"ਅਸਾਮ ਪ੍ਰਾਈਡ ਅਤੇ ਅਸਾਮੀ ਪਛਾਣ ਲਈ ਚੱਲ ਰਹੇ ਇਸ ਅੰਦੋਲਨ ਨੂੰ ਸਾਰਿਆਂ ਦੀ ਹਮਾਇਤ ਹਾਸਲ ਹੈ,"ਸਮੁਜੱਲ ਭੱਟਾਚਾਰੀਆ ਨੇ ਕਿਹਾ

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਉਹ ਪੁਰਾਣੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਬੁਰੇ ਸੁਪਨਿਆਂ ਵਾਂਗ ਯਾਦ ਹਨ , ਜਦੋਂ 'ਅਸਾਮ ਦੇ ਸਨਮਾਨ' ਲਈ ਲੜਾਈ ਵਿੱਚ ਸੈਂਕੜੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੀਆਂ ਜਾਨਾਂ ਗੁਆਉਣੀਆਂ ਪਈਆਂ ਸਨ। ਉਹ ਨਹੀਂ ਚਾਹੁੰਦੇ ਕਿ ਇਤਿਹਾਸ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਦੁਹਰਾਵੇ।

ਉਸ ਸਮੇਂ ਜੋ ਬੱਚੇ ਸਨ, ਹੁਣ ਜਵਾਨ ਹੋ ਚੁੱਕੇ ਹਨ। ਉਹ ਜੈ ਅਖਮ (ਜੈ ਅਸਾਮ) ਦੇ ਨਾਅਰੇ ਮਾਰਦੇ ਸੜਕਾਂ ਉੱਤੇ ਆ ਚੁੱਕੇ ਹਨ। ਨਾਗਰਿਕਤਾ ਸੋਧ ਕਾਨੂੰਨ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਏਕਤਾ ਦੇ ਧਾਗੇ ਵਿੱਚ ਪਰੋਅ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਅਸਾਮ 'ਚ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ: 'ਕਿੰਨੀਆਂ ਗੋਲੀਆਂ ਹਨ ਮਾਰੋ, ਅਸੀਂ ਖਾਣ ਲਈ ਤਿਆਰ ਹਾਂ'

ਅਜਿਹੇ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਸਵਾਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਇੰਨੇ ਵੱਡੇ ਜਨ ਅੰਦੋਲਨ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਕੌਣ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਕੀ ਇਹ ਆਪਣੇ-ਆਪ ਉੱਠਿਆ ਜਵਾਰ ਭਾਟਾ ਹੈ ਜਾਂ ਇਸ ਦੀ ਵਾਗਡੋਰ ਕਿਸੇ ਵਿਅਕਤੀ ਜਾਂ ਸੰਗਠਨ ਦੇ ਹੱਥਾਂ ਵਿੱਚ ਹੈ।

'ਲੋਕ ਅੰਦੋਲਨ'

ਆਲ ਆਸਮ ਸਟੂਡੈਂਟ ਯੂਨੀਅਨ (ਆਸੂ) ਦੇ ਮੁਖੀ ਸਮੁਜੱਲ ਭੱਟਾਚਾਰੀਆ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਇਹ ਇੱਕ ਲੋਕ ਅੰਦੋਲਨ ਹੈ।

ਸਮੁਜੱਲ ਭੱਟਾਚਾਰੀਆ ਨੇ ਦੱਸਿਆ, "ਅਸਾਮ ਪ੍ਰਾਈਡ ਅਤੇ ਅਸਾਮੀ ਪਛਾਣ ਲਈ ਚੱਲ ਰਹੇ ਇਸ ਅੰਦੋਲਨ ਨੂੰ ਸਾਰਿਆਂ ਦੀ ਹਮਾਇਤ ਹਾਸਲ ਹੈ।"

ਅਸਾਮ ਦੇ ਲੋਕ ਨਾਗਰਿਕਲਤਾ ਸੋਧ ਕਾਨੂੰਨ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਤੇ ਭਾਸ਼ਾ ਲਈ ਖ਼ਤਰਾ ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਮੰਨਦੇ ਹਨ

"ਅਸੀਂ ਕੈਬ ਨੂੰ ਸੰਸਦ ਵਿੱਚ ਲਿਆਂਦੇ ਜਾਣ ਦੇ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ 10 ਦਸੰਬਰ ਨੂੰ ਪੂਰਬ-ਉੱਤਰੀ ਸੂਬਿਆਂ ਵਿੱਚ ਬੰਦ ਦਾ ਸੱਦਾ ਦਿੱਤਾ ਸੀ। ਨਾਰਥ ਈਸਟ ਯੂਨੀਅਨ (ਨੇਸੋ) ਦੇ ਬੈਨਰ ਥੱਲੇ ਉਸ ਲਾਮਿਸਾਲ ਬੰਦ ਤੋਂ ਅਗਲੇ ਦਿਨ 11 ਦਸੰਬਰ ਨੂੰ ਲੋਕ ਆਪਣੇ ਆਪ ਸੜਕਾਂ ਤੇ ਆ ਗਏ।"

"ਇਸ ਦੌਰਾਨ ਹਿੰਸਾ ਹੋਈ। ਉਸ ਸਮੇਂ ਸਾਨੂੰ ਲੱਗਿਆ ਕਿ ਬਿਨਾਂ ਅਗਵਾਈ ਦੇ ਅੰਦੋਲਨ ਦਿਸ਼ਾਹੀਣ ਹੋ ਜਾਵੇਗਾ। ਇਸ ਲਈ 12 ਤਰੀਕ ਨੂੰ ਲਤਾਸ਼ੀਲ ਮੈਦਾਨ ਵਿੱਚ ਹੋਏ ਜਲਸੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਤੈਅ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਕਿ ਸਾਡਾ ਅੰਦੋਲਨ ਸ਼ਾਂਤੀਪੂਰਣ ਤੇ ਲੋਕਤੰਤਰੀ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਹੋਵੇਗਾ।"

ਉਨ੍ਹਾਂ ਇਹ ਵੀ ਕਿਹਾ, "ਅਸੀਂ ਯੋਜਨਾਬੱਧ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਅੰਦੋਲਨ ਚਲਾ ਰਹੇ ਹਾਂ। ਅਜਿਹੇ ਵਿੱਚ ਜੇ ਕੋਈ ਹਿੰਸਕ ਰਾਹ ਚੁਣਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਉਹ ਸਾਡੇ ਅੰਦੋਲਨ ਦਾ ਦੁਸ਼ਮਣ ਹੈ ਨਾ ਕਿ ਦੋਸਤ।"

ਕੀ ਆਸੂ ਅੰਦੋਲਨ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ?

ਗੁਹਾਟੀ ਤੋਂ ਛਪਣ ਵਾਲੇ ਦੈਨਿਕ ਪੂਰਵੋਦਯ' ਦੇ ਸੰਪਾਦਕ ਰਵੀਸ਼ੰਕਰ ਰਵੀ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਸਮੁਜੱਲ ਭੱਟਾਚਾਰੀਆ ਇਸ ਲਹਿਰ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੇ ਆਗੂ ਹਨ। ਇਸ ਲਈ ਸਾਫ਼ ਹੈ ਕਿ ਅੰਦੋਲਨ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਆਸੂ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ।

ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਵਲੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਇਹ ਅੰਦੋਨਲ ਹੁਣ ਲੋਕ ਲਹਿਰ ਵਿਚ ਬਦਲ ਗਿਆ ਹੈ

ਰਵੀਸ਼ੰਕਰ ਰਵੀ ਨੇ ਦੱਸਿਆ,"ਮੁਢਲੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਤੇ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਵੱਲੋਂ ਵਿੱਢੇ ਗਏ ਇਸ ਅੰਦੋਲਨ ਨੂੰ ਵਿਆਪਕ ਹਮਾਇਤ ਮਿਲ ਰਹੀ ਹੈ। ਹੁਣ ਇਹ ਲੋਕ ਅੰਦੋਲਨ ਬਣ ਚੁੱਕਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਅਸਾਮੀ ਸਮਾਜ ਦੇ ਹਰ ਵਰਗ ਦੇ ਲੋਕ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।"

ਅਸਾਮੀ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਦੀ ਜਾਣੀ ਪਛਾਣੀ ਅਦਾਕਾਰਾ ਜ਼ਰੀਫ਼ਾ ਵਾਹਿਦ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਸਾਡੀ ਇੱਜ਼ਤ ਦੀ ਲੜਾਈ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹਰ ਵਿਅਕਤੀ ਅੰਦੋਲਨ ਦਾ ਆਗੂ ਹੈ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ, " ਅਸਾਮ ਦੇ ਮਾਪਿਆਂ ਨੇ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਕਹਿ ਦਿੱਤਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਕੈਬ ਦਾ ਵਿਰੋਧ ਕਰਨ। ਅੰਦੋਲਨ ਲਈ ਜੇ ਉਹ ਰਾਤ ਨੂੰ ਘਰੇ ਨਹੀਂ ਮੁੜਦੇ ਤਾਂ ਵੀ ਕੋਈ ਗੱਲ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਅਸੀਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਹਾਂ। ਅਸੀਂ ਆਪਣੀ ਪਛਾਣ, ਸਭਿਆਚਾਰ ਤੇ ਹੱਕਾਂ ਦੀ ਰਾਖੀ ਕਰਨੀ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਇਹ ਅੰਦੋਲਨ ਨਾਗਰਿਕਤਾ ਸੋਧ ਕਾਨੂੰਨ ਵਾਪਸ ਲਏ ਜਾਣ ਤੱਕ ਜਾਰੀ ਰਹੇਗਾ।"

ਅਸਾਮ ਦੇ ਮੁਖ ਮੰਤਰੀ ਸਰਵਾਨੰਦ ਸੋਨੋਵਾਲ ਮੁਤਾਬਕ ਕੁਝ ਲੋਕ ਗਲਤ ਸੂਚਨਾਵਾਂ ਫੈਲਾਅ ਰਹੇ ਹਨ

ਸਰਕਾਰ ਦਾ ਕੀ ਮੰਨਣਾ ਹੈ?

ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਸਰਵਾਨੰਦ ਸੋਨੋਵਾਲ ਵੀ ਮੰਨਦੇ ਹਨ ਕਿ ਇਹ 'ਅਸਾਮ ਦੀ ਅਣਖ਼' ਦੀ ਲੜਾਈ ਹੈ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਬੀਬੀਸੀ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ, "ਹਰ ਆਦਮੀ ਦਾ ਆਪਣੇ ਸੂਬੇ ਤੇ ਧਰਤੀ ਬਾਰੇ ਇੱਕ ਸਵਾਭੀਮਾਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਅਸਾਮ ਦੇ ਲੋਕ ਵੀ ਇਸੇ ਸਮਾਜ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਆਪਣੇ ਸੂਬੇ ਤੇ ਦੇਸ਼ 'ਤੇ ਫਖ਼ਰ ਹੈ।"

"ਲੇਕਿਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਇਹ ਸਮਝਣਾ ਪਵੇਗਾ ਕਿ ਕੈਬ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਅਸਾਮ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਹੱਕ ਦਵਾਉਣ ਲਈ ਹੈ। ਹਾਲੇ ਕੁਝ ਨਕਾਰਤਾਮਿਕ ਲੋਕ ਗਲਤ ਸੂਚਨਾਵਾਂ ਫੈਲਾਅ ਕੇ ਹਿੰਸਾ ਭੜਕਾ ਰਹੇ ਹਨ।"

ਇਹ ਵੀਡੀਓ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਇਹ ਵੀ ਦੇਖੋ :

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM,...


"ਅਸੀਂ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਾਂ ਕਿ ਬੱਚੀ ਨੂੰ ਵੀ ਇਨਸਾਫ ਮਿਲੇ। ਸਾਰੇ ਪੱਖਾਂ ਨੂੰ ਇਨਸਾਫ ਮਿਲੇ ਪਰ ਜੰਮੂ-ਕਸ਼ਮੀਰ ਵਿੱਚ ਪੂਰੇ ਮਾਮਲੇ ਦਾ ਸਹੀ ਟ੍ਰਾਇਲ ਹੋ ਸਕੇਗਾ ਅਜਿਹਾ ਮੈਨੂੰ ਨਹੀਂ ਲਗਦਾ।"

ਜਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਠੂਆ ਵਿੱਚ ਚਾਰਜਸ਼ੀਟ ਦਾਇਰ ਕੀਤੀ ਗਈ, ਕ੍ਰਾਈਮ ਬ੍ਰਾਂਚ ਦੀ ਟੀਮ ਨੂੰ ਡਰਾਇਆ-ਧਮਕਾਇਆ ਗਿਆ ਅਤੇ 'ਭਾਰਤ ਮਾਤਾ ਦੀ ਜੈ' ਦੇ ਨਾਅਰੇ ਲਾਏ ਗਏ, ਮੈਨੂੰ ਨਹੀਂ ਲਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਅਜਿਹੇ ਹਾਲਾਤ ਵਿੱਚ ਸੂਬੇ ਦੇ ਅੰਦਰ ਇਸ ਮਾਮਲੇ ਦੀ ਠੀਕ ਢੰਗ ਨਾਲ ਸੁਣਵਾਈ ਹੋ ਸਕੇਗੀ।"

ਪੀੜਤ ਪਰਿਵਾਰ ਦੇ ਵਕੀਲ ਦੀਪਿਕਾ ਰਾਜਾਵਤ ਨੇ ਬੀਬੀਸੀ ਨਾਲ ਫ਼ੋਨ 'ਤੇ ਹੋਈ ਗੱਲਬਾਤ ਵਿੱਚ ਅਜਿਹਾ ਕਿਹਾ।

ਜਨਵਰੀ ਮਹੀਨੇ ਵਿੱਚ ਕਠੂਆ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਰਸਾਨਾ ਪਿੰਡ ਦੀ 8 ਸਾਲ ਦੀ ਬਕਰਵਾਲ ਕੁੜੀ, ਆਪਣੇ ਘੋੜੇ ਨੂੰ ਚਰਾਉਣ ਗਈ ਸੀ ਅਤੇ ਵਾਪਸ ਨਹੀਂ ਆਈ। 7 ਦਿਨਾਂ ਬਾਅਦ ਉਸ ਦੀ ਲਾਸ਼ ਮਿਲੀ, ਜਿਸ 'ਤੇ ਸੱਟਾਂ ਦੇ ਡੂੰਘੇ ਨਿਸ਼ਾਨ ਸਨ।

ਪੋਸਟਮਾਰਟਮ ਰਿਪੋਰਟ ਨਾਲ ਪੁਸ਼ਟੀ ਹੋਈ ਕਿ ਹੱਤਿਆ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਬੱਚੀ ਨੂੰ ਨਸ਼ੀਲੀਆਂ ਦਵਾਈਆਂ ਦੇ ਕੇ ਬਲਾਤਕਾਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

ਪੂਰੇ ਮਾਮਲੇ ਦੀ ਜਾਂਚ ਜੰਮੂ-ਕਸ਼ਮੀਰ ਪੁਲਿਸ ਦੀ ਕ੍ਰਾਇਮ ਬ੍ਰਾਂਚ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ।

ਕ੍ਰਾਈਮ ਬ੍ਰਾਂਚ ਨੇ ਜਾਂਚ ਤੋਂ ਬਾਅਦ 8 ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਸਾਜਿਸ਼, ਅਗਵਾ ਕਰਨ, ਬਲਾਤਕਾਰ ਅਤੇ ਹੱਤਿਆ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਗ੍ਰਿਫ਼ਤਾਰ ਕੀਤਾ ਹੈ।

ਹਾਲਾਤ ਨੇ 7 ਅਪ੍ਰੈਲ 2018 ਨੂੰ ਹੋਰ ਭਿਆਨਕ ਰੂਪ ਧਾਰਨ ਕਰ ਲਿਆ ਜਦੋਂ ਕ੍ਰਾਈਮ ਬ੍ਰਾਂਚ ਦੇ ਅ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਧਿਕਾਰੀ ਕਠੂਆ ਦੇ ਮੁੱਖ ਨਿਆਂਇਕ ਮੈਜਿਸਟ੍ਰੇਟ ਦੀ ਅਦਾਲਤ ਵਿੱਚ ਚਾਕਜ਼ਸ਼ੀਟ ਦਾਇਰ ਕਰਨ ਲੱਗੇ।

ਇਸ ਦੌਰਾਨ ਵਕੀਲਾਂ ਦੇ ਇੱਕ ਸਮੂਹ ਨੇ ਹੱਲਾ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਚਾਰਜ਼ਸ਼ੀਟ ਕਰਨ ਤੋਂ ਰੋਕਿਆ ਸੀ।

ਇਸ ਨੂੰ ਆਧਾਰ ਬਣਾ ਕੇ ਪੀੜਤਾ ਦੇ ਵਕੀਲ ਹੁਣ ਮਾਮਲੇ ਦੀ ਸੁਣਵਾਈ ਸੂਬੇ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਕਰਾਉਣ ਦੀ ਅਰਜ਼ੀ ਪਾਉਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ।

'ਪੂਰਾ ਦੇਸ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਹੈ'

ਪਰ ਕੀ ਕੇਸ ਦਾ ਟ੍ਰਾਂਸਫਰ ਵਿਹਾਰਕ ਅਤੇ ਤਕਨੀਕੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸੰਭਵ ਹੈ? ਕੀ ਪੀੜਤਾ ਦਾ ਪਰਿਵਾਰ ਸੂਬੇ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਮਾਮਲੇ ਦੀ ਸੁਣਵਾਈ ਲਈ ਤਰੀਕਾਂ 'ਤੇ ਬਾਹਰ ਆ-ਜਾ ਸਕੇਗਾ?

ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਵਾਲਾਂ ਦੇ ਜਵਾਬ ਵਿੱਚ ਦੀਪਿਕਾ ਕਹਿੰਦੀ ਹੈ, "ਇਸ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਪੂਰਾ ਦੇਸ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਹੈ। ਇਸ ਗੱਲ ਦੀ ਚਿੰਤਾ ਪਰਿਵਾਰ ਨੂੰ ਕਰਨ ਦੀ ਲੋੜ ਨਹੀਂ ਹੈ।"

ਦੀਪਿਕਾ ਦਾ ਇਲਜ਼ਾਮ ਹੈ ਕਿ ਕਠੂਆ ਰੇਪ ਕੇਸ ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਲੈਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਧਮਕੀਆਂ ਮਿਲ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਨਾਮ ਲੈ ਕੇ ਬਾਰ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ 'ਤੇ ਇਲਜ਼ਾਮ ਲਾਇਆ ਕੋਰਟ ਦੀ ਪੌੜੀਆਂ 'ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਧਮਕੀ ਦਿੱਤੀ ਹੈ।

ਇਸ ਲਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਆਪਣੀ ਲਈ ਵੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਮੰਗੀ ਹੈ।

ਦੀਪਿਕਾ ਜੰਮੂ-ਕਸ਼ਮੀਰ ਬਾਰ ਦੀ ਬਰਖ਼ਾਸਤ ਮੈਂਬਰ ਹਨ। 2013 ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਕਾਰਵਾਈ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ।

ਮਾਮਲੇ ਦਾ ਦੂਜਾ ਪੱਖ

ਬਾਰ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਭੁਪਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਨੇ ਦੀਪਿਕਾ ਦੇ ਇਲਜ਼ਾਮਾਂ ਨੂੰ ਬੇਬੁਨਿਆਦ ਦੱਸਿਆ ਹੈ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਬੀਬੀਸੀ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਉਹ ਤਾਂ ਇਹ ਜਾਣਦੇ ਵੀ ਨਹੀਂ ਕਿ ਦੀਪਿਕਾ ਕਠੂਆ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਪੀੜਤਾ ਦੇ ਪੱਖ ਦਾ ਕੇਸ ਲੜ ਰਹੀ ਹੈ। ਪਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਹ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਪੂਰੇ ਮਾਮਲੇ ਦੀ ਸੀਬੀਆਈ ਜਾਂਚ ਹੋਵੇ।

ਭੁਪਿੰਦਰ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਹੈ ਕਿ ਕ੍ਰਾਈਮ ਬ੍ਰਾਂਚ ਨੇ ਪੂਰੇ ਮਾਮਲੇ ਨੂੰ ਹਿੰਦੂ-ਮੁਸਲਿਮ ਰੰਗ ਦੇਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ ਹੈ।

ਉਥੇ ਹੀ ਦੀਪਿਕਾ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਹੈ ਕਿ ਕਠੂਆ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਕ੍ਰਾਈਮ ਬ੍ਰਾਂਚ ਦੀ ਜਾਂਚ ਨਾਲ ਪੂਰਾ ਪਰਿਵਾਰ ਸੰਤੁਸ਼ਟ ਹੈ। ਉਹ ਚਾਹੁੰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਕ੍ਰਾਈਮ ਬ੍ਰਾਂਚ ਨੂੰ ਹੀ ਮਾਮਲਾ ਦੀ ਪੂਰੀ ਜਾਂਚ ਕਰਨ ਦਿੱਤੀ ਜਾਵੇ।

ਇਸ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਦਾ ਕਾਰਨ ਦੱਸਦੇ ਹੋਏ ਦੀਪਿਕਾ ਕਹਿੰਦੀ ਹੈ, "ਹੁਣ ਸੀਬੀਆਈ ਇਸ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਕੀ ਕਰੇਗੀ? ਬੱਚੀ ਦੇ ਕੱਪੜੇ ਤੱਕ ਧੋਤੇ ਗਏ ਹਨ, ਸਾਰੇ ਸਬੂਤ ਮਿੱਟ ਗਏ ਹਨ।"

ਪੂਰੇ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਹਿੰਦੂ-ਮੁਸਲਿਮ ਕੀਤੇ ਜਾਣ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਦੀਪਿਕਾ ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਜਦੋਂ ਕੁਝ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦਾ ਤਾਂ ਲੋਕ ਆਪਣੇ ਸਮਰਥਨ ਵਿੱਚ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਕਰਦੇ ਹਨ।

ਆਪਣੇ ਜਵਾਬ ਵਿੱਚ ਉਹ ਕਹਿੰਦੀ ਹੈ, "ਮੈਂ ਖ਼ੁਦ ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਪੰਡਿਤ ਹਾਂ, ਮੈਂ ਇੱਥੇ ਹੀ ਜੰਮੀਂ ਹਾਂ ਪਰ ਮੇਰੀ ਕਰਮਭੂਮੀ ਜੰਮੂ ਹੈ। ਮੈਂ ਵੀ ਉਸੇ ਹਿੰਦੂ ਸਮਾਜ ਤੋਂ ਹਾਂ, ਇਸ ਲਈ ਮੈਨੂੰ ਕਦੇ-ਕਦੇ ਸ਼ਰਮ ਆਉਂਦੀ ਹੈ।"

ਇਹ ਮਾਮਲਾ ਦੀਪਿਕਾ ਕੋਲ ਕਿਵੇਂ ਗਿਆ?

ਇਸ ਸਵਾਲ ਦੇ ਸਵਾਲ ਦੇ ਜਵਾਬ ਵਿੱਚ ਦੀਪਿਕਾ ਕਹਿੰਦੀ ਹੈ, "ਮੈਂ ਬੱਚਿਆਂ ਦੇ...


"ਅੱਤਵਾਦੀਆਂ ਨੂੰ ਬਿਰਆਨੀ ਖਵਾਉਣ ਦੀ ਥਾਂ ਬੁਲੇਟ (ਬੰਦੂਕ ਦੀ ਗੋਲੀ) ਖਵਾਉਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।"

"ਦੇਸ ਕੇ ਗੱਦਾਰੋਂ ਕੋ, 'ਗੋਲੀ ਮਾਰੋ **** ਕੋ"

"ਅਰਵਿੰਦ ਕੇਜਰੀਵਾਲ ਅੱਤਵਾਦੀ ਹੈ"

ਇਹ ਮਾਮੁਲੀ ਵਾਕ ਨਹੀਂ ਹਨ ਸਗੋਂ ਦਿੱਲੀ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ ਫਿਰਕੂ ਧਰੁਵੀਕਰਨ ਦੀਆਂ ਜ਼ੋਰਦਾਰ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ਾਂ ਦੀਆਂ ਕੁਝ ਉਦਾਹਰਣਾਂ ਹਨ।

ਹਾਲਾਂਕਿ ਦੇਸ ਸਸਕਾਰ-ਕਬਰਿਸਤਾਨ ਵਰਗਾ ਚੋਣ ਪ੍ਰਚਾਰ ਯੂਪੀ ਵਿੱਚ ਦੇਖ ਚੁੱਕਿਆ ਹੈ ਪਰ ਦਿੱਲੀ ਦੀਆਂ ਚੋਣਾਂ ਨੂੰ ਧਰੁਵੀਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਲਈ ਯਾਦਗਾਰ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ ਗਿਣਿਆ ਜਾਵੇਗਾ।

ਭੜਕਾਉ ਨਾਅਰਿਆਂ ਦਾ ਆਲਮ ਇਹ ਰਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਸਟਾਰ ਪ੍ਰਚਾਰਕਾਂ ਨੂੰ ਚੋਣ ਕਮਿਸ਼ਨ ਨੇ ਪ੍ਰਚਾਰ ਕਰਨ ਤੋਂ ਰੋਕ ਦਿੱਤਾ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਕੀ ਭਾਰਤੀ ਜਨਤਾ ਪਾਰਟੀ ਕੋਲ ਦਿੱਲੀ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ ਹੋਰ ਮੁੱਦੇ ਨਹੀਂ ਸਨ?

ਇਹ ਕਹਿਣਾ ਵੀ ਗਲਤ ਹੋਵੇਗਾ। ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਮੋਦੀ ਨੇ ਦੇਸ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਦੀ ਗੱਲ ਦੁਹਰਾਈ ਅਤੇ ਕੇਜਰੀਵਾਲ ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ "ਕੇਂਦਰ ਸਰਕਾਰ ਦੀਆਂ ਚੰਗੀਆਂ ਯੋਜਨਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਰੁਕਾਵਟ ਪੈਦਾ ਕਰਨ" ਲਈ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰ ਠਹਿਰਾਇਆ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕੇਜਰੀਵਾਲ ਦੇ ਮੁਹੱਲਾ ਕਲੀਨਿਕ ਨੂੰ ਕੱਟਣ ਲਈ ਵਾਰੀ-ਵਾਰੀ ਕਿਹਾ ਕਿ ਦਿੱਲੀ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਆਯੂਸ਼ਮਾਨ ਭਾਰਤ ਯੋਜਨਾ ਲਾਗੂ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ।

ਪਰ ਵਿਆਪਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਛੋਟੀਆਂ-ਛੋਟੀਆਂ ਸਭਾਵਾਂ ਕਰਕੇ ਯੋਗੀ ਆਦਿਤਿਆਨਾਥ, ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਵਰਮਾ ਅਤੇ ਅਨੁਰਾਗ ਠਾਕੁਰ ਵਰਗੇ ਆਗੂ ਸ਼ਾਹੀਨ ਬਾਗ, ਬਿਰਿਆਨੀ, ਗੱਦਾਰ, ਪਾਕਿਸਤਾਨ ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਅਤੇ ਅੱਤਵਾਦ ਦੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਕਰਦੇ ਰਹੇ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਅਮਿਤ ਸ਼ਾਹ ਅਤੇ ਕਈ ਵੱਡੇ ਆਗੂਆਂ ਨੇ ਭਾਰਤ ਦੀਆਂ ਸਰਹੱਦਾਂ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਅਤੇ ਦੇਸ ਨੂੰ "ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਦੀ ਪਹੁੰਚ ਤੋਂ ਬਾਹਰ" ਦੱਸਿਆ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਵਾਰੀ-ਵਾਰੀ ਯਾਦ ਦਿਵਾਇਆ ਕਿ ਭਾਰਤ ਨੇ ਕਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਹਾਲਤ ਬੁਰੀ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਹੈ ਅਤੇ ਹੁਣ ਇਹ ਡਰ ਨਾਲ ਕੰਬਦਾ ਹੈ।

ਰੁਜ਼ਗਾਰ, ਸਾਫ਼ ਪੀਣ ਵਾਲਾ ਪਾਣੀ, ਵਧੀਆ ਸੜਕਾਂ ਅਤੇ ਮੁੱਢਲੀਆਂ ਸਹੂਲਤਾਂ ਵਿੱਚ ਬੁਨਿਆਦੀ ਤਬਦੀਲੀਆਂ ਲਿਆਉਣ ਦੀ ਗੱਲ ਵੀ ਕੀਤੀ ਗਈ।

ਨਾਕਾਮ ਰਹੀ ਧਰੁਵੀਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼

ਕੌਣ ਕਿੰਨਾ ਭਾਰਤੀ ਹੈ, ਕਿਸ ਅੰਦਰ ਰਾਸ਼ਟਰਵਾਦ ਦੀ ਭਾਵਨਾ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਕਿਸ ਵਿੱਚ ਘੱਟ ਹੈ, ਜੋ ਨਾਗਰਿਕਤਾ ਕਾਨੂੰਨ ਦਾ ਵਿਰੋਧ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ ਉਹ ਨਹੀਂ ਚਾਹੁੰਦੇ ਕਿ ਗੁਆਂਢੀ ਦੇਸਾਂ ਵਿੱਚ ਦੱਬੇ-ਕੁਚਲੇ ਘੱਟ ਗਿਣਤੀਆਂ ਨੂੰ ਨਾਗਰਿਕਤਾ ਮਿਲੇ।

ਇਹ ਵੀ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਸੀ ਕਿ ਜਿਸ ਨੂੰ ਭਾਰਤ ਪਸੰਦ ਨਾ ਹੋਵੇ ਉਸ ਨੂੰ ਕਿਤੇ ਹੋਰ ਜਾਣ ਤੋਂ ਕਿਸ ਨੇ ਰੋਕਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਸੈਂਕੜੇ ਸਾਲਾਂ ਤੱਕ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਸ਼ਾਸਕਾਂ ਨੇ ਭਾਰਤ ਦੇ ਬਹੁਗਿਣਤੀ ਹਿੰਦੂਆਂ ਉੱਤੇ ਸ਼ਾਸਨ ਕੀਤਾ, ਹੁਣ ਹੋਰ ਬਰਦਾਸ਼ਤ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ।

ਧਿਆਨ ਇਸ ਗੱਲ 'ਤੇ ਵੀ ਸੀ ਕਿ ਸਾਰੇ ਦੇਸਵਾਸੀਆਂ ਨੂੰ ਐੱਨਆਰਸੀ ਅਤੇ ਸੀਏਏ ਵਰਗੇ ਕਾਨੂੰਨਾਂ ਦੀ ਲੋੜ ਕਿਉਂ ਹੈ।

ਭਾਰਤੀ ਜਨਤਾ ਪਾਰਟੀ ਨੇ ਆਪਣੇ 250 ਸੰਸਦ ਮੈਂਬਰਾਂ ਨੂੰ ਮੈਦਾਨ ਵਿੱਚ ਉਤਾਰ ਦਿੱਤਾ।

ਇੰਨਾਂ ਹੀ ਨਹੀਂ ਦੇਸ ਦੇ ਕਈ ਸੂਬਿਆਂ ਦੇ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਅਤੇ ਕੇਂਦਰੀ ਮੰਤਰੀ ਦਿਨ-ਰਾਤ ਪ੍ਰਚਾਰ ਕਰਦੇ ਰਹੇ। ਇੱਥੋਂ ਤੱਕ ਕਿ ਸੰਸਦ ਮੈਂਬਰਾਂ ਨੂੰ ਰਾਤ ਨੂੰ ਝੁੱਗੀ ਬਸਤੀਆਂ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣ ਲਈ ਕਿਹਾ ਗਿਆ।

ਇਹ ਪਹਿਲਾ ਮੌਕਾ ਨਹੀਂ ਹੈ ਜਦੋਂ ਫਿਰਕੂ ਧਰੁਵੀਕਰਨ ਕਰਕੇ ਚੋਣਾਂ ਜਿੱਤਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੋਵੇ।

ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਭਾਜਪਾ ਮੁਖੀ ਮਨੋਜ ਤਿਵਾਰੀ ਲਗਾਤਾਰ ਵੱਡੀ ਜਿੱਤ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਕਰਦੇ ਰਹੇ ਹਨ

2019 ਦੀਆਂ ਲੋਕ ਸਭਾ ਚੋਣਾਂ ਸਣੇ ਪਿਛਲੀਆਂ ਕਈ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਜਨਤਾ ਪਾਰਟੀ ਨੇ ਵੋਟਿੰਗ ਨੇੜੇ ਆਉਂਦੇ-ਆਉਂਦੇ ਆਪਣੇ ਸਟਾਰ ਪ੍ਰਚਾਰਕਾਂ ਨੂੰ ਵਧੇਰੇ ਜੋਸ਼ ਨਾਲ ਉਤਾਰਿਆ।

ਮੰਗਲਵਾਰ ਨੂੰ ਦਿੱਲੀ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਚੋਣਾਂ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਅਤੇ ਰੁਝਾਨਾਂ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਜਾਰੀ ਹੈ ਅਤੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਰੁਝਾਨਾਂ ਵਿੱਚ 'ਆਪ' ਨੂੰ ਚੜ੍ਹਤ ਅਤੇ ਭਾਜਪਾ ਦਾ ਪਹਿਲਾਂ ਤੋਂ ਬਿਹਤਰ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਸਾਫ਼ ਨਜ਼ਰ ਆ ਰਿਹਾ ਹੈ।

ਪਿਛਲੀਆਂ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ ਭਾਜਪਾ ਨੂੰ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ 70 ਵਿੱਚੋਂ ਸਿਰਫ ਤਿੰਨ ਸੀਟਾਂ ਹੀ ਮਿਲੀਆਂ ਸਨ।

ਹੁਣ ਤੱਕ ਦੇ ਰੁਝਾਨਾਂ ਵਿੱਚ, ਇਸ ਵਾਰ ਭਾਜਪਾ ਨੂੰ ਤਕਰੀਬਨ 10 ਸੀਟਾਂ ਦਾ ਲਾਭ ਮਿਲ ਰਿਹਾ ਹੈ ਜਦੋਂਕਿ 'ਆਪ' ਨੂੰ 50 ਤੋਂ ਵੱਧ ਸੀਟਾਂ ਮਿਲ ਰਹੀਆਂ ਹਨ।

ਇਹ ਧਰੁਵੀਕਰਨ ਦਾ ਸਿਆਸੀ ਫਾਇਦਾ ਤਾਂ ਹੈ ਪਰ ਧਰੁਵੀਕਰਨ ਦੀ ਹੱਦ ਵੀ ਨਜ਼ਰ ਆ ਰਹੀ ਹੈ ਕਿ ਸਰਕਾਰ ਫਿਰ ਵੀ ਆਮ ਆਦਮੀ ਪਾਰਟੀ ਦੀ ਹੀ ਬਣ ਰਹੀ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਵੀਡੀਓ: ਵੀਡੀਓ:ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨੂੰ ਲਿਆਓ ਆਪਣੇ ਮੋਬਾਈਲ 'ਤੇ

ਵੀਡਿਓ: ਆਪ ਦੇ ਸਮਰਥਰਕਾਂ ਦੀ...


"ਆਫ਼ਿਸ 'ਚ ਮੁੰਡੇ ਅਤੇ ਕੁੜੀਆਂ ਨੇ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵੇਖਿਆ ਜਿਵੇਂ ਮੈਂ ਏਲਿਅਨ ਹਾਂ। ਅਗਲੇ ਕੁਝ ਦਿਨ ਵੀ ਇਹੀ ਚੱਲਦਾ ਰਿਹਾ ਤਾਂ ਮੈਂ ਲਿਪਸਟਿਕ ਰੱਖ ਦਿੱਤੀ। ਕੀ ਫ਼ਾਇਦਾ ਕੁਝ ਅਜਿਹਾ ਕਰਨ ਦਾ ਜਿਸ ਉੱਤੇ ਲੋਕ ਰੋਜ਼ ਅਸੁਖਾਵਾਂ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰਵਾਉਣ।"

ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਬਤੌਰ ਕੰਟੈਂਟ ਕਿਊਰੇਟਰ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਪ੍ਰਤਿਭਾ ਮਿਸ਼ਰਾ ਨੇ ਇੱਕੋ ਸਾਹ ਵਿੱਚ ਇਹ ਕਹਿ ਦਿੱਤਾ।

ਕੀ ਦਫ਼ਤਰ ਵਿੱਚ ਮੇਕਅਪ ਕਰ ਕੇ ਆਉਣ ਵਾਲੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਰਵੱਈਏ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਫ਼ਰਕ ਮਹਿਸੂਸ ਹੁੰਦਾ ਹੈ?

ਇਹ ਸਵਾਲ ਸਕਾਟਲੈਂਡ ਵਿੱਚ ਹੋਈ ਇੱਕ ਰਿਸਰਚ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸਾਹਮਣੇ ਆਇਆ ਹੈ। ਇਸ ਰਿਸਰਚ ਮੁਤਾਬਕ, ਮੇਕਅਪ ਕਰਨ ਵਾਲੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਖ਼ਰਾਬ ਮੈਨੇਜਰ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ।

168 ਲੋਕਾਂ ਉੱਤੇ ਕੀਤੀ ਗਈ ਇਸ ਖੋਜ ਦੌਰਾਨ ਕਈ ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਮੇਕਅਪ ਅਤੇ ਬਿਨਾਂ ਮੇਕਅਪ ਵਾਲੇ ਚਿਹਰੇ ਦਿਖਾ ਕੇ ਪੁੱਛਿਆ ਗਿਆ ਕਿ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਕਿਹੜਾ ਚਿਹਰਾ ਬਿਹਤਰ ਮੈਨੇਜਰ ਦਾ ਲਗਦਾ ਹੈ?

ਰਿਸਰਚ ਮੁਤਾਬਕ,  ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਬਿਨਾਂ ਮੇਕਅਪ ਵਾਲੇ ਚਿਹਰਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵੱਧ ਭਰੋਸਾ ਵਿਖਾਇਆ।

ਮੇਕਅਪ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਕਾਬਲੀਅਤ ਦੀ ਪਛਾਨ ਕਿਵੇਂ ਹੈ?

ਐਬਰਟੇ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਹੋਈ ਇਸ ਰਿਸਰਚ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਲਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਮੇਕਅਪ ਕਰਨ ਵਾਲੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਕੰਮ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਘੱਟ ਗੰਭੀਰ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਇਸ ਲਈ ਉਹ ਚੰਗੀ ਟੀਮ ਲੀਡਰ ਨਹੀਂ ਬਣ ਸਕਦੀਆਂ।

ਨੋਇਡਾ ਵਿੱਚ ਬਤੌਰ ਪ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ੱਤਰਕਾਰ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਇੱਕ ਔਰਤ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਉਹ ਅਜਿਹਿਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਦਾ ਦਿਨ-ਰਾਤ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਦੀ ਹੈ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ, "ਮੈਂ ਮੀਡੀਆ ਇੰਡਸਟਰੀ ਵਿੱਚ ਹਾਂ ਅਤੇ ਇੱਥੇ ਜੇ ਤੁਸੀਂ ਇੱਕ ਖ਼ਾਸ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਤਿਆਰ ਹੁੰਦੇ ਹੋ ਤਾਂ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਇੰਪ੍ਰੈਸ਼ਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਗੰਭੀਰ ਖ਼ਬਰਾਂ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕੇਗੀ।"

ਨਾਮ ਨਾ ਛਾਪਣ ਦੀ ਸ਼ਰਤ ਉੱਤੇ ਉਸ ਨੇ ਅੱਗੇ ਕਿਹਾ, "ਮੇਰੇ ਇੱਕ ਸਾਥੀ ਨੇ ਇੱਕ ਵਾਰ ਮੈਨੂੰ ਕਿਹਾ ਕਿ ਮਹਿੰਗੇ ਕੱਪੜੇ ਅਤੇ ਮੇਕਅਪ ਕਰਨ ਵਾਲੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਘਰ ਨਹੀਂ ਵਸਾ ਸਕਦੀਆਂ। ਅਜਿਹਾ ਸਿਰਫ਼ ਆਦਮੀ ਹੀ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ, ਔਰਤਾਂ ਵੀ ਤੁਹਾਨੂੰ ਛੋਟਾ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰਵਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ।"

ਔਰਤਾਂ ਮੇਕਅਪ ਕਰ ਕੇ ਧਿਆਨ ਖਿੱਚਣਾ ਚਾਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ?

ਸਕਾਟਲੈਂਡ ਤੋਂ ਆਏ ਇਹ ਨਤੀਜੇ 2016 ਵਿੱਚ ਹੋਈ ਅਜਿਹੀ ਹੀ ਇੱਕ ਹੋਰ ਰਿਸਰਚ ਤੋਂ ਬਿਲਕੁਲ ਉਲਟ ਹਨ। ਉਸ ਵਿੱਚ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਸੀ ਕਿ ਮੇਕਅਪ ਕਰਨ ਵਾਲੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਦਫ਼ਤਰ ਵਿੱਚ ਵੱਧ ਇੱਜ਼ਤ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

ਹੁਣ ਅਸੀਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਉਮਰ ਦੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਅਤੇ ਮਰਦਾਂ ਨੂੰ ਪੁੱਛਿਆ ਕਿ ਕੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਕਾਬਲੀਅਤ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਤਿਆਰ ਹੋਣ ਦੇ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਤੈਅ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ?

ਸੀਨੀਅਰ ਪੱਤਰਕਾਰ ਅਤੇ ਲੇਖਿਕਾ ਵਰਤੀਕਾ ਨੰਦਾ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, "ਇਸ ਤੋਂ ਕੋਈ ਫ਼ਰਕ ਨਹੀਂ ਪੈਂਦਾ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਮੇਕਅਪ ਕੀਤਾ ਹੈ ਜਾਂ ਨਹੀਂ। ਤੁਹਾਡੀ ਕਾਬਲੀਅਤ ਅਤੇ ਅੰਦਰੂਨੀ ਸੁੰਦਰਤਾ ਹੀ ਤੁਹਾਨੂੰ ਅੱਗੇ ਵਧਾਉਂਦੀ ਹੈ।

ਪਰ ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਇੱਕ ਬੈਂਕ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਅਮਨਦੀਪ ਸਿੰਘ ਦੀ ਰਾਇ ਇਸ ਤੋਂ ਵੱਖਰੀ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਮੇਕਅਪ ਕਰਨ ਵਾਲੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਕੰਮ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਗੰਭੀਰ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀਆਂ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਲੀਪਾਪੋਤੀ ਕਰਨ ਵਾਲੀਆਂ ਕੁੜੀਆਂ ਦਾ ਧਿਆਨ ਤਾਂ ਆਪਣੀ ਬਿੰਦੀ ਸੁਰਖੀ ਅਤੇ ਮੇਕਅਪ ਵਿੱਚ ਹੀ ਲੱਗਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਕੰਮ ਕਦੋਂ ਕਰਨਗੀਆਂ?

ਗੁਰੂਗਰਾਮ ਜੈਨਪੈਕਟ ਵਿੱਚ ਸੀਨੀਅਰ ਐਨਾਲਿਸਟ ਜੁਗਲ ਕਿਸ਼ੋਰ ਨੂੰ ਲਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਕਿਸੇ ਔਰਤ ਦੇ ਮੇਕਅਪ ਕਰ ਕੇ ਆਫ਼ਿਸ ਆਉਣ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਬੁਰਾਈ ਨਹੀਂ ਕਿਉਂਕਿ ਇਸ ਦਾ ਉਸ ਦੇ ਕੰਮ ਨਾਲ ਕੋਈ ਲੈਣਾ-ਦੇਣਾ ਨਹੀਂ ਹੈ।

ਯੂਟੀਵੀ ਵਿੱਚ ਏਵੀਪੀ ਰਹੀ ਅਨੁਰਾਧਾ ਗਾਖੜ ਦੀ ਰਾਇ ਹੈ, "ਮੇਕਅਪ ਕਰਨਾ ਜਾਂ ਨਹੀਂ ਕਰਨਾ ਕਿਸੇ ਦਾ ਨਿੱਜੀ ਫ਼ੈਸਲਾ ਹੈ ਪਰ ਐਵੀਏਸ਼ਨ ਅਤੇ ਸਰਵਿਸ ਇੰਡਸਟਰੀ ਵਰਗੀ ਕੁਝ ਨੌਕਰੀਆਂ ਵਿੱਚ ਤਾਂ ਇਸ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਵੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।''

"ਆਦਮੀ ਵੀ ਤਾਂ ਖ਼ੁਦ ਨੂੰ ਸੁਆਰਦੇ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਇਸ ਲਈ ਤਾਰੀਫ਼ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਔਰਤਾਂ ਉੱਤੇ ਸਵਾਲ ਕਿਉਂ?"

ਫ਼ਿਲਹਾਲ ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ ਟੀਵੀ ਸ਼ੋ ਲਈ ਸਕਰਿਪਟ ਲਿਖਣ ਵਾਲੀ ਅਨੁਰਾਧਾ ਅੱਗੇ ਕਹਿੰਦੀ ਹੈ, "ਖ਼ੁਦ ਕੰਪਨੀਆਂ ਵੀ ਤੁਹਾਨੂੰ ਪ੍ਰੈਜੈਂਟੇਬਲ ਦਿਸਣ ਲਈ ਕਹਿੰਦੀਆਂ ਹਨ।''

"ਮੈਂ ਕਿਸੇ ਲਈ ਕਿਆਸ ਨਹੀਂ ਲਾ ਰਹੀ ਪਰ ਜੇ ਮੈਂ ਕਿਸੇ ਅਜਿਹੇ ਇਨਸਾਨ ਨਾਲ ਮਿਲਾਂ ਜੋ ਮੀਟਿੰਗ ਵਿੱਚ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਆ ਜਾਵੇ ਜਿਵੇਂ ਹੁਣੇ ਸੌ ਕੇ ਉੱਠਿਆ ਜਾਂ ਉੱਠੀ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਮੈਨੂੰ ਉਸ ਨਾਲ ਕੰਮ...


"ਇਨ੍ਹਾਂ ਜੋੜਿਆਂ ਨੂੰ ਵਿਆਹ ਦੇ ਸਬੂਤ ਵਜੋਂ ਫੋਟੋਆਂ ਲਗਾਉਣ ਦੀ ਕੀ ਲੋੜ ਹੈ?"

