فرهنگ کدام کشورها به فرهنگ ایران نزدیک است؟
فرهنگ
عوامل اصلی شکل‌گیری فرهنگ ایران را می‌توان در امپراتوری پارس‌ها (هخامنشیان)، دوران ساسانیان، سلطهٔ اعراب، حملات مغول و دوران صفوی جستجو کرد. افغانستان، تاجیکستان، ازبکستان، ترکمنستان، آذربایجان و حتی ارمنستان و گرجستان و همچنین کردهای عراق و ترکیه و پاکستان همگی — کم و بیش — گوشه‌ای از فرهنگ ایران را به ارث برده‌اند. سرود ملی پاکستان به زبان پارسی است. در مجموع می‌توان عناصر فرهنگ ایرانی را که فراتر از مرزهای جمهوری اسلامی ایران است را به اختصار چنین برشمرد:
روابط اسپانیا و ایران
در خلال ۸ سده زمامداری مسلمانان در آندلس، فرهنگ ایرانی به عنوان یکی از پایه‌های فرهنگ اسلامی نقش مهمی در تمدن و فرهنگ اندلس داشته‌است. حضور ایرانیان در رشته‌های‌های علوم، موسیقی و ادبیات در دوره حکومت مسلمانان در اسپانیا مورد تأیید مورخان می‌باشد. در آن زمان عارفانی چون ابن عربی و شوشتری اهل غرناطه تأثیر عمیقی بر مکتب عارفان اسپانیایی و صوفیان ارانی داشته‌اند. ژان باپتیست تاورنیه
در مجموع، نظر تاورنیه دربارهٔ ایرانیان بسیار مثبت است و معتقد است که ایرانیان از همه ملل آسیا باهوش‌ترین و از فرنگی‌ها در عقل و کفایت هیچ عقب نمی‌مانند. در مورد امنیت در ایران می‌گوید برخلاف عثمانی که در همه جا کاروانها در معرض تجاوز حاکمان و دزدان قرار دارند در ایران می‌توان بدون ترس سراسر کشور را پیمود و اگر مال کسی را بدزدند حاکم موظف است که معادل آن مال را به او پس بدهد. به نظر تاورنیه مهمان نوازی ایرانیان درخور ستایش‌است. ایرانیان دوستدار نظم و انصاف اند و ذوق بسیار برای آموختن دارند. او معتقد است که (ایران در آسیا به منزله‌فرانسه در اروپاست). جشنواره بین‌المللی جهان موسیقی مقامی
سخنرانی‌هایی راجع به فرهنگهای موسیقی جمهوری آذربایجان، ترکیه، ایران، پاکستان، هند، تونس، ازبکستان و تاجیکستان در حین این رویداد فرهنگی تقدیم به حاضرین شد. فرهنگ ایرانی
نوگرایی، در هنر ایران، قدرت گرفته‌است و مهم‌ترین تحول در نوگرایی هنری در این کشور، حاصل تغییرات اجتماعی انجام شده توسط رضاشاه پهلوی است. حدوداً در میان سال‌های ۱۳۲۸ تا ۱۳۵۸، هنر نوین در ایران رشد قابل توجهی کرد و بسیاری از هنرمندان نامی معاصر این کشور، در آن دوران رشد و شکوفایی داشتند. روزنامه گاردین اعلام داشته‌است که آثار موزه هنرهای معاصر تهران، بزرگترین گنجینهٔ هنر مدرن، در بیرون از آمریکا و اروپای غربی است. در دوران شاهنشاهی پهلوی، گالری‌های خصوصی راه افتادند و وزارت فرهنگ و هنر نیز جشنواره‌های سالیانه‌ای را برگزار می‌کرد. جشن هنر شیراز از همان دوران آغازینش با توجه به ابتکار گماشتگی و گوناگونی برنامه‌هایش در میان جشنواره‌های موسیقی بین‌المللی موجود، برجسته بود. هوشنگ ظریف
هوشنگ ظریف همراه با ارکسترهای موسیقی وابسته به وزارت فرهنگ و هنر، برای ۲۰ سال، برنامه‌های موسیقی ایرانی در حافظیه شیراز و سایر شهرهای ایران و کشورهایی نظیر: آمریکا، شوروی، کانادا، ژاپن، فرانسه، انگلیس، آلمان غربی، ایتالیا، مصر، تونس، مراکش، الجزایر، هند، پاکستان، ترکیه و همهٔ کشورهای اروپای شرقی برگزار کرد. روابط ایتالیا و ایران
ایران و ایتالیا از جمله کشورهایی هستند که سابقه تاریخی- تمدنی قابل توجهی دارند، اسناد تاریخی موجود نیز بیانگر خاستگاه‌های مشترک اقوام است و به عنوان مثال آیین مهر از ایران به رم رفت و طرفداران زیادی پیدا کرد. در زمان پارتیان به دلیل قرارگرفتن ایران در مسیر بازرگانی تجار رم و چین کشورمان در مبادلات فرهنگی نقش مهمی ایفا کرد. ری، همدان و شاهرود از جمله شهرهایی بودند که بازرگانان رم از آن عبور می‌کردند. فرهنگ ایرانی
ایران، کشوری با محدودیت بالا در دسترسی به اینترنت است و سانسور اینترنت در ایران در دوران جمهوری اسلامی، به شکل گسترده‌ای صورت گرفت. نیمی از ۵۰۰ وبگاه برتر الکسا در این کشور فیلتر شده‌اند. شماری از شبکه‌های اجتماعی پربازدید نیز فیلتر شده‌اند؛ توییتر نمونه‌ای از موارد فیلترشده بوده‌است که هنگام سانسور همگانی، مقامات حکومتی در آن فعالیت می‌کردند. قطعی اینترنت هنگام تظاهرات همانند قطعی سراسری ۱۳۹۸ و تشویق ایرانیان به استفاده از شبکه ملی اطلاعات، از دیگر مسائل اینترنت در ایران هستند. اینترنت ملی در دوران محمود احمدی‌نژاد طرح و در دوران حسن روحانی، پی‌گیری شد. ارکستر ملل
فرهنگ موسیقایی‌ایران به عنوان یک فرهنگ عرفانی، منفرد و نماینده‌ای از تفکر ایده‌آل شرقی با گرایشی درون‌گرا و فرهنگ موسیقایی اروپایی به عنوان فرهنگی در ادامهٔ تفکر موسیقایی الهه‌های یونان، فرهنگ فلسفه دئونیزی، آپولونی با گرایشی برون گرا در کنار هم قرار گرفته و با هم ادغام شده‌اند. این ارکستر با تمبری متفاوت می‌تواند آرمان‌های بلندی چون رسیدن به زبانی مشترک را محقق کند و می‌کوشد تا در جهت معرفی قابلیت‌های جدید ارکسترال، با در اختیار داشتن بخش زیادی از رپرتوار موسیقی جهان و به نتیجه رساندن قدرت اجرایی ارکستر در موقعیت یک لحن ترکیبی، نگاهی جهانی به ارکستر داشته باشد. مردم آذری
مطابق با این گراف نزدیکترین گروه به ایرانیان، یونانیان هستند با ۰٫۰۰۷۰ اختلاف پس از ایشان به ترتیب ۰٫۰۱۳۳ مردمان ایتالیا و ۰٫۰۱۵۲ هندوستان، خاور نزدیک ۰٫۰۱۵۴، دانمارکیها ۰٫۰۱۷۹ و انگلیسیها ۰٫۰۱۹۷ قرار دارند و همین‌طور میزان خویشاوندی ایرانیان با زردپوستان ترک و اقوام تورکیک (با علامت اختصاری ان تی یو در گراف) ۰٫۰۸۲۱ است که اختلاف زیادی را نمایش می‌دهد. فرهنگ رایج در کشورهای عربی خلیج فارس
علاوه بر اشتراک دینی و فرهنگ برگرفته از اسلام، برخی روابط قبیله‌ای و زبانی گوناگون در میان کشورهای عربی خلیج فارس وجود دارد که آنها را از فرهنگ مردمان ایرانی جدا می‌کند. عرب‌ها بخشی از مسائل فرهنگی و آداب اجتماعی خود را از هندی‌ها - فارس‌ها و شمال آفریقا گرفته‌اند. همچنین گروه‌های قابل توجهی از مردم اچمی از دیرباز در کشورهای جنوبی خلیج فارس از جمله کویت، بحرین، قطر، امارات متحدهٔ عربی، عمان، شرق عربستان زیسته‌اند و فرهنگی در هم‌تنیده ایجاد کرده‌اند. فرهنگ اسلامی
آموزه های فرهنگی اسلامی یک اصطلاح برای توصیف شیوه‌های فرهنگی مشترک به لحاظ تاریخی مسلمانان است. اوایل شکل‌های فرهنگ اسلامی، عمدتاً عربی بودند. با گسترش سریع امپراتوری‌های اسلامی، این فرهنگ، فرهنگ‌های فارسی، قفقازی، بنگلادشی، ترکی، مغولی، هندی، مالایی، مالایی، بربر، مصری، اندونزیایی، و مرو را تحت تأثیر قرار داده‌است. فرهنگ رایج در کشورهای عربی خلیج فارس
فرهنگ کشورهای خلیج فارسی به تمایلات و روحیه اجتماعی، و فرهنگی و اقتصادی رایج در شیخ نشین‌های عربی گفته می‌شود. فرهنگ اسپانیایی‌ها
از نظر فرهنگی اسپانیا، به خاطر وجود جنبه‌های قدرتمندی از میراث فرهنگی روم در تمام زوایای زندگی اسپانیایی‌ها، اسپانیا کشوری لاتین به حساب می‌آید. با این حال فرهنگ اسپانیایی به خاطر تاریخ و قدمت طولانی این کشور از جنبه‌های گوناگون از هنر گرفته تا کشاورزی تا آشپزی و موسیقی تحت تأثیر دیگر کشورهای اروپایی و کشورهای مدیترانه‌ای بوده‌است. ۴۴ مکان تاریخی و فرهنگی در اسپانیا در فهرست میراث جهانی یونسکو قرار دارند. اسپانیا از نظر تعداد میراث فرهنگی مورد حمایت یونسکو پس از ایتالیا و چین در رده سوم جهان قرار دارد. فرهنگ چینی
فرهنگ چینی گونه‌ای فرهنگ رشد کرده در گستره‌های جغرافیایی بزرگی از آسیای شرقی است با تنوعی عظیم از پوشش و آداب میان شهرها و استان‌های گوناگون کشور چین. این فرهنگ، که یکی از کهن‌ترین فرهنگ‌ها در جهان به شمار می‌رود، شامل ادبیات، موسیقی، هنرهای تجسمی، هنرهای رزمی، هنر آشپزی و غیره می‌شود که در منطقه گسترده‌ای از چین و در میان مردمان چینی اجرا می شده و می‌شود. فرهنگ ایرانی
در مجموع می‌توان عناصر فرهنگ ایرانی را که فراتر از مرزهای سیاسی ایران است، به‌اختصار چنین برشمرد: ۱- زبان پارسی و گویش‌ها و لهجه‌های پارسی ۲- جشن‌های ملی از جمله نوروز و شب یلدا و گاه‌شماری خورشیدی ۳- فلسفه ۴- دین‌ها و آیین‌های زرتشتی و مهرپرستی ۵- هنر ایرانی (ادبیات و شعر پارسی، معماری ایرانی و خوراک ایرانی) ۶- فرهنگ‌های محلی اقوام ایرانی و ۷- موسیقی سنتی ایران. انقلاب فرهنگی ایران
صادق زیباکلام استاد علوم سیاسی دانشگاه تهران بر این باور است که انقلاب فرهنگی دو هدف اصلی داشت که گذشت زمان اثبات کرد که هیچ‌کدام از این دو هدف قابل دسترسی نیستند: هدف اول این بود که دانش علمی و فنی را به گونه‌ای طراحی کنند که برآورنده نیازهای کشورهای جهان سومی مانند ایران باشد زیرا اعتقاد آن سال‌ها این بود «یک فارغ‌التحصیل مهندسی دانشگاه ایران می‌تواند در صنایع پیشرفته کشورهایی چون فرانسه و آمریکا بیشتر کارایی داشته باشد تا در ایران… در خصوص حوزه علوم انسانی این اعتقاد وجود داشت که دروسی که در حوزه علوم انسانی در دانشگاه‌های ایران تدریس می‌شود غرب محور هستند و برمبنایی فلسفه و جهان بینی سکولاریسم غربی استوار هسنند. در یک جامعه اسلامی که ۹۸ درصد آن به شکل گرفتن یک نظام اسلامی رای داده‌اند باید علوم انسانی تدریس شود که به جای نگاه غرب محور نگاه اسلام محور داشته باشد». عدم دستیابی به این اهداف از یک طرف، و هزینه روزافزون بسته شدن دانشگاه‌ها از طرف دیگر، نهایتاً باعث تصمیم شورای انقلاب فرهنگی به بازگشایی دانشگاه‌ها شد. فرهنگ در اندونزی
غذاهای اندونزی تحت تأثیر فرهنگ چینی و فرهنگ هندی و همچنین فرهنگ غربی بوده‌است. با این حال، غذاهای اندونزی در غذاهای کشورهای همسایه به ویژه مالزی بسیار محبوب است. فرهنگ در ارمنستان
حیات فرهنگی ارمنستان پیش از پذیرش دین مسیح تابع فرهنگ مانند یونان و رم و به ویژه ایران بود. تحقق مهم‌ترین مظهر فرهنگی مسیحیت، که همه مظاهر دیگر از آن سرچشمه گرفتند ابداع الفبای ارمنی بود. این کار توسط اسقف اعظم ساهاک یکم بود که معاون خود مسروپ ماشتوتس را مأمور کرد تا الفبای ویژه‌ای برای زبان ارمنی ابداع کند، بدین منظور که ترجمه کتب مقدس به زبان و کتابت ارمنی میسر گردد، زیرا تا به آن زمان تنها نسخه‌هایی به زبان یونانی و زبان آرامی آن کتب در بین مردم پخش بود. روابط ایران و هند
قدمت روابط فرهنگی و زبانی و مهاجرتی ایرانیان و هندی‌ها آنقدر معروف است که نیاز به توضیح ندارد. اهمیت روابط این دو فرهنگ نیز آشکار است برای مردم ایران و تاریخ و ادبیات ایران هیچ سرزمینی معروفتر و شناخته شده تر از هند نیست. هیچ کتاب تاریخی – ادبی و جغرافیایی را در فارسی نمی‌یابید که از هند سخن و مطلب نگفته باشد. بطوریکه مهمترین و قدیمی‌ترین منظومه حماسی ایرانیان یعنی شاهنامه بیشتر از ۱۰۰ بار نام هند- هند و سند و مکران را در اشعار خود آورده‌است. شاید یکی از بهترین توصیفها از نزدیکی فرهنگی دو ملت و علاقه مشترک به یکدیگر را «سوبرامانیان سوآمی» وزیر سابق هند و رئیس حزب جاناتا ارائه کرده‌است. وی پس از دیدار چند سال پیش خود از ایران می‌نویسد: «هند و ایران دارای قرنها رابطه فرهنگی و تمدنی هستند و برخوردار از مشترکات فرهنگی بسیار. ایران در گذشته از طریق زبان فارسی و نیز هنر، معماری و نظایر آن هند را تحت تأثیر خود قرار داده‌است. اما آن وجه مهمی را که در سفر اخیر خود به ایران تجربه کرده‌ام علاقه وافر مردم ایران نسبت به هند است. مردم عادی غالباً نسبت به هند اظهار دوستی می‌کنند که ریشه این احساسات به پیوندهای پاک فرهنگی و تمدنی دو کشور بازمی‌گردد و ارتباطی به سیاست خارجی ایران ندارد» (سوآمی ۱۸۳۱:۱۵). اگر از روابط دیرینه دو ملت بگذریم، روابط رسمی ایران و هند پس از استقلال هند سریعاً برقرار می‌گردد. استعمار هند توسط انگلستان، آسیبهای فراوانی بر پیوندهای فرهنگی ایران و هند بر جای نهاد. اولین جرقه‌های آغاز روابط سیاسی را باید در سال ۱۹۴۷ جستجو کرد. در آن تاریخ هیئت بلندپایه ایرانی در کنفرانس آسیایی که در دهلی نو برگزار شد، شرکت جست و علاقه‌مندی خود را نسبت به کشور تازه استقلال‌یافته هند اعلام کرد. (سوآمی ۱۸۳۱:۲۵). در ۲۴ اسفند۱۳۲۸ قرارداد دوستی و مودت بین دولت ایران و دولت تازه استقلال‌یافته هند انعقاد یافت. این عهدنامه ضمن تأکید بر اصل صلح و دوستی، روشهای صلح‌جویانه را برای رفع اختلالات بین دو کشور پیش‌بینی کرده بود. همچنین دو کشور موافقت کردند که کنسولگریهای چندی را در کشور طرف دیگر تأسیس کنند و قراردادهای لازم را در زمینه‌های بازرگانی، گمرکی، کشتیرانی، هواپیمایی، فرهنگی و استرداد مجرمین و معاضدت قضایی منعقد کنند. (گل بهروزان ۲۸۳۱:۹۰۱). از منابع موجود، چنین برمی‌آید که نام قدیم هند، «آریا وارتا» بوده‌است که به معنی سرزمین آریاست. مردمان ایرانی‌تبار
برخی گروه‌های قومی از مردمان ترک برخی ویژگی‌های فرهنگی و قومیتی از مردمان ایرانی را در خود دارند. برای نمونه ترکمن‌ها و قزاق‌ها نشانه‌هایی از تبار ایرانی در خود دارند. یکی از مطالعات ژنتیکی بر روی میتوکندری دی‌ان‌ای قزاق‌ها که نسب مادری را نشان می‌دهد، از شیوع تک‌گروه‌های رایج در اروپای غربی (۵۵٪) و اروپای شرقی (۴۱٪) در این مردم حکایت داشته و همچنین تنوع ژنتیکی بالایی در بین این مردم مشاهده شده‌است. بر اساس یک تحقیق دیگر بر روی میتوکندری دی‌ان‌ای بیش از ۶۴ درصد قزاق‌های به تک‌گروه شایع در آسیا و ۳۵ درصد به تک‌گروه شایع در اروپای غربی تعلق دارند. نسب U7 که در ایران و مدیترانه شرقی معمول است و نسب‌های آسیای شرقی هم در تعداد قابل توجهی از قزاق‌ها دیده شده‌است. تحقیق بر روی کروموزوم ایگرگ که نسب پدری مردان را نشان می‌دهد هم شیوع تک‌گروه را نشان داده که در میان مغول‌ها هم شیوع دارند. این تنوع نشان می‌دهد که گروه‌های قومی مختلف از جمله قبایل مغولی، مردمان ترک‌زبان سیبری و آلتایی، اقوام هندوایرانی خاورمیانه و اسلاوهای اروپای شرقی در سطوح مختلف در تشکیل قزاق‌های امروزین مشارکت داشته‌اند. رادیو فرهنگ
رادیو فرهنگ، یکی از شبکه‌های رادیویی در ایران است که در مجموعه صدا و سیمای جمهوری اسلامی ایران فعالیت می‌کند. و به موضوعات فرهنگی، ادبی، هنری، به ویژه مباحث فکری معاصر می‌پردازد. در کنار بهره‌گیری در خور از پخش موسیقی، پاسخگویی به نیازهای فرهنگی جامعه معاصر از اهداف این رادیو است. فرهنگ ایرانی
معماری ایرانی دارای دانش بومی و پیشینه‌ای طولانی است و در طول تاریخ، همواره به عنوان عالی‌ترین بخش هنر ایران، شناخته شده‌است. این معماری در دوره‌های هخامنشیان، پارت‌ها و ساسانیان برتر بوده‌است و در دوران اسلامی نیز برتری خود را حفظ کرد. فرهنگ باستانی ایران از سبک معماری عمیقی برخوردار است. ایلامی‌ها، هخامنشیان، هلنیستی‌ها و دیگر سلسله‌های پیش از اسلام، آثار سنگی برجسته‌ای را از عظمت معماری خود به جای گذاشته‌اند. چغازنبیل و پارسه از این آثار هستند و هر دو در سال ۱۹۷۹ میلادی، به عنوان میراث جهانی یونسکو شناخته شدند. مجموعه‌آثار رهبانی ارامنه ایران در سال ۲۰۰۸ م، به عنوان میراث جهانی یونسکو ثبت شد؛ معماری این مجموعه، نمایانگر ترکیبی از فرهنگ‌های بیزانس، پارسی و ارمنی است. از آغاز دوران اسلامی، دستاوردهای معماری سلسله‌های سلجوقی، ایلخانی و صفوی، منحصراً قابل توجه است. در این دوران، شهرهایی در ایران، نظیر نیشابور، اصفهان و شیراز در بین شهرهای بزرگ جهان اسلام قرار گرفتند و شمار بالای مسجدها، مدرسه‌های اسلامی، زیارتگاه‌ها و کاخ‌های آن‌ها، یک سبک معماری ایرانی را شکل داد که در مجموعهٔ بزرگتر اسلامی قرار داشت. ایران
میراث فرهنگی تاریخی ایران، در جهان، کم‌نظیر است. مردم ایران نیز از آیین فرهنگ خود، با آگاهی یاد می‌کنند. ایران به عنوان یک کشور تاریخی، در دوران باستان شاهنشاهی‌هایی چون هخامنشیان را به خود دیده‌است و با وجود تغییرات سیاسی، مذهبی و تاریخی، ایرانیان ارتباط عمیق با گذشتهٔ خود را حفظ کرده‌اند. اگرچه زندگی روزمره در ایران نوین با اسلام شیعه در هم آمیخته شد، اما هنر، ادبیات و معماری بومی این کشور، یادآور سنت عمیق ملی آن و فرهنگ ادبی گسترده‌تری است که در دوران پیشین، در سراسر خاورمیانه و جنوب آسیا گسترش یافته‌است. از دیدگاه فرهنگی، بخش اعظم تاریخ نوین ایران، به تنش میان مذهب شیعه و میراث فرهنگی ایرانی تعلق گرفت. فرهنگ در تهران
فرهنگ تهران، پایتخت ایران، با وجود گروه‌های قومی گوناگون در شهر، بیشتر تحت تأثیر فرهنگ ایرانی و فرهنگ عربی اسلامی است. تأثیر فرهنگ عربی بر چهرهٔ شهر و پوشاک مردم بسیار برجسته است. بسیاری از جشنواره‌های فرهنگی ایران، برای نخستین‌بار در تهران پدید آمدند و هر سال در این شهر برگزار می‌شوند. این شهر کانون مهمی برای تئاتر، فیلم، سینما، موسیقی، ورزش و رسانه‌ها در ایران است. همچنین موزه‌های معروف پر شماری در این شهر وجود دارد. سیاست اجتماعی و فرهنگی حسن روحانی
حسن روحانی در جمع ایرانیان مقیم آمریکا در سال ۱۳۹۲ گفت: «ایران به عنوان سرزمین همه دل‌ها، در دو مقطع بزرگترین فرهنگ را آفرید، فرهنگ باستان قبل از اسلام یکی از چند فرهنگ بزرگ جهان بود و هنوز هم ما به آن دوران می‌بالیم و افتخار می‌کنیم.» روابط ایران و تاجیکستان
تاجیکستان به عنوان یک کشور مسلمان و فارسی‌زبان ارتباطات فرهنگی، اجتماعی، و سیاسی وسیعی با ایران دارد. فرهنگ در امارات متحده عربی
