانون اساسی انجام می‌شود. پس از تأیید نتایج، با امضای رئیس‌جمهور ایران نتیجه آن برای اجرا ابلاغ می‌شود. انتخابات در ایران
مجلس عالی (شورای عالی دربار) پس از استبداد صغیر و به توپ بستن مجلس توسط محمدعلی شاه قاجار و فتح تهران توسط مشروطه‌خواهان تشکیل شد و این مجلس محمدعلی شاه قاجار را عزل کرد و احمدشاه قاجار را به جای وی به پادشاهی رساند. اعضای این مجمع منصوب صدر اعظم بودند و برای انتخاب اعضای آن انتخاباتی برگزار نشد. بررسی صلاحیت نامزدها در نظام انتخاباتی ایران
روند بررسی صلاحیت‌ها در انتخابات ریاست جمهوری با مجلس شورای اسلامی و مجلس خبرگان تفاوت‌هایی وجود دارد. در انتخابات مجلس شورای اسلام و خبرگان برای احراز صلاحیت هیئت‌های نظارت وجود دارد و سپس شورای نگهبان اعلام نظر می‌کند، اما برای ریاست جمهوری فقط شورای نگهبان باید صلاحیت افراد را احراز کند. کمیسیون مشترک مجلس شورای اسلامی
در کمیسیون مشترک یک نفر به عنوان رئیس و دو نفر به عنوان نایبان رئیس، یک نفر به عنوان مخبر و دو نفر به عنوان منشی مجموعا به عنوان هیئت رئیسه کمیسیون با رای مخفی با ورقه و با اکثریت نسبی آرای اعضای کمیسیون انتخاب می‌شوند. رأی تمایل
رای تمایل اصطلاحی سیاسی است که بعد از مشروطیت در ایران رایج شد. برابر قانون اساسی مشروطه، حکم انتصاب نخست‌وزیر را پادشاه صادر می‌کند ولی با توجه به غیر مسئول بودن پادشاه، مجلس نخست باید کسی را برای نخست‌وزیری انتخاب کند. بدین منظور مجلس به نامزد نخست‌وزیری "رای تمایل" می‌دهد و سپس حکم نخست‌وزیری او را شاه امضا می‌کند. دوره هشتم مجلس شورای اسلامی
انتخابات هشتمین دوره مجلس شورای اسلامی، در تاریخ ۲۴ اسفند سال ۱۳۸۶ خورشیدی در سراسر ایران برگزار شد. در مرحله اول انتخابات، از ۲۰۵ کرسی مورد تأیید مجلس شورای نگهبان (آرای ۳ حوزه انتخابیه باطل شد) ۲۹ نامزد انتخاباتی اصلاح طلب (معادل ۱۴ درصد)، ۱۵۳ نامزد انتخاباتی اصولگرا (کاندیداهای جبهه متحد اصولگرایان و ائتلاف فراگیر اصول‌گرایان) (معادل ۷۴٫۵ درصد) و ۲۳ نامزد انتخاباتی مستقل (معادل ۱۱٫۵ درصد)، به مجلس هشتم راه یافتند.  پیش از تشکیل مجلس هشتم، فراکسیون اصولگرایان مجلس هشتم، تشکیل جلسه داد و از میان علی لاریجانی و غلامعلی حداد عادل، علی لاریجانی را به عنوان رئیس مجلس هشتم برگزید. مراسم تحلیف یازدهمین دوره ریاست‌جمهوری در ایران
یک عضو هیئت رییسه مجلس می‌گوید تعیین مهمانان مراسم تحلیف منوط به تصمیم‌گیری در جلسه مشترک مجلس شورای اسلامی با تیم حسن روحانی است که در این رابطه مطمئناً هماهنگی و تعامل لازم صورت می‌گیرد. طبیعتاً از طرف تیم رئیس‌جمهور افرادی به عنوان مهمان معرفی می‌شوند که در جلسات مشترک در این رابطه تصمیم‌گیری خواهد شد. سیاست در جمهوری آذربایجان
آذربایجان در سطح ملی کشور یک انتخابات برگزار می‌کند که شامل انتخاب مجلس قانونگذاری و رئیس‌جمهور جمهوری آذربایجان برای یک دوره هفت‌ساله که توسط مردم انتخاب می‌شود می‌باشد. در رفراندوم سال ۲۰۰۹ قانون اساسی تغییراتی در انتخاب رئیس‌جمهور داده شد و دوره ریاست جمهوری به دو دوره محدود شد. مجلس ملی آذربایجان که شامل مجلس ملی است ۱۲۵ عضو دارد. قبل از سال ۲۰۰۵، ۱۰۰ عضو برای یک دوره پنج ساله انتخاب می‌شدند که ۲۵ عضو آن به وسیله سیستم تناسبی انتخاب می‌شدند. از سال ۲۰۰۵ تمامی ۱۲۵ عضو در یک دوره انتخاباتی در حوزه‌ای انتخاباتی انتخاب می‌شوند. در آذربایجان تنها حزب حاکم است که قدرت را در دست می‌گیرد. هر یک از احزاب سیاسی در آذربایجان دارای همان حقوق و فرصت برای رقابت در انتخابات هستند که در چارچوب قانون اساسی جمهوری آذربایجان و قوانین مربوط به آن تعریف شده‌است. آخرین انتخابات پارلمانی آذربایجان در روز یکشنبه، ۱ نوامبر ۲۰۱۵ برگزار شد. انتخابات بعدی، انتخابات ریاست‌جمهوری بود که در ۱۱ آوریل ۲۰۱۸ برگزار شد. سیاست در ایران
سیاست در ایران، ولایت فقیه اسلامی و جمهوری اسلامی است که طبق آن قانون اساسی، رئیس‌جمهور، مجلس (پارلمان) و سیستم قضایی اختیارات مختص دولت ملی را دارند. سیاست‌های ایران در چارچوبی صورت می‌گیرد که به‌طور رسمی عناصر حکومت سالاری و دموکراسی ریاستی را در هم آمیخته‌است. قانون اساسی دسامبر ۱۳۵۸ و اصلاحیه آن در سال ۱۳۶۸، نظم سیاسی، اقتصادی و اجتماعی جمهوری اسلامی ایران را تعریف می‌کند و اعلام می‌کند که اسلام شیعه دین رسمی ایران است که در حدود ۹۰–۹۵٪ از ایرانیان خود را با شاخه شیعه اسلام مرتبط می‌دانند. مرکز پژوهش‌های مجلس شورای اسلامی
رئیس مرکز را هیئت امنا با توجه به ماده (۷) قانون «شرح وظایف مرکز پژوهش‌های مجلس شورای اسلامی»، برای مدت چهار سال از میان افرادی ذی‌صلاح که دارای مدارج بالای علمی و تجربه کافی باشند، انتخاب می‌کند. اهم وظایف رئیس عبارت‌اند از: ارائه خط مشی و پیشنهاد بودجه و نظارت عالیه بر امور اجرایی و پژوهشی. سیاست در روسیه
مردم روسیه در سطح فدرال، رئیس‌جمهور را به عنوان رئیس کشور و اعضای مجلس قانون‌گذاری را انتخاب می‌کنند. این مجلس یکی از دو مجلس فدرال به‌شمار می‌رود. رئیس‌جمهور را می‌توان در نهایت به مدت دو دورهٔ شش ساله انتخاب کرد. این مدت از ۲۰۰۸ به این سو از چهار سال به شش سال افزایش یافت. مجلس فدرال دارای دو مجلس است: مجلس دوما که ۴۵۰ عضو دارد و هر کدام به مدت پنج سال به صورت نمایندگی تناسبی انتخاب می‌شوند و شورای فدراسیون روسیه که مستقیماً توسط مردم انتخاب نمی‌شوند بلکه هر کدام از ۸۵ واحد فدرال این کشور ۲ نماینده به این شورا می‌فرستند تا در نهایت ۱۷۰ عضو در آن وجود داشته باشد. انتخابات مجلس ایران (۱۳۲۸)