ਪੰਜਾਬ ਅਤੇ ਹਰਿਆਣਾ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਦੇ ਇੱਕ ਫ਼ੈਸਲੇ ਵਿੱਚ ਇਹ ਦੋ ਸੁਆਲ ਪੁੱਛੇ ਗਏ ਹਨ ਅਤੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਜੁਆਬ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਹਨ। ਹਰਦੀਪ ਕੌਰ ਅਤੇ ਹੋਰ ਬਨਾਮ ਪੰਜਾਬ ਸਰਕਾਰ ਅਤੇ ਹੋਰ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਅਦਾਲਤੀ ਫ਼ੈਸਲਾ ਜਸਟਿਸ ਰਾਜੀਵ ਰੰਜਨ ਰੈਨਾ ਨੇ ਸੁਣਾਇਆ ਹੈ।

ਕੋਰੋਨਾਵਾਇਰਸ ਦੀ ਮਹਾਂਮਾਰੀ ਕਾਰਨ ਲੱਗੀਆਂ ਪਾਬੰਦੀਆਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਫ਼ੈਸਲਾ ਵੀਡੀਓ ਕਾਂਨਫਰਾਂਸਿੰਗ ਰਾਹੀਂ ਸੁਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਫ਼ੈਸਲੇ ਦੀ ਪਹੁੰਚ ਸੁਰੱਖਿਆ ਦੀ ਮੰਗ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਜੋੜੇ ਤੱਕ ਮਹਿਦੂਦ ਨਹੀਂ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਅਦਾਲਤ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਜੋੜੇ ਨੂੰ ਰਾਹਤ ਦੇਣ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਇਸ ਫ਼ੈਸਲੇ ਵਿੱਚ ਅਜਿਹੇ ਮਾਮਲਿਆਂ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਬੁਨਿਆਦੀ ਸੁਆਲ ਨੂੰ ਉਘਾੜਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਰਮਾ ਸ਼੍ਰੀਨਿਵਾਸਨ ਦੀ ਕਿਤਾਬ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਪੰਜਾਬ ਅਤੇ ਹਰਿਆਣਾ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਦੇ ਫ਼ੈਸਲੇ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਹੈ ਜੋ ਮਾਪਿਆਂ ਦੇ ਖ਼ੌਫ਼ ਕਾਰਨ ਅਦਾਲਤ ਤੋਂ ਸੁਰੱਖਿਆ ਦੀ ਮੰਗ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਜੋੜਿਆਂ ਬਾਬਤ ਖੋਜ ਕਾਰਜ ਹੈ।

ਇਸ ਫ਼ੈਸਲੇ ਵਿੱਚ ਦਰਜ ਹੈ ਕਿ ਆਪਣੇ ਮਾਪਿਆਂ ਦੇ ਬੰਧੇਜ਼ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਜਾ ਕੇ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾਉਣ ਵਾਲੇ ਜੋੜੇ ਲਗਾਤਾਰ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਕਰਦੇ ਹਨ।

ਘਰੋਂ ਭੱਜ ਕੇ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾਉਣ ਵਾਲੇ ਜੋੜਿਆਂ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਕਿਵੇਂ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ?

ਅਦਾਲਤ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਇਨ੍ਹਾਂ ਮਾਮਲਿਆਂ ਨਾਲ ਅਦਾਲਤ ਦਾ ਬਹੁਤ ਸਮਾਂ ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਬਰਬਾਦ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜਦੋਂ ਕਿ ਇਹ ਕੰਮ ਹੇਠਲੀਆਂ ਅਦਾਲਤਾਂ ਨੂੰ ਦਿੱਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।

 ਫ਼ੈਸਲੇ ਵਿੱਚ ਸਲਾਹ ਵਜੋਂ ਦਰਜ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਅਜਿਹੇ ਮਾਮਲਿਆਂ ਦਾ ਵੱਡਾ ਕਾਰੋਬਾਰ ਖੜ੍ਹਾ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ ਜੋ ਘਰੋਂ ਭੱਜ ਕੇ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾਉਣ ਵਾਲੇ ਜੋੜਿਆਂ ਦੇ ਵਿੱਤੀ ਵਸੀਲਿਆਂ ਉੱਤੇ ਪਲ਼ਦਾ ਹੈ।

ਇੱਕ ਪਾਸੇ ਦਾ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਵਰਗਾ ਅਦਾਰਾ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਰਜੀਵੀਆਂ ਦੀ ਖ਼ੁਰਾਕ ਬਣਨ ਵਾਲੀਆਂ ਅਰਜ਼ੀਆਂ ਲਈ ਨਹੀਂ ਬਣਿਆ ਅਤੇ ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਸੀਲਿਆਂ ਨਾਲ ਘਰੋਂ ਭੱਜ ਕੇ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾਉਣ ਵਾਲੇ ਜੋੜਿਆਂ ਦਾ ਚੋਖਾ ਸਮਾਂ ਗੁਜ਼ਾਰਾ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।

ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅਦਾਲਤ ਨੇ ਲਿਖਿਆ ਹੈ, "ਇਸ ਰੁਝਾਨ ਕਾਰਨ ਹਾਈਕੋਰਟ ਦਾ ਸਮਾਂ ਅਤੇ ਵਸੀਲੇ ਅਜਾਈ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਅਮਲੇ ਰਾਹੀਂ ਅਰਜ਼ੀਆਂ ਦਰਜ ਕਰਨ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਫ਼ੈਸਲਿਆਂ ਨੂੰ ਅੱਪਲੋਡ ਕਰਨ ਦਾ ਕੰਮ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹੈ। ਅਦਾਲਤ ਤੋਂ ਇਹ ਬੋਝ ਘਟਾਉਣ ਲਈ ਇਸ ਦਾ ਕੋਈ ਮੁੱਤਬਾਦਲ ਬੰਦੋਬਸਤ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਲਈ ਲੋੜੀਂਦੀ ਕਾਨੂੰਨੀ ਸੋਧ ਵੀ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ ਜਾਂ ਇਹ ਕੰਮ ਹੇਠਲੀਆਂ ਅਦਾਲਤਾਂ ਨੂੰ ਦਿੱਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।" ਇਸ ਫ਼ੈਸਲੇ ਵਿੱਚ ਸਾਫ਼ ਲਿਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਸੁਝਾਅ ਹੈ ਜਿਸ ਉੱਤੇ ਅਮਲ ਤਾਂ ਵਿਧਾਨਪਾਲਿਕਾ ਨੇ ਕਰਨਾ ਹੈ।

ਇਸ ਫ਼ੈਸਲੇ ਦੀ ਵਡੇਰੀ ਅਹਿਮੀਅਤ ਕੀ ਹੈ?

ਰਮਾ ਸ਼੍ਰੀਨਿਵਾਸਨ ਨੇ ਆਪਣੀ ਕਿਤਾਬ ਵਿੱਚ ਦਰਜ ਕੀਤਾ ਸੀ ਕਿ ਹਾਈਕੋਰਟ ਉੱਤੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਘਰੋਂ ਭੱਜ ਕੇ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾਉਣ ਵਾਲੇ ਜੋੜਿਆਂ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਦੀਆਂ ਦਰਖ਼ਾਸਤਾਂ ਦਾ ਬਹੁਤ ਬੋਝ ਹੈ।

ਜਰਮਨੀ ਦੇ ਬਾਬੇਰੀਆ ਸੂਬੇ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੀ ਰਮਾ ਸ਼੍ਰੀਨਿਵਾਸਨ ਇਸ ਅਦਾਲਤੀ ਫ਼ੈਸਲੇ ਨੂੰ ਅਹਿਮ ਮੰਨਦੀ ਹੈ। ਉਸ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਫ਼ੈਸਲੇ ਵਿੱਚ ਫ਼ਰਿਆਦ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਜੋੜੇ ਨੂੰ ਤਾਂ ਰਾਹਤ ਮਿਲੀ ਹੀ ਹੈ ਪਰ ਨਾਲ ਹੀ ਕੁਝ ਸੁਧਾਰ ਦੀ ਗੁੰਜ਼ਾਇਸ਼ ਵੀ ਬਣੀ ਹੈ।

ਰਮਾ ਸ਼੍ਰੀਨਿਵਾਸਨ ਨੇ ਅਮਰੀਕਾ ਦੀ ਬਰਾਉਨ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਪੀ.ਐੱਚ.ਡੀ. ਕੀਤੀ ਹੈ ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਖੋਜ ਦੇ ਸਿਲਸਿਲੇ ਵਿੱਚ ਪੰਜਾਬ ਅਤੇ ਹਰਿਆਣਾ ਹਾਈਕੋਰਟ ਵਿੱਚ ਦੋ ਸਾਲ ਤੱਕ ਅਦਾਲਤੀ ਕਾਰਵਾਈ ਦੀ ਗਵਾਹ ਬਣੀ।

 ਇਸ ਦੌਰਾਨ ਰਮਾ ਨੇ ਆਪਣੀ ਮਰਜ਼ੀ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅਦਾਲਤ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਜੋੜਿਆਂ ਨਾਲ ਮੁਲਾਕਾਤਾਂ ਕੀਤੀਆਂ ਅਤੇ ਹਰਿਆਣਾ ਵਿੱਚ ਵਿਆਹ ਸਮਾਗਮਾਂ ਵਿੱਚ ਹਾਜ਼ਰੀ ਭਰੀ।

ਰਮਾ ਸ਼੍ਰੀਨਿਵਾਸਨ ਦੀ ਕਿਤਾਬ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਪੰਜਾਬ ਅਤੇ ਹਰਿਆਣਾ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਦੇ ਫ਼ੈਸਲੇ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਹੈ

ਰਮਾ ਦੀ ਅੱਠ ਸਾਲਾਂ ਦੀ ਖੋਜ ਦਾ ਨਤੀਜਾ 'ਸੇਜ਼ ਸੰਗੀ ਦੀ ਰੀਝ: ਉੱਤਰ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਅਦਾਲਤੀ ਕਾਰਵਾਈ (ਵਿਆਹ ਅਤੇ ਲਿੰਗ ਦੀ ਸਿਆਸਤ: ਆਲਮੀ ਮਸਲਿਆਂ ਦਾ ਮੁਕਾਮੀ ਜਾਬੀਆ' (Courting Desire: Litigating for Love in North India (The Politics of Marriage and Gender: Global Issues in Local)) ਦੇ ਨਾਮ ਦੀ ਕਿਤਾਬ ਵਜੋਂ ਸਾਹਮਣੇ ਆਇਆ ਹੈ ਜੋ ਰੁਟਗਰਜ਼ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਪ੍ਰੈਸ (Rutgers University Press) ਨੇ ਛਾਪੀ ਹੈ।

ਰਮਾ ਸ਼੍ਰੀਨਿਵਾਸਨ ਨੂੰ...


"ਇਸ ਵਿੱਚ ਟੀਟੂ ਵਰਗੇ ਸਾਰੇ ਹੀ ਨਸ਼ੇ ਕਰਦੇ ਸੀ। ਇੱਕ ਦਿਨ ਮੈਨੂੰ ਵੀ ਸ਼ੀਸ਼ੀ (ਨਸ਼ੇ ਲਈ ਵਰਤੀ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਖੰਘ ਦੀ ਦਵਾਈ) ਪਿਲਾ ਦਿੱਤੀ। ਬਸ ਫਿਰ ਤਾਂ ਪਤਾ ਹੀ ਨਹੀਂ ਲੱਗਿਆ ਕਿ ਕਦੋਂ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਲੀਹ ਤੋਂ ਉੱਤਰ ਗਈ, ਪੜ੍ਹਾਈ ਵੀ ਗਈ ਅਤੇ ਕਰੀਅਰ ਵੀ। ਹਾਲੇ ਵੀ ਯਕੀਨ ਨਹੀਂ ਆਉਂਦਾ ਕਿ ਉਹ ਮੈਂ ਹੀ ਸੀ ਜੋ ਸਾਰਾ ਦਿਨ ਨਸ਼ੇ ਵਿੱਚ ਹੀ ਗਵਾਚਿਆ ਰਹਿੰਦਾ ਸੀ।"

ਇਹ ਬਰਨਾਲਾ ਦੇ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਦੇ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਬਲਜੀਤ ਸਿੰਘ (ਬਦਲਿਆ ਹੋਇਆ ਨਾਮ) ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਹੈ, ਜੋ ਉਸ ਨੇ ਸਾਂਝੀ ਕੀਤੀ।

'ਨਸ਼ੇ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਹੋਰ ਕਿਸੇ ਕੰਮ ਵੱਲ ਧਿਆਨ ਨਹੀਂ'

ਮੱਧਵਰਗੀ ਪਰਿਵਾਰ ਨਾਲ ਸਬੰਧ ਰੱਖਣ ਵਾਲਾ ਬਲਜੀਤ ਪੜ੍ਹਨ ਲਿਖਣ ਵਾਲਾ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਸੀ। ਬਲਜੀਤ ਦੇ ਮਾਪੇ ਵੀ ਪੜ੍ਹੇ ਲਿਖੇ ਅਤੇ ਨੌਕਰੀਪੇਸ਼ਾ ਸਨ।

ਬਲਜੀਤ ਦੱਸਦਾ ਹੈ, "ਮੰਮੀ ਡੈਡੀ ਸਰਕਾਰੀ ਨੌਕਰੀ ਕਰਦੇ ਸੀ। ਘਰ ਵਿੱਚ ਮਾਹੌਲ ਅਜਿਹਾ ਸੀ ਕਿ ਨਸ਼ਾ ਤਾਂ ਕੀ ਬਾਰ੍ਹਵੀਂ ਤੱਕ ਕਦੇ ਮੀਟ ਵੀ ਨਹੀਂ ਸੀ ਖਾਧਾ। ਜਦੋਂ ਕਾਲਜ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲਾ ਲਿਆ ਤਾਂ ਉੱਥੇ ਸੰਗਤ ਹੀ ਅਜਿਹੀ ਮਿਲੀ ਕਿ ਸਾਰਾ ਦਿਨ ਨਸ਼ੇ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਹੋਰ ਕਿਸੇ ਕੰਮ ਵੱਲ ਧਿਆਨ ਹੀ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ ਸੀ।"

ਬਲਜੀਤ ਨੇ ਇੱਕ ਪੌਲੀਟੈਕਨਿਕ ਕਾਲਜ ਵਿੱਚ ਡਿਪਲੋਮਾ ਕੋਰਸ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲਾ ਲਿਆ ਸੀ ਪਰ ਨਸ਼ੇ ਅਤੇ ਸੰਗਤ ਕਾਰਨ ਪੜ੍ਹਾਈ ਪੂਰੀ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕੀ।

ਕਾਲਜ ਦੇ ਮਾਹੌਲ ਬਾਰੇ ਬਲਜੀਤ ਦੱਸਦਾ ਹੈ, "ਜਿੱਥੇ ਅਸੀਂ ਪੜ੍ਹਦੇ ਸੀ ਉਸ ਇਲਾਕੇ ਦੇ ਇੱਕ ਨਾਮੀ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਦੇ ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਕਰਿੰਦੇ ਕਾਲਜ ਵਿੱਚ ਆਉਂਦੇ ਅਤੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਚੁਣ ਜਾਂਦੇ। ਪਹਿਲੇ ਸਾਲ ਮੈਨੂੰ ਵੀ ਕਾਲਜ ਦਾ ਵਾਈਸ ਪ੍ਰੈਜੀਡੈਂਟ ਚੁਣ ਲਿਆ ਗਿਆ।

'ਸ਼ੁਗ਼ਲ-ਮੇਲਾ ਲਈ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਨਸ਼ਾ ਬਣਿਆ ਬਰਬਾਦੀ ਦਾ ਕਾਰਨ'

ਜਦੋਂ ਕੋਈ ਇਕੱਠ ਕਰਨਾ ਹੁੰਦਾ, ਉਦੋਂ ਸ਼ੀਸ਼ੀਆਂ ਦੇ ਬੈਗ ਸਾਡੇ ਕੋਲ ਪਹੁੰਚ ਜਾਂਦੇ। ਨਸ਼ੇ ਦਾ ਲਾਲਚ ਦੇ ਕੇ ਅਸੀਂ ਮੁੰਡੇ ਬੱਸਾਂ ਵਿੱਚ ਬਿਠਾ ਕੇ ਰੈਲੀਆਂ ਵਿੱਚ ਲੈ ਜਾਂਦੇ ਸੀ ਅਤੇ ਖ਼ੁਸ਼ ਹੁੰਦੇ ਸੀ ਕਿ ਸਾਡੇ ਲਿੰਕ ਬਣ ਰਹੇ ਹਨ।"

ਬਲਜੀਤ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਦੋਸਤਾਂ ਨੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਵਿੱਚ ਮਜੇ ਲਈ ਨਸ਼ਾ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਜੋ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਬਰਬਾਦੀ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣਿਆ।

ਬਲਜੀਤ ਮੁਤਾਬਕ, "ਫਿਰ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀ ਹੋਣੀ ਸੀ। ਪਹਿਲੇ ਦੋ ਸਮੈਸਟਰਾਂ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ ਬਾਕੀ ਸਾਰਿਆਂ ਵਿੱਚ ਕੰਪਾਰਟਮੈਂਟ ਆ ਗਈਆਂ। ਫ਼ੀਸਾਂ ਜਾਂ ਟਿਊਸ਼ਨਾਂ ਦੇ ਨਾਂ ਉੱਤੇ ਘਰੋਂ ਪੈਸੇ ਲੈਣੇ ਅਤੇ ਸ਼ੀਸ਼ੀਆਂ ਜਾਂ ਗੋਲੀਆਂ ਖਾ ਲੈਣੀਆਂ। ਰੋਟੀ ਮਿਲੇ ਨਾ ਮਿਲੇ ਪਰ ਤਿੰਨ ਟਾਈਮ ਨਸ਼ਾ ਜ਼ਰੂਰ ਕਰਦੇ ਸੀ।"

ਬਲਜੀਤ ਦਾ ਕਾਲਜ ਦਾ ਤਜ਼ਰਬਾ ਵੀ ਰੌਂਗਟੇ ਖੜੇ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਹੈ। ਬਲਜੀਤ ਨਸ਼ਿਆਂ ਦੀ ਦਲਦਲ ਵਿੱਚੋਂ ਬਾਹਰ ਨਿਕਲਣ ਬਾਰੇ ਦੱਸਦਾ ਹੈ, "ਕੰਪਾਰਟਮੈਂਟ ਵਾਲੇ ਪੇਪਰ ਦੇਣ ਦੇ ਬਹਾਨੇ ਕਾਲਜ ਚਲੇ ਜਾਂਦਾ। ਜਿੰਨਾ ਚਿਰ ਪੈਸੇ ਨਹੀਂ ਸੀ ਮੁੱਕਦੇ ਉੱਥੇ ਹੀ ਮੁੰਡਿਆਂ ਕੋਲ ਰਹਿਣਾ।"

"ਸਾਡੇ ਕਾਲਜ ਦੇ ਤਿੰਨ ਮੁੰਡਿਆਂ ਨੇ ਕਾਲਜ ਦੇ ਹੀ ਦੋ ਹੋਰ ਮੁੰਡਿਆਂ ਨੂੰ ਨਸ਼ੇ ਦੀ ਲੋਰ ਵਿੱਚ ਮਾਰ ਕੇ ਨਹਿਰ ਵਿੱਚ ਸੁੱਟ ਦਿੱਤਾ। ਮੈਂ ਉਦੋਂ ਪਿੰਡ ਹੀ ਸੀ ਉਦੋਂ ਮੈਨੂੰ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਮਹਿਸੂਸ ਹੋਇਆ ਕਿ ਨਸ਼ਾ ਬੰਦੇ ਨੂੰ ਕਿਸੇ ਵੀ ਪਾਸੇ ਲਿਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਮੁੜ ਕੇ ਮੈਂ ਕਾਲਜ ਨਹੀਂ ਗਿਆ।"

ਨਸ਼ਾ ਛੱਡਣ ਦਾ ਕੀਤਾ ਫ਼ੈਸਲਾ

ਬਲਜੀਤ ਮੁਤਾਬਕ ਉਨ੍ਹਾਂ ਤਿੰਨਾਂ ਮੁੰਡਿਆਂ ਨੂੰ ਉਮਰ ਕੈਦ ਹੋ ਗਈ। ਉਸ ਦੇ ਨਾਲ ਦੇ ਦੋ ਮੁੰਡੇ ਹੀ ਪਾਸ ਹੋਏ ਅਤੇ ਦੋਵੇਂ ਵਿਦੇਸ਼ ਚਲੇ ਗਏ, ਬਾਕੀ ਸਾਰਿਆਂ ਦੀਆਂ ਕੰਪਾਰਟਮੈਂਟਸ ਆਈਆਂ ਸੀ। ਜਿਹੜੇ ਘਰੋਂ ਸੌਖੇ ਸੀ ਉਹ ਘਰ ਦੇ ਕੰਮਾਂ ਵਿੱਚ ਲੱਗ ਗਏ ਕਈ ਹਾਲੇ ਵੀ ਭਟਕ ਰਹੇ ਹਨ।

ਨਸ਼ੇ ਤੋਂ ਖਹਿੜਾ ਛੁੱਟਣ ਦੇ ਬਾਰੇ ਬਲਜੀਤ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ, "ਕਾਲਜ ਤੋਂ ਆ ਕੇ ਵੀ ਘਰਦਿਆਂ ਤੋਂ ਚੋਰੀ ਸ਼ੀਸ਼ੀ ਪੀ ਲੈਂਦਾ ਸੀ। ਇੱਕ ਦਿਨ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰੀ ਵਿੱਚ ਵਿਆਹ 'ਤੇ ਗਏ, ਮੈਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨਸ਼ਾ ਕਰ ਲਿਆ ਕਿ ਰੋਟੀ ਵੀ ਨਹੀਂ ਸੀ ਖਾਧਾ ਜਾ ਰਹੀ ਸੀ।"

"ਸਾਰੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ ਮੇਰੇ ਵੱਲ ਵੇਖ ਰਹੇ ਸਨ। ਮਾਪਿਆਂ ਦੀ ਜੋ ਹਾਲਤ ਸੀ ਅਤੇ ਜੋ ਮੈਨੂੰ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨਾਲ ਨਫ਼ਰਤ ਹੋਈ ਉਸ ਦਿਨ, ਬੱਸ ਫਿਰ ਮੈਂ ਨਸ਼ਾ ਛੱਡਣ ਦਾ ਫ਼ੈਸਲਾ ਕਰ ਲਿਆ। ਘਰਦਿਆਂ ਨੇ ਵੀ ਸਾਥ ਦਿੱਤਾ।"

ਬਲਜੀਤ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਦਵਾਈ ਤਾਂ ਮਦਦ ਹੀ ਕਰ ਸਕਦੀ ਹੈ ਮਨ ਤਾਂ ਬੰਦੇ ਨੂੰ ਆਪ ਹੀ ਬਣਾਉਣਾ ਪੈਂਦਾ। ਹੁਣ ਇਸ ਗੱਲ ਦਾ ਸ਼ੁਕਰ ਕਰਦਾਂ ਕਿ ਨਸ਼ੇ ਕਾਰਨ ਕੋਈ ਗ਼ਲਤ ਕਦਮ ਨਹੀਂ ਚੁੱਕਿਆ ਨਹੀਂ ਤਾਂ ਸ਼ਾਇਦ ਪਤਾ ਨਹੀਂ ਹੁਣ ਕਿੱਥੇ ਹੁੰਦਾ।

ਬਲਜੀਤ ਕਿਸਾਨ ਪਰਿਵਾਰ ਨਾਲ ਸਬੰਧਿਤ ਹੈ। ਨਸ਼ੇ ਛੱਡਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਬਲਜੀਤ ਨੇ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾ ਲਿਆ। ਬਲਜੀਤ ਹੁਣ ਆਪਣੀ ਜੱਦੀ...


"ਇਹ ਤਾਂ ਜੀ ਹੀਰਿਆਂ ਕਰਕੇ ਹੈ, ਸਾਰਾ ਮੀਨਾਰ ਹੀ ਸੁਵੀਟ ਪੱਥਰ ਦਾ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਇਸ ਪੱਥਰ 'ਚ ਨਿੱਕੇ-ਨਿੱਕੇ ਹੀਰੇ ਹਨ ਜੀ। ਜਨਾਬ ਖੁਸ਼ਨਸੀਬੀ ਤਾਂ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਇੰਨ੍ਹੇ ਨਿੱਕੇ ਹਨ ਨਹੀਂ ਤਾਂ ਮੀਨਾਰ ਕਦੋਂ ਦਾ ਡੇਗ ਲੈਂਦੇ" ਉਸਦਾ ਚਿਹਰਾ ਹੀਰਿਆਂ ਵਰਗੀ ਮੁਸਕਰਾਹਟ ਨਾਲ ਚਮਕ ਉੱਠਿਆ।

ਉਸ ਨੇ ਭਾਵੇਂ ਮਜ਼ਾਕ ਵਿੱਚ ਹੀ ਕਿਹਾ ਸੀ ਪਰ ਸੀ ਗੱਲ ਸੋਲਾਂ ਆਨੇ ਸੱਚ।

ਅੱਠ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਕੁੜੀ ਨੇ ਦਿੱਤੀ ਨਵੀਂ ਜ਼ਿੰਦਗੀ

ਕਿਉਂ ਬਣੀ ਤੇ ਕਿਉਂ ਢਾਹੀ 'ਬਰਲਿਨ ਦੀ ਦੀਵਾਰ'?

ਜਰਮਨੀ: ਨਰਸ ਨੇ ਕਿਉਂ ਦਿੱਤਾ 100 ਮਰੀਜਾਂ ਨੂੰ ਜ਼ਹਿਰ?

ਅਣਜਾਣੇ ਵਿੱਚ ਉਸਰਿਆ ਹੀਰਿਆਂ ਦਾ ਸ਼ਹਿਰ

ਜਦੋਂ ਸ਼ੁਰੂ-ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਲੋਕ ਇੱਥੇ ਆ ਕੇ ਵਸੇ ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕੀ ਪਤਾ ਸੀ ਕਿ ਜਿਸ ਪੱਥਰ ਦੀ ਉਹ ਉਸਾਰੀ ਲਈ ਵਰਤੋਂ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ ਉਸ ਵਿੱਚ ਬੇਸ਼ੁਮਾਰ ਹੀਰੇ ਪਏ ਹਨ। ਜੋ ਪੂਰੀ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਹੋਰ ਕਿਤੇ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦੇ। ਇਹ ਜਾਣਕਾਰੀ 9ਵੀਂ ਸਦੀ ਈਸਾ ਮਗਰੋਂ ਦੇ ਰਿਕਾਰਡ ਤੋਂ ਮਿਲਦੀ ਹੈ।

ਕੋਈ 1 ਕਰੋੜ 50 ਲੱਖ ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਇੱਕ ਉਲਕਾ ਇੱਥੇ ਆ ਟਕਰਾਈ ਸੀ।

25 ਕਿਲੋ ਮੀਟਰ ਪ੍ਰਤੀ ਸਕਿੰਟ ਦੀ ਗਤੀ ਨਾਲ 1 ਕਿਲੋ ਮੀਟਰ ਵਿਆਸ ਦਾ ਇਹ ਪਿੰਡ ਐਨੀ ਤੇਜੀ ਨਾਲ ਆਣ ਵੱਜਿਆ ਕਿ ਇਸ ਨੇ 26 ਕਿਲੋ ਮੀਟਰ ਵਿਆਸ ਦਾ ਟੋਆ ਪਾ ਦਿੱਤਾ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਹੁਣ ਇਹ ਸ਼ਹਿਰ ਆਬਾਦ ਹੈ।

ਇਹ ਟੱਕਰ ਐਨੀ ਅਸਰਦਾਰ ਸੀ ਅਤੇ ਐਨਾ ਤਾਪ ਤੇ ਦਬਾਅ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ ਕਿ ਧਰਤੀ ਦੀ ਸਤਹਿ 'ਤੇ ਮੌਜੂਦ ਕਾਰਬਨ ਦੇ ਬੁਲਬੁ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਲੇ ਅਚਾਨਕ ਹੀਰਿਆਂ ਵਿੱਚ ਤਬਦੀਲ ਹੋ ਗਏ।

ਇਸ ਅਗਿਆਨਤਾ ਵਿੱਚ ਹੀ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਉਸੇ ਪੱਥਰ ਨਾਲ ਉਸਾਰੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੀ। ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ ਧਰਤੀ ਦਾ ਇੱਕਲੌਤਾ ਹੀਰਿਆਂ ਜੜਿਆ ਸ਼ਹਿਰ ਤਾਮੀਰ ਹੋ ਗਿਆ।

ਕਾਫ਼ੀ ਸਮਾਂ ਅਣਜਾਣ ਰਹੇ ਨਿਵਾਸੀ

ਇਹ ਹੀਰੇ ਐਨੇ ਮਹੀਨ ਹਨ ਕਿ ਨੰਗੀ ਅੱਖ ਨਾਲ ਵੇਖਿਆਂ ਮੁਸ਼ਕਿਲ ਨਾਲ ਹੀ ਨਜ਼ਰ ਆਉਂਦੇ ਹਨ। ਲੋਕ ਇਹ ਤਾਂ ਮੰਨਦੇ ਸਨ ਕਿ ਨਗਰ ਕਿਸੇ ਜਵਾਲਾਮੁਖੀ ਦੇ ਮੁਹਾਣੇ 'ਤੇ ਆਬਾਦ ਹੈ ਪਰ ਹੀਰਿਆਂ ਦੀ ਗੱਲ ਤੋਂ ਅਣਜਾਣ ਸਨ।

ਇੱਥੋਂ ਦੇ ਇੱਕ ਬਾਸ਼ਿੰਦੇ ਰੋਸਵਿਧਾ ਫੀਲ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਸ਼ਹਿਰ ਦੀ ਫ਼ਸੀਲ ਦੇ ਅੰਦਰ ਸਭ ਉਸੇ ਉਲਕਾ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਪੱਥਰ ਦਾ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।

1960 ਵਿੱਚ ਦੋ ਅਮਰੀਕੀ ਭੂ ਵਿਗਿਆਨੀ ਯੂਗੇਨ ਸ਼ੂਮੇਕਰ ਤੇ ਐਡਵਰਡ ਚਾਓ ਇਸ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਆਏ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ੱਕ ਹੋਇਆ ਕਿ ਇਹ ਥਾਂ ਜਵਾਲਾਮੁਖੀ ਵਾਲੀ ਸ਼ਰਤ ਪੂਰੀ ਨਹੀਂ ਕਰਦੀ ਤੇ ਧਰਤੀ ਅੰਦਰੋਂ ਨਹੀਂ ਬਲਕਿ ਬਾਹਰੋਂ ਬਣੀ ਹੈ।

ਇਹ ਵੇਖਣ ਲਈ ਉਹ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਅੰਦਰ ਗਏ। ਇਹ ਗੱਲ ਸਹੀ ਸਾਬਤ ਹੋਣ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤਾ ਸਮਾਂ ਨਹੀਂ ਲੱਗਿਆ।

ਫੀਲ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਸਕੂਲ ਦੀਆਂ ਕਿਤਾਬਾਂ ਵਿੱਚ ਤਾਂ ਜਵਾਲਾਮੁਖੀ ਵਾਲੀ ਗੱਲ ਹੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਜਾਂਦੀ ਸੀ ਤੇ ਖੋਜ ਮਗਰੋਂ ਕਿਤਾਬਾਂ ਬਦਲਣੀਆਂ ਪਈਆਂ।

ਇਮਾਰਤਾਂ ਵਿੱਚ 72,000 ਟਨ ਹੀਰੇ

ਦੋਹਾਂ ਵਿਦੇਸ਼ੀਆਂ ਦੇ ਜਾਣ ਮਗਰੋਂ ਸਥਾਨਕ ਭੂ ਵਿਗਿਆਨੀ ਨੇ ਅੰਦਾਜਾ ਲਾਇਆ ਕਿ ਸ਼ਹਿਰ ਦੀਆਂ ਇਮਾਰਤਾਂ ਵਿੱਚ ਕੋਈ 72,000 ਟਨ ਹੀਰੇ ਹਨ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਸੁਵੀਟ ਪੱਥਰ ਧਰਤੀ ਤੇ ਹੋਰ ਵੀ ਕਈ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਮਿਲਦਾ ਹੈ ਪਰ ਕਿਤੇ ਵੀ ਐਨੇ ਮਾਣਕ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦੇ।

ਸਰਦੀ ਦੇ ਦਿਨ ਵਿੱਚ ਚਰਚ ਦੀਆਂ ਪੌੜੀਆਂ ਉੱਤਰਦਿਆਂ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਮੈਂ ਠੰਡੀਆਂ ਹਵਾਵਾਂ ਤੋਂ ਫ਼ਸੀਲ ਕਰਕੇ ਬਚਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ ਹਾਂ ਜਦ ਕਦੇ ਸੂਰਜ ਬੱਦਲਾਂ ਚੋਂ  ਬਾਹਰ ਆਉਂਦਾ ਤਾਂ ਹੀਰੇ ਡਲਕਣ ਲਗਦੇ।

ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚਲਾ ਅਜਾਇਬ ਘਰ

16 ਵੀਂ ਸਦੀ ਦਾ ਬਣਿਆ 6 ਕਮਰਿਆਂ ਵਾਲਾ ਅਜਾਇਬ ਘਰ ਮੀਟਰੋਇਟ ਪੱਥਰਾਂ ਤੇ ਖ਼ਾਸ ਕਰਕੇ ਸੁਵੀਟ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਸੀ। ਇੱਥੋਂ ਦੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਤੇ ਭੂ ਵਿਗਿਆਨੀ ਡਾ. ਸਟੇਫ਼ਨ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਧਰਤੀ ਦੇ ਕੁੱਝ ਖਿੱਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਉਲਕਾ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਮਸਾਲੇ ਨਾਲ ਇਮਾਰਤਾਂ ਬਣੀਆਂ ਹਨ ਪਰ ਕਿਤੇ ਵੀ ਮਾਣਕਾਂ ਦੀ ਐਨੀ ਮਿਕਦਾਰ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦੀ। ਇੱਥੇ ਤਾਂ ਪੂਰਾ ਸ਼ਹਿਰ ਹੀ ਇਸ ਨਾਲ ਬਣਿਆ ਹੈ।

ਸੋਸ਼ਲ: 'ਸਾਡੇ ਅੰਤ ਵੱਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਸਮੋਗ ਰਾਹ '

ਸਕੂਲ 'ਚ ਕੁੜੀਆਂ ਦੇ ਕੱਪੜੇ ਲੁਹਾਉਣ ਦਾ ਦੋਸ਼

ਇਸ ਸ਼ਹਿਰ ਤੇ ਆਸ ਪਾਸ ਦੀ ਮਿੱਟੀ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕਰਨ ਤੇ ਨਮੂਨੇ ਭਰਨ ਪੁਲਾੜ ਵਿਗਿਆਨੀ ਇੱਥੇ ਆਉਂਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਇੱਥੇ ਇਹ ਵੇਖਣ ਆਉਂਦੇ ਹਨ ਕਿ ਪੁਲਾੜ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕੀ ਮਿਲ ਸਕਦਾ ਹੈ।

ਸ਼ਹਿਰ ਵਾਲਿਆਂ ਲਈ ਕੋਈ ਅਚੰਭਾ ਨਹੀਂ

ਸ਼ਹਿਰ ਵਾਸੀਆਂ ਲਈ ਇਹ ਕੋਈ ਕਰਿਸ਼ਮਾਂ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਚਰਚ ਚੋਂ ਨਿਕਲਦੀ ਇੱਕ ਔਰਤ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਸਾਡੇ ਲਈ ਇਹ ਸਧਾਰਣ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਅਸੀਂ ਤਾਂ ਇਹ ਹਰ ਰੋਜ ਵੇਖਦੇ ਹਾਂ।

ਸਟੇਫ਼ਨ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਸਥਾਨਕ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੁੱਝ ਖ਼ਾਸ ਨਹੀਂ ਹੈ ਖਰਬਾਂ ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ...


"ਇਹ ਵੇਰੀਐਂਟ ਦਿਲਚਸਪ ਹੈ। ਇੰਨਾਂ ਦੋਵਾਂ ਮਿਊਟੇਸ਼ਨਜ਼ ਦਾ ਹੋਣਾ ਅਤੇ ਇਸ ਨੂੰ ਦੁਨੀਆਂ ਦੇ ਦੂਜੇ ਵੇਰੀਐਂਟਸ ਵਿੱਚ ਵੀ ਦੇਖਿਆ ਜਾਣਾ ਚਿੰਤਾ ਦੀ ਗੱਲ ਹੈ"

ਇਹ ਭਾਰਤੀ ਵੇਰੀਐਂਟ ਕੀ ਹੈ?

ਮਿਊਟੇਟ ਵਾਇਰਸ ਹਰ ਵੇਲੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਵਰਜ਼ਨ ਜਾਂ ਵੇਰੀਐਂਟ ਪੈਦਾ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।

ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਬਹੁਤੇ ਮਿਊਟੇਸ਼ਨ ਅਹਿਮ ਨਹੀਂ ਹਨ ਅਤੇ ਕੁਝ ਤਾਂ ਵਾਇਰਸ ਨੂੰ ਘੱਟ ਖ਼ਤਰਨਾਕ ਬਣਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਪਰ ਹੋਰ ਮਿਊਟੇਸ਼ਨ ਇਸ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਲਈ ਵਧੇਰੇ ਛੂਤਕਾਰੀ ਅਤੇ ਮੁਸ਼ਕਲ ਬਣਾ ਸਕਦੇ ਹਨ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਅਧਿਕਾਰਿਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਇਸ ਵੇਰੀਐਂਟ ਨੂੰ ਬੀ.1617 ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਬਾਰੇ ਭਾਰਤ 'ਚ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਅਕਤੂਬਰ 2020 ਵਿੱਚ ਪਤਾ ਲੱਗਿਆ ਸੀ।

ਇਹ ਕਿੱਥੋਂ ਤੱਕ ਫ਼ੈਲਿਆ ਹੈ?

ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਸੈਂਪਲ ਟੈਸਟਿੰਗ ਉਸ ਹਿਸਾਬ ਨਾਲ ਨਹੀਂ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਵੇਰੀਐਂਟ ਦੇ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਫ਼ੈਲਾਅ ਬਾਰੇ ਦੱਸਿਆ ਜਾ ਸਕੇ।

ਇਸ ਵੇਰੀਐਂਟ ਦਾ 361 ਵਿੱਚੋਂ 200 ਕੋਵਿਡ ਸੈਂਪਲਾਂ ਵਿੱਚ ਪਤਾ ਲੱਗਿਆ ਜੋ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਸੂਬੇ ਵਿੱਚ ਜਨਵਰੀ ਤੋਂ ਮਾਰਚ ਦੇ ਦਰਮਿਆਨ ਲਏ ਗਏ ਸਨ।

GISAID ਗਲੋਬਲ ਡਾਟਾਬੇਸ ਮੁਤਾਬਕ ਹੁਣ ਤੱਕ ਇਹ ਵੇਰੀਐਂਟ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ 21 ਮੁਲਕਾਂ ਵਿੱਚ ਪਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ।

ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਟ੍ਰੈਵਲ ਨੂੰ ਇਸ ਵੇਰੀਐਂਟ ਦੇ ਯੂਕੇ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚਣ ਦਾ ਕਾਰਨ ਮੰਨਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ 22 ਫਰਵਰੀ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਹੁਣ ਤੱਕ 103 ਕੇਸ ਪਾਏ ਗਏ ਹਨ।

ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹੀ ਯੂਕੇ ਨੇ ਭਾਰਤ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਂ ਦੇਸਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ ਪਾਇਆ ਜਿਨ੍ਹਾਂ 'ਤੇ ਯੂਕੇ ਦੀ ਯਾਤਰਾ ਸਬੰਧੀ ਪਾਬੰਦੀਆਂ ਲਗਾਈਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ।

ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਯੂਕੇ ਦਰਮਿਆਨ ਹਵਾਈ ਯਾਤਰਾ ਜਾਰੀ ਰਹਿਣ ਦੇ ਚਲਦਿਆਂ ਇਹ ਵੇਰੀਐਂਟ ਯੂਕੇ ਤੱਕ ਵੀ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ

ਇੰਗਲੈਂਡ ਦੇ ਪਬਲਿਕ ਹੈਲਥ ਨੇ ਭਾਰਤ ਦੇ ਇਸ ਵੇਰੀਐਂਟ ਨੂੰ ਉਸ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਹੈ ਜੋ ''ਵੇਰੀਐਂਟ ਪੜਤਾਲ ਹੇਠ'' ਹਨ। ਪਰ ਨਾਲ ਹੀ ਪਬਲਿਕ ਹੈਲਥ ਇੰਗਲੈਂਡ ਨੇ ਹਾਲੇ ਤੱਕ ਇਸ ਵੇਰੀਐਂਟ ਨੂੰ ''ਚਿੰਤਾ ਵਾਲਾ ਵੇਰੀਐਂਟ'' ਨਹੀਂ ਮੰਨਿਆ ਹੈ।

ਕੀ ਇਹ ਜ਼ਿਆਦਾ ਲਾਗ ਵਾਲਾ ਜਾਂ ਖ਼ਤਰਨਾਕ ਹੈ?

ਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਨੂੰ ਇਸ ਬਾਰੇ ਅਜੇ ਜਾਣਕਾਰੀ ਨਹੀਂ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਵੇਰੀਐਂਟ ਜ਼ਿਆਦਾ ਲਾਗ ਵਾਲਾ ਜਾਂ ਖ਼ਤਰਨਾਕ ਹੈ ਜਾਂ ਨਹੀਂ।

ਲੁਸਿਆਨਾ ਸਟੇਟ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਵਾਇਰੋਲੋਜਿਸਟ ਜੇਰਮੀ ਕਾਮਿਲ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਇਸ ਦਾ ਇੱਕ ਮਿਊਟੇਸ਼ਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵੇਰੀਐਂਟ ਦੇ ਵਾਂਗ ਹੈ ਜੋ ਦੱਖਣੀ ਅਫ਼ਰੀਕਾ ਅਤੇ ਬ੍ਰਾਜ਼ੀਲ ਵਿੱਚ ਦੇਖੇ ਗਏ ਹਨ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਮੁਤਾਬਕ ਇਹ ਸਰੀਰ ਦੇ ਅੰਦਰ ਪ੍ਰਤੀਰੋਧੀ ਸਮਰੱਥਾ ਐਂਟੀ ਬੌਡੀਜ਼ ਨੂੰ ਖ਼ਤਮ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਵਾਇਰਸ ਦੀ ਮਦਦ ਕਰਦਾ ਹੈ।

ਪਰ ਜ਼ਿਆਦਾ ਚਿੰਤਾ ਵਾਲੀ ਗੱਲ ਇਸ ਵੇਲੇ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਯੂਕੇ ਵਿੱਚ ਮਿਲਿਆ ਵੇਰੀਐਂਟ, ਬ੍ਰਿਟੇਨ ਵਿੱਚ ਜ਼ਿਆਦਾ ਭਾਰੂ ਹੈ ਅਤੇ 50 ਤੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਮੁਲਕਾਂ ਵਿੱਚ ਫ਼ੈਲ ਚੁੱਕਿਆ ਹੈ।

ਡਾ. ਕਾਮਿਲ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, ''ਮੈਨੂੰ ਸ਼ੱਕ ਹੈ ਕਿ ਯੂਕੇ ਵੇਰੀਐਂਟ ਨਾਲੋ ਭਾਰਤੀ ਵੇਰੀਐਂਟ ਜ਼ਿਆਦਾ ਲਾਗ ਵਾਲਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸਾਨੂੰ ਦਹਿਸ਼ਤ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਆਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ।''

ਨਵੇਂ ਵੇਰੀਐਂਟ ਬਾਰੇ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਕਿਉਂ ਪਤਾ ਹੈ?

ਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਮੁਤਾਬਕ ਭਾਰਤੀ ਵੇਰੀਐਂਟ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਹੁਣ ਤੱਕ ਲੋੜੀਂਦੇ ਅੰਕੜੇ ਇਕੱਠੇ ਨਹੀਂ ਹੋਏ ਹਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਸਾਂਝੇ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ।

ਯੂਕੇ ਦੇ 384,000 ਵੇਰੀਐਂਟ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ 298 ਅਤੇ ਪੂਰੀ ਦੁਨੀਆਂ ਵਿੱਚ 656 ਵੇਰੀਐਂਟ ਹਨ।

ਡਾ. ਕਾਮਿਲ ਮੁਤਾਬਕ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਦੂਜੇ ਵੇਰੀਐਂਟ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਮਾਮਲੇ ਦੁਨੀਆਂ ਭਰ ਵਿੱਚ ਮਿਲੇ 400 ਤੋਂ ਵੀ ਘੱਟ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸਨ।

ਕੀ ਇਸ ਵੇਰੀਐਂਟ ਨੇ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਕੋਰੋਨਾ ਦੀ ਦੂਜੀ ਲਹਿਰ ਨੂੰ ਹਵਾ ਦਿੱਤੀ?

ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ 15 ਅਪ੍ਰੈਲ 2021 ਤੋਂ ਲਗਾਤਾਰ ਰੋਜ਼ਨਾ ਕੋਵਿਡ ਦੇ ਕੇਸ 2 ਲੱਖ ਤੋਂ ਉੱਤੇ ਰਿਪੋਰਟ ਕੀਤੇ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ, ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਇਹ ਗਿਣਤੀ 93 ਹਜ਼ਾਰ ਹੀ ਸੀ।

ਹਾਲ ਦੀ ਘੜੀ ਵੀ ਲਾਗ਼ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਨੂੰ ਘੱਟ ਕਰਨ ਦੀ ਦਿਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਟੀਕਾਕਰਣ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਅਹਿਮ ਹੈ

ਵੱਧਦੇ ਕੇਸਾਂ ਵਿਚਾਲੇ ਮੌਤਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵੀ ਵਧੀ ਹੈ।

ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਆਫ਼ ਕੈਂਬਰਿਜ ਵਿਖੇ ਕਲੀਨੀਕਿਲ ਮਾਇਕ੍ਰੋਬਾਇਲੌਜੀ ਦੇ ਪ੍ਰੋਫ਼ੈਸਰ ਰਵੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, "ਭਾਰਤ ਦੀ ਵੱਡੀ ਆਬਾਦੀ ਅਤੇ ਆਬਾਦੀ ਦੀ ਘਣਤਾ ਵਾਇਰਸ ਨੂੰ ਬਦਲਾਅ ਲਈ ਸਥਿਤੀ ਮੁਹੱਈਆ ਕਰਵਾਉਂਦੀ ਹੈ।''

ਹਾਲਾਂਕਿ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਕੇਸਾਂ ਦੀ ਵੱਧਦੀ ਗਿਣਤੀ ਦਾ ਵੱਡਾ ਕਾਰਨ ਵੱਡੇ ਇਕੱਠ ਹਨ ਅਤੇ ਨਿਯਮਾਂ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਨਾ ਕਰਨਾ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਮਾਸਕ ਨਾ ਪਾਉਣਾ ਜਾਂ ਸਮਾਜਿਕ ਦੂਰੀ ਨਾ...


"ਕੀ ਤੁਸੀਂ ਸੋਚ ਸਕਦੇ ਹੋ ਕਿ ਕੋਈ ਬੌਸ ਆਪਣੀ ਸੈਕਰੇਟਰੀ ਨੂੰ ਸਟ੍ਰਿਪ ਕਲੱਬ ਵਿੱਚ ਮਿਲਣ ਲਈ ਕਹੇ?"

