چه حیواناتی جزو بندپایان هستند؟
بندپایان
بَندپایان (Arthropoda) شاخه‌ای بزرگ از جانوران بی‌مهره و پریاخته هستند. شاخه بندپایان دربرگیرنده جانورانی چون حشرات، عنکبوتیان،هزارپایان و سخت‌پوستان است. فرهنگستان زبان فارسی در مصوبات تازه خود برای شاخه‌های جانداران پسوند «-تباران» را در نظر گرفته و بنا بر این شیوه بندپایان را «بندپاتباران» نیز نامیده است.
شاخک
شاخک یک جفت از اعضای بدن بندپایان است که برای حس کردن مورد استفاده قرار می‌گیرد.شاخک‌ها به یک یا دو بخش اول سر بندپا متصل می شود.شکل شاخک‌ها به طور گسترده ای متفاوت هستند، اما همیشه از یک یا چند بخش متصل به هم تشکیل شده‌اند.در حالیکه آنها معمولاً دستگاه حسی هستند ،طبیعت دقیق چیزی که آنها حس می‌کنند و نحوهٔ احساس آنها در همهٔ گروه‌ها یکسان نیست.این حس ممکن است گوناگون شامل حس لمس، حرکت هوا، گرما، ارتعاش (صدا) و به‌ویژه بو یا مزه باشد. شاخک‌ها گاهی برای مقاصد دیگری اصلاح شده‌اند، مانند جفت‌گیری، پرورش فرزندان، شنا کردن، و حتی چنگ زدن به یک بستر. شاخک‌های لارو بندپایان با شاخک بندپایان بالغ متفاوت است.به عنوان مثال بسیاری از خرچنگ‌ها،اشکال لاروی قادر به شنا دارند که برای شنا از شاخک‌هایشان استفاده می‌کنند. سهمگین‌میگویان
سهمگین‌میگویان (نام علمی: "Dinocarida") نام یک رده از شاخه بندپایان است. سخت‌پوستان
سَخت‌پوستان (crustaceans) زیرشاخه‌ای بزرگ از جانوران بندپا هستند که سرسینهٔ آن‌ها دارای کاسهٔ پشتی و آبشش و زواید دوشاخه‌ای است و ضمائم سر آن‌ها شامل دو جفت شاخک و یک جفت آروارهٔ بالا و دو جفت آروارهٔ پایین است. سخت‌پوستان دارای ۶۷ هزار گونه توصیف‌شده هستند. فرهنگستان زبان فارسی در مصوبات تازه خود برای زیرشاخه‌ها پسوند «-وند» را در نظر گرفته و بنا بر این شیوه سخت‌پوستان را «سخت‌پوست‌وندان» نیز نامیده‌است. خودوابری
بندپایان: سوسک
سوسری جانداری است بندپا از ردهٔ حشرات، زیرردهٔ بالداران (Pterygota) فروردهٔ نوبالان (Neoptera)، راستهٔ سوسریان (Blattodea). بسیاری از مردم، سوسری‌ها (سوسک حمام یا cockroachs) را با سوسک‌ها (Beetles) اشتباه می‌گیرند. قاب بالان دارای یک لایه یا قاب محکم و محافظ روی بالاهای خود هستند و قبل از پرواز باید ابتدا آن را کنار بزنند، ولی سوسری‌ها روی بالشان قاب ندارند. پارک ملی بند امیر
در بند امیر جانوران و پرندگان زیادی وجود دارد. جانوران وحشی این ساحه عبارتند از گوسفند کوهی، آهوی نخشیر، گرگ و روباه و همچنین جانوران دم دراز مانند موش کوهی نیز در این ساحه دیده شده‌است. عقاب و باشه نیز از پرندگان معروف این منطقه هستند. بند امیر همچنین ماهی ویژه‌ای دارد که به رنگ زرد طلایی بوده و به اندازهٔ قابل توجهی‌اند و در محل به «چوش» ("chush") معروفند. آب‌بازسانان
آب‌بازسانان یا آب‌بازان راسته‌ای از پستانداران هستند که شامل نهنگ‌ها، دلفین‌ها و گرازماهیان می‌شود. آب‌بازسانان پستاندارانی دریایی هستند که با شرایط زیست در آب سازگار شده‌اند. بدن آن‌ها دوکی‌شکل است و دست‌های آن‌ها به صورت باله درآمده‌است. باله‌های کوچک پشتی آن‌ها اندامی تحلیل‌رفته هستند و در طول فرگشت ساختار و کاربرد آن‌ها ساده‌تر شده‌است. این باله‌های پشتی به ستون فقرات نچسبیده‌اند و در درون بدن پنهان هستند. گربه‌ایان
گربه‌ایان یا گربگان (نام علمی: Felidae) که با نام دیگر گربه‌ها هم شناخته می‌شوند، یک خانواده از زیرراستهٔ گربه‌سانیان و راستهٔ گوشت‌خوارسانان هستند. گونه‌های بزرگی از پستانداران شکارچی مانند شیر، ببر و پلنگ در این خانواده قرار دارند. آشناترین عضو این خانواده نیز گربه اهلی است که پیرامون ۱۱٫۵۰۰ سال پیش به زندگی در کنار انسان خو گرفت و اهلی شد. نیای وحشی گربه اهلی، گربه دشتی نام دارد که هنوز در آفریقا و آسیای غربی زندگی می‌کند ولی ویرانی زیستگاه، منطقه پراکندگی این گربه‌ها را محدود کرده‌است. به صورت بومی گربه‌ایان در تمام قاره‌های جهان به غیر از اقیانوسیه و جنوبگان حضور دارند. رابط شماری که در فارسی برای گربه‌ایان به کار می‌رود قلاده است. برای نمونه گفته می‌شود «سه قلاده یوزپلنگ». پا
در بعضی از تقسیم‌بندی‌ها، جانوران را بر اساس تعداد پاهایشان تقسیم‌بندی می‌کنند: تک پایی، دو پایی و ششپایی و غیره، تا جایی که بعضی از حیوانات بیش از ۱۰۰ پا دارند. کوتوله‌پایان
کوتوله‌پایان در خاک زندگی می‌کنند و شبیه به صدپاویسان (centipedes) هستند، اما بدنی کوچک‌تر و شفاف دارند؛ این جانوران می‌توانند به‌سرعت جابه‌جا شوند و از سوراخ‌های درون خاک عبور کنند؛ نوزاد آنها شش جفت پا دارد، ولی در هر مرحلهٔ پوست‌اندازی یک جفت پا به آنها افزوده می‌شود به‌طوری‌که در مرحلهٔ بلوغ دوازده جفت پا دارند؛ این جانوران فاقد چشم هستند و شاخک‌های بلندی دارند که نقش حسگر را ایفا می‌کند. پنجه
