ቀዳማይ ሚንስትር ኣብዪ ንባዕሉ ኣብ ዝሓለፈ ዓመት ኣብ ጉዳይ እታ ከቢድ ፖለቲካዊ ቅልውላው ዘጋጠማ ሱዳን ምትእትታው ከምዝገበረ ይዝከር። እቲ ተፈጢሩ ዝነበረ ጎንጺ ብሰላማዊ መገዲ ክፍታሕ ንምግባር ዝከኣሎ ገይሩ ነይሩ። ሱዳን ናብ ዴሞክራሲ እትገብሮ ስግግር ኣብ ኢድ ሕብረት ኣፍሪቃ እንተወደቐ፡ እቲ ሕብረት ግን ጥንኩር ኣይኮነን። ዝተሓተ ዓቕሚ በጀት'ዩ ዘለዎ። ውሳነታቱ ከፈጽም'ውን ኣይክእልን። ሓይሊ ኣብ ዘይተመልኦ ኣካይዳታት ዝምስረት እቲ ሕብረት፤ ንልምድታት ሰላምን ምትሕብባርን ኣጥቢቑ ብምሓዝ፤ መራሕቲ ኣፍሪቃ ብሓባር ክዓብዩስ ወይ ብሓባር ክወድቁ እንተኾይኖም ኣብ ሓበራዊ ጉዕዞኦም ከምዝምስረት'ዩ ዘእምኖም። ኣቦ መንበር እቲ ሕብረት ፕረዚደንት ደቡብ ኣፍሪቃ ሲሪል ራማፎሳ፡ እቲ ኣብ ኢትዮጵያ ዘሎ ኲናት ብሰላማዊ ዝርርብ ከብቅዕ'ዩ ጸዊዑ። እንተኾነ ኣካይድኡ ነቶም ክማልኡ ዝነበሮም ዲፕሎማሲያዊ ረቛሕታት ኣብ ግምት ዘየእተወን ትርር ዘይበለን ከምዝኾነ ይግለጽ። ምስቲ ኣብ ጉዳይ ሊብያን ሱዳንን ዝነበረ ኩነታት ክነጻጸር ከሎ፤ ኣብቶም እዋናት መራሒ ሕብረት ኣፍሪቃ ንመራሕቲ ሃገራት ዘሳተፈ ኣኼባ ቤት ምኽሪ ጸጥታ ኣካይዱ ነይሩ። ኣብ ጉዳይ ኢትዮጵያ ግን ነዚ ምግባር ኣይተኽኣለን። እታ ኣብ ቤት ምኽሪ ጸጥታ ንኣፍሪቃ ካብ ዝወከላ ሰለስተ ሃገራት ሓንቲ ዝኾነት ደቡብ ኣፍሪቃ፤ ነቲ ሕቡራት ሃገራት ብሰኑይ ከካይዶ ሓሲቡ ዝነበረ ኣኼባ ኣተኣጓጒላቶ'ያ። ነዚ ዘቕረበቶ ምኽንያት ድማ ፈለማ ንጸብጻብ እቶም ናብ ኢትዮጵያ ዝኸዱ ሰለስተ ኣባላት ፍሉይ ልኡኽ ክንሰምዕ ዝብል'ዩ። ኢትዮጵያ ቤት ጽሕፈት ሕብረት ኣፍሪቃ ብምዃና፤ ኣብ መዓልታዊ ጉዳያት እቲ ሕብረት ሰፊሕ ጽልዋ'ያ ትገብር። ኣብ ካልኦት ሃገራት ግን ልክዕ ከምቲ ኣብዚ ሕዚ እዋን ንኢትዮጵያ ተዋሂቡ ዘሎ መላወሲ ዕድል ተራእዩ ዘይፈልጥ ምዃኑ ዘተሓሳሰበን ሃገራት ኣይተስኣናን። "ሕብረት ኣፍሪቃ ንኻልኦት ሃገራት እምበር ንኢትዮጵያ ኣይኮነን" መንግስቲ ኢትዮጵያ ነቶም ኣብ ዝተፈላለያ ሃገራት ምስዝተዋፈሩ ዓቀብቲ ሰላም ዝተልኣኹ ተወለድቲ ትግራይ ይስሕብ ከምዘሎ ንሰነድ ሕቡራት ሃገራት ዝጠቅስ ጸብጻብ መጽሔት ፎረይን ፖሊሲ የመልክት። ሕብረት ኣፍሪቃ ተወላዲ ትግራይ ንዝኾነ ሓላፊ ጉዳያት ጸጥታ ካብ ስርሑ ክስጎግ እውን ካብ መንግስቲ ኢትዮጵያ ሕቶ ብምቕራቡ ተፈጻሚ ኮይኑ'ዩ። ኣብዚ ሰሙን ድማ ቀዳማይ ሚንስትር ኣብዪ ንላዕለዎት ሸምገልቲ ኣፍሪቃ ነጺጉ'ዩ። ትማሊ ሰራዊቱ ንከተማ መቐለ ከምዝተቖጻጸሩን እቲ ወተሃደራዊ ወፍሪ ከምዝተዛዘመን ዝገለጸሉ መገዲ ድማ፡ ንሰለም ዝሽምግሉ ኣካላት ከምዘየድልዩ ንምሕባር ከምዝደለየ የመልክት። እንተኾነ ሸምገልቲ ኣፍሪቃ ግን በዚ ዝተኣማመኑ ኣይመስሉን። ሓደ ላዕለዋይ ሲፕሎማሰኛ ሕብረት ኣፍሪቃ "ኣብዪ ሕብረት ኣፍሪቃ ንኻልኦት ሃገራት እምበር ንኢትዮጵያ ከምዘይኮነ እዩ ዝሓስብ" ክብል ብዓርቢ ገሊጹ ነይሩ። እቲ ቀዳማይ ሚንስትር ንዝቐረበ ሽምግልና ምንጻጉ፤ ቅድሚ ነዊሕ ዓመታት ኣብ ኣፍሪቃ ዘጋጥሙ ዝነበሩ ኲናት ሓድሕድ ብሓይሊ ኣጽዋርን ሰላማዊ ዝርርብ ብዘይብሉ መገዲን ናብ ዝፍትሑሉ መገዲ ዘዘኻኽር'ዩ። ተዛማዲ ትሕዝቶ ብሰንኪ ዲጋ ሕዳሰ ኢትዮጵያ 'ናይ ማይ ኲናት' የንጸላሉ27 ለካቲት 2018 ኢትዮጵያ፡ ንሰሙን ኣብ ዝዘለቐ ኲናት ዝበጽሐ ጉድኣት11 ሕዳር 2020 ምሁራት ትግራይ፡ ኢትዮጵያ ናብ 'ኲናት ሕድሕድ' ከይተምርሕ ኣጠንቂቖም14 ሓምለ 2020 ኢትዮጵያ፡ ዓበይቲ ፖለቲካዊ ፍጻመታት ኢትዮጵያ እዚ ዓመት8 መስከረም 2020 ዜናታት ኣውሮጳዊ ሕብረት ንኢትዮጵያ ክህቦ ዝሓሰበ 110 ሚልዮን ዶላር ኣቋሪጽዎቅድሚ ሓደ ሰዓት ኣብ ትግራይ ልዕሊ ክልተ ሚልዮን ህጻናት ረድኤት ክበጽሖም ኣይከኣለን - ዩኒሴፍ16 ታሕሳስ 2020 ጀርመን ሓድሽ ደግሲ ኮሮናቫይረስ ንምቊጽጻር ጽኑዕ ሕጊ ኣውጺኣቅድሚ 2 ሰዓታት ኣዘራረብቲ ዛዕባታት ኣብ ኤርትራ ዕጽዋ ኮቪድ-19 መዓስ እዩ ዝፈኩስ?15 ታሕሳስ 2020 "ካብ ጨወይተይ ንምህዳም ከም ተመን እናተሰሓብኩ ነዊሕ ተጓዒዘ"15 ታሕሳስ 2020 ወታሃደራት ኢትዮጵያ ኣብ ልዕሊ ሰራሕተኛታት ሕቡራት ሃገራት ከምዝተኮሰ መንግስቲ ተኣሚኑ8 ታሕሳስ 2020 ናሚቢያዊ ዲፕሎማሰኛ ክልተ ደቁ “ኣብ ኢትዮጵያ ተቐቲሎም”14 ታሕሳስ 2020 ኣብ ኣፍሪቃ ዘሎ መዓልታዊ ዝርገሐ ኮሮናቫይረስ ዘርኢ ሰሌዳ24 መጋቢት 2020 ኣመሪካ፡ ንሱዳን ካብ 'መዝገብ ግብረ-ሽበራ' ብወግዒ ኣልያታ14 ታሕሳስ 2020 ኤርትራ ኣብ ውሽጣዊ ግጭት ኢትዮጵያ ኢድ ኣለዋ ድዩ?25 ሕዳር 2020 ቻይና ብዛዕባ ዘማዕበለቶ ክታበት ኮሮናቫይረስ እንታይ ንፈልጥ?10 ታሕሳስ 2020 ኤርትራ፡ ናይ የሆዋ መሰኻኽር ድሕሪ 26 ዓመት ካብ ቤት-ማእሰርቲ ተፈቲሖም7 ታሕሳስ 2020 ብብዝሒ ዝተነበ 1 ላዕለዋይ ልኡኽ ስዑዲ ዓረብ ትማሊ ምሸት ናብ ኤርትራ ኣትዩ 2 ኣውሮጳዊ ሕብረት ንኢትዮጵያ ክህቦ ዝሓሰበ 110 ሚልዮን ዶላር ኣቋሪጽዎ 3 ኣብ ትግራይ ውልቀሰባት ዕጥቂ ንከረክቡ ዝተነብረ ገደብ መዓልቲ ተዛዚሙ 4 ጉግልን ዓበይቲ ትካላት ቴክኖሎጅን ‘ዓሌታውያን’ዮም”፡ ትምኒት ገብሩ 5 ኣብ ኤርትራ ዕጽዋ ኮቪድ-19 መዓስ እዩ ዝፈኩስ?