ਅੱਜ ਦੇ ਦੌਰ ਵਿੱਚ ਅਜਿਹਾ ਪੁੱਛਣ 'ਤੇ ਕਈ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਨੌਕਰੀ ਗਵਾਉਣੀ ਪੈ ਸਕਦੀ ਹੈ ਤੇ ਨਾਲ ਹੀ ਨਮੋਸ਼ੀ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਵੀ ਕਰਨਾ ਪਏਗਾ।

ਪਰ ਇੱਕ ਸਟ੍ਰਿਪ ਕਲੱਬ ਦੇ ਆਪਰੇਟਰ ਐਲਨ ਮਾਰਕੋਵਿਟਜ਼ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਅਜਿਹੀਆਂ ਮੀਟਿੰਗਾਂ 1980-1990 ਦੌਰਾਨ ਆਮ ਸਨ।

ਐਲਨ ਦਾ ਮਿਸ਼ੀਗਨ ਵਿੱਚ ਸਟ੍ਰਿਪ ਕਲੱਬ ਹੈ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਬੀਬੀਸੀ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਕਿ  ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਅਕਸਰ ਫੋਨ ਆਉਂਦੇ ਸਨ ਕਿ ਇੱਕ ਵੱਡੇ ਦਫ਼ਤਰ ਦਾ ਰਸੂਖ ਵਾਲਾ ਅਹੁਦੇਦਾਰ ਪਹੁੰਚਣ ਵਾਲਾ ਹੈ ਤੇ ਉਸ ਲਈ ਚੰਗੀਆਂ ਸੀਟਾਂ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇ।

ਜਦੋਂ ਇਹ ਸਨਅਤ ਉਭਾਰ 'ਤੇ ਸੀ ਤਾਂ ਗਾਹਕ ਡਰਪੋਕ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਸਟ੍ਰਿਪ ਕਲੱਬ ਆਪਰੇਟਰ ਵੀ ਇਸ ਖੇਡ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਸੀ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਬੌਸ ਦੀ ਸ਼ਿਕਾਇਤ ਬਣੀ ਇੱਕ ਵਜ੍ਹਾ

ਇੱਥੋਂ ਤੱਕ ਕਿ ਵਾਲ ਸਟ੍ਰੀਟ 'ਤੇ ਵੀ ਸਟ੍ਰਿਪ ਕਲੱਬ ਵਾਲੇ ਘੁੰਮਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਸਨ। ਪਰ ਜਦੋਂ ਤੋਂ ਮਹਿਲਾ ਮੁਲਾਜ਼ਮਾਂ ਨੇ ਕੰਪਨੀ ਦੇ ਬੌਸ ਦੇ ਖਿਲਾਫ਼ ਸ਼ਿਕਾਇਤਾਂ ਕਰਨੀਆਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀਆਂ ਅਤੇ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਕੇਸ ਅਦਾਲਤਾਂ ਵਿੱਚ ਜਿੱਤ ਵੀ ਲਏ ਤਾਂ ਇਹ ਸਨਅਤ ਮੱਠੀ ਪੈਣੀ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਗਈ।

ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਸਨਅਤ ਨੂੰ ਵਿੱਤੀ ਘਾਟਾ ਵੀ ਪੈ ਰਿਹਾ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਹੁਣ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਮੁਫ਼ਤ ਵਿੱਚ ਇੰਟਰਨੈੱਟ 'ਤੇ ਪੋਰਨ ਮਿਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਮੁਲਾਜ਼ਮਾਂ ਨ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ੂੰ ਲੈ ਕੇ ਆਉਣ ਦੀ ਕੀਮਤ ਵੀ ਵੱਧ ਰਹੀ ਹੈ।

ਡਾਟਾ ਮਾਰਕਿਟ ਰਿਸਰਚ ਗਰੁੱਪ ਆਈਬੀਆਈਐਸ ਵਰਡਲ ਮੁਤਾਬਕ ਇਸ ਸਨਅਤ ਨੂੰ ਸਾਲ 2012 ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਸਾਲ 2018 ਵਿੱਚ 12 ਫੀਸਦੀ ਤੋਂ ਵੱਧ ਦਾ ਘਾਟਾ ਪਿਆ ਹੈ।

ਕੋਰੀਆ ਵਿੱਚ ਸਰੀਰਕ ਸ਼ੋਸ਼ਣ

ਅਮੀਰੀਕੀ ਸਟ੍ਰਿਪ ਕਲੱਬਜ਼ ਵਿੱਚ ਸਾਲ 2012-2017 ਤੱਕ ਸਲਾਨਾ ਰੈਵਨਿਊ 4.9% ਸੀ ਜੋ ਕਿ ਸਾਲ 2013-2018 ਵਿਚਾਲੇ 1.9% ਘਟਿਆ ਹੈ। ਆਈਬੀਆਈਐਸ ਵਰਲਡ ਮੁਤਾਬਕ ਸਾਲ 2019 ਵਿੱਚ ਇਹ ਰਫ਼ਤਾਰ 1.7% ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।

ਹਾਲ ਦੇ ਕੁਝ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਵੱਡੇ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸਟ੍ਰਿਪ ਕਲੱਬਜ਼ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਪਹਿਲਾਂ ਨਾਲੋਂ ਘਟੀ ਹੈ।

ਨਿਊਯਾਰਕ ਪੋਸਟ ਮੁਤਾਬਕ ਨਿਊ ਯਾਰਕ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਸਖ਼ਤ ਨਿਯਮਾਂ ਕਾਰਨ 20 ਵੱਡੇ ਸਟ੍ਰਿਪ ਕਲੱਬਜ਼ ਵਿੱਚੋਂ ਅੱਧੇ ਬੰਦ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ।

ਸਟ੍ਰਿਪ ਕਲੱਬਾਂ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਵਕੀਲ ਐਲਨ ਬੈਂਗਰ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਪਿਛਲੇ 10 ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਅਟਲਾਂਟਾ ਵਿੱਚ ਸਟ੍ਰਿਪ ਕਲੱਬਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ 45 ਤੋਂ 30 ਹੋ ਗਈ ਹੈ।

ਬੈਂਗਰ ਮੁਤਾਬਕ ਕੁਝ ਕਲੱਬ ਜ਼ਮੀਨ ਦੇ ਮਾਲਕਾਂ ਕਾਰਨ ਬੰਦ ਹੋ ਰਹੇ ਹਨ ਤਾਂ ਕੁਝ ਕਲੱਬ ਨਗਨ ਨਾਚ 'ਤੇ ਪਾਬੰਦੀ ਕਾਰਨ ਬੰਦ ਹੋ ਰਹੇ ਹਨ, ਜਿੱਥੇ ਸ਼ਰਾਬ ਵੰਡੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਹੀ ਉਹ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਮੁਨਾਫ਼ਾ ਕਮਾਉਂਦੇ ਹਨ।

ਡਾਂਸਰਾਂ ਵਲੋਂ ਮਾਮਲੇ

ਸਟ੍ਰਿਪ ਕਲੱਬ ਮਾਲਿਕਾਂ ਉੱਤੇ ਡਾਂਸਰਾਂ ਨੇ ਫੈਡਰਲ ਫੇਅਰ ਲੇਬਰ ਸਟੈਂਡਰਡ ਐਕਟ ਮੁਤਾਬਕ ਮੁਲਾਜ਼ਮ ਹਿੱਤਾਂ ਦੀ ਮੰਗ ਕਰਦਿਆਂ ਕੇਸ ਕੀਤਾ ਹੈ।

ਮਿਸ਼ੀਗਨ ਵਿੱਚ ਨਾਰਕੋਵਿਟਜ਼ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਗਦੀ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਵਕੀਲ ਕੋਰੀ ਸਿਲਰਵਰਸਟੀਨ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ, "ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਟ੍ਰਿਪ ਕਲੱਬ ਆਪਰੇਟਰ ਦੀ ਖੇਡ ਹੀ ਬਦਲ ਗਈ ਹੈ।"

" ਹੁਣ ਤੁਸੀਂ ਵੱਖੋ-ਵੱਖ ਸੂਬਿਆਂ ਅਤੇ ਫੈਡਰਲ ਰੁਜ਼ਗਾਰ ਕਾਨੂੰਨਾਂ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਕਰਨ ਬਾਰੇ ਕਹਿ ਰਹੇ ਹੋ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਅਹਿਮ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਸਭ ਮੁਲਾਜ਼ਮਾਂ ਨੂੰ ਬਰਾਬਰ ਸਮਝਣ ਤੇ ਸਾਰੇ ਮੁਨਾਫ਼ੇ ਦੇਣ ਦੀ ਮੰਗ ਕਰ ਰਹੇ ਹੋ। ਸਟ੍ਰਿਪ ਆਪਰੇਟਰ ਲਈ ਇਹ ਬਹੁਤ ਗੜਬੜ ਵਾਲੀ ਗੱਲ ਹੈ।"

ਇੱਕ ਸਟ੍ਰੀਪਰ ਕਰੀਸਾ ਪਾਰਕਰ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ  "ਕੋਈ ਵੀ ਹੁਣ ਉੰਨੀ ਕਮਾਈ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ ਜਿੰਨੀ ਪੰਜ ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਕਰਦਾ ਸੀ। ਨੱਚਣ ਦੀ ਕੀਮਤ ਕਦੇ ਵੀ ਨਹੀਂ ਬਦਲੀ। ਚਾਹੇ ਮਹਿੰਗਾਈ ਜਿੰਨੀ ਮਰਜ਼ੀ ਵਧੀ ਹੋਵੇ ਇਸ ਦੀ ਕੀਮਤ 20 ਡਾਲਰ ਹੀ ਰਹੀ ਹੈ।"

ਪੋਰਨ ਇੰਡਸਟਰੀ ਦਾ ਅਸਰ

ਸਟ੍ਰਿਪ ਕਲੱਬਜ਼ ਹੁਣ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਦੀ ਪਸੰਦ ਵੀ ਨਹੀਂ ਰਹੇ। ਨੌਜਵਾਨ ਹੁਣ ਘਰ ਰਹਿ ਕੇ ਇੰਨਟਰਨੈੱਟ ਉੱਤੇ ਪੋਰਨੋਗਰਾਫ਼ੀ ਦੇਖਣਾ ਪਸੰਦ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।

ਇਸ ਦਾ ਇੱਕ ਕਾਰਨ ਇਹ ਵੀ ਹੈ ਕਿ ਕਈ ਨੌਜਵਾਨ ਸਟ੍ਰਿਪ ਕਲੱਬ ਵਿੱਚ ਆ ਕੇ ਖਰਚਾ ਨਹੀਂ ਚੁੱਕ ਸਕਦੇ।

ਅਮਰੀਕੀ ਰੈਪਰ ਤੇ ਗਰੈਮੀ ਐਵਾਰਡ ਜੇਤੂ ਕਾਰਡੀ ਬੀ ਪਹਿਲਾਂ ਸਟ੍ਰਿਪਰ ਹੋਣ ਬਾਰੇ ਖੁਲ੍ਹ ਕੇ ਬੋਲ ਚੁੱਕੀ ਹੈ

ਸਿਰਫ਼ ਨਗਨਤਾ ਕਾਰਨ ਹੀ ਨੌਜਵਾਨਾ ਸਟ੍ਰਿਪ ਕਲੱਬਜ਼ ਤੋਂ ਦੂਰੀ ਨਹੀਂ ਬਣਾ ਰਹੇ।

ਸਾਲ 2014 ਵਿੱਚ ਕੋਸਮੋਪੋਲਿਟਿਨ ਮੈਗਜ਼ੀਨ ਦੇ ਸਰਵੇਖਣ ਮੁਤਾਬਕ ਤਕਰੀਬਨ 21 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਦੇ ਲੋਕਾਂ...


"ਕੁੜੀ ਕੈਨੇਡਾ ਵਿੱਚ ਪੱਕੀ ਹੋਈ ਤਾਂ ਆਪਾਂ ਵਿਆਹ ਅਤੇ ਆਉਣ-ਜਾਣ ਦਾ ਖ਼ਰਚਾ ਕਰ ਦਿਆਂਗੇ।"

"ਰਿਸ਼ਤਾ ਤਾਂ ਹੈਗਾ, ਕੁੜੀ ਪੱਕੀ ਐ ਪਰ ਜੇ ਆਪਣੀ ਕੋਈ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ ਕੁੜੀ ਪੱਕੀ ਐ ਤਾਂ ਵੱਟੇ ਦਾ ਸਾਕ ਹੋ ਸਕਦੈ। ਕੁੜੀ ਦਾ ਭਾਈ ਕੈਨੇਡਾ ਵਿੱਚ ਕੱਢਣੈ।"

ਪੰਜਾਬੀਆਂ ਦੇ ਰੁਝਾਨ ਨੂੰ ਆਈਲੈੱਟਸ ਦਾ ਪੁੱਠਾ ਗੇੜਾ

ਮਾਲਦੀਵ ਸੰਕਟ : ਭਾਰਤ ਤੇ ਅਮਰੀਕਾ ਤੋਂ ਦਖਲ ਦੀ ਮੰਗ

ਵਿਚੋਲਿਆਂ ਕੋਲ ਇਹ ਪੁੱਛਾਂ-ਦੱਸਾਂ ਆਉਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਵਿਚੋਲਿਆਂ ਦੇ ਕੰਮ ਨੂੰ 'ਵਿੱਚ-ਓਹਲਾ' ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਕੀ ਹੈ IELTS?

ਵਿਚੋਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਕੀ ਬਦਲਿਆ?

ਇਸੇ ਲਈ ਕੋਈ ਵਿਚੋਲਾ ਆਪਣਾ ਨਾਮ ਛਾਪਣ ਲਈ ਤਿਆਰ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ ਪਰ ਗੱਲਾਂ ਕਰਨ ਨੂੰ ਤਿਆਰ ਹਨ।

ਇਹ ਆਪਣੇ ਪੇਸ਼ੇ ਅਤੇ ਪੱਤਰਕਾਰੀ 'ਵਿੱਚ-ਓਹਲਾ' ਰੱਖਦੇ ਹਨ। ਨਾਮਾਂ ਵਾਲਿਆਂ ਦੇ ਰਿਸ਼ਤੇ ਜੋੜਦੇ ਹਨ ਪਰ ਆਪਣੇ ਨਾਮ ਛਾਪਣ ਤੋਂ ਪਰਹੇਜ਼ ਕਰਦੇ ਹਨ।

ਰਵਾਇਤੀ ਵਿਚੋਲੇ ਮੌਜੂਦਾ ਦੌਰ ਵਿੱਚ ਬਦਲ ਰਹੇ ਰੁਝਾਨ ਦੀ ਦੱਸ ਪਾਉਂਦੇ ਹਨ।

ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚੋਲਿਆਂ ਨੇ ਨਵੀਂ ਸੂਚਨਾ ਤਕਨਾਲੋਜੀ, ਮੈਰਿਜ ਬਿਊਰੋ ਅਤੇ ਵੈੱਬਸਾਈਟਾਂ ਦੇ ਵਿਆਹ ਇਸ਼ਤਿਹਾਰ ਦੇ ਦੌਰ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਅਹਿਮੀਅਤ ਕਾਇਮ ਰੱਖੀ ਹੋਈ ਹੈ।

ਇਸ ਪੇਸ਼ੇ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਅਤੇ ਸਾਦੇ ਕੱਪੜਿਆਂ ਵਿੱਚ ਅਕਸਰ ਮੋਟਰਸਾਈਕਲ ਉੱਤੇ ਵਿਚਰਦੇ ਇੱਕ ਵਿਚੋਲੇ ਨੇ ਆਪਣਾ ਨਾਮ ਨਾ ਛਾਪਣ ਦੀ ਸ਼ਰਤ ਉੱਤੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਉਸ ਕੋਲ ਇੱਕ ਆਈਲੈੱਟਸ ਪਾਸ ਲੜਕੀ ਦੇ ਰਿਸ਼ਤੇ ਦੀ 'ਦੱਸ' ਆਈ।

ਲੜਕੀ ਦੇ ਮਾਪਿਆਂ ਦ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ੀ ਸ਼ਰਤ ਸੀ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਲੜਕੀ ਨੇ ਆਈਲੈੱਟਸ ਵਿੱਚੋਂ ਸੱਤ ਬੈਂਡ ਹਾਸਲ ਕੀਤੇ ਹਨ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਅਜਿਹੇ ਰਿਸ਼ਤੇ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ ਕਿ ਜਿਹੜਾ ਲੜਕਾ ਪਰਿਵਾਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਲੜਕੀ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਖ਼ਰਚੇ ਉੱਤੇ ਵਿਦੇਸ਼ ਭੇਜ ਸਕੇ।

ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਲਈ ਸਿਰਫ਼ 'ਗੋਰੇ' ਹੀ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਕਿਉਂ?

'ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ 9 ਮੀਡੀਆ ਅਦਾਰੇ 'ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਏਜੰਟ' ਐਲਾਨੇ'

ਇਹ ਵੀ ਸ਼ਰਤ ਸੀ ਕਿ ਲੜਕਾ ਕੋਈ ਨਸ਼ਾ ਵਗੈਰਾ ਨਾ ਕਰਦਾ ਹੋਵੇ। ਉਸ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਉਹ ਹੁਣ ਤੱਕ ਦਰਜਨਾਂ ਰਿਸ਼ਤੇ ਕਰਵਾ ਚੁੱਕਿਆ ਹੈ ਪਰ ਕਈ ਵਾਰ 'ਦੱਸ' ਮੁਤਾਬਕ ਰਿਸ਼ਤਾ ਲੱਭਣਾ ਮੁਸ਼ਕਿਲ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਵਿਚੋਲਿਆਂ 'ਤੇ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਵਿਸਾਹ

ਉਸ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਪਹਿਲਾਂ ਲੋਕ ਲੜਕੇ ਦੀ ਵਾਹੀਯੋਗ ਜ਼ਮੀਨ ਜਾਂ ਘਰ-ਵਾਰ ਦੇਖਦੇ ਸਨ ਪਰ ਹੁਣ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਦੇ ਧੁੰਦਲੇ ਭਵਿੱਖ ਕਾਰਨ ਜ਼ਮੀਨ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਆਮਦਨ ਦੇ ਹੋਰ ਸਰੋਤ ਅਤੇ ਬੈਂਕ ਵਿੱਚ ਜਮ੍ਹਾਂ ਰਕਮ ਵੀ ਦੇਖੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

ਉਸ ਨੇ ਅੱਗੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਪਹਿਲਾਂ ਸਾਰਾ ਕੁਝ ਵਿਚੋਲੇ ਉੱਤੇ ਹੀ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ ਪਰ ਹੁਣ ਰਿਸ਼ਤੇ ਦੀ ਗੱਲ ਪੱਕੀ ਹੋਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਲੜਕੀ ਅਤੇ ਲੜਕੇ ਦੇ ਮਾਪੇ ਆਹਮੋ-ਸਾਹਮਣੇ ਬੈਠ ਕੇ ਸਾਰੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਖੋਲ੍ਹ ਲੈਂਦੇ ਹਨ।

ਪਹਿਲਾਂ ਕਈ-ਕਈ ਪਿੰਡਾਂ ਵਿੱਚ ਰਿਸ਼ਤੇ ਕਰਵਾਉਣ ਵਾਲੇ ਵਿਚੋਲੇ ਟਾਂਵੇਂ ਟੱਲੇ ਹੀ ਹੁੰਦੇ ਸਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਕੋਲ ਲੋਕ ਆਪੋ-ਆਪਣੇ ਧੀਆਂ-ਪੁੱਤਾਂ ਦੀਆਂ ਰਿਸ਼ਤੇ ਲਈ ਦੱਸਾਂ ਪਾਉਂਦੇ ਸਨ।

ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚੋਲਿਆਂ ਕੋਲ ਹੀ ਰਿਸ਼ਤਿਆਂ ਦੀਆਂ ਪੁੱਛਾਂ ਆਉਂਦੀਆਂ ਸਨ। ਵਿਚੋਲੇ ਉੱਤੇ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸ ਦਾ ਲਿਆਂਦਾ ਰਿਸ਼ਤਾ ਆਮ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਪ੍ਰਵਾਨ ਕਰ ਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ।

ਹੁਣ ਰਿਸ਼ਤੇ ਕਰਵਾਉਣਾ ਇੱਕ ਪੇਸ਼ਾ ਬਣ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਪੇਸ਼ੇ ਵਿੱਚ ਸਾਧਾਰਨ ਜਿਹੇ (ਘੱਟ ਪੜ੍ਹੇ-ਲਿਖੇ) ਵਿਅਕਤੀ, ਔਰਤਾਂ ਅਤੇ ਸਰਕਾਰੀ ਮੁਲਾਜ਼ਮ ਵੀ ਲੱਗੇ ਹੋਏ ਹਨ।

ਨਵੇਂ ਰੁਝਾਨ ਵਿੱਚ ਜਾਤ ਦੇ ਵਿਤਕਰੇ ਘਟੇ

ਰਿਸ਼ਤੇ ਕਰਵਾਉਣ ਵਾਲੇ ਆਮ ਕਰਕੇ ਖਮਾਣੋ ਦੀਆਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੁਕਾਨਾਂ ਉੱਤੇ ਬੈਠਦੇ ਹਨ ਜਿੱਥੇ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਵਧੇਰੇ ਆਉਣਾ ਜਾਣਾ ਹੋਵੇ।

ਇਸ ਪੇਸ਼ੇ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਇੱਕ ਸੱਜਣ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਅੱਜ ਦੇ ਦੌਰ ਵਿੱਚ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਅੰਤਰਜਾਤੀ ਵਿਆਹਾਂ ਦਾ ਰੁਝਾਨ ਵਧਿਆ ਹੈ।

ਸਰਕਾਰੀ ਨੌਕਰੀਆਂ ਵਾਲੇ ਲੋਕ ਆਪਣੇ ਬਰਾਬਰ ਦੀ ਨੌਕਰੀ ਵਾਲੇ ਲੜਕੇ-ਲੜਕੀ ਨਾਲ ਰਿਸ਼ਤਾ ਕਰਨ ਨੂੰ ਤਰਜੀਹ ਦਿੰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਅਜਿਹੇ ਮਾਮਲਿਆ ਵਿੱਚ ਜਾਤ 'ਤੇ ਵਿਚਾਰ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ।

ਬੱਚੀ ਦੇ ਗੁਨਾਹਗਾਰ ਮਾਮੇ ਉਮਰ ਭਰ ਲਈ ਅੰਦਰ

ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀਆਂ 'ਚ ਮੁਫ਼ਤ ਪੜ੍ਹਾਈ, ਕਿਵੇਂ?

ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਹ ਲੋਕ ਜੋ ਵਿਦੇਸ਼ ਜਾਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ ਵਿਆਹ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਜਾਤ ਨੂੰ ਨਜ਼ਰਅੰਦਾਜ਼ ਕਰਨ ਨੂੰ ਤਿਆਰ ਹਨ।

BBC Special: 'ਕੁੜੀ ਕੈਨੇਡਾ 'ਚ ਪੱਕੀ ਹੈ ਤਾਂ.....'

ਪਹਿਲਾਂ ਰਿਸ਼ਤਾ ਲੈਣ ਸਮੇਂ ਕੋਈ ਸ਼ਰਤ ਨਹੀਂ ਰੱਖੀ ਜਾਂਦੀ ਸੀ ਪਰ ਹੁਣ ਲੜਕੇ-ਲੜਕੀ ਦੀ ਯੋਗਤਾ ਅਤੇ ਕਰੀਅਰ ਮੁਤਾਬਕ ਤਰ੍ਹਾਂ-ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਸ਼ਰਤਾਂ ਰੱਖੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ।

ਇਸ ਪੇਸ਼ੇ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਇੱਕ...


"ਕੈਂਸਰ ਦਾ ਪਤਾ ਲੱਗਦਿਆ ਹੀ ਮੈਂ ਸੋਚ ਲਿਆ ਸੀ ਕਿ ਇਸ ਨਾਲ ਲੜਨਾ ਹੈ ਤੇ ਇਸ ਵਿੱਚੋਂ ਬਾਹਰ ਆਉਣਾ ਹੈ"

ਨਿਧੀ ਕਪੂਰ ਬਹੁਤ ਆਰਾਮ ਨਾਲ ਇਹ ਗੱਲ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। 38 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ, ਨਿਧੀ ਨੂੰ ਪਤਾ ਲੱਗਿਆ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਥਾਇਰਾਇਡ ਕੈਂਸਰ ਹੈ।

ਉਹ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਜਦੋਂ ਜਾਂਚ ਵਿੱਚ ਪਤਾ ਲੱਗਿਆ ਕਿ ਕੈਂਸਰ ਪਹਿਲੇ ਪੜਾਅ 'ਤੇ ਹੈ, ਮੈਂ ਉਸੇ ਵੇਲੇ ਸੋਚ ਲਿਆ ਕਿ ਇਸ ਨਾਲ ਕਿਵੇਂ ਲੜਨਾ ਹੈ।

ਨਿਧੀ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਅਤੇ ਪਰਿਵਾਰ ਦਾ ਪੂਰਾ ਸਮਰਥਨ ਮਿਲਿਆ। ਪਰ ਜਦੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣੀ ਦੇਵਰਾਣੀ ਦੇ ਛਾਤੀ ਦੇ ਕੈਂਸਰ ਬਾਰੇ ਦੱਸਿਆ ਤਾਂ ਉਹ ਭਾਵੁਕ ਹੋ ਗਏ।

ਉਹ ਦੱਸਦੇ ਹਨ ਕਿ ਜਦੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਦੇਵਰਾਣੀ ਗਰਭਵਤੀ ਸੀ, ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਛਾਤੀ ਦੇ ਕੈਂਸਰ ਦਾ ਪਤਾ ਲੱਗਿਆ। ਉਹ ਆਖਰੀ ਪੜਾਅ ਦਾ ਕੈਂਸਰ ਸੀ ਅਤੇ ਬੱਚਾ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ।

ਉਸ ਸਮੇਂ ਨਿਧੀ ਦੀ ਦੇਵਰਾਣੀ ਸਿਰਫ਼ 29 ਸਾਲਾਂ ਦੀ ਸੀ। ਛੋਟੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ, ਕੈਂਸਰ ਹੁਣ ਆਮ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ ਪਰ ਕੀ ਇਹ ਸੱਚ ਹੈ?

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

40% ਕੈਂਸਰ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਤੰਬਾਕੂ ਸੰਬੰਧੀ ਕੈਂਸਰ (ਟੀਆਰਸੀ) ਦੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ

ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਕੈਂਸਰ

ਪਿਛਲੇ ਦਸ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਕੈਂਸਰ ਦੇ ਕੇਸਾਂ ਵਿੱਚ 28% ਵਾਧਾ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਇਸ ਬਿਮਾਰੀ ਕਾਰਨ ਹੋਈਆਂ ਮੌਤਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ 20% ਦਾ ਵਾਧਾ ਹੋਇਆ ਹੈ।

ਇਹ ਗੱਲ ਮੈਡੀਕਲ ਜਰਨਲ ਓਨਕੋਲੋਜੀ ਦੁਆਰਾ ਸਾਲ 1990 ਤੋਂ 2016... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਕਰਵਾਏ ਅਧਿਐਨ ਵਿੱਚ ਸਾਹਮਣੇ ਆਈ।

ਵਿਸ਼ਵ ਸਿਹਤ ਸੰਗਠਨ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਕੈਂਸਰ ਦੁਨੀਆ ਦੀ ਅਜਿਹੀ ਦੂਜੀ ਬਿਮਾਰੀ ਹੈ ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧ ਲੋਕ ਮਰ ਰਹੇ ਹਨ।

ਡਾਕਟਰਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਕੈਂਸਰ ਵਧਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਹੋਣ ਵਾਲੀ ਇੱਕ ਬਿਮਾਰੀ ਹੈ, ਪਰ ਅੱਜ-ਕੱਲ੍ਹ ਇਹ ਬਿਮਾਰੀ ਜ਼ਿਆਦਾ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਹੋ ਰਹੀ ਹੈ।

ਏਮਜ਼ ਹਸਪਤਾਲ ਦੇ ਸਰਜੀਕਲ ਓਨਕੋਲੋਜੀ ਵਿਭਾਗ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਐਸਵੀਐਸ ਦੇਓ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ 40 ਫੀਸਦ ਅਜਿਹੇ ਮਾਮਲੇ ਹਨ ਜੋ ਤੰਬਾਕੂ ਸੰਬੰਧੀ ਕੈਂਸਰ (ਟੀਆਰਸੀ) ਦੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਹੁਣ ਇਹ ਬਿਮਾਰੀ 20-25 ਸਾਲਾਂ ਦੇ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲ ਰਹੀ ਹੈ।"

ਤੰਬਾਕੂ ਖਾਣ ਕਾਰਨ ਲੋਕ ਓਰਲ, ਪੈਨਕ੍ਰੀਟਿਕ, ਸਰਵਾਈਕਲ, ਓਵਰੀ, ਫੇਫੜੇ ਅਤੇ ਛਾਤੀ ਦੇ ਕੈਂਸਰ ਹੁੰਦੇ ਹਨ

ਜੀਵਨਸ਼ੈਲੀ ਦੇ ਕਾਰਨ...

ਡਾਕਟਰ ਐਸਵੀਐਸ ਦੇਓ ਦੱਸਦੇ ਹਨ, "ਤੰਬਾਕੂ ਦਾ ਸੇਵਨ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ 10-20 ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਹੀ ਕੈਂਸਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਪਤਾ ਲੱਗ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਸਾਡੇ ਕੋਲ ਬਹੁਤ ਪੇਂਡੂ ਨੌਜਵਾਨ ਆਉਂਦੇ ਹਨ ਜੋ ਸਿਗਰੇਟ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ, ਪਾਨ, ਤੰਬਾਕੂ, ਖੈਨੀ, ਗੁਟਕਾ ਆਦਿ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦੇ ਹਨ।

"ਇਹ ਨੌਜਵਾਨ ਬਹੁਤ ਛੋਟੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਹੀ ਇਨ੍ਹਾਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਦਾ ਸੇਵਨ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਪਰ ਉਹ ਇਨ੍ਹਾਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਦੇ ਨੁਕਸਾਨ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦੇ। ਇਸ ਕਰਕੇ ਸਾਡੇ ਕੋਲ 22-25 ਸਾਲਾਂ ਦੇ ਨੌਜਵਾਨ ਕੈਂਸਰ ਹੋਣ 'ਤੇ ਇਲਾਜ਼ ਕਰਵਾਉਣ ਆ ਰਹੇ ਹਨ।"

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਡਾ. ਐਸਵੀਐਸ ਦੇਓ ਨੇ ਇਹ ਵੀ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਏਮਜ਼ ਵਿੱਚ ਸਿਰ ਅਤੇ ਗਰਦਨ, ਕੋਲੋਨ ਅਤੇ ਛਾਤੀ ਦੇ ਕੈਂਸਰ ਦੇ 30 ਫੀਸਦ ਕੇਸ ਆ ਰਹੇ ਹਨ ਤੇ ਪੀੜਤਾਂ ਦੀ ਉਮਰ 35 ਸਾਲ ਤੋਂ ਘੱਟ ਹੈ।

ਮੁੰਬਈ ਦੇ ਟਾਟਾ ਮੈਮੋਰੀਅਲ ਸੈਂਟਰ ਵਿਖੇ ਸੈਂਟਰ ਫਾਰ ਕੈਂਸਰ ਐਪੀਡਿਮੋਲੋਜੀ ਦੇ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਰਾਜੇਸ਼ ਦੀਕਸ਼ਿਤ ਤੰਬਾਕੂ ਕੈਂਸਰ ਨੂੰ ਜੀਵਨ ਸ਼ੈਲੀ ਨਾਲ ਜੋੜਦੇ ਹਨ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਯੂਰਪ ਅਤੇ ਅਮਰੀਕਾ ਨੇ ਤੰਬਾਕੂ ਦੇ ਸੇਵਨ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਸਖ਼ਤ ਕਦਮ ਚੁੱਕੇ ਹਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉੱਥੇ ਤੰਬਾਕੂ ਕਾਰਨ ਕੈਂਸਰ ਦੇ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਕਮੀ ਆਈ ਹੈ।

ਡਾਕਟਰਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਤੰਬਾਕੂ ਖਾਣ ਕਾਰਨ ਲੋਕ ਓਰਲ, ਪੈਨਕ੍ਰੀਟਿਕ, ਸਰਵਾਈਕਲ, ਓਵਰੀ, ਫੇਫੜੇ ਅਤੇ ਛਾਤੀ ਦੇ ਕੈਂਸਰ ਤੋਂ ਪੀੜਤ ਹੋ ਰਹੇ ਹਨ। ਜੇ ਆਮ ਲੋਕ, ਸਰਕਾਰਾਂ ਅਤੇ ਮੀਡੀਆ ਇਸ 'ਤੇ ਵਧੇਰੇ ਗੰਭੀਰਤਾ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕਰਨ ਤਾਂ ਇਸ ਕੈਂਸਰ 'ਤੇ ਕਾਬੂ ਪਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਦੇਖੋ:

ਕੁਪੋਸ਼ਣ ਨਾਲ ਜੁੜੀਆਂ ਬਿਮਾਰੀਆਂ

ਵਿਸ਼ਵ ਸਿਹਤ ਸੰਗਠਨ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਕੈਂਸਰ ਨਾਲ ਹੋਣ ਵਾਲੀਆਂ ਇੱਕ ਤਿਹਾਈ ਮੌਤਾਂ ਦਾ ਕਾਰਨ, ਸਰੀਰ ਦੀ ਲੰਬਾਈ ਨਾਲੋਂ ਵਧ ਭਾਰ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਘੱਟ ਸਬਜ਼ੀਆਂ ਅਤੇ ਫਲ ਖਾਣਾ, ਕਸਰਤ ਨਾ ਕਰਨਾ, ਤੰਬਾਕੂ ਅਤੇ ਸ਼ਰਾਬ ਪੀਣਾ ਵੀ ਕੈਂਸਰ ਦਾ ਕਾਰਨ ਹਨ।

ਸਾਲ 2018 ਵਿੱਚ ਕੈਂਸਰ ਦੇ ਵੱਧ ਰਹੇ ਮਾਮਲਿਆਂ ਬਾਰੇ ਲੋਕ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸ਼ਨਕਾਲ ਦੌਰਾਨ ਇੱਕ ਸਵਾਲ ਚੁਕਿਆ ਗਿਆ...


"ਕੋਰੋਨਾਵਾਇਰਸ ਜੇਕਰ ਸਾਰਿਆ ਦੇਸਾਂ 'ਚ ਨਹੀਂ ਤਾਂ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਦੇਸਾਂ 'ਚ ਫੈਲ ਸਕਦਾ ਹੈ।" - ਵਿਸ਼ਵ ਸਿਹਤ ਸੰਗਠਨ

ਇਹ ਵਿਸ਼ਵ ਸਿਹਤ ਸੰਗਠਨ (ਡਬਲਯੂਐਚਓ) ਦੀ ਇਹ ਇੱਕ ਤਾਜ਼ਾ ਚਿਤਾਵਨੀ ਹੈ। ਮੌਜੂਦਾ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ, ਜੇ ਅੰਟਾਰਕਟਿਕਾ ਨੂੰ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਕੋਰੋਨਾ ਦੀ ਲਾਗ ਸਾਰੇ ਮਹਾਂਦੀਪਾਂ ਵਿੱਚ ਫੈਲ ਚੁੱਕੀ ਹੈ।

ਚੀਨ ਤੋਂ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ ਇਹ ਵਾਇਰਸ ਹੁਣ ਬ੍ਰਿਟੇਨ, ਅਮਰੀਕਾ, ਜਾਪਾਨ, ਦੱਖਣੀ ਕੋਰੀਆ, ਫਿਲਪੀਨਜ਼, ਥਾਈਲੈਂਡ, ਈਰਾਨ, ਨੇਪਾਲ ਅਤੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਰਗੇ ਕਈ ਦੇਸਾਂ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ ਹੈ।

ਵਿਸ਼ਵ ਸਿਹਤ ਸੰਗਠਨ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, "ਕੋਰੋਨਾ ਵਾਇਰਸ ਦੀ ਲਾਗ ਦਾ ਜੋਖ਼ਮ 'ਜ਼ਿਆਦਾ' ਤੋਂ ਵੱਧ ਕੇ 'ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ' ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ। ਜਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵੱਖੋ ਵੱਖਰੇ ਦੇਸਾਂ ਵਿਚ ਕੋਰੋਨਾ ਇੰਫੈਕਸ਼ਨ ਦੇ ਕੇਸ ਵੱਧ ਰਹੇ ਹਨ, ਇਹ ਸਪੱਸ਼ਟ ਤੌਰ 'ਤੇ ਚਿੰਤਾਜਨਕ ਹੈ।"

ਅਜਿਹੀ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਵੀ ਇਸ ਖਤਰੇ ਤੋਂ ਅਛੂਤਾ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਪਰ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਹੋਰ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ, ਜਿਥੇ ਕੋਰੋਨਾ ਦੀ ਲਾਗ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਚੌਕਸੀ ਦਾ ਮਾਹੌਲ ਵੇਖਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਭਾਰਤ ਅਜੇ ਵੀ ਬੇਪਰਵਾਹ ਜਾਪਦਾ ਹੈ।

ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਵੱਲੋਂ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਗਏ ਇੱਕ ਬਿਆਨ ਅਨੁਸਾਰ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਹੁਣ ਤੱਕ ਕੋਰੋਨਾ ਵਾਇਰਸ ਇੰਫੈਕਸ਼ਨ ਦਾ ਇੱਕ ਵੀ ਵੱਡਾ ਕੇਸ ਸਾਹਮਣੇ ਨਹੀਂ ਆਇਆ ਹੈ। ਪਰ ਸਵਾਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਭਾਰਤ ਵੱਡੇ ਕੇਸ ਦਾ ਇੰਤਜ਼ਾਰ ਕਿਉਂ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ?

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ

ਜੇ ਵੱਡੇ ਕੇਸਾਂ ਦੀ ਪ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ੁਸ਼ਟੀ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਭਾਰਤ ਦੀ ਸਰਕਾਰੀ ਸਿਹਤ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਕਿੰਨੀ ਕੁ ਤਿਆਰ ਹੈ?

ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਵੱਲੋਂ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਗਏ ਇੱਕ ਬਿਆਨ ਅਨੁਸਾਰ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਹੁਣ ਤੱਕ ਕੋਰੋਨਾ ਵਾਇਰਸ ਇਨਫੈਕਸ਼ਨ ਦਾ ਇੱਕ ਵੀ ਵੱਡਾ ਕੇਸ ਸਾਹਮਣੇ ਨਹੀਂ ਆਇਆ ਹੈ।

'ਕੋਰੋਨਾ ਦਾ ਕਹਿਰ ਜਰ ਨਹੀਂ ਪਾਵੇਗਾ ਭਾਰਤ'

ਦਿੱਲੀ ਸਥਿਤ ਸਰ ਗੰਗਾਰਾਮ ਹਸਪਤਾਲ ਦੇ ਸੀਨੀਅਰ ਸਲਾਹਕਾਰ ਡਾਕਟਰ ਧੀਰੇਨ ਗੁਪਤਾ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਕੋਰੋਨਾ ਵਰਗੀ ਮਹਾਮਾਰੀ ਬਾਰੇ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲਾਂ ਕੀਤੀ ਗਈ ਤਿਆਰੀ ਨਾ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਹੈ।

ਬੀਬੀਸੀ ਨਾਲ ਗੱਲਬਾਤ ਕਰਦਿਆਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ, "ਸਾਡੇ ਦੇਸ 'ਚ ਜੇਕਰ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਕੋਈ ਸੜਕ ਹਾਦਸੇ ਵਿੱਚ ਸੱਟ ਲੱਗਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਉਸ ਲਈ ਐਮਰਜੈਂਸੀ ਵਿੱਚ ਦਾਖ਼ਲ ਹੋਣ ਦੀ ਵੀ ਕੋਈ ਜਗ੍ਹਾ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ। ਅਜਿਹੀ ਸਥਿਤੀ ਵਿਚ, ਜੇ ਕੋਰੋਨਾ ਵਰਗਾ ਲਾਗ ਲੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਫੈਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਸਾਡੀ ਸਿਹਤ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਇਸ ਨੂੰ ਸੰਭਾਲ ਨਹੀਂ ਸਕਦੀ। ਭਾਰਤ ਕੋਲ ਚੀਨ ਵਰਗੀ ਸਮਰੱਥਾ ਨਹੀਂ ਹੈ ਕਿ ਛੇ ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਹਸਪਤਾਲ ਸਥਾਪਤ ਕੀਤਾ ਜਾਏ। ਭਾਰਤ ਛੱਡੋ, ਇੱਥੋਂ ਤੱਕ ਕਿ ਚੀਨ ਵਰਗਾ ਦੇਸ਼ ਕੋਰੋਨਾ ਦੇ ਸਾਮ੍ਹਣੇ ਬੇਬਸ ਨਜ਼ਰ ਆਇਆ ਸੀ। ਚੀਨ ਹੀ ਨਹੀਂ, ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਕਿਸੇ ਵੀ ਦੇਸ ਵਿਚ ਜੇਕਰ ਲੋਕ ਕੋਰੋਨਾ ਵਰਗੀ ਲਾਗ ਦਾ ਸ਼ਿਕਾਰ ਹੋ ਜਾਣਗੇ ਤਾਂ ਉਹ ਦੇਸ ਡਗਮਗਾ ਜਾਵੇਗਾ।"

ਹਾਲਾਂਕਿ ਕੇਰਲਾ ਵਿੱਚ ਤਿੰਨ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਦੇ ਕੋਰੋਨਾਵਾਇਰਸ ਨਾਲ ਲਾਗ ਲੱਗਣ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ, ਪਰ ਉਹ ਠੀਕ ਹੋ ਗਏ ਹਨ।

ਇਸ ਬਾਰੇ ਡਾਕਟਰ ਧੀਰੇਨ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਉਹ ਲਾਗ ਬਹੁਤ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਪੜਾਅ 'ਤੇ ਸੀ, ਇਸ ਲਈ ਇਸ ਤੋਂ ਛੁਟਕਾਰਾ ਪਾਉਣਾ ਮੁਸ਼ਕਲ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਉਹ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਜੇਕਰ ਇਹ ਵੱਡੇ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਫੈਲਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਕੋਰੋਨਾ ਦੀ ਲਾਗ ਨੂੰ ਸੰਭਾਲਣ ਲਈ ਭਾਰਤ ਕੋਲ ਇੰਨੇ ਸਰੋਤ ਨਹੀਂ ਹਨ।

ਦਿੱਲੀ ਸਥਿਤ ਸਰ ਗੰਗਾਰਾਮ ਹਸਪਤਾਲ ਦੇ ਸੀਨੀਅਰ ਸਲਾਹਕਾਰ ਡਾਕਟਰ ਧੀਰੇਨ ਗੁਪਤਾ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਕੋਰੋਨਾ ਵਰਗੇ ਮਹਾਂਮਾਰੀ ਬਾਰੇ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲਾਂ ਕੀਤੀ ਗਈ ਤਿਆਰੀ ਨਾ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਹੈ।

ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਹੁਣ ਤੱਕ ਕੀ ਕੀਤਾ ਹੈ?

ਥਰਮਲ ਸਕ੍ਰੀਨਿੰਗ ਉਹ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਹੈ ਜਿਸ ਦੁਆਰਾ ਕੋਰੋਨਾ ਵਰਗੇ ਵਿਸ਼ਾਣੂਆਂ ਦੇ ਸੰਕਰਮਣ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

ਮਹਾਮਾਰੀ ਰੋਗ ਐਕਟ, 1897

ਇਹ ਤਿਆਰੀਆਂ ਕਿੰਨਾ ਕੰਮ ਕਰੇਗੀ?

ਡਾਕਟਰ ਧੀਰੇਨ ਨੇ ਸਰਕਾਰ ਦੀਆਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਤਿਆਰੀਆਂ ਨੂੰ ਨਾਕਾਫ਼ੀ ਦੱਸਿਆ ਹੈ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ, "ਸਰਕਾਰ ਵੱਲੋਂ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਤਿਆਰੀਆਂ ਦਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਬਹੁਤ ਸੀਮਤ ਹੋਵੇਗਾ। ਨਿਗਰਾਨੀ ਵੀ ਸਿਰਫ਼ ਉਨ੍ਹਾਂ'ਤੇ ਕੀਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ ਜੋ ਜਾਂ ਤਾਂ ਚੀਨ ਤੋਂ ਵਾਪਸ ਆ ਰਹੇ ਹਨ ਜਾਂ ਕੋਰੋਨਾ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵੱਲ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ।"

ਡਾਕਟਰ ਧੀਰੇਨ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, "ਕਈ ਵਾਰ ਕੋਰੋਨਾ ਦੀ ਲਾਗ ਦੇ ਮੁੱਢਲੇ ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ, ਮਰੀਜ਼ ਖ਼ੁਦ ਇਸਦਾ ਪਤਾ ਲਗਾਉਣ ਵਿੱਚ ਅਸਮਰਥ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਬਿਮਾਰੀ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਇਹ ਬਹੁਤ ਗੰਭੀਰ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਕੋਰੋਨਾ ਦੀ ਲਾਗ ਦੇ ਟੈਸਟ...


"ਚੰਗੀ ਯਾਦ ਸ਼ਕਤੀ ਲਈ ਮੈਨੂੰ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਭੁੱਲਣਾ ਹੋਵੇਗਾ?"

ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ ਮੁੜ ਕੇ ਦੇਖੋਗੇ ਤਾਂ ਸਾਲ 2018 ਵਿੱਚ ਤੁਹਾਡੇ ਨਾਲ ਕਈ ਚੰਗੀਆਂ ਤੇ ਮਾੜੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਹੋਈਆਂ ਹੋਣਗੀਆਂ ਪਰ ਨਵੇਂ ਸਾਲ ਦੀ ਸੁਰੂਆਤ ਨਾਲ ਤੁਸੀਂ 2018 ਦੀਆਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਮਾੜੀਆਂ ਯਾਦਾਂ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ ਅੱਗੇ ਵਧਣਾ ਚਾਹੋਗੇ।

ਪਰ ਕੀ ਅਜਿਹਾ ਕਰ ਸਕਣਾ ਮੁਮਕਿਨ ਹੈ? ਕੀ ਸਾਡਾ ਦਿਮਾਗ ਕਿਸੇ ਗੱਲ ਨੂੰ ਸੱਚ ਵਿੱਚ ਭੁਲਾ ਸਕਦਾ ਹੈ?

ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ ਇਹ ਸੋਚ ਰਹੇ ਹੋ ਤਾਂ ਦੱਸ ਦਈਏ ਕਿ ਇਹ ਮੁਮਕਿਨ ਹੈ। ਬਸ ਇਸਦੇ ਲਈ ਤੁਹਾਨੂੰ ਥੋੜ੍ਹੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਨੀ ਪਵੇਗੀ।

ਜ਼ਰਾ ਸੋਚੋ, ਤੁਹਾਨੂੰ ਇਹ ਤਾਂ ਯਾਦ ਹੋਵੇਗਾ ਕਿ 1938 ਵਿੱਚ ਵਰਲਡ ਕੱਪ ਕੌਣ ਜਿੱਤਿਆ ਸੀ, ਪਰ ਤੁਹਾਨੂੰ ਇਹ ਯਾਦ ਨਹੀਂ ਹੋਵੇਗਾ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੀ ਕਾਰ ਕਿੱਥੇ ਪਾਰਕ ਕੀਤੀ ਸੀ?

