ਵਿਆਹ ਦੀਆਂ ਤਸਵੀਰਾਂ ਤਾਂ ਤੁਸੀਂ ਵੀ ਦੇਖੀਆਂ ਹੋਣਗੀਆਂ ਪਰ ਕੀ ਤੁਸੀਂ ਰਿਸੈਪਸ਼ਨ ਵਾਲੀ ਤਸਵੀਰ ਦੇਖੀ?

ਇਸ ਤਸਵੀਰ ਵਿੱਚ ਆਨੰਦ ਨੇ ਸ਼ੇਰਵਾਨੀ ਨਾਲ ਸਪੋਰਟਸ ਸ਼ੂ ਪਹਿਨੇ ਹੋਏ ਹਨ।

ਆਮ ਰਵਾਇਤ ਤੋਂ ਉਲਟ ਜਾ ਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸ਼ੇਰਵਾਨੀ ਨਾਲ ਸਪੋਰਟਸ ਸ਼ੂ ਪਾਉਣ ਦੀ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ 'ਤੇ ਚਰਚਾ ਹੋ ਰਹੀ ਹੈ।

ਲੋਕੀਂ ਕਹਿ ਰਹੇ ਹਨ ਕਿ ਆਨੰਦ ਦੀ ਆਦਤ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਕੁਝ ਵੀ ਪਹਿਨ ਲੈਂਦੇ ਹਨ।

ਪੈਰੋਡੀ ਅਕਾਊਂਟ ਟਾਈਮਜ਼ ਹਾਓ ਨੇ ਲਿਖਿਆ, "ਜੁੱਤੀ ਚੋਰੀ ਕਰਨ ਦੀ ਰਸਮ ਤੋਂ ਮਗਰੋਂ ਆਨੰਦ ਨੇ ਖੁਸ਼ੀ ਅਤੇ ਜਾਹਨਵੀ ਨੂੰ ਪੰਜ ਰੁਪਏ ਦੇਣ ਤੋਂ ਇਨਕਾਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਜਿਸ ਕਰਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਜੁੱਤੀਆਂ ਵਾਪਸ ਨਹੀਂ ਮਿਲੀਆਂ ਅਤੇ ਆਨੰਦ ਨੂੰ ਰਿਸੈਪਸ਼ਨ  ਮੌਕੇ ਸਪੋਰਟਸ ਸ਼ੂ ਪਹਿਨਣੇ ਪਏ।"

ਭੂਸ਼ਣ ਲਿਖਦੇ ਹਨ- ਆਨੰਦ ਆਹੂਜਾ ਸਪੋਰਟਸ ਸ਼ੂ ਪਹਿਨ ਕੇ ਰਿਸੈਪਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਸ਼ਰੀਕ ਹੋਏ, ਕੀ ਉਹ ਭੱਜਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ?

ਮਦਨ ਕਿਚਨਾ ਟਵਿੱਟਰ ਹੈਂਡਲ ਨੇ ਲਿਖਿਆ, ਸੋਨਮ ਕਪੂਰ ਦੀ ਡਰੈਸਿੰਗ ਅਤੇ ਮੇਕਅੱਪ ਇੱਕ ਪਾਸੇ ਅਤੇ ਆਨੰਦ ਦੇ ਸਪੋਰਟਸ ਸ਼ੂ ਇੱਕ ਪਾਸੇ।"

ਆਨੰਦ ਆਹੂਜਾ ਦੀ ਸਪੋਰਟਸ ਸ਼ੂ ਦੀ ਦੀਵਾਨਗੀ ਦਾ ਕਾਰਨ?

ਆਨੰਦ ਆਹੂਜਾ ਦਾ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਸਪੋਰਟਸ ਸ਼ੂ ਦਾ ਬੁਟੀਕ ਹੈ। ਇੰਸਟਾਗ੍ਰਾਮ 'ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਸਪੋਰਟਸ ਸ਼ੂ ਪਹਿਨੇ ਹੋਏ ਤਸਵੀਰਾਂ ਪਹਿਲਾਂ ਵੀ ਪਾਈਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਵੈਜ-ਨਾਨ-ਵੈਜ ਨਾਂ ਦੀ ਮਲਟੀ ਬ੍ਰਾਂਡ ਸਨੀਕਰ ਬੁਟੀਕ ਵੀ ਹੈ। ਇਸ ਤ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ੋਂ ਇਲਾਵਾ ਉਹ ਸ਼ਾਹੀ ਐਕਸਪੋਰਟਸ ਦੇ ਮੈਨੇਜਿੰਗ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਵੀ ਹਨ ਜਿਸ ਦੀ ਸਾਲਾਨਾ ਆਮਦਨ ਤਿੰਨ ਹਜ਼ਾਰ ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਹੈ।

ਅਜਿਹੇ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਸੰਭਵ ਹੈ ਕਿ ਆਨੰਦ ਨੇ ਇਹ ਬੂਟ ਮਸ਼ਹੂਰੀ ਲਈ ਪਾਏ ਹੋਣ।

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM, TWITTERਅਤੇ YouTube 'ਤੇ ਜੁੜੋ।)


ਵਿਆਹ ਦੀਆਂ ਤਿਆਰੀਆਂ ਕਈ ਦਿਨਾਂ ਤੋਂ ਚੱਲ ਰਹੀਆਂ ਸਨ। ਵਿਆਹ ਮੁੰਬਈ ਦੇ ਜੀਓ ਵਰਲਡ ਸੈਂਟਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ। ਸ਼ਲੋਕਾ ਦੇ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਹੀਰਿਆਂ ਦੇ ਕਾਰੋਬਾਰੀ ਰਸੇਲ ਮਹਿਤਾ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਛੋਟੀ ਬੇਟੀ ਹੈ।

ਆਕਾਸ਼ ਨੇ 2009 ਵਿੱਚ ਧੀਰੂਭਾਈ ਅੰਬਾਨੀ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਸਕੂਲ ਤੋਂ ਆਈਬੀ ਡਿਪਲੋਮਾ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਪੂਰਾ ਕੀਤਾ ਤੇ ਸਾਲ 2013 ਵਿੱਚ ਅਮਰੀਕਾ ਦੀ ਬ੍ਰਾਊਨ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਬਿਜ਼ਨਸ-ਕਾਮਰਸ ਵਿੱਚ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਕੀਤੀ ਹੈ।

ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ ਹੋਏ ਸਮਾਗਮ ਵਿੱਚ ਕਈ ਉੱਘੀਆਂ ਹਸਤੀਆਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਈਆਂ।

ਕਾਰੋਬਾਰੀ ਰਤਨ ਟਾਟਾ ਵੀ ਵਿਆਹ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚੇ

ਅਦਾਕਾਰਾ ਵਿਦਿਆ ਬਾਲਨ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਸਿਧਾਰਥ ਰਾਏ ਕਪੂਰ ਨਾਲ।

ਫਿਲਮ ਅਦਾਕਾਰ ਅਮਿਰ ਖ਼ਾਨ ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਕਿਰਣ ਰਾਓ ਨਾਲ।

ਦੱਖਣੀ ਫਿਲਮਾਂ ਦੇ ਸੀਨੀਅਰ ਅਦਾਕਾਰ ਰਜਨੀਕਾਂਤ

ਗੂਗਲ ਦੇ ਸੀਓ ਸੁੰਦਰ ਪੀਚਯ ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਅੰਜਲੀ ਪਿਚਯ ਨਾਲ, ਰਵਾਇਤੀ ਪਹਿਰਾਵੇ ਵਿੱਚ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਇਹ ਅੰਦਾਜ਼ ਘੱਟ ਹੀ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।

ਟਰਬਨੇਟਰ ਹਰਭਜਨ ਸਿੰਘ ਵੀ ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਗੀਤਾ ਬਸਰਾ ਅਤੇ ਧੀ ਹਿਨਾਇਆ ਹੀਰ ਪਲਾਹਾ ਨਾਲ ਪਹੁੰਚੇ

ਫਿਲਮ ਅਦਾਕਾਰਾ ਜੂਹੀ ਚਾਵਲਾ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਜੈ ਮਹਿਤਾ ਨਾਲ।

ਭਾਰਤ ਦੇ ਸਾਬਕਾ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਐੱਚ ਡੀ ਦੇਵੇਗੋੜਾ ਵੀ ਆਪਣੇ ਰਵਾਇਤੀ ਅੰਦਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਵਿਆਹ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਏ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਤੁਹਾਨੂੰ ਇਹ ਵੀਡੀਓ ਵੀ ਪਸੰਦ ਆ ਸਕਦੇ ਹਨ:

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM, TWITTE... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

Rਅਤੇ YouTube 'ਤੇ ਜੁੜੋ।)


ਵਿਆਹ ਦੇ ਮਹੀਨੇ ਭਰ ਦੇ ਅੰਦਰ ਸਪਨਾ ਪਤੀ ਦਾ ਘਰ ਛੱਡ ਕੇ ਪੇਕੇ ਚਲੀ ਗਈ। (ਸੰਕੇਤਿਕ ਤਸਵੀਰ)

ਇੰਨਾ ਬੋਲਦੇ-ਬੋਲਦੇ ਸਪਨਾ ਦਾ ਗਲਾ ਭਰ ਗਿਆ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸ਼ਬਦ ਟੁੱਟਣ ਲੱਗੇ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਾਹ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਦੱਬਿਆ ਹੋਇਆ ਦਰਦ ਮਹਿਸੂਸ ਹੋਣ ਲੱਗਿਆ।

ਇੱਕ ਵਾਰੀ ਫਿਰ ਆਪਣੀ ਆਵਾਜ਼ ਨੂੰ ਸੰਭਾਲਦੇ ਹੋਏ ਉਹ ਦੱਸਦੇ ਹਨ, "ਵਿਆਹ ਦੇ ਸਮੇਂ ਮੈਂ ਪੋਸਟ-ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਸੀ, ਮੈਂ ਪੜ੍ਹਾਈ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਚੰਗੀ ਸੀ ਪਰ ਪਿਤਾ ਜੀ ਮੇਰਾ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾਉਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਸਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਮੇਰੇ ਲਈ ਇਹ ਰਿਸ਼ਤਾ ਹੀ ਲੱਭਿਆ ਸੀ।"

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ :

ਰਾਜਸਥਾਨ ਦੀ ਰਹਿਣ ਵਾਲੀ ਸਪਨਾ ਵਿਆਹ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਆਪਣੇ ਖਰਚੇ ਚੁੱਕ ਰਹੀ ਸੀ। ਉਹ ਦੂਜਿਆਂ 'ਤੇ ਵਿੱਤੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਉਹ ਪੜ੍ਹੀ-ਲਿਖੀ ਸੀ ਅਤੇ ਬੇਬਾਕ ਅੰਦਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਗੱਲ ਰੱਖਦੀ ਸੀ।

ਉਸ ਖਰਾਬ ਵਿਆਹ ਨੇ ਬੇਬਾਕ ਸਪਨਾ ਨੂੰ ਅਚਾਨਕ ਤੋੜ ਕੇ ਰੱਖ ਦਿੱਤਾ। ਵਿਆਹ ਦੇ ਮਹੀਨੇ ਭਰ ਦੇ ਅੰਦਰ ਸਪਨਾ ਪਤੀ ਦਾ ਘਰ ਛੱਡ ਕੇ ਪੇਕੇ ਚਲੀ ਗਈ।

ਪਰ ਜਿਸ ਸਮਾਜ ਵਿੱਚ ਕੁੜੀ ਦੇ ਦਿਲ ਵਿੱਚ ਇਹ ਗੱਲ ਬੈਠਾ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੋਵੇ ਕਿ ਵਿਆਹ ਤੋਂ ਬਾਅਦ 'ਪਤੀ ਦਾ ਘਰ ਹੀ ਉਸ ਦਾ ਆਪਣਾ ਘਰ ਹੈ' ਉੱਥੇ ਇੱਕ ਪਿਤਾ ਆਪਣੇ ਵਿਆਹੀ ਧੀ ਦਾ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪੇਕੇ ਆਉਣਾ ਕਿਵੇਂ ਪਸੰਦ ਕਰਦੇ।

ਪੇਕੇ ਵੀ ਨਾਲ ਨਹੀਂ

ਸਪਨਾ ਉਸ ਸਮੇਂ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਕਹਿੰਦੀ ਹੈ, "ਇੱਕ ਹਾਦਸੇ ਵਿੱਚ ਮੇਰੇ ਭਰਾ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਈ ਸੀ, ਮੇਰੇ ਵਿਆਹ ਨੂੰ ਮਹੀਨਾ ਹੀ ਹੋਇਆ ਸੀ ਅਤੇ ਮੈਂ ਸਰੀਰਕ ਤੇ ਮਾਨਸਿਕ ਰੂਪ ਤੋਂ ਬੇਹੱਦ ਪ੍ਰੇਸ਼ਾਨ ਸੀ। ਮੇਰੇ ਕੋਲ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਦੇ ਘਰ ਜਾਣ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਕੋਈ ਰਾਹ ਨਹੀਂ ਸੀ ਪਰ ਮੇਰੇ ਪੇਕਿਆਂ ਨੇ ਵੀ ਮੈਨੂੰ ਬਹੁਤ ਤੰਗ ਕੀਤਾ ਕਿਉਂਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਵਿਆਹ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਮੇਰੇ ਪੇਕੇ ਪਰਤ ਆਉਣਾ ਪਸੰਦ ਨਹੀਂ ਸੀ।"

ਸਪਨਾ ਕਹਿੰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਮਾਪਿਆਂ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆਪਣਾ ਪੂਰਾ ਹਾਲ ਬਿਆਨ ਕੀਤਾ। ਫਿਰ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਿਤਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਸਨ ਕਿ ਉਹ ਵਾਪਸ ਪਤੀ ਕੋਲ ਚਲੀ ਜਾਵੇ। ਇਸ ਲਈ ਬਾਕਾਇਦਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਿਤਾ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਤੀ ਨੂੰ ਫੋਨ ਕਰਕੇ ਘਰ ਵੀ ਬੁਲਾ ਲਿਆ ਸੀ।

ਆਖਰ ਘਰਵਾਲੇ ਆਪਣੇ ਹੀ ਧੀ ਦਾ ਦਰਦ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ ਸਮਝ ਪਾਉਂਦੇ ਅਤੇ ਵਾਪਸ ਉਸੇ ਦਲਦਲ ਵਿੱਚ ਕਿਉਂ ਭੇਜਣ ਨੂੰ ਤਿਆਰ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ?

ਇਸ 'ਤੇ ਸਪਨਾ ਕਹਿੰਦੀ ਹੈ, "ਦਰਅਸਲ ਇਸ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਸਾਡੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ, ਗੁਆਂਢੀ ਕੁਲ ਮਿਲਾ ਕੇ ਪੂਰਾ ਸਮਾਜ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਉਹ ਦੇਖਦੇ ਹਨ ਕਿ ਵਿਆਹੀ ਹੋਈ ਕੁੜੀ ਵਾਪਸ ਆਈ ਹੈ, ਕਈ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਬਣਨ ਲਗਦੀਆਂ ਹਨ।"

"ਇਹਨਾਂ ਗੱਲਾਂ ਦਾ ਦਬਾਅ ਹੀ ਘਰ ਵਾਲਿਆਂ 'ਤੇ ਪੈਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਹ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਚਾਹੇ ਜਿਸ ਵੀ ਹਾਲ ਵਿੱਚ ਹੋਵੇ ਕੁੜੀ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਕੋਲ ਵਾਪਸ ਚਲੀ ਜਾਵੇ।''

ਬੀਤੇ ਦਿਨੀਂ ਇੱਕ ਅਜਿਹੀ ਘਟਨਾ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਵੀ ਵਾਪਰੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ 39 ਸਾਲਾ ਏਅਰਹੋਸਟੈਸ ਅਨੀਸ਼ਿਆ ਬਤਰਾ ਨੇ ਖੁਦਕੁਸ਼ੀ ਕਰ ਲਈ ਸੀ। ਅਨੀਸ਼ਿਆ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਨੇ ਇਲਜ਼ਾਮ ਲਾਏ ਕਿ ਅਨੀਸ਼ਿਆ ਦਾ ਪਤੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸਰੀਰਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਤੰਗ ਕਰਦਾ ਸੀ।

ਪੜ੍ਹੀ ਲਿਖੀ ਅਤੇ ਪੇਸ਼ੇਵਰ ਰੂਪ ਤੋਂ ਸਫ਼ਲ ਸਮਝੀ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਅਨੀਸ਼ਿਆ ਦਾ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਆਪਣੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਖਤਮ ਕਰਨ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਹਾਲੇ ਸਵਾਲਾਂ ਦੇ ਘੇਰੇ ਵਿੱਚ ਹੈ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਤੀ ਫਿਲਹਾਲ ਪੁਲਿਸ ਹਿਰਾਸਤ ਵਿੱਚ ਹਨ ਅਤੇ ਇਸ ਮਾਮਲੇ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕੀਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ। ਇਸ ਘਟਨਾ ਨੂੰ ਸੁਣਨ ਅਤੇ ਪੜ੍ਹਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਹੀ ਸਵਾਲ ਉੱਠਿਆ ਕਿ ਵਿੱਤੀ ਰੂਪ ਤੋਂ ਆਜ਼ਾਦ ਔਰਤਾਂ ਅਖੀਰ ਇਹ ਸਭ ਚੁੱਪਚਾਪ ਕਿਉਂ ਬਰਦਾਸ਼ਤ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ?

ਪਤੀ ਨੇ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤਾ ਸਾਥ ਤਾਂ ਹੋਈ ਵੱਖ

ਉੱਤਰਾਖੰਡ ਦੀ ਰਹਿਣ ਵਾਲੀ ਦੀਪਤੀ (ਬਦਲਿਆ ਹੋਇਆ ਨਾਂ) ਦਾ ਰਿਸ਼ਤਾ ਵੀ ਵਿਆਹ ਦੇ ਕੁਝ ਸਾਲਾਂ ਬਾਅਦ ਪਟੜੀ ਤੋਂ ਉਤਰ ਗਿਆ।

ਹਾਲਾਂਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਪਤੀ ਨੇ ਸਰੀਰਕ ਹਿੰਸਾ ਤਾਂ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ ਪਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸਹੁਰੇ ਨੇ ਸਰੀਰਕ ਸ਼ੋਸ਼ਣ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਜ਼ਰੂਰ ਕੀਤੀ ਸੀ।

ਦੀਪਤੀ ਦੇ ਪਤੀ ਨੇ ਸਰੀਰਕ ਹਿੰਸਾ ਤਾਂ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ ਪਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸਹੁਰੇ ਨੇ ਸਰੀਰਕ ਸ਼ੋਸ਼ਣ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਜ਼ਰੂਰ ਕੀਤੀ ਸੀ।

ਦੀਪਤੀ ਦਾ ਵਿਆਹ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਹੁਰੇ ਆਪਣੇ ਇਲਾਕੇ ਦੀ ਸਿਆਸਤ ਵਿੱਚ ਚੰਗੀ ਪੈਠ ਰੱਖਦੇ ਸਨ।

ਦੀਪਤੀ ਦੱਸਦੀ ਹੈ ਕਿ ਵਿਆਹ ਵੇਲੇ ਉਹ ਗ੍ਰੈਜੁਏਸ਼ਨ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਸਾਲ ਵਿੱਚ ਸੀ। ਮੰਗਣੀ ਤੋਂ ਵਿਆਹ ਵਿਚਾਲੇ ਦਾ ਜੋ ਸਮਾਂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਇਸ ਦੌਰਾਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਆਪਣੀ ਸੱਸ ਨਾਲ...


ਵਿਆਹ ਲਈ ਸਿਆਸੀ ਆਗੂਆਂ ਦੀ ਅਧਿਕਾਰਕ ਸੂਚੀ ਨਹੀਂ ਬਣਾਈ ਗਈ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਮਤਲਬ ਅਮਰੀਕੀ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਡੌਨਲਡ ਟਰੰਪ ਨੂੰ ਵੀ ਸੱਦਾ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤਾ ਜਾਵੇਗਾ।

ਫੈਸਲਾ ਗਿਰਜਾਘਰ ਦੇ ਆਕਾਰ ਅਨੁਸਾਰ ਲਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਹੈਰੀ ਗੱਦੀ 'ਤੇ ਬੈਠਣ ਵਾਲੇ ਪੰਜਵੇਂ ਵਾਰਸ ਹੋਣਗੇ।

ਆਪਣੇ ਫੋਨ ਦੀ ਹੋਮ ਸਕਰੀਨ ’ਤੇ ਇੰਝ ਵੇਖੋ ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ

ਗੁੱਝੀ ਰਹਿੰਦੀ ਨਾ ਹੀਰ ਹਜ਼ਾਰ ਵਿੱਚੋਂ

ਪ੍ਰਿੰਸ ਦੇ ਕਰੀਬੀ ਦੋਸਤਾਂ ਬਰਾਕ ਅਤੇ ਮਿਸ਼ੈਲ ਓਬਾਮਾ ਨੂੰ ਵੀ ਨਹੀਂ ਸੱਦਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।

19 ਮਈ ਨੂੰ ਵਿੰਡਸਰ ਕੈਸਲ ਵਿੱਚ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਵਿਆਹ ਸਮਾਗਮ 'ਚ ਮੈਨਚੈਸਟਰ ਅਰੀਨਾ ਅਟੈਕ ਵਿੱਚ ਜ਼ਖਮੀ ਹੋਈ 12 ਸਾਲ ਦੀ ਕੁੜੀ ਅਮੀਲੀਆ ਥੌਂਪਸਨ ਨੂੰ ਸੱਦਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।

ਮਈ 2017 ਵਿੱਚ ਅਰੀਆਨਾ ਗਰਾਂਡ ਕੰਸਰਟ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਬੰਬ ਧਮਾਕਾ ਵੇਖ ਕੇ ਅਮੀਲੀਆ ਡਰ ਗਈ ਸੀ। ਡਰ ਵਿੱਚ ਚੀਕਣ ਨਾਲ ਉਸ ਦੀਆਂ ਵੋਕਲ ਕੌਰਡਜ਼ ਵੀ ਖਰਾਬ ਹੋ ਗਈਆਂ ਸਨ।

ਕੈਸਿੰਗਟਨ ਪੈਲੇਸ ਦੇ ਬੁਲਾਰੇ ਨੇ ਕਿਹਾ, ''ਵਿਆਹ ਲਈ ਰਾਜਨੀਤਕ ਆਗੂਆਂ ਦੀ 'ਆਫੀਸ਼ੀਅਲ ਸੂਚੀ' ਨਾ ਰੱਖਣ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਸਰਕਾਰ ਨਾਲ ਰਲ ਕੇ ਲਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।

2011 ਵਿੱਚ ਡਿਊਕ ਅਤੇ ਡਚਿਸ ਆਫ ਕੈਂਬਰਿਜ ਦੇ ਵਿਆਹ ਵਿੱਚ ਸਾਰੇ ਰਾਜਨੀਤਕ ਪਤਵੰਤੇ ਬੁਲਾਏ ਗਏ ਸਨ।

ਕਿਸ ਕਿਸ ਨੂੰ ਦਿੱਤਾ ਸੱਦਾ?

