ካልድ ንጋዜጣ ኣድማስ ከም ኣብነት ብምውሳድ፡ ኣብ መጀመርታ ብውሑድ ቁጽሪ ከም ዝጀመሩ ብምሕባር፡ ኣብ መዓልቲ ክሳብ 15 ሽሕ ሕታማት ዘሕትምሉ እዋናት ከም ዝነበረ ይዝክር። "ጉጀለ 15 ምስዘን ናይ ውልቂ ጋዜጣታት ቃለመሕትተ ክገብሩ ምስ ጀመሩ ግን፡ ጋዜጣ ሰቲት ኣብ መዓልቲ ክሳብ 40 ሽሕን ልዕሊኡን ተሕትም ነይራ።" "እቲ ዝተሓትመ ኩሉ ይሽየጥ ነይሩ ማለት ግን ኣይኮነን፡ እቲ ዘይተሸጠ ተኣኪቡ ብመንገዲ ክፍሊ ጎስጓስን ሓበሬታን ናይ ሚኒስትሪ ምክልኻል፡ ናብ ሰራዊት ብነጻ ዝዕደለሉ ኣገባባት ነይሩ" ከኣ ይብል። ስራሕ ሚድያ ኣብ ሕብረተሰብ ዝተፈላለየ ኣተሓሳስባን ናይ ኣረዳድኣ መሰረት ምፍጣር እዩ፡ ዝተፈላለየ ኣተሓሳስባ ዘለዎም ሰባት ሓሳቦም ከፍስሱ ዕድል ፈጢርካ፡ ህዝቢ ዝሓሸ ዝበሎ ኣተሓሳስባ ንኽመርጽ ዕድል ከም ዝህልዎ ባይታ ምጥጣሕ እዩ ይብል ካልድ። "እተን ጋዜጣታት ካብ መዓልቲ ናብ መዓልቲ ሕታማተን ይውስኽ ምንባሩ ከኣ ኣብ ህዝቢ ዝነበረን ተቐባልነት እዩ ዘርኢ፡ ብእኡ መንጽር ምስ ዝረአ ከኣ ንህዝቢ ዝሓሸ ሕርያ ናይ ሓበሬታ ይፈጥራሉ ነይረን እየን።" እዘን ናይ ብሕቲ ጋዜጣታት፡ ኣብቲ መጀመርታ ሕጸረታት ዘበገሶ ናይ ኣስመራ ዜናታት ጥራይ ይጽብጸባ ጥራይ ብምንባርና፡ 'እዘን ጋዜጣታት ናይ ኣስመራ ድየን ናይ ኤርትራ?" ዝብል ነቀፌታታት ይበጽሖም ምንባሩ ዝሕብር ካልድ "ድሕሪ'ዚ ነቀፌታ ናብ ዞባታት እናተንቀሳቐስና ክንሽፍን ጀሚርና ነይርና ኢና" ኢሉ። መግለጺ ስእሊ, ካልድ ዓብዱ እተን ጋዜጣታት ብዓል መን ነይረን ብዓል መንከ ተኣሲሮም ጋዜጣ ትርግታ ኣብ ትሕቲ ሃገራዊ ማሕበር መንእሰያትን ተምሃሮን ኤርትራ (ናይ ሽዕኡ ሃገራዊ ማሕበር መንእሰያት ኤርትራ) እትሕተም ጋዜጣ ኮይና ኣብ 1996 ድማ'ያ ንመጀመርታ እዋን ናብ ኢድ ኣንበብታ በጺሓ። ካብ ሰሙናዊት ናብ ኣብ ሰሙን ክልተ ግዜ ክትሕተም ዝኸኣለት ጋዜጣ እያ። ጋዜጣ ሰቲት ኣብ ነሓሰ 1997 ክትዝርጋሕ ዝጀመረት ናይ ብሕቲ ጋዜጣ እያ። ፍስሃየ ዩውሃነስ ጆሽዋ፡ ገጣሚ ጸሓፊ ድራማን ግዜጤኛን ዝነበረ (23 መስከረም 2001 ተኣሲሩ)፡ ኤርትራዊ ስዊድናዊ ዳዊት ኢሳቕ ንዝተወሰነ እዋን ኣሳናዳኢ እዛ ጋዜጣ ዝነበረ፡ ጸሓፊ ድራማን ገጣምን ዝነበረ ኮይኑ ክልቲኦም ኣብ ወርሒ መስከረም 2001 ትሕቲ ቐይዲ ኣትዮም። ሰዩም ጸሃየ እውን ገዲም ተጋዳላይን ሓደ ካብ መስረትቲ ተሌቪዥን ኤርትራን ኮይኑ፡ ኣብዛ ጋዜጣ ጽሑፋት ዘበርክት ዝነበረ እዩ ኣብ መስከረም 2001 ከኣ ኣብ ቀይዲ ኣትዩ። ጋዜጣ ዘመን ኣብ መስከረም 1998 ብመልክዕ መጽሄት ዝጀመረት ኮይና፡ ኣብ ክልተ ሰሙን ሓንሳብ ፈሊማ ጸኒሓ ናብ ሰሙናዊት