25 ሚያዝያ 2019 ምንጪ ስእሊ, Getty Images መግለጺ ስእሊ, ዓሶ ብጣንጡ ዝመሓላለፍ ሕማም'ዩ ብቐሊሉ ክንከላኸሎ እንኽእል ሕማም ዓሶ፤ ኣብ ነፍሲ ወከፍ ክልተ ደቂቕ ሓደ ሕጻን ክቐትል ከሎ፡ ኣብ ዓመት፡ ልዕሊ 200 ሚልዮን ሰባት በቲ ሕማም ከም ዝጥቅዑ ጸብጻባት ዓለማዊ ውድብ ጥዕና የመላኽት። ኣንጻር እቲ ሕማም ኣብ ዝተኻየደ ቃልሲ፡ ኣብ ዝሓለፈ ዓሰርተ ዓመታት፡ ጽቡቕ ምዕባለታት እኳ እንተተራእየ፡ ካብ 2015 ንደሓር ግና፡ ከምኡ ኣይቀጸለን። ዓለማዊ ትካል ጥዕና ኣብ 2018 ብዛዕባ እቲ ሕማም ኣብ ዘውጽኦ ጸብጻብ፡ ካብ 2015 ከሳብ 2017 ተርእዮታት እቲ ሕማም ከም ዘይጎደለ ይገልጽ። ምንጪ ስእሊ, Getty Images 25 ሚያዝያ፡ ዓለማዊ መዓልቲ ምክልኻል ሕማም ዓሶ ብምዃኑ፡ ብዛዕባ እቲ ሕማም ክትፈልጥዎ ዝግብኣኩም ነጥብታት እነሆ፡ ዓሶ፡ ብኣርባዕተ ዝተፈላለዩ ዓሌታት ፕላስሞድየም ዝተብሃለ ጽግዕተኛ (ፓራሳይት) ዝመሓላለፍ ቀታሊ ሕማም'ዩ። እቶም ጽግዕተኛታት ብመንከስቲ ኣኖፍለስ ተባሂላ እትጽዋዕ ኣንስተይቲ ጣንጡ ይመሓላለፉ። ዓሶ ክንከላኸሎን ከንፍውሶን እንኽእል ሕማም'ዩ። ኣብ 2017፡ ኣብ 87 ሃገራት 219 ሚልዮን ሰባት ብሕማም ዓሶ ተለኺፎም (ጸብጻባት ውድብ ጥዕና ዓለም) ኣብ 2017 ከባቢ 435,000 ሰባት ብምኽንያት ሕማም ዓሶ ህይወቶም ስኢኖም። ኣብ 2017 ካብ ተርእዮታት እቲ ሕማም 92% ኣብ ኣፍሪቃ ክኸውን ከሎ 93% ብሕማም ዓሶ ካብ ዝሰዓበ ሞት ድማ ኣብ ኣፍሪቃ እዩ። ኣብ 2017፡ ብሓፈሻ ነቲ ሕማም ንምቁጽጻርን ንምእላይን 3.1 ቢልዮን ዶላር ወጻኢ ተገይሩ። ምልክታት ሕማም ዓሶ ምንጪ ስእሊ, Getty Images መግለጺ ስእሊ, ረስኒ፣ ምንቅጥቃጥን ሕማም ርእሲን መባእታዊ ምልክታት ሕማም ዓሶ እዮም ምልክታት ሕማም ዓሶ ካብ 10 ክሳብ 15 መዓልትታት ድሕሪ መንከስቲ ጣንጡ ከቕጽል ዝኽእል- ረስኒ፡ ሕማም ርእስን ቁርን እዮም። ብልምዲ ዓሶ-ርእሲ ተባሂሉ ዝጽዋዕ ፕላስሞድየም ፋልሲፋረም ኣብ ውሽጢ 24 ሰዓታት ሕክምናዊ ረድኤት እንተዘይረኺቡ፡ ሓደገኛ ኮይኑ፡ ናብ ሞት ከብጽሕ ይኽእል። ነዚ ሓደጋ ዝተቓልዐ መን'ዩ?
