ትግርኛ BBC News, ትግርኛናብቲ ትሕዝቶ ቀጽሉ ክፍልታት ዜና ቪድዮ ኣመና ፍቱዋት ዜና ቪድዮ ኣመና ፍቱዋት ቅልውላዉ ትግራይ፡ 'ገበናት ኲናት" ተፈጺሙ ክኸውን ከምዝኽእል ሕቡራት ሃገራት ኣጠንቂቑ 13 ሕዳር 2020 ምንጪ ስእሊ, Reuters መግለጺ ስእሊ, ናብ ዞባ ውግእ ብመኪና ዝጓዓዙ ሓይልታት ጸጥታ መንግስቲ ፌደራል እቲ ኣብ ምዕራባዊ ክፋል ክልል ትግራይ ተፈጺሙ ዝብሃል ዘሎ ጃምላዊ ቅትለት ሓቂ ምዃኑ እንተድኣ ተረጋጊጹ፡ "ገበናት ኲናት ክኸውን ከም ዝኽእል" ሕቡራት ሃገራት ኣጠንቂቑ። ብኣማኢት ዝቑጸሩ ሰባት ብካራን ጎዞሞን ብዘስካሕክሕ ኣገባብ ምቕታሎም ዝገልጽ ጸብጻብ ክጻረ ሓላፊት ሰባዊ መሰላት ሕቡራት ሃገራት ጸዊዓ። ቀዳማይ ሚኒስተር ኣብዪ ኣሕመድ፡ እቲ ቅትለት ሓይልታት ህወሓት ዝፈጸምዎ'ዩ ክብል ከሲሱ። ሰበስልጣን ትግራይ፡ ኣብቲ ግፍዓዊ ቅትለት ኢድ ከምዘይብሎም ብምግላጽ ነቲ ክሲ ነጺጎሞ። ዶክተር ደብረጽየን፡ መመንጨዊ ጸዓት ተከዘ ብነፈርቲ ኵናት ከምዝዓነወ ሓቢሩ ቀዳማይ ሚኒስተር ኣብዪ ኣሕመድ ንዘተ ሰላም ቅሩብ ከምዘይኮነ ገሊጹ ቅልውላው ኢትዮጵያ - ትግራይ፡ 'ንኡሽቶ ሓወይ መድሃኒት የድልዮ'ዩ' መራሒ ናይቲ ክልል ዶክተር ደብረጽዮን ገብረሚካኤል ንኣገልግሎት ዜና ኤ-ኤፍ-ፒ ኣብ ዝሃቦ ግብረመልሲ፡ "መሰረት የብሉን" ክብል ነጺግዎ። "እቲ ተፈጺሙ ዝተብሃለ ቅትለት ከጻርን ክምርምርን ንዝደሊ ሳልሳይ ነጻ ኣካል፡ መንግስቲ ክልል ትግራይ ኣድላይ ዘበለ ምትሕብባር ክገብር ከምዝደሊ ድማ የረጋግጽ" መንግስቲ ክልል ትግራይ ሎሚ ኣብ ዘውጽኦ መግለጺ ገሊጹ። ቀዳማይ ሚኒስተር ኣብዪ ግን፡ ወታሃደራት ፌደራላዊ መንግስቲ ንምዕራባዊ ክፋል ትግራይ "ሓራ" ምስ ኣውጽእዎ ሓይልታት ህወሓት ኣብታ ኣብ ዞባ ደቡባዊ ምዕራብ ትግራይ እትርከብ ማይካድራ "ብግፍዒ" ንጹሃት ሲቪላውያን ቀቲሎም ኢሉ። መሰኻኽር ብወገኖም፡ እቲ ቅትለት ብሓይልታት ህወሓት ከም ዝተፈጸመ ተዛሪቦም። ጸብጻብ ናይቲ ቅትለት ብተጣባቒ መሰላት ኣምነስቲ ኢንተርናሽናል ትማሊ ምውጽኡ ይዝከር። ሓቂ ምዃኑ እንተ ተረጋጊጹ፡ እቲ ጃምላዊ ቅትለት እቲ ግጭት ካብ ዝውላዕ ንፈለማ እዋን ዘጋጠመ ከይኮነ ከም ዘይተርፍ ይግለጽ። መስመራት ቴለፎንን ኣገልግሎት ኢንተርነትን ተበቲኹ ብምህላዉ ግን፡ ብዛዕባ ናይቲ ዝካየድ ዘሎ ውግኣት ሓበሬታ ምርካብ ኣጸጋሚ ኮይኑ'ሎ። ሓላፊት ሰባዊ መሰላት ሕቡራት ሃገራት ባቸለት፡ በቲ ኣብ ኢትዮጵያ ተፈጢሩ ዘሎ ኩነታት "ተሻቒላ" ከምዘላ ብምግላጽ፡ "ቀዳማይ ቀዳምነት፡ ነቲ ኲናት ደው ምባልን ተወሳኺ ግፍዒ ከይፍጸም ምግባርን'ዩ ኢላ። ኣብ መንጎ ፌደራላዊ መንግስትን ብህወሓት ዝምራሕ ክልላዊ መንግስቲ ትግራይን፡ ንነዊሕ ዝኸደ ወጥሪ ተፈጢሩ ድሕሪ ምጽንሑ፡ ኣብ ዝሓለፈ ሰሉስ 03 ሕዳር 2020 ናብ ግጭት ምምርሑ፡ ክሳብ ደብዳብ ነፈርቲ ምክያድ በጺሑ'ሎ። ምክትል ቀዳማይ ሚኒስተርን ሚኒስተር ጉዳያት ወጻኢን ዝኾነ ኣቶ ደመቀ መኮንን፡ ሎሚ ብዛዕባ'ቲ ኩነታት ኣብ ዝሃቦ መግለጺ፡ እቲ ሰራዊት መንግስቲ ዘካይዶ ዘሎ ስርሒታት በቲ ዝተወጠኖ ይኸይድ ምህላዉን፡ "ኣብ ሓጺር እዋን" ክዛዘም ምዃኑን ተዛሪቡ። ዝርርብ ቅድሚ ምክያዱ ምርግጋእ ክፍጠርን "ገበነኛታት ክትሓዙን" ድማ ኢሉ። በቲ ግጭት ዝተፈናቐሉ ኣሽሓት ስደተኛታት ናብ ሱዳን ኣትዮም ምህላዎም ይፍለጥ። እቶም ግዳያት መን'ዮም?
