30 ሕዳር 2020 ዝተመሓየሸ 1 ታሕሳስ 2020 ምንጪ ስእሊ, PM Office ቀዳማይ ምኒስተር ኣቢዪ ኣሕመድ፤ ትማሊ 30 ሕዳር 2020 ምስ መንግስቲ ክልል ትግራይ ኵናት ካብ ዝጅመር ንፈለማ ግዜ፡ ኣብ ሓምሻይ ሃገራዊ ጉባኤ ንሕቶታት ተወከልቲ'ቲ ቤት ምኽሪ ምላሽ ሂቡ። ኣቢይ ኣሕመድ ናብ ስልጣን ቅድሚ ምምጽኡን ድሕሪኡን በቲ ንነዊሕ ዓመታት፡ ኣብ ሓይልታት ምክልኻል ሃገርን ጸጥታን ዝለዓለ ስልጣን ተቖጻጺሩ ብዓብላልነት ዝመርሕ ዝነበረ ህወሓት ብሓሳብን ግብርን ናይ ቅትለት ፈተነ ከምዘጋጠሞ ተዛሪቡ። እቲ ናይ ለውጢ ሓይሊ እኹል ዕጥቅን ምድላውን ስዘይነበሮ እቲ ዝነበረ ወተሃደራውን ጸጥታውን መዋቕር እውን ብተወለድቲ ትግራይ ተዓብሊሉ ብምንባሩ፡ ናይ ሪፎርም ሓሳባት ብዝግባእ ንኽይትግበር ጸገም ስለዝነበረ ኩነታት ክሳብ ዝመቻቻእን ኣብቶም ትካላት ምትዕርራይ ክሳብ ዝግበር ነዊሕ ከምዝተጸመመ ሓቢሩ። ኣብ ዝሓለፈ ክልተ ዓመትን መንፍቕን፡ መራሕቲ ህወሓት እንደገና ናብ ስልጣን ንኽመጽኡ ብምሕላን፡ ብብሄርን ሃይማኖት ኣሳቢቦም ብሕቡእ ዘሳወሩዎ 113 ግጭታት ከምዘጋጠመን ብሰንኪ እቲ ግጭት ከኣ ብዙሕ ህይወትን ንብረትን ከምዝዓነወ ተዛሪቡ። መራሕቲ ህወሓት ካብ ትግራይ ዝወጽእ ብረትን ጥይትን የሎን ብምባል ነቲ ሰራዊት ሰሜን እዝ ኣብ ዝሓለፈ 21 ዓመታት ዘኻዕበቶ ዕጥቅን ሚሳይልን ምውጻእ ከምዝኸልእዎን፡ ነገራት ከይተጓሃሃረ ብምርድዳእ ንኽፍታሕ ዝከኣሎ ከምዝገበረ ነቲ ባይቶ ነጊሩ። ንጉዳያት ኣብ ክንዲ ብህልኽን ሕነን ብዕርቅን ሕድገትን ክፈትሖ ብምሕላን ነዊሕ ከምዝጸዓረን እዚ ሕጂ ዘጋጠመ ኩናት ንኸይመጽእን ንምውጋዱን ብዝከኣሎ ዓቕሚ ከም ዝተጸመመን እንተኾነ ኣብ ሰራዊት ሰሜን እዝ መጥቃዕቲ መሰጋጠመ ካብዚ ንላዕሊ ጽሮት የለን ብምባል ሕጊ ንምኽባር ሰራዊት ፈደራል ሕጊ ንከኽብር ከምዝኣዘዘ ሓቢሩ። ገለ ክፋል ካብቲ ሓደጋ ዝወረዶ ሓይልታት ሰሜን እዝ፡ ገሊኡ ብረቱን ዕጥቁን ሒዙ ገሊኡ ከኣ ጥራሕ ኢዱን ዝባኑን ናብ ኤርትራ ምስኣተወ፡ ህዝቢ ኤርትራ ዘደንቕ ምትሕግጋዝ ከምዝገበረሉ፡ ከምዘብልዖን ከምዘስተዮን ብዝግባእ ከምዘዕጠቖን እውን ተዛሪቡ። መንግስቲ ክልል ትግራይ፡ ሓይልታት ኤርትራ፡ ኣብቲ ኲናት ከምዝተሳተፉ ክኸስስ እንከሎ መንግስቲ ኤርትራን ኢትዮጵያን ግን ነቲ ክሲ ይነጽግዎ። እቲ ጎንጺ ምስተጀመረ መራሕቲ ህወሓት ብጎንደርን ወሎን ኣቢሎም ናብ ማእከል ሃገር፡ ናይ ምቕጻል ዝንባለ ከምዝነበሮም ተዛሪቡ። እንተኾነ መራሕቲ ትግራይ ንመሰል ርእሰ-ምሕደራ ህዝቢ ትግራይ ንምክልኻል ይዋግኡ ከምዘለው እዮም ዝዛረቡ። ዶክተር ኣብይ ንኣፈጻጽማ እቲ ስርሒትን ወፍሪ እዝታት ሰራዊት ፈደራል ብዝርዝር ገሊጹ፡ እቲ ወፍሪ ኣብ ሰለስተ ሰሙኑ ከምዝተጠናቐቐን ኣብ ኩሉ እቲ ወፍሪ ኣብ ከተማታት ትግራይ ብሰራዊት ፈደራል ዋላ ሓደ ሰብ ከምዘይሞተን ጉድኣት ከምዘይወረደን ኣረዲኡ። ብወገን መንግስቲ ክልል ትግራይ ግን ኣብ ዝተፈላለየ ከተማታት ብደብዳብ ከቢድ ብረት ሰላማውያን ሰባት ከምዝሞቱን ሲቪል ከምዝተኸላበቱን ክገልጹ ጸኒሖም ኣለው። ኣብ ዝሓለፈ ክልተ ዓመታት ብሚልዮናት ዝቑጸሩ ዝመተዛበሉ ሰባት ስለዘጣየስና እዞም ሕጂ ናብ ሱዳን ኣትዮም ዘለው 30-ሽሕ ስደተኛታት ኣብ ሓጺር ግዜ ክንመልሶምን ከነጣይሶምን ጸገም የብልናን ኢሉ። ንነገሩ እቶም ናብ ሱዳን ሰጊሮም ዘለው ከኣ መብዛሕቶም መንእሰያት ደቂ ተባዕትዮ እዮም። ካብኣቶም ኣብ ማይ ካድራ ገበን ዝፈጸሙ እንተኾይኖም ናብ ሕጊ ክቐርቡ እዮም ነቶም ንጹሃት ግን ከነጣይሶም ኢና ኢሉ። ይኹን እምበር ዩኤንኤችሲኣር ኮነ ኣብቲ ቦታ ዝበጽሑ ጋዜጠኛታት ብዙሓት ቖልዓ ሰበይቲ ዝርከቡዎም ስደተኛታት ኣብ ፈቐድኡ ጽላላት ተጸጊኦም ረድኤት ይጽበዩ ከምዘለው የርእያን የዛርባን ኣለዋ። ንሮይተርስ ቃሎም ዝሃቡ ስደተኛታት ኣብ ምዕራብ ትግራይ ብሰራዊት ፈደራል መጥቃዕቲ ከምዘጋጠሞም ይሕብሩ። ኤርትራ ኣብ ውሽጣዊ ግጭት ኢትዮጵያ ኢድ ኣለዋ ድዩ?
