ኣብ ዝለኣኾ መልእኽቲ ነበረ። በቲ ንባሮት ሓራ ምውጻእ ዝወሰዶ ስጕምቲ ዝከራኸርዎን ዝጻብእዎን አባላት ኮንግረስ ስለ ዝነበሩ፡ ንከምዕዶም "ታሪኽ ከም ዘይምሕር፡ እንተ ብሕማቕ እንተ ብጽቡቕ ኣስማትና ንሓዋሩ ከም ዘልዕሎ ከቶ ኣይንረስዕ" ክብል ዝመጐተሉ እዋን ነበረ። ኣብ ኣፍሪቃ ታሪኽ ብግቡእ ተሰኒዱ ድዩስ ወይስ ዝሰዓረ ከም ድላዩን ብዝጥዕሞን ዝጸሓፎ ታሪኽ'ዩ ዘሎና ዘብል ዛዕባ ዘካትዕን ብተደጋጋሚ ዝለዓልን'ዩ። ቅልውላው ኮንጎ ብሓፈሽኡ ንታሪኽ ፓትሪስ ሉሙምባ ንምርዳእ ታሪኽ ቅልውላው ኮንጎ ትንክፍ ኣቢልናዮ ክንሓልፍ ናይ ግድን'ዩ። ንታሪኽ ቅልውላው ኮንጎ ንምፍላጥ ድማ ሞቡቱ፡ ሞይስ ቾምበ፡ ምስ ተሓባበርቶም በልጅዩምን ሕ.መ.ኣ.ን ኣብ ሓደ ስእሊ ኣእቲና ከነቕርቦም ይግባእ። ቅልውልው ኮንጎ ንዘበን ፖለቲካዊ ዱርማዱር'ቲ ሃገር ንምግላጽ እንጥቀመሉ መግለጽያ'ዩ። እዋኑ - 1960 ክሳብ 1965 - እዋን ረብሻ ነበረ። እቲ ዝተፈጥረ ምልዕዓል ድማ ምስ ምትእትታው ናጽነት ዝተኣሳሰር ነበረ። እቶም ዝተሓላለኹ ናዕብታት ክብሉ-ክብሉ ነታ ሃገር ንሓድሕዳ ኣናቘታ፣ ኣብ መጠረስትኡ ኸኣ ኣብ ኢድ ዉልቀ መላኺ ሞቡቱ ሰሰ-ሰኮ ወደቐት (1965-1997)። ብተወሳኺ፡ ቅልውላው ኮንጎ ብእዋን ዝሑል-ዉግእ ብበዓል-ደረባነት (ብድሕሪት ኰይኖም ዘጐሃህሩ ሓይልታት) ዝካየድ ስለ ዝነበረ፡ መንግስቲ ኣሜሪካን ሶቬት-ሕብረትን ንሓድሕዶም ዝጋጨውሉ ዝነበሩ ዘበን ነበረ። ቅልውላው ኮንጎ ማዕረ 100,00 ሰባት ዝለሓሰ ግጭት ነበረ። 1960፡ ዓመተ-ኣፍሪቃ ብዙሕ ጊዜ 1960 ብ"ዓመተ-ኣፍሪቃ" ኢያ ትፍለጥ፣ እዚ ኸኣ ኣብቲ ዓመት'ቲ ብርክት ዝበሉ ፍጻሜታት ክኽሰቱ ብምኽኣሎም - ኣውራ ናጽነት 17 ሃገራት ነቲ ዓመት ከድምቖ ከኣለ፣ እቶም ናጽነታት ከኣ ብጊዲኦም "ፓን-ኣፍሪቃውነት" (Pan-Africanism) ዝበሃል ምንቅስቓስ ፈጠረ። "ፓን-ኣፍሪቃውነት" ኣብ ሞንጎ ኣፍሪቃውያን ኣንፈት ሕውነትን ምትሕብባርን ዘትሕዝ ምንቅስቓስ ዝተኻየደ ፈተነ ነበረ። ኣብዚ እቶም ቀንዲ መራሕቲ ናይቲ ምንቅስቓስ በዓል ኩዋመ ንክሩማ (ጋና) ጆሞ ከንያታን (ኬንያ) ነበሩ። እቲ ሞራላዊ ባህሊ "ፓን-ኣፍሪቃውነት" ካብ ቃልስታት ኣንጻር ባርነት፡ ዘርአኝነት፡ ባዕዳዊ-መግዛእቲ፡ ዘመናዊ-መግዛእቲ ዝመንጨወ'ዩ። 1960 ንናጽነት ኣፍሪቃ ኣብ ጥርዚ ክበጽሕ ዘብቅዐ ጥራይ ዘይኰነስ ንሃገራት ኣፍሪቃ ኣብ ዉድብ ሕቡራት ብእታው ህላዊአን ዘረጋገጻሉ ዓመት ነበረ። እቲ ቅልጡፍ ፖለቲካዊ ምዕባለ ኣብ ኣስተሃብሮን ተስፋን መጻኢ ዕድላት ኣፍሪቃ (ከም ሓንቲ ብመጠኑ ጥርንፍቲ ክፍለ-ዓለም) ከተኣታቱ'ኳ እንተኸኣለ፡ ኣፍሪቃ ምስ'ቶም ኣብ ጽባሕ-መግዛእቲ ዝጽበይዋ ዝነበሩ ጎነጻውያን ክውንነታት ንኽትጠማጠም ናይ ግድን ምዃኑ ክገሃድ ጀመረ። ብተወሳኺ፡ 1960 ኣብ ኣፍሪቃ ዝተቐላቐሉ ብረታዊ ቃልስታት - ንኣብነት ኣንጻር ዘርኣዊ-ፍልያ ደቡብ ኣፍሪቃ ዝካየድ ዝነበረ ቃልሲ - ሳዕቤናቶም ክርአ ጀመረ። ኣብታ ዓመት'ቲኣ ኵለን ግዝኣታት ፈረንሳ ዝነበራ ሃገራት - ኣብ ፈረንሳዊ ምዕራባዊ ኣፍሪቃን ኢክዋቶርያል ኣፍርቃን - ናጽነተን ረኸባ። እንኮላይ ግዝኣት በልጅዩም ዝነበረት ኮንጎ። ኣብ ዞባናኸ?
