ወዘተ። መግለጺ ስእሊ, ኤርትራ ኣቆጻጽራ ሰዓት ምብራቕ ኣፍሪቃ እያ ትጥቀም እቲ ቐደም፡ ብብዝሒ ግሪኻውያን፣ የመናውያን፣ ኢጣልያውያን፣ ግብጻውያን፣ ኢትዮጵያውያን ዝነብሩላ ዝነበረት ከተማ፡ ሓንቲ ኣፍሪቃዊት ከተማ ዘይኮነት፡ ቤት ኩሉ ዘምስላ ምንባሩ ይዝረብ። ሕቡራት ሃገራት፡ በዝሒ ህዝቢ ኤርትራ ናብ ሓሙሽተ ሚሊዮን ይጽጋዕ ኢሉ ይግምት። ሃገረ ኤርትራ ክሳብ ሎሚ ወግዓዊ ቆጸራ ህዝቢ ስለዘየካየደት፡ ብዝሒ ህዝባ ብንጹር ምፍላጥ ኣጸጋሚ'ዩ። ዝተፈላለዩ ምንጭታት፡ ዝተፈላለዩ ኣሃዛት'ዮም ዝህቡ። ኤርትራ ሕጂ፡ ሽዱሽተ ዞባታት ክህልውዋ እንከለዉ፡ ትግረ፣ ትግርኛ፣ ዓፋር፣ ኩናማ፣ ብሌን፣ ሳሆን ራሻይዳን ሓዊሱ 9 ወግዓዊ ኣፍልጦ ዘለወን ብሄራት ዝሓቖፈት ሃገር'ያ። መግለጺ ስእሊ, ተወለድቲ ብሄተረሰብ ብሌን [ጸጋም] ተወላዲት ብሄር ዓፋር [የማን] ዓሌት ራሻይዳ፡ ብመልክዖምን ኣነባብርኦምን ካብ ካልኦት ብሄራት ኤርትራ ዝተፈለዩ ጉጀለ'ዮም። ራሻይዳ፡ ሰዓብቲ እምነት እስልምና ኾይኖም ድሒሮም ካብ ስዑዲ ዓረብ'ዮም መጺኦም ተባሂሉ ይእመን፤ ላህጅኡ ፍልይ ዝበለ ቋንቋ ዓረብ ድማ ዝረዳድእሉ ቋንቆኦም'ዩ። መግለጺ ስእሊ, ጓል ኣንስተይቲ ራሻይዳ፡ ቆልዓ ሓሙሽተ ዓመት ምስ ኮነት ኣትሒዙ፡ ብዘይካ ዓይና ሙሉእ ገጻ ብዕንቚ ብዘጌጸ ጨርቂ ትሽፍን እዞም ህዝቢ ሰበኽሳግም ኮይኖም ኣብ ምብራቓዊ መታሕት ብብዝሒ ከምኡ ከኣ ኣብ ምዕራባዊ መታሕት ኤርትራ ዝነብሩ እዮም፡ ኣጣል ብምርባሕን ብንግድን ድማ ህይወቶም ይመርሑ። ደቂ ኣንስትዮ ራሻይዳ፡ ቆልዑ ሓሙሽተ ዓመት ምስ ኮና ጀሚሩ፡ ዓይነን ጥራሕ ዘርኢ ብዕንቑታትን ዛዕጎልን ዘጌጸ ዒባያ ክኽደና ይግደዳ፤ ኣብ 15 ዓመተን ድማ ይምርዐዋ። "ኣቦይ ኣለዉና/ኣለዋና"፡ ቆልዑ ኣስመራ ኣብ ኮምቡሽታቶ መተዓዳደጊ ገንዘብ መግለጺ ስእሊ, መተዓዳደጊ ገንዘብ ኤርትራ ስሙ ናቅፋ ዝብሃል ኮይኑ በዓል 1፣5፣10፣20፣50 ከምኡ እውን ናይ 100 ናይ ወረቐት ሰልዲ ኣለዎ ባጤራ ኤርትራ ናቕፋ ዝብሃል ኮይኑ በዓል 1፣5፣10፣20፣50 ከምኡ እውን ናይ 100 ናይ ወረቐት ሰልዲ ኣለዎ። መበገሲ ስሙ ኣብ ሰሜናዊ ክፋል እትርከብ ከተማ ናቕፋ ኮይና፡ ንናጽነት ዝቃለሱ ዝነበሩ ተጋደልቲ ኣብ 1977 ምስ ተቖጻጸርዋ፡ ደይ ከም ካልኦት ከተማታት፡ ደርጊ ደጊሙ ስለዘይተቐቖጻጸራ ከም ምልክት ጽንዓት ከም ዝርእይዋ እዮም ሓደ ሽበት ዘር ዘበሉ ዓቢ ኣቦ ኣብ ባር ኢምፔሮ የዕሊሎሙና። ካብ ደገ ዶላር ወይ ካልእ መተዓዳደጊ ገንዘብ ሃገራት ወጻኢ ሒዙ ዝኣተወ በጻሒ ዓዲ፡ ብሕጋዊ መገዲ ኣብ ባንኪ ንግዲ ኤርትራ ከሽርፎ ይጥለብ። ብዙሓት ኤርትራውያን'ውን፡ በዚ መስርሕ ይኣምኑ። ኣብ ባንኪታት ኤርትራ፡ ዋጋ ሓደ ዶላር 15 ናቕፋ'ዩ። ኣብቲ 'ኣሎ ዝበሃል' ጸሊም ዕዳጋ ድማ 17 ናቕፋ ከም ዝኾነ ሰሚዕና። ግን፡ ኣብ ኤርትራ ዝሓዝካዮ ናይ ወጻኢ ሸርፊ ኣብ ጸሊም ዕዳጋ ክተሽርፍ ኢልካ ምሕሳብን ምፍታንን፡ ኪኖ ዘይሕጋዊ ምዃኑ፡ ዘይሕሰብን'ውን'ዩ። ብሽክለታ ጎደናታት ኣስመራ፡ ሓባጥ ጎባጥ ዘይብሎም ለጥ ኢሎም ዝተነጸፉ ጎደናታት'ዮም። ኣብዞም ጎደናታት ብብዝሒ ዝንቀሳቐሳ መካይን ምርኣይ ግን፡ ክንድቲ ኣይኮነን። ብሽክለታ እሞ፡ ካብ ጫፍ እታ ከተማ ዝብገስ ኮነ ካብ ማእኸል ከተማ ናብ ዕለታዊ ምንቅስቓሳቱ ዝወፍር ዓብዪ ምስ ንኡሽቶ፡ ዝመርጻ መጓዓዝያን መሳለጥያኡን'ያ። ኤርትራውያን ኪኖ መጓዓዝያ ኣብ ዓለማዊ ውድድራት እውን ክፍለጡላ ስለዝጀመሩ፡ ክሳብ እቲ ዝዓበየ ውድድር ቱር ዲ ፍረንስ ኣብ መድረኽ ዝደየቡ ከም ብዓል ዳንኤል ተኽለሃይማኖት ንብዙሓት ኣነቃቒሖም ኣብቲ ስፖርት ከምዘተኩሩ ገይረሞም እዮም። ኣብዚ ሕጂ ከኣ ኤርትራን ውድድር ብሽክለታን ተነጻጺሎም ዘይረኣዩ ኮይኖም ኣለዉ። ምንጪ ስእሊ, MILENA BELLONI (Left) BBC (Right) መግለጺ ስእሊ, ጎደናታት ኣስመራ፡ ሓባጥ ጎባጥ ዘይብሎም ለጥ ኢሎም ዝተነጸፉ ጎደናታት'ዮም ዓማዊለን፡ ካብ ዝኾነ ቦታ ናብ ካልእ ኣብጺሐን ዝመልሳ ናይ ከተማ ኣውቶብስን ቢጫ ታክስን'ውን ኣለዋ። እተን ናይ ከተማ ኣውቶብስ ዝህብኦ ኣገልግሎት፡ ብናይ'ታ ሃገር ኣቆጻጽራ ሰዓት ካብ ሰዓት ስዱሽተ ናይ ነግሆ ክሳብ ሰዓት 9፡00 ናይ ምሸት ኮይኑ፡ እተን ዝበዝሓ ካብ ሜዳ ኤርትራ ተባሂሉ ዝጽዋዕ ከባቢ፡ ካብ ሜዳ ባሕቲ መስከረምን ማይ ኣባሻውልን