آشپزی سنتی کشور امارات است که شباهت‌های قابل ملاحظه‌ای با آشپزی کشورهای همسایه مانند عمانی، عربستانی، خاورمیانه‌ای و آسیایی دارد. آشپزی و غذاهای مدرن اماراتی دربرگیرنده غذاهایی از سراسر دنیاست. روابط آلمان و ایران
با روی کارآمدن دولت یازدهم ایران، روابط فرهنگی دو کشور نیز روبه فزونی گذاشت. افزایش سفر گردشگران آلمانی از ایران و همچنین چاپ کتاب‌هایی در خصوص فرهنگ و تاریخ ایران در آلمان، از جمله نتایج تغییر رویه مسئولان سازمان میراث فرهنگی و گردشگری در جهت جذب گردشگر خارجی می‌باشد. روابط ایران و اندونزی
بعد از انقلاب اسلامی ایران، اندونزی یکی از پهنه‌های فعالیت ارگان‌های مذهبی ایران مانند سازمان فرهنگ ارتباطات اسلامی، رایزنی فرهنگی، تقریب مذاهب در این کشور بوده‌است. همچنین همکارهای بین دو کشور اندونزی و ایران در مجامع و سازمان‌های بین‌المللی مانند سازمان ملل، جنبش عدم تعهد، سازمان همکاری اسلامی و دی هشت دوستانه و نزدیک بوده‌است. همچنین ایران با کشورهای اتحادیه منطقه‌ای «آ سه آن» که اندونزی نیز عضو آن است دارای روابط تجاری و اقتصادی می‌باشد و همواره مشوق گسترش رابطه بین اکو و آسه آن بوده و در اجلاس‌های مشترک این دو اتحادیه شرکت فعال دارد. تأثیرات فرهنگی تحریم در ایران
سیاست مبارزه با تهاجم فرهنگی که فرهنگ ایرانی را از ارتباط خلاق با فرهنگ‌های دیگر بازمی‌دارد و موانع راه مبادله فرهنگی و علمی جهان با ایران تلاش و سرمایه‌گذاری مالی و انسانی را برای ارتباط فرهنگی و علمی با ایران به تقریب منتفی می‌کند. به دلیل سهم ناچیز ایران کنونی در دانش و فرهنگ جهانی، غیبت آن را در این عرصه به امری نامحسوس و نامهم بدل کرده‌است و موجب شده که شخصیت‌ها و نهادها و محافل فرهنگی و علمی جهان رغبتی برای مبادله فرهنگی و علمی با ایران نداشته باشند در حالی که بسیاری از نهادها، سازمان و شخصیت‌های سیاسی و حامی حقوق بشر، ایران‌شناسان و اسلام‌شناسان، به گسترش رابطه علمی و فرهنگی با ایران علاقه‌مندند. برخی رسانه‌های جهانی و محافل فرهنگی و علمی فرهنگ ایرانی را از منظر مسائلی چون بحران در پرونده تنش‌زای اتمی و سیاست‌های ایران در خاورمیانه می‌نگرند و توجه آنان به آثار ادبی و هنری ایران نیز به همین منظر و نگاه محدود است. هندوچین
از دید تاریخی، کشورهای جنوب شرق آسیا زیر نفوذ فرهنگی هند و چین بوده‌اند، البته درجات این نفوذ تفاوت‌های دارد. بیشتر کشورهای منطقهٔ هندوچین بیشتر از هندوستان نفوذ فرهنگی پذیرفته‌اند ولی در مورد کشور ویتنام این مسئله به‌وارونه است و این کشور بیشتر تحت نفوذ فرهنگی چین بوده‌است. نفوذ کم‌تر هندی بر فرهنگ ویتنام زمانی پدید آمد که ویتنام به هنگام گسترش روبه‌جنوب، بر تمدن چامپا نیز چیره شد. تاریخ ایران
تمدن غنی و بزرگی که در دوره ساسانیان در ایران پدید آمد در پیشرفت تمدن و فرهنگ ملل آسیا و اروپا تأثیر به سزایی داشت. این فرهنگ میراث دار فرهنگ هخامنشیان که آن نیز در سرزمین پارس پدید آمده بود شد و جانشینی برای سلوکیان و اشکانیان بود. در فرهنگ ساسانیان عناصر ملی ایران حتی بیش از دوره اشکانیان ظاهر می‌شوند و وسعت و گسترش بسیاری به‌لحاظ زمانی دارند. حتی پس از حمله اعراب نیز تأثیرات پر قدرت این فرهنگ ادامه یافت. مردمان ایرانی‌تبار
در مقیاس و مقایسه جهانی، جمعیت ایران از لحاظ شباهت کروموزوم Y (نسب پدری) از یک سو به هندوها و پاکستانی‌ها و از سوی دیگر به مردمان آسیای میانه و همچنین کشورهای خاورمیانه نزدیکی و قرابت دارد. بر مبنای یک مقاله منتشر شده در سال ۲۰۱۳، که مقایسه‌ای است در مورد ساختار ژنتیکی ۳۵۲ ایرانی، با وجود اینکه تنوع ژنتیکی کل ایرانیان بسیار بالا است، آذری‌های ایران قرابت ژنتیکی نزدیکتری با مردم گرجی در مقایسه با گروه‌های ایرانی، ترکیه ای و همچین آذری‌های قفقاز دارند. برخلاف تصور موجود که فرض می‌شود که آذربایجانی‌ها (ساکنان امروزی کشور جمهوری آذربایجان) با آذری‌های ایرانی ریشه مشترک دارند، تحقیقات نشان می‌دهد که آذری‌های ناحیه قفقاز ویژگی ژنتیکی متفاوتی از آذری‌های ساکن ایران دارند و موقعیتی میان آذری ها/گرجی‌ها از یک سو و ایرانی ها/ترک‌ها از سوی دیگر دارند. فرهنگ در امارات متحده عربی
فرهنگ اماراتی مبتنی بر فرهنگ عربی است و به شدت تحت تأثیر فرهنگ پارسی قرار گرفته‌است. معماری عربی و معماری ایرانی الهام بخشی از بیان هویت محلی اماراتی است. تأثیر ایرانیان بر فرهنگ اماراتی در معماری سنتی اماراتی و هنرهای عامیانه قابل ملاحظه است. به عنوان مثال، " بادگیر " به نشانه مشخصی از معماری سنتی اماراتی تبدیل شده و به نفوذ ایرانیان نسبت داده شده‌است. برخی از رقص‌های محلی، مانند "ال هببان" در اصل رقص ایرانی است. فرهنگ محلی اماراتی‌ها نیز تحت تأثیر فرهنگ‌های آفریقای شرقی و شبه‌قاره هند بوده‌است. فرهنگ در کویت
فرهنگ عامه کویت، در قالب شعر گویش، فیلم، تئاتر، رادیو و تلویزیون، شکوفا می‌شود و حتی به کشورهای همسایه نیز صادر می‌شود. در کشورهای عربی حاشیه خلیج فارس، فرهنگ کویت نزدیکترین فرهنگ به بحرین است. فرهنگ ترکی-ایرانی
فرهنگ ترکی-ایرانی یا سنت ترکی-ایرانی ترکیبی فرهنگی در قرن نهم و دهم میلادی در خراسان بزرگ و فرارود بود که امروزه شامل افغانستان، ایران، ازبکستان، ترکمنستان، تاجیکستان، مناطق جزئی قرقیزستان و قزاقستان می باشد. ایرانی بودن این ترکیب فرهنگی از وابستگی زبانی و تمدنی آن به ایران ریشه می‌گرفت و از آن لحاظ ترکی بود که برای نسل‌های متمادی تحت حمایت حاکمان ترک تبار قرار داشت. فرهنگ در ویتنام
در دوره سوسیالیستی، فرهنگ ویتنامی با تبلیغات تحت کنترل دولت بود، که بر اهمیت تبادل فرهنگی با ملت‌های کمونیست مانند اتحاد جماهیر شوروی، چین و کوبا تأکید می‌کرد. به دنبال اصلاحات، ویتنام به‌طور مداوم تأثیرات مختلفی را از فرهنگ‌های آسیایی، اروپایی و آمریکایی به خود جذب کرده‌است. به عنوان بخشی از حوزه فرهنگی آسیای شرقی، فرهنگ ویتنامی ویژگی‌های خاصی از جمله عبادت اجداد، احترام به ارزش‌های جامعه و خانواده و اعتقاد مذهبی را شامل می‌شود. از نمادهای مهم فرهنگی می‌توان به اژدها، لاک پشت، لوتوس و بامبو در فرهنگ ویتنام اشاره کرد. فرهنگ گرجی
شرایط مناسب و مستعد جغرافیایی و اقلیمی گرجستان، قرار گرفتن آن در دو قارهٔ اروپا و آسیا، و همچنین قرار گرفتن در بین دو حوضهٔ دریایی بزرگ دریای سیاه و دریای خزر، و نیز واقع شدن آن در مرز دو حوضهٔ دینی مهم اسلام و مسیحیت موجب شده‌است تا این کشور از بامداد تاریخ تاکنون مورد توجه جهانیان و محل مواجههٔ فرهنگ و تمدن‌های مختلف باشد. در قرون گذشته به ویژه در قرن ۱۲ و ۱۳ میلادی، تفلیس یکی از مهم‌ترین مراکز فرهنگی به‌شمار می‌آمده‌است. روابط اردن و ایران
روابط جمهوری اسلامی ایران و پادشاهی اردن یک رابطه طولانی اما پیچیده بین دو کشور وجود دارد که در آن بیشتر متشنج و ناپایدار است. ایران در امان سفارت دارد اردن در تهران هم سفارت دارد. در حالی که روابط‌ تاریخی بین دو ملت وجود داشته‌است، بیشتر در تاریخ ، اردن، جزو خاک ایران بوده‌است، از امپراتوری هخامنشی تا امپراتوری ساسانی. به همین دلیل، بسیاری از میراث‌ و تأثیرات فرهنگی ایرانی را می‌توان در اردن یافت بعداً هر دو به دین اسلام روی آوردند، اگرچه اردن برخلاف ایران ، سنی است. غذاهای کشورهای حاشیه جنوبی خلیج فارس
در اصل رژیم غذایی آن همانند بسیاری از فرهنگ‌های آسیایی است، منشأ آن به غذاهای ایرانی، هندی و چینی بر می‌گردد. در واقع ساختار این غذاها از تمدن ایرانی - عربی نشأت گرفته که از روش‌های نوین پخت‌وپز در ایران باستان آغاز شد و توسط ایرانیان در سلسله ساسانی بکار گرفته می‌شد. با گسترش امپراتوری عثمانی، ارتباط میان فرهنگ عرب و امپراتوری عثمانی ایجاد شد و غذاهای ترکیه به فرهنگ عربی وارد شد که شامل انواع کباب‌ها بود که این غذاها ابتدا بخشی از غذاهای ایرانی بودند اما ترک‌ها نیز آن‌ها را ترجیح می‌دادند. ایران
با وجود غالب بودن فرهنگ پارسی، ایران همچنان به عنوان یک کشور چند قومیتی شناخته می‌شود و قومیت‌های ارمنی، آذری، کرد و دیگر قومیت‌ها، هر کدام دارای آیین‌های ادبی و تاریخی خود هستند که قدمت بسیاری از آن‌ها به سده‌ها پیش بازمی‌گردد؛ به عنوان نمونه، در مورد ارمنی‌ها، این آیین‌ها به دوران پیش از میلاد مربوط می‌شوند. این گروه‌های قومی، غالباً با فرهنگ‌های همسایه در خارج از ایران، ارتباط نزدیکی دارند. سرزمین اصلی جنوب شرق آسیا