اصطلاح صحیح علمی برای «پنجه» یک بندپا، مانند خرچنگ یا شاه‌میگو، «چله Chela» (جمع: چلی chelae) است. ساق‌هایی که چله دارند، چلیپس نامیده می‌شوند. در فارسی اصطلاح شاخک و چنگک، و گاهی انبرک نیز به‌کار می‌رود. لیویائیان
لیویائیان (نام علمی: "Liwiidae") نام یک تیره از شاخه بندپایان است. لاک‌پشت‌های بنددار
لاک‌پشت بنددار سرده‌ای است از لاک‌پشت‌ها که در تیره تستودینیده (Testudinidae) قرار دارد.آن‌ها بومی آفریقا هستند و در عامیانه لاک‌پشت مفصلی نامیده می‌شوند .برخی از گونه‌های آن گیاه‌خوار هستند و از برگ، علف، گل و میوه و برخی دیگر از کرم‌ها و حشرات تغذیه می‌کنند.این جانور در زیرصحرای آفریقا و ساوانا یافت شده‌است. خردپایان
خردپایان (نام علمی: "Pauropoda") نام یک رده از superclass هزارپایان است. پایانچه
آخرین بخش از بدن بندپایان را پایانچه (telson) می‌گویند. پایانچه را جزو قطعات واقعی بدن بندپا به‌شمار نمی‌آورند زیرا در زمان ته‌تنده در رویان رشد نمی‌کند. پایانچه اندام‌های آویزه‌ای ندارد اما اغلب یک «دُم چنگالی» با آن همراه است. شبه‌جانوران
زیرفرمانرو شبه‌جانوران(Parazoa) یکی از نیای زیرفرمانروهای جانوران هستند. ترجمه تحت‌الفظی آن: "در کنار حیوانات" است. تنها بازمانده شبه‌جانوران اسفنج‎ های دریایی می‌باشند، که متعلق به شاخه روزن‌داران می‌باشند. شبه‌جانوران نامتقارن‌اند یعنی هیچ تقارنی در شکل ظاهر ندارند؛ در صورتی که تمام جانوران جلوه‌ای از نوعی تقارن‌اند. هم‌اکنون حدود ۵ هزار گونه که ۱۵۰ گونه از آن که وابسته به آب شیرین هستند شناسایی شده‌اند. بندپایان
جانداران چهاراندام نیز مانند بندپایان بدن‌هایی بندبند و مفصل‌دار دارند اما تفاوتشان این است که چهاراندامان مهره‌دار هستند یعنی استخوان‌بندی آن‌ها درونی است در حالی‌که استخوان‌بندی بندپایان بیرونی است و معمولاً صدف و پوسته دارند. ویروس‌های آر ان ای رشته منفی
ویروس‌های آر ان ای رشته منفی ارتباط نزدیکی با بندپایان دارند و می‌توانند به‌طور غیررسمی بین آنهایی که برای انتقال به بندپایان متکی هستند و ویروس‌هایی که از ویروس‌های بندپایان منشأ می‌گیرند اما اکنون می‌توانند بدون کمک بندپایان در مهره داران تکثیر شوند، تقسیم شوند. ویروس‌های -اس اس آر ان ای برجسته بندپایان شامل ویروس تب دره ریفت و ویروس پژمردگی لکه‌دار گوجه‌فرنگی هستند. ویروس‌های اس اس آر ان ای مهره داران قابل توجه شامل ویروس ابولا، هانتا ویروس‌ها، ویروس‌های آنفولانزا، ویروس تب لاسا و ویروس هاری هستند. گیره‌داران
گیره‌داران (Chelicerata) زیرشاخهای از جانوران بندپا است که شامل جانورانی مانند عقرب، عنکبوت، کنه و خرچنگ نعلی می‌شود. این جانوران فاقد شاخک هستند اما اندام گیره‌مانندی در جلو یا بالای دهان دارند که گیره نامیده می‌شود و برای نگه داشتن غذا یا در برخی گروه‌ها برای تزریق زهر از طریق نیش استفاده می‌شود. گیره‌داران هم‌چنین یک جفت پای حسی به نام پدیپالپ دارند. گیره‌داران بدن دو قسمتی دارند. یک قسمت که از اتصال سر و سینه تشکیل شده و سرسینه نام دارد و یک قسمت شکم که بعد از سرسینه قرارگرفته‌است. لاک‌پشت
لاک‌پُشت‌ها (به انگلیسی: Turtles) جانورانی خزنده، تخم‌گذار، علف‌خوار یا گوشتخوار هستند که بدنشان در یک پوشش استخوانی یا غضروفی به نام لاک که از دنده‌ها منشأ گرفته قرار دارد و فقط سر، دست‌ها، پاها، و دم حیوان از آن بیرون است. لاک‌پشت در هنگام احساس خطر می‌تواند دست و پای خود را به داخل آن کشیده و پنهان شود. سرپایان
سرپایان در دوره اردویسین از جانوران چیره بر آب‌ها بودند. این موجودات شکارگر شبانه هستند و لاروهای آن‌ها از پاروپایان و دیگر پلانکتون‌ها و خرچنگ‌های کوچک و بزرگ و صدف‌های خوراکی و حلزون‌ها و ماهی‌های کوچک تغذیه می‌کنند و اما فک، شیر دریایی، سمور آبی و همجنس‌های بزرگتر خود (با خاصیت هم‌نوع‌خواری) و... از آن‌ها تغذیه می‌کنند. عشق‌بازی
معاشقه به عنوان رفتاری که مقدمات جفت‌گیری را فراهم می‌آورد، در همه جانداران دیده می‌شود اما در بین بندپایان و مهره‌داران بیش‌تر به چشم می‌خورد. کارکرد اصلی معاشقه، این است که واکنش‌های نر و ماده را هم‌زمان کند تا جفت‌گیری بتواند انجام بپذیرد. کارکرد دیگر عشق‌بازی، جلوگیری از بروز انگیزش‌های دیگری است که با انگیزش جنسی متضاد باشند. برای مثال در بعضی بندپایان به ویژه عنکبوت‌ها جانور ماده ممکن است با جانور نر به عنوان غذا برخورد کند! در اینجا معاشقهٔ نر علامتی برای احراز هویت جنسی است، تا ماده بی‌حرکت شده و جفت‌گیری میسر شود. در مهره‌داران نیز به دلیل وجود سیستم قلمرو، ممکن است هنگام رودررویی با جنس مخالف علاوه بر عناصر جنسی، واکنش‌های ستیز و گریز نیز برانگیخته شود. همین باعث شده تا فرایند ستیز و گریز حتی در عشق‌بازی بسیاری از جانوران تلفیق شود. برای مثال در سهره جنگلی گاهی جفت‌گیری متوقف شده و ماده به سمت نر حمله کرده و نر نیز می‌گریزد. یا در خلال رقص زیگزاگ ماهی آبنوس نر به دور ماده گهگاه حملهٔ واقعی را می‌توان دید. هم‌چنین تغذیه ماده توسط نر که یکی از رفتارهای معمول معاشقه در برخی پرندگان است، از پزهای تسلیم‌طلبی اقتباس شده و شباهت زیادی به رفتار غذاطلبی جوجه‌ها دارد. بندپهلویان