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਵਿਗਿਆਨਕਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਕਈ ਗੱਲਾਂ ਨੂੰ ਭੁਲਾਇਆ ਜਾਣਾ ਮੁਮਕਿਨ ਹੈ। ਵਿਗਿਆਨਕਾਂ ਦੀ ਮੰਨੀਏ ਤਾਂ ਕੁਝ ਚੀਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਭੁੱਲਣ ਦੇ ਫਾਇਦੇ ਵੀ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਮੁਤਾਬਕ ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ ਚੰਗੀ ਯਾਦ ਸ਼ਕਤੀ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹੋ ਤਾਂ ਹਰ ਜਾਣਕਾਰੀ ਨੂੰ ਯਾਦ ਰੱਖਣਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਕੁਝ ਚੀਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਭੁੱਲ ਕੇ ਅਸੀਂ ਯਾਦਦਾਸ਼ਤ ਨੂੰ ਬਿਹਤਰ ਵੀ ਬਣਾਉਂਦੇ ਹਾਂ।

ਭੁੱਲਣਾ ਸਿੱਖੋ

ਪਰ ਤੁਸੀਂ ਕਹੋਗੇ ਕਿ ਇਹ ਕਿਵੇਂ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਤੁਸੀਂ ਕੁਝ ਟਿਪਸ ਅਪਣਾ ਕੇ ਇਹ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹੋ।

 ਤਾਂ ਚੱਲੋ ਤੁਹਾਨੂੰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਟਿ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਪਸ ਬਾਰੇ ਦੱਸਦੇ ਹਾਂ।

ਟਿਪ 1: ਵਾਰ-ਵਾਰ ਯਾਦ ਨਾ ਕਰੋ

ਜਿਸ ਘਟਨਾ ਜਾਂ ਗੱਲ ਨੂੰ ਤੁਸੀਂ ਭੁੱਲਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹੋ, ਉਸ ਨੂੰ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਯਾਦ ਨਾ ਕਰੋ। ਸੋਚੋ ਕਿ ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ ਜੰਗਲ ਦੇ ਕਿਸੇ ਰਸਤੇ ਤੋਂ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਜਾਓਗੇ ਤਾਂ ਉਹ ਰਸਤਾ ਤੁਹਾਨੂੰ ਪੱਕੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਯਾਦ ਹੋ ਜਾਵੇਗਾ।

ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ ਗੈਰ-ਜ਼ਰੂਰੀ ਚੀਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਭੁੱਲੋਗੇ ਤਾਂ ਇਸ ਨਾਲ ਤੁਹਾਡੀ ਸ਼ਖਸੀਅਤ 'ਤੇ ਮਾੜਾ ਅਸਰ ਪੈ ਸਕਦਾ ਹੈ

ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ ਕਿਸੇ ਘਟਨਾ ਜਾਂ ਗੱਲ ਨੂੰ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਯਾਦ ਕਰਦੇ ਹੋ ਤਾਂ ਦਿਮਾਗ ਨੂੰ ਇਹ ਸੰਦੇਸ਼ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਜਾਣਕਾਰੀ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹੈ।

ਟਿਪ 2: ਅਭਿਆਸ, ਅਭਿਆਸ, ਅਭਿਆਸ

ਦਿਮਾਗ ਨੂੰ ਵੀ ਤੁਸੀਂ ਟ੍ਰੇਨ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹੋ ਪਰ ਇਸਦੇ ਲਈ ਪ੍ਰੈਕਟਿਸ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ। ਕੈਂਬਰਿਜ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਪ੍ਰੋਫ਼ੈਸਰ ਮਾਈਕਲ ਐਂਡਰਸਨ ਨੇ ਸਾਲ 2001 'ਚ ਇੱਕ ਅਧਿਐਨ ਕੀਤਾ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸਾਹਮਣੇ ਆਇਆ ਕਿ ਗ਼ੈਰ-ਜ਼ਰੂਰੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦੀ ਯਾਦ ਨੂੰ ਧੁੰਦਲਾ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।

ਹਾਲਾਂਕਿ ਡਾ. ਫਰੂਆਇਡ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਭੁਲਾ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਜਾਣਕਾਰੀ ਕਦੇ-ਕਦੇ ਅਚਾਨਕ ਯਾਦ ਆ ਕੇ ਤੁਹਾਨੂੰ ਡਰਾ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਪਰ ਐਂਡਰਸੇਨ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਕਿਸੇ ਚੀਜ਼ ਨੂੰ ਲਗਾਤਾਰ ਭੁੱਲਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਨਾਲ ਫਾਇਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਘੱਟੋ ਘੱਟ ਸ਼ੌਟ ਟਰਮ ਲਈ ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੀਆਂ ਭਾਵਨਾਵਾਂ ਅਤੇ ਵਿਚਾਰਾਂ ਨੂੰ ਭੁਲਾ ਸਕਦੇ ਹੋ।

ਕਾਰਡੀਓਵੇਸਕੁਲਰ ਕਸਰਤ

ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਬਲੈਕ ਰਿਚਰਡ ਨੇ ਇੱਕ ਚੂਹੇ 'ਤੇ ਅਧਿਐਨ ਕੀਤਾ। ਇਸ ਦੌਰਾਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਹਿਪੋਕੈਂਪਸ ਨਿਉਰੋਨ ਦੀ ਨਵੀਂ ਜਨਰੇਸ਼ਨ ਅਤੇ ਭੁੱਲਣ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਲਿੰਕ ਦਿਖਿਆ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਹਿਪੋਕੈਂਪਸ ਉਹ ਅੰਗ ਹੈ, ਜਿਸਦਾ ਸਬੰਧ ਮੁੱਖ ਰੂਪ ਤੋਂ ਯਾਦਦਾਸ਼ਤ ਨਾਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਨਿਉਰੋਨ ਇੱਕ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਕਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਜਿਹੜੀ ਸਾਡੇ ਦਿਮਾਗ ਤੱਕ ਜਾਣਕਾਰੀ ਪਹੁੰਚਾਉਂਦੀ ਹੈ।

ਹਰ ਜਾਣਕਾਰੀ ਜ਼ਰੂਰੀ ਨਹੀਂ

ਸਾਡੇ ਦਿਮਾਗ ਵਿੱਚ ਨਿਉਰੋਨ ਦੇ ਵਿਚਾਲੇ ਦਾ ਕਨੈਕਸ਼ਨ ਲਗਾਤਾਰ ਬਦਲਦਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਨਿਊਰੋਨ ਨੂੰ ਕਮਜ਼ੋਰ ਜਾਂ ਖ਼ਤਮ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।

ਨਵੇਂ ਨਿਊਰੋਨ ਬਣਦੇ ਹਨ ਤਾਂ ਉਹ ਪੁਰਾਣੀਆਂ ਯਾਦਾਂ ਨੂੰ ਮਿਟਾ ਸਕਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਥਾਂ ਨਵੀਆਂ ਯਾਦਾਂ ਲਿਆ ਸਕਦੇ ਹਨ।

ਰਿਚਰਡਸ ਨੇ ਦੇਖਿਆ ਕਿ ਕਾਰਡੀਓਵੇਸਕੁਲਰ ਅਭਿਆਸ ਨਾਲ ਘੱਟ ਤੋਂ ਘੱਟ ਚੂਹਿਆਂ ਵਿੱਚ ਅਜਿਹਾ ਕਰਨਾ ਸੰਭਵ ਹੈ।

ਮਨੁੱਖ ਦਾ ਦਿਮਾਗ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਨੂੰ ਸਟੋਰ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ

ਕੁਝ ਚੀਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਭੁੱਲਣਾ ਓਨਾ ਹੀ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ, ਜਿੰਨਾ ਕੁਝ ਚੀਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਯਾਦ ਰੱਖਣਾ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਅਣਚਾਹੀਆਂ ਯਾਦਾਂ ਅਤੇ ਉਸ ਨਾਲ ਜੁੜੀਆਂ ਭਾਵਨਾਵਾਂ ਤੋਂ ਨਿਜਾਤ ਪਾਉਣਾ ਚੁਣੌਤੀ ਭਰਿਆ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਅਭਿਆਸ ਨਾਲ ਇਹ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।

ਮਨੋਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਅਤੇ ਨਿਉਰੋਸਾਇੰਟਿਸਟਾਂ ਮੁਤਾਬਕ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ ਕਿ ਸਾਡੇ ਦਿਮਾਗ ਦੀ ਮੈਮਰੀ ਦੀ ਕੋਈ ਸੀਮਾ ਹੋਵੇ, ਪਰ ਸਾਡੇ ਮਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਇਸਦੇ ਖ਼ਤਮ ਹੋਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਘੱਟ ਹੈ।

ਪਰ ਫਿਰ ਵੀ ਅਸੀਂ ਕੁਝ ਜ਼ਰੂਰੀ ਚੀਜ਼ਾਂ ਇਸ ਲਈ ਭੁੱਲ...


"ਜਯਾ ਜੇਟਲੀ ਨੂੰ ਹਿੰਮਤ ਮਿਲੇ- ਜੋ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕੀਤਾ ਸੀ ਅਤੇ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਖਿਆਲ ਰੱਖਿਆ ਜਦੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਸਣੇ ਬਾਕੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ ਚਲੇ ਗਏ।"

"ਜਾਰਜ ਫਰਨਾਂਡੇਜ਼ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਬੰਦ ਦੇ ਇੱਕ ਸੱਦੇ ਨਾਲ ਪੂਰੇ ਭਾਰਤੀ ਰੇਲਵੇ ਦਾ ਕੰਮ ਰੁੱਕ ਜਾਂਦਾ ਸੀ, ਨਹੀਂ ਰਹੇ। ਇਸ ਵੇਲੇ ਮੈਂ ਲੰਬੇ ਵੇਲੇ ਤੱਕ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਦੋਸਤ ਰਹੀ ਜਯਾ ਜੇਟਲੀ ਦੇ ਬਾਰੇ ਸੋਚ ਰਹੀ ਹਾਂ।"

ਸਾਬਕਾ ਰੱਖਿਆ ਮੰਤਰੀ ਜਾਰਜ ਫਰਨਾਂਡੇਜ਼ ਦੀ ਮੌਤ 'ਤੇ ਟਵਿੱਟਰ ਉੱਤੇ ਇਹ ਸੋਗ ਸੁਨੇਹੇ ਜਯਾ ਜੇਟਲੀ ਨੂੰ ਲਿਖੇ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ।

ਪੱਤਰਕਾਰ ਵੀ ਜਾਰਜ ਫਰਨਾਂਡੇਜ਼ ਦੇ ਅੰਤਮ ਸਸਕਾਰ ਦੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਸਮਤਾ ਪਾਰਟੀ ਦੀ ਸਾਬਕਾ ਪ੍ਰਧਾਨ ਜਯਾ ਜੇਟਲੀ ਤੋਂ ਮੰਗ ਰਹੇ ਸਨ।

ਜਯਾ ਜੇਟਲੀ, ਜਾਰਜ ਫੈਰਨਾਂਡੇਜ਼ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਰਿਸ਼ਤੇ ਨੂੰ ਦੋਸਤੀ ਦਾ ਹੀ ਨਾਮ ਦਿੰਦੀ ਆਈ ਹੈ। ਇਹ ਵੱਖਰੀ ਗੱਲ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਕਈ ਸਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਘਰ ਰਹੀ। ਇਸ ਨੂੰ ਆਮ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ 'ਲਿਵ-ਇਨ ਰਿਲੇਸ਼ਨਸ਼ਿਪ' ਦਾ ਨਾਮ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।

ਆਗੂਆਂ ਦੇ 'ਲਿਵ-ਇਨ ਰਿਲੇਸ਼ਨਸ਼ਿਪ' ਕਬੂਲ?

ਆਮ ਜਨਤਾ ਨੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਆਗੂਆਂ ਨੂੰ 'ਲਿਵ-ਇਨ ਰਿਲੇਸ਼ਨਸ਼ਿਪ' ਵਿੱਚ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਨਕਾਰਿਆ ਨਹੀਂ, ਨਾ ਹੀ ਇਹਨਾਂ ਆਗੂਆਂ ਨੇ ਇਸ ਸੱਚਾਈ ਨੂੰ ਕਦੇ ਲੁਕਾਇਆ ਸੀ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਬੀਬੀਸੀ ਨਾਲ ਗੱਲਬਾਤ ਦੌਰਾਨ ਇੱਕ ਵਾਰ ਜਯਾ ਜੇਟਲੀ ਨੇ ਇਸ ਰਿਸ਼ਤੇ ਨੂੰ ਕੁਝ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬਿਆਨ ਕੀਤਾ ਸੀ, "ਕਈ ਕਿਸਮ ਦੇ ਦੋਸਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਅਤੇ ਦੋਸਤੀ ਦੇ ਵੀ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਪੱਧਰ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਇਕ ਕਿਸਮ ਦੇ ਬੌਧਿਕ ਸਨਮਾਨ ਦੀ ਬਹੁਤ ਲੋੜ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।

ਸਾਡੇ ਮਰਦ ਪ੍ਰਧਾਨ ਸਮਾਜ ਦੇ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਲੋਕ ਸੋਚਦੇ ਹਨ ਕਿ ਔਰਤਾਂ ਕਮਜ਼ੋਰ ਦਿਮਾਗ ਅਤੇ ਕਮਜ਼ੋਰ ਸਰੀਰ ਦੀਆਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਜਾਰਜ ਵਾਹਿਦ ਸਖਸ਼ ਸਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਦਿਵਾਇਆ ਕਿ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਵੀ ਸਿਆਸੀ ਸੋਚ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।"

ਸਿਆਸੀ ਕੰਮ ਦੇ ਚੱਲਦੇ ਹੋਏ ਇਹ ਦੋਸਤੀ ਸਮੇਂ ਦੇ ਨਾਲ ਗਹਿਰੀ ਹੋ ਗਈ। ਜਦੋਂ ਜਯਾ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਤੀ ਅਸ਼ੋਕ ਜੇਟਲੀ ਅਲਗ ਹੋ ਗਏ ਅਤੇ ਜਾਰਜ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪਤਨੀ ਲੈਲਾ ਕਬੀਰ ਵੱਖ ਹੋ ਗਏ ਉਦੋਂ 1980 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ ਜਯਾ ਜਾਰਜ ਨਾਲ ਰਹਿਣ ਲੱਗੀ।

ਜਯਾ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਰਿਸ਼ਤੇ ਵਿੱਚ "ਰੋਮਾਂਸ ਬਿਲਕੁਲ ਨਹੀਂ ਸੀ" ਪਰ ਲੋਕ ਗੱਲਾਂ ਬਣਾਉਂਦੇ ਸਨ। ਤਾਂ ਜਾਰਜ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕਹਿੰਦੇ ਸਨ ਕਿ ਸਿਆਸਤ ਫੁੱਲਾਂ ਦੀ ਸੇਜ ਨਹੀਂ ਹੈ ਇਸ ਲਈ ਉਡੀਕ ਨਾ ਕਰੋ ਕਿ ਕੋਈ ਤੁਹਾਡਾ ਬਿਸਤਰ ਠੀਕ ਕਰੇਗਾ।

ਜਾਰਜ ਨਾਲ ਰਹਿਣਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਨਿੱਜੀ ਫੈਸਲਾ ਸੀ। ਜਯਾ ਕਹਿੰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਜਾਰਜ ਨੇ ਸਾਫ਼ ਕਿਹਾ ਸੀ ਕਿ ਬਹੁਤ ਮੁਸ਼ਕਿਲ ਲੱਗਣ ਲੱਗੇ ਤਾਂ ਉਹ ਛੱਡ ਕੇ ਜਾਣ ਲਈ ਆਜ਼ਾਦ ਹੈ।

ਸਿਖਰ 'ਤੇ ਸੀ ਸਿਆਸੀ ਕਰੀਅਰ

ਅੱਜ ਤੋਂ 30 ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ 'ਲਿਵ ਇਨ ਰਿਲੇਸ਼ਨਸ਼ਿਪ' ਬਾਰੇ ਨਾ ਖੁੱਲ੍ਹੀ ਬਹਿਸ ਸੀ ਨਾ ਹੀ ਖੁੱਲ੍ਹੀ ਸੋਚ ਅਤੇ ਨਾ ਹੀ ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਦੇ ਕਿਸੇ ਫੈਸਲੇ ਜਾਂ ਘਰੇਲੂ ਹਿੰਸਾ ਦੇ ਕਾਨੂੰਨ ਦੇ ਜ਼ਰੀਏ ਇਸ ਨੂੰ ਕਾਨੂੰਨੀ ਮਾਨਤਾ ਮਿਲੀ ਸੀ।

ਹੁਣ ਕਾਨੂੰਨ ਦੀ ਨਜ਼ਰ ਵਿੱਚ ਲੰਬੇ ਵੇਲੇ ਤੱਕ ਨਾਲ ਰਹਿ ਚੁੱਕੇ ਮਰਦ ਅਤੇ ਔਰਤ ਨੂੰ ਵਿਆਹੁਤਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਔਲਾਦ ਜਾਇਜ਼ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਅਜਿਹੇ ਰਿਸ਼ਤੇ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣ 'ਤੇ 'ਪਤਨੀ' ਵਾਂਗ ਹੀ ਔਰਤ ਘਰੇਲੂ ਹਿੰਸਾ ਦੀ ਸ਼ਿਕਾਇਤ ਕਰ ਸਕਦੀ ਹੈ।

ਪਰ ਉਦੋਂ ਨਹੀਂ। ਉਦੋਂ ਇਹ ਦੋਨੋਂ ਆਗੂ ਆਪਣੇ ਸਿਖਰ 'ਤੇ ਸਨ। ਜਾਰਜ ਰੱਖਿਆ ਮੰਤਰੀ ਸਨ ਅਤੇ ਜਯਾ ਜੇਟਲੀ ਸਮਤਾ ਪਾਰਟੀ ਦੀ ਪ੍ਰਧਾਨ।

ਲੇਖਿਕਾ ਅਤੇ ਕਾਲਮਨਵੀਸ ਸ਼ੋਭਾ ਡੇਅ ਕਹਿੰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਜਯਾ ਜੇਟਲੀ ਅਤੇ ਜਾਰਜ ਫਰਨਾਂਡੇਜ਼ ਸਿਰਫ਼ ਸਮਤਾ ਪਾਰਟੀ ਵਿੱਚ 'ਨਾਲ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਾਲੇ' ਸਹਿਯੋਗੀ ਨਹੀਂ ਸਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚਾਲੇ ਰਿਸ਼ਤਾ ਸਿਰਫ਼ ਸਮਾਜਵਾਦੀ ਵਿਚਾਰਧਾਰਾ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਨਹੀਂ ਸੀ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚ ਡੂੰਘੇ ਸਬੰਧ ਸਨ ਜੋ ਕਿ ਜਗਜ਼ਾਹਿਰ ਸੀ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਹ ਕਦੇ ਲੁਕਾਉਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ।

ਸਿਆਸਤ ਵਿੱਚ ਜਨਤੱਕ ਲੋਕ ਭਲਾਈ ਦੇ ਕੰਮਾਂ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਲੋਕ ਆਪਣੀ ਨਿੱਜੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਬਾਰੇ 'ਪਾਕ- ਸਾਫ਼' ਛਬੀ ਬਣਾਉਣਾ ਪਸੰਦ ਕਰਦੇ ਹਨ।

ਅਮਰੀਕੀ ਸਿਆਸਤ ਵਿੱਚ ਪਤੀ-ਪਤਨੀ ਅਤੇ ਬੱਚਿਆਂ ਸਣੇ ਪੂਰਾ ਪਰਿਵਾਰ ਹੋਣਾ ਕਿਸੇ ਵੀ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਦੇ ਲਈ ਇੱਕ ਉਪਲਬਧੀ ਵਰਗਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਹ ਆਪਣੇ ਪ੍ਰਚਾਰ ਵਿੱਚ ਇਸ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦੇ ਹਨ।

ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਪਰਿਵਾਰ ਦਾ ਉੱਚਾ ਦਰਜਾ ਹੈ। 'ਲਿਵ-ਇਨ ਰਿਲੇਸ਼ਨ' ਜਾਂ ਦੂਜੇ ਵਿਆਹ ਨੂੰ ਥੋੜਾ ਘੱਟ ਆਂਕਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਪਰ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੋਨੋਂ ਰਾਹਾਂ...


"ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਬੇਸੁਆਦੀ ਹੋ ਗਈ ਸੀ। ਕੁਝ ਵੱਖਰਾ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦੀ ਸੀ। ਬਸ, ਚੁੱਕਿਆ ਲੈਪਟਾਪ ਅਤੇ ਆਰਡਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।

ਐੱਲਐੱਸਡੀ, ਮੈਥਾਫੇਟਾਮੀਨ, ਕੋਕੀਨ, ਹੈਰੋਇਨ, ਐੱਮਡੀਐੱਮਏ, ਡੀਐੱਮਟੀ ਜਾਂ ਪ੍ਰਿਸਕ੍ਰਿਪਸ਼ਨ ਡਰੱਗ, ਜੋ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਸਭ ਘਰ ਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।"

ਡਾਰਕ ਵੈੱਬ

ਤਰੰਗ (ਬਦਲਿਆ ਨਾਂ) ਪੂਰੇ ਉਤਸ਼ਾਹ ਨਾਲ ਦੱਸ ਰਹੇ ਸੀ ਕਿ ਡਾਰਕ ਵੈੱਬ ਕਿੰਨਾ ਸੌਖਾ ਅਤੇ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਹੈ।

ਐੱਲਐੱਸਡੀ, ਮੈਥਾਫੇਟਾਮੀਨ, ਕੋਕੀਨ, ਹੈਰੋਇਨ ਵਰਗੇ ਨਸ਼ੇ ਫਲ ਅਤੇ ਸਬਜ਼ੀਆਂ ਵਾਂਗ ਘਰ 'ਚ ਡਿਲੀਵਰ ਹੋਣ ਨੂੰ ਉਹ ਇੱਕ ਸੁਵਿਧਾ ਵਾਂਗ ਦੇਖਦੇ ਹਨ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਵੈੱਬਸਾਈਟ ਨੇ ਸਾਥੋਂ ਪੁੱਛਿਆ ਕਿ ਤੁਹਾਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਡਲੀਵਰੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਹੀ ਸੁਝਾਇਆ ਕਿ ਖਾਣ ਵਾਲੇ ਡੱਬੇ ਵਿੱਚ ਮੰਗਵਾ ਲਓ। ਅਸੀਂ ਖਿਡੌਣਿਆਂ ਦੇ ਡੱਬੇ ਵਿੱਚ ਲਿਆਉਣ ਲਈ ਕਿਹਾ।"

ਤਰੰਗ ਦੱਸਦੇ ਹਨ, "ਗਾਰੰਟੀ ਕਾਰਡ ਅਤੇ ਰਸੀਦ ਜਿਪਲੌਕ ਲਿਫਾਫੇ 'ਚ ਪਾ ਕੇ ਭੇਜਿਆ। ਨਾ ਇੱਕ ਫੋਨ ਕੀਤਾ ਡਲਿਵਰੀ ਵਾਲੇ ਨਾਂ 'ਤੇ ਨਾ ਹੀ ਕੁਝ ਪੁੱਛਿਆ, ਬਸ ਇੱਕ ਈਮੇਲ ਆਇਆ ਡਲਿਵਰੀ ਟਾਈਮ ਪੁੱਛਣ ਲਈ। ਠੀਕ ਉਸੇ ਵੇਲੇ ਹੀ ਦਰਵਾਜ਼ਾ ਆ ਖੜਕਾਇਆ ਅਤੇ ਸਾਮਾਨ ਦੇ ਦਿੱਤਾ।"

"ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਆਇਆ ਨਹੀਂ ਉਦੋਂ ਤੱਕ ਲੱਗ ਰਿਹਾ ਸੀ ਅਸੀਂ ਲੁੱਟੇ ਗਏ ਹਾਂ, ਕੁਝ ਨਹੀਂ ਆਉਣ ਵਾਲਾ ਜਾਂ ਫੇਰ ਪੁਲਿਸ ਫੋਨ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਹੈ ਪਰ ਜਦੋਂ ਆ ਗਿਆ ਤਾਂ ਅਸੀਂ ਵਾਰ ਵਾਰ ਆਰਡਰ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।"

ਕੀ ਹੈ ਡਾਰਕ ਵੈੱਬ?

ਡ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਾਰਕ ਵੈੱਬ ਇੰਟਰਨੈੱਟ ਦਾ ਇਹ ਕੋਨਾ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਸਾਰੇ ਗ਼ੈਰ-ਕਾਨੂੰਨੀ ਧੰਦੇ ਚੱਲਦੇ ਹਨ। ਜੋ ਇੰਟਰਨੈੱਟ ਅਸੀਂ ਇਸਤੇਮਾਲ ਕਰਦੇ ਹਾਂ, ਉਹ ਵੈੱਬ ਦੀ ਦੁਨੀਆਂ ਦਾ ਬਹੁਤ ਛੋਟਾ ਜਿਹਾ ਹਿੱਸਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਸਰਫੇਸ ਵੈੱਬ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ।

ਇਸ ਦੇ ਹੇਠਾਂ ਲੁਕਿਆ ਹੋਇਆ ਇੰਟਰਨੈੱਟ ਡੀਪ ਵੈੱਬ ਕਹਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਅੰਦਾਜ਼ੇ ਮੁਤਾਬਕ, ਤਕਰੀਬਨ 90 ਫੀਸਦ ਨੈੱਟ ਲੁਕਿਆ ਹੋਇਆ (ਡੀਪ ਵੈੱਬ) ਹੈ।

ਡੀਪ ਵੈੱਬ 'ਤੇ ਉਹ ਹਰ ਪੇਜ ਆਉਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਆਮ ਸਰਚ ਇੰਜਣ ਲੱਭ ਨਹੀਂ ਸਕਦੇ ਮਸਲਨ ਯੂਜ਼ਰ ਡੇਟਾਬੇਸ, ਸਟੇਜਿੰਗ ਪੱਧਰ ਦੀ ਵੈੱਬਸਾਈਟ ਪੇਮੈਂਟ ਗੇਟਵੇਅ ਆਦਿ।

ਡਾਰਕ ਵੈੱਬ ਇਸੇ ਡੀਪ ਵੈੱਬ ਦਾ ਉਹ ਕੋਨਾ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਵੈੱਬਸਾਈਟਸ ਗੁੰਮਨਾਮ ਰਹਿ ਕੇ ਕਈ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਕਾਲੇ ਬਾਜ਼ਾਰ ਚਲਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ।

ਇੱਥੇ ਕਿੰਨੀਆਂ ਹੀ ਵੈੱਬਸਾਈਟ, ਕਿੰਨੇ ਡੀਲਰ ਅਤੇ ਖਰੀਦਦਾਰ ਹਨ, ਇਸ ਦਾ ਪਤਾ ਲਾਉਣਾ ਬੇਹੱਦ ਮੁਸ਼ਕਲ ਹੈ।

ਪੁਣੇ ਸਾਈਬਰ ਸੈੱਲ ਦੇ ਡੀਸੀਪੀ ਸੁਧੀਰ ਹੀਰਮੇਠ ਮੁਤਾਬਕ, ''ਕੋਈ ਵੀ ਡਾਰਕ ਵੈੱਬ ਦਾ ਆਕਾਰ ਅਤੇ ਉਸ 'ਤੇ ਚੱਲ ਰਹੇ ਧੰਦਿਆਂ ਦੇ ਸਕੇਲ ਦਾ ਅੰਦਾਜ਼ਾ ਨਹੀਂ ਲਗਾ ਸਕਦਾ। ਪਰ ਅਜਿਹੀਆਂ ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਆਈਆਂ ਸਨ ਕਿ ਜਦੋਂ ਐੱਫਬੀਆਈ ਨੇ 'ਸਿਲਕ ਰੋਡ' ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਬੰਦ ਕੀਤਾ ਉਦੋਂ ਉਸ ਦਾ ਕਾਰੋਬਾਰ 120 ਕਰੋੜ ਅਮਰੀਕੀ ਡਾਲਰ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ।''

'ਸਿਲਕ ਰੋਡ' ਡਾਰਕ ਵੈੱਬ ਉੱਤੇ ਚੱਲਣ ਵਾਲਾ ਬਹੁਤ ਵੱਡੇ ਨਸ਼ੇ ਦਾ ਬਾਜ਼ਾਰ ਸੀ ਜਿਸ ਨੂੰ ਐੱਫਬੀਆਈ ਨੇ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ 2013 ਵਿੱਚ ਬੰਦ ਕੀਤਾ ਸੀ।'

ਕਦੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ ਡਾਰਕ ਵੈੱਬ?

ਡਾਰਕ ਵੈੱਬ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ 1990 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ ਅਮਰੀਕੀ ਸੈਨਾ ਨੇ ਕੀਤੀ ਸੀ ਤਾਂ ਜੋ ਉਹ ਆਪਣੀਆਂ ਖੁਫ਼ੀਆਂ ਜਾਣਕਾਰੀਆਂ ਸ਼ੇਅਰ ਕਰ ਸਕਣ ਅਤੇ ਕੋਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਨਾ ਸਕੇ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਰਣਨੀਤੀ ਸੀ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸੰਦੇਸ਼ ਭੀੜ ਦੀ ਗੱਲਬਾਤ ਵਿੱਚ ਲੁਕ ਜਾਣ। ਇਸ ਲਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਸ ਨੂੰ ਆਮ ਜਨਤਾ ਵਿਚਾਲੇ ਜਾਰੀ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।

ਡਾਰਕ ਵੈੱਬ ਰਾਹੀਂ ਸਾਇਨਾਈਡ ਵਰਗੇ ਜ਼ਹਿਰ ਅਤੇ ਖ਼ਤਰਨਾਕ ਨਸ਼ੀਲੇ ਸਾਮਾਨ ਦੀ ਵੀ ਹੋਮ ਡਲਿਵਰੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।

ਡੀਸੀਪੀ ਹੀਰਮੇਠ ਦੱਸਦੇ ਹਨ, "ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਹਥਿਆਰ ਅਤੇ ਕੰਟ੍ਰੈਕਟ ਕਿਲਰਜ਼ (ਭਾੜੇ ਦੇ ਕਾਤਲ) ਵੀ ਮਿਲਦੇ ਹਨ। ਵਸੂਲੀ ਕਰਨ ਅਤੇ ਮੈਲਵੇਅਰ ਭੇਜਣ ਲਈ ਵੀ ਇਸ ਦਾ ਇਸਤੇਮਾਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।"

ਉਨ੍ਹਾਂ ਮੁਤਾਬਕ, "ਡਾਰਕ ਵੈੱਬ ਦਾ ਇਸਤੇਮਾਲ ਨਸ਼ਾ, ਚਾਈਲਡ ਪੋਰਨ ਅਤੇ ਪਾਇਰੇਸੀ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।"

ਵੱਖ ਵੱਖ ਦੇਸਾਂ ਵਿੱਚ ਸਥਾਨਕ ਕਾਨੂੰਨ ਅਤੇ ਪੁਲਿਸ ਦੀ ਹੁਸ਼ਿਆਰੀ ਦਾ ਪੱਧਰ ਵੱਖ ਵੱਖ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਇਨ੍ਹਾਂ ਗ਼ੈਰ-ਕਾਨੂੰਨੀ ਧੰਦਿਆਂ ਦਾ ਰਿਵਾਜ਼ ਵੀ ਦੇਸ ਦੇ ਹਿਸਾਬ ਨਾਲ ਬਦਲਦਾ ਹੈ।

ਡਾਰਕ ਵੈੱਬ ਜਾਅਲਸਾਜ਼ ਵੀ ਇਸਤੇਮਾਲ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ ਕਿਉਂਕਿ ਇੱਥੇ ਜਾਅਲੀ ਪਾਸਪੋਰਟ, ਡਰਾਈਵਿੰਗ ਲਾਈਸੈਂਸ ਅਤੇ ਬਾਕੀ ਸ਼ਨਾਖ਼ਤੀ ਕਾਰਡ ਮਿਲ ਸਕਦੇ ਹਨ।

ਦਹਿਸ਼ਤਗਰਦਾਂ ਦੀ ਵੀ ਦਿਲਚਸਪੀ

ਡਾਰਕ ਵੈੱਬ 'ਤੇ ਕਿਸੇ ਵੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਖੁਫ਼ੀਆਂ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ ਚੋਰੀ ਕਰਨ ਅਤੇ ਸਰਕਾਰੀ ਡਾਟਾ ਨੂੰ ਦੇਖਣ ਦੀ ਕਵਾਇਦ...


"ਜਿਹੜੇ ਬੱਚੇ ਰਹਿ ਗਏ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਜਲਦ ਵਰਦੀ ਮੁਹੱਈਆ ਕਰਵਾਈ ਜਾਵੇਗੀ।"

ਇਸ ਵਰਦੀ ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਜੂੱਤੇ, ਜੁਰਾਬਾਂ ਅਤੇ ਸਵੈਟਰ ਸ਼ਾਮਲ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।

ਅਧਿਆਪਕਾਂ ਮੁਤਾਬਕ ਸਰਕਾਰੀ ਸਕੂਲਾਂ 'ਚ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਬੱਚੇ ਜ਼ਰੂਰਤਮੰਦ ਹਨ ਅਤੇ ਗੁਰਦਾਸਪੂਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਥਾਂ ਤਾਂ ਅਧਿਆਪਕਾਂ ਨੇ ਖੁਦ ਵਰਦੀਆਂ ਖਰੀਦ ਕੇ ਦਿੱਤੀਆਂ ਜਾਂ ਕੁਝ ਸਮਾਜਸੇਵੀ ਅੱਗੇ ਆਏ।

ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਕਿਉਂ ਇਸ ਵਾਰ ਮੁਫ਼ਤ ਵਰਦੀਆਂ ਦਾ ਨੀਤੀਗਤ ਵਾਅਦਾ ਪੂਰਾ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ, ਇਸ ਬਾਰੇ ਜਵਾਬ ਨਹੀਂ ਮਿਲਿਆ। ਸਰਕਾਰੀ ਵਿਭਾਗ ਮੁਤਾਬਕ ਵਰਦੀਆਂ ਛੇਤੀ ਹੀ ਦਿੱਤੀਆਂ ਜਾਣਗੀਆਂ।

ਇਹ ਵੀ ਜ਼ਰੂਰ ਪੜ੍ਹੋ

ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਵਰਦੀ ਦਿੱਤੀ ਨਹੀਂ, ‘ਮੰਮੀ-ਪਾਪਾ ਲੈ ਕੇ ਦੇ ਨਹੀਂ ਸਕਦੇ’

ਖੁਸ਼ੀ ਦਾ ਦੁੱਖ

ਗੁਰਦਾਸਪੁਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ ਅਲੀਵਾਲ ਦੀ ਰਹਿਣ ਵਾਲੀ 12 ਸਾਲ ਦੀ ਲੜਕੀ, ਖੁਸ਼ੀ, ਪਿੰਡ ਦੇ ਸਰਕਾਰੀ ਸੀਨੀਅਰ ਸੈਕੰਡਰੀ ਸਕੂਲ ਦੀ 6ਵੀਂ ਜਮਾਤ ਦੀ ਵਿਦਿਆਰਥਣ ਹੈ। ਅਧਿਆਪਕਾਂ ਮੁਤਾਬਕ ਉਹ ਪੜ੍ਹਾਈ ਵਿੱਚ ਆਲਾ ਹੈ, ਗਾਇਕਾ ਵੀ ਚੰਗੀ ਹੈ।

ਖੁਸ਼ੀ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰ 'ਚ ਉਸ ਦੇ ਦਾਦਾ, ਮਾਤਾ -ਪਿਤਾ, ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਭਰਾ ਅਤੇ ਇੱਕ ਛੋਟੀ ਭੈਣ ਹਨ। ਤਿੰਨੇ ਭੈਣ-ਭਰਾ ਇਸੇ ਸਕੂਲ 'ਚ ਪੜ੍ਹਦੇ ਹਨ।

ਖੁਸ਼ੀ, ਉਸ ਦੀ ਛੋਟੀ ਭੈਣ ਅਤੇ ਵੱਡਾ ਭਰਾ ਇੱਕੋ ਸਕੂਲ 'ਚ ਪੜ੍ਹਦੇ ਹਨ।

ਇਸ ਸਾਲ ਜਿਵੇਂ ਹੀ ਸਰਦੀ ਨੇ ਜ਼ੋਰ ਫੜ੍ਹਿਆ ਤਾਂ ਉਸ ਨੂੰ ਅਹਿਸਾਸ ਹੋਇਆ ਕਿ ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਸਰਕਾਰ ਵੱਲੋਂ ਮਿਲੀ ਸਕੂਲੀ ਵਰਦੀ ਛੋਈ ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਹੋ ਗਈ ਸੀ। ਕਦੇ ਉਹ ਛੋਟਾ ਸਵੈਟਰ ਪਹਿਨ ਕੇ ਹੀ ਸਕੂਲ ਆਉਂਦੀ ਅਤੇ ਕਦੇ ਕੋਈ ਹੋਰ ਸਵੈਟਰ ਪਹਿਨ ਪਹੁੰਚਦੀ।

ਖੁਸ਼ੀ ਨੇ ਆਖਿਆ ਕਿ ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਮਾਤਾ-ਪਿਤਾ ਨੂੰ ਨਵੀਂ ਵਰਦੀ ਲਈ ਵੀ ਆਖਿਆ ਪਰ ਮਾਤਾ ਮਨਜੀਤ ਨੇ ਜਵਾਬ 'ਚ ਅਸਮਰੱਥਾ ਜਤਾਈ। ਸਰਕਾਰੀ ਵਰਦੀ ਦੀ ਉਡੀਕ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਹੋਰ ਕੋਈ ਚਾਰਾ ਖੁਸ਼ੀ ਕੋਲ ਨਹੀਂ ਸੀ।

ਖੁਸ਼ੀ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਆਪਣੀ ਲੋੜ ਜਦ ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਅਧਿਆਪਕਾਂ ਨੂੰ ਦੱਸੀ ਤਾਂ ਉਸਦੀ ਮਦਦ ਅਧਿਆਪਕਾਂ ਨੇ ਕੀਤੀ। ਹੋਰਨਾਂ ਬਚਿਆ ਨੂੰ ਵੀ ਵਰਦੀ ਸਕੂਲ ਅਧਿਆਪਕਾਂ ਨੇ ਦਿੱਤੀ ਹੈ।

ਖੁਸ਼ੀ ਦੀ ਮਾਂ ਮੁਤਾਬਕ ਘਰ ਦੇ ਖਰਚੇ ਮਸਾਂ ਚੱਲਦੇ ਹਨ।

ਇਹ ਵੀ ਜ਼ਰੂਰ ਪੜ੍ਹੋ

ਖੁਸ਼ੀ ਕੋਲ ਹੁਣ ਵੀ ਇੱਕ ਹੀ ਵਰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਉਹ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਪਾ ਕੇ ਆਉਂਦੀ ਹੈ। ਉਸ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਕਈ ਵਾਰ ਠੰਡ ਅਤੇ ਬਰਸਾਤ ਕਾਰਨ ਵਰਦੀ ਨਾ ਸੁੱਕਣ ਨਾਲ ਮੁਸ਼ਕਲ ਆਉਂਦੀ ਹੈ।

ਖੁਸ਼ੀ ਦੇ ਪਿਤਾ, ਗੁਲਜ਼ਾਰ ਮਸੀਹ, ਵੇਟਰ ਦਾ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਕਦੇ-ਕਦੇ ਮਜ਼ਦੂਰੀ ਵੀ। ਮਾਂ ਮਨਜੀਤ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਉਹ ਵੀ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਘਰਾਂ 'ਚ ਸਾਫ-ਸਫਾਈ ਦਾ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ।

ਮਨਜੀਤ ਮੁਤਾਬਕ ਉਹ ਕੁਝ ਪੈਸੇ ਹੀ ਜੁਟਾ ਪਾਉਂਦੇ ਹਨ ਜਿਸ ਨਾਲ ਪਰਿਵਾਰ ਦੀ ਰੋਟੀ ਮਸਾਂ ਪੂਰੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਖੁਸ਼ੀ ਤੋਂ ਇਕ ਸਾਲ ਵੱਡਾ ਇੱਕ ਪੁੱਤਰ 7ਵੀਂ 'ਚ ਹੈ ਅਤੇ ਛੋਟੀ ਬੇਟੀ ਤੀਸਰੀ ਜਮਾਤ 'ਚ ਹੈ।

ਮਨਜੀਤ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਚੰਗੀ ਸਿੱਖਿਆ ਦੇਣ ਦਾ ਸੁਪਨਾ ਹੈ। ਤਿੰਨਾਂ ਨੂੰ ਸਰਕਾਰੀ ਸਕੂਲ 'ਚ ਭਰਤੀ ਇਸ ਲਈ ਕਰਾਇਆ ਹੈ ਤਾਂ ਜੋ ਕੋਈ ਆਰਥਕ ਬੋਝ ਨਾ ਪਵੇ।

ਮਨਜੀਤ ਮੁਤਾਬਕ, "ਜਦੋਂ ਸਰਦੀ ਦਾ ਮੌਸਮ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ ਤਾਂ ਬੱਚੇ ਮਜਬੂਰੀ 'ਚ ਪੁਰਾਣੀ ਅਤੇ ਛੋਟੀ ਵਰਦੀ ਪਹਿਨ ਕੇ ਸਕੂਲ ਜਾ ਰਹੇ ਸਨ। ਲੰਮੀ ਉਡੀਕ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਤਾਂ ਸੁਣੀ ਨਹੀਂ ਪਰ ਅਧਿਆਪਕਾਂ ਵੱਲੋਂ ਹੀ ਖੁਸ਼ੀ ਸਮੇਤ ਦੂਸਰੇ ਬਚਿਆ ਦੀ ਲੋੜ ਪੂਰੀ ਹੋਈ।"

“ਸਰਕਾਰ ਜੋ ਸਹੂਲਤਾਂ ਸਕੂਲੀ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਦੇਣ ਦੀ ਗੱਲ ਆਖਦੀ ਹੈ ਉਹ ਜ਼ਰੂਰ ਸਮੇਂ ਸਿਰ ਦੇਵੇ”

ਮਨਜੀਤ ਨੇ ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਅਪੀਲ ਕੀਤੀ ਕਿ ਉਹ ਜੋ ਸਹੂਲਤਾਂ ਸਕੂਲੀ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਦੇਣ ਦੀ ਗੱਲ ਆਖਦੀ ਹੈ ਉਹ ਜ਼ਰੂਰ ਸਮੇਂ ਸਿਰ ਦੇਵੇ "ਤਾਂ ਜੋ ਸਾਡੇ ਵਰਗੇ ਗਰੀਬ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਬੱਚੇ ਵੀ ਪੜ੍ਹ-ਲਿਖ ਕੇ ਅਗੇ ਵੱਧ ਸਕਣ"।

‘ਸਟਾਫ ਨੇ ਹੀ ਲੈ ਦਿੱਤੀਆਂ’

ਸਕੂਲ ਦੀ ਅਧਿਆਪਕਾ ਗੁਰਮੀਤ ਕੌਰ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਇਸ ਸਾਲ ਤਾਂ ਬੱਚਿਆਂ ਲਈ ਵਰਦੀ ਆਈ ਹੀ ਨਹੀਂ, ਜਦਕਿ ਪਿਛਲੇ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਹਰ ਸਾਲ ਵਰਦੀ ਲਈ ਸਿੱਖਿਆ ਵਿਭਾਗ ਵੱਲੋਂ ਸਕੂਲ ਨੂੰ ਪ੍ਰਤੀ ਬੱਚਾ 400 ਰੁਪਏ ਦਿੱਤੇ ਜਾਂਦੇ ਸਨ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਮੁਤਾਬਕ, "ਇਸ ਰਾਸ਼ੀ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਸੀ। ਇਸ ਨਾਲ ਲੜਕਿਆਂ ਨੂੰ ਕਮੀਜ਼-ਪੈਂਟ, ਸਵੈਟਰ, ਬੂਟ-ਜੁਰਾਬਾਂ ਅਤੇ ਲੜਕੀਆਂ ਨੂੰ ਸਲਵਾਰ-ਸੂਟ, ਚੁੰਨੀ, ਸਵੈਟਰ ਅਤੇ ਬੂਟ-ਜੁਰਾਬਾਂ ਖਰੀਦ ਕੇ ਦੇਣੀਆਂ ਬਹੁਤ ਔਖਾ ਸਨ।"

"ਫਿਰ ਵੀ ਸਕੂਲ ਸਟਾਫ਼ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀਆਂ ਲੋੜਾਂ ਪੁਰੀਆਂ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ ਪਰ ਇਸ ਵਾਰ ਤਾਂ ਕੋਈ ਫੰਡ ਹੁਣ ਤਕ ਨਹੀਂ ਆਇਆ।"

ਉਨ੍ਹਾਂ ਅੱਗੇ ਕਿਹਾ ਬੱਚਿਆਂ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਵੀ ਕਈ ਵਾਰ...


