ትርጉሙ ቃል ብቓሉ እንተወሲድናዮ፡ 'ምስጢራዊ-ባጤራ' ክንብሎ ንኽእል ኢና፡ ምኽንያቱ 'ክሪፕቶ' ማለት ስቱር ወይ ምስጢራዊ ኮይኑ፡ 'ካረንሲ' ድማ ባጤራ ስለዝኾነ። መዝገበቃላት ኦክሰፈርድ ዲክሺነሪ ከም ዝገልጾ እንተኸይኑ'ውን፡ ናይ ገንዘብ ትውጊትን ምስግጋር ወይ ምቕያር ውሕስነት ዘረጋግጽ፡ ንዝፍጠሩ ተወሰኽቲ ኣሃዱታት ዝቆጻጸር፡ ገንዘብ ምምሕልላፉ ዘረጋግጽ ሓያል 'ክሪፕቶግራፊ' (መቆጻጸሪ) ዝጥቀም ዲጂታላዊ ገንዘብ'ዩ። ብሓጺሩ፡ ክሪፕቶካረንሲ ኣብ መርበብ ኢንተርነት ጥራይ ዝሰርሕ ዲጂታል ገንዘብ'ዩ። ብቕልል ዝበለ መንገዲ ንምርድኡ፡ ኣብ ሓደ ምዕቡል ባንክ ሕሳብ ንተድኣ ኣለኩም እሞ ካብ ባንክ ንባንክ ገንዘብ ከተመሓላልፉ ምስ እትደልዩ፡ ኣብ ኮምፒተርኩም ወይ ሞባይልኩም ብጽሕኡፍ ኢኹም ትውድእዎ እምበር ጥረ ገንዘብ ኣይኮንኩምን ትሰዱ- ብኸፊል ዲጂታላዊ ምስግጋር ገንዘብ ተካይዱ ኣለኹም ክበሃል ይከኣል። "ቢትኮይን" ክበሃል ሰሚዕኩም ትኾኑ ኢኹም። ብዙሕ ሰብ ዘይፈልጦ ግን፡ ብዘይካ ቢትኮይን ካልኦት ሓያሎ ክሪፕቶካረንሲ ወይ ዲጂታለዊ ባጤራታት ምህለዎም'ዩ። ካብኣቶም እቶም ቀንዲ፡ ኤቴሪያም፡ ሪፕል ቢትኮይን ካሽ ዝበሃሉ ይርከብዎም። ንሕጂ ግን ኣተኩሮና ናብቲ ብብዝሒ ኣብ መዓላ ዝውዕል ዘሎ ቢትኮይን ንግበር። ቢትኮይን እንታይ'ዩ ቢትኮይን ማለት ብቕልል ዝበለ ቀንቋ፡ ዲጂታል + ባጤራ + ትውጊት ኢልና ክንገልጾ ንኽእል። ቢትኮይን ፍሉይ ዝገብሮ ከምቲ ኣብ ጁባና ሒዝናዮ እንኸይድ ባጤራ (ቅርሺ) ዘይኮነስ፡ ኣብ መርበብ ኢንተርነት (ኦንላይን) 'ዚሰፈሩ ገንዘብ'ዩ። እቲ ካልእ ንቢትኮይን ሓዊስካ ኩሎም ክሪፕቶካረንሲታት ፍሉይ ዝገብሮም ብመንግስትን ማእከላይ ባንክታትን ዘይምእከሉን ቀጥታዊ ምቁጽጻር ዘይግበረሎም ምዃኖም'ዩ። ኪነታዊ ኣእምሮ፡ ርእሶም-ዝኸኣሉ ዓጽዋር ክእገዱ ጻዊዒት ቀሪቡ ንኣብነት ቢትኮይን ብሓደ 'ማይኒንግ' ተባሂሉ ዝጽውዕ ኣገባብ ዝፍጠር ኮይኑ፡ ብመርበብ ዝተኣሳሰሩ ኣብ ምሉእ ዓለም ዝርከቡ ኮምፒተራት ይቆጻጸርዎ። እቶም ንቢትኮይን ክሪፕቶካረንሲ ዝፈጠሩ ሰባት ኣብ ምሉዕ ዓለም 21 ሚልዮን ቢትኮይናት ክፍጠሩ ገደብ ከም ዘንበሩ ይእመን። ክሳብ ሕጂ ድማ 17 ሚልዮን ቢትኮይናት 'ማይን' ከም ዝተገብሩ ጸብጻባት ይሕብሩ። ጠንቂ ዘይምርግጋእ ዋጋ ቢትኮይን ቅድሚ ሓደ ዓመት፡ ኣብ 15 ለካቲት 2018 ዋጋ ሓደ ቢትኮእን 10, 031 ዶላር ኣመሪካ ነይሩ። ድሕሪ ሓደ ዓመት፡ ኣብ 15 ለካቲት 2019 ግን ዋጋኡ ናብ 3፥ 561 ወሪዱ። ቢትኮእን ካብ ዝፍጠር 10 ዓመት ኣቑጺሩ'ሎ። ኣብተን ዓመታት እቲአን ዋጋ ናይቲ ዲጂታላዊ ባጠራ ኣዝዩ እናዓበየ'ዩ ክመጽእ ጸኒሑ። ኣብ ለካቲት 2010 እውን ዋጋ ሓደ ቢትኮይን ልዕሊ 10 ሽሕ ዶላር ኣመሪካ በጺሑ ነይሩ'ዩ። ምስቲ ቅድሚ ክልተ ዓመት ዝነበሮ ዋጋ ክወዳደር እንከሎ ድማ፡ ብ27 ሚእታዊ ወሲኹ። ሕጂ ክረአ እንከሎ ግን ምስቲ ቅድሚ ሓደ ዓመት ዝነበሮ ዋጋ ክነጻጸር እንከሎ፡ ብ3 ሚእታዊ ጎዲሉ'ሎ። ምኽንያት ናይቲ ቅድሚ ክልተ ዓመት ዘርኣዮ ወሰኽ ብንጹር ዝፍለጥ ኣይኮነን። ገለ ኪኢላታት ቁጠባ ከም ዝብልዎ ግን፡ ገለ ኣዋፈርቲ ነቲ ዕድል ከይሓልፎም ገንዘቦም ስለዘፍሰስሉ ከይኮነ ኣይተርፍን በሃልቲ'ዮም። ካልኦት ተንተንቲ ድማ፡ ተቐባልነቱ እናሰፍሐ ምምጽኡ ዋጋኡ ክውስኽ ደሪኽዎ'ዩ ይብሉ። ብቢትኮይን ዕድጊ ምፍጻም ይካኣልዶ?