ጋዜጣ ተሰጋጊራ። ዋና ኣሳናዳኢ እዛ ጋዜጣ ዝነበረ፡ ኣማንኤል ኣስራት (23 መስከረም 2001 ተኣሲሩ)፡ ሳህለ ጸገዛኣብ (ወዲ ኢታይ) ጋዜጤኛ ሓዳስ ኤርትራ ዝነበረ ኮይኑ ኣብ ጋዜጣ ዘመን እውን ጽሑፋት ዘበርክት ዝነበረ እዩ፡ 23 መስከረም 2001 ከኣ ኣብ ቀይዲ ኣትዩ። ጋዜጣ መቓልሕ ብታሕሳስ 1998 ክትሕተም ዝጀመረት ጋዜጣ'ያ። ኣብ ሰሙን ክልተ ግዜ ካብ ዝሕተማ ዝነበራ ናይ ግሊ ጋዜጣታት እያ ነይራ። ዋና ኣሰናዳኢ እዛ ጋዜጣ ዝነበረ ማትዮስ ሃብተኣብ፡ ምክትል ኣሳናዲ እታ ጋዜጣ ዝነበረ ዳዊት ሃብተሚካኤል ኣብ ወርሒ መስከረም 2001 ኣብ ትሕቲ ቀይዲ ኣትዮም። ማሕበራት ሰብኣዊ መሰላት ንኤርትራ ዝምልከት ናብ ውሕሃ መልእኽቲ ሰዲዶም ኤርትራ ን 18 ዓመታት ዝሓየረቶም ፖለቲከኛታትን ጋዜጠኛታትን ክትፈትሕ ጻውዒት ቀሪቡ ጋዜጣ ቀስተ-ደመና ኣብ 1998 ቀዳማይ ሕታማ ዝዘርገሐት ናይ ወልቂ ጋዜጣ እያ። መድሃኔ ሃይለን ምክትል ኣሳናዳኢ እታ ጋዜጣ ዝነበረን፡ ተመስገን ገብርየሱስ ኣሰናዳኢ ዜና ስፖርት ዝነበረን ኣብ ወርሒ መስከረም 2001 ኣብ ትሕቲ ቐይዲ ኣትዮም። ጋዜጣ ሓዳስ ኣድማስ ናይ መጀመርታ ሕታማ ኣብ 1998 ኰይኑ፡ ካብ ጥሪ 2000 ጀሚራ ሓዳስ-ኣድማስ ዝብል ስም ተዋሂባ። ሓዳስ ኣድማስ፡ እታ ናይ ፈለማ ኣብ ሰሙን ክልተ ግዜ ንምሕታም ዝበቕዐት ናይ ብሕቲ ጋዜጣ እያ። ዋና ኣሳናዳኢ ሓዳስ ኣድማስ ዝነበረ ስዒድ ዓብደልቃር 23 መስከረም 2001 ኣብ ትሕቲ ቀይዲ ኣትዩ። ጋዜጣ ጽጌናይ ዋና ኣሳናዳኢ እዛ ጋዜጣ ዮሱፍ መሓመድ ዓሊ 23 መስከረም 2001 ተኣሲሩ። ኢድሪስ ኣቡ ዓረ እውን ደራስን ጋዜጤኛን ኮይኑ ኣብዛ ጋዜጣ ጽሑፋት ዘበርክት ዝነበረ እዩ ኣብ መስከረም 2001 ከኣ ኣብ ቀይዲ ኣትዩ። ጋዜጣ ዊንታና ዊንታና 'ውን ሓንቲ ካብተን ኣብቲ እዋን ዝነበራ ናይ ውልቂ ጋዜጣታት ኮይና፡ ዋና ኣሰናዳኢኣ ዳዊት ገብረኣብ ኮይኑ፡ ፍቕራዊ ትሕስቶታት ዘለዎ ዓምድታት ተዳሉ ነይራ። ተወሳኺ ብዘይካ'ዚ ኣብ ናይ መንግስቲ መራኸቢ ብዙሓን ዝሰርሑ ዝነበሩ፡ ሓሚድ መሓመድ ስዒድ ኣብ ተሌቪዥን ኤርታራ መደብ ስፖርት ዘቕርብ ዝነበረ እዩ፡ 15 ለካቲት 2002 ከኣ ኣብ ትሕቲ ቀይዲ ኣትዩ። ሳልሕ እድሪስ ስዒድ (ሳልሕ ኣል ጀዛይር) ኣብ ጋዜጣ ኤረትርያ ኣልሓዲሳን መደብ ድምጺ ሓፋሽ ብዓረብ ዝሰርሕ ዝነበረ እዩ ኣብ ለካቲት 2002 ኣብ ትሕቲ ቀይዲ ኣትዩ። ጅምዕ ከሚል ኣብ ሓዳስ ኤርትራ መደብ ስፖርት ዘዳሉ ዝነበረ ኮይኑ ኣብ ሕዳር 2005 ኣብ ትሕቲ ቀይዲ ኣትዩ። ምንጪ ስእሊ, khalid Abdu መግለጺ ስእሊ, ካልድ ዓብዱ እተን ጋዜጣታት ንምንታይ እየን ተዓጽየን?