انتخابات برای مجلس ایران در اوایل تیر ماه ۱۳۲۸ آغاز شد که شامل انتخابات برای شانزدهمین مجلس شورای ملی و نخستین مجلس سنا می‌شد. پیرو چارچوب پیشبینی در قانون اساسی مشروطه (قانون ۱۲۸۵) مجموعه را در سال ۱۹۰۶ قانون اساسی شاه انتصاب ۳۰ سناتور از ۶۰ سناتور مجلس سنا را آغاز کرد. در واکنش به انتخاب سلطنت طلبان و دوستان خود توسط شاه و نگرانی از تقلب در انتخابات عمومی، محمد مصدق فراخوانی برای اعتراض در ۲۱ مهر ۱۳۲۸ صادر کرد. هزاران نفر در این راهپیمایی از عمارت مصدق به سمت باغهای کاخ سلطنتی حرکت کردند. آنجا در دیدار با وزیر دربار عبدالحسین هژیر، ۲۰ نفر از مخالفان و سیاستمداران که به وسیله مصدق رهبری می‌شدند خواستار توقف ایجاد موانع توسط شاه بر سر راه انتخابات آزاد شدند. آنها پس از سه روز تحصن برای اعتراض هژیر به برگزاری منصفانه انتخابات متعهد شد. مستقیماً پس از آن کمیته‌ای متشکل از ۲۰ تن اتحاد جبهه ملی را تشکیل دادند. در چند هفته آینده انتخابات به دلیل تقلب به چالش کشیده شد. در اولین واکنش‌ها عبدالحسین هژیر وزیر دربار در ۱۳ آبان ۱۳۲۸ توسط فداییان اسلام ترور شد. در ماه بهمن سال ۱۳۲۸ در نتیجه انتخابات برای شانزدهمین مجلس، جبهه ملی موفق به کسب هشت کرسی در مجلس شورای ملی گشت و کاشانی و مصدق هر کدام یک کرسی بدست آوردند و بر اساس این زمینه در چند سال آینده همچنان به تماس با یکدیگر برای کاهش قدرت سلطنت و بازگشت به قانون اساسی سال ۱۲۸۵ اقدام کردند. با حمایت از منظم روحانیت و فداییان اسلام و مردم طبقه متوسط و وجود آن اقلیت در مجلس، جبهه ملی تبدیل به اصلی‌ترین حرکت اپوزیسیون ایران شد. تغییر قانون اساسی به نحوی که باعث تقویت شاه می‌گشت باعث ایجاد واکنش شدید در برابر شاه گشته بود. انتخابات ریاست‌جمهوری ایران (۱۳۹۶)
انتخابات ریاست‌جمهوری در ایران با روش دومرحله‌ای برای یک دورهٔ چهار ساله انجام می‌شود. در صورتی که هیچ نامزدی نتواند اکثریت مطلق (۱+۵۰٪) را به‌دست‌آورد، انتخابات در روز جمعه بعدی بین دو نامزدی که بیشترین رأی را آورده باشند انجام خواهد شد. رأی اعتماد به هیئت وزیران حسن روحانی
طبق قانون اساسی تعیین وزیر با رئیس‌جمهور است؛ از این رو رئیس‌جمهور باید بعد از احراز شرایط مربوط به وزراء صلاحیت عمومی آن‌ها را تأیید کرده و به مجلس معرفی کند. تأیید کابینه رئیس جمهور در ایران و بررسی صلاحیت و دادن رای اعتماد به وزرای پیشنهادی توسط مجلس شورای اسلامی انجام می‌شود. حسن روحانی طبق قانون تا ده روز پس از مراسم تحلیف فرصت دارد تا کابینه خود را معرفی کند اما وی اعلام کرد در همان روز تحلیف وزرای خود را معرفی خواهد کرد. بر اساس آیین‌نامه بعد از اعلام وصول، نمایندگان یک هفته فرصت بررسی وزرای پیشنهادی را دارند و دستورکار صحن فقط رای اعتماد به وزرا می‌شود. مردم‌سالاری اسلامی
طبق قانون اساسی رئیس‌جمهور پس از رهبری شخص دوم کشور و مسئول اجرای قانون اساسی در کشور است. مراحل انتخاب مسئولیت آنان نیز متفاوت است، رئیس مجلس شورای اسلامی منتخب مردم یک شهر و منتخب نمایندگان مجلس و رئیس دستگاه قضا منصوب رهبری است اما رئیس جمهور منتخب ملت و منصوب رهبری است. برگزیدن رهبر آینده جمهوری اسلامی ایران