بندپهلویان نام یک زیررده از رده هزارپائیان است. خرچنگ عنکبوتی ژاپنی
در شاخه بندپایان، خرچنگ عنکبوتی ژاپنی ، با فاصله ۳٫۸ متر از نوک پا ،تا نوک پا ، دارای بزرگترین دامنه گستردگی پاها است. وزن این نوع خرچنگ به ۱۹ کیلوگرم نیز میرسد. اندازه بدن این جانور ، در بزگترین قطر میتواند به ۳۸ سانتیمتر برسد. خرچنگ عنکبوتی ژاپنی ، دارای ۸ پا و ۲ بازوی چنگدار است . از چنگها برای گرفتن و به دهان بردن استفاده میکند. حد اکثر طول هر بازوی دارای چنگ ، میتواند به ۱٫۵ متر برسد. خرچنگ عنکبوتی ژاپنی با دیگر انواع گونه خرچنگها تفاوت دارد. زیرا در جنس نر این نوع خرچنگ ، اولین شناپا (شنابران) تاب خورده است. در ضمن در این نوع خرچنگ برخلاف دیگر انواع، لاروها هنگام تولد رشد یافته نیستند. خرچنگ عنکبوتی ژاپنی بدنی به رنگ نارنجی دارد و روی پاهای جانور لکه های سفیدی به چشم میخورند. بر خلاف ظاهر وحشتناک، این خرچنگ نسبت به دیگران محتاط است. آن‌ها از نرم‌تنان صدف‌دار و جانوران مرده کف اقیانوس تغذیه می‌کنند.«پایان» انگشت‌بندی
برین‌موش‌آهوان و تنبل‌های دوانگشتی از دوانگشتی‌ها هستند. در انسان از این نام برای نوعی ناهنجاری جسمانی استفاده می‌شود که در آن انگشت‌های میانی دست یا پا موجود نباشد و تنها انگشت شست و انگشت پنجم یا انگشتان بزرگ و کوچک باقی مانده باشند. پستانداران شکافته‌سُم (مانند گوزن، گوسفند و گاو - جفت‌سم‌سانان) و همچنین شترمرغ دوانگشتی هستند. چهارپایان
پرندگان، انسان‌ها، حشرات، سخت‌پوستان و مارها چهارپا به‌شمار نمی‌روند. البته در این میان استثناهایی هم وجود دارد. برای نمونه در میان حشرات، آخوندک یک چهارپا به‌شمار می‌رود. بعضی از پرندگان هم در شرایط ویژه برای جابجایی مانند یک چهارپا رفتار می‌کنند. لک‌لک نیل از این دسته‌است. این جانور در هنگام یورش ناگهانی به سمت طعمه، برای راست نگه داشتن خود از بال‌هایش، هم استفاده می‌کند. نرم‌تنان
نرم‌تنان بزرگ‌ترین شاخهٔ جانوران دریایی هستند که حدود ۲۳٪ از کل جانداران دریایی توصیف شده را شامل می‌شوند. همچنین نرم‌تنان پرشماری در زیستگاه‌های آب شیرین و خشکی زندگی می‌کنند. آن‌ها نه تنها از نظر اندازه و کالبدشناختی، بلکه از نظر رفتار و زیستگاه نیز بسیار گوناگون هستند. این شاخه به‌طور معمول به ۷ یا ۸ ردهٔ آرایه‌شناسی دسته‌بندی می‌شود که در این میان دو رده از آن‌ها کاملاً منقرض شده‌اند. سرپایان مانند ماهی مرکب، سپیداج و هشت‌پا از نظر عصب‌شناختی از همه بی‌مهرگان پیشرفته‌تر هستند و نیز سرپاور غول یا سرپاور عظیم که بزرگ‌ترین گونه‌های شناخته شده بی‌مهرگان هستند. شکم‌پایان (حلزون‌ها و لیسه‌ها) با اختلاف بسیار پرشمارترین نرم‌تنان هستند و ۸۰٪ از کل گونه‌های دسته‌بنده‌شده را تشکیل می‌دهند. ناهمسان‌ریخت‌ها
ناهمسان‌ریخت‌ها (نام علمی: "Malacomorpha") نام یک سرده از شاخه بندپایان است. ریخت‌شناسی حشرات
حشرات جزو بندپایان تراشه‌دار هستند که بدنشان حلقه حلقه بوده و از سه بخش اصلی سر، سینه‌گاه (قفسه سینه) و شکم تشکیل شده‌است. سر از بهم پیوستن چندین حلقه (metamere) تشکیل شده و دارای اعضای حسی مهم مانند شاخک‌ها، چشم‌ها و قطعات دهانی است. سینه‌گاه از سه حلقه مشخص که هر یک دارای یک جفت پای بند بند و حلقه دوم و سوم دارای یک جفت بال تشکیل شده است. شکم در اصل دارای یازده حلقه و بدون پیوست حرکتی است. عنکبوت‌های ستاره‌باف
عنکبوت‌های ستاره‌باف (نام علمی: "Oecobiidae") نام یک تیره از شاخه بندپایان است. پاگیره
پاگیره یا پای آرواره‌ای جفت دوم پامانند در بدن گیره‌داران است. گیره‌داران گروهی از بندپایان شامل عنکبوت، کژدم، خرچنگ نعل‌اسبی، و عنکبوت دریایی است. بندپایان
بندپایان کالبد بیرونی سخت و بندبند دارد، حفره عمومی بدن آن‌ها کوچک است و گُرده‌چه (نفریدیوم، اندامی نظیر کلیه در بی‌مهرگان) و مژه ندارند. بدن بندپایان دارای پوستک سخت‌شده و اسکلت بیرونی بندبند است؛ ضمایم مفصلی در هر قطعهٔ بدن جفت است و کارکرد حرکتی دارد؛ این جانوران دارای یک جفت شاخک و حداقل یک جفت چشم مرکب جانبی با واحدهای گیرندهٔ نوری مستقل هستند. طنابداران
- مهره‌داران (Vertebrates) شامل ماهی‌ها، دوزیستان، پرندگان، خزندگان و پستانداران درازپایان
تیره درازپایان نزدیک ۶۰ گونه دارد که در دو زیرخانواده رده‌بندی شده‌اند: پس‌تنه