ይብገሳ። ኣብ ኤርትራ ዘሎ ትሑት ወርሓዊ መሃያ፣ ካብ ደገ ዝኣተዋ መካይን ክኸፍልኦ ዝግደዳ ልዑል ግብሪ፣ ከምኡ'ውን ዋጋ ነዳድን መለዋወጢ ኣቑሑን ተደሚሩ፡ ናይ ውልቂ መኪና ክትውንን ከቢድ'ዩ። በዚ ምኽንያት፡ ቁጽረን ኣዝዩ ውሑድ ዝኾና መካይን፡ ነቶም ብተኽሊ ሽባኻን ስየን ዝወቀቡ ጎደናታት ክመላለሳሎም ይውዕላ። ማሕበራዊ ናብራ ኤርትራ ኣብ ኣስመራ ዝርአ ውዑይ ምንቅስቓስ ንግዲ የለን። ማሕበረ ቑጠባዊ መነባብሮ ዝበዝሐ ህዝቢ ኤርትራ፡ ኣብ ሕርሻ ዝተሞርኮሰ'ዩ። ዘራእቲ ቡልቱግ፣ መሸላ፣ ስርናይ፣ ስገም፣ ኣሕምልትን ፍረታት፣ ጠለ-በጊዕ፡ ኣግማልን ከብትን ካብ ቀንዲ ምንጪ ኣታዊታት እቶም ብሕርሻን መጓሰን ዝናበሩ ኤርትራውያን እዮም። ብዙሓት ትካላት እምነትን ናይ ኣምልኾ ቦታታትን ብሓባር ኣብ ዝርኣዩላ ከተማ፡ ሃይማኖታት፡ ኦርቶዶክስ ክርስቲያን፣ ሱኒ ሙስሊም፣ ቤተ-ክርስቲያን ሮማ ካቶሊክን ሉተራን ወንጌላዊ ቤተ-ክርስቲያንን ጥራሕ'የን ካብ መንግስቲ ኣፍልጦ ዝረኸባ። ካብዚ ወጻእ ዝንቀሳቐሳ ሃይማኖታት፡ ዘይሕጋውን መሳርሒ ኣጀንዳ ሃገራት ወጻእን ተገይረን ይውሰዳ። ኣብዚ ዓመት፡ ብካቶሊካዊት ቤተክርስቲያን ኤርትራ ዝመሓደራ ትካላት ጥዕናን ኣብያተ ትምህርትን ተዓጽየን፣ ሰዓብቲ እምነት ጴንጠቆስታል ተኣሲሮም ዝብሉ ጸብጻብ ይወጽኡ ምንባሮም ይፍለጥ። ትጥቀምሉ ዘለኹም መሳርሒ ኣይተቐበሎን። መግለጺ ቪድዮ, ''ኣብ ኤርትራ ብፍሉይ ህግሰት ሰብኣዊ መሰል የለን'' መንግስቲ ኤርትራ ኣብዞም ጉዳያት ብወግዒ ዝህቦ ምላሽ'ኳ እንተዘይሃለወ፡ ሚኒስተር ዜና ኤርትራ ኣቶ የማነ ገብረመስቀል፡ ኣብ 2018 ብዛዕባ ሃይማኖታዊ ጉዳያት ኣብ ኤርትራ ኣብ ዝቐረበሉ ሕቶ፡ ሃይማኖት ዝምልከት "ኣብ ኤርትራ ግጉይ ስእሊ ወይ ዝንቡዕ ሓበሬታ ኣሎ ኮይኑ'ምበር፡ ኤርትራ መሰል ናይ እምነት ተኽብር ሃገር እያ" ዝብል ምላሽ ሂቡ ነይሩ። "ኣብ ሃገራዊ ድሕነት ጽልዋ ምሰ ዝህሉ'ዩ መንግስቲ ኢዱ ዘእቱ'ምበር፡ መንግስቲ ኣብ ሃይማኖት ኢዱ ኣየእቱን" ብምባል፡ "ምናልባት ኣብዚ ቀረባ እዋናት ዝረኣናዮ ግን፡ ብደገ ዝምወል ንሕብረተሰብ ዘናውጽ ጸገማት ስለዝመጽአ... ሰብ ተደለየ ክኣምን