ዝብሉን ካልኦትን ዝርዝር ሰነድ ተዳልዩ’ሎ” ኢሉ ዶክተር ገብረመስቀል። “ውሑስ እንተኾይኑ ደቀይ ናብ ቤት ትምህርቲ ክልእኽ እየ” ነባሪ ከተማ መቐለ ኣይተ ክብሮም ኢታይ ክልተ ደቁ ተምሃሮ 11ን 4ይን ክፍሊ እዮም። ብሰንኪ ለበዳ ኮሮናቫይት ዝመሃሩሉ ቤት ትምህርቲ ካብ ዝዕጾ ንደሓር ኣብ ገዝኦም ብሬድዮ፣ ቴሌቪዥንን ካልእ መገዲን ትምህርቶም ክከታተሉ ምጽንሖም ይዛረብ። ብዘይካ’ዚ ደቁ ግዚኦም ከይባኽን መጻሕፍቲ እናንበቡን ናይ ርሕቐት ትምህርቲ እናተኸታተሉን ዝከኣሎም ይጽዕሩ። እንተኾነ እዚ ኩሉ ማዕረ ምስቲ ኣብ ቤት ትምህርቲ ውዒልካ ዝርከብ ፍልጠት ክወዳደር ከምዘይኽእል ኣይተ ክብሮም ይገልጽ። ንዘመነ ትምህረቲ 2013 ኣ.ኢ ምዝገባ ተምሃሮ ክጅመር ምዃኑ ድማ ከምዝቕበሎ ይዛረብ። “ኣብዚ ሕዚ እዋን እቲ ተቛሪጹ ዝጸንሐ ትምህርቲ ክጅመር እዩ ይበሃል ኣሎ። ኣብ ምጅማሩ ዝኾነ ዓይነት ቅሬታ የብለይን። ግን ድማ ክሕሰበሎም ዝግባእ ነገራት ኣለዉ። ንኣብነት ኣብ ሓደ ክፍሊ 70 ተምሃሮ እንተነይሮም ናብ 35 ነኪኻ እንተዝጅመር ጸቡቕ ይመስለኒ” ክብል ስክፍትኡ የረድእ። ኣድላዪ ዝኾነ ጥንቃቐ ብምግባርን ኣብ ሓደ ወንበር ሓደ ተምሃራይ ኮፍ ዝብለሉ ኩነታት ብምምችቻውን እቲ ምምሃር ምስትምሃር እንተጀሚሩ ሕጉስ ከምዝኸውን ወሲኹ ገሊጹ። ኣብ ትግራይ ብፍላይ ድማ ኣብ መቐለ ሕብረተሰብ ኣብ ምክልኻል ኮሮናቫይረስ ድኹም ዝኾነ ጥንቃቐ የርእይን ከምዘሎ ስክፍትኡን ትዕዝብቱን ይሕብር ኣይተ ክብሮም። እዚ ኩነታት ከኣ ምስ ምጅማራ ትምህርቲ ከቢድ ሓደጋ ዘስዕብ ከይኸውን የጠንቅቕ። “ንጽባሕ ብምሕሳብ፤ ንደቅናን ተምሃሮን ሓሊና ኩሉ እንገብሮ ምንቅስቓስ ጥንቃቐ ብዝተመልኦ ክኸውን ከምዝግባእ ክዛረብ እደልይ። ስለዚ እኹል ዝኾነ ቅድመ ምድላው እንተተገይሩን ውሑስ ዝኾነ ኩነታት እንተሃልዩን ደቀይ ናብ ቤት ትምህርቲ ንምልኣኽ ድልው እየ” ኢሉ። ሓላፊ ቢሮ ትምህርቲ ክልል ትግራይ ዶክተር ገብረመስቀል ብድሕሪ ምዝገባ ስሩዕ ዝኾነ ትምህርቲ መዓዝ ከምዝጅመር ንጹር መዓልቲ ምቕማጥ ከምዘይከኣል ብምሕባር ነቶም ምስ ምክልኻል ለብዒ ኮቪድ-19 ብዝተሓሓዝ ኣብ ዝተገበሩ ምድላዋት ንምፍጻም ግን ብድሆታት ክህልዉ ከምዝኽእሉ የረድኡ። “ንዘለዉና ከባቢያዊ ጸጋታት ብምርኣይ ግዚያዊ መምሃሪ ክፍልታት ክነዳልው ንኽእል ኢና። ግን ከኣ ብድሆታት ከምዝህሉ ፍሉጥ’ዩ። ንኣብነት ኣብ ሓንቲ ክፍሊ ዝነበሩ 60 ተምሃሮ ናብ ክልተ እንተመቒልናዮም ሕጽረት መምህራን ከጋጥም ከምዝኽእል ርዱእ እዩ” ይብል። ይኹን’ምበር ነዚ ብድሆ ኣብ ግምት ዘእተወ ሰነድ ከምዝተዳለወ ገሊጹ’ሎ። ብዘይፈተና ምስጋር መንግስቲ ኢትዮጵያ ቅድሚ ሰሙናት ወግዓዊ ከምዝገበሮ ብምኽንያት ኮሮናቫይረስ ትህርቶም ዝተኣጓጎሎም ተምሃሮ ናብቲ ዝቕጽል ክፍሊ ብዘይፈተና ክሰግሩ ተወሲኑ’ዩ። እዚ ውሳነ ንናይ 8ይን 12ን ክፍሊ ተምሃሮ ኣይሃውስን። ኣቦ ክልተ ተምሃሮ ዝኾነ ኣይተ ክብሮም ግን ነዚ ውሳነ ከምዘይቕበሎ’ዩ ዝገልጽ። ነዚ ዝብለሉ ምኽንያት ከኣ ፍርቂ ዓመት ዘይመልእ ግዜ ተማሂሮም ናብ ዝቕጽል ክፍሊ ይስገሩ ምባል ኣብ ተምሃሮ ጽልዋ ከምዝህልዎ ብምስጋእ ከምዝኾነ የረድእ። “እዚ ጌጋ ውሳነ ይመስለኒ። ኣብዚ ናይ ለበዳ እዋን ንተምሃሮ ኣብ ገዛ ዝግበረሎም ዝነበረ ሓገዝን ክትትልን ትሑት’ዩ ነይሩ። ስለዚ ኣብታ ዝነበርዎ ደጊሞም እንተዝቕጽሉ’የ ዝብል ኣነ። ናብቲ ዘይፈልጥዎ ዝቕጽል ክፍሊ ክኣትዉ ከለዉ ስለዝኸብዶም ጽቡቕ ውጽኢት ከምጽኡ ኣይክእሉን” ይብል ኣይተ ክብሮም። ኣስዕብ ኣቢሉ ድማ “11ን 4ይን ክፍሊ መሃሩ ደቀይ ናብ ዝቕጽል ክፍሊ ይስገሩ እንተተባሂሉ ናብ ዘይፈልጥዎ ትምህርቲ ስለዝኣትዉ ክኸብዶም ይኽእል እዩ። ስለዚ እንተዝድገም እየ ዝብል ኣነ” ክብል ሓሳቡ ገሊጹ። ሓላፊ ቢሮ ትምህርቲ ክልል ትግራይ ዶክተር ገብረመስቀል ንውሳነ መንግስቲ ፌደራል ኣብ ትግራይ ተፈጻሚ ንምግባር ምስ ህዝቢ ዘተ ምግባር ኣገዳሲ ስለዝኾነ ብደረጃ ክልል ዳህሳስ ከምዝተኻየደ ይገልጽ። “ሕብረተሰብ እንታይ ከምዝብል ክንፈልጥ ግድን እዩ። ደቁ ስለዝኾኑ ነቲ ውሳነ ክቕበሎ እንተኾይኑ ክዝትየሉ ግድን ይመስለኒ። ነቲ ኣብ ባይታ ዘሎ ኩነታት ብጭቡጥ ክፈልጡ ዝኽእሉ ተምሃሮ፣ ወለዲን መምህራንን እዮም። ስለዚ ኣብ ውሳነታትን ካልኦት ዝስርሑ ስራሕትን ክተማኽሮም ይግባእ” ክብል የረድእ። ካብ ህዝቢ ኣብ ዝተወሃበ ርእይቶ እቲ ዝበዝሕ “ደቅና ኣብ ዝነብርዎ ክፍሊ መከሓሓሲ ትምህርቲ ከይተወሃቦም ናብ ዝቕጽል ክፍሊ ክሰግሩ የብሎምን” ዝብል ከምዝኾነ ድማ ሓቢሩ ዶክተር ገብረመስቀል። “ውሑዳት እዮም እምበር ‘እንተሰገሩ ጸገም የብሉን’ ዝበሉ እውን ኣይተስኣኑን። መከሓሓሲ ትምህርቲ ማለት ከኣ ዋላ ኣብ ዝተደራረበ ጊዜ ነቲ ዝነበሩሉ ክፍሊ ዝግባእ ትምህርቲ ክወሃቦም ምግባር’ዩ” ኢሉ። እቲ ዝተኻየደ ዳህሳስ ምስተጠርነፈ ውጽኢቱ ኣብ ቀረባ እዋን ወግዓዊ ከምዝግበር’ውን ኣዘኻኺሩ’ሎ። ተዛማዲ ትሕዝቶ መንግስቲ ትግራይ፡ ሓደሽቲ ተምሃሮ ዩኒቨርሲቲ ናብ ክልል ኣምሓራ ኣይሰድድን ኢሉ17 ጥቅምቲ 2019 ዓለምለኸ ኮንፈረንስ ሙሁራት ትግራይ፡ ንምንታይ ሕዚ?25 ሓምለ 2018 ትግራይ፡ ታሪኽ ኣብ እምኒ ኮፍ ኢሎም ዝመሃሩ ቆልዑ ትግራይ ይቕየር’ዶ ይኸውን?10 ጉንቦት 2019 ሚኒስትሪ ሳይንስን ላዕለዎት ትካላት ትምህርትን፡ ተምሃሮ ኣብ ዝተመደብሉ ዩኒቨርሲቲ'ዮም ዝመሃሩ ኢሉ18 ጥቅምቲ 2019 ዜናታት ሕብረት ኣውሮጳ ኣብ ትግራይ ገበናት ኲናት ተፈጺሙ ክኸውን ከምዝኽእል ስክፍትኡ ገሊጹ16 ጥሪ 2021 ቦቢ ዋይን፡ “ንህይወተይን ህይወት በዓልቲ ገዛይን ተጨኒቐ ኣለኹ”ቅድሚ 8 ሰዓታት ስለምንታይ ንፓትሪስ ሉሉምባ ምዝካር ኣድለየ?ቅድሚ 6 ሰዓታት ኣዘራረብቲ ዛዕባታት እናኸረረ ዝመጽእ ዘሎ ጎንጺ ዶብ ኢትዮጵያን ሱዳንን14 ጥሪ 2021 ክልል ኦሮሚያ፡ መምህር ኪቲላ ጉዳታ ስለምንታይ'ዩ 'ተረሺኑ'?12 ጥሪ 2021 3:42 ቪድዮ, ብዛዕባ ፕረዚደንታዊ መረጻ ኡጋንዳ እንታይ ትፈልጡ?, ዕምሪ ፈነወ 3,4212 ጥሪ 2021 ኣብ ኣፍሪቃ ዘሎ መዓልታዊ ዝርገሐ ኮሮናቫይረስ ዘርኢ ሰሌዳ24 መጋቢት 2020 ሱዳን ኣብ መስርሕ ልዝብ ግድብ ሕዳሰ ኣይተሰማመዐትን11 ጥሪ 2021 ምስ ሱዳን ዘሎ ምስሕሓብ ‘ዶብ ናብ ዝነበሮ ተመሊሱ ብሰላም ክፍታሕ ኣለዎ’- ኢትዮጵያ7 ጥሪ 2021 ቦይንግ 737 ነፋሪት ኢንዶኔዥያ ዝወደቐትሉ ከባቢ ተፈሊጡ ተባሂሉ10 ጥሪ 2021 ኣብ ኣብያተ ማእሰርቲ ስዑዲ ዓረብ ዝሳቐዩ ኢትዮጵያውያን፡ መንግስቲ ናብ ዓዶም ክመልሶም ይምሕጸኑ7 ጥሪ 2021 ኣቶ ጃዋር መሓመድ ዝርከቦም ክሱሳት ሎሚ ኣብ ቤት ፍርዲ ቀሪቦም12 ጥሪ 2021 ብብዝሒ ዝተነበ 1 ላዕለዎት መሪሕነት ህወሓት ትማሊ ናብ ቤት ፍርዲ ቀሪቦም 2 ኣብ 50 ግዝኣታት ኣመሪካ ብኣጽዋር ዝተዓጀበ ተቓውሞ ከይካየድ ተሰጊኡ 3 ኡጋንዳ፡ ፕረዚደንት ዩወሪ ሙሰቨኒ ከምዝተዓወተ ተገሊጹ 4 ወድብ ኣንጌላ መርክል፡ ሓድሽ ኣቦ መንበር መሪጹ 5 ሕብረት ኣውሮጳ ኣብ ትግራይ ገበናት ኲናት ተፈጺሙ ክኸውን ከምዝኽእል ስክፍትኡ ገሊጹ 6 ኣብ ትግራይ ምሉእ ኣገልግሎታት መብራህትን ስልክን መዓስ ክጅምር ይኸውን?
