ብምባል ታሪኽ ኢዛናን እቲ ዝገጥሞ ዘሎ ምክልባትን ዝሓዙ ጽሑፋት ብምጽሓፍ ክሕግዞ ጀሚሩ። ካብ መዕበዪ ህፃናት ናብ ፍሉጥ ገጣምነትን ሓላፍነት ዩኒቨርሲቲ ማንቸስተርን በዚ ምኽንያት ኣብ ደቡብ ኣፍሪቃ ዝርከብ ኤምባሲ ኢንግሊዝ ደዊሉ፡ እቲ ጉዳይ ዳግም ከም ዝርእዩዎ ብምሕባር ፓስፖርት እቶም ወለዲ ደጊሙ ክልኣኽ ክገብሩ ሓቢሮምዎ። "ሕዚ ክፍቕዱልና'ዮም ዝብል ተስፋ ኣሕዲርና። ክሳብ ትማሊ ሰሉስ ትኬት በረራ ኣትሒዘ ይጽበ ነይረ፤ ግን ዝመጽአና ነገር የለን። ልዕሊ ዝኽእሎ ሓሪቐ። ሕጂ'ውን እንታይ ከም ዝምልሱ ኣይንፈልጥን" ትብል ፌቨን። ኢዛና ናይቲ ገዛ ናይ መወዳእታ ቖልዓ ብምዃኑ ፍቱው'ዩ። ሰለስተ ዓበይቲ ኣሕዋቱ ብደረጃ ካልኣይ ዲግሪ [ማስተርስ] ትምህርቶም ዝዛዘሙ ኮይኖም፡ ብደረጃ ሳልሳይ ዲግሪ ንሱ ፈላሚ'ዩ። "ምስቲ ዝነበሮ ጽዕንቶታት ኣብዚ ምብጽሑ ብሕልፊ ንኣይ ዓብዪ ቦታ ነይሩ። ኣብ ምረቕኡ ተረኺባ ሓጎሳ ክትገልጽ ሓሲባ ነይራ" ዝበለት ፌቨን፡ እቲ ዝተሓተተ ቪዛ ክስኣን ይኸውን'ዩ ዝብል ኢመንት (ንእሽተይ) ጥርጣረ'ውን ብዘይምንባሩ፡ ምድላዋት ገይሮም ይጽበዩ ምንባሮም'ያ ትዛረብ። ኣብያተ-ትምህርቲ 'ውርዝይና' ደቂ-ኣንስትዮ ቻይና ሓደ ተመሃራይ ጥራይ ዝተረፋ ቤት ትምህርቲ ክትዕጸው እያ ኢዛና ንክምረቕ ቑሩብ መዓልታት ምስ ተረፋ ግን፡ ሃንደበት ንዕኡን ኣብ ኢትዮጵያ ንዘላ ሓፍቱን ተደዊሉ ኣብ ደቡብ ኣፍሪቃ ዝርከብ ኤምባሲ ኢንግሊዝ ደዊሉ፡ ይቕሬታ ብምሕታት ፓስፖርት እቶም ወለዲ ደጊሙ ክልኣኽ ክገብሩ ሓቢሮምዎ። "ሕዚ ክፍቕዱልና'ዮም ዝብል ተስፋ ኣሕዲርና። ክሳብ ትማሊ ሰሉስ ትኬት በረራ ኣትሒዘ ይጽበ ነይረ፤ ግን ዝመጽአና ነገር የለን። ልዕሊ ዝኽእሎ ሓሪቐ። ሕጂ'ውን እንታይ ከም ዝምልሱ ኣይንፈልጥን" ትብል ፌቨን። ኢዛና ናይቲ ገዛ ናይ መወዳእታ ቖልዓ ብምኻኑ ፍትው'ዩ። ሰለስተ ዓበይቲ ኣሕዋቱ ብደረጃ ካልኣይ ዲግሪ [ማስተርስ] ትምህሮም ዝዛዘሙ ኮይኖም፡ ብደረጃ ሳልሳይ ዲግሪ ንሱ ፈላሚ'ዩ። "ምስቲ ዝነበሮ ጽዕንቶታት ኣብዚ ምብጽሑ ብሕልፊ ንኣይ ዓብዪ ቦታ ነይሩ። ኣብ ምርቓቱ ተረኺባ ሓጎሳ ክትገልጽ ሓሲባ ነይራ" ዝበለት ፌቨን፡ እቲ ዝተሓተተ ቪዛ ክስኣን ይኸውን'ዩ ዝብል ኢመንት ጥርጣረ'ውን ብዘይምንባሩ ምድላዋት ገይሮም ይጽበዩ ምንባሮም'ያ ትዛረብ። "ከም ሓበሻ በርበረ፣ ሽሮ፣ ደርሆ ኣዳሊና ኣብ ማንችስተር ዘለው