"ਡਿਸਅਪੀਅਰਿੰਗ ਮੈਸੇਜ" ਦਾ ਵਿਕਲਪ ਇਸ ਸਾਲ ਨਵੰਬਰ ਦੇ ਅੰਤ ਤੱਕ ਦਿਖਾਈ ਦੇਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਹੋਵੇਗਾ

ਮਤਲਬ ਜੇ ਤੁਸੀਂ ਇਸ ਵਿਕਲਪ ਨੂੰ ਇਨੇਬਲ ਕਰਦੇ ਹੋ, ਤਾਂ ਸੱਤ ਦਿਨਾਂ ਪੁਰਾਣੇ ਮੈਸੇਜ ਆਪਣੇ ਆਪ ਹਟਦੇ ਜਾਣਗੇ।

ਫੇਸਬੁੱਕ ਦੀ ਮਾਲਕੀ ਵਾਲੀ ਇਸ ਐਪ ਦੇ ਦੁਨੀਆਂ ਭਰ ਵਿੱਚ ਦੋ ਅਰਬ ਯੂਜ਼ਰ ਹਨ। ਵਟਸਐੱਪ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਨਵੀਂ ਸੈਟਿੰਗ ਚੈਟ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਈਵੇਟ ਰੱਖਣ ਵਿਚ ਸਹਾਇਤਾ ਕਰੇਗੀ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ

ਹਾਲਾਂਕਿ, ਵਟਸਐਪ ਨੇ ਇਹ ਵੀ ਕਿਹਾ ਸੀ ਕਿ ਜੇ ਮੈਸੇਜ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਕੋਈ ਮੈਸੇਜ, ਫੋਟੋ ਜਾਂ ਵੀਡੀਓ ਆਪਣੇ ਨਾਲ ਸੱਤ ਦਿਨਾਂ ਬਾਅਦ ਵੀ ਰੱਖਣਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਹ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਇਸਦਾ ਸਕ੍ਰੀਨਸ਼ਾਟ ਲੈ ਸਕਦਾ ਹੈ ਜਾਂ ਅੱਗੇ ਭੇਜ ਸਕਦਾ ਹੈ।

ਭਾਵ, ਤੁਸੀਂ ਮੈਸੇਜ ਗਾਇਬ ਕਰਨ ਦਾ ਵਿਕਲਪ ਚੁਣਿਆ ਹੈ, ਪਰ ਸਾਹਮਣੇ ਵਾਲਾ ਫਿਰ ਵੀ ਮੈਸੇਜ ਨੂੰ ਕਿਤੇ ਹੋਰ ਸੇਵ ਕਰਕੇ ਰੱਖ ਸਕਦਾ ਹੈ।

"ਡਿਸਅਪੀਅਰਿੰਗ ਮੈਸੇਜ" ਦਾ ਵਿਕਲਪ ਇਸ ਸਾਲ ਨਵੰਬਰ ਦੇ ਅੰਤ ਤੱਕ ਦਿਖਾਈ ਦੇਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਹੋਵੇਗਾ।

ਵਟਸਐੱਪ ਦੀ ਵਿਰੋਧੀ ਮੈਸੇਜਿੰਗ ਐਪ ਸਨੈਪਚੈਟ ਕੋਲ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ "ਡਿਸਅਪਿਅਰਿੰਗ ਮੈਸੇਜ" ਦਾ ਵਿਕਲਪ ਹੈ

ਇੱਕ ਬਲਾਗ ਵਿੱਚ, ਕੰਪਨੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਸੱਤ ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ ਮੈਸੇਜ ਦੀ ਮਿਆਦ ਖਤਮ ਹੋਣ ਦਾ ਵਿਕਲਪ ਹੋਣ ਨਾਲ "ਮਨ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤੀ ਮਿਲੇਗੀ ਕਿ ਤੁਹਾਡੀ ਕੋਈ ਗੱਲਬਾਤ ਪਰਮਾਨੈਂਟ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਨਾਲ ਹੀ ਤੁਸੀਂ ਵਿਵਹਾਰਕ ਹੋਵੋਗੇ ਤਾਂ ਜੋ ਤੁਸੀਂ ਜਿਸ ਬਾਰੇ ਗੱਲਬਾ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਤ ਕਰ ਰਹੇ ਹੋ ਉਸਨੂੰ ਭੁੱਲ ਨਾ ਜਾਓ।"

ਅਪ੍ਰੈਲ 2019 ਵਿੱਚ, ਫੇਸਬੁੱਕ ਦੇ ਸੰਸਥਾਪਕ ਮਾਰਕ ਜ਼ੁਕਰਬਰਗ ਨੇ ਯੂਜ਼ਰਜ਼ ਨੂੰ ਵਧੇਰੇ ਨਿੱਜਤਾ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਨ ਲਈ ਸੋਸ਼ਲ ਨੈਟਵਰਕ ਵਿੱਚ ਕਈ ਤਬਦੀਲੀਆਂ ਕਰਨ ਦਾ ਵਾਅਦਾ ਕੀਤਾ ਸੀ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਪ੍ਰਸਤਾਵਿਤ ਤਬਦੀਲੀਆਂ ਵਿੱਚ ਅਜਿਹੇ ਵਿਕਲਪਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਜਿਸ ਦੁਆਰਾ ਸਮੱਗਰੀ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਸਮੇਂ ਲਈ ਸੋਸ਼ਲ ਨੈਟਵਰਕ 'ਤੇ ਰਹੇਗੀ। ਡਿਸਅਪਿਅਰਿੰਗ ਮੈਸੇਜ ਇਸ ਵਿਕਲਪ ਦਾ ਹੀ ਹਿੱਸਾ ਹੈ।

ਕੰਪਨੀ ਆਪਣੇ ਮੈਸੇਜਿੰਗ ਪਲੇਟਫਾਰਮਸ ਵਟ੍ਸਐਪ, ਇੰਸਟਾਗ੍ਰਾਮ ਅਤੇ ਫੇਸਬੁੱਕ ਮੈਸੇਂਜਰ ਨੂੰ ਇਕ ਸਾਥ ਜੋੜਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਵੀ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ ਤਾਂ ਜੋ ਸਮੱਗਰੀ ਨੂੰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਪਲੇਟਫਾਰਮਾਂ ਵਿਚੋਂ ਕਿਸੇ ਇਕ ਤੋਂ ਦੂਜੇ ਵਿਚ ਸਾਂਝਾ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕੇ। ਯਾਨੀ ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੇ ਫੇਸਬੁੱਕ ਜਾਂ ਇੰਸਟਾਗ੍ਰਾਮ 'ਤੇ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਵਟਸਐੱਪ ਤੋਂ ਮੈਸੇਜ ਕਰ ਸਕੋਗੇ।

ਵਟਸਐੱਪ ਦੀ ਵਿਰੋਧੀ ਮੈਸੇਜਿੰਗ ਐਪ ਸਨੈਪਚੈਟ ਕੋਲ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ "ਡਿਸਅਪਿਅਰਿੰਗ ਮੈਸੇਜ" ਦਾ ਵਿਕਲਪ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM, TWITTERਅਤੇ YouTube 'ਤੇ ਜੁੜੋ।)


"ਦਾਬੋਲਕਰ, ਪੰਸਾਰੇ, ਕੁਲਬਰਗੀ ਤੇ ਹੁਣ ਗੌਰੀ ਲੰਕੇਸ਼, ਜੇਕਰ ਇੱਕ ਹੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਲੋਕ ਕਤਲ ਕੀਤੇ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ ਤਾਂ ਕਾਤਲ ਕਿਹੇ ਜਿਹੇ ਲੋਕ ਹੋਣਗੇ?"  ਜਾਣੇ ਪਛਾਣੇ ਲੇਖਕ ਜਾਵੇਦ ਅਖ਼ਤਰ ਦਾ ਇਹ ਟਵੀਟ ਪੱਤਰਕਾਰ ਗੌਰੀ ਲੰਕੇਸ਼ ਦੇ ਕਤਲ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕਰਮ ਹੈ।

ਆਜ਼ਾਦ ਤੇ ਸਥਾਪਤੀ ਵਿਰੋਧੀ ਸੋਚ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਲਗਾਤਾਰ ਹੋ ਰਹੇ ਕਤਲਾਂ ਨੂੰ ਪੱਤਰਕਾਰ ਰਾਜਦੀਪ ਸਰਦੇਸਾਈ ਨੇ ਬਿਆਨ ਕਰਦਿਆਂ ਲਿਖਿਆ, "ਪੰਸਾਰੇ, ਕੁਲਬਰਗੀ, ਦਾਬੋਲਕਰ ਤੇ ਲੰਕੇਸ਼। ਅਗਲਾ ਕੌਣ ? ਇਹ ਕੀ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ? ਪਿਛਲੇ ਕੇਸਾਂ ਵਿੱਚ ਹੁਣ ਤੱਕ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਦੋਸ਼ੀ ਨਹੀਂ ਕਰਾਰ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ।"

ਅਜਿਹੇ ਹੀ ਹੋਰ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਪ੍ਰਤੀਕਰਮ ਸੀਨੀਅਰ ਪੱਤਰਕਾਰ ਤੇ ਦੱਖਣਪੰਥੀਆਂ ਦੀ ਆਲੋਚਕ ਗੌਰੀ ਲੰਕੇਸ਼ ਦੇ ਕਤਲ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦੇਸ ਭਰ ਤੋਂ ਆ ਰਹੇ ਹਨ।

ਗੌਰੀ ਲੰਕੇਸ਼ ਦੀ ਮੰਗਲਵਾਰ ਸ਼ਾਮ ਨੂੰ ਬੇਂਗਲੁਰੂ `ਚ ਉਸ ਦੇ ਘਰ ਦੀ ਡਿਉਢੀ ਉੱਤੇ ਗੋਲੀਆਂ ਮਾਰ ਕੇ ਹੱਤਿਆ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਸੀ।

ਭਾਰਤੀ ਜਨਤਾ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਆਗੂ ਅਤੇ ਮੋਦੀ ਮੰਤਰੀਮਡਲ `ਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਰਾਜਵਰਧਨ ਸਿੰਘ ਰਾਠੌਰ ਨੇ ਇੱਕ ਟਵੀਟ ਦੇ ਜ਼ਰੀਏ ਗੌਰੀ ਲੰਕੇਸ਼ ਕੇ ਕਤਲ ਦੀ ਨਿੰਦਾ ਕੀਤੀ ਹੈ।

ਸ਼ੋਸ਼ਣ ਨੂੰ ਬੇਪਰਦਾ ਕਰਦੀ ਇਹ ਫੋਟੋ ਪੱਤਰਕਾਰ

ਤੁਸੀਂ ਜਾਣਦੇ ਹੋ ਇਹ 9 ਚੀਜ਼ਾਂ ਔਰਤਾਂ ਨੇ ਖ਼ੋਜੀਆਂ

ਕੌਣ ਸੀ ਗੌਰੀ ਲੰਕੇਸ਼

`ਲੰਕੇਸ਼` ਮੈਗਜ਼ੀਨ ਦੀ ਸੰਪਾਦਕ ਗੌਰੀ ਸਮਾਜ ਵਿੱਚ `ਫ਼ਿਰਕੂ ਸਦਭਾਵਨਾ` ਦੀ ਬਹਾਲੀ ਲਈ ਲੜਨ ਵਾਲੀ ਕ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਾਰਕੁੰਨ ਸੀ।

ਗੌਰੀ ਲੰਕੇਸ਼ ਦੀ ਉਮਰ 55 ਸਾਲ ਸੀ ਅਤੇ ਉਹ ਐਵਾਰਡ ਜੇਤੂ ਫਿਲਮਕਾਰ ਪੀ ਲੰਕੇਸ਼ ਦੀ ਧੀ ਸੀ ।

ਫ਼ਿਰਕੂਵਾਦੀ ਸਿਆਸਤ ਅਤੇ ਜਾਤ-ਪਾਤ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਸਪੱਸ਼ਟ ਤੇ ਨਿਡਰ ਰਾਏ ਰੱਖਣ ਵਾਲੀ ਲੰਕੇਸ਼ ਹਮੇਸ਼ਾ ਦੱਖਣਪੰਥੀਆਂ ਦੇ ਨਿਸ਼ਾਨੇ ਉੱਤੇ ਰਹੀ।

ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਉੱਤੇ ਉਹ ਹਮੇਸ਼ਾਂ 'ਪ੍ਰੈੱਸ ਦੀ ਅਜ਼ਾਦੀ' ਅਤੇ 'ਆਪਣੀ ਗੱਲ ਕਹਿਣ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰ' ਦੀ ਵਕਾਲਤ ਕਰਦੀ ਸੀ।

ਕਿਵੇਂ ਹੋਇਆ ਕਤਲ?

ਬੈਂਗਲੁਰੂ ਦੇ ਪੁਲਿਸ ਕਮਿਸ਼ਨਰ ਸੁਨੀਲ ਕੁਮਾਰ ਨੇ ਬੀਬੀਸੀ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ, "ਮੰਗਲਵਾਰ ਸ਼ਾਮ ਗੌਰੀ ਜਦੋਂ ਆਪਣੇ ਘਰ ਵਾਪਿਸ ਆ ਰਹੀ ਸੀ ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਘਰ ਦੇ ਬਾਹਰ ਸੀ ਜਾਨਲੇਵਾ ਹਮਲਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਹਮਲੇ ਦਾ ਕਾਰਨ ਕੀ ਸੀ ਇਸ ਬਾਰੇ ਅਜੇ ਕੁਝ ਨਹੀਂ ਕਿਹਾ ਜਾ ਸਕਦਾ।"

ਨਾਮ ਨਾ ਦੱਸਣ ਦੀ ਸ਼ਰਤ ਤੇ ਇੱਕ ਪੁਲਿਸ ਅਧਿਕਾਰੀ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਗੌਰੀ ਜਦੋਂ ਰਾਜ ਰਾਜੇਸ਼ਵਰੀ ਨਗਰ `ਚ ਆਪਣੇ ਘਰ ਵਾਪਿਸ ਆ ਕੇ ਦਰਵਾਜ਼ਾ ਖੋਲ੍ਹ ਰਹੀ ਸੀ ਤਾਂ ਹਮਲਾਵਰਾਂ ਨੇ ਉਸ ਦੀ ਛਾਤੀ ਉੱਤੇ ਦੋ ਅਤੇ ਸਿਰ `ਚ ਇੱਕ ਗੋਲੀ ਮਾਰੀ।

ਗੌਰੀ ਦੀ ਭੈਣ ਕਵਿਤਾ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਨਾਲ ਇੱਕ ਪੁਰਾਣੀ ਤਸਵੀਰ `ਚ।

ਸਿੱਧਾ ਰਮਈਆ ਦੇ ਦੋਸਤ ਸਨ ਗੌਰੀ ਦੇ ਪਿਤਾ

ਕਰਨਾਟਕ ਦੇ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਸਿੱਧਾ ਰਮਈਆ ਗੌਰੀ ਦੇ ਪਿਤਾ ਪੀ ਲੰਕੇਸ਼ ਦੇ ਦੋਸਤ ਰਹੇ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਗੌਰੀ ਦੇ ਕਤਲ ਉੱਤੇ ਟਵੀਟ ਰਾਹੀਂ ਸਖ਼ਤ ਟਿੱਪਣੀ ਕੀਤੀ ਹੈ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਸ ਨੂੰ ਸ਼ਬਦਾਂ ਵਿੱਚ ਨਾ ਬਿਆਨ ਕੀਤਾ ਜਾਣ ਵਾਲਾ ਸਾਕਾ ਕਰਾਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਸ ਘਿਨੌਨੇ ਜ਼ੁਰਮ ਨੂੰ ਸ਼ਬਦਾਂ `ਚ ਬਿਆਨ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ।

"ਇਹ ਲੋਕਤੰਤਰ ਦਾ ਕਤਲ ਹੈ। ਗੌਰੀ ਲੰਕੇਸ਼ ਦੀ ਮੌਤ ਨਾਲ ਕਰਨਾਟਕ ਨੇ ਇੱਕ ਪ੍ਰਗਤੀਵਾਦੀ ਅਵਾਜ਼ ਅਤੇ ਮੈਂ ਇੱਕ ਦੋਸਤ ਗਵਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।"

ਗੌਰੀ ਦੇ ਦੋ ਆਖਿਰੀ ਟਵੀਟ

ਗੌਰੀ ਲੰਕੇਸ਼ ਨੇ ਇੰਨ੍ਹਾਂ ਟਵੀਟਸ `ਚ ਲਿਖਿਆ ਸੀ, "ਅਸੀਂ ਕੁਝ ਫਰਜ਼ੀ ਪੋਸਟ ਸ਼ੇਅਰ ਕਰਨ ਦੀ ਗਲਤੀ ਕਰਦੇ ਹਾਂ। ਆਓ ਇੱਕ ਦੂਜੇ ਨੂੰ ਦੱਸੀਏ ਅਤੇ ਇੱਕ-ਦੂਜੇ ਨੂੰ ਐਕਸਪੋਜ਼ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਨਾ ਕਰੀਏ।"

ਆਪਣੇ ਅਗਲੇ ਟਵੀਟ `ਚ ਗੌਰੀ ਲਿਖਦੀ ਹੈ, "ਮੈਨੂੰ ਅਜਿਹਾ ਕਿਉਂ ਲੱਗ ਰਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਸਾਡੇ `ਚੋਂ ਕਈ ਲੋਕ ਖੁਦ ਨਾਲ ਹੀ ਲੜਾਈ ਲੜ ਰਹੇ ਹਨ। ਅਸੀਂ ਆਪਣੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੇ ਦੁਸ਼ਮਣ ਨੂੰ ਜਾਣਦੇ ਹਾਂ। ਕੀ ਅਸੀਂ ਸਾਰੇ ਇਸ `ਤੇ ਧਿਆਨ ਲਾ ਸਕਦਾ ਹਾਂ।"

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਦੇ ਫੇਸਬੁੱਕ ਪੰਨੇ ਉੱਤੇ ਜਾਣ ਲਈ ਇੱਥੇ ਕਲਿੱਕ ਕਰੋ ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਲਿੰਕ ਉੱਤੇ ਕਲਿੱਕ ਕਰਕੇ ਇੰਸਟਾਗਰਾਮ ਪੰਨਾ ਦੇਖੋ।)


"ਨਾ ਪਿਤਾ ਜੀ ਨੂੰ ਹੱਥ ਲਗਾਉਣ ਦਿੱਤਾ, ਨਾ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਵਾਉਣ ਦਿੱਤਾ, ਪਰਿਵਾਰ ਦੇ ਕਿਸੇ ਵੀ ਮੈਂਬਰ ਨੂੰ ਨੇੜੇ ਨਹੀਂ ਜਾਣ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਸਿਵਿਆਂ ਵਿੱਚ ਚਿਖਾ ਜਰੂਰ ਚਿਣੀ ਸੀ, ਉੱਥੇ ਵੀ ਗਿਣਤੀ ਦੇ ਹੀ ਬੰਦੇ ਸੀ।"

ਇਹ ਸ਼ਬਦ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਕੋਰੋਨਾਵਾਇਰਸ ਨਾਲ ਮਰਨ ਵਾਲੇ ਦੂਜੇ ਸ਼ਖ਼ਸ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਦੇ ਹਨ।

ਬੀਤੇ ਦਿਨ ਹੋਈ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮੌਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਪੰਜਾਬ ਸਰਕਾਰ ਵੱਲੋਂ ਭੇਜੀ ਗਈ ਟੀਮ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਸਸਕਾਰ ਕੀਤਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਆਖ਼ਰੀ ਰਸਮਾਂ ਲਈ ਟੱਬਰ ਦੇ ਜਾਂ ਪਿੰਡ ਦੇ ਕਿਸੇ ਵੀ ਮੈਂਬਰ ਨੂੰ ਨੇੜੇ ਨਹੀਂ ਆਉਣ ਦਿੱਤਾ।

LIVE ਕੋਰੋਨਾਵਾਇਸ 'ਤੇ ਦੁਨੀਆਂ ਭਰ ਤੋਂ ਹਰ ਅਪਡੇਟ

ਪਿੰਡ ਮੋਰਾਂਵਾਲੀ 'ਚ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਉਹ ਤਾਂ ਆਖ਼ਰੀ ਵਾਰ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਦਾ ਮੂੰਹ ਤੱਕ ਨਹੀਂ ਦੇਖ ਸਕੇ ਤੇ ਨਾ ਹੀ ਲਾਸ਼ ਦੇ ਨੇੜੇ ਜਾਣ ਦਿੱਤਾ।

ਮਰਹੂਮ ਦੇ ਪੰਜ ਬੱਚੇ ਹਨ। ਇੱਕ ਧੀ ਵਿਆਹੀ ਹੋਈ ਹੈ ਤੇ ਉਹ ਵੀ ਪਹੁੰਚੀ ਸੀ ਪਰ ਦੂਰ ਹੀ ਖੜੀ ਰਹੀ।

ਮਰਹੂਮ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਅਸੀਂ ਤਾਂ ਆਪਣੇ ਬਾਪ ਦੀ ਮੌਤ 'ਤੇ ਚੱਜ ਨਾਲ ਰੋ ਵੀ ਨਹੀ ਸਕੇ।"

(ਸੰਕੇਤਕ ਤਸਵੀਰ)

ਇਸ ਪਿੰਡ ਦੇ 78 ਸਾਲਾ ਇੱਕ ਮਾਸਟਰ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਜਦੋਂ ਮਰਹੂਮ ਨੂੰ ਕੋਰੋਨਾਵਾਇਰਸ ਪੌਜ਼ੀਟਿਵ ਹੋਣ ਦਾ ਪਤਾ ਲੱਗਾ ਸੀ, ਉਦੋਂ ਪਹਿਲਾਂ 132 ਜਣਿਆਂ ਦੇ ਟੈਸਟ ਹੋਏ ਸਨ ਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ 125 ਜਣਿਆਂ ਦੇ।

'ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮੌਤ ਕਦੇਂ ਨਹੀਂ ਦੇਖੀ'

ਉਸ ਮਾਸਟਰ ਨੇ ਦੱਸ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਿਆ, ਪਠਲਾਵਾ ਪਿੰਡ ਦੇ ਧਾਰਮਿਕ ਅਸਥਾਨ ਵਿੱਚ ਉਹ ਗ੍ਰੰਥੀ ਸੀ। ਕੋਰੋਨਾਵਾਇਰਸ ਕਰਕੇ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੀ ਮੌਤ ਇਸੇ ਡੇਰੇ ਨਾਲ ਸਬੰਧਿਤ ਵਿਅਕਤੀ ਦੀ ਹੋਈ ਸੀ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਆਪਣੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਵਿੱਚ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮੌਤ ਕਦੇਂ ਨਹੀਂ ਦੇਖੀ। ਬੰਦੇ ਦਾ ਕਿਰਦਾਰ ਮਾਪਣ ਦਾ ਇੱਕ ਇਹ ਪੈਮਾਨਾ ਵੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਸ ਦੀ ਮੌਤ ਸਮੇਂ ਅਰਥੀ ਨਾਲ ਕਿੰਨੇ ਲੋਕ ਚੱਲਦੇ ਹਨ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ,  "ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਤੋਂ ਹੀ ਪਤਾ ਲੱਗਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ ਕਿ ਸਮਾਜ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦਾ ਅਸਰ ਰਾਸੂਖ਼ ਕਿੰਨਾ ਸੀ।ਠ

"ਕੋਰੋਨਾਵਾਇਰਸ ਨੇ ਤਾਂ ਇਹ ਪੈਮਾਨਾ ਹੀ ਖ਼ਤਮ ਕਰਕੇ ਰੱਖ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।"

ਚਾਰ-ਪੰਜ ਦਿਨ ਪਹਿਲਾਂ ਵੀ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ ਸੀ ਉਦੋਂ ਵੀ ਬੱਸ ਪੰਜ-ਸੱਤ ਬੰਦੇ ਹੀ ਸਸਕਾਰ ਕਰਨ ਗਏ ਸਨ।

ਇਹ ਵੀ ਦੇਖੋ-

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM, TWITTERਅਤੇ YouTube 'ਤੇ ਜੁੜੋ।)


"ਪਰਿਵਾਰ ਵਾਲੇ ਐੱਫਆਈਆਰ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਡਰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਪੁਲਿਸ 'ਚ ਸ਼ਿਕਾਇਤ ਕੀਤੀ ਤਾਂ ਕਿਤੇ ਬੇਟੀ ਦਾ ਨਾਂ ਮੀਡੀਆ ਰਾਹੀਂ ਬਾਹਰ ਨਾ ਆ ਜਾਵੇ, ਬਦਨਾਮੀ ਹੋਵੇਗੀ।"

"ਮੀਡੀਆ ਵਾਲੇ ਆਂਢੀਆਂ-ਗੁਆਂਢੀਆਂ ਕੋਲੋਂ ਵੀ ਸਵਾਲ ਜਵਾਬ ਕਰਦੇ ਹਨ,ਗੱਲ ਖੁੱਲ੍ਹ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਕੁੜੀ ਨੂੰ ਜਾਣਨ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੀ ਪਛਾਣ ਜ਼ਾਹਿਰ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।"

#BBCShe: ਔਰਤਾਂ ਬੋਲਣਗੀਆਂ ਤੇ ਦੁਨੀਆਂ ਸੁਣੇਗੀ

ਪਟਨਾ ਦੇ ਮਗਧ ਮਹਿਲਾ ਕਾਲਜ ਦੀਆਂ ਕੁੜੀਆਂ ਨੇ ਜਦੋਂ ਆਪਣੇ ਮਨ ਦੀ ਗੱਲ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ ਤਾਂ ਲੱਗਿਆ ਜਿਵੇਂ ਉਹ ਤੈਅ ਕਰਕੇ ਆਈਆਂ ਸਨ ਕਿ ਅੱਜ ਸਾਰੀ ਨਾਰਾਜ਼ਗੀ, ਸਾਰੀਆਂ ਉਲਝਣਾਂ ਖੋਲ੍ਹ ਕੇ ਰੱਖ ਦੇਣਗੀਆਂ।

ਸਾਫ ਅਤੇ ਸਪੱਸ਼ਟ ਢੰਗ ਨਾਲ ਇੱਕ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇੱਕ ਉਹ ਆਲੋਚਨਾਵਾਂ ਕਰਦੀਆਂ ਗਈਆਂ।

ਬਲਾਤਕਾਰ 'ਤੇ ਮੀਡੀਆ ਦੀ ਰਿਪੋਰਟਿੰਗ ਨਾਲ ਉਹ ਇੰਨੀਆਂ ਨਾਰਾਜ਼ ਹੋਣਗੀਆਂ, ਇਸ ਬਾਰੇ ਬਿਲਕੁਲ ਅੰਦਾਜ਼ਾ ਨਹੀਂ ਸੀ।

#BBCShe ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਤਹਿਤ ਅਸੀਂ ਦੇਸ ਦੇ 6 ਸ਼ਹਿਰਾਂ 'ਚ ਕਾਲਜਾਂ ਦੀਆਂ ਕੁੜੀਆਂ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਰੋਕਾਰ ਜਾਣਨ ਬਾਰੇ ਨਿਕਲੇ ਹਾਂ ਤਾਂ ਜੋ ਉਨ੍ਹਾਂ 'ਤੇ ਖ਼ਬਰਾਂ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ ਲਿਆਂਦਾ ਜਾ ਸਕੇ। ਪਟਨਾ ਸਾਡਾ ਪਹਿਲਾਂ ਪੜਾਅ ਸੀ।

ਮੈਂ ਜਦੋਂ ਮਾਇਕ ਉਨ੍ਹਾਂ ਮੂਹਰੇ ਰੱਖਿਆ ਤਾਂ ਝੱਟ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਹੱਥ ਖੜੇ ਹੋ ਗਏ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਸੁਣ ਕੇ ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਵੈਸ਼ਾਲੀ 'ਚ ਆਪਣੇ ਸਕੂਲ ਦੇ ਹੋਸਟਲ ਕੋਲ ਕੁੜੀ ਦੀ ਲਾਸ਼ ਮਿਲਣ ਦਾ ਮਾਮਲਾ ਯਾਦ ਆ ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਗਿਆ ਸੀ।

ਉਸ ਦਾ ਸਰੀਰ ਸ਼ੱਕੀ ਹਾਲਤ ਵਿੱਚ ਮਿਲਿਆ ਸੀ, ਕੱਪੜੇ ਫਟੇ ਹੋਏ ਸਨ।

ਬਲਾਤਕਾਰ ਪੀੜਤਾ ਦੀ ਪਛਾਣ ਲੁਕਾਉਣ ਲਈ ਕਾਨੂੰਨ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਕਰੀਬ ਸਾਰੇ ਮੀਡੀਆ ਨੇ ਉਸ ਦਾ ਨਾਂ ਛਾਪਿਆ ਸੀ।

ਮਗਧ ਮਹਿਲਾ ਕਾਲਜ 'ਚ ਬੋਲਣ ਵਾਲੀਆਂ ਕੁੜੀਆਂ 'ਚ ਸਭ ਤੋਂ ਅੱਗੇ ਤਿੰਨ-ਚਾਰ ਸਹੇਲੀਆਂ ਸਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕੌਮਾਂਤਰੀ ਮਹਿਲਾ ਦਿਵਸ 'ਤੇ ਕਾਲਜ ਦੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ 'ਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ ਸੀ।

ਉਸ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਤੋਂ ਠੀਕ ਪਹਿਲਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਹੀ ਉਮਰ ਦੀ ਇੱਕ ਕੁੜੀ 'ਤੇ ਪਟਨਾ 'ਚ ਤੇਜ਼ਾਬ ਨਾਲ ਹਮਲਾ ਹੋਇਆ ਸੀ।

ਉਸ ਦਿਨ ਕੁੜੀ ਦੇ ਨਾਲ ਉਸ ਕੋਲੋਂ ਕੁਝ ਹੀ ਸਾਲ ਵੱਡਾ ਉਸ ਦਾ ਮਾਮਾ ਵੀ ਸੀ। ਉਸ ਦਿਨ ਵੀ ਖ਼ਬਰਾਂ 'ਚ ਤੇਜ਼ਾਬ ਸੁੱਟਣ ਵਾਲੇ ਮੁੰਡੇ ਨਾਲੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਕੁੜੀ ਅਤੇ ਮਾਮਾ ਦੇ ਕਥਿਤ ਸਬੰਧਾਂ ਦੀ ਚਰਚਾ ਸੀ।

ਕਾਲਜ ਦੀਆਂ ਕੁੜੀਆਂ ਵਿੱਚ ਨਾਰਾਜ਼ਗੀ ਅਜਿਹੇ ਮਾਮਲਿਆਂ ਦੀ ਰਿਪੋਰਟਿੰਗ ਤੋਂ ਹੀ ਨਜ਼ਰ ਆ ਰਹੀ ਸੀ।

"ਖ਼ਬਰਾਂ ਵਿੱਚ ਅਕਸਰ ਕੁੜੀਆਂ 'ਤੇ ਹੀ ਉਂਗਲ ਚੁੱਕੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਕੀ ਪਹਿਨਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਕਿਸ ਵੇਲੇ ਬਾਹਰ ਨਿਕਲੀ, ਕਿਸ ਦੇ ਨਾਲ ਸੀ..."

"ਅਜਿਹੇ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਕੁੜੀ ਕਿਉਂ ਬਾਹਰ ਆਵੇਗੀ, ਚੁੱਪ ਰਹਿਣਾ ਠੀਕ ਨਹੀਂ ਸਮਝੇਗੀ? ਸਲਵਾਰ-ਸੂਟ ਪਹਿਨਣ ਵਾਲੀਆਂ ਕੁੜੀਆਂ ਨਾਲ ਵੀ ਹਰੇਕ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਹਿੰਸਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਕੱਪੜਿਆਂ ਨਾਲ ਕੁਝ ਫਰਕ ਨਹੀਂ ਪੈਂਦਾ।"

ਇਨ੍ਹਾਂ ਕੁੜੀਆਂ ਵਿੱਚ ਕਈਆਂ ਨੇ ਸਲਵਾਰ ਪਹਿਨੀ ਹੋਈ ਸੀ, ਕਈਆਂ ਨੇ ਜੀਨ-ਟੌਪ। ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਕੁੜੀਆਂ ਪਟਨਾ ਵਿੱਚ ਜੰਮੀਆਂ-ਪਲੀਆਂ ਸਨ।

ਬਿਹਾਰ ਸਰਕਾਰ ਦੀਆਂ ਯੋਜਨਾਵਾਂ ਅਤੇ ਵਜੀਫੇ ਦੀ ਮਦਦ ਨਾਲ ਪਿਛਲੇ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਕਾਲਜ ਅਤੇ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ 'ਚ ਕੁੜੀਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵਧੀ ਹੈ।

ਮਗਧ ਮਹਿਲਾ ਕਾਲਜ ਸਿਰਫ ਕੁੜੀਆਂ ਲਈ ਹੈ।

'ਕ੍ਰਾਈਮ ਰਿਪੋਰਟਿੰਗ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਮਰਦ ਹੀ ਕਰਦੇ ਹਨ'

ਉੱਥੇ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨ ਵਿਭਾਗ ਦੀ ਮੁਖੀ ਕਹਿੰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਮਾਹੌਲ ਇਨ੍ਹਾਂ ਕੁੜੀਆਂ ਦੇ ਵਿਚਾਰਾਂ ਨੂੰ ਦਿਸ਼ਾ, ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਦੀ ਸਮਝ ਅਤੇ ਖੁੱਲ੍ਹ ਕੇ ਬੋਲਣ ਦੀ ਹਿੰਮਤ ਦੇਣ ਲਈ ਬਹੁਤ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ।

ਪਰ ਅਜਿਹਾ ਸਾਂਝਾ ਬਦਲਾਅ ਮੁੰਡਿਆਂ ਦੀ ਦੁਨੀਆਂ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਆ ਰਿਹਾ।

ਬਿਹਾਰ ਦੀ ਸੀਨੀਅਰ ਮਹਿਲਾ ਪੱਤਰਕਾਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਰਜਨੀ ਸ਼ੰਕਰ ਮੁਤਾਬਕ ਕ੍ਰਾਈਮ ਰਿਪੋਰਟਿੰਗ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਮਰਦ ਹੀ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਦਾ ਨਜ਼ਰੀਆ ਅਤੇ ਸੰਵੇਦਨਸ਼ੀਲਤਾ ਉਮੀਦ ਨਾਲੋਂ ਘੱਟ ਹੈ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਇਸ ਗੱਲ ਵਿੱਚ 'ਕੁਝ' ਸ਼ਬਦਾਂ 'ਤੇ ਧਿਆਨ ਦਿਵਾਉਣਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ।

ਰਜਨੀ ਅੱਗੇ ਕਹਿੰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਕੁਝ ਮਰਦ ਬਲਾਤਕਾਰ ਦੀਆਂ ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਬਣਾਉਣ ਵੇਲੇ ਜ਼ਰੂਰਤ ਨਾਲੋਂ ਵੱਧ ਜਾਣਕਾਰੀ ਲੱਭਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਲਿਖਦੇ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਵਿੱਚੋਂ 'ਰਸ' ਮਿਲ ਰਿਹਾ ਹੋਵੇ, 'ਰੁਮਾਂਸ' ਆ ਰਿਹਾ ਹੋਵੇ।

ਦੱਖਣੀ ਏਸ਼ੀਆ ਵਿੱਚ ਮਹਿਲਾ ਮੀਡੀਆ ਮੁਲਾਜ਼ਮਾਂ ਦੇ ਸੰਗਠਨ, 'ਸਾਊਥ ਏਸ਼ੀਅਨ ਵੂਮੈਨ ਇਨ ਮੀਡੀਆ', ਦੀ ਬਿਹਾਰ ਇਕਾਈ ਦੀ ਪ੍ਰਧਾਨ ਰਜਨੀ ਸ਼ੰਕਰ 'ਹਿੰਦੁਸਤਾਨ' ਸਮਾਚਾਰ ਏਜੰਸੀ ਦੀ ਬਿਹਾਰ ਦੀ ਮੁਖੀ ਹੈ।

ਆਪਣੀ ਏਜੰਸੀ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਪੁਰਸ਼...


"ਪਹਿਲਾਂ ਮੈਨੂੰ ਆਪਣੀ ਭੈਣ ਦੇ ਚਿਹਰੇ ਤੋਂ ਪਤਾ ਤਾਂ ਲਗ ਜਾਂਦਾ ਸੀ ਕਿ ਉਸ ਦੇ ਪੀਰੀਅਡਜ਼ ਚੱਲ ਰਹੇ ਹਨ ਪਰ ਮੈਂ ਕਦੇ ਉਸ ਨਾਲ ਇਸ ਬਾਰੇ ਗੱਲ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ ਸੀ।”

“ਭੈਣ ਨਾਲ ਤਾਂ ਕੀ ਆਪਣੀ ਮਾਂ ਜਾਂ ਘਰ ਦੀ ਕਿਸੇ ਔਰਤ ਨਾਲ ਨਹੀਂ। ਬੇਸ਼ੱਕ ਸਾਡਾ ਪਰਿਵਾਰ ਪੜ੍ਹਿਆ-ਲਿਖਿਆ ਹੈ ਪਰ ਪੀਰੀਅਡਜ਼ ਸਬੰਧੀ ਗੱਲ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਹਮੇਸ਼ਾ ਅਸਹਿਜਤਾ ਰਹੀ ਹੈ।"

ਇਹ ਸ਼ਬਦ ਉਸੇ ਅਭਿਸ਼ੇਕ ਵਾਲਟਰ ਦੇ ਹਨ ਜਿਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਛੋਟੀ ਭੈਣ ਦੇ ਮਨ ਵਿੱਚੋਂ ਪੀਰੀਅਡ ਸਬੰਧੀ ਵਹਿਮ ਦੂਰ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਇੱਕ ਵੀਡੀਓ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ 'ਤੇ ਪੋਸਟ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਚਰਚਾ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾ ਬਣ ਗਿਆ।

ਭਰਾ ਆਪਣੀ ਭੈਣ ਦੇ ਮਨ ਵਿੱਚੋਂ ਇਸ ਸਬੰਧੀ ਜੁੜੇ ਵਹਿਮ ਅਤੇ ਅਸਹਿਜਤਾ ਦੂਰ ਕਰੇ, ਇਹ ਸਾਡੇ ਸਮਾਜ ਵਿੱਚ ਆਮ ਗੱਲ ਨਹੀਂ ਹੈ।

ਫਿਰ ਆਖਿਰ ਅਭਿਸ਼ੇਕ ਨੇ ਇਸ ਬਾਬਤ ਕਿਵੇਂ ਸੋਚਿਆ, ਉਸ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਦਾ ਵੀਡੀਓ ਵਾਇਰਲ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕੀ ਪ੍ਰਤੀਕਰਮ ਰਿਹਾ ਹੋਵੇਗਾ ਅਤੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਹੋਰ ਗੱਲਾਂ ਜਾਣਨ ਲਈ ਅਸੀਂ ਅਭਿਸ਼ੇਕ ਨਾਲ ਸੰਪਰਕ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਫੋਨ 'ਤੇ ਉਸ ਨਾਲ ਗੱਲਬਾਤ ਕੀਤੀ।

ਕਿਵੇਂ ਬਦਲੀ ਪੀਰੀਅਡਜ਼ ਸਬੰਧੀ ਸੋਚ ?

ਅਭਿਸ਼ੇਕ ਨੇ ਦੱਸਿਆ, "ਪੈਡਮੈਨ ਫਿਲਮ ਅਤੇ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ 'ਤੇ ਪੀਰੀਅਡ ਸਬੰਧੀ ਹੁੰਦੀਆਂ ਚਰਚਾਵਾਂ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਬਦਲਿਆ ਹੈ। ਮੈਂ ਪਹਿਲਾਂ ਪੀਰੀਅਡ ਸਬੰਧੀ ਇੰਨਾ ਸੰਵੇਦਨਸ਼ੀਲ ਨਹੀਂ ਸੀ ਜਿੰਨਾ ਹੁਣ ਹਾਂ।”

“ਜਦੋਂ ਮੈਂ ਪੈਡਮੈਨ ਫਿਲਮ ਦੇਖੀ ਤਾਂ ਸੋਚਣ ਲਈ ਮਜਬੂਰ ਹੋ ਗਿਆ। ਫਿਰ ਘਰ ਜਾ ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਕੇ ਜਦੋਂ ਆਪਣੀ ਮਾਂ ਨਾਲ ਬੈਠ ਕੇ ਇਹ ਫ਼ਿਲਮ ਦੇਖੀ ਤਾਂ ਮੈਂ ਆਪਣੀ ਮਾਂ ਨਾਲ ਇਸ ਬਾਰੇ ਗੱਲ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਸੀ।"

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਅਭਿਸ਼ੇਕ ਨੇ ਅੱਗੇ ਦੱਸਿਆ, "ਮੇਰੀ ਗਰਲਫਰੈਂਡ ਵੀ ਮੈਨੂੰ ਜਦੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦੱਸਦੀ ਸੀ ਕਿ ਉਸ ਦੇ ਪੀਰੀਅਡਜ਼ ਚੱਲ ਰਹੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਮੈਨੂੰ ਉਸ ਦੇ ਦਰਦ ਦਾ ਅਹਿਸਾਸ ਪਹਿਲਾਂ ਕਦੇ ਨਹੀਂ ਹੋਇਆ ਸੀ।”

“ਪਰ ਹੁਣ ਮੈਂ ਉਸ ਨੂੰ ਵੀ ਪੁੱਛਦਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹਾਂ ਕਿ ਉਹ ਕਿਵੇਂ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ, ਉਸ ਨੂੰ ਕਿਸੇ ਚੀਜ਼ ਦੀ ਲੋੜ ਤਾਂ ਨਹੀਂ?"

ਕਿਉਂ ਬਣਾਈ ਭੈਣ ਨਾਲ ਪੀਰੀਅਡਜ਼ ਬਾਰੇ ਵੀਡੀਓ ?

ਅਭਿਸ਼ੇਕ ਵਾਲਟਰ ਮੂਲ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਬਿਹਾਰ ਦੇ ਬੇਟੀਹਾ ਨਾਲ ਸਬੰਧ ਰਖਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਹੁਣ ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਆਈਟੀ ਕੰਪਨੀ ਵਿੱਚ ਨੌਕਰੀ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਅਭਿਸ਼ੇਕ ਦਾ ਪਰਿਵਾਰ ਬਿਹਾਰ ਵਿੱਚ ਹੀ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।

ਅਭਿਸ਼ੇਕ ਨੇ ਆਪਣੀ ਸਕੀ ਭੈਣ ਸਵੀਟੀ ਵਾਲਟਰ ਨਾਲ ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕਦੇ ਇਸ ਬਾਰੇ ਗੱਲ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ ਸੀ।

ਆਪਣੀ ਜਿਸ ਭੈਣ ਨਾਲ ਅਭਿਸ਼ੇਕ ਨੇ ਪੀਰੀਅਡਜ਼ ਸਬੰਧੀ ਵਹਿਮ ਤੋੜਨ ਵਾਲੀ ਵੀਡੀਓ ਪੋਸਟ ਕੀਤੀ, ਉਸ ਦਾ ਨਾਮ ਸਿਨੀ ਵਿਕਟਰ ਹੈ। ਸਿਨੀ, ਅਭਿਸ਼ੇਕ ਦੇ ਮਾਮਾ ਦੀ ਧੀ ਹੈ ਅਤੇ ਪਿਛਲੇ ਤਿੰਨ ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਅਭਿਸ਼ੇਕ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਨਾਲ ਹੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ। ਸਿਨੀ ਪੰਜਵੀਂ ਜਮਾਤ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਦੀ ਹੈ।

ਅਭਿਸ਼ੇਕ ਨੇ ਦੱਸਿਆ, "ਜਦੋਂ ਮੈਂ ਮੁੰਬਈ ਤੋਂ ਬਿਹਾਰ ਸਥਿਤ ਆਪਣੇ ਘਰ ਜਾਂਦਾ ਸੀ ਤਾਂ ਅਕਸਰ ਵੇਖਦਾ ਕਿ ਕਈ ਵਾਰ ਸਿਨੀ ਸਕੂਲ ਤੋਂ ਜਲਦੀ ਆ ਜਾਂਦੀ ਸੀ ਅਤੇ ਪੁੱਛਣ 'ਤੇ ਪੇਟ ਦਰਦ ਦੀ ਗੱਲ ਕਹਿੰਦੀ ਸੀ।“

“ਫਿਰ ਮੈਂ ਆਪਣੀ ਮਾਂ ਨੂੰ ਪੁੱਛਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਕਿ, ਕੀ ਇਸ ਦੇ ਪੀਰੀਅਡਜ਼ ਚੱਲ ਰਹੇ ਹਨ, ਜੇ ਅਜਿਹਾ ਹੈ ਤਾਂ ਉਸ ਦਾ ਜ਼ਿਆਦਾ ਖਿਆਲ ਰੱਖਿਆ ਕਰੋ।"

"ਫਿਰ ਮੈਂ ਖੁਦ ਹੀ ਉਸ ਨੂੰ ਪੁੱਛ ਲੈਂਦਾ ਸੀ। ਜੇ ਉਸ ਦੇ ਪੀਰੀਅਡਜ਼ ਚੱਲ ਰਹੇ ਹੁੰਦੇ ਤਾਂ ਉਸ ਨੂੰ ਪੜ੍ਹਾਈ ਲਈ ਝਿੜਕਦਾ ਵੀ ਨਹੀਂ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਲੋੜ ਦਾ ਖਿਆਲ ਰੱਖਦਾ ਸੀ। ਫਿਰ ਸਿਨੀ ਵੀ ਮੇਰੇ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕਰਨ ਲੱਗ ਗਈ ਸੀ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਆਪਣੇ ਪੈਡਜ਼ ਜਾਂ ਹੋਰ ਕਿਸੇ ਲੋੜ ਬਾਰੇ।"

"ਇਸ ਵਾਰ ਜਦੋਂ ਮੈਂ ਘਰ ਗਿਆ, ਦੋ ਮਈ ਦੀ ਗੱਲ ਹੈ। ਸਿਮੀ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਬੂਟਿਆਂ ਨੂੰ ਪਾਣੀ ਪਾਉਣ ਨੂੰ ਕਿਹਾ। ਤਾਂ ਮੈਂ ਉਸ ਨੂੰ ਕਾਰਨ ਪੁੱਛਿਆ ਤਾਂ ਉਸ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਪੀਰੀਅਡਜ਼ ਕਾਰਨ ਮੈਨੂੰ ਬੂਟਿਆਂ ਨੂੰ ਪਾਣੀ ਦੇਣ ਤੋਂ ਮਨ੍ਹਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।"

"ਮੈਂ ਸਿਮੀ ਨੂੰ ਸਮਝਾਇਆ ਕਿ ਉਸ ਪਿੱਛੇ ਤਰਕ ਕੀ ਹੈ? ਮੈਂ ਇਸ ਦੀ ਵੀਡੀਓ ਵੀ ਬਣਾਈ ਅਤੇ ਇਸ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਟਵਿੱਟਰ ਅਕਾਊਂਟ 'ਤੇ ਪੋਸਟ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਮੈਂ ਪਹਿਲਾਂ ਟਵਿੱਟਰ 'ਤੇ ਜ਼ਿਆਦਾ ਸਰਗਰਮ ਨਹੀਂ ਹਾਂ ਪਰ ਮੈਨੂੰ ਲਗਿਆ ਕਿ ਇਹ ਵੀਡੀਓ ਪੋਸਟ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।"

"ਵੀਡੀਓ ਵਾਇਰਲ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਪਰਿਵਾਰ ਦੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਨੇ ਇਤਰਾਜ਼ ਕੀਤਾ।"

ਅਭਿਸ਼ੇਕ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਜਦੋਂ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਵੀਡੀਓ ਵਾਇਰਲ ਹੋ ਗਈ ਤਾਂ ਪਰਿਵਾਰ ਦੀਆਂ ਕਈ ਔਰਤਾਂ ਨੇ ਫੋਨ ਕਰਕੇ ਉਸ ਨਾਲ ਇਤਰਾਜ਼ ਜਤਾਇਆ ਪਰ ਉਹਨਾਂ ਔਰਤਾਂ ਦੀਆਂ ਧੀਆਂ ਯਾਨਿ ਕੇ ਅਭਿਸ਼ੇਕ ਦੀਆਂ ਚਚੇਰੀਆਂ-ਮਮੇਰੀਆਂ ਭੈਣਾਂ ਨੇ...


