ትግርኛ BBC News, ትግርኛናብቲ ትሕዝቶ ቀጽሉ ክፍልታት ዜና ቪድዮ ኣመና ፍቱዋት ዜና ቪድዮ ኣመና ፍቱዋት ርዋንዳ ኣንጻር መንሽሮ ማህጸን ኣብ ዝግበር ቃልሲ መሪሕ ተራ ትጻወት ኣላ 28 ሕዳር 2019 መግለጺ ስእሊ, ኣንጀሊን ኡሳናሰ ቀልጢፋ ሕክምና ብምግባራ ሂወታ ክድህን ኪኢሉ መንሽሮ ማህጸን፡ ኣብ ዓለም ንደቂ-ኣንስትዮ ካብ ዘጥቅዑ ዓይነታት ናይቲ ሕማም ኣብ ራባዓይ ደረጃ ይስራዕ። ኣብ ኣፍሪቃ ግን፡ ካብ ካልእ ዞባታት ንላዕሊ፡ ኣዝዩ ቀታሊ ምዃኑ ይፍለጥ፡ ዋላ'ኳ ምክልኻሉ ዝከኣል እንተኾነ። ኣብ ርዋንዳ ኣንጻር መንሽሮ ማህጸን ዝካየድ ዘሎ ኣብነታዊ ወፍሪ፡ ካልኦት ሃገራት ናይታ ኣህጉር ክስዕብኦ ጀሚረን ዘለዋ'ዩ። ''ሕክምና መንሽሮ ንምግባር ዝነበረኒ ኩሉ ሸይጠ'' ቃልሲ ዘድልዮ ክሽቦ ደቂ ኣንስትዮ ልዕሊ 46 ሚልዮን ደቂ ኣንስትዮ ኢትዮጵያ ኣገልግሎት ሽቓቕ ኣይረኽባን ኣንጀሊን ኡሳናሰ፡ ኣብ ርእሰከተማ ኪጋሊ እትነብር ኮይና፡ ኩነታት ጥዕናኣ ሃንደበት ዝተለወጠሉ መዓልቲ ኣይትርስዓን'ያ። ሕዳር 2017 ነይሩ፡ ኣብ መታንታ ደም ዝራኣየትሉ መዓልቲ። ግን ልሙድ ደም ኣይነበረን። ጓል 67 ኡሳናሰ፡ ወርሓዊ ጽግያት ዝራኣየሉ ዕድመ ሓሊፋቶ'ያ፡ ስለዚ ዋላ ቁሩብ ደም ክትርኢ ትጽቢት ኣይነበራን። "ኣብ ቀረባይ ናብ ዝነበረ ማእከል ጥዕና ምስ ከድኩ፡ እቶም ሓካይም፡ መርመራ መንሽሮ ማህጸን ከካይድ ኣዚዞም።" "እቲ ውጽኢት ድማ፡ እወታዊ ኮይኑ። ኣዝየ ተደናጊረ። ክቕበሎ ኣይከኣልኩን- ዝመዉት'ዩ መሲሉኒ" ትብል። ዕዉት ኣብነት ቀልጢፋ ምልክታት ምርኣያን፡ ኣብ ግዚኡ ሕክምናዊ ክንክን ምርካባን ሂወታ ከም ዘድሓነ'ያ ወይዘሮ ኡሳናሰ ትዛረብ። ኣብዛ ናይ ሎሚ ርዋንዳ እንተ ዝኸውን ግን፡ ብመሰረቱ'ውን በቲ ሕማም ኣይምተጠቕዐትን፡ ሳላ'ቲ ኣብ መላእ ሃገር ዝካየድ ዘሎ ክትባትን፡ ናይ መንሽሮ መርመራን። ኣብ ኣፍሪቃ፡ መንሽሮ ማህጸን፡ ኣብ ደቂ-ኣንስትዩ ካብ ዝራኣዩ ዓይነታት ናይቲ ሕማም ኣብ ካልኣይ ደረጃ ይስራዕ። ይኹን እምበር፡ እቲ ኣዝዩ ቀታሊ ዝበሃል ዓይነት መንሽሮ ምዃኑ፡ ውድብ ጥዕና ዓለም ይሕብር። ምንጪ ስእሊ, Getty Images መግለጺ ስእሊ, ጠንቂ መንሽሮ ማህጸን ዝኾነ ኤች-ፒ-ቪ ጠንቂ ናይቲ ኣብ ኩለን ግዳያት ዝረአ መንሽሮ ማህጸን 'ሂማን ፓፒሎማ ቫይረስ' (ኤች-ፒ-ቪ) ዝተባህለ ብስጋዊ ርክብ ዝመሓላለፍ ህዋስ (ቫይረስ) እዩ። ዋላ'ኳ ቁጽሪ ናይተን በቲ ሕማም ዝሞታ ደቂ ኣንስትዩ ዝለዓለ እንተኾነን፡ ኣድማዒ ክትባት እንተ ሃለወን፡ 10 ሃገራት ኣፍሪቃ ጥራይ'የን፡ ስሩዕ ናይ ኤች-ፒ-ቪ ክትባት ዝህባ። ኣብ ምዕራብ ኣፍሪቃ፡ ሰኔጋል ጥራይ'ያ፡ ነቲ ክትባት ትህብ፡ ከም በዓል ናይጀርያ ዝበላ ካልኦት ሃገራት ናይቲ ዞባ ድማ፡ ናይ ፈተነ ፕሮግራማት የካይዳ። እቲ ኩነታት ኣብ ምብራቕ ኣፍሪቃ ዝሓሸ'ዩ፡ ምኽንያቱ፡ ክትባት ኤች-ፒ-ቪ ኣብ ኬንያ፡ ዩጋንዳ፡ ታንዛንያ፡ ኢትዮጵያን ርዋንዳን ስለዝወሃብ።  Frequently asked questions ብዛዕባ ኤች-ፒ-ቪ ክትፈልጥዎ ዝግባኣኩም ዝያዳ ንምፍላጥ ኣብዘን ሕቶታት ጠውቑ ንምዃኑኸ ኤች-ፒ-ቪ (ሂማን ፓፒሎማ ቫይረስ) እንታይ ማለት'ዩ?