پَس‌تَنه (metasoma) بخش خلفی (عقبی) بدن بندپایانی است که بدنشان از سه قسمت تشکیل شده‌است. دو قسمت دیگر پیش‌تنه و میان‌تنه نام دارند. پس‌تنه در حشرات، بیشتر مجراهای گوارشی، دستگاه تنفسی، و دستگاه گردش خون را در خود جای داده است. نقاط انتهایی پس‌تنه معمولاً به‌طوری تغییر یافته‌اند تا عملکرد آلت تناسلی داشته باشند. سنجاب‌های بندباز
سنجاب‌های بندباز نام یک سرده از تبار سنجاب پرنده است. همه‌بندپایان
همه‌بندپایان یک کلاد جانوری پیشنهادی است که حاوی شاخه‌های موجود بندپایان، خرس‌های آبی و کرم‌های مخملی است. همه‌بندپایان همچنین شامل کرم‌های پادار دریایی منقرض‌شده به نام «پهن‌پاتباران»، یک گروه پیراتباری هستند که گمان می‌رود آخرین اجداد مشترک و اعضای پایه‌ای (گروه تاج) هر شاخه از همه‌بندپایان موجود برخاسته باشند. اگرچه اصطلاح «پهن‌پاتباران» گاهی به خرس‌های آبی و کرم‌های مخملی نیز بسط داده می‌شود. بندپایان
داشتن اندام بندبند مفصل‌دار و لایه‌های سفت پوستی به نام پوستک از ویژگی‌های بندپایان است. پوستک‌های آنان عمدتاً از کیتین آلفا ساخته شده‌است. پوستک سخت‌پوستان دارای کلسیم کربنات نیز هست. این پوستک‌های سخت، رشد بندپایان را با موانعی روبه‌رو می‌کند که آن‌ها این مانع را از طریق پوست‌اندازی حل می‌کنند. طرح بدن بندپایان به صورت قطعات تکرارشونده‌ای است که به برخی از قطعه‌ها اندام ثانویه‌ای ضمیمه شده‌است. انعطاف و کارآمدی بندپایان باعث شده تا این شاخه پرگونه‌ترین شاخه جانوری در بیشتر محیط‌های زیستی باشد. بیش از یک میلیون از گونه‌های بندپایان تاکنون توصیف شده‌اند که با این وصف هشتاد درصد از تمامی گونه‌های جانداران زنده مربوط به بندپایان است. بندپایان از نظر اندازه بسیار متفاوتند و از پلانکتونهای ریز تا جانورانی چندمتری را دربر می‌گیرند. مایکوپلاسما
مایکوپلاسماها بیشتر از صد گونه دارند و برخی جانوران و گیاهان را آلوده می‌کنند و برخی بندپایان و مهره داران نیز میزبان و ناقل آن‌ها هستند. استخوان‌بندی بیرونی
اسکلت بیرونی در بسیاری از رده‌های جانوری مانند بندپایان، نرم‌تنان، سخت‌پوستان، عنکبوتیان و گونه‌های دیگر دیده می‌شود. جنس استخوان‌بندی بعضی از آنان از غضروف تشکیل شده است. موزه تاریخ طبیعی (اصفهان)
در سالن بی مهرگان انواع مختلفی از بندپایان، نرم‌تنان، خارپوستان، مرجان‌ها، اسفنج‌ها و تک‌سلولی‌ها بصورت علمی دسته‌بندی شده‌اند و بازدیدکنندگان می‌توانند از این آثار و مجموعه‌ها بازدید به عمل بیاورند. در سالن جانوران بی‌مهره محموعه آشنایی با جهان حشرات، صدف‌های کمیاب اقیانوس کبیر، اطلس پروانگان سحرآمیز و همچنین مجموعه بازسازی آموزشی نرم‌تنان نیز به نمایش گذاشته شده‌است. بندزن‌مرغ
بندزن‌مرغ یا ریش‌مرغ‌های بندزن از پرندگان سردهٔ از خانوادهٔ ریش‌مرغان آفریقایی از گنجشک‌سانان نزدیک هستد که قبلاً در خانوادهٔ ریش‌مرغان آمریکایی و گاهی اوقات در خانوادهٔ توکان در نظر گرفته می‌شد. پرندگان بندزن به‌طور گسترده در مناطق گرمسیری آفریقا پراکنده هستند. بازوپایان
بازوپایان از جمله مهم‌ترین فونای جانوری در دیرینه‌زیستی بودند. این جانداران پس از انقراض عظیم اواخر پرمین هیچ‌گاه دیگر نتوانستند به فراوانی پیشین برگردند، در صورتی‌که دوکفه‌ای‌ها بسیار فراوان‌تر شده‌اند. بازوپایان هم‌چنین از فراوان‌ترین بی‌مهرگان در توالی‌های رسوبی دوونین شمار می‌روند. امروزه ۷۰ سرده (جنس) از آن‌ها بجا مانده‌است و ۳۰ هزار سرده سنگواره‌ای از بازوپایان شناسایی شده‌است. هزارپا
اکثریت آن‌ها گیاهخوارند ولی بعضی از آن‌ها همچون گونه های صدپایان شکارچی هستند و از دیگر جانوران تغذیه می‌کنند. طول بدن هزارپایان از ۵/۰ میلیمتر تا ۵۰ سانتیمتر است. گروه های مختلف هزارپایان از نظر ساختار اجزاء داخلی (فیزیولوژی) باهم بسیار تفاوت دارند. از نظر طبقه بندی رده هزارپایان به ۴زیررده تقسیم می‌گردند که هرکدام از آن‌ها به راسته های مختلف دیگر مجزا می شوند که در ادامه به منظور درک بهتر و شناخت بیشتر انواع گوناگون هزارپا به شرح دو زیرده مهم از آن‌ها می‌پردازیم: ردپا
ردپاها آثار یا تصاویری هستند که از یک فرد در حال راه رفتن یا دویدن باقی می‌ماند. ردسُم و ردپنجه باقی گذاشته حیوانات با سم یا پنجه‌ها به جای پا، در حالی که «ردکفش» اصطلاح خاصی برای رد ایجادشده توسط کفش است. آنها ممکن است فرورفتگی‌هایی در زمین باشند یا چیزی روی سطحی باشند که به پایین پا چسبیده‌است. «مسیر رفت و آمد» مجموعه ای از ردپاها در زمین نرم است که توسط موجود-زنده به جا مانده‌است. ردپای حیوانات ردپا، ردسم یا ردپنجه یک حیوان است. هزارپا
● رده هزارپایان، بندپایانی شگفت انگیز و متفاوت درازپاها
درازپاها سرده‌ای از کیسه‌داران عضو تیره درازپایان است که شامل ۱۴ گونه و سه زیرسرده می‌شود. همهٔ کانگوروهای زمین‌رو، والاروها، و چندین گونه والابی در این سرده قرار می‌گیرند. کانگوروی خاکستری شرقی از جمله شناخته‌شده‌ترین جانوران عضو این سرده است. دوپایان