14 ਸਾਲ ਦੇ ਰਿਊਬੈਨ ਲਿਦਰਲੈਂਡ ਨੂੰ ਬਾਹਰ ਦੇ ਇਲਾਕੇ ਦਾ ਸੱਦਾ ਆਇਆ ਹੈ। ਉਹ ਗੂੰਗੇ ਤੇ ਬੋਲਿਆਂ (ਡੈੱਫ) ਦੀ ਮਦਦ ਲਈ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ।

ਰਿਊਬੇਨ ਨੇ ਕਿਹਾ, ''ਮੈ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਂ ਚਿੱਠੀ ਖੋਲ੍ਹੀ ਅਤੇ ਮੈਨੂੰ ਯਕੀਨ ਨਹੀਂ ਹੋਇਆ। ਅਸੀਂ ਬਹੁਤ ਖੁਸ਼ ਹਾਂ।''

52 ਸਾਲ ਦੀ ਪੈਮੀਲਾ ਐਨਮਨੀਜ਼ ਨੂੰ ਵੀ ਸੱਦਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਉਹ ਮਾਨਸਿਕ ਰੋਗ ਨਾਲ ਜੂਝ ਰਹੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਕਲਾ ਨਾਲ ਮਦਦ ਕਰਦੀ ਹੈ।

ਤਿੰਨ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਮਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਵਿੱਚ ਉਸਨੂੰ ਇਹ ਅਪ੍ਰੈਲ ਫੂਲ ਲੱਗਿਆ ਸੀ। ਉਹ ਆਪਣੇ ਨਾਲ 15 ਸਾਲ ਦੇ ਮੁੰਡੇ ਜੂਡ ਨੂੰ ਵੀ ਲੈ ਕੇ ਜਾਵੇਗੀ।

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM, TWITTERਅਤੇ YouTube 'ਤੇ ਜੁੜੋ।)


ਵਿਆਹ-ਸ਼ਾਦੀ ਵਿੱਚ, ਤੀਜ-ਤਿਉਹਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਅਤੇ ਦੂਸਰੇ ਸਮਾਗਮਾਂ ਵਿੱਚ ਫ਼ੂਲਨ ਦੀ ਬਹਾਦਰੀ ਦੇ ਗੀਤ ਗਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ

ਇੱਕ ਔਰਤ, ਜਿਸਨੂੰ ਗੁਜ਼ਰੇ ਹੋਏ ਜ਼ਮਾਨਾ ਹੋ ਗਿਆ, ਉਹ ਚੰਬਲ ਦੇ ਕਿੱਸੇ ਕਹਾਣੀਆਂ ਵਿੱਚ, ਇਥੋਂ ਦੇ ਲੋਕ ਗੀਤਾਂ ਵਿੱਚ ਅੱਜ ਵੀ ਜਿਉਂਦੀ ਹੈ। ਉਹ ਇੱਕ ਡਾਕੂ ਸੀ। ਪਰ ਇਲਾਕੇ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਨਿਗ੍ਹਾ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਰੌਬਿਨਹੁੱਡ ਵਰਗਾ ਕਿਰਦਾਰ ਸੀ।

'ਨੀਵੀਂ ਜਾਤ' ਦੀ ਇਸ ਔਰਤ ਨੇ ਇਥੋਂ ਦੇ ਬਾਦਸ਼ਾਹ ਕਹੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਠਾਕੁਰਾਂ ਦੀ ਹਸਤੀ ਨੂੰ ਲਲਕਾਰਿਆ ਸੀ। ਇਥੇ ਇਸ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ, ਜਿੱਥੇ ਉਹ ਜੰਮੀ ਸੀ, ਲੋਕ ਅੱਜ ਵੀ ਉਸਦੇ ਬਚਪਨ ਦੇ ਕਿੱਸੇ ਸੁਣਾਉਂਦੇ ਹਨ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ

ਜਦੋਂ ਉਹ ਡਾਕੂ ਬਣੀ ਅਤੇ ਠਾਕੁਰਾਂ ਤੋਂ ਬਦਲਾ ਲਿਆ, ਉਸਦੀ ਵਿਆਖਿਆ ਗੀਤਾਂ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਵਿਆਹ-ਸ਼ਾਦੀ ਵਿੱਚ, ਤੀਜ-ਤਿਉਹਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਅਤੇ ਦੂਸਰੇ ਸਮਾਗਮਾਂ ਵਿੱਚ ਉਸਦੀ ਬਹਾਦਰੀ ਦੇ ਗੀਤ ਗਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।

ਚੰਬਲ ਦੇ ਬੀਹੜ ਦਾ ਇਹ ਇਲਾਕਾ ਇੱਕ ਉਦਾਸ ਅਤੇ ਤਿਰਕਾਲਾਂ ਵਰਗੇ ਭੂਰੇ ਰੰਗ ਦਾ ਹੈ

ਤਿੰਨ ਸੂਬਿਆਂ ਵਿੱਚ ਫ਼ੈਲਿਆ ਚੰਬਲ

ਚੰਬਲ ਦਾ ਇਹ ਵਿਸ਼ਾਲ ਬੰਜਰ ਇਲਾਕਾ ਹਿੰਦੋਸਤਾਨ ਦੇ ਤਿੰਨ ਸੂਬਿਆਂ ਵਿੱਚ ਫ਼ੈਲਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਰਾਜਸਥਾਨ, ਮੱਧ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਅਤੇ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ।

ਚੰਬਲ ਦੇ ਬੀਹੜ ਦਾ ਇਹ ਇਲਾਕਾ ਇੱਕ ਉਦਾਸ ਅਤੇ ਤਿਰਕਾਲਾਂ ਵਰਗੇ ਭੂਰੇ ਰੰਗ ਦਾ ਹੈ। ਹੁਣ ਇੱਥੇ ਡਾਕੂਆਂ ਦਾ ਰਾਜ ਤਾਂ ਭਾਵੇਂ ਨਹੀਂ ਹੈ ਪਰ ਬੀਹੜ ਹਾਲੇ ਵੀ ਕਾਇਮ ਹੈ।

ਇੱਕੀਵ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ੀਂ ਸਦੀ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਦੇ ਨਾਲ, ਇਥੇ ਵਿਕਾਸ ਦੇ ਕੁਝ ਕੰਮ ਹੋਏ ਹਨ। ਜਿਵੇਂ ਨਵੀਂਆਂ ਸੜਕਾਂ ਬਣੀਆਂ ਹਨ। ਪਰ, ਵਿਕਾਸ ਦੀਆਂ ਇਹ ਸਮਤਲ ਸੜਕਾਂ ਵੀ ਇਸ ਉਬੜ ਖਾਬੜ ਬੀਹੜ ਦੇ ਕਦੇ ਨਾ ਖ਼ਤਮ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਬੇਦਰਦ ਇਲਾਕੇ ਨੂੰ ਕਾਬੂ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕੀਆਂ।

ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਜਿਵੇਂ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਦੁਨੀਆਂ ਵਿੱਚ ਆ ਗਏ ਹੋਈਏ।

ਦੂਰ ਵਹਿ ਰਹੇ ਦਰਿਆ ਦੀ ਧਾਰ 'ਤੇ ਨਿਗ੍ਹਾਂ ਮਾਰੀਏ ਤਾਂ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਲਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਕੋਈ ਵਿਸ਼ਾਲ ਅਜਗਰ ਹੈ, ਜੋ ਸਭ ਕੁਝ ਨਿਗਲ ਜਾਣ ਲਈ ਉਤਾਵਲਾ ਹੈ। ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਸਰਾਪੇ ਮੰਨੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਇਸ ਇਲਾਕੇ ਵਿੱਚ ਨਦੀਂ ਦੇ ਕਟਾਅ ਦਾ ਕਹਿਰ ਸਾਫ਼ ਨਜ਼ਰ ਪੈਂਦਾ ਹੈ।

ਤੁਸੀਂ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲਾਂ ਕਦੇ ਅਜਿਹਾ ਮੰਜ਼ਰ ਨਹੀਂ ਦੇਖਿਆ ਹੋਣਾ। ਇਹ ਇੱਕ ਬੜਾ ਵੀ ਅਸਧਾਰਨ ਨਜ਼ਾਰਾ ਹੈ।

ਬਿਲਕੁੱਲ ਉਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜਿਵੇਂ ਇਲੈਕਟ੍ਰੋਗ੍ਰਾਫ਼ ਵਿੱਚ ਦਰਜ਼ ਦਿਲ ਦੀਆਂ ਧੜਕਨਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਲਕੀਰ ਅਚਾਨਕ ਬੇਤਰਤੀਬ ਹੋ ਗਈ ਹੋਵੇ।

ਇੱਥੇ ਆ ਕਿ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਜਿਵੇਂ ਤੁਸੀਂ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਦੁਨੀਆਂ ਵਿੱਚ ਆ ਗਏ ਹੋਵੋਂ।

ਇੱਕ ਅਜਿਹਾ ਇਲਾਕਾ ਜਿਸਨੂੰ ਮਾਪਣ ਲੱਗਿਆਂ ਨਕਸ਼ਾਨਵੀਸਾਂ ਦੇ ਪਸੀਨੇ ਛੁੱਟ ਜਾਣ, ਤੇ ਹਰ ਵਾਰ, ਜਦੋਂ ਵੀ ਕਿਸੇ ਨੀਵੀਂ ਜਾਤ ਦੀ ਔਰਤ ਦੇ ਉੱਚੀ ਜਾਤ ਦੇ ਮਰਦ ਵਲੋਂ ਕੀਤੇ ਬਲਾਤਕਾਰ ਦੀ ਖ਼ਬਰ ਸੁਰਖ਼ੀਆਂ ਬਣਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਫ਼ੂਲਨ ਦੇਵੀ ਦਾ ਕਿੱਸਾ ਜਿਉਂਦਾ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਹਾਥਰਸ ਕਾਂਡ ਦੇ ਬਾਅਦ, ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨਕਾਰੀਆਂ ਨੇ ਦਲਿਤ ਔਰਤਾਂ 'ਤੇ ਹੋ ਰਹੇ ਜ਼ੁਲਮਾਂ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਚੇਤਾਵਨੀ ਦਿੱਤੀ ਸੀ

ਫ਼ੂਲਨ ਵਾਂਗ ਹਥਿਆਰ ਚੁੱਕਣ ਦੀ ਚੇਤਾਵਨੀ

ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਹਾਥਰਸ ਵਿੱਚ ਹੋਈ ਬਲਾਤਕਾਰ ਦੀ ਘਟਨਾ... ਜਦੋਂ 19 ਸਾਲਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਦਲਿਤ ਲੜਕੀ ਨਾਲ ਪਿੰਡ ਦੇ ਠਾਕੁਰ ਬਲਾਤਕਾਰ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਵਿਚ ਨਾਮਜ਼ਦ ਹੋਏ ਅਤੇ ਬਲਾਤਕਾਰ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕੁੜੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ ਸੀ।

ਹਾਥਰਸ ਕਾਂਡ ਦੇ ਬਾਅਦ, ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨਕਾਰੀਆਂ ਨੇ ਦਲਿਤ ਔਰਤਾਂ 'ਤੇ ਹੋ ਰਹੇ ਜ਼ੁਲਮਾਂ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਚੇਤਾਵਨੀ ਦਿੱਤੀ ਸੀ। ਕਿਤੇ ਅਜਿਹਾ ਨਾ ਹੋਵੇ ਜ਼ੁਲਮ ਦੀ ਸ਼ਿਕਾਰ ਕੋਈ ਦਲਿਤ ਕੁੜੀ, ਫ਼ੂਲਨ ਦੇਵੀ ਵਾਂਗ ਬੰਦੂਕ ਚੁੱਕ ਲਵੇ।

ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨਾਕਾਰੀ ਨਾਅਰਾ ਲਾ ਰਹੇ ਸਨ, 'ਜੇ ਸਾਡੇ ਨਾਲ ਇਨਸਾਫ਼ ਨਾ ਹੋਇਆ ਤਾਂ ਸਾਨੂੰ ਫ਼ੂਲਨ ਦੇਵੀ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬੰਦੂਕ ਚੁੱਕਣੀ ਵੀ ਆਉਂਦੀ ਹੈ।'

ਪਰ ਹਾਥਰਸ ਤੋਂ  ਬਾਅਦ #dalitlivesmattera ਹੈਸ਼ਟੈਗ ਅਤੇ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ 'ਤੇ ਗੁੱਸਾ ਕੱਢਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਖ਼ਬਰਾਂ ਦਾ ਕਾਫ਼ਲਾ ਅੱਗੇ ਵੱਧ ਗਿਆ, ਦੂਸਰੀਆਂ ਹੋਰ ਖ਼ਬਰਾਂ ਵੱਲ।

ਹਾਥਰਸ ਕਾਂਡ ਦੇ ਪੀੜਤ ਪਰਿਵਾਰ ਤੋਂ ਸੀਬੀਆਈ ਅੱਜ ਵੀ ਪੁੱਛ-ਪੜਤਾਲ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ ਅਤੇ ਮੁਲਜ਼ਮ ਜੇਲ੍ਹ ਵਿੱਚ ਹਨ। ਪੀੜਤਾ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਦੇ ਘਰ ਦੇ ਬਾਹਰ ਨਿਗਰਾਨੀ ਲਈ ਸੀਆਰਪੀਐੱਫ਼ ਦਾ ਇੱਕ ਜਵਾਨ ਤਾਇਨਾਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਪਤਾ ਨਹੀਂ ਹੈ ਕਿ ਸੀਬੀਆਈ ਇਸ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਜਾਂਚ ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ ਕਦੋਂ ਤੱਕ ਦਰਜ ਕਰੇਗੀ।

ਬੇਹਮਈ ਵਿੱਚ ਹੀ ਫ਼ੂਲਨ ਦੇਵੀ ਨੇ 30ਮਰਦਾਂ ਨੂੰ ਘੇਰ ਲਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ 'ਤੇ ਗੋਲੀਆਂ ਚਲਾਈਆਂ ਸਨ

ਬੇਹਮਈ- ਫ਼ੂਲਨ ਦਾ...


ਵਿਕਟੋਰੀਆ ਨੂੰ ਮਿਲਿਆ ਕਰੋਸ਼ੀਆ ਨਾਲ ਆਰਾਮ

ਕੁਝ ਲੋਕ ਸ਼ਾਇਦ ਨੌਕਰੀ ਤੋਂ ਥੋੜ੍ਹੇ ਦਿਨਾਂ ਦੀ ਛੁੱਟੀ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਤੋਂ ਖ਼ੁਸ਼ ਹੋਏ ਹੋਣ ਪਰ ਵਿਕਟੋਰੀਆਂ ਲਈ ਇਹ ਇੱਕ ਡਰਾਉਣੀ ਗੱਲ ਸੀ।

"ਮੈਨੂੰ ਉਹ ਮੇਰੇ ਢਿੱਡ ਵਿਚਲਾ ਖ਼ੌਫ਼ ਯਾਦ ਹੈ ਜਦੋਂ ਮੈਂ ਆਖ਼ਰੀ ਦਿਨ ਘਰ ਆ ਰਹੀ ਸੀ, ਇਹ ਸੋਚਦਿਆਂ ਕਿ ਕਿੰਨਾ ਸਮਾਂ, ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਮੈਂ ਦੂਰ ਹੋਵਾਂਗੀ?"

ਕੋਰੋਨਾਵਾਇਰਸ ਦੇ ਦੁਨੀਆਂ ਉਲਟ ਪੁਲਟ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਵਿਰਕਟੋਰੀਆਂ ਆਪਣੇ ਸਾਥੀ ਹੱਥੋਂ ਸਾਲਾਂ ਤੱਕ ਮਾੜਾ ਵਤੀਰਾ ਝੱਲ ਚੁੱਕੇ ਸਨ। ਪਰ ਜਦੋਂ ਯੂਕੇ ਵਿੱਚ ਮਾਰਚ ਮਹੀਨੇ ਲੌਕਡਾਊਨ ਲੱਗਿਆ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਹੋਰ ਮੁਸ਼ਕਿਲ ਹੋ ਗਈ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ-

ਇਹ ਸਥਿਤੀ ਸੀ ਜਿਸ ਨੂੰ ਦੁਨੀਆਂ ਭਰ ਵਿੱਚ ਘਰੇਲੂ ਹਿੰਸਾ ਦੇ ਪੀੜਤਾਂ ਨੇ ਹੰਢਾਇਆ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਯੂਐਨ "ਸ਼ੈਡੋ ਪੈਨਡੈਮਿਕ" (ਮਹਾਂਮਾਰੀ ਦਾ ਪਰਛਾਵਾਂ)  ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਬੀਬੀਸੀ 100 ਵੂਮੈਨ ਵੀ ਇਸ ਸਾਲ ਇਸੇ 'ਤੇ ਕੇਂਦਰਿਤ ਹੈ।

ਲੌਕਡਾਊਨ ਦੇ ਤਿੰਨ ਮਹੀਨਿਆਂ ਦੌਰਾਨ ਦੁਨੀਆਂ ਭਰ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਸਾਥੀਆਂ ਵਲੋਂ ਹਿੰਸਾ ਦਾ ਸ਼ਿਕਾਰ ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਅੰਦਾਜ਼ਨ ਇੱਕ ਕਰੋੜ, 50 ਲੱਖ ਤੱਕ ਮਾਮਲੇ ਆਏ।

'ਭਾਵੇਂ ਉਹ ਉਥੇ ਸਾਰਾ ਸਮਾਂ ਬੈਠਾ ਰਿਹਾ, ਮੈਂ ਉਸ ਨੂੰ ਥੋੜ੍ਹਾ ਰੋਕ ਸਕਦੀ ਸੀ'

ਜਿੰਨਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਯਾਦ ਹੈ, ਵਿਕਟੋਰੀਆਂ ਦਾ ਸਾਥੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਹਰ ਗਤੀਵਿਧੀ ਨੂੰ ਕਾਬੂ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ।

ਉਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕਰੀਬ 10, 20, 30 ਵਾਰੀ ਫ਼ੋਨ ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਕਰਦਾ। ਇੱਕ ਦਿਨ ਜਦੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਫ਼ੋਨ ਛੱਤ 'ਤੇ ਸਾਈਲੈਂਟ ਮੋਡ 'ਤੇ ਪਿਆ ਸੀ, ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ ਮਾਂ ਦੇ ਇੱਕ ਦੋਸਤ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਬਾਰੇ ਪਤਾ ਲਾਉਣ ਲਈ ਭੇਜਿਆ।

ਮਹਾਂਮਾਰੀ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਉਹ ਉਸ ਤੋਂ ਬੱਚਣ ਵਿੱਚ ਤਕਰੀਬਨ ਸਫ਼ਲ ਹੋ ਜਾਂਦੇ, ਆਪਣੇ ਫ਼ਲੈਟ ਲਈ ਜਮ੍ਹਾਂ ਰਾਸ਼ੀ ਬਚਾਉਣ ਲਈ ਰਾਤ ਦੀਆਂ ਸ਼ਿਫ਼ਟਾ 'ਤੇ ਕੰਮ ਕਰਦੇ।

ਵਿਕਟੋਰੀਆ ਦਾ ਸਾਥੀ ਉਸ ਨੂੰ ਦਿਨ ਵਿੱਚ ਕਈ ਕਈ ਫੋਨ ਕਰਦਾ

ਪਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਯੋਜਨਾ ਉਸ ਵੇਲੇ ਖ਼ਰਾਬ ਹੋ ਗਈ ਜਦੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਬੱਚਾ ਹਸਪਤਾਲ ਦਾਖ਼ਲ ਸੀ।

ਇਸ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਵਿਕਟੋਰੀਆਂ ਦੇ ਸਾਥੀ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਦੋਸਤਾਂ ਅਤੇ ਪਰਿਵਾਰ ਤੋਂ ਰਾਬਤਾ ਖ਼ਤਮ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ।

ਤੇ ਹੁਣ ਇਹ ਜੋੜਾ, ਹਫ਼ਤੇ ਦੇ ਸੱਤੇ ਦਿਨ, ਰੋਜ਼ 24 ਘੰਟਿਆ ਲਈ ਇਕੱਠਾ ਬੰਦ ਸੀ।

ਉਹ ਖ਼ਰੀਦਦਾਰੀ ਜਾਂ ਕਸਰਤ ਕਰਨ ਵੀ ਨਹੀਂ ਸਨ ਜਾ ਸਕਦੇ ਕਿਉਂਕਿ ਬੱਚੇ ਦੀਆਂ ਸਿਹਤ ਸਮੱਸਿਆਂਵਾਂ ਦਾ ਮਤਲਬ ਸੀ ਪਰਿਵਾਰ ਨੂੰ ਧਿਆਨ ਰੱਖਣਾ ਪੈਣਾ ਸੀ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਕੋਲ ਇੱਕ ਬਗ਼ੀਚਾ ਸੀ, ਪਰ ਵਿਕਟੋਰੀਆ ਦੇ ਸਾਥੀ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਉਥੇ ਜਾਣ ਤੋਂ ਮਨ੍ਹਾਂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਉਸ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਉਹ ਲੋਕਾਂ ਤੋਂ ਦੂਰ, ਤਾਜ਼ਾ ਹਵਾ ਵਿੱਚੋਂ ਵੀ ਕੋਰੋਨਾਵਾਇਰਸ ਦੀ ਲਪੇਟ ਵਿੱਚ ਆ ਸਕਦੇ ਹਨ।

ਇਸ ਲਈ ਵਿਕਟੋਰੀਆਂ ਨੇ ਲੰਬੇ ਦਿਨ ਲੰਘਾਉਣ ਲਈ ਆਨਲਾਈਨ ਕੋਰਸਾਂ ਦੀਆਂ ਕਲਾਸਾਂ ਲਾਉਣੀਆਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੀਆਂ। ਉਦੋਂ ਵੀ ਜਦੋਂ ਉਹ ਪੜ੍ਹ ਰਹੇ ਹੁੰਦੇ ਉਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਕੋਲ ਬੈਠਾ ਰਹਿੰਦਾ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਇੰਟਰਨੈੱਟ ਹਿਸਟਰੀ ਚੈੱਕ ਕਰਦਾ।

ਤਣਾਅ ਇੰਨਾ ਵੱਧ ਗਿਆ ਕਿ ਵਿਕਟੋਰੀਆ ਨੇ ਆਤਮਹੱਤਿਆ ਕਰਨ ਬਾਰੇ ਵੀ ਸੋਚਿਆ। ਉਹ ਰਾਤ-ਰਾਤ ਭਰ ਜਾਗਦੇ ਰਹਿੰਦੇ, ਇਸ ਦਾ ਹੱਲ ਕੱਢਣ ਲਈ ਕਿ ਬੱਚਿਆ ਨੂੰ ਕਿਸੇ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਥਾਂ 'ਤੇ ਕਿਵੇਂ ਲੈ ਜਾਣ।

"ਮੈਂ ਸੋਚ ਰਹੀ ਸੀ ਮੈਨੂੰ ਖ਼ੁਦ ਨੂੰ ਮਾਰਨਾ ਪਵੇਗਾ, ਕਿਉਂਕਿ ਮੈਂ ਆਪਣੀ ਬਾਕੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਹੀਂ ਜੀਅ ਸਕਦੀ ਸੀ ਅਤੇ ਇਸਦਾ ਕੋਈ ਹੱਲ ਵੀ ਨਜ਼ਰ ਨਹੀਂ ਸੀ ਆਉਂਦਾ।"

ਪਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਦੇਖਿਆ ਕਿ ਕਿਵੇਂ ਕਰੋਸ਼ੀਆਂ ਸਿੱਖਣ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਸਕੂਨ ਹਾਸਲ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕੀਤੀ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਪਾਸੇ ਧਿਆਨ ਲਾਉਣ ਦਾ ਰਾਹ ਦਿੱਤਾ।

ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਲੌਕਡਾਊਨ ਵਿੱਚ ਬੋਰੀਅਤ ਦੂਰ ਕਰਨ ਲਈ ਨਵੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਸਿੱਖੀਆਂ। ਪਰ ਵਿਕਟੋਰੀਆਂ ਲਈ ਇਹ ਜੀਵਨਰੇਖਾ ਬਣ ਗਿਆ।

ਉਹ ਆਪਣੀ ਚਾਰ ਦਿਵਾਰੀ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਦੀ ਦੁਨੀਆਂ ਲਈ ਚੀਜ਼ਾਂ ਬਣਾਉਣ ਲੱਗੇ, ਆਪਣੀ ਇੱਕ ਦੋਸਤ ਦੇ ਨਵ-ਜਨਮੇਂ ਬੱਚੇ ਲਈ, ਆਪਣੀ ਧੀ ਲਈ ਇੱਕ ਬੈਗ, ਉਸ ਵੇਲੇ ਇਸਤੇਮਾਲ ਕਰਨ ਲਈ ਜਦੋਂ ਉਹ ਆਪਣਾ ਬਚਾਅ ਕਰ ਸਕਣ।

"ਭਾਂਵੇਂ ਜਦੋਂ ਉਹ ਹਰ ਵੇਲੇ ਉਥੇ ਬੈਠਾ ਰਹਿੰਦਾ, ਜਾਂ ਮੇਰੇ ਆਲੇ ਦੁਆਲੇ ਪਿੱਛਾ ਕਰਦਾ ਰਹਿੰਦਾ, ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਇਸ ਸਭ (ਕਰੋਸ਼ੀਆਂ ਬੁਣਨ) ਵਿੱਚ ਗੁੰਮ ਕਰ ਸਕਦੀ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਕੁਝ ਸਮੇਂ ਲਈ ਰੋਕ ਸਕਦੀ ਸੀ। ਇਹ ਉਨਾਂ ਥੋੜ੍ਹੀਆਂ ਜਿਹੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸੀ ਜੋ ਮੈਨੂੰ ਅੱਗੇ ਵਧਾਉਂਦੀਆਂ ਸਨ।"

'ਉਹ ਜਾਣਦਾ ਸੀ ਅਸੀਂ ਸਾਰੇ ਹਰ ਵੇਲੇ ਕਿੰਨਾਂ...


