ትግርኛ BBC News, ትግርኛናብቲ ትሕዝቶ ቀጽሉ ክፍልታት ዜና ቪድዮ ኣመና ፍቱዋት ዜና ቪድዮ ኣመና ፍቱዋት 2011፡ "ኩዕሶ እግሪ ኣብ ሜዳ እተካይዶ ሰላማዊ ኵናት'ዩ" 11 መስከረም 2018 ካብ ወርሒ ነሓሰ ክሳብ ሚያዚያ፡ 20 ጋንታታት ኩዕሶ እግሪ ዘተኣናግድ ግጥም ፕሪሚየር ሊግ ዓዲ ኢንግሊዝ፡ ኣብ ዓለም እቲ ብበዝሒ ተመልካቲ ዘለዎን ዝመሓላለፍን ኩዕሶ እግሪ'ዩ። እዛ ዓለም ካብ ዘለዋ በዝሒ ህዝቢ እቲ 4.7 ቢሊየን ኣፍቃሪ ግጥማት ፕሪሚየር ሊግ ዓዲ ኢንግሊዝ እንትኾን፡ ብፍቕሪ ኣሰልጠንትን ተጻወትቲን ጋንታታት እዚ ሊግ'ዉን ዝዓበደ'ዩ። ፕርሚየር ሊግ ኢትዮጵያ፡ ዋላ'ኳ ክንዲ'ቶም ኣብ ዓለም ኣለዉ ዝበሃሉ ሊጋት፡ ጥንካረን ዲስፒሊንን ዝርኣዮ ኣይኹን፡ ብዙሓት መናእሰይ ዝሓቖፋ ጥንኩራት ጋንታታት ዝሳተፋሉን፡ ብዝሰልጠነን ስፖርታዊ ሳይንስን እናተመርሐ ዉጽኢታዊ ክኸዉን ጻዕሪ የድልዮ። ኣብቲ ዝሓለፈ ዓመት፡ ብዓወት ጅማ ኣባ ጅፋር ዝተዛዘመ ግጥማት ፕሪሚየር ሊግ ኢትዮጵያ፡ ሓደሽቲ ጋንታት መቐለን ወልዋሎ ዩኒቨርሲቲ ዓዲግራትን ዘሳተፈ እንትኾን፡ ኣብዚ ሓድሽ ዓመት 2011 ድማ ሓዳሽ ናብቲ ሊግ ዝተጸምበረት ጋንታ ስሑል ሽረ ሓዊሱ ብድማር 16 ጋንታት ከሳትፍ'ዩ። ቢቢሲ ትግርኛ ብምኽንያት ሓድሽ ዓመት 2011 ምስ ኣሰልጣኒ ኩዕሶ እግሪ ጋንታ ስሑል ሽረ እንዳስላሴ ዳኒኤል ጸሃየን፡ ሓላዊ ልዳት ወልዋሎ ዩኒቨርሲቲ ዓዲግራት በረኸት ኣማረን ዝገበሮ ጻንሒት እነሆ። 'ኩዕሶ ከየጠዓዓምኹዎ እየ ጠጠዉ ኣቢለ' ተምሃራይ 12 ክፍሊ እንሃለወ፡ ንብሄራዊ ጋንታ ክጻወት ዝተሓረየ ኣሰልጣኒ ጋንታ ስሑል ሽረ እንዳስላሰ ዳኒኤል ጸሃየ፡ ዕባይ ከተማ ሽረ እንዳስላሰ'ዩ። ኩዕሶ ብኣረጊት ካልስን ዝወዳደቐ ፌስታልን መልክዕ ኣትሒዝካ ብምስራሕ፡ ምስ ኩዕሶ ዝተላለየ ዳኒኤል፡ ንስፖርትን ኩዕሶ እግርን ዝተፈጠርኹ'የ ኢሉ ይኣምን። ብሩህ ኣንፈት ናጽነት ደቀንስትዮ ስዑዲ ሕቶ ቀዳማይ ሚኒስተር ብፌደሬሽን ተነጺጉ ኣብ መቐለ ዝኸተማ ዩኒቨርስታት ኣፍሪካ "እቲ ዉሳነ፡ ነታ ጋንታ ንዝድግፍ ህዝቢ ንዕቐት’ዩ" ሕብረተሰብና ምስ ቴሌቭዠንን ካልኦት ቴክኖሎጂታትን