"ਪਹਿਲਾਂ ਵੀ ਬਹੁਤਾ ਮੁਨਾਫ਼ਾ ਤਾਂ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ ਸੀ, ਪਰ 6-8 ਮਹੀਨਿਆਂ ਤੋਂ ਤਾਂ ਦੁਕਾਨ ਦਾ ਖਰਚਾ ਤੱਕ ਕੱਢਣਾ ਔਖਾ ਹੋ ਰਿਹਾ ਸੀ...ਕੀ ਕਰਦਾ ਦੁਕਾਨ ਬੰਦ ਕਰਕੇ ਹੁਣ ਪ੍ਰਾਈਵੇਟ ਨੌਕਰੀ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹਾਂ।"

ਨੋਇਡਾ ਦੇ ਇੱਕ ਪੌਸ਼ ਇਲਾਕੇ ਨਾਲ ਲਗਦੀ ਕਲੌਨੀ 'ਚ ਇੱਕ ਮਸ਼ਹੂਰ ਕੰਪਨੀ ਦੇ ਸਾਮਾਨ ਦੀ ਰਿਟੇਲ ਦੀ ਦੁਕਾਨ ਚਲਾਉਣ ਵਾਲੇ ਸੁਰੇਸ਼ ਭੱਟ ਬੜੀ ਮਾਯੂਸੀ ਨਾਲ ਆਪਣਾ ਦਰਦ ਬਿਆਨ ਕਰਦੇ ਹਨ।

32 ਸਾਲ ਦੇ ਸੁਰੇਸ਼ ਗ੍ਰੇਜੂਏਟ ਹਨ ਅਤੇ ਸਾਰੀਆਂ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ਾਂ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਨੌਕਰੀ ਹਾਸਿਲ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਅਸਫ਼ਲ ਰਹਿਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਘਰ ਵਾਲਿਆਂ ਅਤੇ ਦੋਸਤਾਂ ਦੀ ਮਦਦ ਨਾਲ ਕੁਝ ਲੱਖ ਰੁਪਏ ਇਕੱਠੇ ਕਰ ਕੇ ਕੰਪਨੀ ਦੀ ਰਿਟੇਲਰਸ਼ਿਪ ਹਾਸਿਲ ਕੀਤੀ ਸੀ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ-

ਸੁਰੇਸ਼ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ, "ਸ਼ੁਰੂ-ਸ਼ੁਰੂ 'ਚ ਤਾਂ ਠੀਕ ਰਿਹਾ। ਠੀਕ ਨਹੀਂ...ਮੈਂ ਕਹਾਂਗਾ ਬਹੁਤ ਚੰਗਾ ਰਿਹਾ। ਗਾਹਕ ਨਾ ਮੁੱਲ-ਭਾਅ ਕਰਦੇ ਸਨ ਬਲਕਿ ਸਾਮਾਨ ਵੀ ਬਥੇਰਾ ਵਿਕਦਾ ਸੀ।"

"ਕਈ ਵਾਰ ਤਾਂ ਡਿਮਾਂਡ ਜ਼ਿਆਦਾ ਰਹਿੰਦੀ ਸੀ ਅਤੇ ਸਾਨੂੰ ਪਿੱਛੋਂ ਸਪਲਾਈ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦੀ ਸੀ ਪਰ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਕਾਰੋਬਾਰ ਮੱਠਾ ਹੋਣ ਲੱਗਾ।"

ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਹੈ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਹੀ ਨਹੀਂ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਰਗੀਆਂ ਕਈ ਦੁਕਾਨਾਂ 'ਤੇ ਜਾਂ ਤਾਂ ਤਾਲਾ ਲੱਗਾ ਹੈ ਜਾਂ ਫਿਰ ਦੁਕਾਨਦਾਰਾਂ ਨੇ ਇਸ ਸਪੈਸ਼ਲ ਸੈਗਮੈਂਟ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਹੋਰ ਵੀ ਸਾਮਾਨ ਆਪਣੀ ਦੁਕਾਨਾਂ 'ਤੇ ਵੇਚਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।

ਸੁਰੇਸ਼ ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਦੀ ਇਸ ਕਹਾਣੀ ਵਿੱਚ ਐੱਫਐੱਮਸੀਜੀ ਸੈਕਟਰ ਦਾ ਦਰਦ ਲੁਕਿਆ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਜਾਣਕਾਰ ਮੰਦੀ ਤੋਂ ਤਾਂ ਇਨਕਾਰ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ ਪਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਵਿਕਾਸ ਵਿੱਚ ਸਪੀਡਬ੍ਰੇਕਰ ਜ਼ਰੂਰ ਆ ਗਏ ਹਨ।

ਮਨਮੋਹਨ ਸਿੰਘ ਨੇ ਕਿਹਾ- ਅਰਥਚਾਰੇ ਦੀ ਹਾਲਤ ਬੇਹੱਦ ਮਾੜੀ

ਸਿਰਫ਼ ਐੱਫਐੱਮਸੀਜੀ ਸੈਕਟਰ ਵਿੱਚ ਹੀ ਗੰਭੀਰ ਹਾਲਾਤ ਨਹੀਂ ਹਨ। ਪਿਛਲੇ ਕੁਝ ਦਿਨਾਂ ਦੇ ਅਖ਼ਬਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਨਜ਼ਰ ਪਾਈਏ ਤਾਂ ਨਾਰਥਨ ਇੰਡੀਆ ਟੈਕਸਟਾਈਲ ਮਿਲਸ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਦਾ ਇੱਕ ਇਸ਼ਤਿਹਾਰ ਕਈ ਅਖ਼ਬਾਰਾਂ 'ਚ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਛਾਪਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।

'ਵਿਕਾਸ ਦਰ ਮੱਠੀ ਜ਼ਰੂਰ ਪਈ ਹੈ'

ਇਸ਼ਤਿਹਾਰ ਵਿੱਚ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ 'ਭਾਰਤ ਸਪਿਨਿੰਗ ਉਦਯੋਗ ਬੇਹੱਦ ਬੁਰੇ ਦੌਰ 'ਚੋਂ ਲੰਘ ਰਿਹਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਦਾ ਨਤੀਜਾ ਹੀ ਹੈ ਕਿ ਵੱਡੇ ਪੈਮਾਨੇ 'ਤੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀਆਂ ਨੌਕਰੀਆਂ ਜਾ ਰਹੀਆਂ ਹਨ।"

ਖ਼ਬਰਾਂ ਤਾਂ ਇਹ ਵੀ ਸਨ ਕਿ ਆਟੋ ਅਤੇ ਮਾਈਨਿੰਗ ਸੈਕਟਰ ਵਾਂਗ ਐੱਫਐਮਸੀਜੀ ਸੈਕਟਰ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰ ਰਹੇ ਲੋਕਾਂ 'ਤੇ ਵੀ ਛਾਂਟੀ ਦੀ ਤਲਵਾਰ ਲਟਕ ਰਹੀ ਹੈ।

ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਪਾਰਲੇ ਜੀ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ 10 ਹਜ਼ਾਰ ਕਰਮਚਾਰੀਆਂ ਦੀ ਛਟਣੀ ਕਰ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਕੰਪਨੀ ਨੇ ਇਸ ਖ਼ਬਰ ਦਾ ਖੰਡਨ ਇਹ ਕਰਦਿਆਂ ਹੋਇਆ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਅਜੇ ਅਜਿਹੇ ਹਾਲਾਤ ਨਹੀਂ ਬਣੇ ਹਨ, "ਸੈਕਟਰ ਦੀ ਵਿਕਾਸ ਦਰ ਮੱਠੀ ਜ਼ਰੂਰ ਪਈ ਹੈ ਪਰ ਵਿਕਾਸ ਰੁਕਿਆ ਨਹੀਂ ਹੈ।"

'ਲੋਕ 5 ਰੁਪਏ ਦੀ ਕੀਮਤ ਵਾਲਾ ਬਿਸਕੁਟ ਵੀ ਨਹੀਂ ਖਰੀਦ ਰਹੇ ਹਨ।' ਇਹ ਬਿਆਨ ਕਿਸੇ ਸਿਆਸੀ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਬੁਲਾਰੇ ਜਾਂ ਨੇਤਾ ਦਾ ਨਹੀਂ ਬਲਕਿ ਫਾਸਟ ਮੂਵਿੰਗ ਕੰਜ਼ਿਊਮਰ ਗੁਡਸ ਯਾਨਿ ਐੱਫਐੱਮਸੀਜੀ ਸੈਕਟਰ ਦੀ ਵੱਡੀ ਕੰਪਨੀ ਬ੍ਰਿਟਾਨੀਆ ਦੇ ਪ੍ਰਬੰਧ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਵਰੁਣ ਵੈਰੀ ਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਪਿਛਲੇ ਦਿਨੀਂ ਸੁਰਖ਼ੀਆਂ 'ਚ ਰਿਹਾ ਸੀ।

ਇਹੀ ਨਹੀਂ, ਪਾਰਲੇ ਦੇ ਬਿਸਕੁਟ ਸੈਗਮੈਂਟ ਦੇ ਮੁਖੀ ਮਯੰਕ ਸ਼ਾਹ ਨੇ ਵੀ ਵੈਰੀ ਦੇ ਸੁਰ 'ਚ ਸੁਰ ਮਿਲਾਉਂਦਿਆ ਸੈਕਟਰ 'ਤੇ ਮੰਡਰਾ ਰਹੇ ਖ਼ਤਰੇ ਦਾ ਸੰਕੇਤ ਦਿੱਤਾ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ-

ਤਾਂ ਕੀ ਸੱਚਮੁੱਚ ਲੋਕਾਂ ਦੀਆਂ ਜੇਬਾਂ ਇੰਨੀਆਂ ਹਲਕੀਆਂ ਹੋ ਗਈਆਂ ਹਨ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ 5 ਰੁਪਏ ਦਾ ਬਿਸਕੁਟ ਦਾ ਪੈਕਟ ਖਰੀਦਣ ਲਈ ਦੋ ਵਾਰ ਸੋਚਣਾ ਪੈ ਰਿਹਾ ਹੈ।

'ਐੱਫਐੱਮਸੀਜੀ ਉਤਪਾਦਾਂ ਦੀ ਮੰਗ ਘਟੀ ਹੈ'

ਸਿਰਫ਼ ਬਿਸਕੁਟ ਹੀ ਨਹੀਂ ਟੂਥਪੇਸਟ, ਸਾਬਣ, ਤੇਲ, ਸੈਂਪੂ, ਡਿਟਰਜੈਂਟ ਵਰਗੇ ਰੋਜ਼ਾਨਾ 'ਚ ਵਰਤੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਸਾਮਾਨ ਵੇਚਣ ਵਾਲੀਆਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਕੰਪਨੀਆਂ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਦਾ ਗਰਾਫ ਦਿਖਾ ਰਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਕੁਝ ਨਾ ਕੁਝ ਗੜਬੜ ਤਾਂ ਕਿਤੇ ਜ਼ਰੂਰ ਹੈ।

ਦਰਅਸਲ, ਅਪ੍ਰੈਲ-ਜੂਨ ਤਿਮਾਹੀ ਵਿੱਚ ਐੱਫਐੱਮਸੀਜੀ ਕੰਪਨੀਆਂ ਨੇ ਆਪਣੀ ਕਮਾਈ ਅਤੇ ਖਰਚ ਦਾ ਜੋ ਲੇਖਾ-ਜੋਖਾ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਉਸ ਦਾ ਵਿਸ਼ਵੇਸ਼ਣ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਵਿਕਾਸ ਵਿੱਚ ਮੱਠਾਪਣ ਕੁਝ ਖ਼ਾਸ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਹੈ।

ਮਸਲਨ, ਇਨ੍ਹਾਂ ਕੰਪਨੀਆਂ ਦੀ ਕੁੱਲ ਵਿਕਰੀ ਵਿੱਚ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ 40 ਫੀਸਦ ਹਿੱਸਾ ਪੇਂਡੂ ਇਲਾਕਿਆਂ ਤੋਂ ਆਉਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਪਰੇਸ਼ਾਨੀ ਉਥੋਂ ਹੀ ਹੈ।...


"ਫੇਰ ਉਹ ਮੇਰੇ ਕੋਲ ਹੀ ਆਉਣ ਲੱਗ ਪਿਆ ਅਤੇ ਸਾਡੇ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਖਾਸ ਰਿਸ਼ਤਾ ਬਣ ਗਿਆ।"

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਮੇਰਠ ਦੇ ਲਾਲ ਬੱਤੀ ਇਲਾਕੇ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣ ਵਾਲੀ ਅਨੀਤਾ (ਬਦਲਿਆ ਨਾਮ) ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵਿਅਕਤੀ ਰੋਸ਼ਨੀ ਬਣ ਕੇ ਆਇਆ।

ਉਂਝ ਤਾਂ ਭਾਵੇਂ ਜਿਨਸੀ ਕਾਮਿਆਂ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਵਿੱਚ ਪਿਆਰ ਦੀ ਥਾਂ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ ਪਰ ਅਨੀਤਾ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਵਿੱਚ ਪਿਆਰ ਦਾ ਰੰਗ ਚੜ੍ਹਨ ਲੱਗ ਪਿਆ ਸੀ।

ਅਨੀਤਾ ਲਈ ਆਪਣੇ ਅਤੀਤ ਕਰਕੇ, ਜਿੱਥੇ ਉਹ ਭਾਵਨਾ ਰਹਿਤ ਸੰਬੰਧਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਹੀ ਲੰਘੀ ਸੀ, ਭਰੋਸਾ ਕਰਨਾ ਬਹੁਤ ਮੁਸ਼ਕਿਲ ਸੀ।

ਫੇਰ ਵੀ ਉਮੀਦ ਦੀ ਕਿਰਨ ਬਾਕੀ ਸੀ ਅਤੇ ਇਸੇ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਜਿਨਸੀ ਕਾਮੇ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਤੋਂ ਆਜ਼ਾਦੀ ਦਵਾਈ ਅਤੇ ਇੱਕ ਇੱਜ਼ਤਦਾਰ ਸਮਾਜਿਕ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਮਿਲ ਸਕੀ।

ਪੱਛਮੀਂ ਬੰਗਾਲ ਦੇ 24 ਪਰਗਨੇ ਤੋਂ ਲਿਆਂਦੀ ਗਈ ਅਨੀਤਾ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਕਈ ਉਤਰਾਅ--ਚੜ੍ਹਾਵਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਲੰਘੀ ਸੀ।

ਉਹ ਦੱਸਦੀ ਹੈ, "ਮੇਰੇ ਘਰੇ ਮਾਂ-ਬਾਪ ਅਤੇ ਇੱਕ ਛੋਟੀ ਭੈਣ ਅਤੇ ਭਾਈ ਸਨ। ਘਰ ਵਿੱਚ ਹਮੇਸ਼ਾ ਪੈਸੇ ਦੀ ਕਮੀ ਰਹਿੰਦੀ। ਅਜਿਹੇ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਹੋਰ ਕਮਾਊ ਹੱਥ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਸੀ।।"

"ਇਸ ਲਈ ਮੈਂ ਸੋਚਿਆ ਮੈਂ ਕਮਾ ਲਵਾਂ, ਤਾਂ ਘਰੇ ਕੁਝ ਮਦਦ ਹੋ ਜਾਵੇਗੀ। ਉਸੇ ਸਮੇਂ ਪਿੰਡ ਦੇ ਕਿਸੇ ਬੰਦੇ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਨੌਕਰੀ ਦਵਾਉਣ ਦੀ ਗੱਲ ਕਹੀ।"

"ਉਸਨੇ ਮੇਰੇ ਮਾਂ-ਬਾਪ ਨੂੰ ਵੀ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਹ ਮੈਨੂੰ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਦੁਆ ਦੇਵੇਗਾ ਅਤੇ ਚੰਗੇ ਪੈਸੇ ਮਿਲਣਗੇ। ਲਗਪਗ 5 ਸਾਲ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਪਹਿਲਾਂ ਮੈਂ ਉਸ ਨਾਲ ਆ ਗਈ।"

"ਕੁਝ ਦਿਨ ਟਾਲਣ ਮਗਰੋਂ ਉਸ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਕੋਠੇ 'ਤੇ ਵੇਚ ਦਿੱਤਾ।"

ਧਮਕੀਆਂ ਦਿੱਤੀਆਂ ਗਈਆਂ...

ਉਸ ਸਮੇਂ ਅਨੀਤਾ ਦੀ ਦੁਨੀਆਂ ਬਦਲ ਗਈ। ਉਸ ਨੂੰ ਸਮਝ ਹੀ ਨਾ ਆਇਆ। ਉਸ ਨੇ ਉੱਥੋਂ ਜਾਣ ਦੇਣ ਦੀਆਂ ਮਿੰਨਤਾ ਕੀਤੀਆਂ ਪਰ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਉਸ 'ਤੇ ਤਰਸ ਨਾ ਆਇਆ।

ਨੌਕਰੀ ਦਾ ਸੁਫਨਾ ਲੈ ਕੇ ਆਈ ਅਨੀਤਾ ਲਈ ਇਹ ਜਿਨਸੀ ਕਾਮਾ ਬਣਨਾ ਮਰਨ ਬਰਾਬਰ ਸੀ।

ਉਸ ਨੂੰ ਕੁੱਟਿਆ ਗਿਆ। ਚਿਹਰਾ ਖਰਾਬ ਕਰਨ ਦੀਆਂ ਧਮਕੀਆਂ ਦਿੱਤੀਆਂ ਗਈਆਂ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ :

ਉਸ ਨੇ ਦੱਸਿਆ, "ਮੇਰੇ ਕੋਲ ਕੋਈ ਰਾਹ ਨਹੀਂ ਸੀ ਅਤੇ ਉਹ ਥਾਂ ਮੇਰੇ ਲਈ ਜੇਲ੍ਹ ਬਣ ਗਈ। ਉੱਥੇ ਮੇਰੇ ਨਾਲ ਜ਼ਬਰਦਸਤੀ ਵੀ ਕੀਤੀ ਗਈ ਤਾਂ ਕਿ ਮੈਂ ਗਾਹਕਾਂ ਲਈ ਤਿਆਰ ਹੋ ਜਾਵਾਂ।"

"ਮੈਂ ਟੁੱਟ ਗਈ ਅਤੇ ਇਸ ਧੰਦੇ ਵਿੱਚ ਖ਼ੁਦ ਨੂੰ ਸੌਂਪ ਦਿੱਤਾ।"

ਨਰਕ ਤੋਂ ਛੁਟਕਾਰੇ ਦੀ ਭਾਲ ਸੀ ਬਸ...

ਅਨੀਤਾ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਨੇ ਮੋੜ ਲਿਆ ਤੇ ਉਸ ਦੀ ਮੁਲਾਕਾਤ ਮਨੀਸ਼ (ਬਦਲਿਆ ਨਾਮ) ਨਾਲ ਹੋਈ। ਕਦੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਰਿਸ਼ਤਾ ਖ਼ਾਸ ਬਣ ਗਿਆ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪਤਾ ਹੀ ਨਹੀਂ ਲੱਗਿਆ।

"ਮਨੀਸ਼ ਹਰ ਦਿਨ ਮੈਨੂੰ ਮਿਲਣ ਆਉਣ ਲੱਗੇ। ਉਹ ਮੇਰੇ ਨਾਲ ਗੱਲਾਂ ਕਰਦਾ ਅਤੇ ਮੈਨੂੰ ਵਧੀਆ ਲੱਗਦਾ।"

ਜਦੋਂ ਇੱਕ ਦਿਨ ਮਨੀਸ਼ ਨੇ ਅਨੀਤਾ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਦਿਲ ਦੀ ਗੱਲ ਦੱਸੀ ਤਾਂ ਅਨੀਤਾ ਨੂੰ ਉਸ ਵਿੱਚ ਸਹਾਰਾ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤਾ।

ਪਹਿਲੇ ਧੋਖਿਆਂ ਕਰਕੇ ਅਨੀਤਾ ਨੂੰ ਛੇਤੀ ਇਸ ਉੱਤੇ ਭਰੋਸਾ ਵੀ ਨਹੀਂ ਸੀ ਹੋ ਰਿਹਾ ਸੀ।

ਅਨੀਤਾ ਨੇ ਕੋਠੇ ਤੋਂ ਨਿਕਲਣ ਦੀ ਆਪਣੀ ਇੱਛਾ ਦੱਸੀ। ਕੋਠੇ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਮਨੀਸ਼ ਦੇ ਰੋਜ਼ਾਨਾਂ ਦੇ ਗੇੜਿਆਂ ਬਾਰੇ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਪਤਾ ਸੀ।

ਅਸਟਾਮ 'ਤੇ ਲਾਇਆ ਅੰਗੂਠਾ

ਇਹ ਕੋਈ ਨਵੀਂ ਗੱਲ ਨਹੀਂ ਸੀ ਕਿਉਂਕਿ ਕਈ ਵਾਰ ਅਜਿਹੇ ਗਾਹਕ ਆ ਜਾਂਦੇ ਜਿਸ ਨੂੰ ਕੋਈ ਖ਼ਾਸ ਕੁੜੀ ਪਸੰਦ ਆ ਜਾਂਦੀ।

ਮਨੀਸ਼ ਨੇ ਮੇਰਠ ਦੇ ਹੀ ਇੱਕ ਗੈਰ-ਸਰਕਾਰੀ ਸੰਗਠਨ ਨਾਲ ਸੰਪਰਕ ਕੀਤਾ।

ਜੋ ਜਿਨਸੀ ਕਰਮੀਆਂ ਜੇ ਮੁੜ ਵਸੇਬੇ ਲਈ ਕੋਠਿਆਂ ਦੇ ਗਾਹਕਾਂ ਦੀ ਮਦਦ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਸੀ।

ਸੰਗਠਨ ਦੀ ਸੰਚਾਲਕ ਅਤੁਲ ਸ਼ਰਮਾ ਨੂੰ ਮਨੀਸ਼ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਉਹ ਕੋਠੇ ਦੀ ਇੱਕ ਲੜਕੀ ਨੂੰ ਪਿਆਰ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਉਥੋਂ ਕੱਢਣਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ।

ਅਤੁਲ ਸ਼ਰਮਾ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ ਕਿ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਕੀ ਹੋਵੇਗਾ ਇਸ 'ਤੇ ਮਨੀਸ਼ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਹ ਉਸ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾਏਗਾ।

ਅਤੁਲ ਨੂੰ ਯਕੀਨ ਨਹੀਂ ਆਇਆ ਜਿਸ ਕਰਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਮਨੀਸ਼ ਦੀ ਦ੍ਰਿੜਤਾ ਦੇਖਣ ਲਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕੁਝ ਦਿਨ ਬਾਅਦ ਆਉਣ ਲਈ ਕਿਹਾ।

ਦੋ ਦਿਨਾਂ ਬਾਅਦ ਜਦੋਂ ਮਨੀਸ਼ ਨੇ ਆਪਣੀ ਗੱਲ ਦੁਹਰਾਈ ਤਾਂ ਅਤੁਲ ਨੂੰ ਕੁਝ ਯੀਕੀਨ ਆਇਆ।

ਜਦੋਂ ਕੋਠੇ ਵਿੱਚੋਂ ਕੱਢਿਆ ਗਿਆ...

ਅਤੁਲ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਮਨੀਸ਼ ਪਹਿਲਾਂ ਉਸ ਲੜਕੀ ਦੀ ਸਹਿਮਤੀ ਲੈ ਕੇ ਆਵੇ ਕਿਉਂਕਿ ਧੱਕੇ ਨਾਲ ਉਸ ਨੂੰ ਲਿਆ ਸਕਣਾ ਮੁਸ਼ਕਿਲ ਹੋਵੇਗਾ।

ਜਦੋਂ ਮਨੀਸ਼ ਨੇ ਸਾਰੀ ਗੱਲ ਅਨੀਤਾ ਨੂੰ ਦੱਸੀ ਅਨੀਤਾ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਅਸਟਾਮ ਪੇਪਰ ਲਿਆਉਣ ਲਈ ਕਿਹਾ।.

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਅਨੀਤਾ ਨੇ ਦੱਸਿਆ, "ਮੈਨੂੰ ਲਿਖਣਾ ਨਹੀਂ ਸੀ ਆਉਂਦਾ। ਮੈਂ ਬਾਹਰ ਕਿਸੇ ਨਾਲ ਗੱਲ ਨਹੀਂ...


"ਬੌਇਜ਼ ਲੋਕਰ ਰੂਮ" (Bois Locker Room) ਨਾਮੀ ਇਸ ਚੈਟ ਗਰੁੱਪ  ਵਿੱਚ ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਅਲੱੜ੍ਹ ਮੁੰਡੇ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ। ਚੈਟ ਗਰੁੱਪ ਵਿੱਚ ਲਿਖਤੀ ਗੱਲਾਂ ਦੇ ਸਕਰੀਨਸ਼ੌਟ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ 'ਤੇ ਵਾਇਰਲ ਹੋ ਰਹੇ ਹਨ।

ਇਸ ਘਟਨਾ ਮਗਰੋਂ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਰੋਸ ਦੀ ਲਹਿਰ ਹੈ। ਸਾਲ 2012 ਵਿੱਚ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮੈਡੀਕਲ ਦੀ ਵਿਦਿਆਰਥਣ ਦੇ ਸਮੂਹਿਕ ਬਲਾਤਕਾਰ ਹੋਇਆ ਸੀ।

ਇਸ ਮਗਰੋਂ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਬਲਾਤਕਾਰ ਅਤੇ ਜਿਣਸੀ ਸ਼ੋਸ਼ਣ ਸੰਬੰਧੀ ਕਾਨੂੰਨਾਂ ਨੂੰ ਹੋਰ ਸਖ਼ਤ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ।

ਹਾਲਾਂਕਿ ਇਨ੍ਹਾਂ ਕਦਮਾਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਸ ਗੱਲ ਦੇ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਸਬੂਤ ਹਨ ਕਿ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸੁਧਾਰ ਹੋਇਆ ਹੈ।

ਗਰੁੱਪ ਜਨਤਕ ਕਿਵੇਂ ਹੋਇਆ?

ਕਈ ਇੰਸਟਾਗ੍ਰਾਮ ਯੂਜ਼ਰਜ਼ ਨੂੰ ਜਦੋਂ ਇਸ ਗਰੁੱਪ ਬਾਰੇ ਜਾਣੂ ਕਰਵਾਇਆ ਗਿਆ ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਸ ਗਰੁੱਪ ਬਾਰੇ ਇੰਸਟਾਗ੍ਰਾਮ ਉੱਪਰ ਪੋਸਟਾਂ ਪਾਉਣੀਆਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੀਆਂ ਅਤੇ ਗਰੁੱਪ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਬਾਰੇ ਮੰਦਾ-ਚੰਗਾ ਲਿਖਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।

ਇਹ ਸਾਹਮਣੇ ਆਇਆ ਕਿ ਗਰੁੱਪ ਵਿੱਚ ਮੁੰਡੇ ਆਪਣੀਆਂ ਸਹਿਪਾਠੀ ਕੁੜੀਆਂ ਦੀਆਂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਨਾਬਾਲਗ ਕੁੜੀਆਂ ਦੀਆਂ ਤਸਵੀਰਾਂ ਪਾਉਂਦੇ ਸਨ। ਇਹ ਤਸਵੀਰਾਂ ਕੁੜੀਆਂ ਦੀ ਸਹਿਮਤੀ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਪਾਈਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਸਨ ਤੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਮਾੜੀ ਸ਼ਬਦਵਾਲੀ ਵਾਲੀਆਂ ਟਿੱਪਣੀਆਂ ਕੀਤੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਸਨ।

ਚੈਟ ਗਰੁੱਪ ਦੇ ਸਕ੍ਰੀਨਸ਼ੌਟ ਵਟਸਐਪ, ਟਵਿੱਟਰ ਸਣੇ ਹੋਰ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਪਲੇਟਫਾਰਮਾਂ 'ਤੇ ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਵਿੱਚ ਸਾਂਝੇ ਕੀਤੇ ਗਏ।

ਸ਼ੁਭਮਨ ਸਿੰਘ ਇੱਕ ਸਾਈਬਰ ਮਾਹਰ ਹਨ ਅਤੇ ਪੁਲਿਸ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਹਨ।

ਸ਼ੁਭਮਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਪਹਿਲੇ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਸ ਗਰੁੱਪ ਦੀ ਜਾਂਚ-ਪੜਤਾਲ ਕੀਤੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਹ ਚੇਤਾਵਨੀ ਵੀ ਦਿੱਤੀ ਕਿ ਸਾਂਝੇ ਕੀਤੇ ਜਾ ਰਹੇ ਸਕ੍ਰੀਨਸ਼ੌਟ ਐਡਿਟ ਕੀਤੇ ਹੋਏ ਲਗਦੇ ਹਨ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਤਸਵੀਰਾਂ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਅਜਿਹੀਆਂ ਤਸਵੀਰਾਂ ਵੀ ਸਨ ਜੋ ਕਿ ਹੋਰ ਪਲੇਟਫ਼ਾਰਮਾਂ ਜਿਵੇਂ ਸਨੈਪਚੈਟ ਉੱਪਰ ਚੱਲ ਰਹੇ ਹੋਰ ਗਰੁੱਪਾਂ ਨਾਲ ਮਿਲਦੇ-ਜੁਲਦੇ ਹਨ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇੰਸਟਾਗ੍ਰਾਮ ਵਰਤਣ ਵਾਲੇ ਕੁਝ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਜਦੋਂ ਇਸ ਗਰੁੱਪ ਵਿੱਚ ਝਾਕਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸੰਪਰਕ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਸਕ੍ਰੀਨਸ਼ੌਟ ਭੇਜੇ।

ਸ਼ੁਭਮਨ ਨੇ ਅੱਗੇ ਕਿਹਾ,"ਮੈਂ ਪੜਤਾਲ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ ਪਰ ਕੋਈ ਸਾਹਮਣੇ ਆਉਣ ਨੂੰ ਤਿਆਰ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਇਸ ਲਈ ਅਸੀਂ ਪਤਾ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ ਕਿ ਇਸ ਗਰੁੱਪ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਕੌਣ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਇੰਸਟਾਗ੍ਰਾਮ ਅਕਾਊਂਟ ਡਿਲੀਟ ਕਰ ਦਿੱਤੇ ਹਨ ਪਰ ਸਕ੍ਰੀਨਸ਼ੌਟ ਅਤੇ ਕੁਝ ਹੋਰ ਤਕਨੀਕਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰ ਕੇ ਮੈਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਣ ਵਿੱਚ ਸਫ਼ਲ ਹੋ ਗਿਆ।"

ਇਹ ਜਾਣਕਾਰੀ ਸ਼ੁਭਮਨ ਸਿੰਘ ਨੇ ਪੁਲਿਸ ਨੂੰ ਦਿੱਤੀ, ਜਿਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਪੁਲਿਸ ਨੇ ਕਾਰਵਾਈ ਕਰਦਿਆਂ ਮੁੰਡੇ ਨੂੰ ਹਿਰਾਸਤ ਵਿੱਚ ਲਿਆ ਹੈ।

ਇਸ ਮਾਮਲੇ 'ਚ ਹੋਰ ਕੀ ਹੋਇਆ ਹੈ

ਇਸ ਪੂਰੇ ਮਾਮਲੇ ਬਾਰੇ ਦਿੱਲੀ ਮਹਿਲਾ ਕਮਿਸ਼ਨ ਨੇ ਗੁਰੱਪ ਦੀ ਹੋਰ ਜਾਂਚ ਕਰਨ ਲਈ ਕਿਹਾ ਹੈ। ਕਮਿਸ਼ਨ ਨੇ ਦਿੱਲੀ ਪੁਲਿਸ ਨੂੰ ਹਦਾਇਤ ਕੀਤੀ ਹੈ ਕਿ ਦੋਸ਼ੀਆਂ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਕੇਸ ਦਰਜ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇ ਤੇ ਇਸ ਬਾਰੇ ਇੱਕ ਵੇਰਵੇ ਸਹਿਤ ਹੁਣ ਤੱਕ ਦੀ ਕਾਰਜ- ਰਿਪੋਰਟ ਕਮਿਸ਼ਨ ਨੂੰ ਸੌਂਪੀ ਜਾਵੇ।

ਪੁਲਿਸ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਜਾਣਕਾਰੀ ਮਿਲਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਆਪਣੀ ਜਾਂਚ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ। ਪਰ ਸਥਾਨਕ ਮੀਡੀਆ ਨੂੰ ਪੁਲਿਸ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਇਸ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਕੂਲ ਵੱਲੋਂ ਕ੍ਰਿਮੀਨਲ ਸ਼ਿਕਾਇਤ ਵੀ ਮਿਲੀ ਹੈ।

ਪੁਲਿਸ ਮੁਤਾਬਕ ਜਲਦੀ ਹੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵੱਲੋਂ ਇਸ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਹੋਰ ਜਣਿਆਂ ਨੂੰ ਵੀ ਹਿਰਾਸਤ ਵਿੱਚ ਲਿਆ ਜਾਵੇਗਾ।

ਇਸੇ ਦੌਰਾਨ ਡੀਸੀਡਬਲਿਊ ਨੇ ਇਸ ਬਾਰੇ ਇੰਸਟਾਗ੍ਰਾਮ ਨੂੰ ਨੋਟਿਸ ਭੇਜ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇਸ ਗੁਰੱਪ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਦੇ ਆਈਪੀ ਪਤੇ ਦੇਣ ਦੀ ਮੰਗ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਇੰਸਟਾਗ੍ਰਾਮ ਤੋਂ ਇਸ ਸਥਿਤੀ ਨਾਲ ਨਜਿੱਠਣ ਚੁੱਕੇ ਗਏ ਕਦਮਾਂ ਬਾਰੇ ਵੀ ਪੁੱਛਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।

ਇੰਸਟਾਗ੍ਰਾਮ ਦਾ ਪੱਖ

ਦੱਸ ਦਈਏ ਕਿ ਇੰਸਟਾਗ੍ਰਾਮ ਦੀ ਮੁੱਖ ਕੰਪਨੀ ਫੇਸਬੁੱਕ ਹੀ ਹੈ ਅਤੇ ਕੰਪਨੀ ਦੇ ਇੱਕ ਬੁਲਾਰੇ ਨੇ ਇਸ ਮਾਮਲੇ ਉੱਤੇ ਅਧਿਕਾਰਿਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਆਪਣੀ ਗੱਲ ਰੱਖੀ ਹੈ।

ਕੰਪਨੀ ਦੇ ਬੁਲਾਰੇ ਨੇ ਕਿਹਾ, ''ਅਸੀਂ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਵਤੀਰੇ ਨੂੰ ਕਦੇ ਵੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦੇ ਜੋ ਜਿਣਸੀ ਸ਼ੋਸ਼ਣ ਨੂੰ ਹੁੰਗਾਰਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਤੰਗ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਖ਼ਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਔਰਤਾਂ ਅਤੇ ਨੌਜਵਾਨ ਪੀੜੀ ਨੂੰ। ਇਸ ਸਬੰਧੀ ਸਾਡੇ ਕਮਿਊਨਿਟੀ ਸਟੈਂਡਰਡ ਤੋਂ ਉਲਟ ਕੰਟੈਂਟ ਪੇਸ਼...


"ਬੱਚਿਆ ਦੀਆਂ ਫ਼ੀਸਾਂ ਭਰਨ ਤੋਂ ਵੀ ਅਸਮਰਥ ਹੋਏ ਬੈਠੇ ਹਾਂ। ਇਸ ਲਈ ਅਸੀਂ ਘਰਾਂ ਅੱਗੇ ਇਹ ਲਿਖ ਕੇ ਲਾਇਆ ਹੈ ਕਿ ਕਾਂਗਰਸੀ ਵਰਕਰ ਸਾਡੇ ਘਰ ਵੋਟ ਮੰਗਣ ਨਾ ਆਉਣ।"

ਸੁਖਵਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਟਰੱਕ ਮਕੈਨਿਕ ਹਨ ਅਤੇ ਧਨੌਲਾ ਯੂਨੀਅਨ ਨਾਲ ਸਬੰਧਿਤ ਹਨ ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਕੋਲ ਦੋ ਟਰੱਕ ਵੀ ਹਨ।

ਟਰੱਕ ਓਪਰੇਟਰ ਯੂਨੀਅਨ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਪੰਜਾਬ ਸਰਕਾਰ ਵੱਲੋਂ ਟਰੱਕ ਯੂਨੀਅਨਾਂ ਭੰਗ ਕੀਤੇ ਜਾਣ ਕਰਕੇ ਕਾਂਗਰਸ ਪਾਰਟੀ ਨਾਲ ਰੁੱਸੇ ਹੋਏ ਹਨ।

ਇਕੱਲੇ ਸੁਖਵਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਹੀ ਨਹੀਂ ਸਗੋਂ ਲੋਕ ਸਭਾ ਹਲਕਾ ਸੰਗਰੂਰ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਵਰਗਾਂ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਵੋਟਰ ਸਿਆਸੀ ਪਾਰਟੀਆਂ ਵੱਲੋਂ ਕੀਤੇ ਵਾਅਦੇ ਵਫਾ ਨਾ ਕਰਨ ਕਰਕੇ ਚੋਣਾਂ ਦੇ ਬਾਈਕਾਟ ਦਾ ਮਨ ਬਣਾਈ ਬੈਠੇ ਹਨ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਸੰਗਰੂਰ ਹਲਕੇ ਦੇ ਕਸਬਾ ਧਨੌਲਾ ਦੇ ਕਈ ਘਰਾਂ ਦੇ ਬਾਹਰ ਕਾਂਗਰਸ ਦੇ ਸਮਰਥਕਾਂ ਵੱਲੋਂ ਵੋਟ ਮੰਗਣ ਤੋਂ ਵਰਜਣ ਦੇ ਬੈਨਰ ਘਰਾਂ ਅੱਗੇ ਲਗਾਏ ਗਏ ਹਨ।

ਪੰਜਾਬ ਖੇਤ ਮਜ਼ਦੂਰ ਯੂਨੀਅਨ ਵੀ ਆਪਣੇ ਵਰਕਰਾਂ ਨੂੰ ਵੋਟਾਂ ਮੰਗਣ ਵਾਲੀਆਂ ਪਾਰਟੀਆਂ ਤੋਂ ਸੁਚੇਤ ਕਰਨ ਲਈ ਮੀਟਿੰਗਾਂ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ।

ਟਰੱਕ ਓਪਰੇਟਰ ਬਲਵਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, “ਟਰੱਕ ਯੂਨੀਅਨਾਂ ਭੰਗ ਕਰਨ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਨੁਕਸਾਨ ਛੋਟੇ ਟਰੱਕ ਓਪਰੇਟਰਾਂ ਨੂੰ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਮੁਤਾਬਿਕ ਹਾੜੀ ਸਾਉਣੀ ਹੀ ਸੀਜ਼ਨ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਜੇ ਇਸ ਤਰਾਂ ਦਾ ਹੀ ਹਾਲ ਰਿਹਾ ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਟਰੱਕ ਵੇਚਣੇ ਪੈ ਸਕਦੇ ਹਨ।”

ਬਲਵਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਕਹਿੰਦੇ ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਹਨ, "ਯੂਨੀਅਨਾਂ ਭੰਗ ਹੋਣ ਨਾਲ ਕਿਰਾਏ ਦੇ ਰੇਟ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਮਿਲ ਰਹੇ ਹਨ। ਕੰਮ ਦੀ ਵੀ ਕੋਈ ਗਰੰਟੀ ਨਹੀਂ ਹੈ ਕਿ ਮਿਲੇ ਜਾਂ ਨਾਂ ਮਿਲੇ। ਯੂਨੀਅਨ ਕਰਕੇ ਸਾਰੇ ਟਰੱਕ ਓਪਰੇਟਰਾਂ ਦੇ ਕੰਮ ਦੀ ਗਾਰੰਟੀ ਸੀ। ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸਾਨੂੰ ਜਿਊਣ ਜੋਗਾ ਨਹੀਂ ਛੱਡਿਆ ਹੁਣ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਵੋਟ ਕਿਸ ਤਰਾਂ ਪਾਈਏ।"

ਟਰੱਕ ਡਰਾਈਵਰ ਨਰਿੰਦਰ ਪਾਲ ਸਿੰਘ ਮੁਤਾਬਿਕ, "ਪੰਜਾਬ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਯੂਨੀਅਨਾਂ ਭੰਗ ਕਰ ਦਿੱਤੀਆਂ ਤਾਂ ਨਵੇਂ ਠੇਕੇਦਾਰਾਂ ਨੇ ਘੱਟ ਰੇਟਾਂ ’ਤੇ ਟੈਂਡਰ ਪਾ ਦਿੱਤੇ। ਘਟੇ ਰੇਟਾਂ ਵਿੱਚ ਜਦੋਂ ਮਾਲਕਾਂ ਨੂੰ ਕੁੱਝ ਨਹੀਂ ਬਚ ਰਿਹਾ ਤਾਂ ਸਾਨੂੰ ਕੀ ਬਚੇਗਾ। ਮੇਰੇ ਪਰਿਵਾਰ ਦਾ ਇਸੇ ਨਾਲ ਚਲਦਾ ਹੈ। ਮੇਰੇ ਕੋਲ ਕੋਈ ਜ਼ਮੀਨ ਜਾਇਦਾਦ ਵੀ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਮੇਰਾ ਭਵਿੱਖ ਹੁਣ ਖ਼ਤਰੇ ਵਿੱਚ ਹੈ।"

ਬਲਵਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਮੁਤਾਬਕ ਟਰੱਕ ਯੂਨੀਅਨਾਂ ਟੁੱਟਣ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਮਾਰ ਛੋਟੇ ਟਰੱਕ ਓਪਰੇਟਰਾਂ ਨੂੰ ਪਈ ਹੈ।

ਟੈੱਟ ਪਾਸ ਬੇਰੁਜ਼ਗਾਰ ਬੀ ਐੱਡ ਅਧਿਆਪਕ ਯੂਨੀਅਨ ਅਤੇ ਮਲਟੀਪਰਪਜ਼ ਹੈਲਥ ਵਰਕਰ ਯੂਨੀਅਨ ਵੱਲੋਂ ਵੀ ਨੌਕਰੀਆਂ ਨਾ ਮਿਲਣ ਦੇ ਰੋਸ ਵਜੋਂ ਅਜਿਹੇ ਹੀ ਬੈਨਰ ਆਪਣੇ ਘਰਾਂ ਅੱਗੇ ਲਗਾਏ ਗਏ ਹਨ।

ਸੁਖਵਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਢਿੱਲਵਾਂ ਬੇਰੁਜ਼ਗਾਰ ਅਧਿਆਪਕ ਅਤੇ ਹੈਲਥ ਵਰਕਰ ਦੋਹਾਂ ਜਥੇਬੰਦੀਆਂ ਦੇ ਸੂਬਾ ਪ੍ਰਧਾਨ ਹਨ।

ਸੁਖਵਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, "ਪਿਛਲੀਆਂ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ ਕਾਂਗਰਸ ਨੇ ਘਰ-ਘਰ ਨੌਕਰੀ ਦੇਣ ਦਾ ਵਾਅਦਾ ਕੀਤਾ ਸੀ ਪਰ ਸਰਕਾਰ ਆਉਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕੁੱਝ ਵੀ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ।“

“ਮੈਂ ਬੀ ਐੱਡ ਕਰਕੇ ਟੈੱਟ ਪਾਸ ਕਰ ਚੁੱਕਾ ਹਾਂ। ਮਲਟੀਪਰਪਜ਼ ਹੈਲਥ ਵਰਕਰ ਦਾ ਡਿਪਲੋਮਾ ਵੀ ਮੈਂ ਕੀਤਾ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਦੋ-ਦੋ ਪ੍ਰੋਫੈਸ਼ਨਲ ਕੋਰਸ ਹੋਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਨੌਕਰੀ ਇੱਕ ਵੀ ਨਹੀਂ ਮਿਲੀ।”

ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਜਿਲ੍ਹਾ ਸੰਗਰੂਰ ਦੇ ਟਰੱਕ ਓਪਰੇਟਰ

“ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ ਵੀਹ ਹਜ਼ਾਰ ਟੈੱਟ ਪਾਸ ਬੀ ਐੱਡ ਅਧਿਆਪਕ ਬੇਰੁਜ਼ਗਾਰ ਹਨ, ਜਦਕਿ ਚੌਵੀ ਹਜ਼ਾਰ ਦੇ ਕਰੀਬ ਪੋਸਟਾਂ ਸਰਕਾਰੀ ਸਕੂਲਾਂ ਵਿੱਚ ਖ਼ਾਲੀ ਪਈਆਂ ਹਨ।“

“ਇਸੇ ਤਰਾਂ ਤਿੰਨ ਹਜ਼ਾਰ ਮਲਟੀ ਪਰਪਜ਼ ਹੈਲਥ ਵਰਕਰਾਂ ਦੀਆਂ ਪੋਸਟਾਂ ਵਿਚੋਂ ਇੱਕ ਹਜ਼ਾਰ ਪੋਸਟ ਖ਼ਾਲੀ ਪਈ ਹੈ ਜਦਕਿ ਸੈਂਤੀ ਸੌ ਦੇ ਕਰੀਬ ਹੈਲਥ ਵਰਕਰ ਬੇਰੁਜ਼ਗਾਰ ਘੁੰਮ ਰਹੇ ਹਨ।”

“ਪੰਜਾਬ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਨੁਮਾਇੰਦਿਆਂ ਨਾਲ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਮੀਟਿੰਗਾਂ ਕਰਨ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਸਾਨੂੰ ਨੌਕਰੀ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤੀ ਗਈ। ਹੁਣ ਦੁਖੀ ਹੋ ਕੇ ਆਪਣੇ ਘਰਾਂ ਅੱਗੇ ਬੈਨਰ ਲਾਏ ਹਨ ਕਿ ਨੌਕਰੀ ਨਹੀਂ ਤਾਂ ਵੋਟ ਵੀ ਨਹੀਂ।"

ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਚੋਣ ਲੜ ਰਹੀਆਂ ਪਾਰਟੀਆਂ ਦਾ ਵਿਰੋਧ ਕਰਨ ਵਾਲੀਆਂ ਹੋਰ ਤਬਕਾਤੀ ਜਥੇਬੰਦੀਆਂ ਵੀ ਹਨ ਪਰ ਸਭ ਦਾ ਵੱਖਰਾ ਤਰੀਕਾ ਹੈ।

ਦਰਬਾਰ-ਏ-ਖ਼ਾਲਸਾ ਜਥੇਬੰਦੀ ਵੱਲੋਂ ਸ਼੍ਰੋਮਣੀ ਅਕਾਲੀ ਦਲ ਨੂੰ ਵੋਟ ਨਾ ਪਾਉਣ ਲਈ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਚਾਰ ਕਰਨ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।

ਸੁਖਵਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਦੋ ਪ੍ਰੋਫੈਸ਼ਨਲ ਡਿਗਰੀਆਂ ਹੋਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਬੇਰੁਜ਼ਗਾਰ ਹਨ।

ਜਥੇਬੰਦੀ ਦੇ ਕਾਰਕੁਨ ਸੁਖਚੈਨ ਸਿੰਘ ਚੈਨਾ ਮੁਤਾਬਿਕ, "ਉਂਜ ਸਾਡਾ ਇਹ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਸੱਤਾ ਵਿੱਚ ਰਹੀ ਕਿਸੇ ਪਾਰਟੀ ਨੇ ਆਮ...