ਵਿਕਟੋਰੀਆ ਪ੍ਰਾਈਸ ਇੱਕ ਅਮਰੀਕੀ ਚੈਨਲ ਵਿੱਚ ਪੱਤਰਕਾਰ ਹੈ

ਪਰ ਜੇ ਕਿਸੇ ਦੀ ਨਿਗਾਹ ਇਸ ਕਦਰ ਪੈਨੀ ਹੋਵੇ ਕਿ ਉਹ ਸਰੀਰ ਦੇ ਅੰਦਰ ਪੈਦਾ ਹੋ ਰਹੀ ਬਿਮਾਰੀ ਨੂੰ ਪਛਾਣ ਲਏ, ਉਹ ਵੀ ਟੀਵੀ ਵਿੱਚ ਦਿਖ ਰਹੇ ਸ਼ਖ਼ਸ ਦੀ...ਤਾਂ ਤੁਸੀਂ ਇਸ ਨੂੰ ਇੱਕ ਅਜੂਬਾ ਹੀ ਕਹੋਗੇ।

ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਟੀਵੀ ਚੈਨਲ WFLA 'ਚ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਵਿਕਟੋਰੀਆ ਪ੍ਰਾਈਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਇੱਕ ਦਰਸ਼ਕ ਦਾ ਧੰਨਵਾਦ ਕੀਤਾ ਹੈ ਕਿ ਕਿਉਂਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਦਰਸ਼ਕ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਡਾਕਟਰੀ ਜਾਂਚ ਕਰਵਾਉਣ ਦੀ ਗੁਜ਼ਾਰਿਸ਼ ਕੀਤੀ ਸੀ।

ਵਿਕਟੋਰੀਆ ਨੇ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ 'ਤੇ ਦੱਸਿਆ, ''ਇੱਕ ਦਰਸ਼ਕ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਪਿਛਲੇ ਮਹੀਨੇ ਈ-ਮੇਲ ਕੀਤਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਮੇਰੀ ਗਰਦਨ ਉੱਤੇ ਇੱਕ ਗੰਢ ਦੇਖੀ ਤੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਹ ਗੰਢ ਬਿਲਕੁਲ ਉਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸੀ।''

''ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਗੰਢ ਕੈਂਸਰ ਦੀ ਸੀ ਤੇ ਪਤਾ ਚੱਲਿਆ ਹੈ ਕਿ ਮੇਰੀ ਗੰਢ ਵੀ ਕੈਂਸਰ ਦੀ ਹੀ ਹੈ।''

ਇਹ ਲਿਖਦੇ ਹੋਏ ਵਿਕਟੋਰੀਆ ਪ੍ਰਾਈਸ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਉਹ ਆਪਣੇ ਇਲਾਜ ਲਈ ਮੈਡੀਕਲ ਲੀਵ ਉੱਤੇ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ।

ਦਰਅਸਲ ਦਰਸ਼ਕ ਨੇ ਈ-ਮੇਲ ਵਿੱਚ ਲਿਖਿਆ ਸੀ, ''ਹੈਲੋ, ਮੈਂ ਹੁਣੇ-ਹੁਣੇ ਤੁਹਾਡੀ ਨਿਊਜ਼ ਰਿਪੋਰਟ ਦੇਖੀ। ਮੈਨੂੰ ਤੁਹਾਡੀ ਗਰਦਨ ਉੱਤੇ ਦਿਖ ਰਹੀ ਗੰਢ ਨੂੰ ਦੇਖ ਕੇ ਫ਼ਿਕਰ ਹੋ ਰਹੀ ਹੈ। ਕਿਰਪਾ ਕਰਕੇ ਆਪਣਾ ਥਾਇਰਡ ਚੈੱਕ ਕਰਵਾਓ। ਇਹ ਦੇਖ ਕੇ ਮੈਨੂੰ ਆਪਣੀ ਗਰਦਨ ਦੀ ਗੰਢ ਚੇਤੇ ਆ ਗਈ। ਮੇਰੀ ਗੰਢ ਕੈਂਸਰ ਵਾਲੀ ਨਿਕਲੀ ਸੀ। ਸਾਵਧਾਨ ਰਹੋ।''

ਵ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਿਕਟੋਰੀਆ ਨੇ ਆਪਣੇ ਟਵੀਟ ਦੇ ਨਾਲ ਜਿਹੜੀ ਤਸਵੀਰ ਸ਼ੇਅਰ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਇੱਕ ਸ਼ਖ਼ਸ ਨੇ ਉਸ ਉੱਤੇ ਕੁਮੈਂਟ ਕੀਤਾ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਤਾਂ ਤਸਵੀਰ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਗੰਢ ਨਹੀਂ ਦਿਖ ਰਹੀ ਅਤੇ ਉਹ ਇਸ ਬਾਰੇ ਥੋੜ੍ਹੀ ਹੋਰ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦੇਣ।

ਇਸ 'ਤੇ ਵਿਕਟੋਰੀਆ ਨੇ ਲਿਖਿਆ, ''ਮੈਂ ਸਹਿਮਤ ਹਾਂ। ਇਹ ਇੰਨੀ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਨਹੀਂ ਦਿਖ ਰਹੀ ਅਤੇ ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਕੋਈ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਨਹੀਂ ਦੇਖਦਾ ਉਦੋਂ ਤੱਕ ਇਹ ਦਿਖਦੀ ਵੀ ਨਹੀਂ। ਇਸ ਸਕਰੀਨਸ਼ੌਟ ਵਿੱਚ ਤੁਸੀਂ ਹੋਰ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇਖ ਸਕਦੇ ਹੋ। ਇਸ ਬਾਰੇ ਅਜੇ ਹੋਰ ਪਤਾ ਕਰ ਰਹੀ ਹਾਂ, ਪਰ ਡਾਕਟਰ ਨੇ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਟਿਊਮਰ ਮੇਰੇ ਥਾਇਰਡ ਦੇ ਵਿਚਾਲੇ ਹੈ। ਇਹ ਗਲੈਂਡਸ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਅਤੇ ਉੱਤੇ ਵੱਲ ਧੱਕ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਥੋੜ੍ਹਾ ਬਾਹਰ ਨਿਕਲਿਆ ਹੋਇਆ ਦਿਖ ਰਿਹਾ ਹੈ।''

ਵਿਕਟੋਰੀਆ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਟਿਊਮਰ ਕੱਢਣ ਲਈ ਸੋਮਵਾਰ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਆਪਰੇਸ਼ਨ ਹੋਵੇਗਾ।

ਦਰਸ਼ਕ ਦਾ ਧੰਨਵਾਦ ਕੀਤਾ

ਵਿਕਟੋਰੀਆ ਨੇ ਇੱਕ ਇੰਸਟਾਗ੍ਰਾਮ ਪੋਸਟ ਵਿੱਚ ਵੀ ਉਸ ਦਰਸ਼ਕ ਦਾ ਧੰਨਵਾਦ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਕਿਹਾ ਕਿ 8 ਵਜੇ ਅਸੀਂ ਤੁਹਾਡੇ ਸਾਹਮਣੇ ਹੁੰਦੇ ਹਾਂ, ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਨੂੰ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦੇਣ ਲਈ।

ਪਰ ਇਹ ਰੋਲ ਉਸ ਸਮੇਂ ਬਦਲ ਗਿਆ ਜਦੋਂ ਇੱਕ ਦਰਸ਼ਕ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਇਹ ਸਭ ਦੱਸਿਆ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਹ ਇਸ ਲਈ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਸ਼ੁਕਰਗੁਜ਼ਾਰ ਹਨ।

ਰਿਪੋਰਟਰ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਕੋਰੋਨਾਵਾਇਰਸ ਮਹਾਂਮਾਰੀ ਨੂੰ ਕਵਰ ਕਰਨ 'ਚ ਉਹ ਕਿੰਨੀ ਮਸਰੂਫ਼ ਹੋ ਗਈ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣੀ ਹੀ ਸਿਹਤ ਨੂੰ ਨਜ਼ਰਅੰਦਾਜ਼ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ, ''ਇੱਕ ਪੱਤਰਕਾਰ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਮਹਾਂਮਾਰੀ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਤੋਂ ਮੈਂ ਬਿਨਾਂ ਰੁਕੇ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਲਗਾਤਾਰ ਆ ਰਹੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦੇ ਲਈ ਲਗਾਤਾਰ ਸ਼ਿਫ਼ਟ ਕੀਤੀ।''

ਵਿਕਟੋਰੀਆ ਨੇ ਇੱਕ ਆਰਟੀਕਲ ਵਿੱਚ ਲਿਖਿਆ, ''ਡਾਕਟਰਾਂ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਟਿਊਮਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਗਰਦਨ ਦੇ ਵਿਚਾਲੇ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਤੋਂ ਦੂਜੇ ਵੱਲ ਫ਼ੈਲ ਰਿਹਾ ਹੈ ਅਤੇ ਥਾਇਰਡ ਦੇ ਕੋਲੋਂ ਇਸ ਨੂੰ ਸਰਜਰੀ ਰਾਹੀਂ ਕੱਢਣ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ।''

ਉਨ੍ਹਾਂ ਇੱਕ ਪੋਸਟ ਪਾਈ, ''ਜੇ ਮੈਨੂੰ ਕਦੇ ਉਹ ਈ-ਮੇਲ ਨਾ ਮਿਲਦਾ, ਤਾਂ ਮੈਂ ਡਾਕਟਰ ਕੋਲ ਨਾ ਜਾਂਦੀ। ਕੈਂਸਰ ਸ਼ਾਇਦ ਫ਼ੈਲਦਾ ਰਹਿੰਦਾ। ਇਹ ਹਿਲਾ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਖ਼ਿਆਲ ਹੈ।''

''ਮੈਂ ਹਮੇਸ਼ਾ ਉਸ ਔਰਤ ਦੀ ਸ਼ੁਕਰਗੁਜ਼ਾਰ ਰਹਾਂਗੀ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਲਿਖਣ ਦਾ ਜ਼ਹਿਮਤ ਚੁੱਕੀ। ਉਹ ਮੈਨੂੰ ਨਿੱਜੀ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਬਿਲਕੁਲ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦੇ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਹ ਸਭ ਦੱਸਣ ਦੀ ਲੋੜ ਨਹੀਂ ਸੀ, ਪਰ ਫ਼ਿਰ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਦੱਸਿਆ। ਇਸ ਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ ਕਿਸੇ ਦਾ ਤੁਹਾਡੇ ਨਾਲ ਹੋਣਾ...ਹੈ ਨਾ?''

ਥਾਇਰਡ ਕੈਂਸਰ ਮਰਦਾਂ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਔਰਤਾਂ ਵਿੱਚ ਵੱਧ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਵਿਕਟੋਰੀਆ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਇਸ ਸਾਲ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਕੈਂਸਰ ਦੇ ਕਰੀਬ 75% ਮਾਮਲੇ ਔਰਤਾਂ ਵਿੱਚ ਦਰਜ ਕੀਤੇ ਗਏ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਇਸ ਦਾ ਧਿਆਨ ਰੱਖਣ ਦੀ ਸਲਾਹ ਦਿੱਤੀ ਅਤੇ ਉਮੀਦ ਜਤਾਈ ਕਿ ਉਹ ਇੱਕ ਹਫ਼ਤੇ ਅੰਦਰ ਕੰਮ 'ਤੇ ਪਰਤ ਆਉਣਗੇ।

ਸਟਾਰ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਨੇ ਬਚਾਇਆ

ਇਹ...


ਵਿਕਾਸ ਦੂਬੇ 'ਤੇ ਨਾ ਸਿਰਫ਼ ਗੰਭੀਰ ਇਲਜ਼ਾਮ ਹਨ ਬਲਕਿ ਦਰਜਨਾਂ ਮੁਕਦਮੇ ਵੀ ਦਰਜ ਹਨ। ਸਿਆਸੀ ਦਲਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਉਸ ਦੀ ਚੰਗੀ ਪਹੁੰਚ ਦੱਸੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ

ਮੁਠਭੇੜ ਵਿੱਚ ਵਿਕਾਸ ਜ਼ਖਮੀ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ। ਖ਼ਬਰ ਏਜੰਸੀ ਪੀਟੀਆਈ ਅਨੁਸਾਰ ਕਾਨਪੁਰ ਦੇ ਆਈਜੀ ਮੋਹਿਤ ਅਗਰਵਾਲ ਨੇ ਵਿਕਾਸ ਦੂਬੇ ਦੀ ਮੌਤ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕੀਤੀ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ- ਗ੍ਰਿਫ਼ਤਾਰੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕਾਨਪੁਰ ਲਿਆਂਦੇ ਹੋਏ ਵਿਕਾਸ ਦੂਬੇ ਦੀ ਐਨਕਾਊਂਟਰ ਵਿੱਚ ਮੌਤ- ਪੁਲਿਸ ਦਾ ਦਾਅਵਾ

ਦਰਅਸਲ ਕਾਨਪੁਰ ਵਿੱਚ ਵਿਕਾਸ ਦੂਬੇ ਨੂੰ ਗ੍ਰਿਫ਼ਤਾਰ ਕਰਨ ਗਈ ਪੁਲਿਸ ਟੀਮ ’ਤੇ ਹੋਏ ਜ਼ਬਰਦਸਤ ਹਮਲੇ ਵਿੱਚ 8 ਪੁਲਿਸ ਕਰਮੀ ਮਾਰੇ ਗਏ ਤੇ 7 ਪੁਲਿਸ ਕਰਮੀ ਗੰਭੀਰ ਤੌਰ ’ਤੇ ਜਖ਼ਮੀ ਹੋ ਗਏ ਸਨ।

ਮਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਬਿਲਹੌਰ ਪੁਲਿਸ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਅਧਿਕਾਰੀ ਦੇਵੇਂਦਰ ਮਿਸ਼ਰ ਅਤੇ ਐੱਸਓ ਸ਼ਿਵਰਾਜਪੁਰ ਮਹੇਸ਼ ਯਾਦਵ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।

ਵਿਕਾਸ ਦੂਬੇ ’ਤੇ ਨਾ ਸਿਰਫ਼ ਗੰਭੀਰ ਇਲਜ਼ਾਮ ਸਨ ਬਲਕਿ ਦਰਜਨਾਂ ਮੁਕਦਮੇ ਵੀ ਦਰਜ ਸਨ। ਸਿਆਸੀ ਦਲਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਉਸ ਦੀ ਚੰਗੀ ਪਹੁੰਚ ਦੱਸੀ ਜਾਂਦੀ ਸੀ।

ਕਾਨਪੁਰ ਦੇ ਚੌਬੇਪੁਰ ਥਾਣੇ ਵਿੱਚ ਵਿਕਾਸ ਦੂਬੇ ਖਿਲਾਫ਼ ਕੁੱਲ 8 ਕੇਸ ਸਨ, ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਕਤਲ ਅਤੇ ਕਤਲ ਦੇ ਯਤਨ ਵਰਗੇ ਕਈ ਗੰਭੀਰ ਕੇਸ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ।

ਕਾਨਪੁਰ ਦੇ ਆਈਜੀ ਪੁਲਿਸ ਮੋਹਿਤ ਅਗਰਵਾਲ ਨੇ ਬੀਬੀਸੀ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਸੀ ਕਿ ਜਿਸ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਪੁਲਿਸ ਵਿਕਾਸ ਦੂਬੇ ਦੇ ਘਰ ਗਈ ਸੀ ਉਹ ਵੀ ਕਤਲ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਮਾਮਲਾ ਸੀ ਅਤੇ ਵਿਕਾਸ ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਦੂਬੇ ਉਸ ਵਿੱਚ ਨਾਮਜ਼ਦ ਸੀ।

ਚੌਬੇਪੁਰ ਥਾਣੇ ਵਿੱਚ ਦਰਜ ਕੇਸ ਦੇ ਆਧਾਰ ’ਤੇ ਕਿਹਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਕਿ ਪਿਛਲੇ ਕਰੀਬ ਤਿੰਨ ਦਹਾਕੇ ਤੋਂ ਅਪਰਾਧ ਦੀ ਦੁਨੀਆਂ ਤੋਂ ਵਿਕਾਸ ਦੂਬੇ ਦਾ ਨਾਮ ਜੁੜਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਕਈ ਵਾਰ ਉਸ ਦੀ ਗ੍ਰਿਫ਼ਤਾਰੀ ਵੀ ਹੋਈ, ਪਰ ਉਸ ਨੂੰ ਕਿਸੇ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਸਜ਼ਾ ਨਹੀਂ ਮਿਲ ਸਕੀ ਸੀ।

ਕਾਨਪੁਰ ਵਿੱਚ ਸਥਾਨਕ ਪੱਤਰਕਾਰ ਪ੍ਰਵੀਣ ਮੋਹਤਾ ਦੱਸਦੇ ਹਨ, "ਸਾਲ 2011 ਵਿੱਚ ਵਿਕਾਸ ਦੂਬੇ ’ਤੇ ਥਾਣੇ ਅੰਦਰ ਵੜ ਕੇ ਭਾਜਪਾ ਰਾਜ ਮੰਤਰੀ ਸੰਤੋਸ਼ ਸ਼ੁਕਲਾ ਦਾ ਕਤਲ ਕਰਨ ਦਾ ਇਲਜ਼ਾਮ ਲੱਗਿਆ ਸੀ। ਸੰਤੋਸ਼ ਸ਼ੁਕਲਾ ਦਾ ਕਤਲ ਇੱਕ ਹਾਈ-ਪ੍ਰੋਫਾਇਲ ਕਤਲ ਸੀ। ਇੰਨੀ ਵੱਡੀ ਵਾਰਦਾਤ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵੀ ਕਿਸੇ ਪੁਲਿਸ ਵਾਲੇ ਨੇ ਵਿਕਾਸ ਦੇ ਖਿਲਾਫ਼ ਗਵਾਹੀ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤੀ ਸੀ। ਕੋਰਟ ਵਿੱਚ ਵਿਕਾਸ ਦੂਬੇ ਦੇ ਖਿਲਾਫ਼ ਕੋਈ ਸਬੂਤ ਨਹੀਂ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਿਆ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਉਸ ਨੂੰ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।"

ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਸਾਲ 2000 ਵਿੱਚ ਕਾਨਪੁਰ ਦੇ ਸ਼ਿਵਲੀ ਥਾਣਾ ’ਚ ਪੈਂਦੇ ਤਾਰਾਚੰਦ ਇੰਟਰ ਕਾਲਜ ਦੇ ਸਹਾਇਕ ਪ੍ਰਬੰਧਕ ਸਿੰਦੇਸ਼ਵਰ ਪਾਂਡੇ ਦੇ ਕਤਲ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਵੀ ਵਿਕਾਸ ਦੂਬੇ ਨੂੰ ਨਾਮਜ਼ਦ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

ਥਾਣੇ ਵਿੱਚ ਦਰਜ ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਮੁਤਾਬਕ ਸਾਲ 2000 ਵਿੱਚ ਹੀ ਵਿਕਾਸ ਦੁਬੇ ਦੇ ਉਪਰ ਰਾਮ ਬਾਬੂ ਯਾਦਵ ਦੇ ਕਤਲ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਸਾਜ਼ਿਸ਼ ਰਚਣ ਦਾ ਇਲਜ਼ਾਮ ਵੀ ਲਗਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ-

ਸਾਲ 2004 ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵਪਾਰੀ ਦੇ ਕਤਲ ਵਿੱਚ ਵੀ ਵਿਕਾਸ ਦੂਬੇ ਦਾ ਨਾਮ ਸਾਹਮਣੇ ਆਇਆ ਸੀ। ਪੁਲਿਸ ਮੁਤਾਬਕ, ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕਈ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵਿਕਾਸ ਦੂਬੇ ਜੇਲ੍ਹ ਜਾ ਚੁੱਕਾ ਸੀ, ਪਰ ਜ਼ਮਾਨਤ ’ਤੇ ਲਗਾਤਾਰ ਛੁੱਟਦਾ ਰਿਹਾ ਸੀ।

ਸਾਲ 2013 ਵਿੱਚ ਵੀ ਵਿਕਾਸ ਦੂਬੇ ਦਾ ਨਾਮ ਕਤਲ ਦੇ ਇੱਕ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਸਾਹਮਣੇ ਆਇਆ ਸੀ।

ਇਹ ਨਹੀਂ, ਸਾਲ 2018 ਵਿੱਚ ਵਿਕਾਸ ਦੂਬੇ ’ਤੇ ਆਪਣੇ ਚਾਚੇ ਦੇ ਮੁੰਡੇ ਅਨੁਰਾਗ ’ਤੇ ਵੀ ਜਾਨਲੇਵਾ ਹਮਲਾ ਕਰਨਾ ਦਾ ਇਲਜ਼ਾਮ ਲੱਗਾ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਅਨੁਰਾਗ ਦੀ ਪਤਨੀ ਨੇ ਵਿਕਾਸ ਸਣੇ ਚਾਰ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਖਿਲਾਫ਼ ਐੱਫਆਈਆਰ ਦਰਜ ਕਰਵਾਈ ਸੀ।

ਵਿਕਾਸ ਦੂਬੇ ਦੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੀ ਮਰਜ਼ੀ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਕੋਈ ਨਹੀਂ ਆ ਸਕਦਾ ਸੀ

ਪ੍ਰਵੀਣ ਮੋਹਤਾ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਸੀ, "ਹਰੇਕ ਸਿਆਸੀ ਦਲ ਵਿੱਚ ਵਿਕਾਸ ਦੂਬੇ ਦਾ ਰੋਹਬ ਹੁੰਦਾ ਸੀ ਤੇ ਇਹੀ ਕਾਰਨ ਸੀ ਕਿ ਉਸ ਕਦੇ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਫੜਿਆ ਗਿਆ। ਜੇ ਕਦੇ ਫੜਿਆ ਵੀ ਗਿਆ ਤਾਂ ਕੁਝ ਦਿਨਾਂ ਬਾਅਦ ਜੇਲ੍ਹ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ।"

ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਕਿਲ੍ਹੇ ਵਰਗਾ ਘਰ

ਵਿਕਾਸ ਦੂਬੇ ਮੂਲ ਤੌਰ ’ਤੇ ਕਾਨਪੁਰ ਵਿੱਚ ਬਿਠੂਰ ਦੇ ਸ਼ਿਵਲੀ ਥਾਣੇ ਦੇ ਬਿਕਰੂ ਪਿੰਡ ਦਾ ਰਹਿਣ ਵਾਲਾ ਸੀ। ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੇ ਆਪਣਾ ਘਰ ਕਿਲ੍ਹੇ ਵਰਗਾ ਬਣਾਇਆ ਹੋਇਆ ਸੀ।

ਸਥਾਨਕ ਲੋਕਾਂ ਮੁਤਾਬਕ, ਬਿਨਾਂ ਉਸ ਦੀ ਮਰਜ਼ੀ ਤੋਂ ਘਰ ਅੰਦਰ ਕੋਈ ਵੀ ਨਹੀਂ ਜਾ ਸਕਦਾ ਸੀ।

ਸਥਾਨਕ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਸਾਲ 2002 ਵਿੱਚ ਜਦੋਂ ਸੂਬੇ ਵਿੱਚ ਬਹੁਜਨ ਸਮਾਜ ਪਾਰਟੀ ਦੀ ਸਰਕਾਰ ਸੀ, ਉਸ ਵੇਲੇ ਵਿਕਾਸ ਦੂਬੇ ਦੀ ਤੂਤੀ ਬੋਲਦੀ ਹੁੰਦੀ ਸੀ।

ਬਿਕਰੂ ਪਿੰਡ ਦੇ...


ਵਿਗਿਆਨਿਕ ਮੋਹਸਿਨ ਫ਼ਖ਼ਰੀਜ਼ਾਦੇਹ ਦੀਆਂ ਗੱਡੀਆਂ ਦਾ ਕਾਫ਼ਲਾ ਰਾਜਧਾਨੀ ਦੇ ਬਾਹਰੀ ਇਲਾਕੇ ਵਿੱਚੋਂ ਲੰਘ ਰਿਹਾ ਸੀ।

ਉਹ ਇਰਾਨ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਸੀਨੀਅਰ ਪਰਮਾਣੂ ਵਿਗਿਆਨਿਕ ਮੰਨੇ ਜਾਂਦੇ ਸਨ ਅਤੇ ਸੁਰੱਖਿਆ ਦੇ ਸਖ਼ਤ ਪਹਿਰੇ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੇ ਸਨ।

ਕੁਝ ਦੇਰ ਬਾਅਦ ਫ਼ਖ਼ਰੀਜ਼ਾਦੇਹ ਦੀ ਗੱਡੀ 'ਤੇ ਹਮਲਾ ਹੋਇਆ। ਜ਼ਬਰਦਸਤ ਗੋਲੀ ਬਾਰੀ ਹੋਈ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ। ਇਹ ਕੋਈ ਸਧਾਰਨ ਹਮਲਾ ਨਹੀਂ ਸੀ।

ਮੌਕੇ 'ਤੇ ਮੌਜੂਦ ਰਹੇ ਇੱਕ ਸੀਨੀਅਰ ਅਧਿਕਾਰੀ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਉਥੇ ਕੋਈ ਹਮਲਾਵਰ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਗੋਲੀਆਂ ਇੱਕ ਕਾਰ ਵਿੱਚ ਲੱਗੀ ਮਸ਼ੀਨਗੰਨ ਨਾਲ ਚਲਾਈਆਂ ਗਈਆਂ ਪਰ ਮਸ਼ੀਨਗੰਨ ਨੂੰ ਚਲਾਉਣ ਵਾਲਾ ਕੋਈ ਨਹੀਂ ਸੀ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ

ਈਰਾਨ ਦੇ ਇੱਕ ਹੋਰ ਅਧਿਕਾਰੀ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਮਸ਼ੀਨਗੰਨ ਨੂੰ ਆਰਟੀਫ਼ੀਸ਼ੀਅਲ ਇੰਟੈਲੀਜੈਂਸ ਜ਼ਰੀਏ ਕੰਟਰੋਲ ਕੀਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਸੀ।

'ਕੰਪਿਊਟਰ ਨਾਲ ਕਾਬੂ ਹੋਣ ਵਾਲੀ ਮਸ਼ੀਨਗੰਨ'। ਇਹ ਹੌਲੀਵੁੱਡ ਦੀ ''ਕਿਲਰ ਰੋਬੋਟ'' ਸੀਰੀਜ਼ ਵਾਲੀਆਂ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਤੋਂ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਕਹਾਣੀ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਲਗਦਾ ਹੈ।

ਜਿਥੇ ਇੱਕ ਅਜਿਹੀ ਮਸ਼ੀਨ ਹੈ, ਜੋ ਸੋਚ ਸਕਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਨਿਸ਼ਾਨਾਂ ਸਾਧ ਕੇ ਗੋਲੀ ਵੀ ਚਲਾ ਸਕਦੀ ਹੈ।

ਪਰ ਕੀ ਅਜਿਹਾ ਸੰਭਵ ਹੈ? ਜੇ ਹੈ ਤਾਂ ਇੱਕ ਹੋਰ ਸਵਾਲ ਖੜਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਕੀ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਵੀ ਸੈਨਿਕਾਂ ਦੀ ਜਗ੍ਹਾ ਹੁਣ ਰੋਬੋਟ ਆਹਮਣੇ-ਸਾਹਮਣੇ ਹੋਣਗੇ?

ਜਦੋਂ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਰੋਬੋਟ ਦੇ ਇਸਤੇਮਾਲ ਦੀ ਗੱਲ ਹੁੰਦੀ ਹੈ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਤਾਂ ਮਾਹਾਰਾਂ ਦੀ ਜ਼ੁਬਾਨ 'ਤੇ ਜੋ ਸ਼ਬਦ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਉਹ ਹੈ 'ਆਟੋਨੋਮਸ'

ਜੰਗ 'ਚ ਲੜਨਗੇ ਰੋਬੋਟ?

ਅਮਰੀਕਾ ਦੀ ਜਾਨ ਹਾਪਿਨਸ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਸੀਨੀਅਰ ਰਿਸਰਚ ਐਨਾਲਿਸਟ ਹੈਦਰ ਰਾਫ਼ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਅਸੀਂ ਇੱਕ ਅਜਿਹੇ ਸਿਸਟਮ ਦੀ ਗੱਲ ਕਰ ਰਹੇ ਹਾਂ, ਜਿਸ ਦੇ ਕੋਲ ਇਹ ਸਮਰੱਥਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਕਿਸੇ ਮਨੁੱਖੀ ਮਦਦ ਜਾਂ ਨਿਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਬਿਨਾਂ ਆਪਣੇ ਟੀਚੇ ਤੈਅ ਕਰੇ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰ ਸਕੇ।''

ਇਥੇ ਇਹ ਸਮਝਣਾ ਹੋਵੇਗਾ ਕਿ ਜਦੋਂ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਰੋਬੋਟ ਦੇ ਇਸਤੇਮਾਲ ਦੀ ਗੱਲ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਮਾਹਾਰਾਂ ਦੀ ਜ਼ੁਬਾਨ 'ਤੇ ਜੋ ਸ਼ਬਦ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਉਹ ਹੈ 'ਆਟੋਨੋਮਸ'। ਯਾਨੀ ਮਸ਼ੀਨ ਨੂੰ ਖ਼ੁਦ ਫ਼ੈਸਲੇ ਲੈਣ ਦੀ ਤਾਕਤ ਦੇਣਾ। ਇਸ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਬਹਿਸ ਹੁੰਦੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ।

ਇਨ੍ਹਾਂ ਹਥਿਆਰਾਂ ਦਾ ਦਾਇਰਾ ਵੀ ਕਾਫ਼ੀ ਵੱਡਾ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਮੁੱਢਲੀ (ਪ੍ਰਾਇਮਰੀ) ਪੱਧਰ ਦੇ ਹਥਿਆਰਾਂ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਟਰਮੀਨੇਟਰ ਤੱਕ ਆਉਂਦੇ ਹਨ। ਹੈਦਰ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਅੱਜ ਵੀ ਅਜਿਹੇ ਹਥਿਆਰ ਮੌਜੂਦ ਹਨ।

ਉਹ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, ''ਸਾਡੇ ਕੋਲ ਸਮੁੰਦਰੀ ਸੁਰੰਗ, ਕਈ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਜ਼ਮੀਨੀ ਸੁਰੰਗਾਂ, ਸਾਈਬਰ ਤਕਨੀਕ ਅਤੇ ਸਾਈਬਰ ਹਥਿਆਰ ਹਨ ਜੋ ਆਟੋਨੋਮਸ ਹਨ। ਫ਼ਿਰ ਇਸਰਾਈਲ ਦੀ ਐਂਟੀ ਰੇਡੀਏਸ਼ਨ ਮਿਸਾਈਲ ਹੈਰੋਪ ਹੈ। ਇਹ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਲੌਂਚ ਕੀਤੇ ਜਾਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਹ ਸਿਗਨਲ ਦੇ ਆਧਾਰ 'ਤੇ ਹਮਲਾ ਕਰਨ ਬਾਰੇ ਖ਼ੁਦ ਤੈਅ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਤੁਸੀਂ ਪੈਟੀਅਲ ਮਿਸਾਈਲ ਨੂੰ ਨਿਰਦੇਸ਼ਿਤ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਆਟੋਮੈਟਿਕ ਮੋਡ ਵਿੱਚ ਤਾਇਨਾਤ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹੋ।''

''ਕਿਲਰ ਰੋਬੋਟ'' ਦੇ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਇਸਤੇਮਾਲ ਦੇ ਵਿਚਾਰ ਨਾਲ ਕਈ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਚਾਹੇ ਹੈਰਾਨੀ ਹੋਵੇ ਪਰ ਸੱਚ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਦੁਨੀਆਂ ਭਰ 'ਚ ਹੁਣ ਵੀ ਅਜਿਹੀ ਤਕਨੀਕ ਵਿਕਸਿਤ ਕੀਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ।

ਹੈਦਰ ਰਾਫ਼ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, ''ਚੀਨ ਆਪਣੀ ਸੈਨਾ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਬਣਾਉਣਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਆਪਣੀ ਜਲ ਸੈਨਾ ਲਈ ਜਹਾਜ਼ਾਂ ਅਤੇ ਪਣਡੁੱਬੀਆਂ ਨੂੰ ਸਵੈਚਾਲਕ ਬਣਾ ਰਹੇ ਹਨ।

ਇਸਰਾਈਲ ਜ਼ਮੀਨੀ ਹਥਿਆਰਾਂ ਮਸਲਨ ਟੈਂਕਾਂ ਅਤੇ ਤੋਪਾਂ ਨੂੰ ਬਿਹਤਰ ਬਣਾਉਣ ਵਿੱਚ ਲੱਗਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।''

ਉਨ੍ਹਾਂ ਅੱਗੇ ਦੱਸਿਆ, '' ਰੂਸ ਵੀ ਜ਼ਮੀਨੀ ਉਪਕਰਣਾਂ 'ਤੇ ਕਾਫ਼ੀ ਰਕਮ ਖ਼ਰਚ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਅਮਰੀਕਾ ਦੀ ਦਿਲਚਸਪੀ ਹਰ ਜਗ੍ਹਾ ਹੈ। ਏਅਰਫ਼ੋਰਸ, ਏਅਰਬੇਸ ਸਿਸਟਮ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਮਿਜ਼ਾਈਲ ਤੱਕ। ਯੂਕੇ ਵੀ ਆਪਣੀ ਹਵਾਈ ਸੈਨਾ ਅਤੇ ਜਲ ਸੈਨਾ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਵਧਾਉਣਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ।''

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ

''ਕਿਲਰ ਰੋਬੋਟ'' ਦੇ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਇਸਤੇਮਾਲ ਦੇ ਵਿਚਾਰ ਨਾਲ ਕਈ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਚਾਹੇ ਹੈਰਾਨੀ ਹੋਵੇ ਪਰ ਸੱਚ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਦੁਨੀਆਂ ਭਰ 'ਚ ਹੁਣ ਵੀ ਅਜਿਹੀ ਤਕਨੀਕ ਵਿਕਸਿਤ ਕੀਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ

ਮਾਹਰਾਂ ਦੀ ਚਿੰਤਾ

ਅਹਿਮ ਗੱਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਹਾਲੇ ਜੋ ਸਾਰੇ ਹਥਿਆਰ ਵਿਕਸਿਤ ਹੋ ਰਹੇ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸਾਰੇ ਰੋਬੋਟ ਕਿਲਰ ਨਹੀਂ ਹੋਣਗੇ। ਪਰ ਕੁਝ ਹਥਿਆਰਾਂ ਅਤੇ ਦੇਸਾਂ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਹੈਦਰ ਫ਼ਿਕਰਮੰਦ ਨਜ਼ਰ ਆਉਂਦੇ ਹਨ।

ਉਹ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, ''ਪੱਛਮੀ ਦੇਸ ਜੋਖ਼ਮ ਨੂੰ ਘੱਟ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਆਪਣੇ ਸਿਸਟਮ ਨੂੰ ਭਰਪੂਰ...


ਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਹੁਣ ਨਵੇਂ ਇਲਾਜ ਟੂਥਪੇਸਟ, ਡੈਂਟਲ ਪੈਚ ਜਾਂ ਚਿਉਂਇੰਗਮ ਦੀ ਖੋਜ ਕਰਨ ਦਾ ਟੀਚਾ ਮਿਲਿਆ ਹੈ

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸੰਵੇਦਨਸ਼ੀਲ ਦੰਦਾਂ ਵਿੱਚਲੇ ਸੈੱਲਾਂ ਅਤੇ ਸਿਗਨਲਾਂ ਦਾ ਪਤਾ ਲਾਇਆ ਹੈ ਜਿਹੜੇ ਤਾਪਮਾਨ ਵਿੱਚ ਵੱਡੀ ਗਿਰਾਵਟ ਦਾ ਪਤਾ ਲਾਉਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਦੰਦਾਂ ਵਿੱਚ ਦਰਦ ਅਤੇ ਦਿਮਾਗ ਵਿੱਚ ਝਟਕੇ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣਦੇ ਹਨ।

ਦੰਦਾਂ ਵਿੱਚ ਖੋੜਾਂ ਵਾਲੇ ਲੋਕ ਇਸ ਦਾ ਵਧੇਰੇ ਸ਼ਿਕਾਰ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਕਿਉਂਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦੰਦਾਂ ਵਿੱਚ ਘੱਟ ਤਾਪਮਾਨ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਣ ਦਾ ਰਾਹ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।

ਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਨਾਲ ਨਵੇਂ ਇਲਾਜ ਟੂਥਪੇਸਟ, ਡੈਂਟਲ ਪੈਚ ਜਾਂ ਚਿਉਂਇੰਗਮ ਦੀ ਖੋਜ ਕਰਨ ਦਾ ਟੀਚਾ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।

ਠੰਢੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਖਾਣ ਨਾਲ ਦੰਦਾਂ 'ਚ ਦਰਦ ਦਾ ਕਾਰਨ

ਸਾਇੰਸ ਐਡਵਾਂਸੇਸ ਰਸਾਲੇ ਵਿੱਚ ਛਪੀ ਖੋਜ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਪ੍ਰੋਫ਼ੈਸਰ ਕੈਥੇਰੀਨਾ ਜ਼ੀਮਰਮਾਨ ਨੇ ਦੱਸਿਆ, "ਇੱਕ ਵਾਰ ਜਦੋਂ ਤੁਹਾਡੇ ਕੋਲ ਟੀਚੇ ਲਈ ਅਣੂ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਇਲਾਜ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।"

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ਼:

ਨਿਸ਼ਾਨੇ ਨੂੰ TRPC5 ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਪ੍ਰੋਫ਼ੈਸਰ ਜ਼ੀਮਰਮਾਨ ਦੀ ਟੀਮ ਜੋ ਕਿ ਜਰਮਨੀ ਵਿੱਚ ਫ਼੍ਰੈਡਰਿਕ-ਅਲੈਗਜ਼ੈਂਡਰ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਅਰਲੈਂਗਨ ਨਿਊਨਬਰਗ ਵਿੱਚ ਖੋਜ ਕਰ ਰਹੀ ਸੀ, ਨੇ ਪਤਾ ਲਾਇਆ ਕਿ ਇਹ ਇੱਕ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸੈੱਲ ਔਡੋਂਟੋਬਲਾਸਟ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਕਿ ਦੰਦਾਂ ਦੀ ਨਰਮ ਅੰਦਰੂਨੀ ਪਰਤ ਅਤੇ ਡੈਂਟਾਈਨ ਦੀ ਬਣੀ ਹੋਈ ਸਖ਼ਤ ਬਾਹਰੀ ਪਰਤ ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਅਤੇ ਫ਼ਿਰ ਅਨੈਮਲ ਦੇ ਵਿੱਚਕਾਰ ਪਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਅਨੈਮਲ ਨੂੰ ਅਗਲੀ ਪਰਤ ਡੈਂਟਾਈਨ ਦੇ ਉਲਟ ਕੁਝ ਮਹਿਸੂਸ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ। ਡੈਂਨਟਾਈਨ ਬਿਲਕੁਲ ਅੰਦਰੂਨੀ ਮਾਸ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਨਾੜਾਂ ਦੇ ਸੈੱਲ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।

ਖੋਜਕਾਰਾਂ ਨੇ ਦਰਦ ਬਾਰੇ ਸਮਝਣ ਲਈ ਚੂਹਿਆਂ ਅਤੇ ਮਨੁੱਖਾਂ ਦੋਵਾਂ 'ਤੇ ਅਧਿਐਨ ਕੀਤਾ

ਜੇਕਰ ਦੰਦ ਖ਼ਰਾਬ ਹੋਣ ਜਾਂ ਮਸੂੜਿਆਂ ਦੀ ਕਿਸੇ ਬੀਮਾਰੀ ਕਾਰਨ ਡੈਂਟਾਈਨ ਬਾਹਰ ਆ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਦਰਦ ਨੂੰ ਉਤਾਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਤੱਤ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਤਾਪਮਾਨ ਜਾਂ ਕੋਈ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਤਰਲ ਪਦਾਰਥ ਦੰਦਾਂ ਵਿੱਚ ਦਰਦ ਪੈਦਾ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ।

ਖੋਜਕਾਰਾਂ ਨੇ ਦਰਦ ਬਾਰੇ ਸਮਝਣ ਲਈ ਚੂਹਿਆਂ ਅਤੇ ਮਨੁੱਖਾਂ ਦੋਵਾਂ 'ਤੇ ਅਧਿਐਨ ਕੀਤਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਰਿਕਾਰਡ ਕੀਤਾ ਕਿ ਸੈੱਲਾਂ ਅਤੇ ਨਾੜਾਂ ਨਾਲ ਕੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਸੰਭਾਵੀ ਇਲਾਜ

ਡਾ. ਜ਼ਿਮਰਮਾਨ ਨੇ ਬੀਬੀਸੀ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ, "ਖੋੜਾਂ ਅਤੇ ਦੰਦਾਂ ਦੀਆਂ ਬੀਮਾਰੀਆਂ ਤੋਂ ਗ੍ਰਸਤ ਦੰਦਾਂ ਵਿੱਚ ਸਾਨੂੰ ਟੀਆਰਪੀਸੀ5 ਚੈਨਲਸ ਦੀ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਗਿਣਤੀ ਮਿਲੀ।"

"ਇਸ ਲਈ ਅਸੀਂ ਮੰਨਦੇ ਹਾਂ ਕਿ ਟੀਆਰਪੀਸੀ5 ਬਲੌਕਰ ਨੂੰ ਦੰਦਾਂ 'ਤੇ ਸਟਰਿਪਸ ਜਾਂ ਚਿਉਂਇੰਗ ਗਮ ਰਾਹੀਂ ਲਗਾਉਣ ਨਾਲ ਸ਼ਾਇਦ ਦੰਦਾਂ ਦੇ ਦਰਦ ਅਤੇ ਹਾਈਪਰਸੈਂਸਟੀਵਿਟੀ ਦਾ ਇਲਾਜ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਵੱਡੀ ਮਦਦ ਮਿਲ ਸਕਦੀ ਹੈ।"

ਇਹ ਆਮ ਘਰੇਲੂ ਇਲਾਜ ਹੈ ਲੌਂਗ ਦਾ ਤੇਲ, ਇਸ ਵਿੱਚ ਇਊਗਨੋਲ ਨਾਮ ਦਾ ਇੱਕ ਰਸਾਇਣ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜੋ TRPC5 ਦੇ ਰਾਹ ਨੂੰ ਬੰਦ ਕਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।

ਵੀਡੀਓ: ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨੂੰ ਇੰਝ ਲਿਆਓ ਆਪਣੀ ਹੋਮ ਸਕਰੀਨ ’ਤੇ

ਵਿਗਿਆਨੀ ਘਰੇਲੂ ਇਲਾਜ ਦੀ ਸਿਫ਼ਾਰਿਸ਼ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ। ਉਹ ਜ਼ੋਰ ਦਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਲੋਕ ਜੋ ਦੰਦਾਂ ਵਿੱਚ ਦਰਦ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਚਿੰਤਤ ਹਨ ਦੰਦਾਂ ਦੇ ਡਾਕਟਰ ਕੋਲ ਜ਼ਰੂਰ ਜਾਣ।

ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਡੈਂਟਲ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ (ਬੀਡੀਏ) ਦੇ ਪ੍ਰੋਫ਼ੈਸਰ ਡਾਮੇਨ ਵਾਲਮਸਲੇ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਦਰਦ ਨੂੰ ਬਲਾਕ ਕਰਨਾ ਅਸਥਾਈ ਤੌਰ 'ਤੇ ਰਾਹਤ ਦੇ ਸਕਦਾ ਹੈ ਪਰ ਇਸ ਦੇ ਕਾਰਨ ਦਾ ਇਲਾਜ ਕਰਨਾ ਅਤੇ ਰੋਕਣਾ ਅਹਿਮ ਹੈ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਸਲਾਹ ਦਿੱਤੀ ਕਿ ਰੈਗੁਲਰ ਦੰਦ ਸਾਫ਼ ਕਰਨਾ, ਦੰਦਾਂ ਅਤੇ ਮਸੂੜਿਆਂ ਦੀਆਂ ਬੀਮਰੀਆਂ ਨੂੰ ਰੋਕ ਸਕਦਾ ਹੈ।

ਇਸ ਚੂਹੇ ਦੇ ਦੰਦਾਂ ਵਿੱਚ ਓਡੋਨੋਬਲਾਸਟਸ ਚਮਕਦਾਰ ਹਰੇ ਰੰਗ ਦੇ ਹਨ

ਉਹ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, "ਖੋਜ ਦਿਲਚਸਪ ਹੈ ਪਰ ਅਸੀਂ ਦੰਦਾਂ ਦੀ ਸੰਵੇਦਨਸ਼ੀਲਤਾ ਦੇ ਪਿਛਲੇ ਕਾਰਨਾਂ ਨੂੰ ਨਜ਼ਰਅੰਦਾਜ਼ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦੇ, ਨਾ ਹੀ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਦਰਦ ਦੀ ਧਾਰਨਾ ਨੂੰ। ਦੰਦਾਂ ਦੇ ਡਾਕਟਰ ਦੰਦਾਂ ਦਾ ਖ਼ਰਾਬ ਹੋਣਾ ਰੋਕ ਕੇ ਅਤੇ ਸੰਵੇਦਨਸ਼ੀਲ ਦੰਦਾਂ ਲਈ ਟੂਥਪੇਸਟ ਦੀ ਸਲਾਹ ਦੇ ਕੇ ਇਲਾਜ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ।"

ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਸੰਵੇਦਨਸ਼ੀਲਤਾ ਕਾਰਨ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਦਰਦ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਲਈ ਸ਼ਾਇਦ ਭਵਿੱਖ ਵਿੱਚ ਟੀਆਰਪੀਸੀ5 ਬਲਾਕਿੰਗ ਤੱਤ ਨੂੰ ਟੂਥਪੇਸਟਸ ਅਤੇ ਡੈਂਟਲ ਪਦਾਰਥਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇ।

ਪ੍ਰੋਫ਼ੈੱਸਰ ਜ਼ਿਮਰਮਾਨ ਦੀ ਟੀਮ ਨੂੰ ਕੰਮ ਲਈ ਕੋਈ ਵੀ ਕਮਰਸ਼ੀਅਲ ਵਿੱਤੀ ਮਦਦ ਨਹੀਂ ਮਿਲੀ। ਇਸ ਨੂੰ ਜਰਮਨੀ ਦੀ ਰਿਸਰਚ ਫ਼ਾਉਂਡੇਸ਼ਨ ਅਤੇ ਅਮਰੀਕਾ ਦੀ...


ਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਦੀ ਇੱਕ ਟੀਮ ਨੇ 1,00,000 ਤੋਂ ਵੱਧ ਕਣਕ ਜੀਨਜ਼ ਦੀ ਥਾਂ ਦੀ ਪਛਾਣ ਕਰ ਲਈ ਹੈ

ਕੌਮਾਂਤਰੀ ਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਦੀ ਇੱਕ ਟੀਮ ਨੇ 1,00,000 ਤੋਂ ਵੱਧ ਕਣਕ ਦੇ ਜੀਨਜ਼ ਦੀ ਥਾਂ ਦੀ ਪਛਾਣ ਕਰ ਲਈ ਹੈ।

ਖੋਜਕਰਤਾਵਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਵਾਤਾਵਰਨ ਤਬਦੀਲੀ ਕਾਰਨ ਵਧਣ ਵਾਲੀ ਗਰਮੀ ਦੇ ਵਿਚਾਲੇ ਇਹ ਨਕਸ਼ਾ ਨਵੀਂ ਨਸਲ ਵਿਕਸਿਤ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਤੇਜ਼ੀ ਲਿਆਵੇਗਾ।

ਇਹ ਖੋਜ ਜਰਨਲ ਸਾਇੰਸ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ।

ਪ੍ਰੋਫੈੱਸਰ ਕ੍ਰਿਸਟੋਬਲ ਉਊਜ਼ੀ, ਜੋ ਨੋਵਰਵਿਚ ਵਿੱਚ ਜੌਨ ਇੰਨਜ਼ ਸੈਂਟਰ ਵਿੱਚ 'ਕਰੋਪ ਜੈਨੇਟਿਕਸ' ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਨੇ ਕਣਕ ਦੇ ਜੀਨਜ਼ ਨੂੰ "ਗੇਮ ਚੇਂਜਰ" ਕਿਹਾ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਬੀਬੀਸੀ ਨਿਊਜ਼ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ, "ਸਾਨੂੰ ਕਣਕ ਦੀ ਵਾਤਾਵਰਨ ਤਬਦੀਲੀ ਅਤੇ ਵੱਧਦੀ ਮੰਗ ਦੀ ਪੂਰਤੀ ਲਈ ਕਣਕ ਦੀ ਪੈਦਾਵਾਰ ਵਧਾਉਣ ਦੇ ਤਰੀਕੇ ਲੱਭਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ।"

"ਇਹ ਉਹ ਚੀਜ਼ ਹੈ ਜੋ ਅਸੀਂ ਕਈ ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਉਡੀਕ ਰਹੇ ਹਾਂ। ਸਾਰੀ ਮਨੁੱਖੀ ਸੱਭਿਅਤਾ ਨੂੰ ਇਸ ਤੋਂ ਬਹੁਤ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਅਸੀਂ ਹੁਣ ਤਰੱਕੀ ਕਰਨ ਦੇ ਯੋਗ ਹੋਵਾਂਗੇ ਜਿਸ ਦੀ ਵਿਗਿਆਨੀ ਅਤੇ ਕਣਕ ਪੈਦਾ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਉਡੀਕ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ। ਇਹ ਬੇਹੱਦ ਕੇਂਦਿਰਤ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਹੋਵੇਗਾ ਤਾਂ ਕਿ ਭਵਿੱਖ ਵਿੱਚ ਦੁਨੀਆਂ ਲਈ ਕਣਕ ਦੀ ਪੂਰਤੀ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕੇ।"

ਇਸ ਦੀ ਲੋੜ ਕਿਉਂ ਪਈ?

