ብመሰረት፡ ካብ 1990 ኣቆፃፅራ አውሮጳውያን ተደሪኹ፡ ኣብ 29 ሃገራት ዝተኻየደ መፅናዕቲ፡ ምኽንሻብ ደቂ ኣንስትዮ ኣብ ምብራቕ ኣፍሪቃ ዝነከየ ነይሩ። ኣብ 1995 ኣቆፃፅራ ኣውሮጳውያን፡ ትሕቲ 14 ኣብ ዝዕድሚአን ሰገናት ዝፍፀም ምኽንሻብ፡ 71 ሚእታዊት ዝርገሐ ዝነበረ እንትኸውን፡ ኣብ 2016 ግና፡ ናብ ሸሞንተ ሚእታዊት ከምዝነከየ እዚ መፅናዕቲ የረድእ። ትሑት ለውጢ ኣብ ዘርኣያ ሃገራት ኣፍሪቃ፡ ከም ኬንያን ታንዛንያን ዝበላ ሓደሓደ ሃገራት ድማ፡ ካብ 3 ክሳብ 10 ሚእታዊ ምኽንሻብ ደቂኣንስትዮ ይፍፀም። ኣብ ሰሜን ኣፍሪቃ ድማ፡ ብ1990 ኣቆፃፅራ ኣውሮጳውያን 60 ሚእታዊት ዝነበረ፡ ልምዲ ምኽንሻብ፡ ኣብ 2015 ግና ናብ 14 ሚእታዊት ወሪዱ እዩ። ምዕራብ ኣፍሪቃ እውን፡ ብ1996 ዝነበረ 74 ሚእታዊት፡ ኣብ 2017 ናብ 25 ሚእታዊት ብምንካይ፡ ኣገዳሲ ምዕባለ ኣመዝጊባ። ይኹን'ምበር፡ ኣብ መናእሰይን ኣባፅሕ ደቂኣንስትዮን ሕዚ እውን እንተኾነ ልምዲ ምኽንሻብ፡ ከምዝፍፀምን እዚ ሓድሽ መፅናዕቲ ነዚአን ዘካተተ ከምዘይኾነ እዮም ተዓዘብቲ ዝገልፁ። ኣብ ኣፍሪቃ ኣድሂቡ ናይ ዝጉስጉስ ጉጅለ '28Too'፡ ወሃቢት ቃል ኤማ ላይትኦውለር፡ "ኣብ ብርክት ዝበላ ሃገራት ኣፍሪቃ እዚ ልምዲ ምንካዩ ዋላ እኳ ሕጉሳት እንተኾንና፡ እዚ መፅናዕቲ ግና ልዕሊ 14 ዓመት ኣብ ዝዕድሚአን ዝፍፀም ምኽንሻብ ብልዕቲ ዘካተተ ኣይኮነን" ኢላ። ሰገናትን ንመውስቦ ዝዳለዋ ደቂኣንስትዮን ከምዝኽንሸባ፡ ንቶምሰን ሮይተርስ ፋውንዴሽን ገሊፃ። ጉዳይ ብህይወቱ እናሃለወ ብሓዊ ዝተቓፀለ ሶማልያዊ ቁጠዐ ፈጢሩ ተደጋጋሚ ገበን ምዕማፅ ዝፈፀመ ልዕሊ 250 ዓመት ማእሰርቲ ተፈሪድዎ ኣብ ዓዲ ኢንግሊዝን ደቡብ ኣፍሪቃን ዝመሰረቶም ነዚ ሓድሽ መፅናዕቲ ዘካየዱ ተመራመርቲ፡ መፅናዕቲ ጥዕና ስነ-ህዝብን ማእከል ህፃናት ውድብ ሕቡራት መንግስታትን (ዩኒሴፍ)፡ ውፅኢት ኣብ 210 ሽሕ ህፃናት ዘካየድዎ መፅናዕቲ እውን ተመልኪቶም እዮም። ምኽንሻብ ብልዕቲ ጓልኣንስተይቲ ደጋዊ ክፋል ብልዕቲ ጓልኣንስተይቲ ''ብኸፊል ወይ ብሙሉእ ቆሪፅካ ምውጋድ፡ ወይ ድማ፡ ሕክምናዊ ብዘይኮኑ ምኽንያታት ኣብ መራብሒ ኣካላት ጓልኣንስተይቲ ጉድኣት ምብፃሕ እዩ''። ምኽንሻብ ብልዕቲ ደቂኣንስትዮ ኣብ 30 ሃገራት ኣፍሪቃ፣ ኣብ ገለ ሃገራት ኤስያን ማእኸላይ ኣፍሪቃን ይትግበር። በብዓመቱ ኣብ መላእ ዓለም ሰለስተ ሚልየን ኣጓላትን ደቂኣንስትዮን፡ ነዚ ሓደጋ ከምዝተሳጥሓ ይግመት። መብዛሕትኡ ግዘ ኣብ ሰገናት ደቂሄዋን ዝፍፀም እዚ ተግባር፡ ብዙሕ ግዘ ካብ ግዘ ዕሸልነትን ክሳብ 15 ዝዕድሚአን ይኽንሸባ። ዝበዝሕ ግዘ፡እታ ጓልኣንስተይቲ ኣብ ግዘ ፆታዊ ርክብ ግቡእ ባህሪ ንክተርኢ፣ ወይ ሓንቲ ሰገን ወይ ከኣ ጓልኣንስተይቲ ንመውስቦ ንምድላውን ባህሪ ኣንስታይነት ንክትላበስን የኽእል እዩ ብዝብል እምነት ይፍፀም። ብሰንኪ እዚ፡ ብዙሕ ደም ምፍሳስ፣ ፀገም ሽንቲ፣ ረኽስታት፣ መኻንነት፣ ኣብ ግዘ ወሊድ ዝተሓለለኹ ፀገማትን፡ ዝውለድ ቆልዓ ምሟትን የጋጥም። ምንጪ: ውድብ ጥዕና ዓለም ምኽንሻብ ደቂ ኣንስትዮ ክንክይ ዝኸኣለ፡ ብርክት ዝበሉ ትካላት ዓለም ኣብዚ ፈሰስ ብምግባሮምን፡ ኣደታት ንክመሃራ ብምግባሮምን ከምዝኾነ ተገሊፁ። ተሓለቕቲ ግና ኣብዚ ዓውዲ ተወሳኺ መፅናዕቲ ክግበር ይጠልቡ። ተዛማዲ ትሕዝቶ ቤት ፍርዲ ህንዲ፡ ምስ ትሕቲ ዕድመ ዝግበር ፆታዊ ርክብ፡ ዝእግድ ሓድሽ ሕጊ ኣውፂኡ12 ጥቅምቲ 2017 ህንዲ፡ ኣብ ሩባ ጋንጂስ ንሓንቲ ጓልንስተይቲ ዝዓመጹ ክልተ ሰባት ተኣሲሮም4 ጥቅምቲ 2018 ዜናታት ሕብረት ኣውሮጳ ኣብ ትግራይ ገበናት ኲናት ተፈጺሙ ክኸውን ከምዝኽእል ስክፍትኡ ገሊጹ16 ጥሪ 2021 ቦቢ ዋይን፡ “ንህይወተይን ህይወት በዓልቲ ገዛይን ተጨኒቐ ኣለኹ”ቅድሚ 7 ሰዓታት ስለምንታይ ንፓትሪስ ሉሉምባ ምዝካር ኣድለየ?ቅድሚ 5 ሰዓታት ኣዘራረብቲ ዛዕባታት እናኸረረ ዝመጽእ ዘሎ ጎንጺ ዶብ ኢትዮጵያን ሱዳንን14 ጥሪ 2021 ክልል ኦሮሚያ፡ መምህር ኪቲላ ጉዳታ ስለምንታይ'ዩ 'ተረሺኑ'?12 ጥሪ 2021 3:42 ቪድዮ, ብዛዕባ ፕረዚደንታዊ መረጻ ኡጋንዳ እንታይ ትፈልጡ?, ዕምሪ ፈነወ 3,4212 ጥሪ 2021 ኣብ ኣፍሪቃ ዘሎ መዓልታዊ ዝርገሐ ኮሮናቫይረስ ዘርኢ ሰሌዳ24 መጋቢት 2020 ሱዳን ኣብ መስርሕ ልዝብ ግድብ ሕዳሰ ኣይተሰማመዐትን11 ጥሪ 2021 ምስ ሱዳን ዘሎ ምስሕሓብ ‘ዶብ ናብ ዝነበሮ ተመሊሱ ብሰላም ክፍታሕ ኣለዎ’- ኢትዮጵያ7 ጥሪ 2021 ቦይንግ 737 ነፋሪት ኢንዶኔዥያ ዝወደቐትሉ ከባቢ ተፈሊጡ ተባሂሉ10 ጥሪ 2021 ኣብ ኣብያተ ማእሰርቲ ስዑዲ ዓረብ ዝሳቐዩ ኢትዮጵያውያን፡ መንግስቲ ናብ ዓዶም ክመልሶም ይምሕጸኑ7 ጥሪ 2021 ኣቶ ጃዋር መሓመድ ዝርከቦም ክሱሳት ሎሚ ኣብ ቤት ፍርዲ ቀሪቦም12 ጥሪ 2021 ብብዝሒ ዝተነበ 1 ላዕለዎት መሪሕነት ህወሓት ትማሊ ናብ ቤት ፍርዲ ቀሪቦም 2 ኣብ 50 ግዝኣታት ኣመሪካ ብኣጽዋር ዝተዓጀበ ተቓውሞ ከይካየድ ተሰጊኡ 3 ወድብ ኣንጌላ መርክል፡ ሓድሽ ኣቦ መንበር መሪጹ 4 ኡጋንዳ፡ ፕረዚደንት ዩወሪ ሙሰቨኒ ከምዝተዓወተ ተገሊጹ 5 ሕብረት ኣውሮጳ ኣብ ትግራይ ገበናት ኲናት ተፈጺሙ ክኸውን ከምዝኽእል ስክፍትኡ ገሊጹ 6 ኣብ ትግራይ ምሉእ ኣገልግሎታት መብራህትን ስልክን መዓስ ክጅምር ይኸውን?