کشورهای سرزمین اصلی جنوب شرق آسیا به مقادیر متفاوتی از فرهنگ هند و چین تأثیر پذیرفته‌اند. برخی از فرهنگ‌ها مانند فرهنگ کامبوج، لائوس و تایلند عمدتاً تحت تأثیر هند و با نفوذ کمتری از چین قرار دارند. دیگر فرهنگ‌ها مانند ویتنام، بیشتر تحت تأثیر فرهنگ چینی هستند و تنها تأثیرات فرهنگی جزئی از هند (در ویتنام عمدتاً از طریق تمدن چامپا) پذیرفته‌اند. رابیندرانات تاگور
علاقه او به ایران بسیار زیاد بود چراکه به نظر او فرهنگ ایرانی و هندی ریشه‌ای مشترک دارند و شاید به همین دلیل بود که جشن هفتادمین سال تولدش در سال ۱۹۳۲ در ایران برگزار شد. تاگور طی دو دیدارش از ایران از مزار سعدی، حافظ، فردوسی و دیگر نقاط ایران نیز بازدید کرد. فرهنگ رایج در کشورهای عربی خلیج فارس
فرهنگ کشورهای عربی خلیج فارس بیشتر به فرهنگ کشورهای زیر گفته می‌شود: روابط ارمنستان و ایران
دو قوم کهنسال ایرانی و ارمنی را عوامل مشترک فراوانی، مانند: نژاد و فرهنگ به یکدیگر پیوند می‌دهد. این دو قوم به سبب چند هزار سال زندگی در جوار هم، در بعضی از زمینه‌های اساسی فرهنگ مانند زبان و رفتار و آداب و رسوم با هم مشترکاتی پیدا کرده‌اند. مشابهت‌های بسیاری میان برخی از اعیاد و جشنهای ایرانیان و ارمنیان (جشن نوسال یا ناواسارد، جشن درندز، جشن وارداوار، جشن باریگندان) دیده می‌شود. انقلاب فرهنگی ایران
انقلاب فرهنگی ایران به مجموعه‌ای از رویدادهای مرتبط با فرهنگ ایران، آموزش عالی در ایران و آموزش در ایراندر جمهوری اسلامی ایران (به ویژه سال‌های ۱۳۵۹ تا ۱۳۶۲ خورشیدی) گفته می‌شود که با هدف پاک‌سازی استادان و دانشجویانی که از دید حکومت جمهوری اسلامی ایران، «غرب‌زده» به‌شمار می‌رفتند، صورت پذیرفت. انقلاب فرهنگی هدفش را اسلامی‌سازی دانشگاه‌های مدرن و از بین بردن فاصلهٔ بین دو نظام آموزش عالی مجزای حوزوی و دانشگاهی قرار داد. فرهنگ لبنانی
جامعه لبنان با فرهنگهای خاص مدیترانه مشابه است زیرا این کشور از نظر مذهبی منحصر به فرد متنوع است. اغلب به عنوان دروازه اروپا به آسیای غربی و همچنین دروازه آسیا به جهان غرب در نظر گرفته می‌شود.جامعه لبنان مدرن، تحصیلکرده و قابل مقایسه با جوامع اروپایی مدیترانه است. اکثر لبنانی‌ها دو زبانه هستند و عربی و فرانسه صحبت می‌کنند. به همین دلیل لبنان عضو سازمان بین‌المللی کشورهای فرانسوی زبان است. با این حال زبان انگلیسی مخصوصاً بین دانشجویان لبنانی رایج شده‌است. این کشور نه تنها محل تلاقی مسیحیت با اسلام بلکه دروازه‌ای است که جهان عرب را به اروپا متصل می‌کند. جوامع فارسی‌زبان
پس از اسلام هم فرهنگ ایرانی برخلاف دیگر فرهنگ های پیشا اسلامی منطقه شکوفایی خود را حفظ کرد و رشد کرد و آن ترکیبی از زبان پارسی و فرهنگ ایرانی_اسلامی بود که در نهایت به فرهنگ غالب و حاکم بر بسیاری از مناطق بزرگ ایران، آسیای صغیر، و جنوب آسیا تبدیل شد. زمانی که در قرن هفتم و هشتم میلادی مردم ایران بزرگ توسط نیروهای اسلامی فتح شدند آن‌ها جزو یک امپراتوری بسیار بزرگتر از هر امپراتوری ایرانی پیش از اسلام شدند. فرهنگ اسلامی نوین که تا اندازه زیادی بر پایه فرهنگ ایرانی پیش از اسلام منطقه و همینطور فرهنگ اسلامی و عربی بود توسط اعراب فاتح به منطقه معرفی گردید. تاجیکستان
تاریخ و فرهنگ تاجیکستان با ایران اشتراکات بسیاری دارد. در پاره‌هایی از دوران پیش از اسلام، تاجیکستان جزئی از شاهنشاهی ایران بود. پس از اسلام، سرزمین خراسان و فرارود (از جمله تاجیکستان) زنده‌کنندهٔ فرهنگ ایرانی و به وجود آورندهٔ زبان پارسی دری بود که جانشین زبان پهلوی گشت. نخستین شاعران پارسی‌زبان از این ناحیه به پا خاستند، مانند رودکی، که پدر شعر پارسی شناخته می‌شود. در نخستین سده‌های هجری، خراسان و فرارود مهد تمدن و علوم ایرانی بوده و بزرگانی مانند ابن سینا و فارابی در آنجا پرورش یافته‌اند. حکومت سامانی نیز از تاجیکستان برخاسته‌است. اقلیم کردستان عراق
اجزای فرهنگ کردستان عراق شباهت زیادی به فرهنگ ایرانی دارد ازجمله خویشاوندی زبانی و آداب و رسوم و جشن‌هایی مانند جشن ایرانی نوروز که جشن اصلی در منطقه کردستان عراق نیز به‌شمار می‌رود. البته در این منطقه اقوامی مانند ترکمن‌ها آشوری‌ها، ارمنی‌ها، عرب‌ها، و مندائی‌ها نیز ساکنند که ویژگی‌های جدای فرهنگی خود را نیز دارا می‌باشند. انقلاب فرهنگی ایران
انقلاب فرهنگی ایران، رخدادی معاصر در تاریخچه نظام آموزش عالی ایران می‌باشد. از نزدیک یک قرن پیش از انقلاب فرهنگی، سیستم آموزشی دوگانه‌ای، متشکل از مدارس مذهبی و دانشگاه‌های مدرن به وجود آمده بودند. منشأ تشکیل این سیستم دوگانه آموزش، به قرن نوزدهم میلادی بازمی‌گردد. در حالیکه زمانی مسلمانان نقش عمده‌ای در پیشرفت و تکمیل علوم و انتقال آن به غرب بازی کرده بودند، در قرن نوزدهم ورق برگشته بود و اروپای مجهز به علم و تکنولوژی، تهدیدی جدی برای ملت‌های مسلمان در حال افول بازی می‌کرد. این چالش نه فقط نظامی، بلکه فکری نیز بود. مدرسه‌های سنتی ایران قادر به تربیت متخصصین نظامی، مهندسان و پزشکانی که نیاز زیادی به آن‌ها وجود داشت، نبودند. تأثیر فرهنگی ایران بر مصر پسااسلامی
تأثیر سنت و رسوم ایرانی بر مصری‌ها، همان مقداری بود که بر کلیه کشورهای جهان عرب گذاشت. ترجمه آثار پهلوی و عصاره‌گیری زمینه‌های سیاسی، فرهنگی و دیوانسالاری ایرانیان مسلمان بر جهان عرب، از نمونه‌های این تأثیرها هستند. نقل قولی از ابن خلدون در مقدمه کتابش (العبر) هست که فرهنگ ساسانیان در کل بر جهان عرب و اسلامی تأثیرگذار بوده‌است: «فرهنگ ساکن ایرانی‌ها به عرب‌های اموی و سپس عباسی منتقل شد. از طریق عباسیان به دیلمی‌ها و سپس به ترک‌های سلجوقی و از طریق ترک‌ها به مصر و همچنین از طریق تاتارها به عراق‌ها (عراق عرب و عراق عجم) انتقال یافت». حکمرانی فاطمیون اسماعیلی (۲۹۷–۵۶۷ ه. ق) که عقایدشان به‌طور گسترده در ایران توسعه یافت، موقعیتی را برای نفوذ غیرمستقیم برخی مذهب‌های ایرانی و سنت‌های فرهنگی آن‌ها فراهم ساخت. برای مثال، جشن‌های ایرانی نوروز، مهرگان و سده در طی این دوران در مصر برگزار می‌گشت. فرهنگ‌های برجسته‌تری از ایران در مصر در دوران سده‌های ۱۶ تا ۱۸ میلادی در مصر، طی حکومت عثمانی (که مصر در آن زمان استانی از این امپراتوری بود) پدیدار شد. محمود شالویی
شرکت فعال ایران طی سه دوره متوالی در نمایشگاه بین المللی گردشگری بلگراد    که بعد وقفه ای 50 ساله از زمان تنظیم تفاهمنامه روابط فرهنگی دو کشور شکل می گرفت ، انعقاد موافقتنامه های متعدد فرهنگی ، هنری ، آموزشی و آغاز همکاریهای طرفینی با مراکز مختلف در صربستان شامل : موزه هنرهای معاصر و همچنین موزه مردم شناسی بلگراد ، موزه ملی سینمایی یوگسلاوی ، کتابخانه ملی ،  مرکز تئاتر ملی ، اداره تئاتر درام یوگسلاوی ، دانشکده هنرهای کاربردی ، دانشکده عالی گردشگری ، دانشگاه تربیت معلم اوژیتسه  ، دانشکده الهیات ارتدکس و در ادامه هم ایجاد همکاری در زمینه های علمی و آموزشی با دانشگاه بلگراد ، دانشگاه کراگوی واتس بعنوان قدیمی ترین دانشگاه یوگسلاوی ( تأسیس 1838 میلادی )  ، دانشکده فلسفه دانشگاه بین المللی نوی ساد ، شهرداری اوبرنوواتس ، مرکز فرهنگی و خانه جوانان نویساد ، شهرداری ایالت نیش ، شهرداری منطقه اذلاتیبور ، شهرداری زرنیانین و... ، راه اندازی اتاق ایران در دانشگاه بین المللی نوی ساد و مشابه آن در دانشگاه مگاترند (بزرگترین دانشگاه خصوصی در منطقه عمومی بالکان) ، ثبت روز فرهنگ و هنر ایران در تقویم شهر سومبور صربستان با بصدا درآمدن زنگ مدارس این شهر بصورت سالیانه ، سه دوره حضور چشمگیر در نمایشگاه کتاب بلگراد و نمایشگاه کتاب پودگوریتسا پایتخت کشور مونته نگرو ، برگزاری هفته فرهنگی ایران در کشور مقدونیه ( اسکوپیه ) با حضور گروه های مختلف فرهنگی و هنری ایرانی بویژه هنرمندان اصفهانی و ورزشکاران زورخانه ای اعزامی از فدراسیون ورزشهای باستانی که برای اولین بار در تاریخ روابط رسمی دو کشور ایران و مقدونیه صورت می گرفت ، برپایی هفته های فرهنگی در شهرهای دور و نزدیک صربستان و برگزاری شب های شعر و ادبیات ایرانی که بصورت هفتگی در سالن اصلی کتابخانه مرکزی شهر بلگراد دایر می شد ، برگزاری هفته های نمایش فیلم ایرانی بویژه اکران همزمان فیلمهای جشنواره بین المللی فجر در سینماهای بلگراد و پخش فیلمهای سینمایی و مستند ایرانی بصورت هفتگی از شبکه دوم رادیو و تلویزیون دولتی صربستان " آر تی اس"  ، از شمار اقدامات وی در سرزمین بالکان محسوب می شود . ایران