دوپایان گروهی از جانداران هستند که برای جابه‌جایی و پیمودن راه بر روی خشکی از اندام‌های پشتی یا دو پای خود بر روی زمین استفاده می‌کنند. برخی ربات‌های ساخته شده نیز دوپا هستند. جابجایی دوپایی می‌توان به صورت پیاده‌روی، دویدن یا جهیدن باشد. پشت‌لاک
پُشت‌لاک (carapace) بخش پشتی پوست بیرونی در چند گروه از جانوران است. بندپایانی چون سخت‌پوستان و عنکبوتیان و مهره‌دارانی چون لاک‌پشت‌ها دارای پشت‌لاک هستند. بندبندشدگی
بندبندشدگی تنها در سه شاخه جانوری کرم‌های حلقوی، بندپایان و مهره‌داران یافت می‌شود. در این جانداران، قسمت‌های بدن در امتداد یک خط طولی تکرار می‌شود و به هریک از این واحدهای تکراری یک بند یا تَن‌پار (سومایت/سومیت) می‌گویند. چوبک‌های برگی
چوبک‌های برگی (نام علمی: "Verophasmatodea") نام یک سرده از شاخه بندپایان است. عقاب بندباز
عقاب بندباز نام یک گونه از تیره عقابیان است. فهرست موجودات دورگه در فولکلور
بزها طبقه ای از موجودات اسطوره ای هستند که از کمر به بالا شبیه انسان ولی پایین تنه و معمولاً پاهای عقبی شبیه بزها هستند. آنها در دسته‌های مختلف قرار می‌گیرند، مانند جاروها، خدایان، شیاطین و نیمه خدایان. چهارپایان
بیشتر چهارپایان مهره‌داراند. نمونه‌های چهارپایان عبارتند از: در گروه پستانداران: گاو، سگ و گربه، در گروه خزندگان مانند مارمولک. تریلوبیت
تریلوبیت‌ها گروهی از بندپایان قدیمی، بسیار ساده و ساکن دریا بودند که از روی بدن بندبند و پوشش سخت خارجی، مشخص می‌شوند. تفاوت آن‌ها با دیگر بندپایان، در زوائد حرکتی و دگردیسی اولیهٔ آن‌هاست. تریلوبیت‌ها ازجملهٔ اولین بی‌مهرگانی هستند که به واسطهٔ گسترش وسیع در محدودهٔ کوتاه زمان زمین‌شناسی، نقش ویژه‌ای را در سنگواره‌شناسی و دیرینه‌شناسی ایفا می‌کنند. هوتونیا
هوتونیا (نام علمی: "Huttonia palpimanoides") نام یک گونه از شاخه بندپایان است. دوجورپایان
دوجورپایان، به اصطلاح عامیانه رُش (به انگلیسی: Amphipoda) راسته‌ای از جانوران و پلانکتون‌ها هستند. تاکنون بیش از ۷ هزار گونهٔ شناسایی شده است. همولنف
همولنف مایعی شبیه به خون در بی مهرگان است که در داخل بدن بندپایان و در تماس مستقیم با بافت حیوان گردش می‌کند. ترکیبی از مایع پلاسما است که سلول‌های همولنف که هموسیت نامیده می‌شوند در آن معلق هستند. علاوه بر هموسیت پلاسما حاوی موادشیمیایی زیادی است. آن بافت اصلی دستگاه گردش خون باز و از مشخصات بندپایان (مانند:عنکبوت‌ها، سخت‌پوستان، و حشرات) می‌باشد. بعلاوه غیربندپایانی مانند نرمتنان هم دستگاه گردش خون همولنفی دارند. پشت‌پهنه
بخش پشتی بدن بندپایان، پُشتگاه و بخش شکمی آن‌ها جناغ‌گاه نام دارد. سرپایان
همه نرم‌تنانی که در رده سرپایان قرار می‌گیرند، توانایی حرکت از روی مسیرهای پر پیچ و خم، تقلید از دیگر گونه‌ها، استفاده از ابزار و یادگیری از همدیگر را دارند. در این میان، سرپایان دو بازویی و ده‌پایان از جمله موجوداتی هستند که حتی می‌توانند هم‌زمان پیام‌های متناقضی را به همنوعانشان ارسال کنند تا به این ترتیب علیه یکی از همنوعانشان با دیگری متحد شوند. به این ترتیب می‌توانیم بگوییم جایگاه سرپایان در خانواده بزرگ نرم‌تنان مانند جایگاه دلفین‌ها در خانواده بزرگ آبزیان است. اما تنها تفاوت موجودات رده سرپایان با دلفین‌ها این است که دلفین‌ها مغز بزرگی دارند اما برای نمونه مغز هشت‌پاها به قدری کوچک است که نمی‌توان تصور کرد این موجودات نیز از توانمندی‌هایی شبیه به دلفین‌ها برخوردار باشند. کامبرین
در اوایل دورهٔ کامبرین، جانوران برای حفاظت و نگهداری اعضای نرم خود، بخش‌های سخت خود را توسعه دادند؛ برای مثال، صدف خارجی بدن یک بازوپا به حجره‌های غذایی تغییرشکل داد، درحالی‌که بافت خارجی تریلوبیت‌ها پاها و ماهیچه‌های ثابت پیدا کردند. جانوران با داشتن اسکلت، توان رشد بیشتری داشتند و نواحی کلنی را در کف مختلف دریاها تشکیل دادند. بندپایان قادر به شنا کردن، حرکت سریع و توسعهٔ اسکلت خود بودند؛ چون فسیل این جانوران یا به‌ندرت یافت شده یا اینکه به‌خوبی حفظ نشده‌اند. از این جانوران مرجان‌ها را می‌توان نام برد که تنوع زیادی نداشته‌اند یا آنکه دارای اسکلت سخت نبوده‌اند. خارپوستان نیز در این دوره ظهور کرده‌اند، ولی گوناگونی زیادی نداشته‌اند. از نرم‌تنان، وجود دوکفه‌ای‌ها مشکوک است و از شکم‌پایان هم جز چند نمونهٔ ساده آثار بیشتری باقی نمانده‌است. انگشت‌بندی
اسب‌های امروزی و سایر گروه اسبیان و همچنین کانگوروهای استواردُم یک‌انگشتی هستند. تک‌انگشتی‌بودن کارکردمحور نیز در جانداران رخ می‌دهد بدین معنی که وزن بدن تنها روی یکی از انگشتان چندگانه آن‌ها قرار می‌گیرد که دایناسور ددپایی به نام وسپروسور نمونه آن است. خزنده‌بال‌سانی به نام نیکتوسور نیز روی اندام جلویی خود تنها یک انگشت بالی داشت که با این وصف می‌توان او را هم یک‌انگشتی دانست. تنوع زیستی