"ਮੇਰਾ ਮਰਜ਼ੀ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਹੀ ਮੇਰੇ ਦੋ ਕਰੈਡਿਟ ਕਾਰਡ ਮਨਜ਼ੂਰ ਹੋ ਗਏ ਸਨ ਅਤੇ ਦੂਜੇ ਬੈਂਕ ਦੀ ਮੈਨੂੰ ਚਿੱਠੀ ਆ ਗਈ ਸੀ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਕ੍ਰੈਡਿਟ ਕਾਰਡ ਜਾਰੀ ਕਰਨ ਬਾਰੇ ਮਨ ਬਦਲ ਲਿਆ ਹੈ।"

ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਨਾਂ ਉੱਤੇ ਜਾਰੀ ਹੋਏ ਕ੍ਰੈਡਿਟ ਕਾਰਡ ਦਾ ਥਹੁ ਪਤਾ ਲਾਉਣ ਲਈ 150 ਪੌਂਡ ਖਰਚ ਕੀਤੇ।

ਆਪਣਾ ਗੋਤ ਗੁਪਤ ਰੱਖਣ ਦੀ ਸ਼ਰਤ 'ਤੇ ਇਜ਼ਾਬੇਲੇ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਇਸ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਪੈਸਾ ਅਤੇ ਕੰਮ ਕਰਨਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ।

ਕਿਸੇ ਬੰਦੇ ਦੀ ਨਿੱਜੀ ਪਛਾਣ ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦਾ ਚੋਰੀ ਹੋਣਾ ਯੂਕੇ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਰੁਝਾਨ ਹੈ। ਜਾਅਲਸਾਜ਼ੀ ਰੋਕਣ ਵਾਲੀ ਕੇਂਦਰੀ ਏਜੰਸੀ ਨੇ ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਨਿੱਜੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਚੋਰੀ ਕਰਨ ਦੇ 190,000 ਮਾਮਲੇ ਦਰਜ ਕੀਤੇ ਹਨ। ਸਾਡੀ ਡਿਜ਼ੀਟਲ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਨੇ ਅਸਾਨੀ ਨਾਲ ਨਿੱਜੀ ਜਾਣਕਾਰੀਆਂ ਜਾਅਲਸਾਜ਼ਾ ਦੇ ਹੱਥਾਂ ਵਿਚ ਸੌਂਪ ਦਿੱਤੀਆਂ ਹਨ।

ਤਾਂ ਫਿਰ ਅਸੀਂ ਇੰਟਰਨੈੱਟ 'ਤੇ ਆਪਣੀ ਪਛਾਣ ਕਿਵੇਂ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਰੱਖ ਸਕਦੇ ਹਾਂ? ਇੰਟਰਨੈੱਟ 'ਤੇ ਸਾਡੀ ਮੁਢਲੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਪਾਸਵਰਡ।

ਪਿਛਲੇ ਕੁਝ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਇਹ ਕਾਫ਼ੀ ਗਲਤ ਕਾਰਨਾਂ ਕਰਕੇ ਚਰਚਾ ਵਿੱਚ ਹੈ। ਫੇਸਬੁੱਕ ਨੇ ਅਪ੍ਰੈਲ ਵਿੱਚ ਮੰਨਿਆ ਕਿ ਲੱਖਾਂ ਇੰਸਟਾਗ੍ਰਾਮ ਯੂਜ਼ਰਜ਼ ਦੇ ਪਾਸਵਰਡ ਲੀਕ ਹੋ ਗਏ ਸਨ।

ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਹੀ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਸਵਾਲਾਂ ਦੇ ਜਵਾਬ ਦੇਣ ਵਾਲੀ ਵੈੱਬਸਾਈਟ ਹੈਕ ਹੋ ਗਈ ਅਤੇ 100 ਮਿਲੀਅਨ ਵਰਤੋਂਕਾਰਾਂ ਦੇ ਈਮੇਲ ਅਕਾਊਂਟ ਖਤਰੇ ਵਿੱਚ ਪੈ ਗ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਏ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ ਯਾਹੂ ਨੇ ਇੱਕ 3 ਬਿਲੀਅਨ ਯੂਜ਼ਰਜ਼ ਜੇ ਈਮੇਲ ਪਤਿਆਂ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਾਸਵਰਡ ਅਤੇ ਸੁਰੱਖਿਆ ਸਵਾਲਾਂ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਡਾਟਾ ਖੋ ਜਾਣ ਬਾਰੇ ਇੱਕ ਮੁਕੱਦਮੇ ਦਾ ਨਿਪਟਾਰਾ ਕੀਤਾ।

ਕੋਈ ਹੈਰਾਨੀ ਨਹੀਂ ਕਿ ਮਾਇਕ੍ਰੋਸਾਫ਼ਟ ਨੇ ਪਾਸਵਰਡ ਖ਼ਤਮ ਕਰਕੇ ਉਸ ਦੀ ਥਾਂ ਕੋਈ ਹੋਰ ਸੁਰੱਖਿਆ ਫੀਚਰ ਜਿਵੇਂ ਬਾਇਓਮੀਟਰਿਕ ਆਦਿ ਜੋੜਨ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਹੈ।

ਆਈਟੀ ਖੋਜ ਫਰਮ ਗਾਰਟਰ ਦਾ ਅਨੁਮਾਨ ਹੈ ਕਿ 2022 ਤੱਕ 60 ਫੀਸਦੀ ਤੋਂ ਵਧੇਰੇ ਵੱਡੇ ਕਾਰੋਬਾਰੀ ਅਦਾਰੇ ਅਤੇ ਲਗਭਗ ਸਾਰੀਆਂ ਦਰਮਿਆਨੇ ਆਕਾਰ ਦੀਆਂ ਕੰਪਨੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਅੱਧੀਆਂ ਪਾਸਵਰਡ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਬੰਦ ਕਰ ਦੇਣਗੀਆਂ।

ਬਾਇਓਮੀਟ੍ਰਿਕ ਔਥੈਂਟਿਕੇਸ਼ਨ ਸੇਵਾ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਕੰਪਨੀ ਵੈਰੀਡੀਅਮ ਦੇ ਜੇਸਨ ਟੂਲੀ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ, "ਪਾਸਵਰਡ ਹਮਲਾਵਰਾਂ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਸੌਖਾ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਹਨ।"

"ਲੋਕਾਂ ਅਜਿਹੇ ਪਾਸਵਰਡ ਵਰਤਣ ਦੀ ਆਦਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਜੋ ਯਾਦ ਰੱਖਣ ਵਿੱਚ ਸੌਖੇ ਹੋਣ ਪਰ ਇਹ ਕਰੈਕ ਕਰਨੇ ਵੀ ਓਨੇ ਹੀ ਸੌਖੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।"

"ਪਾਸਵਰਡਾਂ ਤੋਂ ਖਹਿੜਾ ਛੁਡਾਉਣ ਨਾਲ ਨਾ ਸਿਰਫ਼ ਸੁਰੱਖਿਆ ਵਿੱਚ ਸੁਧਾਰ ਹੋਵੇਗਾ ਸਗੋਂ ਆਈਟੀ ਵਿਭਾਗਾਂ ਵੱਲੋਂ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਭੁੱਲੇ ਹੋਏ ਪਾਸਵਰਡ ਮੁੜ ਸੈੱਟ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਬਰਬਾਦ ਕੀਤੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਸਮੇਂ ਦੀ ਵੀ ਬੱਚਤ ਹੋਵੇਗੀ।"

ਟੂਲੀ ਨੇ ਦੱਸਿਆ, "ਪਾਸਵਰਡਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਹਰ ਮੁਲਾਜ਼ਮ ਲਗਭਗ 200 ਡਾਲਰ ( 150 ਪੌਂਡ) ਦਾ ਸਾਲਾਨਾ ਖਰਚਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਜੋ ਸਿਰਜਣਤਾਮਿਕਤਾ ਦਾ ਨੁਕਸਾਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਉਹ ਵੱਖਰਾ ਹੈ।"

"ਕਿਸੇ ਵੱਡੇ ਆਦਾਰੇ ਵਿੱਚ ਇਹ ਵਾਕਈ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਰਕਮ ਹੈ।"

ਨਵੇਂ ਖ਼ਤਰੇ

ਫਿਲਿਪ ਬਲੈਕ ਪੋਸਟ-ਕੁਆਂਟਮ ਕੰਪਨੀ ਦੇ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਹਨ, ਜੋ ਡਾਟਾ ਸੁਰੱਖਿਆ ਲਈ ਤਾਕਤਵਰ ਇਨਕ੍ਰਿਪਸ਼ਨ ਪ੍ਰਣਾਲੀਆਂ ਵਿਕਸਿਤ ਕਰਦੀ ਹੈ।

ਉਹ ਵੀ ਮੰਨਦੇ ਹਨ ਕਿ ਪਾਸਵਰਡ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹਨ। ਤੁਹਾਨੂੰ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਪਾਸਵਰਡ ਤਿਆਰ ਕਰਨੇ ਪੈਂਦੇ ਹਨ ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧ ਕਰਨਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸਾਂਭਿਆ ਨਹੀਂ ਜਾ ਸਕਦਾ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਲੋਕ ਇੱਕੋ ਪਾਸਵਰਡ ਹਰ ਥਾਂ ਵਰਤਦੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਖ਼ਤਰਾ ਵਧ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।"

ਯੂਰਪੀ ਯੂਨੀਅਨ ਦੇ ਨਵੇਂ ਨੇਮ ਇਸ ਨਾਲ ਨਜਿੱਠਣ ਲਈ ਹੀ ਬਣਾਏ ਗਏ ਹਨ। ਦਿ ਅਪਡੇਟਡ ਪੇਮੈਂਟ ਸਰਵਿਸ ਡਾਇਰੈਕਟਿਵ ਮੁਤਾਬਕ ਕਾਰੋਬਾਰੀ ਅਦਾਰਿਆਂ ਨੂੰ ਗਾਹਕ ਦੀ ਪਛਾਣ ਪੱਕੀ ਕਰਨ ਲਈ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ ਦੋ ਫੈਕਟਰ ਪੱਕੇ ਕਰਨੇ ਪੈਣਗੇ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਉਹ ਦੋ ਫੈਕਟਰ ਕੁਝ ਵੀ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਗਾਹਕ ਕੋਲ ਹੋਵੇ (ਜਿਵੇਂ ਬੈਂਕ ਦਾ ਕਾਰਡ)। ਜੋ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪਤਾ ਹੋਵੇ (ਜਿਵੇਂ ਪਿੰਨ ਨੰਬਰ) ਜਾਂ ਜੋ ਉਹ ਹਨ (ਜਿਵੇਂ ਬਾਇਓਮੀਟ੍ਰਿਕ)।

ਹਾਲਾਂਕਿ ਅਤੀਤ ਵਿੱਚ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਅਣਦੇਖੀ ਕੀਤੀ ਗਈ ਪਰ ਹੁਣ ਐੱਸਮੈੱਮਐੱਸ ਰਾਹੀਂ ਭੇਜੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਕੋਡ, ਬਾਇਓਮੀਟ੍ਰਿਕਸ ਵਿੱਚ ਦਿਲਚਸਪੀ ਪਹਿਲਾਂ ਨਾਲੋਂ ਵਧੀ ਹੈ।

ਕੇਪੀਐੱਮਜੀ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਗਲੋਬਲ ਬੈਂਕਿੰਗ ਫਰਾਡ ਸਰਵੇ ਮੁਤਾਬਕ 67 ਫੀਸਦੀ ਬੈਂਕਾਂ ਨੇ ਬਾਇਓਮੀਟ੍ਰਿਕਸ ਜਿਵੇਂ ਉਂਗਲੀਆਂ ਦੇ ਨਿਸ਼ਾਨ, ਆਵਾਜ਼ ਦੇ ਪੈਟਰਨ ਅਤੇ...


"ਮੇਰੇ ਕੁਆਰੇ ਦੋਸਤੋ ਕਰੋ ਤਿਆਰੀ, ਹੁਣ ਕਸ਼ਮੀਰ ਵਿੱਚ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ ਸਹੁਰਾ ਪਰਿਵਾਰ ਤੁਹਾਡਾ'' ਕੁਝ ਲੋਕ ਤਾਂ 15 ਅਗਸਤ ਦੀ ਤਰੀਕ ਵੀ ਦੱਸਣ ਲੱਗੇ।

ਕਈਆਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਕੁਆਰੇ ਹੋਣ ਦੀ ਖੁਸ਼ੀ ਵੀ ਹੈ, "ਚੰਗਾ ਹੋਇਆ ਜੋ ਹਾਲੇ ਤੱਕ ਵਿਆਹ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ। ਹੁਣ ਤਾਂ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਕਸ਼ਮੀਰ ਵਿੱਚ ਹੀ ਸਹੁਰੇ ਹੋਣਗੇ।"

ਕਿਸੇ ਨੇ ਰੱਬ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕੀਤਾ, "ਹੁਣ ਰੱਬ ਦੀ ਲੀਲਾ ਸਮਝ ਆ ਗਈ। ਉਸ ਨੇ ਮੇਰਾ ਵਿਆਹ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ ਹੋਣ ਦਿੱਤਾ। ਉਹ ਜੋ ਕਰਦਾ ਹੈ ਹਮੇਸ਼ਾ ਚੰਗੇ ਲਈ ਹੀ ਕਰਦਾ ਹੈ।"

ਕੋਈ ਤਾਂ ਐਨਾ ਖੁਸ਼ ਹੋਇਆ ਕਿ ਐਲਾਨ ਕਰਨ ਲੱਗਾ-

'ਜੰਮੂ ਕਸ਼ਮੀਰ ਵਿੱਚ ਹੁਣ ਸਾਡਾ ਵੀ ਘਰ ਹੋਵੇਗਾ।'

'ਜੰਮੂ-ਕਸ਼ਮੀਰ ਵਿੱਚ ਹੁਣ ਸਾਡੇ ਵੀ ਸਹੁਰੇ ਹੋਣਗੇ।'

'ਚੱਲੋ ਹਿੰਦੁਸਤਾਨੀਓ ਜੰਮੂ-ਕਸ਼ਮੀਰ 'ਚ ਬਰਾਤ ਲੈ ਕੇ ਚੱਲਦੇ ਹਾਂ।'

'ਕੌਣ-ਕੌਣ ਚੱਲ ਰਿਹਾ ਹੈ ਮੇਰੇ ਨਾਲ।'

ਉਦੋਂ ਇੱਕ ਸ਼ਖ਼ਸ ਤਾਂ ਐਨਾ ਜੋਸ਼ ਵਿੱਚ ਆ ਗਿਆ, 'ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਕੁੜੀਓ ਕਰੋ ਤਿਆਰੀ, ਆ ਰਹੇ ਹਨ ਭਗਵਾਧਾਰੀ'

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਪਲਾਟ ਦੇ ਮਾਅਨੇ?

ਅਜਿਹੇ ਸੰਦੇਸ਼ ਨਾਲ ਕਈ ਕੁੜੀਆਂ ਦੀਆਂ ਗਰੁੱਪ ਵਿੱਚ ਤਸਵੀਰਾਂ ਸਨ ਤਾਂ ਉਸ 'ਤੇ ਨਿਸ਼ਾਨਦੇਹੀ ਵੀ ਹੋਣ ਲੱਗੀ, 'ਸੱਜੇ ਵਾਲੀ ਮੇਰੀ' ਤਾਂ ਕੋਈ ਕਹਿਣ ਲੱਗਾ 'ਇਹ ਨੀਲੇ ਵਾਲਾ ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਪਲਾਟ ਮੇਰਾ ਹੈ, ਬਾਕੀ ਤੁਸੀਂ ਆਪਣਾ ਦੇਖ ਲਓ'

(ਉਂਝ ਜੇ ਕੁੜੀਆਂ ਦੀ ਗਰੁੱਪ ਫੋਟੋ ਦੇ ਨਾਲ ਇਹ ਕਮੈਂਟ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਪਲਾਟ ਦਾ ਮਤਲਬ ਕੀ ਹੋਇਆ?)

ਇ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ੱਕ ਦੋ ਤਾਂ ਕਸ਼ਮੀਰ ਦੀ ਸਾਬਕਾ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਮਹਿਬੂਬਾ ਮੁਫ਼ਤੀ ਦੀ ਧੀ ਲਈ ਮੁੰਡੇ ਲੱਭ ਰਹੇ ਹਨ ਤਾਂ ਕਿਸੇ ਨੇ ਆਪਣੇ ਦੋਸਤ ਲਈ ਜੇਐਨਯੂ ਦੀ ਸਟੂਡੈਂਟ ਲੀਡਰ ਰਹੀ ਸ਼ੇਹਲਾ ਰਾਸ਼ਿਦ ਦਾ ਨਾਮ ਸੁਝਾਇਆ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਤਸਵੀਰ ਸਾਂਝੀ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਇੱਕ ਭਰਾ ਨੇ ਤਾਂ ਇਨਾਮ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।

'ਜੋ ਹਿੰਦੀ ਭਰਾ ਇੱਕ ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਕੁੜੀ ਦੇ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕਰੇਗਾ ਉਸ ਨੂੰ ਮੈਂ 50 ਹਜ਼ਾਰ ਨਗਦੀ ਦੇਵਾਂਗਾ।'

ਖੈਰ ਇਸ ਸਭ ਵਿਚਾਲੇ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਅਫ਼ਸੋਸ ਵੀ ਹੈ, "ਕਾਸ਼ ਵਿਆਹ ਲਈ ਦੋ-ਤਿੰਨ ਸਾਲ ਰੁਕਿਆ ਹੁੰਦਾ ਨਹੀਂ ਤਾਂ ਅੱਜ ਸਹੁਰੇ ਕਸ਼ਮੀਰ ਹੁੰਦੇ।"

ਪਿਛਲੇ ਦੋ-ਤਿੰਨ ਦਿਨਾਂ 'ਚ ਵਟਸਐਪ, ਫੇਸਬੁੱਕ, ਟਵਿੱਟਰ, ਟਿੱਕ-ਟੌਕ... ਅਜਿਹੇ ਸੰਦੇਸ਼ਾਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਪਿਆ ਹੈ। ਪਰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਸੰਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਕੀ ਕੋਈ ਹੋਰ ਮਤਲਬ ਵੀ ਜੁੜੇ ਹੋਏ ਹਨ? ਕੀ ਇਹ ਮੈਸੇਜ ਕੁਝ ਹੋਰ ਕਹਿਣ ਦੀ ਵੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ?

ਇੱਕ-ਦੋ ਗੱਲਾਂ ਹੋਰ ਧਿਆਨ ਦੇਣ ਵਾਲੀਆਂ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਭ ਸੰਦੇਸ਼ਾਂ ਦੀ ਬਨਾਵਟ ਦਸ ਰਹੀ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਸਭ ਮਰਦ, ਮਰਦਾਂ ਨੂੰ ਕਹਿ ਰਹੇ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਸੰਦੇਸਾਂ ਵਿੱਚ ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਕੁੜੀਆਂ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਦੀ ਇੱਛਾ ਤਾਂ ਹੈ। ਨਾਲ ਹੀ ਉਹ ਜ਼ਮੀਨ ਖਰੀਦਣ ਦੀ ਇੱਛਾ ਵੀ ਰੱਖਦੇ ਹਨ।

ਕੀ ਔਰਤ ਯੁੱਧ ਜਿੱਤਣ ਦਾ ਇਨਾਮ ਹੈ!

ਇਤਿਹਾਸ ਸਾਨੂੰ ਦੱਸਦਾ ਹੈ ਕਿ ਕਬੀਲੇ ਵਾਲੇ ਦੌਰ ਅਤੇ ਮੱਧ ਕਾਲ ਦੇ ਸਾਮੰਤਵਾਦੀ ਜ਼ਮਾਨੇ ਵਿੱਚ ਇਲਾਕੇ/ ਸਾਮਰਾਜ ਵਿਸਥਾਰ ਲਈ ਜੰਗ ਹੁੰਦੀ ਸੀ। ਜੇਤੂ ਹਾਰੇ ਹੋਏ ਇਲਾਕੇ/ਸੂਬੇ ਦੀ ਜ਼ਮੀਨ ਅਤੇ ਜਾਇਦਾਦਾਂ 'ਤੇ ਕਬਜ਼ਾ ਕਰ ਲੈਂਦੇ ਸਨ। ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਹਮਲਾਵਰ, ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਜਿੱਤੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਜਾਇਦਾਦਾਂ ਵਿੱਚ ਮੰਨਦੇ ਸਨ।

ਇਸ ਲਈ ਉਹ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਕਬਜ਼ੇ ਵਿੱਚ ਲੈ ਲੈਂਦੇ ਸਨ, ਮਰਦ ਪ੍ਰਧਾਨ ਸਮਾਜ, ਜ਼ਮਾਨੇ ਤੋਂ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਕਿਸੇ ਸਮਾਜ/ ਸਮੂਹ/ ਜਾਤ/ ਸੰਪਰਦਾਇ/ ਦੇਸ ਦੀ ਇੱਜ਼ਤ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਦੇਖਦਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਦੇਸਾਂ ਵਿਚਾਲੇ ਯੁੱਧ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਜਾਤ/ ਫਿਰਕੂ ਹਿੰਸਾ, ਜਿੱਤਣ ਲਈ ਇੱਕ ਜੰਗ ਇਸਤਰੀਆਂ ਦੀ ਦੇਹ 'ਤੇ ਵੀ ਲੜੀ ਜਾਂਦੀ ਰਹੀ ਹੈ। ਇਹ ਸਾਡੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ।

ਅਸੀਂ ਤਾਂ ਹਮੇਸ਼ਾ ਤੋਂ ਇਹੀ ਮੰਨਦੇ ਰਹੇ ਅਤੇ ਕਿਤਾਬਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਪੜ੍ਹਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਰਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਕਸ਼ਮੀਰ ਭਾਰਤ ਦਾ ਅਨਿੱਖੜਵਾਂ ਅੰਗ ਹੈ। ਸਾਡੀ ਗੱਲ ਦਾ ਸਿਰਾ ਕਸ਼ਮੀਰ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਕੇ ਕੰਨਿਆਕੁਮਾਰੀ 'ਤੇ ਖ਼ਤਮ ਹੁੰਦਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।

ਫਿਰ 5-6 ਅਗਸਤ ਤੋਂ ਅਜਿਹਾ ਹੋਇਆ ਕਿ ਕੁਝ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਲੱਗਣ ਲੱਗਿਆ ਕਿ ਕਸ਼ਮੀਰ ਹੁਣ ਸਾਡਾ ਹੈ? ਹੁਣ ਜਾ ਕੇ ਜਿੱਤ ਮਿਲੀ ਹੈ ? ਉਹ ਜੇਤੂ ਹਨ? ਆਪਣੇ ਹੀ ਇਲਾਕੇ ? ਆਪਣੇ ਹੀ ਲੋਕਾਂ 'ਤੇ ਜੇਤੂ? ਜਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪੁਰਾਣੇ ਜ਼ਮਾਨੇ ਵਿੱਚ ਜੇਤੂਆਂ ਨੂੰ ਜ਼ਮੀਨ 'ਤੇ ਕਬਜ਼ੇ ਦੀ ਫਿਕਰ ਰਹਿੰਦੀ ਸੀ, ਉਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਭ ਜੰਮੂ-ਕਸ਼ਮੀਰ-ਲੱਦਾਖ ਵਿੱਚ ਜਾਇਦਾਦ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਖੁਆਇਸ਼ ਜ਼ਾਹਰ ਕਰਨ ਲੱਗੇ ਹਨ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ 'ਤੇ ਫੈਲੇ ਸੰਦੇਸ਼, ਮੀਮ, ਗੱਲਾਂ ਤਾਂ ਇਹੀ ਦੱਸ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਤਾਂ ਕੀ ਸਾਨੂੰ ਉੱਥੋਂ...


"ਮੈਂ ਅੰਦਾਜ਼ਾ ਜਿਹਾ ਦੱਸ ਸਕਦਾ ਹਾਂ। ਇੰਨਾ ਕਮਾ ਲੈਂਦਾ ਹਾਂ ਕਿ ਆਪਣਾ ਕਿਰਾਇਆ ਦੇ ਸਕਾਂ ਅਤੇ ਕਦੇ-ਕਦੇ ਘੁੰਮ ਸਕਾਂ। ਇੰਨਾਂ ਮਾੜਾ ਨਹੀਂ ਹੈ।"

ਇੱਕ ਵੀ-ਲਾਗ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੇ ਇਹ ਦੱਸਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਕਿਵੇਂ ਕਰਦਾ ਹੈ।

ਉਸ ਨੇ 5 ਅਹਿਮ ਤਰੀਕੇ ਦੱਸੇ ਹਨ ਜਿਸ ਨਾਲ ਯੂ-ਟਿਊਬਰ ਕਮਾਈ ਕਰਦੇ ਹਨ।

1. ਮਸ਼ਹੂਰੀਆਂ

ਪਹਿਲਾ ਤਰੀਕਾ ਹੈ ਐਡਜ਼ (ਮਸ਼ਹੂਰੀਆਂ)। ਮਸ਼ਹੂਰੀਆਂ ਤੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਕਮਾਈ ਹੁੰਦੀ ਸੀ, ਪਰ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਖਿੱਚ ਘੱਟਦੀ ਗਈ।

ਐਵਨ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਪੂਰੀ ਵੀਡੀਓ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਜੋ ਮਸ਼ਹੂਰੀ ਚੱਲਦੀ ਹੈ, ਹਰ ਹਜ਼ਾਰ ਵਾਰ ਮਸ਼ਹੂਰੀ ਚੱਲਣ 'ਤੇ ਯੂਟਿਊਬਰ ਨੂੰ ਪੈਸੇ ਮਿਲਦੇ ਹਨ।

ਇਸ ਦੀ ਕੀਮਤ ਇੱਕ ਤੋ ਪੰਜ ਡਾਲਰ ਵਿਚਾਲੇ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।

ਹਾਲਾਂਕਿ ਅੱਜ-ਕੱਲ੍ਹ ਕੀਮਤ ਘਟਾ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ ਤੇ ਯੂਟਿਊਬ ਵੀ ਮਸ਼ਹੂਰੀ ਦਾ 50% ਹਿੱਸਾ ਲੈ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।

ਯਾਨਿ ਕਿ 10 ਲੱਖ ਵਾਰੀ ਵੀਡੀਓ ਦੇਖਣ 'ਤੇ 1000 ਤੋਂ 5000 ਡਾਲਰ ਮਿਲਦੇ ਹਨ।

2.ਪੈਟਰੀਅਨ

ਐਵਨ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਯੂਟਿਊਬਰ ਪੈਟਰਨ ਤੋਂ ਵੀ ਪੈਸੇ ਕਮਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਐਵਨ ਮੁਤਾਬਕ, "ਇਹ ਇੱਕ ਆਨਲਾਈਨ ਟਿਪ ਦੇਣ ਵਰਗਾ ਹੈ।"

"ਤੁਹਾਨੂੰ ਪਸੰਦ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਨਾ ਕੁਝ ਵੀਡੀਓਜ਼ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲਦੀਆਂ ਹਨ ਪਰ ਜੇ ਤੁਸੀਂ ਵਾਕਈ ਉਸ ਨੂੰ ਪਸੰਦ ਕਰਦੇ ਹੋ ਅਤੇ ਸਮਰਥਨ ਦੇਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹੋ ਤਾਂ ਤੁਸੀਂ ਹਰ ਵੀਡੀਓ ਲਈ ਇੱਕ ਡਾਲਰ ਜਾਂ ਹਰ ਮਹੀਨੇ ਇੱਕ ਡਾਲਰ ਦੇ ਸਕਦੇ ਹੋ।"

ਯੂਟਿਊਬਰ ਕੁ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਝ ਵੱਖਰੀਆਂ ਵੀਡੀਓਜ਼ ਰਖਦਾ ਹੈ ਜੋ ਪੈਸੇ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਦਰਸ਼ਕ ਦੇਖ ਸਕਦੇ ਹਨ।

ਹੁਣ ਘਰ ਬੈਠੇ ਕਰੋੜਾਂ ਕਮਾ ਰਹੇ ਹਨ ਨੌਜਵਾਨ

ਕੌਣ ਹੈ ਯੂ-ਟਿਊਬ ਦੀ ਸੁਪਰ ਵੂਮੈੱਨ ਲਿਲੀ ਸਿੰਘ

"ਮੇਰੇ ਕੋਲ ਇੱਕ ਸਾਲ ਤੱਕ ਪੈਟਰੀਅਨ ਸੀ ਅਤੇ ਉਹ ਦਰਸ਼ਕ ਮੇਰੀਆਂ ਵੀਡੀਓ ਕੁਝ ਪਹਿਲਾਂ ਦੇਖ ਸਕਦੇ ਹਨ ਤੇ ਸਵਾਲ ਪੁੱਛਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਸੌਖਾ ਹੈ ਤੇ ਮੈਨੂੰ ਹੋਰ ਕੁਝ ਨਹੀਂ ਚਾਹੀਦਾ।"

3.ਮਿਲਦੇ ਜੁਲਦੇ ਲਿੰਕ

ਇਹ ਫੈਸ਼ਨ ਤੇ ਖੂਬਸਰਤੀ ਦੇ ਬਲਾਗਰਜ਼ ਲਈ ਅਹਿਮ ਹੈ ਜਦੋਂ ਕੋਈ ਬਲਾਗਰ ਕਿਸੇ ਚੀਜ਼ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਆਪਣੀ ਪੋਸਟ ਵਿੱਚ ਕਰਦਾ ਹੈ।

"ਉਹ ਕਿਸੇ ਪਸੰਦੀਦਾ ਚੀਜ਼ ਦਾ ਪ੍ਰਚਾਰ ਹੀ ਨਹੀਂ ਕਰ ਰਹੇ, ਸਗੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ 5-20% ਲਾਹਾ ਵੀ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।"

ਜੇ ਤੁਸੀਂ ਕਿਸੇ ਯੂਟਿਊਬਰ ਦੇ ਪੋਸਟ ਤੋਂ ਕਲਿੱਕ ਕਰਕੇ ਕਿਸੇ ਚੀਜ਼ ਨੂੰ ਖਰੀਦਿਆ ਹੈ ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕੁਝ ਪੈਸੇ ਮਿਲਦੇ ਹਨ।

4. ਮਰਚੰਡਾਈਜ਼ (ਵੇਚਣ ਵਾਸਤੇ ਸਮਾਨ)

ਪੋਸਟਰ, ਕਲਾਈ ਦੇ ਬੈਂਡ, ਕਮੀਜ਼ਾਂ, ਫੋਨ ਦੇ ਕਵਰ-ਇੰਨ੍ਹਾਂ ਸਭ ਤੋਂ ਯੂਟਿਊਬਰ ਨੂੰ ਕਮਾਈ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਕਿਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਵਿਸਥਾਰ ਦੀ ਕੋਈ ਲੋੜ ਨਹੀਂ ਹੈ।

ਜ਼ੋਇਲਾ ਨੇ 2014 ਵਿੱਚ ਪਹਿਲਾ ਨਾਵਲ ਪਬਲਿਸ਼ ਕੀਤਾ ਤੇ ਹੁਣ ਆਪਣਾ ਕਾਸਮੇਟਿਕ ਦਾ ਕੰਮ ਹੈ।

5. ਬ੍ਰੈਂਡ ਦੀ ਮਸ਼ਹੂਰੀ

ਐਵਨ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਬ੍ਰੈਂਡ ਦੀਆਂ ਡੀਲਸ ਤੋਂ ਯੂਟਿਊਬਰਸ ਨੂੰ ਕਮਾਈ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।

ਜਦੋਂ ਕੰਪਨੀਆਂ ਯੂਟਿਊਬਰ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਸਮਾਨ ਲਈ ਵੀਡੀਓ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਕਹਿੰਦੀਆਂ ਹਨ ਤਾਂ ਬਦਲੇ ਵਿੱਚ ਵੱਡੀ ਕੀਮਤ ਦਿੰਦੀਆਂ ਹਨ।

ਫੰਕੀ ਬੰਚ ਦੀ ਵੀਡੀਓ ਵਿੱਚ ਮੋਬਾਈਲ ਫੋਨ ਖੇਡ ਦੀ ਮਸ਼ਹੂਰੀ ਦੇਣ 'ਤੇ 4 ਮਿਲੀਅਨ ਵਿਊਜ਼ ਹੋਏ।

"ਇਹ ਕੰਪਨੀਆਂ ਮਹੀਨੇ ਦੇ ਐਡਸੈਂਸ ਤੋਂ 12 ਗੁਣਾ ਵੱਧ ਪੈਸੇ ਦਿੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਝੂਠ ਲਗਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਇਹ ਸੱਚ ਹੈ। ਮੇਰੇ ਨਾਲ ਘਰ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਲਿਊਕ ਨੂੰ ਇੱਕ ਕੰਪਨੀ ਤੋਂ ਬ੍ਰੈਂਡ ਡੀਲ ਨਾਲ 20 ਹਜ਼ਾਰ ਯੂਰੋ ਦੀ ਕਮਾਈ ਹੋਈ।"

ਐਵਨ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਬ੍ਰੈਂਡ ਡੀਲ ਉਹ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਹ ਯੂਟਿਊਬਰ ਨੂੰ ਸਚਮੁੱਚ ਹੀ ਉਹ ਕਰਨ ਦਿੰਦੇ ਹਨ ਜੋ ਉਹ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦਾ ਵੀਡੀਓ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ ਜੋ ਉਹ ਉਸ ਦੀ ਮਦਦ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਨਹੀਂ ਬਣਾ ਸਕਦੇ ਸੀ।

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM, TWITTERਅਤੇ YouTube 'ਤੇ ਜੁੜੋ।)


"ਮੈਂ ਗੋਲਡ ਮੈਡਲ ਜਿੱਤ ਲਿਆ ਹੈ।"

10 ਜੁਲਾਈ, ਬੁੱਧਵਾਰ ਦੀ ਸ਼ਾਮ

ਓਹ ਸ਼ਿੱ* ਰੋਹਿਤ ਆਊਟ ਕੋਹਲੀ ਆਊਟ

ਭਾਰਤੀਆਂ ਦੀਆਂ ਨਿਗਾਹਾਂ ਟੀਵੀ ਤੋਂ ਇੱਧਰ-ਉੱਧਰ ਨਹੀਂ ਜਾ ਰਹੀਆਂ ਸਨ। ਭਾਰਤ ਤੇ ਨਿਊਜ਼ੀਲੈਂਡ ਦਰਮਿਆਨ ਕ੍ਰਿਕਟ ਵਿਸ਼ਵ ਕੱਪ ਦੇ ਸੈਮੀ-ਫਾਈਨਲ ਦਾ ਮੈਚ ਚੱਲ ਰਿਹਾ ਸੀ ਅਤੇ ਮੈਚ ਅਜਿਹਾ ਕਿ ਸਾਰਿਆਂ ਦੇ ਸਾਹ ਰੁਕੇ ਹੋਏ ਸਨ। ਜਿਵੇਂ-ਜਿਵੇਂ ਖਿਡਾਰੀ ਆਊਟ ਹੋ ਰਹੇ ਸਨ ਤਣਾਅ ਵਧਦਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਸੀ।

ਆਖਰ ਹੋਇਆ ਉਹੀ, ਜਿਸ ਦਾ ਡਰ ਸੀ। ਭਾਰਤ ਨਿਊਜ਼ੀਲੈਂਡ ਤੋਂ ਸੈਮੀ-ਫਾਈਨਲ ਹਾਰ ਕੇ ਵਿਸ਼ਵ ਕੱਪ ਟੂਰਨਾਮੈਂਟ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਹੋ ਗਿਆ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਜਿਵੇਂ ਸਾਰੇ ਪਾਸੇ ਸੋਗ ਤੇ ਨਿਰਾਸ਼ਾ ਫੈਲ ਗਈ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਤੇ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਆਪਣਾ ਕ੍ਰਿਕਿਟ ਦੇ ਗਿਆਨ, ਗੁੱਸੇ ਅਤੇ ਦੁੱਖ ਦਾ ਗੁਬਾਰ ਕੱਢਿਆ। ਕੋਈ ਹਾਰ ਦਾ ਠੀਕਰਾ ਵਿਰਾਟ ਕੋਹਲੀ ਦੇ ਸਿਰ ਭੰਨ ਰਿਹਾ ਸੀ ਤੇ ਕੋਈ ਮਹਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਧੋਨੀ ਦੇ ਸਿਰ।

ਇਲਜ਼ਾਮ ਤਰਾਸ਼ੀ ਦਾ ਸਿਲਸਿਲਾ ਹਾਲੇ ਥਮਿਆ ਨਹੀਂ ਹੈ।

ਹੁਣ ਮੁੜਦੇ ਹਾਂ 9 ਜੁਲਾਈ 'ਤੇ, ਜਿੱਥੋਂ ਅਸੀਂ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਇਹ ਟਵੀਟ ਭਾਰਤ ਦੀ ਫਰਾਟਾ ਦੌੜਾਕ ਦੂਤੀ ਚੰਦ ਨੇ ਕੀਤੇ ਸਨ।

ਦੂਤੀ ਨੇ ਇਹ ਟਵੀਟ ਇਟਲੀ ਵਿੱਚ ਚੱਲ ਰਹੀਆਂ ਵਰਲਡ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਗੋਲਡ ਮੈਡਲ ਜਿੱਤ ਕੇ ਇਤਿਹਾਸ ਸਿਰਜਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕੀਤਾ ਸੀ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ 11.32 ਸਕਿੰਟ ਵਿੱਚ 100 ਮੀਟਰ ਦੀ ਦੌੜ ਪੂਰੀ ਕੀਤੀ ਸੀ ਅਤੇ ਗੋਲਡ ਮੈਡਲ ਜਿੱਤਿਆ ਸੀ।

ਭਾਰਤ ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਦੀ ਰਿਕਾਰਡ ਹੋਲਡਰ ਦੂਤੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਟਰੈਕ ਐਂਡ ਫੀਲਡ ਵਿੱਚ ਗੋਲਡ ਮੈਡਲ ਜਿੱਤਣ ਵਾਲੀ ਪਹਿਲੀ ਭਾਰਤੀ ਮਹਿਲਾ ਬਣ ਗਈ ਹੈ।

ਐਨਾ ਹੀ ਨਹੀਂ, ਪੁਰਸ਼ ਵਰਗ ਵਿੱਚ ਵੀ ਹੁਣ ਤੱਕ ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਹੀ ਭਾਰਤੀ ਨੇ ਇਹ ਸਫ਼ਲਤਾ ਹਾਸਲ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਸਾਲ 2015 ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਐਥਲੀਟ ਇੰਦਰਜੀਤ ਸਿੰਘ ਨੇ ਸ਼ਾਟ ਪੁੱਟ ਵਿੱਚ ਗੋਲਡ ਮੈਡਲ ਜਿੱਤਿਆ ਸੀ।

ਕੁਲ ਮਿਲਾ ਕੇ ਦੇਖਿਆ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਹਿਮਾ ਦਾਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦੂਤੀ ਚੰਦ ਦੂਸਰੀ ਅਜਿਹੀ ਮਹਿਲਾ ਖਿਡਾਰਨ ਹੈ ਜਿਸ ਨੇ ਕਿਸੇ ਵੀ ਵਿਸ਼ਵੀ ਟੂਰਨਾਮੈਂਟ ਵਿੱਚ ਗੋਲਡ ਮੈਡਲ ਜਿੱਤਿਆ ਹੈ। ਭਾਰਤ ਦੀ ਹਿਮਾ ਦਾਸ ਨੇ ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਵਿਸ਼ਵ ਜੂਨੀਅਰ ਅਥਲੈਟਿਕਸ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ ਵਿੱਚ 400 ਮੀਟਰ ਦੌੜ ਵਿੱਚ ਗੋਲਡ ਮੈਡਲ ਜਿੱਤਿਆ ਸੀ।

ਕ੍ਰਿਕਟ ਦੇ ਸੋਗ ਵਿੱਚ ਦੂਤੀ ਦੀ ਜਿੱਤ ਗੁਆਚੀ

ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਾਰੇ ਰਿਕਾਰਡਜ਼ ਨੂੰ ਦੇਖ ਕੇ ਪਤਾ ਚਲਦਾ ਹੈ ਕਿ ਦੂਤੀ ਚੰਦ ਇਹ ਸਫ਼ਲਤਾ ਕਿੰਨੀ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਹੈ। ਫਿਰ ਵੀ ਸ਼ਾਇਦ ਕ੍ਰਿਕਟ ਵਿਸ਼ਵ ਕੱਪ ਦੇ ਸੈਮੀ ਫਾਈਨਲ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਟੀਮ ਦੇ ਹਾਰਨ ਤੋਂ ਐਨੇ ਦੁਖੀ ਸਨ ਕਿ ਇਹ ਜਿੱਤ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਦੇਖੀ ਹੀ ਨਹੀਂ।

ਇਹ ਸਥਿਤੀ ਵੀ ਉਸ ਸਮੇਂ ਦੂਰ ਹੋਈ ਜਦੋਂ ਟਵਿੱਟਰ ਤੇ ਦੂਤੀ ਨੇ ਆਪ ਆਪਣੀ ਤਸਵੀਰ ਸਾਂਝੀ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਲਿਖਿਆ, "ਤੁਸੀਂ ਜਿੰਨਾ ਮੈਨੂੰ ਪਿੱਛੇ ਖਿੱਚੋਂਗੇ, ਮੈਂ ਓਨੀ ਹੀ ਮਜ਼ਬੂਤੀ ਨਾਲ ਵਾਪਸੀ ਕਰਾਂਗੀ।"

ਇਹ ਉਮੀਦ ਵੀ ਸੀ, ਜਦੋਂ ਯੂਨੀਵਰਸਿਆਡ ਨੂੰ ਓਲੰਪਿਕ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦੁਨੀਆਂ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਟੂਰਨਾਮੈਂਟ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਵਿੱਚ 150 ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਖਿਡਾਰੀ ਹਿੱਸਾ ਲੈਂਦੇ ਹਨ।

ਸਵਿਟਜ਼ਰਲੈਂਡ ਦੀ ਡੇਲ ਪੇਂਟ ਦੂਸਰੇ ਅਤੇ ਜਰਮਨੀ ਦੀ ਕਾਯਾਈ ਇਸ ਤੀਜੇ ਥਾਂ 'ਤੇ ਰਹੀ। ਦੂਤੀ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਤਸਵੀਰਾਂ ਵੀ ਟਵਿੱਟਰ ਹੈਂਡਲ ਤੋਂ ਸਾਂਝੀਆਂ ਕੀਤੀਆਂ।

ਹਾਲਾਂਕਿ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਨਰਿੰਦਰ ਮੋਦੀ, ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਰਾਮਨਾਥ ਕੋਵਿੰਦ ਅਤੇ ਖੇਡ ਮੰਤਰੀ ਕਿਰੇਨ ਰਿਜਿਜੂ ਦਾ ਧਿਆਨ ਜ਼ਰੂਰ ਦੂਤੀ ਚੰਦ ਵੱਲ ਗਿਆ।

ਦੋ ਦਿਨ ਬੀਤਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਧਿਆਨ ਹੁਣ ਦੂਤੀ ਜਿੱਤ ਵੱਲ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਤੇ ਲਿਖਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ ਭਾਵ All is not lost ਅਸੀਂ ਸਭ ਕੁਝ ਨਹੀਂ ਹਾਰੇ।

ਫਿਰ ਵੀ ਇਹ ਇੱਕ ਕੌੜੀ ਸਚਾਈ ਹੈ ਜੋ ਕਾਇਮ ਰਹੇਗੀ ਕਿ ਦੂਤੀ ਚੰਦ ਦੀ ਖ਼ੂਬਸੂਰਤ ਜਿੱਤ ਦਾ ਉਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਤੇ ਉਸ ਉਤਸ਼ਾਹ ਨਾਲ ਸਵਾਗਤ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਜਿਵੇਂ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਸੀ।

ਲੜਾਈ ਸਿਰਫ ਟਰੈਕ 'ਤੇ ਹੀ ਨਹੀਂ...

ਇਹ ਉਹੀ ਦੂਤੀ ਚੰਦ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕੁਝ ਸਮਾਂ ਪਹਿਲਾਂ ਆਪਣੇ ਸਮਲਿੰਗੀ ਹੋਣ ਅਤੇ ਇੱਕ ਕੁੜੀ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਾਂ ਦੀ ਗੱਲ ਜਨਤਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸਵੀਕਾਰ ਕੀਤੀ ਸੀ।

ਦੂਤੀ ਅਜਿਹੀ ਪਹਿਲੀ ਭਾਰਤੀ ਐਥਲੀਟ ਹੈ ਜਿਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਸੈਕਸ਼ੂਅਲਿਟੀ ਬਾਰੇ ਜਨਤਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਗੱਲ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਭਾਰਤ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਦੁਨੀਆਂ ਭਰ ਵਿੱਚ ਤਾਰੀਫ਼ ਕੂੀਤੀ ਗਈ ਸੀ।

ਦੌੜਾਕ ਦੂਤੀ ਚੰਦ ਨੇ ਖ਼ੁਲਾਸਾ ਕੀਤਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਸਮਲਿੰਗੀ ਹਨ

ਓਡੀਸ਼ਾ ਦੇ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਦੇ ਇੱਕ ਗਰੀਬ ਪਰਿਵਾਰ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਕੁੜੀ ਲਈ...


"ਮੈਂ ਫੌਰਨ ਆਪਣੇ ਉਪਰ ਇੱਕ ਬਾਲਟੀ ਪਾਣੀ ਪਾਇਆ ਅਤੇ ਡਾਕਟਰ ਵੱਲ ਭੱਜਿਆ। ਮੈਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਕਿ ਮੈਂ ਇੱਕ ਕੱਪ ਸ਼ਿਲਾਜੀਤ ਪੀ ਲਿਆ ਹੈ। ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ ਮੈਂ ਡਿੱਗ ਗਿਆ। 4 ਘੰਟੇ ਬਾਅਦ ਮੈਨੂੰ ਹੋਸ਼ ਆਈ ਤਾਂ ਡਾਕਟਰ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਜ਼ੋਰ ਨਾਲ ਥੱਪੜ ਮਾਰਿਆ ਅਤੇ ਕਿਹਾ ਅਜਿਹਾ ਦੁਬਾਰਾ ਨਾ ਕਰਨਾ।"

ਇਹ ਕਹਾਣੀ ਹੁੰਜਾ ਘਾਟੀ ਇਲਾਕੇ ਦੇ ਅਲੀਆਬਾਦ ਦੇ ਵਾਸੀ ਕਰੀਮੁਦੀਨ ਦੀ ਹੈ, ਜੋ 1980 ਤੋਂ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਦੇ ਨਾਲ ਸ਼ਿਲਾਜੀਤ ਬਣਾਉਣ ਦਾ ਕਾਰੋਬਾਰ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਮੈਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਘਰ ਦੀ ਛੱਤ 'ਤੇ ਮਿਲਿਆ, ਜਿੱਥੇ ਸ਼ਿਲਾਜੀਤ ਸੁਕਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

Video- ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਪਹਾੜਾਂ 'ਚ ਸਿਲਾਜੀਤ ਲੱਭਣ ਦੀ ਯਾਤਰਾ

ਸ਼ਿਲਾਜੀਤ ਕੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਕਿਵੇਂ ਬਣਦਾ ਹੈ?

