ትግርኛ BBC News, ትግርኛናብቲ ትሕዝቶ ቀጽሉ ክፍልታት ዜና ቪድዮ ኣመና ፍቱዋት ዜና ቪድዮ ኣመና ፍቱዋት ኣብ ክልል ኣምሓራ ህዝቢ ቅማንት ዓርሰ ውሳነ ኣካይዱ 18 መስከረም 2017 መግለጺ ስእሊ, ህዝቢ ቅማንት መሰል ዓርሰ ውሳነ ኣካይዱ ኣብ ኣርባዕተ ወረዳታት ዞባ ሰሜን ጎንደር ዝርከቡ ህዝቢታት ቅማንት፥ ድሕሪ ብዙሕ ውረድ ደይብ፥ ትማሊ ሰንበት ካብ ንጉሆ ሰዓት 12 ክሳብ ምሸት 12 ዓርሰ (ርእሰ) ውሳነኦም ኣካይዶም። ብመሰረት'ቲ ዓርሰ ውሳነ ነበርቲ እቶም ቀበሌታት ኣብ ትሕቲ ርእሰ ምምሕዳር ቅማንት ክጠቓለሉ ወይ ድማ ክሳብ ሕዚ ኣብ ዝፀንሑሉ ምምሕዳር ክቕፅሉ ውሳነኦም ከፍልጡ እዮም። ንጉዳያት መንነትን ዓርሰ ምምሕዳርን መሰረት ገይሮም ምስ ዝለዓሉ ሕቶታት ቅማንት ተዛሚዱ፥ ኣብቲ ከባቢ ብ2008 ዓመተ ምሕረት ብዝተወልዑ ጎንፅታት፡ ኣባላት ፀጥታ ዝረኸቡዎም 95 ሰባት ከምዝተቐተሉ ፀብፃብ ኮሚሽን ሰብኣዊ መሰላት ኢትዮጵያ የመልክት። እቲ ፀብፃብ፡ ኣካላት ፀጥታ "ካብ ልክዕ ዝሓለፈ ሓይሊ" ተጠቒሞም እዮም ክብል'ውን ከሲሱ እዩ። መግለጺ ስእሊ, ህዝብታት ቅማንት ድምፆም እንትህቡ ኣብ ዝሓለፉ ዓመታት፡ ኣብ ዝተፈላለዩ ከባቢታት ተላዒሎም ካብ ዝነበሩ ተመሳሰልቲ ሕቶታት መንነትን ዓርሰ-ምምሕዳር ብዝተፈለየ፥ ንሕቶ ህዝቢ ቅማንት ዘተኣናገደ መንግስቲ ክልል ኣምሓራ፡ ኣብ ወርሒ መጋቢት 2007 ዓመተ ምሕረት ኣብ ዘካየዶ ጉባኤ ኣፍልጦ ሂቡ'ዩ። ሕቶታት መንነትን ዓርሰ ምምሕዳርን፡ ኣብ ክልል ብሄር ብሄረሰባትን ህዝቢታት ደቡብ፥ ኮንሶን ቁጫን ከምኡ'ውን ኣብ ትግራይ ነበርቲ ከባቢ ወልቃይት ምልዓሎም ይዝከር። በዚ መሰረት ተወለድቲ ቅማንት ብብዝሒ ኣብ ዝነብሩሎም ከባቢ ሰሜን ጎንደር ዝርከቡ 63 ቀበሌታት፥ ኣብ ዓርሰ ምምሕዳር ቅማንት ክካተቱ እንትግበር፡ ተወለድቲ ኣምሓራን ቅማንትን ተሓዋዊሶም ዝነብሩሎም 12 ቀበሌታት ድማ መሰል ዓርሰ ውሳንኦም ተጠቒሞም ምርጭኦም ከፍልጡ ተወሲኑ እዩ። ኣብ ዓርሰ ውሳነ ህዝቢ ቅማንት ኣስታት 25000 ነበርቲ፥ ኣብ 34 ጣብያታት መረፃ ተረኺቦም ድምፂ ክህቡ ትፅቢት እንተተገብረ'ውን፥ ንክሳተፉ ካርዲ መረፃ ዝወሰዱ ግን ኣብ ሸሞንተ ቀበሌታት ዝነብሩ ልዕሊ 21000 ሰባት ምዃኖም መራኸቢ ብዙሓን እቲ ክልል ገሊፁ። ቁፅሪ ጣብያታት መረፃ ቅድም ክብል ተሓሲቡ ካብ ዝነበረ ብዓሰርተ ዝነኣሰ እዩ። መግለጺ ስእሊ, ድምፂ መውሀቢ ኣብ ወረዳ ጭልጋ፡ ከባቢ ቀበሌ ነጋዴ ባህር ዝተንቀሳቐሰ ጋዜጠኛ፡ ኣብ ገለ ጣብያታት መረፃ፥ ከይዲ ዓርሰ ውሳነ ደንጉዩ ካብ ምጅማሩ እንተዘይኮኑ፡ እዚ ዝበሃል ፀገም ከምዘይረኣየ ንቢቢሲ ተዛሪቡ። ኣብቲ ከባቢ ዘዘራረቦም ሰብ ፀጋ ዕድመ፥ ነበርቲ እቲ ከባቢ ነንበዓልቶም እናተሓጋገዙ ነዊሕ ግዜ ከምዝነበሩ ድሕሪ ምሕባር፥ ዝተሳለጠ ዓርሰ ውሳነ ግን ምቅሕሓር ከይፈጥር ስግኣቶም ከምዝሓበሩሉ ገሊፁ። ካብ ሞንጎ መረፅቲ ብርክት ዝበሉ ዕድመኦም ንመረፃ ዘይኣኸለ ዝመስሉ ወሃብቲ ድምፂ ከምዝረኣየን ዕድምኦም እንትሓትት ኩሎም "ዓሰርተ ሸሞንተ" ክብሉ ከምዝመለሱሉ እቲ ጋዜጠኛ ሓቢሩ። እቲ ዓርሰ ውሳነ ተቖፂሩ፡ ካብ ሎሚ ሸሞንተ መስከረም ወጋሕታ ጀሚሩ ኣብ ጣብያታት መረፃ ክጥቃዕ ትፅቢት ይግበር። ነቲ ከይዲ ብሓላፍነት ዝቆፃፀርን ዘፈፅምን ቦርድ መረፃ ኢትዮጵያ ዘውፅኦ ናይ ግዜ ሰሌዳ ከምዘመልክቶ፡ ውፅኢት መረፃ ናብ ቤት ምኽሪ ፌደሬሽን 15 መስከረም ክለኣኽ እዩ። ዜናታት ሕብረት ኣውሮጳ ኣብ ትግራይ ገበናት ኲናት ተፈጺሙ ክኸውን ከምዝኽእል ስክፍትኡ ገሊጹ16 ጥሪ 2021 ቦቢ ዋይን፡ “ንህይወተይን ህይወት በዓልቲ ገዛይን ተጨኒቐ ኣለኹ”ቅድሚ 7 ሰዓታት ስለምንታይ ንፓትሪስ ሉሉምባ ምዝካር ኣድለየ?ቅድሚ 6 ሰዓታት ኣዘራረብቲ ዛዕባታት እናኸረረ ዝመጽእ ዘሎ ጎንጺ ዶብ ኢትዮጵያን ሱዳንን14 ጥሪ 2021 ክልል ኦሮሚያ፡ መምህር ኪቲላ ጉዳታ ስለምንታይ'ዩ 'ተረሺኑ'?12 ጥሪ 2021 3:42 ቪድዮ, ብዛዕባ ፕረዚደንታዊ መረጻ ኡጋንዳ እንታይ ትፈልጡ?, ዕምሪ ፈነወ 3,4212 ጥሪ 2021 ኣብ ኣፍሪቃ ዘሎ መዓልታዊ ዝርገሐ ኮሮናቫይረስ ዘርኢ ሰሌዳ24 መጋቢት 2020 ሱዳን ኣብ መስርሕ ልዝብ ግድብ ሕዳሰ ኣይተሰማመዐትን11 ጥሪ 2021 ምስ ሱዳን ዘሎ ምስሕሓብ ‘ዶብ ናብ ዝነበሮ ተመሊሱ ብሰላም ክፍታሕ ኣለዎ’- ኢትዮጵያ7 ጥሪ 2021 ቦይንግ 737 ነፋሪት ኢንዶኔዥያ ዝወደቐትሉ ከባቢ ተፈሊጡ ተባሂሉ10 ጥሪ 2021 ኣብ ኣብያተ ማእሰርቲ ስዑዲ ዓረብ ዝሳቐዩ ኢትዮጵያውያን፡ መንግስቲ ናብ ዓዶም ክመልሶም ይምሕጸኑ7 ጥሪ 2021 ኣቶ ጃዋር መሓመድ ዝርከቦም ክሱሳት ሎሚ ኣብ ቤት ፍርዲ ቀሪቦም12 ጥሪ 2021 ብብዝሒ ዝተነበ 1 ላዕለዎት መሪሕነት ህወሓት ትማሊ ናብ ቤት ፍርዲ ቀሪቦም 2 ኣብ 50 ግዝኣታት ኣመሪካ ብኣጽዋር ዝተዓጀበ ተቓውሞ ከይካየድ ተሰጊኡ 3 ወድብ ኣንጌላ መርክል፡ ሓድሽ ኣቦ መንበር መሪጹ 4 ኡጋንዳ፡ ፕረዚደንት ዩወሪ ሙሰቨኒ ከምዝተዓወተ ተገሊጹ 5 ሕብረት ኣውሮጳ ኣብ ትግራይ ገበናት ኲናት ተፈጺሙ ክኸውን ከምዝኽእል ስክፍትኡ ገሊጹ 6 ኣብ ትግራይ ምሉእ ኣገልግሎታት መብራህትን ስልክን መዓስ ክጅምር ይኸውን?