امروزه روی کره زمین در حدود ۲ میلیون گونه موجود زنده شناسایی و نام‌گذاری شده‌است. این گمان در بین دانشمندان وجود دارد که این رقم تا حدود ۱۰ میلیون نیز ممکن است قابل افزایش باشد. البته بخش عظیم این افزایش متعلق به گروه‌های بی‌مهرگان و بخصوص بندپایان است. سازمان ملل در سال ۱۹۹۲ کنفرانسی را دربارهٔ حمایت از محیط زیست در شهر ریودوژانیرو برگزار کرد که یکی از دستاوردهای آن انعقاد پیمان تنوع زیستی است. ایران نیز این معاهده را در سال ۱۳۷۵ تصویب کرد و به آن پیوسته‌است. بندپایان
۴. گردش خون آن‌ها باز است و دارای قلب و یک رگ در سطح پشتی بند می‌باشند. تک‌انشعابی‌ها
تک‌انشعابی‌ها (Uniramia) نام گروهی از بندپایان است. این گروه پیش از این کرم‌های مخملی را هم دربر می‌گرفت اما امروزه کرم‌های مخملی را دسته‌ای جدا می‌دانند. هزارپایان
هزارپایان بندپایانی تراشه دار و مجهز به دستگاه تنفسی تراشه و یک جفت شاخک هستند و دستگاه دفع آن‌ها مانند حشرات متشکل از لوله‌های مالپیگی است. بدن هزارپایان از دو قسمت سر و تنه تشکیل شده‌است که قسمت سر به صورت یکپارچه و مجهز به اعضا حسی شاخک‌ها و چشم‌های ساده و قطعات دهانی (یک جفت آرواره بالا و یک جفت آرواره پایین) می‌باشد. قسمت تنه نیز از حلقه‌های پهن یا گرد استوانه‌ای متعدد و همانند تشکیل شده‌است و هر حلقه در طرفین مجهز به یک یا دو جفت پا می‌باشد. حشره‌شناسی پزشکی
بزرگ‌ترین شاخه جانوری شاخه بندپایان می‌باشد. همانطور که از نام آن‌ها پیداست دارای پاهای بندبند می‌باشند. بزرگ‌ترین رده آن‌ها حشرات می‌باشند. سرپایان
از جانوران سرپا می‌شود هشت‌پا، ماهی مرکب، ناتیلوس، سپیداج، سرپاور، سرپاور دم‌کل، سرپاور جهنمی، شاخ‌قوچی و تانینگیای ایرانی را نام برد. هزارپا
هزارپایان تقریباً در اکثر نواحی اعم از خانه ها، باغ ها، پارک ها حتی در برج های مسکونی یافت می شوند. این بندپایان به واسطه وجود پاهای متعدد و بدنی کشیده مورد توجه اغلب افراد قرار می گیرد و بسیاری نیز از این بندپا تنفر و یا وحشت دارند چرا که برخی از گونه ها طویل و درشت جثه هستند و ظاهری ترسناک دارند. حتی انواع کوچک آن‌ها نیز همین ویژگی را در نظر انسان دارند.اکثر افراد در هنگام شب و یا پس از بارش باران متوجه حضور هزارپا در محل زندگی خود می شوند که حالت ترس و نگرانی در آن‌ها به دلیل وجود هزارپا پدید می‌آید. حال چگونه و از کجا این هزارپا وارد خانه شده و یا در طبقه دهم یک آپارتمان آمده است، سؤالی است که ذهن انسان را مشغول می‌کند. با وجود تنوع گونه های رده هزارپایان در ایران، کمترین منبع فارسی را می توان یافت که درباره این جانور سخن به میان آورده باشد و اگر هم باشد جز چند سطر و یا چند پاراگراف بیشتر نیست. بسیاری از افراد تمایل دارند که درباره زندگی و خصوصیات هزارپا شناختی پیدا کنند ولی منبعی که بتوانند بوسیله آن پاسخ پرسش های خود را بدست آورند به طور کامل پیدا نمی‌کنند و ا گر پیدا شود بسیار تخصصی است. هزارپا جانورانی شب فعال هستند و بطور مخفیانه زندگی می‌کنند و به همین جهت اسرار زندگی آن‌ها هنوز بطور کامل ناشناخته است وبسیاری از گونه ها نیز هنوز کشف نشده اند و از همه مهمتر نگهداری و تکثیر آن‌ها در شرایط آزمایشگاهی غیرممکن است تا بتوان بررسی و مطالعه شوند.هزارپایان در طبقه بندی جانوران متعلق به شاخه بندپایان و در رده هزارپایان ( Myriapoda) هستند. تاکنون حدود ۱۵ هزار گونه از این بندپایان شناسایی شده که این رقم شاید کمتر از نیمی از کل گونه هایی باشد که هنوزکشف نشده اند. حیوان خانگی
حیوان خانگی یا پِت به تمام حیواناتی که به عنوان همدم در منزل نگهداری می‌شوند، می‌گویند. حیوانات خانگی شامل دو گروه حیوانات خانگی متداول یعنی سگ، گربه، پرندگان زینتی و ماهیان آکواریومی و حیوانات خانگی غیر متداول یعنی لاک پشت، خرگوش، همستر، موش، میمون، جوجه تیغی هستند. نگهداری مرغ و خروس به عنوان حیوان خانگی در دهه ۲۰۰۰ میلادی در بین ساکنان شهری و حومه رواج یافت. چوبک سیخچه‌پا
چوبک سیخچه‌پا (نام علمی: "Didymuria violescens") نام یک گونه از شاخه بندپایان است. ثابت‌پنجه‌ایان
ثابت‌پنجه‌ایان (نام علمی: Acinonychini) یک تبار از گربه‌ایان کوچک است که گونه‌های زنده آن شامل یوزپلنگ، جگواروندی و شیر کوهی می‌شوند. تعداد انگشت‌شماری از گونه‌های این تبار هم که در دوران پیشاتاریخ بومی آمریکای شمالی و اوراسیا بوده‌اند امروزه منقرض شده‌اند و اکنون درباره طبقه‌بندی آن‌ها در سرده‌های موجود یا سرده‌های مستقل اختلاف نظر وجود دارد. شیر کوهی و یوزپلنگ گاهی به دلیل جثه نسبتاً بزرگ خود به عنوان گربه بزرگ شناخته می‌شوند. با این حال هیچکدام از این دو گونه ارتباط خویشاوندی تنگاتنگی با پلنگ‌مانندهایی مانند شیر و پلنگ که گربه‌های بزرگ شاخص هستند ندارند. بندپایان