መሓዙቱ ተኣኪቦም ናይ ሓበሻ ምድላው ክንገብር እዩ ነይሩ እቲ ሃንቀውታና፤ ግን ኣይኮነን። ትማሊ ምረቕኡ ብቀጥታ እናተመሓላለፈ ምስርኣዩዎ ግን ብኽያት ብብኽያት ኮይኖም። ብጣዕሚ ሓዚንና"። "እቲ ጋቦን ንኣደይ ኣልቢሰያ ፎቶ ከልዕላ ደልየ ነይረ" "ናተይ ስነ ስርዓት ምረቓ ከም ኩዕሶ እግሪ ብቐጥታ ፈነወ'ዮም ተኸታቲለሞ" ዝብል ኢዛና ሓድሽ [ዶክተር]፡ ኣዲኡ ንዕኡ ዝኸፈልኦ መስዋእቲ ንክገልጾ ቃላት ከም ዝውሕዶ'ዩ ዝዛረብ። ቕድም ኢሉ ብምምሕዳርን ልምዓትን ከተማ ኣብ ዩኒቨርሲቲ ኢራስመስ ሮተርዳም ዝተምሃረ ኮይኑ፡ ሕጂ ድማ ኣብ ዩኒቨርሲቲ ማንችስተር ብምምሕዳር ከባቢ ሳልሳይ ዲግሪ ዛዚሙ ኣሎ። እዚ ኹሉ ግን ናተይ ኣይኮነን ብምባል ኩሉ ንኣዲኡ ኣሕሊፉ ይህብ። "ኣደይ ሓያል ትግራወይቲ ኣደ'ያ። ኣብ ትምህርቲ ዘለዋ እምነት ልዑል'ዩ። ትምህርትና ክንምሃር ስለ እትደሊ፡ ንሳ እያ ትቆጻጸረና፣ ትቐጽዐና ዝነበረት። ስለዚ እዚ ዓወት ናተይ ኣይኮነን" ይብል። ተምሃራይ ካልኣይ ከሎ ባጺሐ'የ ኢሉ ጎርሚሱ፡ ትምህርቲ ኣቋሪጹ እንዳ ፎቶ ክህልዎ ይምነ ዝነበረ ኢዛና፡ ኣዲኡ እዚ ሓሳብ ፈጺመን ክቕበልኦ ብዘይምኽኣለን ናብ ትምህርቲ ተመሊሱ። ምንጪ ስእሊ, EZANA HADDIS "እምነታ፡ ኩሎም ደቃ ተመሪቖም ጸሊም ጋቦን ክኽደኑ ኣለዎም ዝብል'ዩ። ብናታ ድፍኢት ትምህርቲ ቐጺለ ኣብዚ ክበጽሕ ክኢለ" እንትብል ንወላዲኡ ኣቡኡ ዘለዎ ክብሪ'ውን ብዘይነኣኣስ ቃላት ብምግላጽ'ዩ። "ኣቦይ'ውን ንትምህርቲ ዓይኑ ኣይሓስን፤ ዝሓተትኹዎ ዝገብረረለየረ'ዩ፤ ኣብ ክንዲ ንጫማ ንመጽሓፍ ገንዘብ ሃበኒ እንትብሎ ከይሰስዐ ይህበኒ ነይሩ። እዚ ሕጂ ኩሉ ዘለኹዎ ናቶም እዩ። ኩነታት ኣመቻቺኦም ጽቡቕ ትምህርቲ ረኺበ ክነፍዕ ዝገበሩኒ ንሳቶም ስለ ዝኾኑ፡ ምረቓይ ሓቢረዮም ክጽምብሎ ይደሊ ነይረ፤ ኩነታት ንኣበርርክትኦም በይነይ ከኽብሮ ኣይደለኹን" ይብል። ንልዕሊ 30 ዓመት ሰፋይት ክዳን (ሳርቶ) ኮይነን ብምስራሕ ዘምሃርኦ ወላዲት ኣዲኡ፡ "ንዓይ ክትብል'ያ ሕጂ ጎቢጣ'ያ፤ ስፓይናል ኮርዳ ተዛቢዑ ዘሎ" ክብል ብዝተሰበረ ልቢ ይዛረብ። እዚ ኹሉ ንህይወተይ ዝተኸፍለ ዋጋ፡ ኣብ ምረቓይ ክርከቡ ብምግባር ንውጽኢት ስርሖም፣ ዝኹሉ ዝኸፈሉዎ መስዋእቲ ንከመስግኦም'ዩ ነይሩ እቲ ድልየተይ'ዩ ዝብል ኢዛና። "ኣይተዓወተትን። ኣፍሪቃዊት እንተኾይንኪ፡ ዘለኪ ገንዘብ፣ ንብረት፣ ሰብ.
