ዝሞተ ዓቢ ጸሓፊ ኵሉ ሰብ ክፈልጦ ኣሎዎ ምባል ቀሊል'ዩ። ንሱ ኣብ ኣተሓሳስባ ሰባት ዜተኣታተዎ ለውጥታት ንምዕቃኑ ብሓቂ ኣሸጋሪ'ዩ። ምዕራባውያን'ዮም ንዓበይቲ ስነ-ጽሑፋት ዝውንንዎ ክበሃል ይከኣል፣ ካብ ካልኦት ዓለማት ዝመጽኡ ጸሓፍቱ ዝግብኦም ቆላሕቶ ኣይረኽቡን። ቺንዋ ኣቸበ ግን ኣብቲ መጋርዶ ፈንጢሱ ብምእታው ዓለም-ለኻዊ ተፈላጥነት ክረክብ ብምኽኣሉ ንብዙሓት መገዲ ጸሪጉሎም'ዩ ክበሃል ይከኣል። ናብ ትሕዝቶ'ታ መጽሓፍ ክንምለስ፡ እቲ ዛንታ ብዛዕባ ኦኮንክዎ'ዩ፡ ሓደ ጎበዝ ወዲ ኢግቦ (ዓሌት ናይጀርያ) ብማሕበረ-ሰቡ ዘይድፈር ሰብ ነበረ። ንሱን ስድርኡን ብእንግሊዛውያንን ሚስዮናውያን ዝተኣታተዉ ናይ ኣስገዳድ ለውጥታት ክሳብ ክንደይ ኣብ ህይወቱ ሰለሎ ከም ዘእተወሉ ትገልጽ። ብሓጺሩ ኣብ ቃልሲ ለውጥን ዕቃበ ባህልን ብምትኳር'ያ ተጻሒፋ። ኦኮንክዎ፡ ኣብ ዓዱ ዞባኡን እቲ ዝዓበየ ተዋጋኣይን ተጠማጣማይን 'ዩ ነይሩ። ኵሎም የኽብርዎን የድንቑዎን ነበሩ። ሓደ መዓልቲ ግን ሓደ ጌጋ ይፍጽም'ሞ እቲ ዛንታ ብሃንደበት ይጥምዘዝ። እቲ ካብታ መጽሓፍ እንመሃሮ ትምህርቲ ንሞራል ደቂ-ሰብ ሰፍ ዜብል'ኳ ኣይዅን እቲ ዘየናሕሲ ሓይሊ ንጭውነት ከመይ ገይሩ ከም ዝስዕሮ'ያ ተርኢ። እታ መጽሓፍ ንብዙሓት ተመራመርቲ ኣፍሪቃ፡ ወይከኣ ብፍሉያት ስነ ጽሑፋት ዝግደሱ ተመራመርቲ ንኸንብቡዋ ትዕደል ዕማም'ያ። ኣብ ኣፍሪቃ ናትና ታሪኽ፡ ናትና ባህሊ፡ ናትና እምነት፡ ናትና መምርሕ-ህይወት፡ ናይ ባዕላትና መራሕቲ፡ ናትንና ክብርን ስልጣኔን ከም ዘሎና ዘይፈልጡ ሰባት ኣሎዉ። እታ መጽሐፍ ንእሽቶ ግን ከኣ መሳጢት ብምዃና ምስ ጀመርካያ ኣይተቐምጣን ኢኻ። ዋላ እውን ብዛዕባ ሕብረተሰብ ናይጀርያ ትዛረብ እንተኾነት ምስ ታሪኽ ኤርትራን ከባቢናን እውን ስለዝተኣሳሰር ነቲ ፍጻሜታት ከም ምስሊ እያ ተርእየካ። ክብል ኣድናቖቱ ይገልጽ ዳዊት። ብዙሓት ቺነዋ ኣቸበ ንወጻእተኛታት፡ "ኣፍሪቃውያን ብዛዕባ ሃገሮምን ታሪኾምን ክጽሕፉ ይኽእሉ እዮም እባ" ዘበለት መጽሓፍ ምዃና ድማ ይዛረብ። ቺንዋ ኣቸበ ምስ ሞተ ዳርጋ ዓለም ብምሉኡ'ዩ ተዛሪቡሉ። ሚድያ ዓለም (ቢቢሲ/ሲ.