ምስቶም ንስለ ህዝቢ ድምጺ ነታጒ ኣባና የብቅዕ ኢሎም መስዋእቲ ዝኸፈሉ ከተነጻጽሮ ከለኻ፡ ታይሞ ናትና ሕንቃቐ'ዩ" ብምባል ድማ ይገልጾ። ተቓዋሚ ምዃኑ ምስ ተፈለጠ፡ እቲ ናብታ ሓሪሱ መሬት ዘልምዐላ ዝኸይድ ዝነበረ ማይ መስኖ፡ 'ካድረታት ህወሓት' ብዝብሎም ሰባት ተኾሊፉዎ፣ ካብ ማሕበራዊ ህይወትን ናብራን ክግለል ጸቕጢታት ከም ዝበጽሕዎን ከምኡ ምስ ዝበሉ ሰባት 'ማእሰርትን መግረፍትን' ከም ዘጋጠሞን እዩ ዝዛረብ። እዚ ህይወቱ፡ ማሕበረሰብ ማሕበራዊ መራኸቢታት'ውን ስለ ዝፈልጦ፡ እዘን ጸገማት ሓደ ብሓደ ንክፍትሓ ሓቢሩዎ ተቓሊሱ፤ ሕጂ ብውሱን መልክዑ'ውን እንተኾነ ነገራት ከም ዝተፈትሑ ይገልጽ። "ካብ ኩሉ ንላዕሊ ዘሕዝነኒ ንኣደይ ወድኺ ከሓዲ ትግራይ፣ ተለኣኣኺ'ዩ ተባሂላ ናብ ጣቢያ ክትጽዋዕ፡ ክትሓዝን ምርኣየይ'ዩ፤ ካብዚ ንላዕሊ ንሕልናይ ዘሳቕዮ ነገር የለን" ይብል። ወሲኹ፡ "ሰብ ከይሕገዘካ፣ ቀብሪ ከይመጽአካ፣ ሓሚምካ ከይርእየካ፣ ታኣሲርካ ከይጥይቐካ ዝግበር ምኽልኻል ብዘየገድስ፡ ኣዴኻ ጸላኢ ኣብ ገዛኺ ተሕድሪ ኣለኺ እንክትብሃል፡ በዚ ምኽንያት ምስ ሓማተይ ክፈላለ ከለኹ ግን፡ ንዓይ እቲ ዝኸበደ ቓንዛ ነይሩ" ክብል የዘንቱ። እዚ ተነጽሎ፡ ኣብ ልዕሊ እቶም ኣብ ከተማ መቐለ ገዲፍናዮም ዝመጻእና ሓረስቶት ወይዘሮ ኣልጋነሽን ኣቶ መኮንንን በጺሑ'ዩ። ወይዘሮ ኣልጋነሽ፡ ነባሪ እግሪ ሓሪባ ምዃን ንርእሱ፡ 'ተቓዋሚ' ዝብል ታርጋ ከም ዘውህበካ ትዛረብ። "ብዙሕ ሰብ፡ እናውግዓካ ነይሩ ስቕ ይብል። ሎምስ ሰልቺዩና ግዲ፡ ደቅና እንተወቕዑኹም'ውን ርእስኹም ደፊእኹ እተው ኢና ንብሎም። ሓሪስና ናብራና ኢና ንመርሕ ዘለና። ብወገነይ ህዝበይ ንምምሕያሽ ዝገብሮ ቃልሲ የለን፤ ኣገልግሎተይ ጠጠው ኣቢለ እየ" ትብል። ጸላምን ኣይሁዳዊትን ቲፋኒ ሓድሽ ካብ ኮርነል ብኮምፒዩተር ሳይንስ 3ይ ዲግሪ ዝረኸበት ፈላሚት ጸላም ጓል-ኣንስተይቲ "ታሪኽ ቤተ-ክርስቲያንና ከምዚ ኣይነበረን"፡ ኤርትራውያን ካህናት ንሕና ብዝሓለፍናዮ ታሪክ ሰጊኡ ዝሓድር ሕብረሰተብ ውሑድ ኣይኮነን ዝበለት ወይዘሮ ኣልጋነሽ፡ "ሕዚ'ውን ፈሪሕና ኢና ንነብር" እያ ትብል። እዚ ተነጽሎ በዚ ከም ዘየእኸለን ስነ ልቦናዊ በሰላ ከም ዝገደፈላን ትሕብር። "ደቀይ ብዓይኒ ማዕዶ ፖሊስ እንትርእዩ ይፈርሑ፤ በዚ ምኽንያት፡ ናተይ ገዛ ንዝሓተቱ ሰባት ሓባሪ ኣንፈት ኣይወሃብን፤ ኩሉ ክትእሰር እያ ኢሉ ስለ ዝሰግእ ተወላዲ እዚ ኸባቢ፡ ይፈርሕ"። 'ሓው እከለ እንድዩ' እናተብሃለ ማሕበራዊ ተነጽሎ ክገጥመና ጸኒሑ'ዩ ዝብል ኣቶ መኮንን ብወገኑ፡ ምኽንያት ቅርሕንቲ ዝኾነ ሕቶታቶም ክሳብ ሕጂ ከም ዘይተመለሰ'ዩ ዝዛረብ። ንዝኾነ ዓይነት ጠለብ ብኣግባቡ ዝምልስ ኣካል'ኳ እንተዘይሃለወ፡ ፍትሕን ለውጥን ዝመጽእ ብቓልሲ ስለ ዝኮነ ግን ብቐጻሊ ቃልሲ ይኣምን። "ኣነ ብብዙሕ እየ ዝኽሰስ ነይረ፤ ጣጣ ጎጆኻ መዳኸሚ እናኾነ ስለ ዝመጽአ ግን ኩሉ ኣብ ከብድኻ ሒዝካ ንሱ እምነትካ ገይርኻ ምኻድ'ዩ ዘዋጽእ ኢለ ኣብ ከብደይ ዝቛጽሮ ቋጺረ ይነብር ኣለኹ" ኢሉ። ዝበረቐ ጸሓይን ዝተሸመ ንጉስን .