ਸਿਲਾਜੀਤ ਮੱਧ ਏਸ਼ੀਆ ਦੇ ਪਹਾੜਾਂ ਵਿੱਚ ਮਿਲਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਗਿਲਗਿਤ-ਬਾਲਟਿਸਤਾਨ ਦੇ ਪਹਾੜਾਂ ਤੋਂ ਕੱਢਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਕਰੀਮੁਦੀਨ ਦੱਸਦੇ ਹਨ ਕਿ ਸਿਲਾਜੀਤ ਬਹੁਤ ਸਾਲਾਂ ਤੱਕ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਪਹਾੜਾਂ ਦੀਆਂ ਗੁਫ਼ਾਵਾਂ 'ਚ ਮੌਜੂਦ ਧਾਤੂਆਂ ਅਤੇ ਬੂਟਿਆਂ ਦੇ ਘਟਕਾਂ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਬਣਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇੱਕ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਸਮੇਂ 'ਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਕੱਢਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ-

ਪਰ ਇਸ ਨੂੰ ਲੱਭਣ ਦਾ ਕੰਮ ਇੰਨਾ ਸੌਖਾ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਜਿਨਾਂ ਸਮਝਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਅਸਮਾਨੀ ਲਗਦੇ ਪਹਾੜਾਂ ਦੇ ਖ਼ਤਰਨਾਕ ਅਤੇ ਮੁਸ਼ਕਿਲ ਰਸਤਿਆਂ ਤੋਂ ਲੰਘਦੇ ਹੋਏ ਕਰੀਮੁਦੀਨ ਦੇ ਕਾਰੀਗਰ,... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਸ਼ਿਲਾਜੀਤ ਲੱਭਣ ਲਈ ਸੂਰਜ ਨਿਕਲਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਪਹਾੜਾਂ ਵੱਲ ਨਿਕਲ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਅਕਸਰ ਸ਼ਿਲਾਜੀਤ ਦੀ ਭਾਲ ਵਿੱਚ ਕਈ ਦਿਨ ਲੱਗ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।

ਸਿਲਾਜੀਤ ਨੂੰ ਉਸ ਦੇ ਅਖੀਰਲੇ ਪੜਾਅ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਣ ਲਈ ਦੋ ਅਹਿਮ ਪੜਾਵਾਂ ਤੋਂ ਲੰਘਣਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ।

ਸਿਲਾਜੀਤ ਦੀ ਭਾਲ

ਪਹਾੜ ਦੀਆਂ ਚੋਟੀਆਂ 'ਤੇ ਜਾ ਕੇ ਜਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਿਲਾਜੀਤ ਕੱਢਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ ਉਹ ਦ੍ਰਿਸ਼ ਆਪਣੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਨਾਲ ਦੇਖੋ ਅਤੇ ਤੁਹਾਨੂੰ ਲੂਈ ਕੰਢੇ ਨਾ ਆ ਜਾਣ ਤਾਂ ਮੈਂ ਤੁਹਾਡੀ ਹਿੰਮਤ ਦੀ ਤਾਰੀਫ਼ ਕਰਾਂਗਾ।

ਕਿਉਂਕਿ ਮੇਰੀ ਵੀ ਕੁਝ ਅਜਿਹੀ ਹਾਲਤ ਹੋ ਗਈ ਸੀ ਜਦੋਂ ਅਸੀਂ ਕੁਝ ਘੰਟੇ ਦਾ ਸਫ਼ਰ ਤੈਅ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਸ ਪਹਾੜੀ ਦੀ ਚੋਟੀ 'ਤੇ ਪਹੁੰਚੇ ਸੀ ਜਿੱਥੇ ਤੁਸੀਂ ਬਰਫ਼ ਨਾਲ ਢੱਕੀਆਂ ਰਾਕਾਪੋਸ਼ੀ ਦੀਆਂ ਚੋਟੀਆਂ ਤਾਂ ਦੇਖ ਸਕਦੇ ਹੋ ਪਰ ਨਾਲ ਹੀ ਤੁਹਾਡੇ ਅਤੇ ਰਾਕਾਪੋਸ਼ੀ ਦੀਆਂ ਚੋਟੀਆਂ ਵਿਚਾਲੇ ਹੁੰਜਾ ਘਾਟੀ ਦਾ ਇੱਕ ਸੁੰਦਰ ਦ੍ਰਿਸ਼ ਵੀ ਨਜ਼ਰ ਆਉਂਦਾ ਹੈ।

ਹੁੰਜਾ ਘਾਟੀ ਵਿੱਚ ਪਹਾੜਾਂ ਨਾਲ ਸਿਲਾਜੀਤ ਲੱਭਣ ਅਤੇ ਕੱਢਣ ਲਈ ਤਜ਼ਰਬੇਕਾਰ ਲੋਕ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਜੋ ਇਲਾਕੇ ਦੇ ਚੱਪੇ-ਚੱਪੇ ਨੂੰ ਜਾਣਦੇ ਹਨ।

ਗਾਜ਼ੀ ਕਰੀਮ ਜੋ ਇਹ ਕੰਮ ਪਿਛਲੇ 15 ਸਾਲ ਤੋਂ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ, ਉਹ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, "ਸ਼ਿਲਾਜੀਤ ਲਈ ਅਸੀਂ ਕੁਝ ਘੰਟਿਆਂ ਦੇ ਸਫ਼ਰ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਕਈ-ਕਈ ਦਿਨਾਂ ਤੱਕ ਸਫ਼ਰ ਕਰਦੇ ਹਾਂ।"

"ਫਿਰ ਇਹੀ ਕੱਚਾ ਮਾਲ ਜੋ ਪਹਾੜਾਂ ਤੋਂ ਲੱਭਦੇ ਹਾਂ, ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਆ ਕੇ ਖ਼ਾਸ ਦੁਕਾਨਦਾਰਾਂ ਨੂੰ ਵੇਚਦੇ ਹਾਂ ਜੋ ਉਸ ਨੂੰ ਇੱਕ ਖ਼ਾਸ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਸਾਫ਼ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅੱਗੇ ਵੇਚਦੇ ਹਨ।"

ਇਹ ਲੋਕ ਅਕਸਰ 4-5 ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਸਮੂਹ ਬਣਾ ਕੇ ਸਫ਼ਰ ਕਰਦੇ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਦਾ ਕੰਮ ਚਾਹ ਅਤੇ ਖਾਣਾ ਬਣਾਉਣਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।

ਜਦਕਿ ਬਾਕੀ ਲੋਕ ਚੋਟੀ 'ਤੇ ਰੱਸੀ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤੀ ਨਾਲ ਬੰਨ੍ਹਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਫੜ੍ਹਦੇ ਹਨ ਤੇ ਫਿਰ ਇੱਕ ਵਿਅਕਤੀ ਇਸ ਗੁਫ਼ਾ ਅੰਦਰ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਥੋਂ ਸ਼ਿਲਾਜੀਤ ਮਿਲਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।

ਇਸ ਵੀਡੀਓ ਚ ਵੇਖੋ ਕਿਵੇਂ ਇੱਕ ਵਿਅਕਤੀ ਹੈਲਮੇਟ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ ਨਾਲ ਪ੍ਰੇਸ਼ਾਨ ਹੈ

ਗਾਜ਼ੀ ਦੱਸਦੇ ਹਨ, "ਅਸੀਂ ਦੂਰਬੀਨ ਨਾਲ ਗੁਫ਼ਾਵਾਂ ਅੰਦਰ ਦੇਖਦੇ ਹਾਂ। ਜਦੋਂ ਨਜ਼ਦੀਕ ਜਾਂਦੇ ਹਾਂ ਤਾਂ ਉਸ ਖ਼ਾਸ ਖੁਸ਼ਬੂ ਤੋਂ ਸਾਨੂੰ ਪਤਾ ਲਗ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।"

ਇਸ ਦੌਰਾਨ ਗਾਜ਼ੀ ਵੱਡੀ ਮਹਾਰਤ ਨਾਲ ਪਹਾੜ ਦੀ ਚੋਟੀ ਤੋਂ ਰੱਸੀ ਰਾਹੀਂ 90 ਦੇ ਕੌਣ 'ਤੇ ਹੇਠਾਂ ਉਤਰਨ ਲੱਗੇ ਅਤੇ ਫਿਰ ਗੁਫ਼ਾ ਦੇ ਅੰਦਰ ਉਤਰਨ ਦੇ ਕੁਝ ਦੇਰ ਬਾਅਦ ਗਾਜ਼ੀ ਨੇ ਆਪਣੇ ਦੋਸਤਾਂ ਨੂੰ ਆਵਾਜ਼ ਲਗਾਈ ਕਿ ਸ਼ਿਲਾਜੀਤ ਮਿਲ ਗਿਆ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ-

ਗਾਜ਼ੀ ਇਸ ਪੂਰੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਬਾਰੇ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, "ਜਦੋਂ ਬੰਦਾ ਹੇਠਾਂ ਗੁਫ਼ਾ ਅੰਦਰ ਉਤਰਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਹੇਠਾਂ ਉਸ ਦੇ ਬੈਠਣ ਦੀ ਥਾਂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਸ਼ਿਲਾਜੀਤ ਕੱਢਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਬੋਰੀ ਵਿੱਚ ਪਾਉਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਫਿਰ ਪਹਿਲਾਂ ਬੋਰੀਆਂ ਉਪਰ ਭੇਜਦੇ ਹਨ ਤੇ ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਖ਼ੁਦ ਵਾਪਸ ਉਸੀ ਰੱਸੀ ਰਾਹੀਂ ਉਪਰ ਆ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।"

ਇਸ ਪੂਰੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ ਅੱਧਾ ਘੰਟਾ ਲੱਗਾ ਪਰ ਉਸ ਅੱਧੇ...


"ਮੈਨੂੰ ਉਹ ਦਿਨ ਯਾਦ ਹੈ ਜਦੋਂ ਮੈਂ ਇੱਕ ਨੌਜਵਾਨ ਵਰਕਰ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਨਾਰਨਪੁਰਾ ਇਲਾਕੇ 'ਚ ਭਾਜਪਾ ਦੇ ਸੀਨੀਅਰ ਲੀਡਰਾਂ ਲਈ ਪੋਸਟ ਲਗਾਉਂਦਾ ਸੀ। ਸਾਲਾਂ ਲੰਘ ਗਏ ਹਨ ਅਤੇ ਮੈਂ ਬਹੁਤ ਵੱਡਾ ਹੋ ਗਿਆ ਹਾਂ ਪਰ ਯਾਦਾਂ ਅਜੇ ਵੀ ਤਾਜ਼ਾ ਹਨ ਅਤੇ ਮੈਨੂੰ ਪਤਾ ਹੈ ਕਿ ਮੇਰਾ ਸਫ਼ਰ ਇੱਥੋਂ ਹੀ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ ਸੀ।"

30 ਮਾਰਚ ਨੂੰ ਭਾਜਪਾ ਪ੍ਰਧਾਨ ਅਮਿਤ ਸ਼ਾਹ ਨੇ ਆਪਣਾ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀ ਪੱਤਰ ਦਾਖ਼ਲ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹੋਏ ਰੋਡ ਸ਼ੋਅ ਵਿੱਚ ਇਹ ਗੱਲਾਂ ਆਖੀਆਂ ਸਨ।

ਗੁਜਰਾਤ ਦੀ ਗਾਂਧੀਨਗਰ ਸੀਟ ਤੋਂ ਲੋਕ ਸਭਾ ਚੋਣ ਲੜ ਰਹੇ ਸ਼ਾਹ ਉਸ ਸਮੇਂ ਦੀ ਗੱਲ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ, ਜਦੋਂ 1982 ਵਿੱਚ ਉਹ ਏਬੀਵੀਪੀ ਦੇ ਨੌਜਵਾਨ ਵਰਕਰ ਸਨ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਕਈ ਸਾਲ ਲੰਘ ਚੁੱਕੇ ਹਨ ਅਤੇ ਉਹ ਮੁੰਡਾ ਜਿਹੜਾ ਕਦੇ ਅਟਲ ਬਿਹਾਰੀ ਵਾਜਪਈ ਅਤੇ ਭਾਜਪਾ ਦੇ ਦੂਜੇ ਦਿੱਗਜ ਲੀਡਰਾਂ ਲਈ ਪੋਸਟਰ ਲਗਾਉਂਦਾ ਸੀ ਅੱਜ ਖ਼ੁਦ ਪਾਰਟੀ ਦਾ ਪੋਸਟਰ ਬੁਆਏ ਬਣ ਚੁੱਕਿਆ ਹੈ।

ਏਬੀਵੀਪੀ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ ਸਫ਼ਰ

ਅਮਿਤ ਸ਼ਾਹ ਦਾ ਹੁਣ ਤੱਕ ਦਾ ਸਫ਼ਰ ਨਾਟਕੀ ਘਟਨਾਕ੍ਰਮ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਰਿਹਾ ਹੈ।

ਸ਼ਾਹ ਨੇ ਆਪਣੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਵਿੱਚ ਹਰ ਤਰੀਕੇ ਦੇ ਚੰਗੇ-ਮਾੜੇ ਸਮੇਂ ਦੇਖੇ ਹਨ। ਏਬੀਵੀਪੀ ਵਰਕਰ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਸਿਆਸੀ ਸਫ਼ਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਸ਼ਾਹ ਅੱਜ ਉਸ ਮੁਕਾਮ 'ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਗਏ ਹਨ, ਜਿੱਥੇ ਉਹ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਲਈ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰ ਹਨ, ਭਾਵੇਂ ਪਾਰਟੀ ਚੋਣਾਂ ਹਾਰੇ ਜਾਂ ਜਿੱਤੇ।

ਸ਼... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਾਹ ਦਾ ਜਨਮ 22 ਅਕਤੂਬਰ 1964 ਨੂੰ ਮੁੰਬਈ ਦੇ ਇੱਕ ਬਣੀਆ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। 14 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਉਹ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸਵੈਮਸੇਵਕ ਸੰਘ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਏ ਸਨ ਅਤੇ ਇੱਥੋਂ ਹੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਿਆਸੀ ਸਫ਼ਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਸਮਝੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

ਗਾਂਧੀਨਗਰ ਦੇ ਇੱਕ ਛੋਟੇ ਸ਼ਹਿਰ ਮਨਸਾ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਹ ਸ਼ੁਰੂਆਤ 'ਤਰੁਣ ਸਵੈਮਸੇਵਕ' ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਇਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦਾ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਮੋੜ ਸੀ।

ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਅਮਿਤ ਸ਼ਾਹ ਆਪਣੀ ਕਾਲਜ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਲਈ ਅਹਿਮਦਾਬਾਦ ਆਏ, ਜਿੱਥੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਏਬੀਵੀਪੀ ਦੀ ਮੈਂਬਰਸ਼ਿਪ ਲਈ। ਸਾਲ 1982 ਵਿੱਚ ਬਾਇਓ-ਕਮਿਸਟਰੀ ਦੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਅਮਿਤ ਸ਼ਾਹ ਨੂੰ ਅਹਿਮਦਾਬਾਦ ਵਿੱਚ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਸੰਗਠਨ ਏਬੀਵੀਪੀ ਦੇ ਸਕੱਤਰ ਦੀ ਜ਼ਿੰਮੇਦਾਰੀ ਦਿੱਤੀ ਗਈ।

ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਭਾਜਪਾ ਦੀ ਅਹਿਮਦਾਬਾਦ ਇਕਾਈ ਦਾ ਸਕੱਤਰ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ। ਉਦੋਂ ਤੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਪਿੱਛੇ ਮੁੜ ਕੇ ਨਹੀਂ ਵੇਖਿਆ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਪਾਰਟੀ ਵਿੱਚ ਸੂਬਾ ਇਕਾਈ ਦੇ ਕਈ ਅਹਿਮ ਅਹੁਦਿਆਂ ਨੂੰ ਸੰਭਾਲਿਆ।

1997 ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਜਨਤਾ ਯੁਵਾ ਮੋਰਚਾ ਦੇ ਕੌਮੀ ਖਜ਼ਾਨਚੀ ਬਣਾ ਜਾਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਭਾਜਪਾ ਸੂਬਾ ਇਕਾਈ ਦੇ ਉਪ-ਪ੍ਰਧਾਨ ਦੀ ਜ਼ਿੰਮੇਦਾਰੀ ਦਿੱਤੀ ਗਈ।

ਹਾਲਾਂਕਿ ਅਹੁਦਾ ਵਧਣ ਦਾ ਇਹ ਸਿਲਸਿਲਾ ਕੁਝ ਸਮੇਂ ਲਈ ਉਦੋਂ ਰੁੱਕ ਗਿਆ ਜਦੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸੋਹਰਾਬੁੱਦੀਨ ਅਤੇ ਕੌਸਰ ਬੀ ਦੇ ਫਰਜ਼ੀ ਮੁਠਭੇੜ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਜੇਲ੍ਹ ਜਾਣਾ ਪਿਆ।

ਸਿਆਸਤ ਦੇ ਪੰਡਿਤ ਇਸ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਯਾਤਰਾ ਦਾ ਆਖ਼ਰੀ ਪੜਾਅ ਮੰਨ ਰਹੇ ਸਨ, ਪਰ ਅਮਿਤ ਸ਼ਾਹ ਨੇ ਵਿਰੋਧੀ ਲਹਿਰਾਂ ਦੇ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਦਮਦਾਰ ਗੋਤਾ ਲਗਾਇਆ ਅਤੇ ਸਿਆਸਤ ਵਿੱਚ ਜ਼ਬਰਦਸਤ ਵਾਪਸੀ ਕੀਤੀ।

ਜੇਲ੍ਹ ਤੋਂ ਰਿਹਾਅ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਹ ਪਾਰਟੀ ਲਈ ਸਖ਼ਤ ਮਿਹਨਤ ਕਰਨ ਲੱਗੇ ਅਤੇ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਤਰੱਕੀ ਦੀਆਂ ਪੌੜੀਆਂ ਚੜ੍ਹਦੇ ਗਏ।

ਮੋਦੀ ਨੂੰ ਸੁਪਰ ਸਟਾਰ ਬਣਾਉਣ ਵਾਲੇ ਸ਼ਾਹ

ਅਮਿਤ ਸ਼ਾਹ ਨੂੰ ਨੇੜਿਓਂ ਜਾਣਨ ਵਾਲਿਆਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣੀ ਪੂਰੀ ਵਾਹ ਲਾ ਕੇ ਗਾਂਧੀਨਗਰ ਸੀਟ 'ਤੇ ਕੰਮ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਇਸ ਨਾਲ ਅਚਲ ਬਿਹਾਰੀ ਵਾਜਪਈ, ਲਾਲ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਅਡਵਾਨੀ ਵਰਗੇ ਵੱਡੇ ਲੀਡਰਾਂ ਨੂੰ ਫਾਇਦਾ ਪਹੁੰਚਾਇਆ।

ਸਿਆਸਤ 'ਤੇ ਨਜ਼ਰ ਰੱਖਣ ਵਾਲਿਆਂ ਅਤੇ ਪਾਰਟੀ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਵਾਜਪਈ ਅਤੇ ਅਡਵਾਨੀ ਦੀ ਹੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਨਰਿੰਦਰ ਮੋਦੀ ਨੂੰ ਸਿਆਸਤ ਦੇ ਕੌਮੀ ਪੱਧਰ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਾਉਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕੀਤੀ।

ਦੋਵਾਂ ਲੀਡਰਾਂ ਦੇ ਕਰੀਬ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਭਾਜਪਾ ਦੇ ਇੱਕ ਸੀਨੀਅਰ ਲੀਡਰ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, "ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਮੋਦੀ ਅਤੇ ਸ਼ਾਹ ਇੱਕ ਅਜਿਹੇ ਬੱਲੇਬਾਜ਼ਾਂ ਦੀ ਜੋੜੀ ਹੈ ਜਿਹੜੀ ਇਕੱਠੇ ਕਈ ਸੈਂਕੜੇ ਜੜਦੀ ਹੈ।''

"ਮੋਦੀ ਅਤੇ ਸ਼ਾਹ ਇੱਕ ਹੀ ਸਿਕੇ ਦੇ ਦੋ ਪਹਿਲੂ ਹਨ। ਉਹ ਦਹਾਕਿਆਂ ਤੋਂ ਇਕੱਠੇ ਰਹੇ ਹਨ। ਉਹ ਇੱਕੋ ਜਿਹਾ ਸੋਚਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਇੱਕ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਟੀਮ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਹਨ।''

"ਉਹ ਨਿੱਜੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਅਤੇ ਸਿਆਸੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦੇ ਪ੍ਰਤੀ...


"ਮੈਨੂੰ ਬੇਹੱਦ ਚਿੰਤਾ ਹੈ ਕਿ ਸੀਏਏ ਨੂੰ ਦੇਸ ਵਿੱਚ ਘੁਸਪੈਠ ਕਰਨ ਲਈ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਵਰਤਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਖ਼ਾਸ ਕਰਕੇ ਪੰਜਾਬ ਵਰਗੇ ਸਰਹੱਦੀ ਸੂਬੇ ਵਿੱਚ। ਇਹ ਕੌਮੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਲਈ ਸੰਭਾਵੀ ਖ਼ਤਰਾ ਹੈ। ਕੀ ਭਾਜਪਾ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਾਲੀ ਕੇਂਦਰ ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਪਤਾ ਵੀ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਕੀ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ।"

End of Twitter post, 1

ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਕੈਪਟਨ ਨੇ ਇਹ ਟਵੀਟ ਕੇਂਦਰੀ ਕਾਨੂੰਨ ਮੰਤਰੀ ਰਵੀ ਸ਼ੰਕਰ ਪ੍ਰਸਾਦ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਨ ਕਰਦਿਆਂ ਲਿਖਿਆ। ਇਸ ਬਾਰੇ ਕੈਪਟਨ ਅਮਰਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਨੇ ਰਵੀ ਸ਼ੰਕਰ ਪ੍ਰਸਾਦ ਨੂੰ ਖੁੱਲ੍ਹੀ ਚਿੱਠੀ ਵੀ ਲਿਖੀ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ-

ਰਵੀ ਸ਼ੰਕਰ ਪ੍ਰਸ਼ਾਦ ਨੇ ਕੀ ਕਿਹਾ ਸੀ

ਦਰਅਸਲ ਬੀਤੇ ਦਿਨ ਕੇਂਦਰ ਕਾਨੂੰਨ ਮੰਤਰੀ ਰਵੀ ਸ਼ੰਕਰ ਪ੍ਰਸ਼ਾਦ ਨੇ ਕਿਹਾ ਸੀ ਕਿ ਹੈਰਾਨੀ ਹੈ ਕਿ ਜੋ ਲੋਕ ਸੰਵਿਧਾਨ ਦੀ ਸਹੁੰ ਚੁੱਕ ਕੇ ਸੱਤਾ ਵਿੱਚ ਆਏ ਹਨ ਉਹੀ ਲੋਕ ਗ਼ੈਰ-ਸੰਵਿਧਾਨਕ ਗੱਲਾਂ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਇਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸੰਵਿਧਾਨਕ ਡਿਊਟੀ ਬਣਦੀ ਹੈ ਕਿ ਜੋ ਕਾਨੂੰਨ ਲੋਕ ਸਭਾ 'ਚੋਂ ਪਾਸ ਹੋ ਕੇ ਆਇਆ ਹੈ ਉਹ ਉਸ ਨੂੰ ਸੂਬੇ ਵਿੱਚ ਲਾਗੂ ਕਰਨ।"

ਸੀਏਏ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਪੰਜਾਬ ਸਣੇ ਪੂਰੇ ਦੇਸ ਵਿੱਚ ਰੋਸ-ਮੁਜ਼ਾਹਰੇ ਹੋ ਰਹੇ ਹਨ। ਲੋਕ ਇਸ ਨੂੰ ਵਾਪਿਸ ਲੈਣ ਦੀ ਮੰਗ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ। ਪੰਜਾਬ ਅਤੇ ਕਈ ਹੋਰ ਸੂਬਿਆਂ ਨੇ ਇਸ ਨੂੰ ਲਾਗੂ ਕਰਨ ਤੋਂ ਇਨਕਾਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ-

ਇਹ ਵੀ ਦੇਖੋ-

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK,... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:


"ਰੱਬ ਦੇ ਲੋਕਾਂ" ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਿਤ ਚਿੱਠੀ ਵਿਚ ਰੋਮਨ ਕੈਥੋਲਿਕ ਈਸਾਈ ਧਰਮ ਦੇ ਮੁਖੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਸ ਸ਼ੋਸ਼ਣ ਨੂੰ ਖਤਮ ਕਰਨ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ

"ਰੱਬ ਦੇ ਲੋਕਾਂ" ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਿਤ ਚਿੱਠੀ ਵਿਚ ਰੋਮਨ ਕੈਥੋਲਿਕ ਈਸਾਈ ਧਰਮ ਦੇ ਮੁਖੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਸ ਸ਼ੋਸ਼ਣ ਨੂੰ ਖਤਮ ਕਰਨ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ। ਉਹ ਚਿੱਠੀ ਵਿਚ ਸ਼ੋਸ਼ਣ ਨੂੰ ਖਤਮ ਕਰਨ 'ਚ ਹੋਈਆਂ ਨਾਕਾਮੀਆਂ ਨੂੰ ਵੀ ਮੰਨਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਮਾਫੀ ਮੰਗਦੇ ਹਨ।

ਪਿਛਲੇ ਹਫ਼ਤੇ ਹੀ ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਪੇਂਸਿਲਵੇਨੀਆ 'ਚ ਸੱਤ ਦਹਾਕਿਆਂ ਤੋਂ ਹੋ ਰਹੇ ਸ਼ੋਸ਼ਣ ਦੇ ਵੇਰਵੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆਏ ਸਨ। ਅਦਾਲਤ 'ਚ ਪੇਸ਼ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਜਾਂਚ 'ਚ ਇਹ ਪਤਾ ਲੱਗਿਆ ਕਿ 1,000 ਤੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਪਛਾਣੇ ਗਏ ਨਾਬਾਲਿਗ 300 ਪਾਦਰੀ ਦੁਆਰਾ ਸ਼ੋਸ਼ਣ ਦੇ ਸ਼ਿਕਾਰ ਬਣਾਏ ਗਏ। ਪੀੜਤਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਕਈ ਹੋਰ ਹਜ਼ਾਰਾਂ 'ਚ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਜਾਂਚ ਦੇ ਮੁਤਾਬਕ ਚਰਚ ਨੇ ਮਾਮਲਿਆਂ ਨੂੰ ਵਿਵਸਥਿਤ ਢੰਗ ਨਾਲ ਲੁਕਾਉਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ। ਕਈ ਮਾਮਲੇ ਹੁਣ ਐਨੇ ਪੁਰਾਣੇ ਹੋ ਗਏ ਹਨ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਅਦਾਲਤ ਵਿਚ ਨਹੀਂ ਲਿਜਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ।

ਜਦੋਂ ਜਾਂਚ ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ ਨੂੰ ਜਨਤਕ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਤਾਂ ਵੈਟੀਕਨ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਪੋਪ ਇਨ੍ਹਾਂ "ਸ਼ਿਕਾਰੀ" ਮਾਨਸਿਕਤਾ ਵਾਲੇ ਪਾਦਰੀਆਂ ਦੇ ਖਿਲਾਫ ਅਤੇ ਪੀੜਤਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਖੜ੍ਹੇ ਹਨ।

ਪੋਪ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕੀ ਹੈ?

ਵੈਟੀਕਨ ਦੇ ਮੁਤਾਬਕ ਇਹ ਪਹਿਲਾ ਮੌਕਾ ਹੈ ਕਿ ਕਿਸੇ ਪੋਪ ਨੇ ਜਿਨਸੀ ਸ਼ੋਸ਼ਣ ਦੇ ਮੁੱਦੇ 'ਤੇ ਦੁਨੀਆਂ ਦੇ ਸਾਰੇ ਕੈਥੋ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਲਿਕ ਭਾਈਚਾਰੇ ਨੂੰ ਚਿੱਠੀ ਲਿਖੀ ਹੈ। ਸੋਮਵਾਰ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀ ਗਈ 2,000 ਸ਼ਬਦਾਂ ਦੀ ਇਹ ਚਿੱਠੀ ਸਿੱਧੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਸਕੈਂਡਲ ਦੀ ਗੱਲ ਕਰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਮੰਨਦੀ ਹੈ ਕਿ ਚਰਚ ਨੇ ਇਸ ਦੇ ਖਿਲਾਫ ਸਮੇਂ ਸਿਰ ਕਾਰਵਾਈ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ।

ਪੋਪ ਇਸ ਵਿਚ "ਦਿਲ ਦੁਖਾਉਣ ਵਾਲੇ ਦਰਦ" ਦੀ ਗੱਲ ਕਰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਪੀੜਤਾਂ ਨੂੰ "ਲੰਮੇ ਸਮੇਂ ਤਕ ਅਣਡਿੱਠਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਚੁੱਪ ਕਰਨ ਲਈ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਜਾ ਚੁੱਪ ਕਰਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ"।

ਪੋਪ ਫਰਾਂਸਿਸ ਨੇ 1.2 ਅਰਬ ਈਸਾਈਆਂ ਨੂੰ ਲਿਖੀ ਚਿੱਠੀ ਵਿਚ ਚਰਚਾਂ 'ਚ ਬੱਚਿਆਂ ਦੇ ਜਿਨਸੀ ਸ਼ੋਸ਼ਣ ਅਤੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ਨੂੰ ਲੁਕਾਉਣ ਦੀਆਂ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ਾਂ ਨੂੰ "ਅਤਿਆਚਾਰ" ਦੱਸਦਿਆਂ ਨਿੰਦਿਆ ਹੈ

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਲਿਖਿਆ, "ਸ਼ਰਮ ਤੇ ਪਛਤਾਵੇ ਦੇ ਭਾਵ ਨਾਲ ਅਸੀਂ ਇਹ ਮੰਨਦੇ ਹਨ ਕਿ ਇਕ ਧਾਰਮਿਕ ਭਾਈਚਾਰੇ ਵਜੋਂ ਅਸੀਂ ਇਸ ਮੁੱਦੇ 'ਤੇ ਉਹ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਜੋ ਸਾਨੂੰ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਸੀ। ਅਸੀਂ ਇਸ ਨਾਲ ਹੋਏ ਨੁਕਸਾਨ ਦੀ ਗੰਭੀਰਤਾ ਨੂੰ ਸਮਝ ਕੇ ਸਮਾਂ ਰਹਿੰਦਿਆਂ ਲੋੜੀਂਦੀ ਕਾਰਵਾਈ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ।" ਚਿੱਠੀ 'ਚ ਸਾਫ ਲਿਖਿਆ ਹੈ, "ਅਸੀਂ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਪ੍ਰਵਾਹ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ; ਅਸੀਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਵਿਸਾਰ ਦਿੱਤਾ।"

ਪੋਪ ਦਾ ਸੰਦੇਸ਼ ਬਾਈਬਲ ਦੀ ਇੱਕ ਸਤਰ ਦਾ ਹਵਾਲਾ ਵੀ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, "ਜੇ ਇੱਕ ਸ਼ਖ਼ਸ ਦੁੱਖ ਝੱਲ ਰਿਹਾ ਹੈ ਤਾਂ ਸਮਝੋ ਸਭ ਇਕੱਠੇ ਦੁੱਖ ਝੱਲ ਰਹੇ ਹਨ।" ਪੋਪ ਈਸਾਈ ਭਾਈਚਾਰੇ ਨੂੰ ਇਕੱਠੇ ਹੋ ਕੇ ਦੁੱਖ ਤੇ ਸ਼ਰਮ ਦੇ ਭਾਵ ਨਾਲ ਇਨ੍ਹਾਂ ਅਤਿਆਚਾਰਾਂ ਨੂੰ ਨਿੰਦਣ ਦੀ ਅਪੀਲ ਕਰਦੇ ਹਨ।

ਹਾਲੀਆ ਘਟਨਾਵਾਂ

ਕੁਝ ਹੀ ਦਿਨਾਂ ਵਿਚ ਪੋਪ ਨੇ ਆਇਰਲੈਂਡ ਵਿਚ ਚਰਚ ਵੱਲੋਂ ਰੱਖੇ ਗਏ 'ਵਿਸ਼ਵ ਪੱਧਰੀ ਪਰਿਵਾਰਕ ਇਕੱਠ' ਲਈ ਜਾਣਾ ਹੈ। ਆਇਰਲੈਂਡ ਦੀ ਰੋਮਨ ਕੈਥੋਲਿਕ ਚਰਚ ਦੇ ਮੁਖੀ, ਆਰਚਬਿਸ਼ਪ ਈਮੋਨ ਮਾਰਟਿਨ, ਨੇ ਉਮੀਦ ਜ਼ਾਹਿਰ ਕੀਤੀ ਹੈ ਕਿ ਪੋਪ ਫਰਾਂਸਿਸ ਡਬਲਿਨ ਵਿਖੇ ਪੀੜਤਾਂ ਨੂੰ ਮਿਲਣਗੇ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਬੱਚਿਆਂ ਦਾ ਜਿਨਸੀ ਸ਼ੋਸ਼ਣ ਸਾਰੀ ਦੁਨੀਆਂ ਵਿਚ ਚਰਚ ਦਾ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਮਸਲਾ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।

ਬੱਚਿਆਂ ਦਾ ਜਿਨਸੀ ਸ਼ੋਸ਼ਣ ਸਾਰੀ ਦੁਨੀਆਂ ਵਿਚ ਚਰਚ ਦਾ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਮਸਲਾ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।

ਪਿਛਲੇ ਮਹੀਨੇ ਵਾਸ਼ਿੰਗਟਨ ਡੀ.ਸੀ. ਦੇ ਆਰਚਬਿਸ਼ਪ ਥੀਓਡੋਰ ਮੈਕ-ਕੈਰੀਕ ਨੇ ਇਲਜ਼ਾਮ ਲੱਗਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਆਪਣਾ ਔਹਦਾ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ ਸੀ। ਅਮਰੀਕੀ ਚਰਚ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਖਿਲਾਫ ਲੱਗੇ ਇਲਜ਼ਾਮ ਨੂੰ "ਭਰੋਸੇਯੋਗ" ਮੰਨਿਆ ਹੈ। ਪਰ ਆਰਚਬਿਸ਼ਪ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕੋਈ ਅਜਿਹੀ ਘਟਨਾ ਯਾਦ ਨਹੀਂ ਹੈ।

ਕੀ ਪੋਪ ਦੀ ਚਿੱਠੀ ਕਾਫ਼ੀ ਹੈ?

ਉੱਤਰੀ ਆਇਰਲੈਂਡ ਵਿਚ ਪੀੜਤਾਂ ਦੀ ਮਦਦ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਇੱਕ ਸੰਸਥਾ ਲਈ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਮਾਰਗਰੇਟ ਮੈਕ-ਗਕੀਨ ਨੇ ਪੋਪ ਦੀ ਚਿੱਠੀ ਨੂੰ "ਕਾਫੀ ਘੱਟ ਤੇ ਕਾਫੀ ਦੇਰ ਨਾਲ" ਦਿੱਤਾ ਪ੍ਰਤੀਕਰਮ ਮੰਨਿਆ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਮੁਤਾਬਕ ਇਸ ਚਿੱਠੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕੁਝ ਨਹੀਂ ਬਦਲੇਗਾ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਆਇਰਲੈਂਡ ਦੀ ਹੀ ਕਾਰਕੁਨ ਮੈਰੀ ਕੋਲਿੰਸ, ਜੋ ਖੁਦ ਵੀ ਇੱਕ ਪੀੜਤ ਹਨ, ਨੇ ਪੋਪ ਵੱਲੋਂ ਕੀਤੀ ਨਖੇਧੀ ਦਾ ਸੁਆਗਤ ਕੀਤਾ ਹੈ ਪਰ ਕਿਹਾ...


"ਸ਼ਹਿਰ 'ਚ ਤਾਂ ਦਿਹਾੜੀ ਲੱਗ ਹੀ ਜਾਂਦੀ ਸੀ। ਪਰ ਜਦੋਂ ਤੋਂ ਇਸ ਬਿਮਾਰੀ ਨੇ ਦਸਤਕ ਦਿੱਤੀ ਹੈ……ਉਦੋਂ ਤੋਂ ਸਭ ਕੁੱਝ ਬੰਦ ਹੈ ਦੀਦੀ।"

ਝਾਰਖੰਡ ਦੇ ਦੁਮਕਾ ਦੇ ਇੱਕ ਛੋਟੇ ਜਿਹੇ ਪਿੰਡ 'ਚ ਰਹਿਣ ਵਾਲੀ ਸ਼ੁਭਾਰਾਣੀ ਟੂਡੂ ਫੋਨ 'ਤੇ ਗੱਲ ਕਰਦਿਆਂ ਨਾ ਤਾਂ ਕੋਰੋਨਾਵਾਇਰਸ ਮਹਾਂਮਾਰੀ ਅਤੇ ਨਾਲ ਹੀ ਲੌਕਡਾਊਨ ਸ਼ਬਦ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਬੋਲ ਪਾ ਰਹੀ ਸੀ।

ਪਰ ਇੰਨ੍ਹਾਂ ਦੋਵਾਂ ਹੀ ਸ਼ਬਦਾਂ ਦੀ ਅਹਿਮੀਅਤ ਸ਼ਾਇਦ ਉਸ ਤੋਂ ਵੱਧ ਹੋਰ ਕੋਈ ਨਹੀਂ ਸਮਝ ਸਕਦਾ।

ਜਿਸ ਤਬਕੇ ਦਾ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਦੀ ਕਮਾਈ ਨਾਲ ਹੀ ਚੁੱਲ੍ਹਾ ਚੌਂਕਾ ਚੱਲਦਾ ਹੋਵੇ, ਉਸ ਦਾ ਬਿਨ੍ਹਾਂ ਕਿਸੇ ਕੰਮਕਾਜ਼ ਦੇ ਗੁਜ਼ਾਰਾ ਕਿਵੇਂ ਸੰਭਵ ਹੈ।

ਪਿਛਲੇ 50 ਦਿਨਾਂ ਤੋਂ ਲੌਕਡਾਊਨ ਕਰਕੇ ਸਭ ਕੰਮਕਾਜ਼ ਠੱਪ ਪਿਆ ਹੈ। ਅਜਿਹੇ 'ਚ ਪੰਜ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਲਈ ਆਪਣੀ ਰੋਜ਼ੀ ਰੋਟੀ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧ ਕਰਨਾ ਕਿੰਨ੍ਹਾਂ ਮੁਸ਼ਕਲ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੋਵੇਗਾ, ਇਸ ਦਾ ਅੰਦਾਜ਼ਾ ਲਗਾਉਣਾ ਸਹਿਜ ਹੈ।

ਸ਼ੁਭਾਰਾਣੀ ਇੱਕ ਪਰਵਾਸੀ ਮਜ਼ਦੂਰ ਹੈ ਅਤੇ ਦੇਸ ਦੇ ਦੂਜੇ ਪਰਵਾਸੀ ਮਜ਼ਦੂਰਾਂ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਸ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਵੀ ਕਿਸੇ ਤੋਂ ਛੁਪੀ ਨਹੀਂ ਹੈ।

ਅੰਤਰ ਸਿਰਫ਼ ਇੰਨ੍ਹਾਂ ਹੈ ਕਿ ਆਪਣੇ ਘਰ ਵਾਪਸ ਜਾਣ ਲਈ ਉਹ ਸੜਕਾਂ 'ਤੇ ਧੱਕੇ ਨਹੀਂ ਖਾ ਰਹੀ ਹੈ।ਇਸ ਵਾਰ ਖੁਸ਼ਕਿਸਮਤੀ ਰਹੀ ਕਿ ਰਾਸ਼ਨ ਦੀ ਦੁਕਾਨ 'ਤੇ ਚਾਵਲ ਦੇ ਨਾਲ ਦਾਲ ਵੀ ਮਿਲ ਗਈ ਸੀ।

ਜਿਸ ਕਰਕੇ ਉਸ ਦੇ ਘਰ ਖਾਣਾ ਬਣ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਰਸੋਈ 'ਚ ਸਬਜ਼ੀ ਬਣਿਆਂ ਅਰਸਾ ਬੀਤ ਗਿਆ ਹੈ।

ਇਸ ਮ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਹਾਂਮਾਰੀ ਦੌਰਾਨ ਕੇਂਦਰ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਗਰੀਬ ਪਰਿਵਾਰ ਦੇ ਹਰੇਕ ਮੈਂਬਰ ਨੂੰ 5 ਕਿਲੋ ਵਾਧੂ ਚਾਵਲ ਅਤੇ ਦਾਲ ਦੇਣ ਦਾ ਫ਼ੈਸਲਾ ਕੀਤਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸ਼ੁਭਾਰਾਣੀ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਨੂੰ ਇਹ ਲਾਭ ਮਿਲ ਵੀ ਰਿਹਾ ਹੈ।

ਸ਼ੁਭਾਰਾਣੀ ਕਹਿੰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਤਿਉਹਾਰ ਦਾ ਹੀ ਦਿਨ ਸੀ ਜਿਸ ਦਿਨ ਅਸੀਂ ਰਸੋਈ 'ਚ ਸਬਜ਼ੀ ਬਣਾਈ ਸੀ।

"ਉਸ ਦਿਨ ਇੱਕ ਘਰ ਦੀ ਛੱਤ ਠੀਕ ਕਰਨ ਦਾ ਕੰਮ ਮੇਰੇ ਪਤੀ ਨੂੰ ਮਿਲਿਆ ਸੀ ਅਤੇ 120 ਰੁਪਏ ਮਜ਼ਦੂਰੀ ਮਿਲੀ ਸੀ। ਦੀਦੀ, ਉਸ ਦਿਨ ਅਸੀਂ ਸਬਜ਼ੀ ਖਾਧੀ ਸੀ।"

ਉਹ ਝਾਰਖੰਡ ਦੇ ਇਕ ਪਿੰਡ 'ਚ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਅਤੇ ਤਿੰਨ ਬੱਚਿਆਂ ਸਮੇਤ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ। ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੇ ਮੁੰਡੇ ਦੀ ਉਮਰ 10 ਸਾਲ, ਵਿਚਲੇ ਦੀ 8 ਅਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਛੋਟੇ ਦੀ ਉਮਰ 6 ਸਾਲ ਹੈ।

ਭਾਵੇਂ ਕਿ ਕੋਰੋਨਾ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਸ਼ੁਭਾਰਾਣੀ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ 'ਚ ਵਧੇਰੇ ਸੁੱਖ ਸਹੂਲਤਾਂ ਤਾਂ ਨਹੀਂ ਸਨ ਪਰ ਫਿਰ ਵੀ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਦੀਆਂ ਲੋੜਾਂ ਪੂਰੀਆਂ ਹੋ ਰਹੀਆਂ ਸਨ।

ਪਰਿਵਾਰ ਕੋਲ ਮਨਰੇਗਾ ਕਾਰਡ ਹੈ। ਪਰ ਪਿਛਲੇ 2 ਮਹੀਨਿਆਂ ਤੋਂ ਸਭ ਕੁੱਝ ਬੰਦ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਕਾਮਈ ਦਾ ਕੋਈ ਵੀ ਸਾਧਨ ਮੌਜੂਦ ਨਹੀਂ ਹੈ।

ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਮਹਾਤਮਾ ਗਾਂਧੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪੇਂਡੂ ਰੁਜ਼ਗਾਰ ਗਾਰੰਟੀ ਐਕਟ, ਮਨਰੇਗਾ ਤਹਿਤ ਪਿੰਡਾਂ 'ਚ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਖੇਤਰ 'ਚ ਹੀ ਸਾਲਾਨਾ 100 ਦਿਨ ਦਾ ਰੁਜ਼ਗਾਰ ਮੁਹੱਈਆ ਕਰਵਾਉਣ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।

ਹਾਲਾਂਕਿ 24 ਮਾਰਚ ਤੋਂ 20 ਅਪ੍ਰੈਲ ਤੱਕ ਮੁਕੰਮਲ ਲੌਕਡਾਊਨ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਮਨਰੇਗਾ ਅਧੀਨ ਸਾਰੇ ਕੰਮ ਬੰਦ ਕਰ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਸਨ।

ਪਰ ਹੁਣ 21 ਅਪ੍ਰੈਲ ਤੋਂ ਮਨਰੇਗਾ ਤਹਿਤ ਮੁੜ ਕੰਮ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਨ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਦੇ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਕੰਮ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਨ ਦੀ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਤਾਂ ਮਿਲੀ ਪਰ ਅਜੇ ਵੀ ਕਈ ਖੇਤਰਾਂ 'ਚ ਮਨਰੇਗਾ ਤਹਿਤ ਕੰਮ ਸ਼ੁਰੂ ਨਹੀਂ ਹੋਇਆ ਹੈ।

ਸ਼ੁਭਾਰਾਣੀ ਦੇ ਪਿੰਡ 'ਚ ਕੁੱਝ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਖੂਹ ਪੁੱਟਣ ਦਾ ਕੰਮ ਤਾਂ ਮਿਲਿਆ ਹੈ, ਪਰ ਇਹ ਤਿੰਨ ਪਿੰਡ ਦੀ ਦੂਰੀ 'ਤੇ ਹੈ। ਘਰ 'ਚ ਛੋਟੇ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਇੱਕਲੇ ਛੱਡ ਕੇ ਜਾਣਾ ਮੁਸ਼ਕਲ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਬਿਮਾਰੀ ਦੇ ਆਲਮ 'ਚ ਨਾਲ ਲੈ ਕੇ ਜਾਣਾ ਵੀ ਸੰਭਵ ਨਹੀਂ ਹੈ।

ਸ਼ੁਭਾਰਾਣੀ ਲਈ ਇਹ ਬਹੁਤ ਹੀ ਦੁਚਿੱਤੀ ਵਾਲੀ ਸਥਿਤੀ ਹੈ।

ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਮਜ਼ਦੂਰ ਆਪਣੇ ਘਰਾਂ ਵਲ ਵਾਪਸ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ

ਮਨਰੇਗਾ ਦੇ ਅੰਕੜੇ

ਭਾਰਤੀ ਵਿੱਤ ਮੰਤਰੀ ਨਿਰਮਲਾ ਸੀਤਾਰਮਨ ਨੇ 14 ਮਈ ਨੂੰ 20 ਲੱਖ ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਦੀ ਦੂਜੀ ਕਿਸ਼ਤ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕਰਦਿਆਂ ਕਈ ਦਾਅਵੇ ਕੀਤੇ। ਜਿੰਨ੍ਹਾਂ 'ਚੋਂ ਕੁੱਝ ਇਸ ਪ੍ਰਕਾਰ ਹਨ:

ਕੋਰੋਨਾਵਾਇਰਸ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਮਾਮਲਿਆਂ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਦੁਨੀਆਂ ਦੇ ਨਕਸ਼ੇ ’ਤੇ ਵੇਖੋ

ਪਹਿਲੇ ਤਿੰਨ ਅੰਕੜੇ ਤਾਂ ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਵੈਬਸਾਈਟ ਨਾਲ ਮੇਲ ਖਾਂਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਮਨਰੇਗਾ ਤਹਿਤ ਰਜਿਸਟਰ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ 'ਚ 40 ਤੋਂ 50% ਵਾਧੇ ਸਬੰਧੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਆਪਣੀ ਵੈਬਸਾਈਟ 'ਤੇ ਹੀ ਮੌਜੂਦ ਨਹੀਂ ਹੈ।

ਸਰਕਾਰੀ ਅੰਕੜਿਆਂ ਮੁਤਾਬਕ ਮਾਰਚ ਮਹੀਨੇ ਤੱਕ ਲਗਭਗ 18 ਕਰੋੜ 19 ਲੱਖ ਵਿਅਕਤੀਗਤ ਦਿਹਾੜੀਆਂ ਦਾ ਕੰਮ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਅਪ੍ਰੈਲ-ਮਈ ਮਹੀਨੇ ਸਿਰਫ 13 ਕਰੋੜ...