ኤን-ኤን/ዘ ጋርድያን/ኒውዮርክ ታይምስ/ዋሺንግተን ፖስት ... ወዘተ) ብሓባራ ብሞቱ ተዛረቡ: ብኣበርክቶኡ ድማ ኣብ ዓምድታቶም ኣስፈሩን። ኣብነት ቺንዋ ኣቸበ ዓቢ'ዩ። ብዘዕባ ዝዓበየሉ ዓዲ ክጽሕፍ እንከሎ ብዛዕባ ሞትን ህይወትን፡ ሓጎስን ሓዘንን፡ ነውርን ክብርን፡ ኣምልኾን እምነትን፡ ጌጋን ቅኑዕን፡ ቅቡልን ዘይቅቡልን፡ ርኽበትን ድኽነትን፡ ተራ ኣቦታትን ኣዴታትን፡ ማሕበረ-ሰባዊ ሕግታትን ስርዓትን ኣጽፊፉ፡ ንኣንባቢ ብዝስሕብ ኣገባብ ምስ ኣንበሮ ኣንባቢ 'ለካ ከምዚ ኣሎ'ዩ' ክብል ጀመረ፣ዓለም ከኣ ንመጽሓፉ ግብራዊ መልሲ ሃበሉ። ስለዚ ከኣ እዩ ብፍላይ ኣብቲ እዋን ዝዓበየን ዝተማህረን እሞ ከኣ ነታ መጽሓፍ ክረኽባ ዝኽኣለ ዘየንበባ ኣይክህሉን እዩ ዝበሃል። ተዛማዲ ትሕዝቶ ኣብ ኤርትራ ስለምንታይ ምምያ ስነ ጽሑፍ ኣድለየ?5 ሕዳር 2019 ፍሉጥ ኤርትራዊ ጸሓፋይ ኣለምሰገድ ተስፋይ ናይ ስነ-ጽሑፍ ሸልማት ተዓዋቲ ኮይኑ12 ታሕሳስ 2017 ኣበባ ተስፋጊዮርጊስ፡ 'ማንታ ኣደ ስነ-ጽሑፍ ጸላም ኣፍሪቃ'22 ጥቅምቲ 2018 ቪድዮ, 'ኣድሃ ንበር' እትብል ደርፊ ድምጻዊት ሄለን መለስ ንመን እያ ተደሪፋ?3 ሕዳር 2019 ዜናታት ኣውሮጳዊ ሕብረት ንኢትዮጵያ ክህቦ ዝሓሰበ 110 ሚልዮን ዶላር ኣቋሪጽዎቅድሚ ሓደ ሰዓት ኣብ ትግራይ ልዕሊ ክልተ ሚልዮን ህጻናት ረድኤት ክበጽሖም ኣይከኣለን - ዩኒሴፍ16 ታሕሳስ 2020 ጀርመን ሓድሽ ደግሲ ኮሮናቫይረስ ንምቊጽጻር ጽኑዕ ሕጊ ኣውጺኣቅድሚ 3 ሰዓታት ኣዘራረብቲ ዛዕባታት ኣብ ኤርትራ ዕጽዋ ኮቪድ-19 መዓስ እዩ ዝፈኩስ?15 ታሕሳስ 2020 "ካብ ጨወይተይ ንምህዳም ከም ተመን እናተሰሓብኩ ነዊሕ ተጓዒዘ"15 ታሕሳስ 2020 ወታሃደራት ኢትዮጵያ ኣብ ልዕሊ ሰራሕተኛታት ሕቡራት ሃገራት ከምዝተኮሰ መንግስቲ ተኣሚኑ8 ታሕሳስ 2020 ናሚቢያዊ ዲፕሎማሰኛ ክልተ ደቁ “ኣብ ኢትዮጵያ ተቐቲሎም”14 ታሕሳስ 2020 ኣብ ኣፍሪቃ ዘሎ መዓልታዊ ዝርገሐ ኮሮናቫይረስ ዘርኢ ሰሌዳ24 መጋቢት 2020 ኣመሪካ፡ ንሱዳን ካብ 'መዝገብ ግብረ-ሽበራ' ብወግዒ ኣልያታ14 ታሕሳስ 2020 ኤርትራ ኣብ ውሽጣዊ ግጭት ኢትዮጵያ ኢድ ኣለዋ ድዩ?25 ሕዳር 2020 ቻይና ብዛዕባ ዘማዕበለቶ ክታበት ኮሮናቫይረስ እንታይ ንፈልጥ?10 ታሕሳስ 2020 ኤርትራ፡ ናይ የሆዋ መሰኻኽር ድሕሪ 26 ዓመት ካብ ቤት-ማእሰርቲ ተፈቲሖም7 ታሕሳስ 2020 ብብዝሒ ዝተነበ 1 ላዕለዋይ ልኡኽ ስዑዲ ዓረብ ትማሊ ምሸት ናብ ኤርትራ ኣትዩ 2 ኣውሮጳዊ ሕብረት ንኢትዮጵያ ክህቦ ዝሓሰበ 110 ሚልዮን ዶላር ኣቋሪጽዎ 3 ኣብ ትግራይ ውልቀሰባት ዕጥቂ ንከረክቡ ዝተነብረ ገደብ መዓልቲ ተዛዚሙ 4 ጉግልን ዓበይቲ ትካላት ቴክኖሎጅን ‘ዓሌታውያን’ዮም”፡ ትምኒት ገብሩ 5 ኣብ ኤርትራ ዕጽዋ ኮቪድ-19 መዓስ እዩ ዝፈኩስ?