ይኽእል ተዘይደለየ ዘይክኣምን ይኽእል'ዩ። ዝኾነ ሰብ ናይ እምነት መሰል ኣለዎ" ኢሉ ነይሩ። ተዛማዲ ትሕዝቶ ቈጽሊ ዝደፍአ ተቐናያይ ርእሶም ሃይለ25 ሓምለ 2018 ቪድዮ, 'ኤሪትራዊት ኣደ' ተገዲዱ ዝደረፈ ደራሲ4 መስከረም 2019 ቪድዮ, ''ኣብ ኣስመራ ዘለዉ ኣዝማድና ክንረኽቦም ኢና''14 ሓምለ 2018 ዜናታት ሕብረት ኣውሮጳ ኣብ ትግራይ ገበናት ኲናት ተፈጺሙ ክኸውን ከምዝኽእል ስክፍትኡ ገሊጹ16 ጥሪ 2021 ቦቢ ዋይን፡ “ንህይወተይን ህይወት በዓልቲ ገዛይን ተጨኒቐ ኣለኹ”ቅድሚ 6 ሰዓታት ስለምንታይ ንፓትሪስ ሉሉምባ ምዝካር ኣድለየ?ቅድሚ 5 ሰዓታት ኣዘራረብቲ ዛዕባታት እናኸረረ ዝመጽእ ዘሎ ጎንጺ ዶብ ኢትዮጵያን ሱዳንን14 ጥሪ 2021 ክልል ኦሮሚያ፡ መምህር ኪቲላ ጉዳታ ስለምንታይ'ዩ 'ተረሺኑ'?12 ጥሪ 2021 3:42 ቪድዮ, ብዛዕባ ፕረዚደንታዊ መረጻ ኡጋንዳ እንታይ ትፈልጡ?, ዕምሪ ፈነወ 3,4212 ጥሪ 2021 ኣብ ኣፍሪቃ ዘሎ መዓልታዊ ዝርገሐ ኮሮናቫይረስ ዘርኢ ሰሌዳ24 መጋቢት 2020 ሱዳን ኣብ መስርሕ ልዝብ ግድብ ሕዳሰ ኣይተሰማመዐትን11 ጥሪ 2021 ምስ ሱዳን ዘሎ ምስሕሓብ ‘ዶብ ናብ ዝነበሮ ተመሊሱ ብሰላም ክፍታሕ ኣለዎ’- ኢትዮጵያ7 ጥሪ 2021 ቦይንግ 737 ነፋሪት ኢንዶኔዥያ ዝወደቐትሉ ከባቢ ተፈሊጡ ተባሂሉ10 ጥሪ 2021 ኣብ ኣብያተ ማእሰርቲ ስዑዲ ዓረብ ዝሳቐዩ ኢትዮጵያውያን፡ መንግስቲ ናብ ዓዶም ክመልሶም ይምሕጸኑ7 ጥሪ 2021 ኣቶ ጃዋር መሓመድ ዝርከቦም ክሱሳት ሎሚ ኣብ ቤት ፍርዲ ቀሪቦም12 ጥሪ 2021 ብብዝሒ ዝተነበ 1 ኣብ 50 ግዝኣታት ኣመሪካ ብኣጽዋር ዝተዓጀበ ተቓውሞ ከይካየድ ተሰጊኡ 2 ላዕለዎት መሪሕነት ህወሓት ትማሊ ናብ ቤት ፍርዲ ቀሪቦም 3 ወድብ ኣንጌላ መርክል፡ ሓድሽ ኣቦ መንበር መሪጹ 4 ኡጋንዳ፡ ፕረዚደንት ዩወሪ ሙሰቨኒ ከምዝተዓወተ ተገሊጹ 5 ሕብረት ኣውሮጳ ኣብ ትግራይ ገበናት ኲናት ተፈጺሙ ክኸውን ከምዝኽእል ስክፍትኡ ገሊጹ 6 ቦቢ ዋይን፡ “ንህይወተይን ህይወት በዓልቲ ገዛይን ተጨኒቐ ኣለኹ” 7 ኣብ ትግራይ ምሉእ ኣገልግሎታት መብራህትን ስልክን መዓስ ክጅምር ይኸውን?