ਯੂਐੱਨ ਦੀ ਖੁਰਾਕ ਅਤੇ ਖੇਤੀ ਸੰਸਥਾ (ਐਫਏਓ) ਦਾ ਅੰਦਾਜ਼ਾ ਹੈ ਕਿ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਕਣਕ ਦੀ ਪੈਦਾਵਾਰ ਨੂੰ 2050 ਤੱਕ 60% ਤੱਕ ਵਧਾਉਣ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਹੈ ਤਾਂ ਕਿ ਸਭ ਦਾ ਟਿੱਢ ਭਰਿਆ ਜਾ ਸਕੇ।

ਇਸ ਕੰਮ ਦਾ ਬਹੁਤਾ ਹਿੱਸਾ ਮੈਕਸਿਕੋ ਸਿਟੀ ਦੇ ਨੇੜਲੇ ਕੌਮਾਂਤਰੀ ਮੱਕੀ ਅਤੇ ਕਣਕ ਸੁਧਾਰ ਕੇਂਦਰ (ਸੀਆਈਐਮਐਮਵਾਈਟੀ) ਵੱਲੋਂ ਕੀਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਹ ਇੱਕ ਅਜਿਹਾ ਸੰਗਠਨ ਹੈ ਜੋ ਦੁਨੀਆਂ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਗਰੀਬ ਮੁਲਕਾਂ ਵਿੱਚ ਕਿਸਾਨਾਂ ਲਈ ਉਤਪਾਦਨ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਨਵੀਆਂ ਕਿਸਮਾਂ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਲਈ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ।

ਐਫਏਓ ਦਾ ਅੰਦਾਜ਼ਾ ਹੈ ਕਿ ਕਣਕ ਦੀ ਪੈਦਾਵਾਰ ਨੂੰ 2050 ਤੱਕ 60% ਤੱਕ ਵਧਾਉਣ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਹੈ

ਦਹਾਕਿਆਂ ਤੋਂ ਸੀਆਈਐਮਐਮਵਾਈਟੀ ਫਸਲੀ ਪੈਦਾਵਾਰ ਨੂੰ ਵਧਾਉਣ ਅਤੇ ਰਵਾਇਤੀ ਕ੍ਰੌਸ ਪ੍ਰਜਨਨ ਦੁਆਰਾ ਪੈਦਾ ਕੀਤੀਆਂ ਨਵੀਆਂ ਕਿਸਮਾਂ ਨੂੰ ਨਵੀਂਆਂ ਬੀਮਾਰੀਆਂ ਤੋਂ ਬਚਾਉਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਪਰ ਸੀਆਈਐਮਐਮਵਾਈਟੀ ਦੇ ਕਣਕ ਦੇ ਸਰਵੇਖਣਕਰਤਾ ਡਾ. ਰਵੀ ਸਿੰਘ ਅਨੁਸਾਰ, ਵਾਤਾਵਰਨ ਤਬਦੀਲੀ ਕਾਰਨ ਵਧੀ ਗਰਮੀ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਸਮਾਂ ਦਾ ਵਿਕਾਸ ਕੀਤਾ ਹੈ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਘੱਟ ਪਾਣੀ ਅਤੇ ਵੱਧ ਤਾਪਮਾਨ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

"ਫਸਲ ਵਧਣ ਦੇ ਮੁੱਢਲੇ ਮਹੀਨਿਆਂ ਦੌਰਾਨ ਜੇ ਰਾਤ ਦੇ ਤਾਪਮਾਨ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਡਿਗਰੀ ਦਾ ਵਾਧਾ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਉਪਜ ਨੂੰ 8% ਦਾ ਖੋਰਾ ਲੱਗ ਜਾਂਦਾ ਹੋ। ਇਸ ਲਈ ਸਾਡੇ ਪ੍ਰਜਨਨ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮਾਂ ਵਿਚ ਮੌਸਮ ਦਾ ਲਚੀਲਾਪਨ ਇਕ ਮੁੱਖ ਕਾਰਕ ਹੈ।"

ਦੁਨੀਆਂ ਨੂੰ ਖੁਆਉਣ ਲਈ ਜੀਨਜ਼ ਦਾ ਪੈਮਾਨਾ ਕਿਵੇਂ ਮਦਦ ਕਰੇਗਾ?

ਵਿਗਿਆਨੀ ਰਵਾਇਤੀ ਕ੍ਰੌਸ ਬ੍ਰੀਡਿੰਗ ਨਾਲ ਹਰ ਸਾਲ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਨਵੀਆਂ ਕਿਸਮਾਂ ਦੀ ਕਣਕ ਬਣਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ ਪਰ ਇਸ ਵਿੱਚ ਮਿਹਨਤ ਕਾਫੀ ਲਗਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਮਹਿੰਗਾ ਵੀ ਹੈ।

ਅਲੋਚਕਾਂ ਮੁਤਾਬਕ ਦੁਨੀਆਂ ਵਿੱਚ ਕਾਫੀ ਭੋਜਨ ਹੈ, ਪਰ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਲੋੜੀਂਦੇ ਲੋਕਾਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਾਇਆ ਨਹੀਂ ਜਾਂਦਾ

ਇਹ ਵੀ ਇੱਕ ਨੰਬਰ ਗੇਮ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਹਰ ਵਾਰ ਜਦੋਂ ਕਿਸਮਾਂ ਦਾ ਕਰਾਸ ਪ੍ਰਜਨਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਇਹ ਇੱਕ ਲਾਟਰੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਨਹੀਂ ਪਤਾ ਹੁੰਦਾ ਕਿ ਪੈਦਾ ਹੋਣ ਵਾਲੀ ਫਸਲ ਨੂੰ ਪੇਰੰਟ ਨਸਲ ਤੋਂ ਲੋੜੀਂਦੇ ਜੀਨਜ਼ ਮਿਲੇ ਹਨ ਜਾਂ ਨਹੀਂ। ਇੱਕ ਨਵੇਂ ਕਿਸਮ ਦੀ ਫਸਲ ਨੂੰ ਤਿਆਰ ਕਰਨ ਅਤੇ ਖੇਤਾਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਾਉਣ ਵਿੱਚ 10 ਤੋਂ 15 ਸਾਲ ਲੱਗ ਸਕਦੇ ਹਨ।

ਖੋਜਕਾਰਾਂ ਨੇ ਹੁਣ 1,00,000 ਤੋਂ ਵੀ ਵੱਧ ਜੀਨਜ਼ ਅਤੇ ਡੀਐਨਏ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਦੀ ਪਛਾਣ ਕਰ ਲਈ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇੱਕ ਨਕਸ਼ਾ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਹੈ ਜੋ ਕਣਕ ਦੇ ਜੀਨੋਮ 'ਤੇ ਸਾਰੀਆਂ ਅਹਿਮ ਥਾਵਾਂ ਦਿਖਾਉਂਦਾ ਅਤੇ ਲੇਬਲ ਕਰਦਾ ਹੈ।

ਸਾਰੇ ਜੀਨਜ਼ ਕਿੱਥੇ ਹਨ ਇਹ ਜਾਣਕਾਰੀ ਮਿਲਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਖੋਜਕਰਤਾ ਹੁਣ ਇਹ ਪਤਾ ਲਗਾਉਣ ਦੇ ਯੋਗ ਹੋ ਜਾਣਗੇ ਕਿ ਉਹ ਕਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੰਕਟ ਨੂੰ ਰੋਕਣ, ਪੋਸ਼ਕ ਤੱਤਾਂ ਦੀ ਮਾਤਰਾ ਵਧਾਉਣ ਅਤੇ ਉੱਚ ਪੈਦਾਵਾਰ ਕਰਨ ਲਈ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਹਨ।

ਜੀਨਜ਼ ਵਿੱਚ ਬਦਲਾਅ ਕਰਨ ਦੀ ਤਕਨੀਕ ਨਾਲ ਉਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਗੁਣਾਂ ਨੂੰ ਜੋੜ ਸਕਦੇ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਲੋੜ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਵਧੇਰੇ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।

ਕੀ ਜੀਨ...


ਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਨੂੰ ਸ਼ੁਕਰ ਗ੍ਰਹਿ ਦੇ ਵਾਤਾਵਰਣ ਵਿੱਚ ਫਾਸਫੀਨ ਗੈਸ ਦੀ ਮੌਜੂਦਗੀ ਬਾਰੇ ਪਤਾ ਲੱਗਿਆ ਹੈ

ਦਿ ਇੰਡੀਅਨ ਐਕਸਪ੍ਰੈਸ ਦੀ ਖ਼ਬਰ ਮੁਤਾਬਕ, ਫਾਸਫੀਨ ਇੱਕ ਰੰਗਹੀਣ ਗੈਸ ਹੈ ਜੋ ਬਦਬੂਦਾਰ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਗੈਸ ਨੂੰ ਆਕਸੀਜਨ ਦੀ ਅਣਹੋਂਦ ਵਿੱਚ ਮਾਈਕੋਬੈਕਟੀਰੀਆ ਦੁਆਰਾ ਬਣਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਨੇਚਰ ਐਸਟ੍ਰੋਨੋਮੀ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਇੱਕ ਪੇਪਰ ਵਿੱਚ, ਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਦੀ ਟੀਮ ਨੇ ਪ੍ਰਤੀ ਅਰਬ ਦੇ ਲਗਭਗ 20 ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਫਾਸਫੀਨ ਦੇ ਨਿਸ਼ਾਨ ਦੱਸੇ ਹਨ, ਜੋ ਉਮੀਦ ਤੋਂ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਗੁਣਾ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ

ਵੇਲਜ਼ ਕਾਰਡਿਫ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਖਗੋਲ ਵਿਗਿਆਨੀ ਜੇਨ ਗ੍ਰੀਵਜ਼ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਾਥੀ ਹਵਾਈ ਦੇ ਮੌਨਾ ਕੇਆ ਆਬਜ਼ਰਵੇਟਰੀ ਵਿੱਚ ਜੇਮਸ ਕਲਰਕ ਮੈਕਸਵੈਲ ਟੈਲੀਸਕੋਪ ਅਤੇ ਚਿਲੀ 'ਚ ਸਥਿਤ ਅਟਾਕਾਮਾ ਲਾਰਜ ਮਿਲੀਮੀਟਰ ਏਰੀ ਟੈਲੀਸਕੋਪ ਜ਼ਰਿਏ ਸ਼ੁੱਕਰ ਗ੍ਰਹਿ ਦੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ।

ਇਸ ਦੌਰਾਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਫਾਸਫੀਨ ਦੇ ਸਪੈਕਟ੍ਰਲ ਸਿਗਨੇਚਰ ਬਾਰੇ ਪਤਾ ਲੱਗਿਆ। ਇਸਦੇ ਬਾਅਦ, ਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਨੇ ਸੰਭਾਵਨਾ ਜ਼ਾਹਰ ਕੀਤੀ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਗੈਸ ਸ਼ੁੱਕਰ ਗ੍ਰਹਿ ਦੇ ਬੱਦਲਾਂ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਹੈ।

ਪਟੀਸ਼ਨਕਰਨਾ ਰਾਘਵ ਅਵਸਥੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਹ ਸਮਲਿੰਗੀ ਵਿਆਹ ਨੂੰ ਹਿੰਦੂ ਮੈਰਿਜ ਐਕਟ ਦੇ ਤਹਿਤ ਰਜਿਸਟਰ ਕਰਨ ਦੀ ਮੰਗ ਕਰਦੇ ਹਨ।

ਕੇਂਦਰ ਨੇ ਕੋਰਟ ਨੂੰ ਕਿਹਾ, ਸਾਡੀ ਪਰੰਪਰਾ 'ਚ ਸਮਲਿੰਗੀ ਵਿਆਹ ਦੀ ਕੋਈ ਮਾਨਤਾ ਨਹੀਂ

ਹਿੰਦੂ ਮੈਰਿਜ ਐਕਟ ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਦੇ ਤਹਿਤ, ਕੇਂਦਰ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਦਿੱਲੀ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਵਿੱਚ ਸਮਲਿੰਗੀ ਵਿਆਹ ਦਾ ਵਿਰੋਧ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਕੇਂਦਰ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਸਾਡੀ ਕਾਨੂੰਨੀ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਅਤੇ ਸਮਾਜ ਸਮਲਿੰਗੀ ਜੋੜਿਆਂ ਵਿਚਕਾਰ ਵਿਆਹ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਮੰਨਦੀ।

ਐਨਡੀਟੀਵੀ ਦੀ ਖ਼ਬਰ ਮੁਤਾਬਕ, ਸਾਲਿਸਿਟਰ ਜਨਰਲ ਤੁਸ਼ਾਰ ਮਹਿਤਾ ਨੇ ਦਲੀਲ ਦਿੱਤੀ ਕਿ ਅਦਾਲਤ ਨੂੰ ਇਹ ਯਾਦ ਰੱਖਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਕਿ ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਨੇ ਸਮਲਿੰਗਤਾ ਨੂੰ ਸਿਰਫ਼ ਅਪਰਾਧ ਦੇ ਦਾਇਰੇ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਰੱਖਿਆ ਹੈ। ਪਟੀਸ਼ਨਕਰਤਾ ਸਮਲਿੰਗੀ ਵਿਆਹ ਕਰਾਉਣ ਲਈ ਕਾਨੂੰਨੀ ਮਾਨਤਾ ਦੀ ਮੰਗ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦੇ।

ਪਟੀਸ਼ਨਕਰਨਾ ਰਾਘਵ ਅਵਸਥੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਹ ਸਮਲਿੰਗੀ ਵਿਆਹ ਨੂੰ ਹਿੰਦੂ ਮੈਰਿਜ ਐਕਟ ਦੇ ਤਹਿਤ ਰਜਿਸਟਰ ਕਰਨ ਦੀ ਮੰਗ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਕਾਨੂੰਨ ਇਹ ਨਹੀਂ ਕਹਿੰਦਾ ਕਿ ਵਿਆਹ ਇੱਕ ਆਦਮੀ ਅਤੇ ਔਰਤ ਦੇ ਵਿੱਚ ਹੀ ਹੋਣਾ ਹੈ।

ਅਦਾਲਤ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਫਿਲਹਾਲ ਅਸੀਂ ਪੁੱਛ ਰਹੇ ਹਾਂ ਕਿ ਪੀਆਈਐਲ ਸੁਣਵਾਈ ਯੋਗ ਹੈ ਜਾਂ ਨਹੀਂ।

ਤੁਸ਼ਾਰ ਮਹਿਤਾ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਮੈਂ ਕਾਨੂੰਨ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕੀਤੀ। ਅਦਾਲਤ ਕਾਨੂੰਨ ਨਹੀਂ ਬਣਾ ਸਕਦੀ। ਮੈਂ ਹਲਫ਼ਨਾਮਾ ਵੀ ਦਾਇਰ ਨਹੀਂ ਕਰਾਂਗਾ। ਮੈਂ ਕਾਨੂੰਨੀ ਪ੍ਰਬੰਧਾਂ 'ਤੇ ਭਰੋਸਾ ਕਰਾਂਗਾ।"

ਹੁਣ ਦਿੱਲੀ ਹਾਈ ਕੋਰਟ 21 ਅਕਤੂਬਰ ਨੂੰ ਇਸ ਕੇਸ ਦੀ ਸੁਣਵਾਈ ਕਰੇਗੀ।

ਇਹ ਵੀਪੜ੍ਹੋ:

ਕੋਰੋਨਾ ਅਤੇ ਲੌਕਡਾਊਨ ਕਾਰਨ ਕਿੰਨੇ ਪ੍ਰਵਾਸੀ ਮਜ਼ਦੂਰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋਏ ਸਨ ਅਤੇ ਕਿੰਨੇ ਪ੍ਰਵਾਸੀ ਮਜ਼ਦੂਰ ਮਰ ਗਏ

ਮਾਨਸੂਨ ਇਜਲਾਸ - 'ਲੌਕਡਾਊਨ ਦੌਰਾਨ ਮਾਰੇ ਗਏ ਪਰਵਾਸੀ ਮਜ਼ਦੂਰਾਂ ਦਾ ਕੋਈ ਡਾਟਾ ਨਹੀਂ'

ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਸੋਮਵਾਰ ਨੂੰ ਸੰਸਦ ਵਿੱਚ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਕੋਰੋਨਾਵਾਇਰਸ ਮਹਾਂਮਾਰੀ ਦੌਰਾਨ ਲਾਗੂ ਕੀਤੇ ਗਏ ਲੌਕਡਾਊਨ ਵਿੱਚ ਪਰਵਾਸੀ ਮਜ਼ਦੂਰਾਂ ਦੀ ਮੌਤ ਅਤੇ ਨੌਕਰੀ ਦੇ ਨੁਕਸਾਨ ਬਾਰੇ ਕੋਈ ਅੰਕੜੇ ਉਪਲਬਧ ਨਹੀਂ ਹਨ।

ਹਿੰਦੂਸਤਾਨ ਟਾਈਮਜ਼ ਦੀ ਖ਼ਬਰ ਮੁਤਾਬਕ, ਕੇਂਦਰੀ ਕਿਰਤ ਅਤੇ ਰੁਜ਼ਗਾਰ ਮੰਤਰਾਲੇ ਤੋਂ ਲੋਕ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਇਹ ਜਾਣਕਾਰੀ ਮੰਗੀ ਗਈ ਸੀ ਕਿ ਕੀ ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਪਤਾ ਹੈ ਕਿ ਕਿੰਨੇ ਪ੍ਰਵਾਸੀ ਮਜ਼ਦੂਰਾਂ ਨੇ ਲੌਕਡਾਊਨ ਦੌਰਾਨ ਘਰ ਜਾਂਦਿਆਂ ਆਪਣੀ ਜਾਨ ਗਵਾ ਦਿੱਤੀ।

ਸੋਮਵਾਰ ਨੂੰ ਮਾਨਸੂਨ ਸੈਸ਼ਨ ਵਿੱਚ, ਕੁਝ ਵਿਰੋਧੀ ਸੰਸਦ ਮੈਂਬਰਾਂ ਨੇ ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਪੁੱਛਿਆ ਕਿ ਕੋਰੋਨਾ ਅਤੇ ਲੌਕਡਾਊਨ ਕਾਰਨ ਕਿੰਨੇ ਪ੍ਰਵਾਸੀ ਮਜ਼ਦੂਰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋਏ ਸਨ ਅਤੇ ਕਿੰਨੇ ਪ੍ਰਵਾਸੀ ਮਜ਼ਦੂਰ ਮਰ ਗਏ। ਇਸ ਦਾ ਅੰਕੜਾ ਸਦਨ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਰੱਖੋ।

ਕੇਂਦਰ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਸੰਸਦ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਦਾ ਕੋਈ ਡਾਟਾ ਉਪਲਬਧ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਮੰਤਰਾਲੇ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਕਿਉਂਕਿ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਅੰਕੜੇ ਇਕੱਤਰ ਨਹੀਂ ਕੀਤੇ ਗਏ, ਇਸ ਲਈ ਪੀੜਤ ਲੋਕਾਂ ਜਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਨੂੰ ਮੁਆਵਜ਼ਾ ਦੇਣ ਦਾ ਸਵਾਲ ਹੀ ਪੈਦਾ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ।

ਇਹ ਕਦਮ ਘਰੇਲੂ ਮੰਗ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰਨ ਅਤੇ ਪਿਆਜ਼ ਦੀ ਕੀਮਤ ਘਟਾਉਣ ਦੇ ਇਰਾਦੇ ਨਾਲ ਚੁੱਕਿਆ ਗਿਆ ਹੈ

ਪਿਆਜ਼ ਦੀ ਬਰਾਮਦ 'ਤੇ ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਲਗਾਈ ਪਾਬੰਦੀ

ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਪਿਆਜ਼ ਦੀ ਬਰਾਮਦ 'ਤੇ ਪਾਬੰਦੀ ਲਗਾ ਦਿੱਤੀ ਹੈ।...


ਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਨੇ 125 ਸਾਈਕਲ ਚਲਾਉਣ ਵਾਲਿਆਂ 'ਤੇ ਇੱਕ ਸਰਵੇ ਕੀਤਾ ਹੈ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕੁਝ ਦੀ ਉਮਰ 80 ਸਾਲ ਹੈ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਬੀਮਾਰੀਆਂ ਨਾਲ ਲੜਨ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ 20 ਸਾਲ ਦੇ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਹੈ।

82 ਸਾਲਾ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਨੋਰਮਨ ਲਾਜ਼ਾਰਸ, ਜੋ ਕਿ ਇਸ ਸਰਵੇ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਹਨ ਅਤੇ ਖੋਜ ਦੇ ਸਹਿ-ਲੇਖਕ ਹਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ,''ਜੇ ਕਸਰਤ ਇੱਕ ਗੋਲੀ ਹੁੰਦੀ ਤਾਂ ਹਰ ਕੋਈ ਇਸ ਨੂੰ ਲੈ ਲੈਂਦਾ।''

''ਕਸਤਰ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਵੱਡੇ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਲਾਭ ਪਹੁੰਚਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਦਿਮਾਗ, ਮਾਸਪੇਸ਼ੀਆਂ ਅਤੇ ਬੀਮਾਰੀ ਤੋਂ ਬਚਣ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨੂੰ ਵੀ ਮਜ਼ਬੂਤ ਬਣਾਉਂਦੀ ਹੈ।''

ਇਹ ਰਿਸਰਚ ਜਰਨਲ ਏਜਿੰਜ ਸੈੱਲ ਵਿੱਚ ਛਪੀ ਸੀ।

'ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਆਫ਼ ਇਨਫਲਾਮੇਸ਼ਨ ਐਂਡ ਏਜਇੰਗ' ਦੇ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਜਾਨਟ ਲਾਰਡ ਮੁਤਾਬਕ,''20 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸਾਡੇ ਸਰੀਰ 'ਚ ਬੀਮਾਰੀ ਨਾਲ ਲੜਨ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ 2 ਤੋਂ 3 ਫ਼ੀਸਦ ਸਾਲਾਨਾ ਘਟਣ ਲਗਦੀ ਹੈ।''

"ਇਸ ਕਾਰਨ ਬੁਢਾਪੇ ਵਿੱਚ ਇਨਫੈਕਸ਼ਨ, ਗਠੀਆ ਰੋਗ ਅਤੇ ਕੈਂਸਰ ਵਰਗੀਆਂ ਬੀਮਾਰੀਆਂ ਲਗ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ।''

''ਸਾਈਕਲ ਚਲਾਉਣ ਵਾਲਿਆਂ ਦਾ ਇਮਊਨ ਸਿਸਟਮ 20 ਸਾਲ ਦੇ ਨੌਜਵਾਨ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਸਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਬੀਮਾਰੀਆਂ ਨਾਲ ਲੜਨ ਦੇ ਸਮਰੱਥ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।''

ਖੋਜਕਾਰਾਂ ਨੇ ਟੀ-ਸੈੱਲ ਲਈ ਖ਼ੂਨ ਵਿੱਚ ਨਿਸ਼ਾਨ ਦੇਖੇ ਜਿਹੜੇ ਇਨਫੈਕਸ਼ਨ ਨਾਲ ਲੜਨ ਲਈ ਇਮਊਨ ਸਿਸਟਮ ਦੀ ਮਦਦ ਕਰਦੇ ਹਨ।

ਸ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ੰਕੇਤਿਕ ਤਸਵੀਰ

ਇਹ ਥਾਈਮਸ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਕਿ ਛਾਤੀ ਦੇ ਗਲੈਂਡ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਦਾ ਆਕਾਰ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਬਾਲਗ ਅਵਸਥਾ 'ਚ ਸੁੰਗੜਦਾ ਹੈ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਦੇਖਿਆ ਸਾਈਕਲ ਚਲਾਉਣ ਵਾਲੇ 80 ਸਾਲਾਂ ਦੇ ਬਜ਼ੁਰਗਾਂ ਦੇ ਟੀ-ਸੈੱਲਾਂ ਦਾ ਉਹੀ ਪੱਧਰ ਹੈ ਜਿਹੜਾ 20 ਸਾਲ ਦੇ ਨੌਜਵਾਨ ਦਾ ਹੈ।

ਖੋਜਕਾਰ ਮੰਨਦੇ ਹਨ ਕਿ ਬੁਢਾਪੇ ਵਿੱਚ ਸਰੀਰਕ ਪੱਖੋਂ ਚੁਸਤ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਟੀਕਾ ਲੱਗਵਾਉਣ ਸਮੇਂ ਮੁਸ਼ਕਿਲ ਨਹੀਂ ਆਉਂਦੀ।

ਕਿੰਗਜ਼ ਕਾਲਜ ਲੰਡਨ ਦੇ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਅਤੇ ਸਹਿ-ਲੇਖਕ ਸਟੀਵ ਹੈਰੀਜ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ,''ਬੈਠੇ ਰਹਿਣ ਦੀ ਥਾਂ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਰਹਿਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਮਨੁੱਖ ਦੀ ਬਣਤਰ ਸਰੀਰਕ ਪੱਖੋਂ ਚੁਸਤ ਰਹਿਣ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।''

''ਜ਼ਰੂਰੀ ਨਹੀਂ ਇਸ ਲਈ ਤੁਸੀਂ ਕਿਸੇ ਖੇਡ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਬਣੋ, ਕਿਸੇ ਮੁਕਾਬਲੇ 'ਚ ਹਿੱਸਾ ਲਵੋ ਜਾਂ ਫਿਰ ਸਾਈਕਲ ਚਲਾਓ। ਤੁਸੀਂ ਕੋਈ ਵੀ ਐਕਟੀਵਿਟੀ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹੋ। ਤੁਹਾਡੀ ਹਰ ਕਸਰਤ ਤੁਹਾਡੇ ਲਈ ਸਹਾਇਕ ਹੋਵੇਗੀ।''

ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਹੈਰੀਜ ਤੇ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਲਾਜ਼ਾਰਸ ਮੰਨਦੇ ਹਨ ਕਿ ਸਰੀਰਕ ਪੱਖੋਂ ਚੁਸਤ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਬਜ਼ੁਰਗ ਜੀਉਣ ਦੀ ਅਸਲ ਭਾਸ਼ਾ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੇ ਹਨ।

ਏਜਿੰਜ ਸੈੱਲ ਦੀ ਖੋਜ ਮੁਤਾਬਕ ਸਾਈਕਲ ਚਲਾਉਣ ਵਾਲਿਆਂ ਦੀਆਂ ਮਾਸ ਪੇਸ਼ੀਆਂ ਮਜ਼ਬੂਤ ਰਹਿੰਦੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਸਰੀਰ ਕਦੇ ਮੋਟਾ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ।

ਮੈਂ ਦਰਜਨਾਂ ਸਾਈਕਲਿਸਟ ਨੂੰ ਮਿਲਿਆ। ਉਹ ਦੁਨੀਆਂ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਖੁਸ਼ ਇਨਸਾਨ ਲਗ ਰਹੇ ਸੀ ਅਤੇ ਹਰ ਮੌਸਮ ਵਿੱਚ ਉਹ ਆਪਣੀ ਰਾਈਡ ਜਾਰੀ ਰੱਖਦੇ ਹਨ।

ਉਹ ਔਡਕਸ ਸਾਈਕਲਿੰਗ ਸੰਸਥਾ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਸਨ। ਇਸ ਸੰਸਥਾ ਵੱਲੋਂ 100 ਤੋਂ 300 ਕਿੱਲੋਮੀਟਰ ਤੱਕ ਦੀ ਸਾਈਕਲਿੰਗ ਦੇ ਪ੍ਰੋਗ੍ਰਾਮ ਕਰਵਾਏ ਜਾ ਚੁੱਕੇ ਹਨ।

79 ਸਾਲਾ ਪੈਮ ਜੋਨਸ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਦੱਸਿਆ,''ਇਹ ਮੈਂ ਆਪਣੀ ਸਿਹਤ ਠੀਕ ਰੱਖਣ ਲਈ ਕਰਦਾ ਹਾਂ ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਬਹੁਤ ਮਿਲਾਪੜਾ ਹੈ ਅਤੇ ਮੈਂ ਇਸਦਾ ਬਹੁਤ ਆਨੰਦ ਮਾਣਦਾ ਹਾਂ।''

82 ਸਾਲਾ ਬਰੀਅਨ ਮੈਟਕਿਨਸ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ,'' ਇਸ ਨਾਲ ਮੇਰਾ ਸਰੀਰ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹੋ ਗਿਆ ਜਿਵੇਂ ਮੇਰੀ ਉਮਰ 19 ਸਾਲ ਦੇ ਨੌਜਵਾਨ ਵਰਗੀ ਹੋਵੇ।''

64 ਸਾਲਾ ਜਿਮ ਵੁਡਸ ਆਪਣੇ ਗਰੁੱਪ ਵਿੱਚ ਬਾਕੀ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਸਭ ਤੋਂ ਘੱਟ ਉਮਰ ਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਉਹ ਹਰ ਹਫ਼ਤੇ ਆਪਣੀ ਬਾਈਕ 'ਤੇ 100 ਮੀਲ ਦਾ ਸਫ਼ਰ ਤੈਅ ਕਰਦੇ ਹਨ।

60 ਮੀਲ ਸਾਈਕਲ ਚਲਾਉਣਾ ਸ਼ਾਇਦ ਤੁਹਾਡੇ ਮਨੋਰੰਜਨ ਦਾ ਸਾਧਨ ਨਾ ਹੋਵੇ ਪਰ ਇਹ ਤੁਹਾਡੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਨੂੰ ਖੁਸ਼ਹਾਲ ਬਣਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਇਸ ਕਰਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਸ ਨੂੰ ਲਗਾਤਾਰ ਜਾਰੀ ਰੱਖਿਆ।

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM, TWITTERਅਤੇ YouTube 'ਤੇ ਜੁੜੋ।)


ਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਨੇ ਮਨੁੱਖੀ ਸਟੈਮ ਸੈੱਲ ਨੂੰ ਇੱਕ ਲੰਗੂਰ ਬਾਂਦਰ ਦੇ ਭਰੂਣ ਵਿੱਚ ਪਾਇਆ ਹੈ

ਇੱਕ ਅਮਰੀਕੀ - ਚੀਨੀ ਟੀਮ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਇਸ ਖੋਜ ਨੇ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਯੋਗਾਂ ਦੀ ਨੈਤਿਕਤਾ ਵਿੱਚ ਨਵੀਂ ਬਹਿਸ ਛੇੜ ਦਿੱਤੀ ਹੈ।

ਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਨੇ ਮਨੁੱਖੀ ਸਟੈਮ ਸੈੱਲ ਨੂੰ ਇੱਕ ਲੰਗੂਰ ਬਾਂਦਰ ਦੇ ਭਰੂਣ ਵਿੱਚ ਪਾਇਆ ਹੈ - ਇਹ ਸਟੈਮ ਸੈੱਲ ਸਰੀਰ ਦੇ ਕਈ ਵੱਖੋ ਵੱਖਰੇ ਟਿਸ਼ੂਆਂ ਨੂੰ ਵਿਕਸਤ ਕਰਨ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਰੱਖਦੇ ਹਨ|

20 ਦਿਨਾਂ ਤੱਕ ਇਸ ਭਰੂਣ ਦੇ ਵਾਧੇ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ

ਹੋਰ ਅਖੌਤੀ ਮਿਸ਼ਰਤ-ਪ੍ਰਜਾਤੀਆਂ ਦੇ ਭਰੂਣ ਜਾਂ ਚਿਮੇਰਾ ਪਿਛਲੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ, ਮਨੁੱਖੀ ਸੈੱਲਾਂ ਨੂੰ ਪਹਿਲਾਂ ਵੀ ਭੇਡਾਂ ਅਤੇ ਸੂਰ ਦੇ ਭਰੂਣਾਂ ਵਿੱਚ ਪਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ।

ਅਮਰੀਰਾ ਵਿਚ ਬੈਲਮੋਂਟੇ ਆਫ਼ ਸਾਲਕ ਅਦਾਰੇ ਦੇ ਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਅਮਰੀਕੀ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਜੁਆਨ ਕਾਰਲੋਸ ਇਜਪਿਸੁਆ ਬੈਲਮੋਂਟੇ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ 2017 ਵਿੱਚ, ਪਹਿਲੇ ਮਨੁੱਖੀ-ਸੂਰ ਦੇ ਹਾਈਬ੍ਰਿਡ ਬਣਾਉਣ ਵਿੱਚ ਸਹਾਇਤਾ ਕੀਤੀ ਸੀ|

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਕੰਮ ਟ੍ਰਾਂਸਪਲਾਂਟੇਬਲ ਅੰਗਾਂ ਦੀ ਗੰਭੀਰ ਘਾਟ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਨ ਦੇ ਨਾਲ ਨਾਲ ਮਨੁੱਖੀ ਵਿਕਾਸ, ਬਿਮਾਰੀ ਦੇ ਵਾਧੇ ਅਤੇ ਬੁਢਾਪੇ ਬਾਰੇ ਹੋਰ ਸਮਝਣ ਵਿੱਚ ਸਹਾਇਤਾ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ।

"ਇਹ ਚਿਮਰਿਕ ਸੰਕਲਪ ਬਾਇਓਮੈਡੀਕਲ ਖੋਜ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਵਧਾਉਣ ਲਈ ਨਾ ਸਿਰਫ਼ ਜੀਵਨ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਪੜਾਅ 'ਤੇ, ਬਲਕਿ ਜੀਵਨ ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਦੇ ਨਵੀਨਤਮ ਪੜਾਅ ਲਈ ਵੀ ਬਹੁਤ ਲਾਭਦਾਇਕ ਹੋ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ।"

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਰਸਾਲੇ 'ਸੈੱਲ' ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਅਧਿਐਨ ਨੇ ਮੌਜੂਦਾ ਨੈਤਿਕ ਅਤੇ ਕਾਨੂੰਨੀ ਦਿਸ਼ਾ-ਨਿਰਦੇਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਸਾਹਮਣੇ ਲਿਆਂਦਾ ਹੈ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਆਖਰਕਾਰ, ਅਸੀਂ ਮਨੁੱਖੀ ਸਿਹਤ ਨੂੰ ਸਮਝਣ ਅਤੇ ਬਿਹਤਰ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਇਹ ਅਧਿਐਨ ਕਰਦੇ ਹਾਂ।"

ਇੱਕ ਅਮਰੀਕੀ - ਚੀਨੀ ਟੀਮ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਇਸ ਖੋਜ ਨੇ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਯੋਗਾਂ ਦੀ ਨੈਤਿਕਤਾ ਵਿੱਚ ਨਵੀਂ ਬਹਿਸ ਛੇੜ ਦਿੱਤੀ ਹੈ

'ਨੈਤਿਕ ਚੁਣੌਤੀਆਂ'

ਹਾਲਾਂਕਿ, ਕੁਝ ਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਨੇ ਪ੍ਰਯੋਗ ਬਾਰੇ ਚਿੰਤਾਵਾਂ ਜ਼ਾਹਰ ਕੀਤੀਆਂ ਹਨ, ਇਹ ਦਲੀਲ ਦਿੱਤੀ ਕਿ ਜਦੋਂ ਇਸ ਕੇਸ ਵਿੱਚ ਭਰੂਣ 20 ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ ਨਸ਼ਟ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਨ, ਦੂਸਰੇ ਇਸ ਕੰਮ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਵਧਾਉਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ।

ਉਹ ਮਨੁੱਖੀ ਹਿੱਸੇ ਅਤੇ ਗੈਰ-ਮਨੁੱਖੀ ਚਿਮੇਰਾ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਨੂੰ ਬਣਾਉਣ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵਾਂ ਉੱਤੇ ਜਨਤਕ ਬਹਿਸ ਦਾ ਸੱਦਾ ਦੇ ਰਹੇ ਹਨ।

ਇਸ ਖੋਜ ਉੱਤੇ ਟਿੱਪਣੀ ਕਰਦਿਆਂ, ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਆਫ਼ ਈਸਟ ਐਂਗਲੀਆ ਦੇ ਨੌਰਵਿੱਚ ਮੈਡੀਕਲ ਸਕੂਲ ਵਿਖੇ ਬਾਇਓਮੈਡੀਕਲ ਨੈਤਿਕਤਾ ਦੀ ਲੈਕਚਰਾਰ ਅਤੇ ਖੋਜੀ ਡਾ. ਅੰਨਾ ਸਮਜਦੌਰ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਸ ਨਾਲ "ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਨੈਤਿਕਤਾ ਅਤੇ ਕਾਨੂੰਨੀ ਚੁਣੌਤੀਆਂ" ਜੁੜੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਹਨ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਅੱਗੇ ਕਿਹਾ: "ਇਸ ਖੋਜ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਵਿਗਿਆਨੀ ਦੱਸਦੇ ਹਨ ਕਿ ਇਹ ਚਿਮੇਰਿਕ ਭਰੂਣ ਨਵੇਂ ਮੌਕੇ ਪੇਸ਼ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਕਿਉਂਕਿ ਅਸੀਂ ਇਨਸਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਕਿਸਮਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਯੋਗ ਕਰਨ ਤੋਂ ਅਸਮਰੱਥ ਹਾਂ।' ਪਰ ਕੀ ਇਹ ਭਰੂਣ ਮਨੁੱਖੀ ਹਨ ਜਾਂ ਨਹੀਂ, ਇਸ ਬਾਰੇ ਸਵਾਲ ਖੁੱਲ੍ਹ ਸਕਦੇ ਹਨ।"

ਆਕਸਫੋਰਡ ਉਹੀਰੋ ਸੈਂਟਰ ਫਾਰ ਪ੍ਰੈਕਟਿਕਲ ਐਥਿਕਸ ਦੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਅਤੇ ਆਕਸਫੋਰਡ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਵੈਲਕਮ ਸੈਂਟਰ ਫਾਰ ਐਥਿਕਸ ਐਂਡ ਹਿਊਮੈਨੀਟੀਜ਼ ਦੇ ਸਹਿ-ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਜੂਲੀਅਨ ਸੇਵੂਲਸਕੂ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਹ ਖੋਜ "ਪੰਡੋਰਾ ਬਾਕਸ ਨੂੰ ਮਨੁੱਖੀ - ਗੈਰ ਮਨੁੱਖੀ ਚਿਮੇਰਾ ਲਈ ਖੋਲ੍ਹਦੀ ਹੈ।"

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਅੱਗੇ ਕਿਹਾ: "ਇਹ ਭਰੂਣ ਵਿਕਾਸ ਦੇ 20 ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ ਨਸ਼ਟ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਨ ਪਰ ਸ਼ਾਇਦ ਮਨੁੱਖੀ ਅੰਗਾਂ ਦੇ ਸਰੋਤ ਵਜੋਂ ਮਨੁੱਖੀ - ਗੈਰ ਮਨੁੱਖੀ ਚਿਮੇਰਾ ਦੇ ਸਫ਼ਲਤਾਪੂਰਵਕ ਵਿਕਸਤ ਹੋਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਇਹ ਸਿਰਫ ਸਮੇਂ ਦੀ ਗੱਲ ਹੈ। ਇਹ ਇਸ ਖੋਜ ਦੇ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਦੇ ਟੀਚਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ।"

ਪ੍ਰੋਗਰੈਸ ਐਜੂਕੇਸ਼ਨਲ ਟਰੱਸਟ ਦੀ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ, ਸਾਰਾਹ ਨਾਰਕ੍ਰੌਸ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਜਦੋਂ ਭਰੂਣ ਅਤੇ ਸਟੈਮ ਸੈੱਲ ਦੀ ਖੋਜ ਵਿੱਚ "ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਤਰੱਕੀ" ਕੀਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਇਸਦੇ ਬਰਾਬਰ ਕਾਫ਼ੀ ਲਾਭ ਦੇ ਸਕਦੇ ਹਨ, "ਇੱਥੇ ਨੈਤਿਕਤਾ ਅਤੇ ਨਿਯਮਾਂ ਬਾਰੇ ਖੜੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਚੁਣੌਤੀਆਂ ਦੇ ਲਈ ਜਨਤਕ ਵਿਚਾਰ ਵਟਾਂਦਰੇ ਅਤੇ ਬਹਿਸ ਦੀ ਸਪੱਸ਼ਟ ਲੋੜ ਹੈ।"

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM, TWITTERਅਤੇ YouTube 'ਤੇ ਜੁੜੋ।)


ਵਿਜੇ

ਸਥਾਨਕ ਗੈਰ ਸਰਕਾਰੀ ਸੰਗਠਨ ਵਾਲੇ ਇਸ ਘਟਨਾ ਨੂੰ ਬੰਧੂਆ ਮਜ਼ਦੂਰੀ ਦਾ ਮਾਮਲਾ ਦੱਸ ਰਹੇ ਹਨ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਸਰਕਾਰ ਇਸ ਪੂਰੀ ਘਟਨਾ ਨੂੰ ਉਧਾਰ ਦਾ ਮਾਮਲਾ ਕਹਿ ਰਹੀ ਹੈ।

ਇਸ ਮਾਮਲੇ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਹੁਣ ਮੱਧ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ 'ਚ ਰਾਜਨੀਤੀ ਸਿਖਰਾਂ 'ਤੇ ਹੈ। ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਸ਼ਿਵਰਾਜ ਸਿੰਘ ਚੌਹਾਨ ਨੇ ਸੋਮਵਾਰ ਨੂੰ ਪੀੜ੍ਹਤ ਪਰਿਵਾਰ ਨਾਲ ਮੁਲਾਕਾਤ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਹਰ ਸੰਭਵ ਮਦਦ ਦੇਣ ਦਾ ਭਰੋਸਾ ਵੀ ਦਿੱਤਾ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਦੂਜੇ  ਪਾਸੇ ਕਾਂਗਰਸ ਨੇ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਸ਼ਿਵਰਾਜ ਸਿੰਘ ਚੌਹਾਨ ਨੂੰ ਨਿਸ਼ਾਨੇ 'ਤੇ ਲੈਂਦਿਆਂ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਆਪ ਹੀ ਬੰਧੂਆ ਮਜ਼ਦੂਰੀ ਹੇਠ ਹੋਏ ਇਸ ਘਿਨਾਉਣੇ ਕਤਲ ਨੂੰ ਮੌਤ ਦਾ ਨਾਂ ਦੇ ਰਹੇ ਹਨ।

ਵੀਡੀਓ: ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨੂੰ ਇੰਝ ਲਿਆਓ ਆਪਣੀ ਹੋਮ ਸਕਰੀਨ ’ਤੇ

'ਮਜ਼ਦੂਰੀ ਮੰਗਣ 'ਤੇ ਪਾਇਆ ਗਿਆ ਮਿੱਟੀ ਦਾ ਤੇਲ'

ਘਟਨਾ ਗੁਨਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੀ ਬਮੋਰੀ ਤਹਿਸੀਲ ਦੇ ਛੋਟੇ ਉਖਾਵਾਦ ਖੁਰਦ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਕਰਵਾਰ ਰਾਤ ਨੂੰ ਵਾਪਰੀ ਹੈ।

ਬੰਧੂਆ ਮੁਕਤੀ ਮੋਰਚਾ, ਗੁਨਾ ਦੇ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਕਨਵੀਨਰ ਨਰਿੰਦਰ ਭਦੌਰੀਆ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ 26 ਸਾਲਾ ਵਿਜੇ ਸਹਾਰਿਆ ਪਿਛਲੇ ਤਿੰਨ ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਰਾਧੇ ਸ਼ਿਆਮ ਲੋਧਾ ਦੇ ਖੇਤ 'ਚ ਬਤੌਰ ਬੰਧੂਆ ਮਜ਼ਦੂਰ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਸਨ। ਦੋਵੇਂ ਇੱਕ ਹੀ ਪਿੰਡ ਦੇ ਵਸਨੀਕ ਸਨ।

ਵਿਜੇ ਤੋਂ ਲਗਾਤਾਰ ਕੰਮ ਕਰਵਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਵਿਜੇ ਨੇ ਘਟਨਾ ਵਾਲੀ ਰਾਤ ਰਾਧੇ ਸ਼ਿਆਮ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਸੀ ਕਿ ਉਹ ਕਿਤੇ ਹੋਰ ਮਜ਼ਦੂਰੀ ਕਰਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਾ ਕਰਜਾ ਮੋੜ ਦੇਵੇਗਾ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵਿਜੇ ਨੇ ਰਾਧੇ ਸ਼ਿਆਮ ਤੋਂ ਆਪਣੀ ਮਜ਼ਦੂਰੀ ਮੰਗੀ, ਪਰ ਇਸ ਗੱਲ 'ਤੇ ਰਾਧੇ ਸ਼ਿਆਮ ਗੁੱਸੇ 'ਚ ਭੜਕ ਗਿਆ ਅਤੇ ਉਸ ਨੇ ਵਿਜੇ 'ਤੇ ਮਿੱਟੀ ਦਾ ਤੇਲ ਪਾ ਕੇ ਅੱਗ ਨਾਲ ਦਿੱਤੀ।"

ਵਿਜੇ ਸਹਾਰਿਆ ਨੇ ਅਗਲੇ ਦਿਨ, 7 ਨਵੰਬਰ ਨੂੰ ਹਸਪਤਾਲ ਵਿੱਚ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ। ਪੁਲਿਸ ਨੇ ਦੂਜੇ ਹੀ ਦਿਨ ਰਾਧੇ ਸ਼ਿਆਮ ਨੂੰ ਹਿਰਾਸਤ 'ਚ ਲੈ ਲਿਆ ਸੀ।

ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਸ਼ਿਵਰਾਜ ਸਿੰਘ ਚੌਹਾਨ ਨੇ ਸੋਮਵਾਰ ਨੂੰ ਪੀੜ੍ਹਤ ਪਰਿਵਾਰ ਨਾਲ ਮੁਲਾਕਾਤ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਹਰ ਸੰਭਵ ਮਦਦ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਨ ਦਾ ਭਰੋਸਾ ਵੀ ਦਿੱਤਾ।

ਅੱਗ ਲੱਗਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਝੁਲਸੇ ਹੋਏ ਵਿਜੇ ਦਾ ਇੱਕ ਵੀਡੀਓ ਵਾਇਰਲ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਜਿਸ 'ਚ ਉਹ ਦੱਸ ਰਹੇ ਸਨ ਕਿ ਕਿਵੇਂ ਰਾਧੇ ਸ਼ਿਆਮ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ 'ਤੇ ਮਿੱਟੀ ਦਾ ਤੇਲ ਪਾ ਕੇ ਅੱਗ ਲਗਾ ਦਿੱਤੀ ।

ਵਿਜੇ ਆਪਣੇ ਮਾਤਾ-ਪਿਤਾ, ਛੋਟੇ ਭਰਾ ਅਤੇ ਪਤਨੀ ਰਾਮ ਸੁਖੀ ਤੇ ਦੋ ਬੱਚਿਆਂ ਨਾਲ ਪਿੰਡ 'ਚ ਰਹਿੰਦੇ ਸਨ। ਮ੍ਰਿਤਕ ਵਿਜੇ ਦੇ ਪਿਤਾ ਕੱਲੂਰਾਮ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਨੇ ਪੰਜ ਹਜ਼ਾਰ ਰੁਪਏ ਦਾ ਕਰਜ਼ਾ ਲਿਆ ਸੀ।

"ਤਿੰਨ ਸਾਲ ਤੱਕ ਲਗਾਤਾਰ ਕੰਮ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵੀ ਨਾ ਤਾਂ ਉਸ ਦਾ ਕਰਜ਼ਾ ਸਿਰ ਤੋਂ ਲੱਥਿਆ ਅਤੇ ਨਾ ਹੀ ਕਦੇ ਵੀ ਉਸ ਨੂੰ ਉਸ ਦੀ ਮਜ਼ਦੂਰੀ ਹੀ ਮਿਲੀ। ਇਸ ਲਈ ਹੀ ਉਸ ਨੇ ਕੁਝ ਦਿਨਾਂ ਤੋਂ ਕੰਮ 'ਤੇ ਜਾਣਾ ਬੰਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ।"

"ਉਸ ਦਿਨ ਰਾਧੇ ਸ਼ਿਆਮ ਨੇ ਹੀ ਉਸ ਨੂੰ ਬੁਲਾਇਆ ਸੀ ਅਤੇ ਬਾਅਦ 'ਚ ਮਿੱਟੀ ਦਾ ਤੇਲ ਪਾ ਕੇ ਜਿੰਦਾ ਹੀ ਸਾੜ ਦਿੱਤਾ।"

ਪੁਲਿਸ ਦਾ ਪੱਖ

ਪੁਲਿਸ ਸੁਪਰੀਟੈਂਡੈਂਟ ਰਾਜੇਸ਼ ਕੁਮਾਰ ਸਿੰਘ ਨੇ ਦੱਸਿਆ, "ਇਸ ਮਾਮਲੇ 'ਚ ਫੌਰੀ ਕਾਰਵਾਈ ਕਰਦਿਆਂ ਮੁਲਜ਼ਮ ਨੂੰ ਗ੍ਰਿਫਤਾਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।ਮ੍ਰਿਤਕ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਨੂੰ ਵੀ ਵਿੱਤੀ ਮਦਦ ਮੁਹੱਈਆ ਕਰਵਾਈ ਗਈ ਹੈ।"

ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਗੁਨਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਕੁਲੈਕਟਰ ਕੁਮਾਰ ਪੁਰਸ਼ੋਤਮ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ " ਇਸ ਮਾਮਲੇ 'ਚ ਮ੍ਰਿਤਕ ਨੇ ਮੁਲਜ਼ਮ ਤੋਂ ਕਰਜ਼ਾ ਲਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ ਅਤੇ ਇਸ ਕਰਕੇ ਹੀ ਇਹ ਘਟਨਾ ਵਾਪਰੀ ਹੈ।"

ਇਸ ਘਟਨਾ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹਾਲਾਂਕਿ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਨੇ ਫ਼ੈਸਲਾ ਲਿਆ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਸਹਰਿਆ ਭਾਈਚਾਰੇ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਆਰਥਿਕ ਸਥਿਤੀ ਸਬੰਧੀ ਅੰਕੜੇ ਤਿਆਰ ਕਰੇਗਾ ਤਾਂ ਜੋ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਮਦਦ ਦਿੱਤੀ ਜਾ ਸਕੇ।

ਵਿਜੇ ਦੀ ਮੌਤ ਤੋਂ ਰੋਹ ਵਿੱਚ ਆਏ ਪਿੰਡ ਵਾਸੀ ਅਤੇ ਸਹਰਿਆ ਕਬੀਲੇ ਦੇ ਲੋਕ

ਸਹਰਿਆ ਕਬੀਲਾ: ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਪਛੜੇ ਕਬੀਲਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ

ਸਹਰਿਆ ਕਬੀਲਾ ਸੂਬੇ ਦੀਆਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਪਛੜੇ ਕਬੀਲਾ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ। ਹਰ ਚੋਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਸਰਕਾਰ ਅਤੇ ਸਿਆਸੀ ਪਾਰਟੀਆਂ ਇਸ ਭਾਈਚਾਰੇ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਲਈ ਕਈ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਵਾਅਦੇ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਇੰਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸਥਿਤੀ 'ਚ ਕੋਈ ਵਧੇਰੇ ਤਬਦੀਲੀ ਨਹੀਂ ਆਈ ਹੈ।

ਮੱਧ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦਾ ਇਹ ਗੁਨਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਬੰਧੂਆ ਮਜ਼ਦੂਰੀ ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਪਿਛਲੇ ਕੁੱਝ  ਸਾਲਾਂ ਦੌਰਾਨ ਇੱਥੋਂ ਕਈ ਥਾਵਾਂ ਤੋਂ ਬੰਧੂਆ ਮਜ਼ਦੂਰਾਂ ਨੂੰ ਰਿਹਾਅ ਕਰਵਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ।

ਨਰਿੰਦਰ ਭਦੌਰੀਆ ਨੇ ਇਲਜ਼ਾਮ ਲਾਉਂਦਿਆਂ ਕਿਹਾ, "ਇਸ ਖੇਤਰ 'ਚ ਰੋਅਬ ਰੱਖਣ...