در قانون‌اساسی سخنی از جانشین یا قائم‌مقام رهبری به میان نیامده‌است؛ ولی خبرگان می‌توانند در زمان رهبر کنونی جانشین یا قائم‌مقام برای او برگزینند، ولی پس از برکناری حسینعلی منتظری از سمت قائم‌مقامی رهبر دیگر از این شیوه استفاده نشده‌است. رئیس‌جمهور ایران
رئیس‌جمهوری ایران برای مدت چهار سال توسط رأی مردم انتخاب می‌شود و نباید برای بیش از دو دوره متوالی در این سمت باقی بماند. متصدی قبلی این سمت حسن روحانی بود که برای اولین بار طی انتخابات سال ۱۳۹۲ انتخاب شد. او برای دومین بار طی انتخابات سال ۱۳۹۶ برای چهار سال دیگر در سمت خود باقی ماند. پس از برگزاری انتخابات ۲۸ خرداد ۱۴۰۰ با اعلام وزارت کشور سید ابراهیم رئیسی با کسب۱۸٬۰۲۱٬۹۴۵ رأی رسماً به عنوان هشتمین رئیس‌جمهوری ایران برگزیده شد. فرمانده کل قوا
در ایران، مطابق قانون اساسی فرماندهی کل نیروهای مسلح، برعهدهٔ رهبر جمهوری اسلامی ایران می‌باشد. رهبر عالی در ایران به عنوان فرمانده کل قوا، مسئولیت فرماندهی نیروهای مسلح در زمان جنگ را برعهده خواهد داشت، همچنین عزل و نصب فرماندهان عالی را نیز برعهده دارد. هم‌اکنون سید علی خامنه‌ای فرمانده کل نیروهای مسلح ایران است. مجلس خبرگان رهبری می‌تواند در مواقع اضطراری و خطر، رهبر را عزل و برکنار کند. همچنین وظیفه انتخاب رهبر برعهده این نهاد است. انتخابات مجلس ایران (۱۳۵۰)
انتخابات مجلس ایران برای انتخاب نمایندگان مجلس شورای ملی و مجلس سنا در ۱۸ تیر ۱۳۵۰ برگزار شد. نتیجه انتخابات پیروزی حزب ایران نوین با کسب ۲۳۰ از ۲۶۸ کرسی در مجلس و ۲۸ از ۳۰ کرسی منتخب در مجلس سنا بود. میزان مشارکت رای دهندگان در حدود ۳۵% بود. انتخابات توسط حزب پان ایرانیست به علت و شکایت از انحصار تبلیغات رادیویی و تلویزیونی و همچنین ادعای آنان مبنی بر سانسور روزنامه آنها تحریم شده بود. یکی از شاخه های این حزب به نام حزب ایرانیان موفق به کسب یک کرسی توسط دبیرکل حزب در مجلس گشت. مجلس خبرگان رهبری
برابر با ماده ۸ از فصل پنجم قانون انتخابات مجلس خبرگان رهبری، (اصلاحی تیر ۱۳۶۹)، خبرگان با اکثریت نسبی آرای شرکت‌کنندگان (رأی بیشتر) انتخاب می‌شوند و در اینصورت انتخابات خبرگان رهبری یک مرحله‌ای است. طبق ماده ۳ مصوب شورای نگهبان، نامزدان خبرگان مردم باید دارای شرایط زیر باشند: شورای نگهبان برای احراز اجتهاد نامزدان، تأیید اجتهاد آن‌ها در دوره‌های قبل یا شرکت در آزمون علمی اجتهاد و کسب حد نصاب نمره علمی را منظور می‌دارد. همچنین تأیید اجتهاد توسط شخص رهبر ملاک تأیید اجتهاد علمی است. نظام جمهوری اسلامی ایران
نمایندگان مجلس شورای اسلامی مسئول تصویب قوانین کشور تحت قوانین اصلی قانون اساسی هستند. بر اساس قانون اساسی هیچ‌یک از قوانین مصوب مجلس شورای اسلامی نباید با اصول قانون اساسی یا اصول شرع اسلام در تضاد باشد، به همین دلیل تمامی مصوبان نمایندگان مجلس باید به تأیید شورای نگهبان برسد تا همخوانی این قوانین با شرع اسلام و قانون اساسی تأیید شود. هم‌اکنون ریاست مجلس برای یک دوره چهار ساله در دست محمد باقر قالیباف می‌باشد.