ትግርኛ BBC News, ትግርኛናብቲ ትሕዝቶ ቀጽሉ ክፍልታት ዜና ቪድዮ ኣመና ፍቱዋት ዜና ቪድዮ ኣመና ፍቱዋት ኢትዮጵያ ኢንተርኔት ኣብ እትዓፅወሉ እዋን ልዕሊ 130 ሚሊዮን ዶላር ትሰእን 29 መስከረም 2017 መግለጺ ስእሊ, ኢትዮጵያ ሃገራዊ ፈተናታት ተሰሪቖም እናወፅኡ እዯም ብዝብል ኣብ እዋን ፈተና ኣገልግሎት ኢንተርኔት ትዓፁ። ኢትዮጵያ ኢንተርኔት ኣብ እትዓፅወሉ እዋን ልዕሊ 130 ሚሊዮን ዶላር ምስኣና፡ ዓለም-ለኸ ምትሕብባር ፖሊሲ ቴክኖሎጂ ሓበሬታ ምብራቕን ደቡብን ኣፍሪካ ኣፍሊጡ። በቲ ዓለም-ለኻዊ ትካል ዝተኻየደ መፅናዕቲ፥ ስጉምቲ ምዕፃው ኢንተርኔት ኣብ ቁጠባ ሃገራት ዘስዕቦ ጉድኣት ብዝተፈላለዩ መዕቀኒታት'ዩ ዝመዝን። በዚ መሰረት ኢትዮጵያ ን36 መዓልታት ኢንተርኔት ብምዕፃዋን ንሸውዓተ መዓልታት ጥራሕ ኣጋጢሙ ብዝነበረ ምቁርራፅ ማሕበራዊ መራኸቢታትን ብድምር ልዕሊ 132 ሚልዮን ዶላር ስኢና ይብል። ኢንተርኔት ኣብ ዝተቋረፀሎም እዋናት ነብሲ ወከፍ መዓልቲ ልዕሊ 3.4 ሚልዮን ዶላር ከምኡ'ውን መልእኽቲ መመሓላለፊ ኣፕሊኬሽናት ኣብ ዝተቖራረፁሉ እዋን ነብሲ ወከፍ መዓልቲ ልዕሊ 870 ሽሕ ዶላር ምስኣና ይግመት። ኣብ 2015 ሃገራት ትሕቲ ሳህራ ኣፍሪካ ብዝተፈላለዩ ምኽንያታት ኢንተርኔት ብምዕፃወን፡ እቲ ክፋል ኣፍሪካ ልዕሊ 237 ሚልዮን ዶላር ስኢኑ። እቲ ትካል ከምዝሓበሮ ኣብ ዝሓለፉ ክልተ ዓመታት፥ ንመዓልታት ዝኣክል ኢንትርኔት ክዕፆ ዝገበራ ሃገራት፡ ኣብ ቁጠበአን ዝገድፎ በሰላ ንነዊሕ ግዘ ዝፀንሕ እዩ። ኣብ 12 ሃገራት ትሕቲ ሳሃራ፡ ኢንተርኔት ናይ ምዕፃው መንግስታዊ ስጉምቲ ከምዝተወሰደን ካብ ሞንጎአን ኣብተን 10 ጥራሕ ምርመራ ከምዝተገበረን ኣፍሊጡ። ስጉምቲ ምዕፃው ኢንትርኔት ብዝተፈላለዩ ምኽንያታት ዝውሰድ እኳ እንተኾነ ኣብ ኢትዮጵያ ከአ ፈተና ከይስረቕ ብዝብል'ዩ ተዓጽዩ ነይሩ። ቻድ፣ ጋቦን፣ ጋምቢያ፣ ኮንጎ ዲሞክራቲክ ሪፐብሊክን ኡጋንዳን ከኣ ንጉዳይ መረፃ ኣመኽንየን ኢንተርኔት ዝዓፀዋ እየን። ብምኽንያት ኣብ ልዕሊ መንግስቲ ዝለዓሉ ተቓውሞታት ኣብ ዝውሰድ ስጉምቲ ምዕፃው ኢንተርኔት እውን፡ ስም ኢትዮጵያ ተደጊሙ ተፀሪሑሎ (ተረቚሑ) ። ተመሳሳሊ ስጉምቲ ዝወሰዳ ድማ ብሩንዲ፣ ማእኸላይ ምብራቕ ኣፍሪካ፣ ካሜሩን፣ ዲሞክራቲክ ሪፐብሊክ ኮንጎ፣ ማሊ፣ ኒጀርን ቶጎን እየን። ካሜሩን ካብ 2015 ክሳብ 2017 ኣብ ዝነበሩ ዓመታት ን93 መዓልታት ኢንተርኔት ከትዓፁ እንከላ ኢትዮጵያ ድማ ን36 መዓልታት ዓፅያ'ያ። ምዕፃው ኢንትርኔት ተበፃሕነት መረዳእታን መሰላት ምዝራብን ብምፅቃጥ፥ መሰረታውያን መሰላት ዜጋታት ከምዝጥሕስ መፅናዕቲ ዘካየደ ትካል ገሊፁ። ቁፅሪ ብዘይመረዳእታ ዘይርከብ ብምዃኑ ድማ ቁጠባዊ ምዕባለታት ምፅብፃብ ዝኸበደ ይኸውን። ብምዃኑ'ውን ምዕፃው ኢንትርኔት ቁጠባዊ ምንቅስቓሳት ከምዝተኣጓጎል ይገብር። ኣብ ንግዳዊ ምንቅስቓስ ዘሎ ምትእምማን ከምዝንኪ ይገብር። ነቲ ስጉምቲ እትወስድ ሃገር ንሓደጋ ናይ ምቅላዕ ዕድ ዝለዓለ ምዃኑ ዘርእይን ክትግምገም ዝገብርን ምስሊ ይፈጥረላ። ከምኡ'ውን መዓልታዊ ንጥፈታት ደቂ-ሰባት የተዓናቕፍ። ዓለም-ለኸ ምትሕብባር ፖሊሲ ቴክኖሎጂ ሓበሬታ ምብራቕን ደቡብን ኣፍሪካ' ዝተብሃለ መፅናዕቲ ዘካየደ ትካል፡ ኣብ ምጥቃም ቴክኖሎጂ ሓበሬታን ኮምፒተርን፡ ንምስላጥን ልምዓት ምንካይ ድኽነትን ኣድሂቡ ይሰርሕ። ዜናታት ሕብረት ኣውሮጳ ኣብ ትግራይ ገበናት ኲናት ተፈጺሙ ክኸውን ከምዝኽእል ስክፍትኡ ገሊጹ16 ጥሪ 2021 ቦቢ ዋይን፡ “ንህይወተይን ህይወት በዓልቲ ገዛይን ተጨኒቐ ኣለኹ”ቅድሚ 6 ሰዓታት ስለምንታይ ንፓትሪስ ሉሉምባ ምዝካር ኣድለየ?ቅድሚ 5 ሰዓታት ኣዘራረብቲ ዛዕባታት እናኸረረ ዝመጽእ ዘሎ ጎንጺ ዶብ ኢትዮጵያን ሱዳንን14 ጥሪ 2021 ክልል ኦሮሚያ፡ መምህር ኪቲላ ጉዳታ ስለምንታይ'ዩ 'ተረሺኑ'?12 ጥሪ 2021 3:42 ቪድዮ, ብዛዕባ ፕረዚደንታዊ መረጻ ኡጋንዳ እንታይ ትፈልጡ?, ዕምሪ ፈነወ 3,4212 ጥሪ 2021 ኣብ ኣፍሪቃ ዘሎ መዓልታዊ ዝርገሐ ኮሮናቫይረስ ዘርኢ ሰሌዳ24 መጋቢት 2020 ሱዳን ኣብ መስርሕ ልዝብ ግድብ ሕዳሰ ኣይተሰማመዐትን11 ጥሪ 2021 ምስ ሱዳን ዘሎ ምስሕሓብ ‘ዶብ ናብ ዝነበሮ ተመሊሱ ብሰላም ክፍታሕ ኣለዎ’- ኢትዮጵያ7 ጥሪ 2021 ቦይንግ 737 ነፋሪት ኢንዶኔዥያ ዝወደቐትሉ ከባቢ ተፈሊጡ ተባሂሉ10 ጥሪ 2021 ኣብ ኣብያተ ማእሰርቲ ስዑዲ ዓረብ ዝሳቐዩ ኢትዮጵያውያን፡ መንግስቲ ናብ ዓዶም ክመልሶም ይምሕጸኑ7 ጥሪ 2021 ኣቶ ጃዋር መሓመድ ዝርከቦም ክሱሳት ሎሚ ኣብ ቤት ፍርዲ ቀሪቦም12 ጥሪ 2021 ብብዝሒ ዝተነበ 1 ኣብ 50 ግዝኣታት ኣመሪካ ብኣጽዋር ዝተዓጀበ ተቓውሞ ከይካየድ ተሰጊኡ 2 ላዕለዎት መሪሕነት ህወሓት ትማሊ ናብ ቤት ፍርዲ ቀሪቦም 3 ወድብ ኣንጌላ መርክል፡ ሓድሽ ኣቦ መንበር መሪጹ 4 ኡጋንዳ፡ ፕረዚደንት ዩወሪ ሙሰቨኒ ከምዝተዓወተ ተገሊጹ 5 ሕብረት ኣውሮጳ ኣብ ትግራይ ገበናት ኲናት ተፈጺሙ ክኸውን ከምዝኽእል ስክፍትኡ ገሊጹ 6 ቦቢ ዋይን፡ “ንህይወተይን ህይወት በዓልቲ ገዛይን ተጨኒቐ ኣለኹ” 7 ኣብ ትግራይ ምሉእ ኣገልግሎታት መብራህትን ስልክን መዓስ ክጅምር ይኸውን?