بندپایان معرف قدیمی‌ترین و غالب‌ترین اشکال حیاتی کرهٔ زمین بوده و از نظر کثرت تعداد گونه و تنوع سیستم‌های زندگی و ساختمانی که در زیرشاخه‌های بندپایان مشاهده می‌شوند در سلسلهٔ جانوران مقام اول را داد. شاخه بندپایان دارای بیش از ۸۰٪ گونه‌های شناخته شده در بین بی مهرگان و شامل ۷۵٪ گونه‌های سلسلهٔ جانوری است. مبدأ پیدایش بندپایان احتمالاً مربوط به پیش از دوره کامبرین در دوران اول و بیش از یک میلیارد سال قبل می‌باشد. شکل‌های اولیهٔ بندپایان از جمله Trilobita و Gigantosteracea و Xiphosura عموماً آبزی و دارای دستگاه تنفسی برانشی بوده‌اند و انتقال زندگی بندپایان به خشکی همزمان با تحول پوشش گیاهی زمین و پیدایش اولین نباتات آوندی در اواخر دورهٔ سیلورین صورت گرفته‌است به طوری که اولین بندپایان زمین زی احتمالاً دارای زندگی آبی و خشکی بوده‌اند. سوسک‌های قهوه‌ای‌پوش
سوسک‌های قهوه‌ای‌پوش (نام علمی: "Cryptocercus") نام یک سرده از شاخه بندپایان است. نام تیره ای از تورینه‌بالان (سوسک ها و متحدان) و تنها عضو خانواده خود "Cryptocercidae" است. این گونه ها به عنوان "سوسک های چوبی" یا "سوسک های کلاه دار قهوه ای" شناخته می شوند. عنکبوت‌ریختان
عنکبوت‌ریختان یک زیرشاخه یا کلاد بندپایان است که شامل گروه تک‌تباری است که توسط تریلوبیت‌ها، دیگر بندپایان زائده بزرگ و خانواده‌های تریلوبیت‌مانند (Helmetiidae , Xandarellidae , Naraoiidae، لیوپائیان و Tegopeltidae) تشکیل می‌شود. بحث بزرگی در مورد موقعیت عنکبوت دریایی وجود دارد که در حال حاضر تصور می‌شود در کنار گیره‌داران قرار نگیرند. عنکبوت‌ریختان به عنوان گروه خواهری سخت‌پوستان در نظر گرفته می‌شود که به‌طور فزاینده‌ای به عنوان اعضای کلاد آرواره‌داران (از جمله حشرات و هزارپایان) پذیرفته می‌شوند. کشتی‌چسب
کشتی‌چسب یا سرخاب نام گروهی از جانوران بندپا از فُروردهٔ مژه‌پایان (Cirripedia) است که به زیرشاخه سخت‌پوستان، رده آرواره‌پایان (Maxillopoda) تعلق دارد و بنابراین از بستگان دور خرچنگ‌های دریایی به‌شمار می‌آید. کشتی‌چسب‌ها از جمله مهمترین و فراوان‌ترین جانوران چسبنده بسترهای سخت به‌ویژه در نواحی جزرومدی هستند. شش‌پایان
دم‌فنری‌ها در محیط‌های خاکی به فراوانی یافت می‌شوند. شش‌پایان به دلیل ویژگی مشخصشان یعنی داشتن قفسه سینه محکم با سه جفت پا بدین نام خوانده می‌شوند. بیشتر بندپایان بیش از ۳ جفت پا دارند. بدن شش‌پایان از یک سر پیشین، قفسه سینه و شکم پسین تشکیل شده‌است. کوتوله‌پایان
کوتوله‌پایان بندپایانی سفیدرنگ و نزدیکترین گروه به حشرات هستند. این موجودات عموماً در جاهای مرطوب زندگی می‌کنند و از یک تا هشت میلیمتر طول دارند. این جانوران با تغذیه خود موجب تجزیه مواد آلی خاک و بازگشت مواد مغذی به خاک می‌شوند. تاکنون تعداد بسیار کمی از این موجودات در قاره آسیا یافت شده است. تیمما
تیمما (نام علمی: "Timema") نام یک سرده از شاخه بندپایان است. سرقیفی
بی‌شاخکان شش پای بسیار کوچک دارند و فاقد شاخک هستند. طول بدنشان حدود ۶/۰ تا حد اکثر ۵/۱ میلی‌متر است. جفت اول پاهای آن‌ها به اندامهای حسی تبدیل شده است به دلیل اینکه فاقد شاخک هستند، پاها در واقع نقش شاخک‌ها را ایفا می‌کنند. این بندپایان در درون خاک‌های هوموسی، در زیر سنگ‌ها و زیر خاک برگ‌ها فراوان دیده می‌شوند و از گیاهان مختلف تغذیه می‌کنند. سرپایان
سَرپایان (Cephalopods) رده‌ای از جانوران شاخهٔ نرم‌تنان هستند. به آن‌ها سرپاوَران هم گفته شده‌است. ویژگی سرپایان، قرینه بودن دو بخش بدن، داشتن سر برجسته، و داشتن بازو یا شاخک است. همگی سرپایان دریازی هستند. از آنجا که سرپایان قادر به ترشح مرکب از بدن خود هستند ماهیگیران به آن‌ها ماهی‌های مرکب می‌گویند. ویرایش دهم سامانه طبیعت
لینه "حشره" خود را (شامل همه بندپایان، از جمله حشرات، سخت‌پوستان، عنکبوتیان و دیگران) چنین توصیف کرد: "طبقه بسیار متعدد و متنوعی متشکل از جانوران کوچک، از طریق مارپیچ‌های جانبی تنفس می‌کنند، از هر طرف مسلح به پوست استخوانی یا پوشیده شده‌اند. با مو؛ مجهز به پاهای زیاد و آنتن‌های متحرک (یا شاخ‌هایی) که از سر بیرون می‌آیند و ابزار محتمل حس هستند.» کهن‌شاپرکان
کهن‌شاپرکان (نام علمی: "Micropterigidae") نام یک تیره از شاخه بندپایان است. طنابداران
طنابداران شاخه ای از جانوران هستند که به‌طور کلی دارای چهار ویژگی می‌باشند. این ویژگی‌ها در تمام طول زندگی آن‌ها یا فقط در مقاطع خاصی از زندگی این جانوران (مثلاً در دوران جنینی) بروز می‌کنند. این ویژگی‌ها شامل طناب‌پشتی (Notocord)، طناب عصبی پشتی (Dorsal nerve cord)، شکاف‌های حلقی (pharyngeal slits) و استخوان دمی (Post-anal tail) هستند. علاوه بر این موارد، طنابداران معمولاً دارای ویژگی‌هایی چون دستگاه گردش خون، بدنی متقارن، بدن بندبند و فضایی به نام سلوم (Coelom) هستند. دست‌قاپ‌ریختان