እንከይተላለየ፡ ጽቡቕ ሓይሊ ምዝርጋሕ ሓበሬታ ናይ ዝነበሮ ሬድዮ ኣፍቃርን ዘየበኩር ተኸታታልን'ዉን ነይሩ። ኢትዮጵያ ሬድዮ ዘቕርቦም ዝነበሩ ጸብጻባት ስፖርት፡ ንዳኒኤል ምስ ብሄራዊ ጋንታ እንተላልዩዎ፡ ተጻዋቲ ኩዕሶ እግሪ ክኸዉን ከምዘለዎ ወሲኑ ኣብ ናይ ቀበሌን ካልኦት ዉዳበታት ስፖርትን እናተሓቖፈ ዓብዩ። "ንሃገራዊ ጋንታ ምጽዋት ናይ ቑልዕነት ሕልመይ ነይሩ። እቲ ዝደልዮ ድማ ኣቐዲመ'የ ኣሳኺዐ" ይብል። ምንጪ ስእሊ, Daniel Tsehaye ዳኒኤል፡ ንሃገራዊ ጋንታ ተሰሊፉ ካብ ስዊድን ምስ ዝመጽአት ጋንታ ኣብ ዝገጠምሉ እዋን፡ ንሱ ብዘቑጸራ ሸቶ፡ ጋንትኡ ሓደ ንባዶ መሪሓ ክትወጽእ ኽኢላ። ከምዚ እናበለ እናዓበየ ዝኸደ ልምዲ፡ ነታ ሃገራዊት ጋንታ ተሰሊፉ ካብ ምጽዋት ክሳብ ምክትል ኣሰልጣንነት ኣገልጊሉዋ'ዩ። "ኣብ ኩዕሶ እግሪ ዘሕለፍኩዎ ህይወት፡ ብራኢየይ እየ ተጓዒዘ። ኮይኑ ግና ብተደጋጋሚ ጉድኣት የጋጥመኒ ስለዝነበረ፡ ኣብ ትኽክለኛ ዕድመ ኣይኮንኩን ኩዕሶ እግሪ ደዊ ኣቢለ። በዚ ምኽንያት፡ ኩዕሶ እግሪ ከየጠዓዓምኹዎ ጠጠዉ ከብል ተገዲደ" ይብል ኣሰልጣኒ ዳኒኤል ጸሃየ። መሕሩር ደገፍቲ ጋንታ ትራንስ ኣብ መጀመርታ 30ታት ናይ ምጸዕዋት ድልየቱ ብዙሕ እንከሎ ኩዕሶ እግሪ ጠጠዉ ከምዘበለ ዝዛረብ ዳኒኤል ጸሃየ፡ 12 ዓመት ንጋንታ ጉና ተጻዊቱ'ዩ። እዚ እዋን ጋንታ ጉና ጠንካራ ዝነበረሉ እዋን እንትኸውን፡ ኢትዮጵያ ብምዉካል ዓለምለኻዊ ግጥማት ንምክያድ ናብ ብርክት ዝበላ ሃገራት ኣፍሪቃ ኣብ ዝጎዓዘሉ ዝነበረ ግዜ፡ ዳኒኤል ጸሃየ ኣባል እዚ ጉዕዞ'ዩ ነይሩ። ጋንታት መቐለን ወልዋሎን ኣብቶም ዝሓለፉ ዓመታት ዘጋጥመን ዝነበረ "ደርቢ ሕዉነት" ተባሂሉ ዝጽዋዕ ጸወታ ደርቢ፡ ናይዚ ግዘ ተጻወትቲ ደርቢ ጋንታት ትራንስን ጉናን ነይረን። ዳኒኤል፡ ሓጺርን ድንቡሽቡሽ ዝበለን ተጻዋቲ ስለዝነበረ፡ ኩዕሶ ሒዙ ኣብ መጻወቲ ሜዳ እንትጎዪዪ፡ እናተሽሎኹሎኸ ተሓዚ ኣይረክብን ነይሩ። በዚ ኣብ መስመር ምጥቃዕ እናተጻወተ፡ ዘርእዮ ዝነበረ ብቕዓት ንኡድ'ኳ እንተነበረ፡ ንደገፍቲ ኣንጻራዊት ጋንታ ግና ዘሕርቖም'ዩ ነይሩ። ዳንኤልሲ እዚኣ ትዝክራ'ዶ ትኸዉን?