طبق پژوهشی که در سال ۲۰۱۳ م منتشر شد، گوناگونی ژنتیکی ایرانیان، سطح بالایی دارد و در مجموع، نظیر مناطقی چون آناتولی، اروپا و قفقاز جنوبی است. آذری‌های ایرانی، به شکل قابل توجهی از نظر ژنتیکی به مردم گرجی نزدیکند و عموماً گمان می‌رود که با آذربایجانی‌ها منشأ مشترکی دارند؛ اما خوشهٔ ژن آنان، با آذربایجانی‌ها متفاوت است. پارسیان، کردها، قشقایی‌ها و اقوام گویشور زبان‌های هندواروپایی در ایران، از نظر ژنتیکی، تشابه بالایی به هم دارند. در سال ۲۰۱۹ م، پژوهشی دربارهٔ ژنتیک مردم ۱۱ قوم ساکن ایران، منتشر شد که مقایسه‌ای با ژنتیک دیگر مناطق و نیز باستان‌ژنتیک خاور نزدیک در آن وجود داشت؛ بر اساس آن، هفت گروه قومی آذری، پارس، عرب، کرد، گیلک، لر و مازندرانی شباهت بسیاری در توزیع ویژگی‌های ژنتیکی دارند که آن‌ها را در یک خوشه قرار می‌دهد؛ این همگونی، درون خود تنوع دارد اما میزان آن از جمعیت دیگر مناطق، حتی از ارمنی‌های قفقاز کمتر است. همچنین این همگونی، دست کم برای پنج هزار سال، ادامه یافته‌است و یافته‌های ژنتیکی، تنها مؤید مهاجرت مردم قفقاز به فلات ایران، طی دوران نوسنگی و برنز است. در نتیجهٔ این پژوهش، دانسته شده‌است که مهاجرت‌های بعدی، همانند مهاجرت آریایی‌ها، عرب‌ها و ترک‌ها، به اندازه‌ای نبوده‌است که باعث دگرگونی ساختار ژنتیک جمعیت بومی فلات ایران شود. همچنین این خوشهٔ جمعیتی، افزون بر شباهت قابل توجه با ژنتیک مردم خاورمیانه، همانند ژنتیک مردم جنوب اروپا، به ویژه نواحی توسکانی در ایتالیا است. بنیاد فرهنگ ایران
ز – در مورد همکاری با موسسه‌های ایرانی و غیرایرانی و هم‌چنین یاری به بنیان کتابخانه‌های عمومی بنیاد فرهنگ ایران با دانشمندان و ایرانشناسان و مجامع علمی و دانشگاهی بیش از ۴۰ کشور گیتی رابطه برقرارساخت و بیش از ۸۰ هزار جلد کتاب فارسی دربارهٔ تاریخ و فرهنگ ایران برای دانشمندان ایران‌شناس به درخواست خودشان فرستاده‌شد. از سوی دیگر بیش از ۴۰ جلد کتاب و مقاله از ایران‌شناسان و پارسی‌نویسان کشورهای جهان برای چاپ به بنیاد داده شده‌بود. هم‌چنین هر سال دو یا سه تن از بزرگان ایران‌شناس گیتی به دعوت بنیاد به ایران مسافرت و پژوهش‌های خود را با مطالعه در منابع موجود در ایران تکمیل کردند. ۳ بورس تحصیلی به دانشجویان افغانی دانشگاه تهران داده شد. فرهنگ هندوپارسی
فرهنگ هندوایرانی یا فرهنگ هندوپارسی (Indo-Persian culture)، اشاره به آن دسته از جنبه‌های فرهنگ فارسی/ایرانی است که ادغام یا جذب فرهنگ مردم شبه‌قارهٔ هند و به‌خصوص پاکستان امروزی شده‌است. بسیاری از نام‌های مردمان شبه قاره هند شامل هند، پاکستان و بنگلادش برگرفته شده از زبان پارسی یا نام‌های عربی راه یافته از زبان پارسی است. واژگان بسیاری از زبان پارسی در زبان‌های کشور هند، پاکستان، بنگلادش و به میزان کم تری در زبان برمه ای وجود دارد. فرهنگ ایرانی
شمار موزه‌های ایران با توجه به پیشینهٔ این کشور، کم است و سرآغاز مواردی که وجود دارند نیز از دوران اخیر است. هرچند که موارد استثنایی چون کاخ گلستان وجود دارد. موزهٔ هنرهای معاصر تهران که در سال ۱۳۵۶ گشایش یافت، تنها گالری انحصاری بزرگ هنر، در ایران است. موزهٔ پارس در شیراز و موزهٔ ملی ایران در تهران، از موزه‌های شناخته‌شدهٔ ایرانی هستند. ایرانیان ترکیه
ترکیه به دلیل همسایگی با ایران و دارا بودن خط مشی تا حدودی مشترک در زمینه فرهنگ، اقوام و دین؛ همواره یکی از گزینه‌های مهاجرت از سوی ایرانیان می‌باشد؛ که همین امر نیز باعث شده‌است علاوه بر سفارت ایران در آنکارا، در سه شهر دیگر این کشور از قبیل استانبول، ارزروم و ترابوزان کنسولگری‌هایی از ایران در مقابل سفارت ترکیه در تهران، کنسولگری ترکیه در تبریز و در ارومیه نیز ایجاد شود. فرهنگ ایرانی
تئاتر در ایران با گونه‌های بومی نمایان شده‌است. ایرانیان، گونهٔ ویژه‌ای از درام را داشتند؛ شیوهٔ اجرایی قابل توجه، معروف به نقالی که یک هنر کهن داستان‌گویی است و گاه شامل موسیقی نیز می‌شود. سنت نمایشی ایران، وام‌دار گونه‌های نمایشی بومی مانند نقالی و عروسک‌گردانی‌ها است اما نمایش‌های مذهبی نیز جنبه‌ای دیگر را به این سنت افزوده‌اند. تعزیه (که در آن واقعه کربلا نمایش داده می‌شود) نقشی قابل توجه در تئاتر ایران داشته‌است. سوگ سیاوش، خیمه‌شب‌بازی و سیاه‌بازی نیز نمایش‌های سرشناس ایرانی هستند. فرهنگ در تهران
تهران پایتخت ایران است؛ کشوری که از مکتب‌های اصلی آشپزی در جهان به‌شمار می‌رود و ۲۵۰۰ نوع خوراک و غذا دارد. در تهران رستوران‌های آسیایی، اروپایی و شمار قابل توجهی پیتزا فروشی وجود دارد. بر اساس گزارشی، رستوران‌های خارجی تهران بیشتر در مناطق شمالی شهر قرار دارند. ایران قاجاری
بنابر نظریه‌ای که توسط "عباس امانت" در یک سخنرانی در دانشگاه لس آنجلس بیان گشته آمده‌است که: «دولت قاجاریه باوجود نقاط ضعف گوناگون، در نیمه اول قرن نوزدهم به عنوان پشتیبان و پرورندهٔ یک فرهنگ شاخص و قابل توجه در طول تاریخ ایران یگانه بود و قاجاریه در مقایسه با کشورهای دیگر دنیای اسلام در خاورمیانه از جمله مصر و حتی دولت عثمانی کارنامه روشن و جذابی دارد». روابط ایران و جهان عرب
ایران با سرزمین‌هایی که از سدهٔ هفتم میلادی عرب‌زبان‌اند، از دوران باستان تاریخ مشترک دارد. دگرگونی‌های تاریخی دوران مدرن، فرهنگ و دین پایهٔ اسلامی و تاریخ باستانی، گرایش‌ها در هنر و ادبیات، منابع اقتصاد و غیره همگی همانندی دوسویه دارد. به آمار ۱۳۹۰، حدوداً ۷ درصد (پنج میلیون نفر) جمعیت ایران، مردم عرب‌تبار هستند که بیشتر آن‌ها در استان خوزستان، هرمزگان و جزایر خلیج فارس ساکن‌اند. به‌طور کلّی چهار استانی که عرب‌های بومی ایران بیشترین شمار را دارند، خوزستان، هرمزگان، بوشهر و ایلام است. در استان قم و خراسان رضوی جمعیت برجسته‌ای عراقی‌های ایران ساکن‌اند. تا سال ۱۳۵۷ عرب‌زبان‌های ایرانی ۳/۸۵ درصد از جمعیت ایران را شامل می‌شدند. جمعیت مردم عرب در ایران، توسط پژوهش‌های انجام شده به وسیله سازمان‌های مرتبط بدین صورت می‌باشد: نسل‌های فرهنگی ایران
دهه هشتادی‌ها یا زادگان دههٔ ۱۳۸۰ در ایران، در میزان بهره‌گیری از فضای مجازی شهرت دارند. دهه هشتادی‌ها بر خلاف نسل‌های فرهنگی پیشین ایران، دارای اعتماد به نفس گروهی و آگاهی بالاتری از حقوق خود هستند. این نسل وابستگی بسیار بالاتری به گونه‌های رسانه همچون گیم، تلویزیون و شبکه‌های اجتماعی دارد و کتاب، روزنامه و رسانه‌های نوشتاری اثرگذاری کمتری بر آن دارد. این نسل بر خلاف زادگان دهه‌های ۱۳۶۰ و ۱۳۷۰، به هر قیمتی پیشرفت‌گرا است و به سنت پیشینیان خود، ارزش بالاتری نسبت به رفاه امروز خود نمی‌دهد. همچنین این نسل منطقهٔ امن فرهنگی نداشته‌است اما از الگوهایی پیروی کرده که در نسل‌های پیشین وجود نداشته‌اند. میم‌ها یکی از الگوهای گسترش‌یافته در میان این نسل هستند. «تحقیر دینی و مذهبی» در میان این نسل رایج است؛ در حالی که در نسل‌های پیشین، به ویژه دهه شصتی‌ها، تحقیر جنسی رایج‌تر بوده‌است. اصطلاح‌های چون «حاجی»، «ناموساً»، «به مولا» و «تنذ» (طنز) توسط این نسل کاربرد داشته‌اند که بیشتر برای نشان دادن سطح پایین شخصیت یا خودمانی کردن بحث‌ها استفاده می‌شدند. «حاجی»، «ناموساً» و «به مولا» را در حالتی که نشانی از تحقیر افراد مذهبی دارد استفاده می‌کنند. در حالی است که نسل دههٔ ۱۳۷۰، به‌طور واقعی از این اصطلاح‌ها بهره‌گیری می‌کرد. اصطلاح‌های انگلیسی نیز به اندازهٔ بالایی توسط این نسل به کار برده می‌شود که ممکن است ناشی از وابستگی به فرهنگ غربی یا گونه‌ای جدایی‌خواهی از فرهنگ ایرانی-عربی رایج در ایران باشد. فرهنگ در جمهوری آذربایجان
فرهنگ مردم آذری در فلات ایران که بیش از نیمی از کل جمعیت آذری‌ها را شامل می‌شود؛ جزء عناصر اصلی فرهنگ ایرانی که همانند فرهنگ سایر نقاط ایران و کشورهای همسایه دارای مراسمی مشترک نظیر نوروز، شب یلدا، چهارشنبه سوری، سیزده‌به‌در و... می‌باشد. در فرهنگ مردم آذری در ایران پایبندی به دین اسلام و مذهب تشیع جایگاه خاص خود را داراست. بومیان آذری اهل ترکیه در منطقه شرقی آناتولی زندگی می‌کنند که با ایرانیان آذری از لحاظ لهجه و زبان گفتاری ترکی آذربایجانی و سایر فرهنگ‌ها نظیر عید نوروز و گرامیداشت ائمه اطهار همسو شده‌اند. ایران
ایران دارای مردمی از اقوام گوناگون است که خود را دارای هویت ایرانی می‌دانند و تاکنون، جشن‌های ملی ایران را پاس داشته‌اند. اعیاد و سوگواری‌های اسلامی نیز در این کشور بسیار رایج است. پس از انقلاب ۱۳۵۷، این مراسم‌ها شکلی مجلل به خود گرفت و هویت اسلامی، توسط حکومت جدید، پشتیبانی شد. فرهنگ در اردن