دست‌قاپ‌ریختان (نام علمی: "Maniraptoriformes") نام یک کلاد از راسته پرنده‌ددپایان است. 1 Maniraptoriformes, 2 †Ornithomimosauria, 3 دست‌قاپان, 4 †داس‌خزندگان, 5 دروگرخزندگان, 6 †آلوارزخزندگان, 7 †خاگ‌دزدخزندگان, 8 †خاگ‌دزدان, 9 †خاگ‌دزدان, 10 پیراپرندگان, 11 پرنده, 12 پرنده, 13 پرنده‌دنبان, 14 †دونده‌خزندگان, 15 †ترودونتیدس, 16 †دونده‌خزندگان, 17 †نیم‌مرغیان, 18 †ریزربایان, 19 †Dromaeosaurinae بندپایان
۵. دستگاه عصبی شامل یک مرکز عصبی یا مغز در ناحیه سر بوده که به زنجیره عصبی در ناحیه شکمی متصل است. این زنجیر دارای عقده‌های عصبی در نقاط مختلف بدن می‌باشد. سخت‌پوستان
جانورانی مانند خرخاکی، میگو، خرچنگ و دافنی جزو سخت‌پوستان هستند. از دیگر جانوران نسبتاً معروف این گروه می‌توان به شاه‌میگو، کشتی‌چسب، پاروپا، خرچنگ آب شیرین، خرچنگ دریایی، سپرمیگو، شپشک‌ماهی، کریل و شپش نهنگ اشاره کرد. در اشتراک با بقیه بندپایان، سخت‌پوستان دارای اسکلت بیرونی سختی هستند که باید برای رشد جانور انداخته شود. تفاوت سخت‌پوستان با بقیه بندپایان این است که اندام‌هایی دوشاخه دارند و لارو آن‌ها حالتی لیسه‌ای دارد. ستون مهره‌ها
جانوران دو گروه هستند: بی‌مهرگان (Invertebrate) و طنابداران (Chordata). طنابدارن خود شامل ۲ گروه هستند: طنابداران اولیه و طنابداران عالی یا مهره‌داران (Vertebrate). نهنگ
نهنگ‌ها بخشی از کلاد لوراسیاددان پستاندار که بیشترشان جانوران خشکی بودند را تشکیل می‌دهند. نهنگ‌ها یک کلاد یا راسته تشکیل نمی‌دهند. فروراستهٔ آن‌ها دلفین و گرازماهی است که به عنوان نهنگ دانسته نمی‌شوند. چوپانان
پستانداران:یوزپلنگ ایرانی، شتر، بزکوهی، آهو، روباه، گرگ، سگ، گربه، خرگوش، موش صحرایی،گربه شنی جورپایان سیموثویدا
جورپایان سیموثویدا نام یک زیرراسته از راسته جورپایان است. این گروه از سخت‌پوستان عمدتاً بصورت گوشت‌خوار یا انگلی زندگی می‌کنند. تاکنون بیش از ۲۷۰۰ گونه برای این گروه جانوری معرفی شده است. این زیرراسته جانورانی با دهان‌های اختصاصی هستند که با دیگر اعضای جورپایان متمایز می‌شوند. این دهان شامل یک فک پایینی است که برای قطعه‌قطعه کردن بکار می‌رود. چهارپایان
به جانور یا ماشینی که با کمک چهار پا بر روی خشکی جابجا می‌شوند، چهارپا گفته می‌شود و در فارسی ادبی به جمع چهارپایان سُتوران هم می‌گویند.‎ کژدم
کژدم‌ها یا عقرب‌ها یا درازدم‌ها گروه بزرگی از بندپایان متعلق به ردهٔ عنکبوتیان هستند که دارای ۸ پا و نیشی با زهر کشنده می‌باشند. نیش عقرب در نوک دم آن قرار دارد. عقرب‌ها جانورانی شکارگر هستند و شب‌ها به آرامی به فعالیت‌های زیستی خود می‌پردازند و بیشتر در آب و هوایی گرم فعال هستند. نرم‌تنان
نرم‌تنان دومین شاخهٔ بزرگ بی‌مهرگان پس از بندپایان هستند. نزدیک به ۸۵۰۰۰ گونه موجود از نرم‌تنان شناخته شده‌اند. تعداد گونه‌های فسیلی بین ۶۰٬۰۰۰ تا ۱۰۰٬۰۰۰ گونه اضافی تخمین زده می‌شود. نسبت گونه‌های توصیف نشده بسیار زیاد است. بسیاری از آرایه‌ها هنوز به خوبی شناخته نشده‌اند. هشت‌پا
هَشت‌پا یا اُختاپوس یک جانور آبزی از رده چند پایان است که در بخش‌های گوناگونی از اقیانوس‌های جهان، به‌ویژه در آب‌سنگ‌های مرجانی زندگی می‌کند. ۳۰۰ گونه از هشت پا شناسایی شده که این تعداد، یک‌سوم از تمامی گونه‌های سرپایان را تشکیل می‌دهد. هشت‌پاه، از زیرردهٔ نیام‌داران ("Coleoidea")، بالاراستهٔ هشت‌پاریختان ("Octopodiformes") و راستهٔ هشت‌پایان ("Octopoda") است. بندپایان
شاخهٔ بند پایان دارای خصوصیات مشترکی هستند که عبارتند از: تیغ‌دمان
تیغ‌دُمان (Xiphosura) نام راسته‌ای از جانوران شاخهٔ بندپایان، زیرشاخهٔ قلاب‌داران (Chelicerata) است. صدفیان
بخش اعظم سنگواره‌های یافته شده از بندپایان مربوط به صدفیان است و بازه زمانی فسیل‌های صدفی از کامبرین تا امروزه را دربر می‌گیرد. صدفیان آب شیرین در کهربای بالتیک یافته شده که مربوط به عصر ائوسن است و احتمالاً در جریان سیل در لابلای درختان به آن منطقه رسیده است. جورپایان
بیشتر جورپایان در آب زندگی می‌کنند اما برخی گونه‌ها نیز خود را با خشکی سازگار کرده‌اند. گروه کوچکی به نام خرخاکی کاملاً خشکی‌زی شده اما آب‌شش‌های خود را حفظ کرده‌است. جورپایان از طریق برخورداری از کیسه زایشی راهی پیدا کرده‌اند که در مراحل اولیه زندگی نیازی به رفتن به آب‌های عمیق یا آبگیرها نداشته باشند. چهارپایان
یک تفاوت مهم زیست‌شناسی تکاملی بین چهارپایان و چهارعضوی و به ویژه در دوپایان، وجود بال یا اندامی است که قابلیت سازگاری پیدا کرده‌است. تمامی این جانوران چهار عضو هستند اما چهار پا به حساب نمی‌آیند. با این‌حال در مارها که عضو به صورت وستیجیال درآمده یا اثر دست و پای خود را از دست داده‌اند یک چهار عضوی به حساب می‌آیند.