ਵਿਜੇ ਮਾਲਿਆ ਨੇ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਬਰਤਾਨਵੀਂ ਗ੍ਰਹਿ ਮੰਤਰੀ ਦੇ ਫੈਸਲੇ ਖਿਲਾਫ਼ ਅਪੀਲ ਜ਼ਰੂਰ ਕਰਨਗੇ

ਮਾਲਿਆ 'ਤੇ ਭਾਰਤੀ ਬੈਂਕਾਂ ਦਾ ਕਰੋੜਾਂ ਰੁਪਏ ਦਾ ਕਰਜ਼ ਹੈ ਅਤੇ ਉਹ 2016 ਤੋਂ ਯੂਕੇ ਵਿੱਚ ਰਹਿ ਰਹੇ ਹਨ।

ਦਸੰਬਰ ਵਿੱਚ ਲੰਦਨ ਦੀ ਇੱਕ ਅਦਾਲਤ ਨੇ ਮਾਲਿਆ ਦੀ ਸਪੁਰਦਗੀ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਦਿੱਤੀ ਸੀ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਬਰਤਾਨਵੀ ਗ੍ਰਹਿ ਮੰਤਰਾਲੇ ਨੇ ਇਸ ਬਾਰੇ ਆਪਣੀ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਦੇਣੀ ਸੀ।

ਬਰਤਾਨੀਆ ਦੇ ਗ੍ਰਹਿ ਮੰਤਰਾਲੇ ਦੇ ਇੱਕ ਬੁਲਾਰੇ ਨੇ ਦੱਸਿਆ, "ਗ੍ਰਹਿ ਮੰਤਰੀ ਨੇ ਸਾਰਿਆਂ ਮਾਮਲਿਆਂ 'ਤੇ ਸਾਵਧਾਨੀ ਨਾਲ ਗ਼ੌਰ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਫਰਵਰੀ ਵਿੱਚ ਵਿਜੇ ਮਾਲਿਆ ਦੀ ਭਾਰਤ ਨੂੰ ਸਪੁਰਦਗੀ ਕਰਨ ਦੇ ਹੁਕਮ 'ਤੇ ਦਸਤਖ਼ਤ ਕੀਤੇ ਹਨ।"

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਬੁਲਾਰੇ ਨੇ ਅੱਗੇ ਕਿਹਾ, "ਵਿਜੇ ਮਾਲਿਆ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਧੋਖਾਧੜੀ ਦੀ ਸਾਜ਼ਿਸ਼, ਗਲਤ ਬਿਆਨੀ ਕਰਨ ਅਤੇ ਹਵਾਲਾ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਮੁਲਜ਼ਮ ਹਨ।"

ਗ੍ਰਹਿ ਮੰਤਰੀ ਦੇ ਫੈਸਲੇ 'ਤੇ ਆਪਣੀ ਪ੍ਰਤੀਕਿਰਿਆ ਦਿੰਦੇ ਹੋਏ ਮਾਲਿਆ ਨੇ ਟਵੀਟ ਕੀਤਾ ਹੈ।

ਮਾਲਿਆ ਨੇ ਲਿਖਿਆ ਹੈ, "ਹੇਠਲੀ ਅਦਾਲਤ ਦੇ 10 ਦਸੰਬਰ 2018 ਦੇ ਫੈਸਲੇ ਦੇ ਬਾਅਦ ਹੀ ਮੈਂ ਇਸ ਫੈਸਲੇ ਖਿਲਾਫ਼ ਅਪੀਲ ਕਰਨ ਦਾ ਮਨ ਬਣਾ ਲਿਆ ਸੀ ਪਰ ਮੈਂ ਗ੍ਰਹਿ ਮੰਤਰੀ ਦੇ ਫੈਸਲੇ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਅਪੀਲ ਦੀ ਕਾਰਵਾਈ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦਾ ਸੀ।"

"ਪਰ ਹੁਣ ਮੈਂ ਕਾਰਵਾਈ ਜ਼ਰੂਰ ਕਰਾਂਗਾ।"

ਭਾਰਤ ਲਿਆਉਣ ਵਿੱਚ ਕਿੰਨਾ ਵਕਤ ਲੱਗੇਗਾ?

ਹਾਲਾਂਕਿ ਮਾਲਿਆ ਨੂੰ ਫੌਰਨ ਭਾਰਤ ਲਿਆਉਣਾ ਮੁਮਕਿਨ ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਨਹੀਂ ਹੋਵੇਗਾ। ਇਸ ਪੂਰੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਵਿੱਚ ਕਰੀਬ ਦੋ ਸਾਲ ਦਾ ਵਕਤ ਲਗ ਸਕਦਾ ਹੈ।

ਜ਼ਾਈਵਾਲ ਐਂਡ ਕੰਪਨੀ ਲੀਗਲ ਫਰਮ ਦੇ ਸੰਸਥਾਪਕ ਸਰੋਸ਼ ਜ਼ਾਈਵਾਲ ਇਸ ਬਾਰੇ ਤਫ਼ਸੀਲ ਨਾਲ ਦੱਸਦੇ ਹਨ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ, "ਵਿਜੇ ਮਾਲਿਆ ਕੋਲ 14 ਦਿਨਾਂ ਦਾ ਵਕਤ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਹ ਗ੍ਰਹਿ ਮੰਤਰਾਲੇ ਦੇ ਫੈਸਲੇ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਅਪੀਲ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਜੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਅਪੀਲ ਨੂੰ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰ ਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਕੋਰਟ ਆਫ ਅਪੀਲ (ਜਿਸ ਨੂੰ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ) ਵਿੱਚ ਸੁਣਵਾਈ ਹੋਵੇਗੀ।"

"ਸੁਣਵਾਈ ਪੂਰੀ ਹੋਣ ਵਿੱਚ 5-6 ਮਹੀਨੇ ਲਗ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਜੇ ਮਾਲਿਆ ਇੱਥੇ ਵੀ ਕੇਸ ਹਾਰ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਤਾਂ ਉਹ ਬ੍ਰਿਟੇਨ ਦੇ ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਵੀ ਜਾ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਦੀ ਸੁਣਵਾਈ ਵਿੱਚ ਵੀ ਕਈ ਮਹੀਨੇ ਜਾਂ ਸਾਲ ਵੀ ਲਗ ਸਕਦਾ ਹੈ।

ਵਿਜੇ ਮਾਲਿਆ 2016 ਤੋਂ ਬਰਤਾਨੀਆ ਵਿੱਚ ਹੀ ਰਹਿ ਰਹੇ ਹਨ

ਸੁਰੋਸ਼ ਅੱਗੇ ਦੱਸਦੇ ਹਨ ਕਿ ਸਰਕਾਰੀ ਪੱਖ ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਵਿੱਚ ਜਲਦੀ ਸੁਣਵਾਈ ਕਰਨ ਦੀ ਅਪੀਲ ਵੀ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ ਪਰ ਇਸ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਘੱਟ ਹੈ।

ਜਲਦੀ ਸੁਣਵਾਈ ਕਰਵਾਉਣ ਲਈ ਅਦਾਲਤ ਨੂੰ ਕਾਰਨਾਂ ਬਾਰੇ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦੇਣੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।

ਸਪੋਸ਼ ਜ਼ਾਈਵਾਲਾ ਅਨੁਸਾਰ ਕੋਰਟ ਆਫ ਅਪੀਲ ਵਿੱਚ ਨਿਚਲੀ ਅਦਾਲਤਾਂ ਦੇ ਫੈਸਲੇ ਨੂੰ ਬਦਲਣਾ ਕੋਈ ਵੱਡੀ ਗੱਲ ਨਹੀਂ ਹੈ।

ਇਹ ਸਭ ਕੁਝ ਇਸ ਗੱਲ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਕੋਰਟ ਆਫ ਅਪੀਲ ਵਿੱਚ ਮਾਲਿਆ ਆਪਣੇ ਪੱਖ ਨੂੰ ਕਿੰਨਾ ਮਜ਼ਬੂਤੀ ਨਾਲ ਰੱਖਦੇ ਹਨ।

ਭਾਰਤ ਦੇ ਖ਼ਜ਼ਾਨਾ ਮੰਤਰੀ ਅਰੁਣ ਜੇਤਲੀ ਨੇ ਵਿਜੇ ਮਾਲਿਆ ਦੀ ਸਪੁਰਦਗੀ ਨੂੰ ਮਿਲੀ ਮਨਜ਼ੂਰੀ 'ਤੇ ਖੁਸ਼ੀ ਜਤਾਈ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਨੂੰ ਮੋਦੀ ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਵੱਡੀ ਕਾਮਯਾਬੀ ਕਿਹਾ ਹੈ।

ਪਰ ਬ੍ਰਿਟੇਨ ਵਿੱਚ ਕਾਨੂੰਨ ਦੇ ਜਾਣਕਾਰ ਇਸ ਨੂੰ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਜਿੱਤ ਨਹੀਂ ਮੰਨਦੇ ਹਨ।

ਯੂਕੇ ਵਿੱਚ ਸਪੈਸ਼ਲ ਕਰਾਈਮ ਅਤੇ ਸਪੁਰਦਗੀ ਦੇ ਸਾਬਕਾ ਮੁਖੀ ਨਿਕ ਵਾਮੋਸ ਹੁਣ ਪੀਟਰਜ਼ ਐਂਡ ਪੀਟਰਜ਼ ਨਾਂ ਦੀ ਲਾਅ ਫਰਮ ਚਲਾਉਂਦੇ ਹਨ।

ਇਸ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਨਿਕ ਵਾਮੋਸ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਬਰਤਾਨਵੀ ਗ੍ਰਹਿ ਮੰਤਰੀ ਕੋਲ ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਕੋਈ ਵਿਕਲਪ ਨਹੀਂ ਸੀ।

ਵਾਮੋਸ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, "ਜਦੋਂ ਇੱਕ ਵਾਰ ਨਿਚਲੀ ਅਦਾਲਤ ਨੇ ਮਾਲਿਆ ਦੀ ਸਪੁਰਦਗੀ ਬਾਰੇ ਫੈਸਲਾ ਸੁਣਾ ਦਿੱਤਾ ਸੀ ਤਾਂ ਗ੍ਰਹਿ ਮੰਤਰੀ ਨੂੰ ਇਸ ਬਾਰੇ ਆਪਣੀ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਦੇਣੀ ਪੈਣੀ ਸੀ ਇਸ ਲਈ ਬਰਤਾਨਵੀ ਮੰਤਰੀ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਹੈਰਾਨ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਨਹੀਂ ਹੈ।"

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

"ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਹੀ ਮਾਲਿਆ ਨੇ ਕਿਹਾ ਸੀ ਕਿ ਉੁਹ ਅਪੀਲ ਕਰਨਗੇ ਅਤੇ ਇਸ ਬਾਰੇ ਪੂਰੀ ਉਮੀਦ ਹੈ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਅਪੀਲ ਸਵੀਕਾਰ ਵੀ ਕੀਤੀ ਜਾਵੇਗੀ, ਕਿਉਂਕਿ ਕੇਸ ਵਿੱਚ ਕਾਫੀ ਪੇਚੀਦਗੀਆਂ ਹਨ।"

"ਸੁਣਵਾਈ ਵਿੱਚ 2-3 ਮਹੀਨਿਆਂ ਦਾ ਵਕਤ ਲਗੇਗਾ। ਇਸ ਦੌਰਾਨ ਵਿਜੇ ਮਾਲਿਆ ਜ਼ਮਾਨਤ 'ਤੇ ਰਹਿਣਗੇ।"

ਮਾਲਿਆ ਦਾ ਪਾਸਪੋਰਟ ਰੱਦ ਹੋ ਚੁੱਕਿਆ ਹੈ

ਆਪਣੇ ਚੰਗੇ ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ ਵਿਜੇ ਮਾਲਿਆ ਨੂੰ ਭਾਰਤ ਦਾ ਰਿਚਰਡ ਬ੍ਰੈਨਸਨ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ।

ਉਹ ਆਪਣੀ ਸ਼ਾਨ-ਸ਼ੌਕਤ, ਚਕਾਚੌਂਧ ਨਾਲ ਭਰੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ, ਤੇਜ਼ ਰਫ਼ਤਾਰ ਕਾਰਾਂ ਅਤੇ ਆਪਣੇ...


ਵਿਜੇ ਮਿਸ਼ਰਾ

ਹਾਲੇ ਮੈਂ ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਕਾਪੀ-ਪੈੱਨ ਫੜੀ ਮਾਹੌਲ ਦਾ ਅੰਦਾਜ਼ਾ ਹੀ ਲਾ ਰਹੀ ਸੀ ਕਿ ਸਾਹਮਣੇ ਤੋਂ ਬਾਹੂਬਲੀ ਆਗੂ ਵਿਜੇ ਮਿਸ਼ਰਾ ਆ ਗਏ।

ਜੇ ਪਹਿਲਾਂ ਤੋਂ ਪਤਾ ਨਾ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਯਕੀਨ ਕਰਨਾ ਔਖਾ ਹੋਵੇਗਾ ਕਿ 64 ਸਾਲਾਂ ਦੇ ਇਸ ਵਿਅਕਤੀ ’ਤੇ 60 ਤੋਂ ਵੱਧ ਮੁੱਕਦਮੇ ਦਰਜ ਹਨ। 2017 ਦੀਆਂ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵੱਲੋਂ ਦਾਖ਼ਲ ਕੀਤੇ ਹਲਫ਼ਨਾਮੇ ਮੁਤਾਬਕ ਉਨ੍ਹਾਂ ’ਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਜੁਰਮਾਂ ਦੇ 16 ਮੁੱਕਦਮੇ ਦਰਜ ਸਨ।

ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ-ਕਤਲ, ਕਤਲ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼, ਅਤੇ ਸਾਜਿਸ਼ ਰਚਣ ਵਰਗੇ ਗੰਭੀਰ ਕੇਸ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਹਮੇਸ਼ਾ ਸਾਰੇ ਇਲਜ਼ਾਮਾਂ ਨੂੰ ਨਕਾਰਿਆ ਹੈ ਤੇ ਇਸ ਨੂੰ ਵਿਰੋਧੀ ਧਿਰ ਦੀ ਸਾਜਿਸ਼ ਦੱਸਿਆ ਹੈ।

ਭਦੋਹੀ ਦਾ ਘਾਨਾਪੁਰ ਪਿੰਡ, ਬਨਾਰਸ ਤੋਂ ਮਹਿਜ਼ 50 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੂਰ ਹੈ ਪਰ ਸੰਘਣੇ ਕੋਹਰੇ, ਟਰੈਫਿਕ ਅਤੇ ਰਾਹ ਵਿੱਚ ਬਣਦੀ ਸੜਕ ਕਾਰਨ ਦਿੱਲੀ ਤੋਂ ਘਾਨਾਪੁਰ ਪਹੁੰਚਦੇ-ਪਹੁੰਚਦੇ ਸ਼ਾਮ ਹੋ ਗਈ ਸੀ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ

ਜਿੱਥੇ ਭਦੋਹੀ ਦੇ ਗਿਆਨਪੁਰ ਹਲਕੇ ਤੋਂ ਲਗਾਤਾਰ ਚੌਥੀ ਵਾਰ ਵਿਧਾਇਕ ਬਣੇ ਵਿਜੇ ਮਿਸ਼ਰਾ ਦਾ ਘਰ ਲੱਭਣ ਵਿੱਚ ਸਾਨੂੰ ਕੋਈ ਬਹੁਤੀ ਮੁਸ਼ਕਿਲ ਨਹੀਂ ਆਈ।

ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦਾ ਪੂਰਵਾਂਚਲ ਖੇਤਰ

ਗੱਲਬਾਤ ਲਈ ਘਰ ਦੇ ਅੰਦਰ ਲਿਜਾਂਦੇ ਹੋਏ ਵਿਜੇ ਮਿਸ਼ਰਾ ਵਰਾਂਡੇ ਤੋਂ ਕੁਝ ਦੂਰ ਬਣੇ ਆਪਣੇ ਘਰ ਵੱਲ ਵਧੇ।

ਭੁੱਲ-ਭੁਲਾਵੇ ਵਰਗੀ ਉਸ ਇਮਾਰਤ ਵਿੱਚ ਵਰਾਡਿਆਂ, ਪੌੜ੍ਹੀਆਂ ਅਤੇ ਕਮਰਿਆਂ ਨੂੰ ਪਾਰ ਕਰ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਦੇ ਹੋਏ ਅਸੀਂ ਘਰ ਦੇ ਇੱਕ ਧੁਰ ਅੰਦਰ ਬਣੇ ਕਮਰੇ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚ ਗਏ ਅਤੇ ਇੰਟਰਵਿਊ ਲਈ ਬੈਠ ਗਏ।

ਇਹ ਕਮਰਾ ਵਿਜੇ ਮਿਸ਼ਰਾ ਦਾ ਨਿੱਜੀ ਕਮਰਾ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ-ਪਲੰਘ, ਕੁਝ ਕਾਗਜ਼ ਅਤੇ ਕੱਪੜਿਆਂ ਨਾਲ ਭਰੀਆਂ ਸੰਦੂਕੜੀਆਂ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਦੇਵੀ-ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀਆਂ ਤਸਵੀਰਾਂ ਵੀ ਸਨ।

ਹੁਣ ਇੱਕ ਨਜ਼ਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਿਆਸੀ ਸਫ਼ਰ 'ਤੇ—

ਵਿਜੇ ਸ਼ਰਮਾ ਨੇ ਸਿਆਸੀ ਸਫ਼ਰ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਦਿਨਾਂ ਬਾਰੇ ਦੱਸਿਆ, "1980 ਦੇ ਆਸ-ਪਾਸ ਮੈਂ ਭਦੋਹੀ ਆਇਆ ਤੇ ਕੰਮ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ। ਇੱਥੇ ਇੱਕ ਪੈਟਰੋਲ ਪੰਪ ਮਿਲ ਗਿਆ ਅਤੇ ਮੇਰੇ ਕੁਝ ਟਰੱਕ ਚੱਲਣ ਲੱਗੇ।”

“ਕਈ ਵਾਰ ਦੂਸਰੇ ਕਾਰੋਬਾਰੀ ਆ ਕੇ ਧਮਕੀਆਂ ਦੇ ਜਾਂਦੇ ਸਨ। ਉਸ ਸਮੇਂ ਮੇਰੇ ਇੱਕ ਜਾਣਕਾਰ ਪੰਡਿਤ ਕਮਲਾਪਤੀ ਨੇ ਵੋਟਾਂ 'ਚ ਖੜ੍ਹੇ ਹੋਣ ਨੂੰ ਕਿਹਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਹੀ ਟਿਕਟ ਦਿਵਾਇਆ ਅਤੇ 1990 ਤੱਕ ਅਸੀਂ ਬਲਾਕ ਪ੍ਰਧਾਨ ਬਣ ਗਏ।”

“ਉਸ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਮੇਰੇ ਰਾਜੀਵ ਗਾਂਧੀ ਨਾਲ ਬਹੁਤ ਵਧੀਆ ਸਬੰਧ ਹੋ ਗਏ ਸਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕਾਂਗਰਸ ਤੋਂ ਸੰਬੰਧ ਟੁੱਟ ਗਏ। ਉਸੇ ਸਮੇਂ ਅਸੀਂ ਨੇਤਾ ਜੀ ( ਮੁਲਾਇਮ ਸਿੰਘ ਯਾਦਵ) ਦੇ ਸੰਪਰਕ ਵਿੱਚ ਆਏ।"

ਪੂਰਵਾਂਚਲ ਦਾ ਮਾਫ਼ੀਆ

ਇਸੇ ਦੌਰਾਨ ਸਾਨੂੰ ਚੂਹੇਦਾਨੀ ਵਿੱਚ ਫਸੇ ਕਿਸੇ ਚੂਹੇ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਲਗਾਤਾਰ ਸੁਣਾਈ ਦੇ ਰਹੀ ਸੀ।

ਪੂਰਵਾਂਚਲ ਦਾ ਮਾਫ਼ੀਆ

ਸਮਾਜਵਾਦੀ ਪਾਰਟੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਣ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਯਾਦ ਕਰਦਿਆਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣੀ ਗੱਲ ਜਾਰੀ ਰੱਖੀ।

"2000 ਦੇ ਆਸ-ਪਾਸ ਆਗੂਆਂ ਨੇ ਸਾਨੂੰ ਸੱਦ ਕੇ ਆਪਣੀ ਮੁਸ਼ਕਿਲ ਦਾ ਹੱਲ ਕਰਨ ਨੂੰ ਕਿਹਾ। ਇੱਥੇ ਸ਼ਿਵਕਰਣ ਯਾਦਵ ਕਾਕੇ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਪੰਚਾਇਤ ਦੇ ਮੁਖੀ ਸਨ।“

“ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਨੇਤਾ ਜੀ ਨੂੰ ਸ਼ਾਇਦ ਗਾਲ੍ਹ ਕੱਢ ਦਿੱਤੀ ਸੀ ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਨੇਤਾ ਜੀ ਚਾਹੁੰਦੇ ਸਨ ਕਿ ਅਗਲੀਆਂ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ ਜਿਵੇਂ-ਕਿਵੇਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਹਰਾਇਆ ਜਾਵੇ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਪੰਚਾਇਤ ਦੀਆਂ ਤਿੰਨ ਟਿਕਟਾਂ ਸਾਨੂੰ ਦਿੱਤੀਆਂ ਤੇ ਸਾਰੀਆਂ ਸਾਡੇ ਉਮੀਦਵਾਰਾਂ ਨੇ ਜਿੱਤ ਲਈਆਂ ਸਨ।”

ਵਿਜੇ ਮਿਸ਼ਰਾ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ 2001 ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਵਿਧਾਇਕ ਦਾ ਟਿਕਟ ਇਸ ਸ਼ਰਤ ’ਤੇ ਮਿਲਿਆ ਕਿ ਉਹ ਗਿਆਨਪੁਰ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਹੰਡੀਆ, ਭਦੋਹੀ ਅਤੇ ਮਿਰਜ਼ਾਪੁਰ ਦੇ ਸਮਾਜਵਾਦੀ ਉਮੀਦਵਾਰਾਂ ਨੂੰ ਜਿਤਾਉਣਗੇ ਅਤੇ ਨਾਲ ਹੀ ਭਦੋਹੀ ਲੋਕ ਸਭਾ ਸੀਟ ਵੀ ਜਿਤਵਾਉਣਗੇ। ਸਾਰੀਆਂ ਸੀਟਾਂ ਪਾਰਟੀ ਨੇ ਜਿੱਤੀਆਂ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ

ਉਹ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, "2005 ਵਿੱਚ ਸਾਡੀ ਪਤਨੀ ਰਾਮਲਲੀ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਪੰਚਾਇਤ ਦੀ ਪ੍ਰਧਾਨ ਬਣ ਗਈ। 2007 ਦੀਆਂ ਚੋਣਾਂ ਵੀ ਅਸੀਂ ਜਿੱਤ ਗਏ। ਨੇਤਾ ਜੀ ਦਾ ਬਾਕੀ ਸਭ ਕੁਝ ਤਾਂ ਠੀਕ ਸੀ ਪਰ ਇੱਕ ਸਮੱਸਿਆ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਸੀ ਕਿ ਜੋ ਵੀ ਸਿਆਸਤ ਕਰੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਯਾਦਵਾਂ ਦੇ ਥੱਲੇ ਹੀ ਕਰੇ।"

ਸਮਾਜਵਾਦੀ ਪਾਰਟੀ ਤੋਂ ਤੋੜ-ਵਿਛੋੜਾ

ਵਿਜੇ ਮਿਸ਼ਰਾ ਦੇ ਸਮਾਜਵਾਦੀ ਪਾਰਟੀ ਨਾਲ ਖ਼ਰਾਬ ਹੁੰਦੇ ਰਿਸ਼ਤਿਆਂ ਦੇ ਬਾਰੇ ਦੱਸਦਿਆਂ ਇੱਕ ਸੀਨੀਅਰ ਪੱਤਰਕਾਰ ਪਵਨ ਸਿੰਘ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, "ਵਿਜੇ ਮਿਸ਼ਰਾ ਦਾ ਸੱਤਾ ਦਾ ਵਿਰੋਧ ਕਰਨ ਦਾ ਲੰਬਾ ਇਤਿਹਾਸ ਹੈ।”

“ਫਿਰ ਉਹ ਭਾਵੇਂ ਮਾਇਆਵਤੀ ਹੋਵੇ ਜਾਂ...