فرهنگ اردن در عناصر عربی و اسلامی با تأثیر چشمگیر غربی بنا شده‌است. اردن در تقاطع سه قاره جهان باستان ایستاده و دارای جغرافیا و فرهنگ متنوعی است. جنبه‌های قابل توجه این فرهنگ شامل موسیقی و لباس سنتی اردن و علاقه به ورزش است. اینها شامل فوتبال و بسکتبال و همچنین سایر ورزشهای وارداتی، عمدتاً از اروپای غربی و ایالات متحده است. جغرافیای جشن نوروز
در دوم فروردین سال ۱۳۹۷ محمد حسن طالبیان معاون میراث فرهنگی سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری ایران در گفت وگو با خبرنگار ایرنا گفت: ایران منتظر تقاضای رسمی کشورهای چین و مغولستان برای پیوستن به پرونده ثبت جهانی نوروز است که اکنون ۱۲ کشور عضو و هموند آن هستند. تا پایان سال ۲۰۱۷ میلادی (۱۳۹۶ خورشیدی)، ایران به همراه ۱۱ کشور عراق، افغانستان، هند، قزاقستان، پاکستان، تاجیکستان، قرقیزستان، ترکمنستان، ازبکستان، آذربایجان و ترکیه نوروز را در پرونده مشترکی در یونسکو به ثبت و نگاشتگی جهانی رسانده‌اند. جغرافیای پهناور نوروز و همزمانی آن با بهار گیتی در نیمکرهٔ شمالی یا اپاختری و پیشینهٔ باستانی آن و انگیزه و پافشاری این جشن بر مردم‌دوستی و مهرورزی در میان جهانیان، بانی نگرش و رویکرد ویژه سازمان ملل متحد و دیگر کشورها به نوروز شد. در ۱۰ مه سال ۲۰۱۰ میلادی، مجمع عمومی سازمان ملل با گذراندن قطع‌نامه‌ای نوروز را بهر بزرگداشت آن بدست بیش از ۳۰۰ میلیون تن در بیش از ۱۱ کشور جهان به رسمیت و آشکاری شناخت. همچنین همایشی با نام جشن جهانی نوروز پدید آمده‌است که در آن سران کشورهایی که نوروز را جشن می‌گیرند گردهم می‌آیند و این بهار گیتی را گرامی می‌دارند. در برخی جاها نیز باآنکه نوروز جشنی رسمی نیست هر ساله شمار بسیاری از مردم مراسم نوروز را برگزار می‌کنند. همانند سوریه که جشن نوروز نزد کردهای ساکن سوریه از ارج و ابروی ویژه‌ای برخوردار است. این جشن امروزه یکی از جشن‌های بنیادین آسیا شناخته می‌شود. نوروز در ۹ کشور ایران، افغانستان، تاجیکستان، جمهوری آذربایجان، ازبکستان، ترکمنستان، قزاقستان، قرقیزستان ، و آلبانی با همین نام تعطیل رسمی است. فرهنگ ایرانی
گزارشی در بی‌بی‌سی فارسی در مارس ۲۰۲۰ می‌گفت که پس از انقلاب ۱۳۵۷ در ایران مردم مایل شدند که برای ثابت کردن وفاداری خود به حکومت جدید، نام‌هایی که عربی هستند و ریشهٔ اسلامی دارند را گزینش کنند. اگرچه بعدها مردم این کشور گزینش نام‌هایی که می‌پنداشتند ریشه‌های ویژه‌ای در میراث فارسی دارند را آغاز کردند. بر پایهٔ این گزارش در این تاریخ، اخیراً، برخی از ایرانیان، به ویژه آن‌هایی که تمایل‌های سکولار دارند از نام‌های عربی با ریشهٔ اسلامی فاصله‌گیری کرده‌اند و نام‌هایی که از فارسی اصیل هستند را گزینش می‌کنند. اگرچه که برخی از این سری نام‌ها پیش‌تر به کار برده نشده بودند یا با پیشرفت زبانی، تغییرهایی را تجربه کرده‌اند. گزارشی در ۲۰۱۹ در ایسنا، شایعه‌های ممنوعیت روی برخی از نام‌های ایرانی را رد می‌کرد و نوشت که گزینش نام‌های مذهبی در دوران گذشته در ایران همواره درصدی بالا داشت و اوج آن نیز در سال‌های نخستین انقلاب ۱۳۵۷ بوده‌است که در کل به نزدیکی ۶۵ درصد و در مورد پسرهای ایران به نزدیک به ۸۵ درصد رسید. اگرچه بعدها این روند کم شد و در تاریخ این گزارش به کم‌ترین میزان در ۵۰ سال اخیر رسیده بود. با پایان یافتن جنگ با عراق و وارد شدن ایران به فضای سال‌های پسین و اصلاحات و گسترش ابزارهای ارتباطی، نام‌های ملی ایرانی بار دیگر گسترش یافتند و با گذشت زمان، فزونی گرفتند. فرهنگ ایرانی
روایت شهادت یکی از مؤلفه‌های اساسی فرهنگ شیعه است. یادبود نبرد کربلا و شهادت حسین بن علی و یارانش، به همگی بخش‌های فرهنگ ایران، وارد شده‌است و در اشعار، آهنگ‌ها و رسوم مذهبی شیعیان نمایان است. هیچ‌کدام از تلاش‌های حکومت سلطنتی پیشین، مانند جشنواره‌های سالانه و پشتیبانی از موسیقی‌دانان و بخش بومی وابسته، موفق به تغییر این گرایش در ایران نشد. نمایش عمومی خنده و شادی در این دوران، نامطلوب بوده و در برخی محافل، گناه دانسته شده‌است. به شکل کلی، در هر ماه ایران، حداقل یک روز عزای عمومی و مذهبی وجود دارد و در مراسم‌های مذهبی، معمولاً به نبرد کربلا نیز اشاره می‌شود. این کشور، چندین عید را نیز جشن می‌گیرد. عید قربان و عید فطر توسط شیعه و سنی در این کشور، جشن گرفته می‌شود. زادروز حجت بن الحسن نیز از مهم‌ترین جشن‌هایی است که در ایران برگزار می‌شود؛ در این روز، خیابان‌ها چراغانی می‌شوند، شهرها نمایی دیگر می‌گیرند و بازارهای سنتی تزئین می‌شوند تا پذیرای مشتریان باشند. سرچشمهٔ رسوم اسلامی در ایران به ورود اسلام به این کشور می‌رسد و با فروپاشی سلسلهٔ ساسانی و آتشکده‌ها، دوران فرهنگ متمایز پیشین به گونه‌ای پایان یافت و بقایای آخرین نمایندهٔ تمدن خاورمیانهٔ باستان، برچیده شد. فرهنگ در تاجیکستان
موسیقی تاجیکی، شباهت بسیاری به موسیقی دیگر کشورهای آسیای مرکزی دارد. شش‌مقام سبک برجسته‌ای در موسیقی بومی تاجیک است، اگرچه فلک در جنوب تاجیکستان طرفداران زیادی دارد. در پامیر ولایت مختار کوهستان بدخشان موسیقی متفاوتی وجود دارد. فهرست میراث فرهنگی ناملموس در ایران
فرهنگ ایران که به فرهنگ پارسی نیز شناخته می‌شود، از تأثیرگذارترین فرهنگ‌ها در جهان است و یکی از گهواره‌های تمدن بشر به‌شمار می‌آید و به دلیل موقعیت و فرهنگ غنی ژئوپلیتیکی در جهان، بر فرهنگ‌ها و مردمان از ایتالیا، مقدونیه و یونان در غرب، روسیه و اروپای شرقی در شمال، شبه‌جزیره عربستان در جنوب و شبه‌قاره هند و آسیای شرقی در شرق تأثیر گذاشته‌است. تاریخ غنی ایران از طریق هنر، معماری، شعر، علم و فناوری، پزشکی، فلسفه و مهندسی تأثیر بسزایی در جهان داشته‌است. گفته شده‌است که کشش فرهنگی التقاطی یکی از اصلی‌ترین ویژگی‌های تعیین‌کننده هویت ایرانی و سرنخی برای طول عمر تاریخی آن است. جمله اول کتاب ایران‌شناس برجسته ریچارد نلسون فرای دربارهٔ ایران چنین است: روابط فرهنگی ایران و آمریکا
روابط فرهنگی ایران و آمریکا در حیطه ورزش، آموزش عالی، و هنرها سابقه بلندی دارد، تا جاییکه شهرهای تهران و لس آنجلس، و شیراز و آستین شهرهای خواهر بوده‌اند. فهرست میراث فرهنگی ناملموس در ایران
افزون بر "نوروز"، "فرهنگ پخت نان لواش"، "هنر ساختن و نواختن کمانچه" و "هنر مینیاتور" به‌طور مشترک با دیگر کشورها به ثبت رسیده‌است و ۴ اثر نیز مرتبط با موسیقی ایرانی است. در پانزدهمین اجلاس مجازی کمیته جهانی میراث فرهنگی ناملموس به میزبانی جامائیکا ایران چهار پرونده مراسم زیارت کلیسای تادئوس به صورت مشترک با ارمنستان، جشن مهرگان به صورت مشترک با تاجیکستان، هنر مینیاتور به صورت مشترک با کشورهای ترکیه، جمهوری آذربایجان و ازبکستان و هنر ساختن و نواختن عود به صورت مشترک با سوریه را ارائه کرد. دو پرونده جشن مهرگان و عود نتوانست اعضای کمیته یونسکو را قانع کند و پیشنهاد این دو پرونده پس از تکمیل، برای بررسی بیشتر به سال‌های بعد موکول شد. در نوروز ۹۹ نیز دو پرونده مهارت سنتی ساختن و نواختن رباب مشترک با تاجیکستان و ازبکستان و جشن سده با همکاری تاجیکستان به یونسکو ارسال شد. فرهنگ ایرانی
از میانه‌های سدهٔ نوزدهم م به بعد، تولید درام‌های غربی در ایران، تشویق شد؛ به شکلی دقیق، پس از سفر ناصرالدین‌شاه به اروپا بود که یک سالن تئاتر در تهران تأسیس شد. در اواخر دههٔ ۱۹۵۰ م، گروه هنر ملی با جذب برترین نمایشنامه‌نویسان، کارگردانان صحنه و بازیگران به برقراری دوبارهٔ تئاتر در ایران کمک کرد. بعدها، تلویزیون ملی ایران نیز از تشکیلات و نمایش‌های تئاتر در ایران، پشتیبانی می‌کرد. کارگاه نمایش (از ۱۳۴۸) از نمایش‌های وابسته به این رسانه است. در این دوران، دیگر عوامل اثرگذار در رشد تئاتر، پشتیبانی‌های تجاری و حکومتی بودند و اینها در کنار جشنواره‌های این دوره (همچون جشن هنر شیراز)، توانستند تئاتر ایران را نیرومند سازند. فرهنگ در تاجیکستان
به دلیل کمتر توسعه‌یافتگی و تأثیرپذیری کم تاجیکستان از فرهنگ غربی، این کشور بسیاری از رسوم و ویژگی‌های فرهنگی خاص خود را حفظ کرده‌است؛ که از جملهٔ آن‌ها پوشاک مردم تاجیک است. قصه‌خوانی، توجه به آداب نیاکان، غذاهای محلی و هنرهای نمایشی از دیگر ویژگی‌های فرهنگی تاجیکستان است. ایران‌شناسی
هر چند که دانمارک کشور نسبتاً کوچک و دور از ایران است؛ با این حال به دلیل تمدن و فرهنگ خود و علاقه‌مندی اندیشه‌وران آن که برخوردار از تمدن اسکاندیناوی اند، از دیرباز به ایران و فرهنگ و تاریخ آن علاقه نشان داده‌اند و در کپنهاگ، مراکزی به ایرانشناسی پرداخته‌اند. هم در دانشگاه این شهر و هم در موسسه‌ای با عنوان ایرانشناسی، افرادی مشتاق شناخت تاریخ و فرهنگ و ادب ایرانی بوده‌اند که از مشهورترین آن‌ها باید از آرتور کریستن سن، کای بار و راسموس راسک نام برد. فرهنگ در کانادا
تاریخچهٔ فرهنگ کانادا، به شدت تحت تأثیر فرهنگ انگلیس، فرانسه ،ایرلند ، اسکاتلند و رسوم وفرهنگ قدیمی بومیان این کشور است. از آنجا که از مدت‌ها قبل رفت‌وآمدهای بسیاری بین این کشور و ایالات متحده به خاطر همجواری دو کشور صورت می‌گرفت، به میزان زیادی نیز تحت تأثیر فرهنگ آمریکایی است. انقلاب فرهنگی ایران
طبق تحقیقی که در دانشگاه مارکت آمریکا در مورد انقلاب فرهنگی ایران صورت گرفته‌است، نظام آموزشی ایران در پیش از انقلاب رونوشتی از نظام آموزش عالی آمریکا و اروپا و بدون هیچ تلاشی برای بومی‌سازی آن و مطابقت با ارزش‌های دینی و اجتماعی ایران بود. حتی در دوران پهلوی بگونه‌ای سعی می‌شد تا نظام آموزش عالی از میراث اسلامی ایران فاصله بگیرد. در نقطه مقابل، در دوران انقلاب فرهنگی سعی شد تا نظام آموزش عالی را با میراث و بستر دینی و فرهنگی جامعه ایران آشتی دهد. این تحقیق در مورد اینکه چقدر این کار موفقیت‌آمیز بوده‌است اظهار نظر نمی‌نماید. اما با جمعبندی آرای صاحب نظران نقاط قوت و ضعف و نتایج انقلاب فرهنگی را جمعبندی می‌نماید. از دیدگاه این تحقیق نقاط قوت نظام آموزش عالی ایران پس از انقلاب فرهنگی شامل این موارد می‌باشد: پس از انقلاب فرهنگی فعالیت‌های حرفه‌ای نظیر کنفرانس‌ها، سمینارهای علمی افزایش یافت و دولت سیاست‌های تشویقی و کمک‌های مالی برای چنین فعالیت‌هایی در نظر گرفت. فعالیت‌های فوق‌برنامه‌ای نظیر اردوهای فرهنگی، گردشگری، زیارتی و کمپ‌های دانشجویی، در دسترس عمومی قرارگرفتن امکانات ورزشی دانشگاه‌ها و تشویق فعالیت‌هایی نظیر شعر، داستان‌نویسی و خوشنویسی در مدارس و دانشگاه‌ها مورد تشویق و حمایت قرار گرفت. از رسانه‌های جمعی برای پیشبرد برنامه‌های آموزشی و گسترش کمی دانشگاه‌ها و رشته‌های تحصیلی بخصوص در شهرهای کوچک و دورافتاده استفاده بیشتری می‌شد. اسلامی‌کردن دانشگاه باعث گردید که خانواده‌های مذهبی و سنتی بیشتر راغب گردند تا دختران خود را به مدارس و دانشگاه‌ها بفرستند. اما انقلاب فرهنگی محدودیت‌هایی برای بانوان به وجود آورد. درهای بعضی دانشگاه‌ها و رشته‌ها، مانند بعضی رشته‌های فنی و مهندسی بر روی بانوان بسته شد. به سبب آنکه در بسیاری اوقات این محدودیت وجود داشت که کلاس‌ها تفکیک جنسی شود و برای بعضی کلاس‌ها حتماً مدرس زن انتخاب شود. این مسئله کمبود مدرس برای کلاس‌های بانوان به وجود آورد. این تحقیق فرار مغزها، پایین آمدن کیفیت آموزش و میزان پژوهش بر اثر کمبود استاد در دانشگاه، کمبود استاد و سرخوردگی‌های روانی دانشجویان را از دیگر مشکلات به وجود آمده می‌داند. فهرست جشنواره‌ها در ایران
در زیر فهرستی از جشنواره‌ها در ایران آمده‌است. ایران دارای مردمی از اقوام گوناگون است که خود را دارای هویت ایرانی می‌دانند و تاکنون جشن‌های ملی ایران را پاس داشته‌اند. اعیاد و سوگواری‌های اسلامی نیز در این کشور بسیار رایج است. پس از انقلاب ۱۳۵۷، این مراسم‌ها شکلی مجلل به خود گرفت و هویت اسلامی، توسط حکومت جدید، پشتیبانی شد. جشن سال نوی ایرانی، نوروز، از سوی یونسکو به عنوان میراث فرهنگی و معنوی بشریت ثبت شده‌است و مجمع عمومی سازمان ملل متحد با تصویب قطعنامه‌ای، ۲۱ مارس، برابر با اول بهار را به عنوان روز جهانی نوروز به رسمیت شناخته‌است. این آیین باستانی ایرانی، توسط پیروان دین‌های گوناگون و در کشورهای دیگر نیز جشن گرفته می‌شود. این جشن به عنوان مهم‌ترین تعطیلات ایران شناخته می‌شود و از چهارشنبهٔ آخر سال که چهارشنبه‌سوری در آن برگزار می‌شود، آغاز شده و با تعطیلات یک هفته‌ای، به روز سیزدهم سال جدید می‌رسد که سیزده‌به‌در نام دارد و در آن، مردم به پیک‌نیک می‌روند. جشن تیرگان، مهرگان، سپندارمذگان، سده، امرداد و شب یلدا از بازماندگان آداب و رسوم ایرانی هستند که هنوز در این کشور زنده‌اند. زبان‌های غیرایرانی در ایران
ایران همواره کشوری چندزبانه بوده‌است. اسامی افراد بخشی از واژگانی اند که بآسانی ترکیب زبانی و لایه‌های تاریخی فرهنگ ایرانی را بیان می‌کنند. والدین ایرانی هنگام نامگذاری فرزندان خود وی را به زمینه اجتماعی - زبانی خاص خود متصل می‌کنند. جفت‌های بهروز و لاله، ابوعلی و فتنه، آیدین و سولماز نماینده سه زیرمجموهه اصلی نامها در ایران هستند. اولی ایرانی است، دومی عربی است، و سومی ترکی. دو جفت آخر بازتاب دهنده دو جز برجسته غیر ایرانی زبان فرهنگ ایران اند و آمیزش آن‌ها با زمینه زبانی ایرانی را نشان می‌دهد: عربی زبان دین غالب است؛ ترکی زبان پرجمعیت‌ترین جزء غیر ایرانی زبان این جامعه است. در عوض، نام کوچک سیروس نشان دهنده لایه جدیدتری در واژگان است: این نام از نظر واج شناسی بازتاب دهنده تلفظ فرانسوی امروزی کوروش لاتین شده‌است. این نمونهٔ مفرطی از لایه‌های واژگانی غیر ایرانی امروزی است که در نتیجه تماس دورادور با آموزش اروپایی کسب شده‌است. در مقابل گزینش نام رابرت برای هوشنگ در محیط غربی نمونه الگوهایی از جایگزینی و ترکیب است. جمعیت‌شناسی ایران
طبق پژوهشی که در سال ۲۰۱۳ منتشر شد، گوناگونی ژنتیکی ایرانیان، سطح بالایی دارد و در مجموع همانند مناطقی چون آناتولی، اروپا و قفقاز جنوبی است. آذری‌های ایرانی، به شکل قابل توجهی از نظر ژنتیکی به مردم گرجی نزدیکند و عموماً گمان می‌رود که با آذربایجانی‌ها منشأ مشترکی دارند؛ اما خوشهٔ ژن آنان، با آذربایجانی‌ها متفاوت است. پارسیان، کردها، قشقایی‌ها و اقوام گویشور زبان‌های هندواروپایی در ایران، از دید ژنتیکی، تشابه بالایی به هم دارند. فرهنگ هزارگی
فرهنگ مردم هزاره از نظر میراثی بسیار غنی، دارای آداب منحصر به فرد و تأثیر گرفته از فرهنگ‌های آسیای میانه و جنوب آسیا است. منطقه هزاره‌جات دارای تاریخ باستانی است و در دوره‌های مختلف، محل استقرار تمدن یونانی بلخ، تمدن یونانی بودایی، تمدن اسلامی، تمدن‌های غزنوی و غوری‌ها بوده‌است. هر یک از این تمدن‌ها آثار قابل مشاهده ای بر فرهنگ محلی منطقه برجای گذاشته‌است. طبق شواهد ژنتیکی، هزاره‌ها از نظر «روابط میراثی پدری و مادری» با اقوام ترک و مغول دارند. در عین حال با اقوام ایرانی همسایه نیز ارتباط دارد. از این رو است که آنها را به یک قوم متمایز تبدیل می‌کند. مهمان‌نوازی
یکی از رسوم زیبای فرهنگ ما مهمانی دادن و میهمان شدن است. در خیلی از کشورهای دنیا سردی، رفتار خشک و بی‌روح و زندگی ماشینی را می‌توان به وضوح دید ولی در ایران در دورترین روستاها خونگرمی و مهمان نوازی مردمان زبان زد همه است. هانری المانی در رابطه با فرهنگ مهمان نوازی ایرانیان می‌نویسد: ایرانیان بر این باورند که اگر بر مهمان بیش از ارزش وی ارج نَنِهی گویی به او توهین کرده‌ای. حس همدلی و انسان دوستی و مهرورزی از بارزترین ویژگی‌های این فرهنگ کهن است. مهمان نوازی در فرهنگ اسلام پذیرایی از مهمان باعث ایجاد انس و آشنایی بیشتر، شرکت دادن دیگران در ثروت خود، احترام و بزرگداشت مردم و گذشت مالی است و اقوامی که بهره بیشتری از این فضیلت اخلاقی دارند همواره به آن مباهات و افتخار می‌کنند. سنت ترکی-مغولی
این نخبگان ترکی-مغولی به حامیان سنت ترکی-ایرانی تبدیل شدند که فرهنگ غالب مسلمانان آسیای مرکزی در آن زمان بود. در قرن‌های بعدی، فرهنگ ترکی-ایرانی با سیطره بر فرهنگ ترکی-مغولی به مناطق همسایه گسترش یافت و در نهایت به فرهنگ غالب طبقات حاکم و نخبه آسیای جنوبی (شبه‌قاره هند) به ویژه شمال هند (امپراتوری گورکانی)، آسیای میانه، حوضه تاریم (شمال‌غربی چین) و بخش‌های وسیعی از خاورمیانه تبدیل شد. ملن
= شباهت به شهرهای ایران = فرهنگ اتریشی
فرهنگ اتریشی ، در گذشته و حال، تا حد زیادی توسط همسایگان پیشین و کنونی‌اش: ایتالیا، لهستان، آلمان، مجارستان، و بوهمیا تحت تأثیر قرار گرفته‌است. فرهنگ ایرانی
کهن‌ترین سنت ادبی ملی ایران، از زبان اوستایی، زبان مقدس نوشتار اوستا است که از متون افسانه‌ای و مذهبی زرتشتی و آیین‌های کهن ایرانی تشکیل شده‌است؛ پیشینهٔ آن به دوران پیش از هخامنشیان می‌رسد. ادبیات ایران، از بخش‌های معرف فرهنگ ایرانی است. استادان بزرگ زبان فارسی، همانند فردوسی، حافظ، نظامی گنجوی، جامی و مولوی، هنوز الهام‌بخش نویسندگان ایرانی هستند. ادبیات فارسی در سده‌های نوزده و بیست میلادی، عمیقاً تحت تأثیر روش‌های ادبی و فلسفی غربی قرار گرفت؛ اما همچنان، یک رسانهٔ چالاک برای فرهنگ ایرانی ماند. این ادبیات، چه به صورت نثر و چه در نظم، به عنوان ابزاری برای نقل درون‌نگری فرهنگی، مخالفت سیاسی و اعتراضات شخصی نویسندگان با نفوذ ایرانی همچون صادق هدایت، جلال آل احمد و صادق چوبک و سرایندگانی چون احمد شاملو و فروغ فرخزاد خدمت کرده‌است. پس از انقلاب ۱۳۵۷، شمار قابل توجهی از نویسندگان ایرانی به تبعید درآمدند و بخش اعظم آثار برتر ادبیات فارسی، در خارج از این کشور، نوشته و منتشر شد. با این حال، در دوران پس از انقلاب ۱۳۵۷، ادبیات جدید حقوق زنان، توسط نویسندگانی چون شهرنوش پارسی‌پور و منیرو روانی‌پور متولد شده‌است. روابط ایران و جهان عرب
روابط ایران و کشورهای عربی به وابستگی‌ها و پیوستگی‌های دوسویهٔ ایران و مجموعه ۲۳ کشور عرب‌زبان در موضوعات گوناگون گفته می‌شود. به‌طور کلّی سرزمین ایران و مرزهای آن از چهار اقلیم با این کشورها همسایگی دارد: که روابط با کشورهای عربی از راه هر یک از این اقلیم‌ها، پیشنه و ویژگی‌های خود را دارد. در سیاست و دیپلماسی، عبارت است از سیاست خارجی ایران در تقابل یا تعامل با ۲۲ کشور آسیایی و آفریقایی که خود را "جهان عرب" می‌نامند. این روابط با توجه به تفاوت نژادی، زبانی و سپس دینی آن‌ها در طول تاریخ خاورمیانه هیچگاه در حد مطلوبی ارزیابی فرهنگ در جمهوری آذربایجان
فرهنگ آذری‌ها بر حسب مناطق جغرافیایی محل زندگی خود تحت نفوذ فرهنگ اسلامی-اروپایی با میراث تمدن اقوام ایرانی و مردمان ترک می‌باشد. با توجه به سلطه روسیه بر بخش‌هایی جنوبی قفقاز، آذربایجانی‌های آن خطه از "فرهنگ روسی" نیز بهره مند شده‌اند. خط در ایران
پس از حمله اعراب و آمدن اسلام به ایران، فرهنگ ایران در دو دورهٔ پیش از اسلام و پس از اسلام بررسی می‌شود. به همین ترتیب، مبحث خط نیز دو بخش می‌شود؛ بخشی از آن مربوط به خطوط پیش از اسلام در ایران و بخش دیگر مربوط به خط پس از اسلام است. مردم آذری
مطالعات ژنتیکی نشان داده که آذربایجانی‌های ایران (azeris) هم از نظر میتوکندری دی‌ان‌ای، که فقط از مادر منتقل می‌شود و هم از نظر کروموزوم ایگرگ، که فقط از پدر به ارث می‌رسد، به همسایگان جغرافیایی خود یعنی اقوام بومی قفقازی (گویشوران به زبان‌های قفقازی) شبیه ترند تا به پارسی زبان‌های ایران (persians) (هندوایرانی زبان)، نتایج نشان داد که پارس‌ها و ارمنی‌های ایران بیش از همه به ترک‌های قشقایی و ترک‌های تاتار شبیه هستند. مطالعات ژنتیکی دیگر در مورد ارمنی‌ها قوم همسایه هندواروپایی زبان آذربایجانی‌ها هم نشان داده که شباهت ژنتیکی آن‌ها هم در نسب مادری و هم در نسب پدری به همسایگان قفقازی بیشتر از هم‌زبانان هندواروپایی است. خصوصیات ژنتیکی قفقازی‌ها نیز در مجموع چیزی بین اروپائی‌ها و ساکنان خاورمیانه‌است که نسب مادری شباهت بیشتری را به اروپائی‌ها و نسب پدری شباهت بیشتری را به خاورمیانه‌ای‌ها نشان می‌دهد. این نتایج ایده جابجایی زبانی آذربایجانی‌ها را تقویت می‌کند و نشان می‌دهد که گروه‌های مهاجر آن قدر کوچک بوده‌اند که سهم ژنتیکی آن‌ها در جمعیت فعلی قابل مشاهده نیست. مطالعات دپارتمان ژنتیک دانشگاه کمبریج به علاوه همین امر، تمایز و فاصله ژنتیکی مردمان آذری با تُرک‌های آناتولی و اروپا را نیز نشان می‌دهد. فرهنگ در شیراز
در جهان پیشینه ایرانیان را به پرسپولیس (پاسارگاد) و ایرانیان را پارس می‌دانند که خود گواه نقش منطقه پارس با مرکزیت شیراز دارد. فرهنگ آندرونوو
به دلیل گستردگی فرهنگ آندرونوو مرزبندی دقیقی برای آن دشوار است. این فرهنگ در باختر با فرهنگ اسروبنا در منطقه ولگا برخورد داشته‌است و در خاور با فرهنگ آفاناسوو کهنتر اشتراکاتی دارد. همچنین در جنوب سکونت‌گاه‌هایی به صورت پراکنده –مانند کوپت‌داغ در ترکمنستان کنونی، پامیر و تیان شان- بدین فرهنگ وابسته‌اند. حدود شمالی این فرهنگ به درستی مربوط نیست و به احتمال تا محدودهٔ پوشش گیاهی تایگا امتداد داشته‌است. تأثیرات فرهنگی تحریم در ایران
فرهنگ‌ها در تبادل با یکدیگر رشد می‌کنند. به دلیل انواع تحریم، تبادل فرهنگی ایران با جهان جز در مواردی اندک، به صفر رسیده و ارتباط نهادهای علمی، پژوهشی و دانشگاهی ایران با دانشگاه‌ها و نهادهای علمی و پژوهشی جهان نیز چون ارتباطات فرهنگی، نه فقط با اروپای غربی و آمریکا، که حتی با کشورهای اسلامی و کشورهای همسایه نیز به تقریب قطع شده‌است. بدل شدن بخش‌های مهمی از جامعه ایرانی به مصرف‌کننده هنر -کالای بازاری تولید انبوه بین‌المللی- غیبت ایران از فرهنگ جهانی و از عرصه پیشرفت‌های علمی و تکنولوژیک و افت فرهنگی و دانشگاهی در ایران از نمودارهای بارز انزوای فرهنگی و علمی ایران است. ایران
ایران با نام رسمی جمهوری اسلامی ایران کشوری در غرب آسیا و در منطقه خاورمیانه است. این کشور با ۱٬۶۴۸٬۱۹۵ کیلومتر مربع پهناوری، دومین کشور بزرگ خاورمیانه است. ایران از شمال غرب با ارمنستان و جمهوری آذربایجان، از شمال با دریای خزر، از شمال شرق با ترکمنستان، از شرق با افغانستان و پاکستان، از جنوب با خلیج فارس و دریای عمان و در غرب با عراق و ترکیه هم‌مرز است. این کشور خاورمیانه‌ای، جایگاه استراتژیکی در منطقهٔ خلیج فارس دارد و تنگهٔ هرمز در جنوب آن، مسیری حیاتی برای انتقال نفت خام است. جمعیت کل استان‌های ایران از ۸۳٫۵ میلیون تن می‌گذرد و تهران، پایتخت و پرجمعیت‌ترین شهر این کشور است. ایران، جامعه‌ای با قومیت و فرهنگ‌های گوناگون دارد و گروه قومی و فرهنگی غالب این کشور، برآمده از فارسی‌زبانان آن است. در کنار آنان، قومیت‌های دیگری، همانند اقوام پرجمعیت آذری و کُرد وجود دارند. قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران، اسلام شیعه را دین رسمی ایران اعلام کرده‌است و اکثریت مردم این کشور، پیروان همین مذهب هستند. زبان رسمی این کشور نیز فارسی است. مردمان هزاره
غذاها و آشپزی هزاره به شدت تحت تأثیر غذاهای آسیای میانه، آسیای جنوبی و ایرانی قرار دارند. با این حال، برای غذاهای خاص، روش‌ها و سبک‌های مختلف پخت و پز وجود دارد که مختص هزاره‌ها است. هزاره‌ها خیلی مهمان نوازی دارند و در فرهنگ آنها رسم بر این است که برای مهمان غذای مخصوص تهیه کنند. تونس
به جز اعراب و بربرها، ایرانیان یکی از اقوامی بوده‌اند که نقش عمده‌ای در شکل‌گیری فرهنگ اسلامی تونس داشته‌اند و آثار فرهنگ ایرانی در بخش‌های گوناگون فرهنگ تونس نمود داشته‌است. در بسیاری از عنصرهای فرهنگی کشور تونس هم‌چون معماری، موسیقی، آداب مردمی، خوردنی‌ها و نوشیدنی‌ها و زینت‌آلات می‌توان نمودی از فرهنگ ایرانی را یافت. در گویش عربی کاربردی در تونس، بیش از ۲۰۰ واژه با ریشهٔ فارسی دیده می‌شود که برخی از آن‌ها عبارتند از: گلیم، نارنج، مرزبان، میخانه، دهقان و بسیاری واژه‌های دیگر. نسل‌های فرهنگی ایران
نسل‌های فرهنگی ایران به افراد زاده شده در ایران، در بازه‌های زمانی مشخص اشاره دارد. دهه شصتی‌ها و دهه هشتادی‌ها از سرآمدترین این نسل‌ها هستند. به صورت کلی، تا نسل دهه هشتادی‌ها، مطالبه‌گری مردم ایران پایین بوده و قضاوت دیگران برای این مردم دارای اهمیت بوده‌است. پوران درخشنده
درخشنده در خصوص اکران فیلم‌های ایرانی در خارج از کشور نیز بر این عقیده است که فیلم‌های سینمایی ایران از پتانسیل خوبی برای اکران در کشورهای مختلف از جمله کشورهای اسلامی برخوردارند. او در مصاحبه‌ای اظهار داشت: فیلمهای سینمای ایران چون نگاهی انسانی به مسائل اجتماعی دارند قطعاً با استقبال بسیاری از مردم در دنیا از جمله مسلمانان مواجه خواهند شد. متأسفانه مسوولان در این زمینه کم‌کار بوده‌اند و به نظرم مسوولان سینمایی در دهه شصت و افرادی مانند انوار در معرفی فیلم‌های سینمای ایران به مردم دنیا موفق تر بوده‌اند. او در این خصوص به استقبال مردم عراق از فیلم رؤیای خیس، استقبال مردم فرانسه از فیلم رابطه و همچنین موفقیت فیلم پرندهٔ کوچک خوشبختی در کشورهای مختلف اشاره کرد. او از علاقهٔ مردم کشورهای آسیایی از جمله هند، بنگلادش، سریلانکا و پاکستان به فیلم‌های خود نیز ابراز خرسندی کرد. فرهنگ مصری
فرهنگ در مصر () دارای ۶۰۰۰ سال سابقه تاریخی نگارش شده و ثبت شده دارد. مصر قدیم یکی از قدیمی‌ترین تمدن‌های بشری را در خود جای داده بوده‌است. در طول هزاران سال ثبات و استقرار خودش را حفظ کرده‌است با اینکه تحت تأثیر فرهنگ‌های زیادی منجمله اروپا و خاورمیانه و آفریقا قرار داشته‌است. بعد از سلسله فراعنه در مصر، مصر تحت تأثیر فرهنگ یونانی‌ها، سپس تحت تأثیر مسیحیت و آیین مسیحیت، بعد از آن تحت تأثیر فرهنگ عربی و اسلامی قرارگرفت. امروز بسیاری از فرهنگ قدیمی مصر در حال کنش واکنش با جدیدترین عناصر فرهنگی می‌باشد، به عنوان مثال الان بسیاری از آثار تمدن غربی جدید را می‌توان در کنار فرهنگ و ریشه‌های فرهنگی قدیمی مصر مشاهده نمود.