ਵਿਜੇ ਸ਼ੇਖਰ ਸ਼ਰਮਾ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਨਰਿੰਦਰ ਮੋਦੀ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਨੀਤੀਆਂ ਦੇ ਖੁੱਲ੍ਹੇ ਹਮਾਇਤੀ ਰਹੇ ਹਨ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਇਹ ਇੱਛਾ ਸੀ ਕਿ ਜਿਵੇਂ ਗੂਗਲ ਵੈੱਬਸਾਈਟਸ ਲਈ ਸਰਚ ਇੰਜਨ ਬਣਿਆ ਅਤੇ ਜ਼ਿਰੌਕਸ ਨੇ ਫੋਟੋ ਕਾਪੀ ਦੇ ਕੰਮ ਵਿੱਚ ਨਾਮਣਾ ਖੱਟਿਆ ਉਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪੇਟੀਐਮ ਇਲੈਕਟ੍ਰੋਨਿਕ ਲੈਣ-ਦੇਣ ਦੇ ਕੰਮ ਵਿੱਚ ਰੈਫਰੈਂਸ ਪੁਆਇੰਟ ਬਣ ਸਕੇ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਕੰਪਨੀ ਕੈਸ਼ਲੈੱਸ ਅਰਥਚਾਰੇ ਵਿੱਚ ਈ-ਵਾਲੇਟ ਦੀ ਸਮਾਨ ਅਰਥਕ ਬਣ ਜਾਵੇ। ਭਾਵ ਜੇ ਕੋਈ  ਕੈਸ਼ਲੈੱਸ ਸੋਚੇ ਤਾਂ ਪੇਟੀਐਮ ਸੋਚੇ। ਹੁਣ ਕੰਪਨੀ ਉੱਪਰ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦੀ ਨਿੱਜਤਾ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਕੰਪਨੀ ਵਿਵਾਦਾਂ ਵਿੱਚ ਘਿਰ ਗਈ ਹੈ।

ਕੀ ਹੈ ਵਿਵਾਦ?

ਇੱਕ ਮੀਡੀਆ ਕੰਪਨੀ ਨੇ ਇੱਕ ਸਟਿੰਗ ਦਿਖਾਇਆ ਹੈ। ਵੀਡੀਓ ਵਿੱਚ ਪੇਟੀਐਮ ਦੇ ਵਾਈਸ ਪ੍ਰੈਜ਼ੀਡੈਂਟ ਅਜੇ ਸ਼ੇਖਰ ਸ਼ਰਮਾ ਜੋ ਕਿ ਵਿਜੇ ਸ਼ੇਖਰ ਸ਼ਰਮਾ ਦੇ ਭਰਾ ਹਨ। ਉਹ ਦਿਖਾਈ ਦੇ ਹਨ।

ਕੰਪਨੀ ਨੇ ਇਸ਼ਤਿਹਾਰ ਉੱਪਰ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਨਰਿੰਦਰ ਮੋਦੀ ਦੀ ਤਸਵੀਰ ਛਾਪੀ ਅਤੇ ਨੋਟਬੰਦੀ ਨੂੰ ਆਜ਼ਾਦ ਭਾਰਤ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਬਹਾਦਰੀ ਵਾਲਾ ਫੈਸਲਾ ਕਿਹਾ।

ਅਜੇ ਸ਼ੇਖਰ ਸ਼ਰਮਾ ਇਸ ਗੱਲ ਦੀ ਸ਼ੇਖੀ ਮਾਰ ਰਹੇ ਹਨ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਆਰਐਸਐਸ ਨਾਲ ਨਜ਼ਦੀਕੀ ਰਿਸ਼ਤੇ ਹਨ ਅਤੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਦਫ਼ਤਰ ਨੇ ਪੱਥਰਬਾਜ਼ੀ ਦੀ ਘਟਨਾ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਗਾਹਕਾਂ ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦੀ ਮੰਗ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਸਵਾਲ ਇਹ ਉੱਠ ਰਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਸਾਡੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਕਿੰਨੀ ਸੁਰੱਖ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਿਅਤ ਹੈ।

ਕੰਪਨੀ ਨੇ ਇੱਕ ਸੰਖੇਪ ਬਿਆਨ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਵੀ ਤੀਸਰੀ ਧਿਰ ਨਾਲ ਬਿਨਾਂ ਕਿਸੇ ਕਾਨੂੰਨੀ ਬੰਦਿਸ਼ ਦੇ, ਸਾਂਝੀ ਕਰਨ ਤੋਂ ਇਨਕਾਰ ਕੀਤਾ ਹੈ।  ਅਜੇ ਸ਼ੇਖਰ ਸ਼ਰਮਾ ਦੇ ਬਿਆਨ ਬਾਰੇ ਫਿਲਹਾਲ ਕੋਈ ਸਪੱਸ਼ਟੀਕਰਨ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਬੀਬੀਸੀ ਵੱਲੋਂ ਇਸ ਬਾਰੇ ਮੰਗੇ ਗਏ ਅਧਿਕਾਰਤ ਬਿਆਨ ਦਾ ਵੀ ਕੋਈ ਉੱਤਰ ਨਹੀਂ ਮਿਲਿਆ ਹੈ।

ਕਾਂਗਰਸ ਪ੍ਰਧਾਨ ਰਾਹੁਲ ਗਾਂਧੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਐਨਡੀਏ ਸਰਕਾਰ ਈ-ਵਾਲੇਟ ਕੰਪਨੀ ਪ੍ਰਤੀ ਕਥਿਤ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪੱਖਪਾਤੀ ਹੈ। ਅਜਿਹੇ ਇਲਜ਼ਾਮ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਨਹੀਂ ਲੱਗ ਰਹੇ ਹਨ।

ਪੇਟੀਐਮ ਦੀ ਸਫ਼ਲਤਾ

ਨਵੰਬਰ 2016 ਵਿੱਚ ਜਦੋਂ ਅਚਾਨਕ ਨੋਟਬੰਦੀ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਤਾਂ ਪੇਟੀਐਮ ਨੂੰ ਵੀ ਉਤਸ਼ਾਹ ਮਿਲਿਆ। ਕੰਪਨੀ 2010 ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਈ ਸੀ ਪਰ ਭਾਰਤੀ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਨਗਦ ਭੁਗਤਾਨ 'ਤੇ ਹੱਦੋਂ ਵੱਧ ਨਿਰਭਰਤਾ ਕਰਕੇ, ਦਿੱਕਤਾਂ ਨਾਲ ਜੂਝ ਰਹੀ ਸੀ।

 ਛੇ ਸਾਲਾਂ ਦੌਰਾਨ ਉਸ ਦੇ 125 ਮਿਲੀਅਨ ਯੂਜ਼ਰ ਹੀ ਸਨ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਕੰਪਨੀ ਨੇ ਦੁਕਾਨਦਾਰਾਂ ਨੂੰ ਛੋਟੇ ਭੁਗਤਾਨਾਂ ਲਈ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕੀਤਾ ਪਰ ਕੋਈ ਵਧੇਰੇ ਲਾਭ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਿਆ ਅਤੇ ਲੈਣ-ਦੇਣ ਘੱਟ ਹੀ ਰਿਹਾ।

ਜਦੋਂ ਇੱਕ ਦਿਨ ਵਿੱਚ ਹੀ ਤੀਹ ਲੱਖ ਲੈਣ-ਦੇਣ ਕੀਤੇ ਤਾਂ ਕੰਪਨੀ ਨੇ ਇਸ ਦਾ ਜਸ਼ਨ ਵੀ ਮਨਾਇਆ। ਇਸ ਨੂੰ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਸਫ਼ਲਤਾ ਗਿਣਿਆ ਗਿਆ।

ਵਿਜੇ ਸ਼ੇਖਰ ਸ਼ਰਮਾ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਮੋਦੀ ਦੀਆਂ ਨੀਤੀਆਂ ਨੇ ਲਾਲ ਫੀਤਾਸ਼ਾਹੀ ਘਟਾਈ ਹੈ ਅਤੇ ਵਪਾਰ ਨੂੰ ਲਾਭ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ।

ਨੋਟਬੰਦੀ ਦੇ ਐਲਾਨ ਤੋਂ ਤਿੰਨ ਮਹੀਨਿਆਂ ਵਿੱਚ ਹੀ ਇਸ ਨੂੰ ਵਰਤਣ ਵਾਲਿਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਪੰਜਾਹ ਫੀਸਦੀ  ਵਾਧਾ ਹੋਇਆ। ਇੱਕੋ ਦਮ ਜਦੋਂ ਨਾਗਰਿਕਾਂ ਕੋਲ ਨਗਦੀ ਨਾ ਰਹੀ ਤਾਂ 190 ਮਿਲੀਅਨ ਹੇਠਲੇ ਅਤੇ ਮੱਧ ਆਮਦਨ ਵਰਗ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਪੇਟੀਐਮ ਵੱਲ ਰੁਖ ਕੀਤਾ।

ਪੀਟੀਐਮ ਦਾ ਵਿਸਥਾਰ ਕਿਵੇਂ ਹੋਇਆ

ਇਸੇ ਮੌਕੇ ਵਪਾਰੀ ਵਿਜੇ ਸ਼ੇਖਰ ਸ਼ਰਮਾ ਨੇ ਵਿਸਥਾਰ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਦੇਖੀ।  ਪਹਿਲਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਪੇਟੀਐਮ ਦੀ ਮੂਲ ਕੰਪਨੀ ਵਨ-97 ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ 1 ਫੀਸਦੀ ਹਿੱਸੇਦਾਰੀ 325 ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਵਿੱਚ ਹੋਰ ਹਿੱਸੇਦਾਰਾਂ ਨੂੰ ਵੇਚ ਕੇ ਪੇਟੀਐਮ ਪੇਮੈਂਟਸ ਬੈਂਕ ਲਈ ਪੂੰਜੀ ਜੁਟਾਈ।

ਜਦੋਂ ਵਰਤਣ ਵਾਲੇ ਮੋਬਾਈਲ ਵਾਲੇਟਸ ਵੱਲ ਜਾਣ ਲੱਗੇ ਤਾਂ ਵਿਜੇ ਸ਼ੇਖਰ ਸ਼ਰਮਾ ਨੇ ਚੀਨੀ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਦਾ ਰੁਖ ਕੀਤਾ। ਨੋਟਬੰਦੀ ਦੇ  ਛੇ ਮਹੀਨਿਆਂ ਦੇ ਅੰਦਰ ਹੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਚੀਨੀ ਨਿਵੇਸ਼ਕ ਅਲੀਬਾਬਾ ਅਤੇ ਸੈਫ ਤੋਂ 200 ਮਿਲੀਅਨ ਡਾਲਰ ਲਿਆ ਕੇ ਲਾਏ।

ਅਲੀਬਾਬਾ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਈ-ਵਾਲੇਟਸ ਤੋਂ ਸਖ਼ਤ ਟੱਕਰ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨਾ ਪਿਆ। ਅਲੀਬਾਬਾ ਨੇ ਰਿਲਾਇੰਸ ਕੈਪੀਟਲ ਅਤੇ ਵਨ-97 ਦੀ ਹਿੱਸੇਦਾਰੀ ਖ਼ਰੀਦੀ । ਜਿਸ ਨਾਲ ਪੂੰਜੀ 6 ਬਿਲੀਅਨ ਡਾਲਰ ਤੱਕ ਜਾ ਪਹੁੰਚੀ।

ਉਸ ਮਗਰੋਂ ਕੰਪਨੀ ਨੇ ਪਿੱਛੇ ਮੁੜ ਕੇ ਨਹੀਂ ਦੇਖਿਆ ਅਤੇ ਇਸ ਨੂੰ ਵਰਤਣ ਵਾਲਿਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵਧਾਉਣ ਲਈ ਜਾਪਾਨੀ ਨਿਵੇਸ਼ਕ  ਸੌਫਟ ਬੈਂਕ ਤੋਂ ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ 1.4 ਬਿਲੀਅਨ ਡਾਲਰ ਲੈ ਕੇ ਆਏ ਤਾਂ ਕਿ

ਭਰਪੂਰ ਪੂੰਜੀ ਉਪਲਬਧ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਪੇਟੀਐਮ ਨੇ ਆਪਣੇ ਸ਼ਰੀਕਾਂ ਨੂੰ ਪਛਾੜਨ ਲਈ  ਕੈਸ਼ਬੈਕ ਦੀ...


ਵਿਜੇ ਸਾਂਪਲਾ ਹੁਸ਼ਿਆਰਪੁਰ ਤੋਂ ਲੋਕ ਸਭਾ ਟਿਕਟ ਨਾ ਮਿਲਣ ਕਾਰਨ ਨਾਰਾਜ਼ ਹਨ। ਭਾਜਪਾ ਵੱਲੋਂ ਸੋਮ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਨੂੰ ਟਿਕਟ ਦਿੱਤੇ ਜਾਣ ਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ ਕਿ ਵਿਜੇ ਸਾਂਪਲਾ ਦੀ ਟਿਕਟ ਕੱਟੀ ਗਈ ਹੈ।

ਇਸ ਦਾ ਦੁੱਖ ਉਨ੍ਹਾਂ ਟਵਿੱਟਰ ਉੱਤੇ ਖੁੱਲ੍ਹ ਕੇ ਜ਼ਾਹਿਰ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਨਾਮ ਅੱਗੋਂ 'ਚੌਕੀਦਾਰ' ਸ਼ਬਦ ਵੀ ਹਟਾ ਦਿੱਤਾ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਿਖਿਆ, "ਮੇਰੇ 'ਤੇ ਭ੍ਰਿਸ਼ਟਾਚਾਰ ਦਾ ਕੋਈ ਇਲਜ਼ਾਮ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਆਚਰਨ 'ਤੇ ਕੋਈ ਉਂਗਲ ਨਹੀਂ ਚੁੱਕ ਸਕਦਾ। ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਹਵਾਈ ਅੱਡਾ ਬਣਵਾਇਆ। ਰੇਲ ਗੱਡੀਆਂ ਚਲਾਈਆਂ, ਸੜਕਾਂ ਬਣਵਾਈਆਂ। ਜੇ ਇਹੀ ਦੋਸ਼ ਹੈ ਤਾਂ ਮੈਂ ਆਪਣੀਆਂ ਆਉਣ ਵਾਲੀਆਂ ਪੀੜ੍ਹੀਆਂ ਨੂੰ ਸਮਝਾ ਦੇਵਾਂਗਾ ਕਿ ਉਹ ਅਜਿਹੀਆਂ ਗਲਤੀਆਂ ਨਾ ਕਰਨ।"

ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵਿਜੇ ਸਾਂਪਲਾ ਨੇ ਇੱਕ ਹੋਰ ਟਵੀਟ ਕੀਤਾ ਕਿ ਭਾਜਪਾ ਨੇ ਗਊ ਹੱਤਿਆ ਕੀਤੀ ਹੈ।

ਭਾਜਪਾ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕਰਮ

ਵਿਜੇ ਸਾਂਪਲਾ ਭਾਵੇਂ ਮੀਡੀਆ ਨਾਲ ਗੱਲਬਾਤ ਨਹੀਂ ਕਰ ਰਹੇ, ਪਰ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਸੂਬਾ ਪ੍ਰਧਾਨ ਸ਼ਵੇਤ ਮਲਿਕ ਨੇ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਵਿਚ ਪੱਤਰਕਾਰਾਂ ਨਾਲ ਗੱਲਬਾਤ ਕਰਦਿਆਂ ਕਿਹਾ, 'ਉਹ ਟਿਕਟ ਦੇ ਦਾਅਵੇਦਾਰ ਸਨ, ਟਿਕਟ ਕੱਟੇ ਜਾਣ ਉੱਤੇ ਥੋੜਾ ਝਟਕਾ ਲੱਗਿਆ ਹੈ, ਸਭ ਕੁਝ ਠੀਕ ਹੋਵੇਗਾ'।  ਸਵੇਤ ਮਲਿਕ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਕਿਸੇ ਨਾਲ ਕੋਈ ਮਤਭੇਦ ਜਾਂ ਮਨਭੇਦ ਨਹੀਂ ਹੈ।

ਉਦਿਤ ਰਾਜ ਨਾਰਾਜ਼

ਭਾਜਪਾ ਵੱਲੋਂ ਉੱਤਰ-ਪੱਛਮੀ ਸੀਟ ਤੋਂ ਉਦਿਤ ਰਾਜ ਨੇ ਟਿਕਟ ਕੱਟ ਕੇ ਸੂਫ਼ੀ ਗਾਇਕ ਹੰਸ ਰਾਜ ਹੰਸ ਨੂੰ ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਦੇਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਬਗਾਵਤ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਹੈ। ਉਦਿਤ ਰਾਜ ਨੇ ਰਾਹੁਲ ਗਾਂਧੀ ਨਾਲ

ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਾਫ਼ੀ ਲੰਬਾ ਟਵੀਟ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਕਿਹਾ ਕਿ, "ਤੁਹਾਡਾ ਉਦਿਤ ਰਾਜ ਤੁਹਾਡੇ ਨਾਲ ਹੈ। ਵਿਕਾਸ ਕਾਰਜ ਦੇ ਆਦਾਰ 'ਤੇ ਟਿਕਟ ਮਿਲਣਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਭਰਮ ਹੈ। ਕੀ ਵਾਰੀ-ਵਾਰੀ ਦਲਿਤ ਦੇ ਹਿੱਤਾਂ ਵਿੱਚ ਆਵਾਜ਼ ਚੁੱਕਣਾ ਗਲਤ ਹੈ? ਕੀ ਟਿਕਟ ਕੰਮ, ਯੋਗਤਾ ਅਤੇ ਈਮਾਨਦਾਰੀ ਦੇ ਆਧਾਰ 'ਤੇ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦਾ।"

ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਤੀਕਰਮ

ਉੱਥੇ ਹੀ ਵਿਜੇ ਸਾਂਪਲਾ ਦੇ ਟਵੀਟ ਕਰਦਿਆਂ ਹੀ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਵੀ ਪ੍ਰਤੀਕਰਮ ਆਉਣੇ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਗਏ।

ਪ੍ਰੋ. ਹਰਸ਼ ਮਹਿਤਾ ਨੇ ਟਵੀਟ ਕੀਤਾ, "ਸਾਂਪਲਾ ਜੀ ਪਾਰਟੀ ਨੇ ਤੁਹਾਨੂੰ ਬਹੁਤ ਕੁਝ ਦਿੱਤਾ। ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਟਿਕਟ ਨਾ ਮਿਲਣ ਤੋਂ ਨਿਰਾਸ਼ ਹੋਣ ਦੀ ਲੋੜ ਨਹੀਂ। ਸਿਰਫ਼ ਟਿਕਟ ਹੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦਾ ਟੀਚਾ ਨਹੀਂ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ।"

ਹਾਲਾਂਕਿ ਕੁਝ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਵਿਜੇ ਸਾਂਪਲਾ ਨੂੰ ਆਜ਼ਾਦ ਲੜਨ ਦੀ ਨਸੀਹਤ ਵੀ ਦੇ ਦਿੱਤੀ।

ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਦਲਿਤ ਚਿਹਰੇ ਵਜੋਂ ਜਾਣੇ ਜਾਂਦੇ ਵਿਜੇ ਸਾਂਪਲਾ ਉਸ ਵੇਲੇ ਚਰਚਾ ਵਿੱਚ ਆਏ ਜਦੋਂ ਕੇਂਦਰ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਕੈਬਨਿਟ ਦਾ ਵਿਸਥਾਰ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਨਵੰਬਰ 2014 ਵਿੱਚ ਸਮਾਜਿਕ ਨਿਆਂ ਅਤੇ ਸਸ਼ਕਤੀਕਰਨ ਮੰਤਰੀ ਬਣਾ ਦਿੱਤਾ। ਫਿਰ ਵਿਜੇ ਸਾਂਪਲਾ ਨੂੰ ਸਾਲ 2016 ਵਿੱਚ ਕਮਲ ਸ਼ਰਮਾ ਦੀ ਥਾਂ ਪੰਜਾਬ ਭਾਜਪਾ ਪ੍ਰਧਾਨ ਦਾ ਅਹੁਦਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ।

ਸਾਂਪਲਾ ਨੂੰ ਅਹੁਦੇ ਤੋਂ ਹਟਾਇਆ

ਵਿਜੇ ਸਾਂਪਲਾ ਨੂੰ ਪਿੱਛੇ ਕਰਨ ਦਾ ਕੰਮ ਤਾਂ ਸਾਲ 2018 ਵਿੱਚ ਹੀ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ ਜਦੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਦੀ ਥਾਂ ਸ਼ਵੇਤ ਮਲਿਕ ਨੂੰ ਪੰਜਾਬ ਭਾਜਪਾ ਦੀ ਕਮਾਂਡ ਦੇ ਦਿੱਤੀ ਗਈ।

ਵਿਜੇ ਸਾਂਪਲਾ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਭਾਜਪਾ ਦੇ ਚਿਹਰੇ ਹਨ। ਉਹ ਪੰਜਾਬ ਭਾਜਪਾ ਦੇ ਐਸਸੀ ਮੋਰਚਾ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਵੀ ਰਹੇ ਹਨ। ਇੱਕ ਸਰਪੰਚ ਤੋਂ ਕੇਂਦਰੀ ਮੰਤਰੀ ਤੱਕ ਵਿਜੇ ਸਾਂਪਲਾ ਨੇ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ ਹੈ। ਇਸੇ ਵੇਲੇ ਵੀ ਹੁਸ਼ਿਆਰਪੁਰ ਵਿੱਚ ਸਾਂਪਲਾ ਟਿਕਟ ਦੀ ਰੇਸ ਵਿੱਚ ਸਨ।

ਹਾਲਾਂਕਿ ਸਾਂਪਲਾ ਨੂੰ ਸਾਲ 2014 ਵਿੱਚ ਸੋਮ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਦੀ ਥਾਂ 'ਤੇ ਲੋਕ ਸਭਾ ਦੀ ਟਿਕਟ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਸੋਮ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਇਸੇ ਸੀਟ ਉੱਤੇ ਸਾਲ 2009 ਵਿੱਚ ਲੜੇ ਅਤੇ ਕਾਂਗਰਸ ਉੀਦਵਾਰ ਸੰਤੋਸ਼ ਚੌਧਰੀ ਤੋਂ ਸਿਰਫ਼ 366 ਵੋਟਾਂ ਨਾਲ ਹਾਰ ਗਏ ਸਨ।

ਇਹ ਵੀਡੀਓ ਵੀ ਦੇਖੋ:

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM, TWITTERਅਤੇ YouTube 'ਤੇ ਜੁੜੋ।)


ਵਿਟਾਮਿਨ ਡੀ ਕੁਝ ਖਾਣ ਵਾਲੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਮਿਲਦਾ ਹੈ ਪਰ ਇਨ੍ਹਾਂ 'ਚ ਲੋੜੀਂਦੀ ਮਾਤਰਾ ਹਾਸਿਲ ਕਰਨਾ ਔਖਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।

ਪਰ ਸਾਨੂੰ ਇਸ ਦੀ ਲੋੜ ਕਿਉਂ ਪੈਂਦੀ ਹੈ?

ਵਿਟਾਮਿਨ ਡੀ ਸਪਲੀਮੈਂਟ ਕਈ ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਵਿਚਾਰ-ਚਰਚਾ ਦਾ ਸਰਗਰਮ ਮੁੱਦਾ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।

ਕਈਆਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਹੱਡੀਆਂ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਠੰਢ ਤੇ ਫਲੂ ਤੋਂ ਬਚਾਉਂਦਾ ਹੈ।

ਹਾਲਾਂਕਿ ਉੱਥੇ ਹੀ ਕੁਝ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਸਿਰਫ਼ ਪੈਸੇ ਦੀ ਫਜ਼ੂਲ ਖਰਚੀ ਹੈ।

ਵਿਟਾਮਿਨ ਡੀ ਸਾਡੇ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਕੈਲਸ਼ੀਅਮ ਅਤੇ ਫਾਸਫੇਟ ਦੀ ਮਾਤਰਾ ਨੂੰ ਕਾਬੂ 'ਚ ਰੱਖਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਮਜ਼ਬੂਤ ਹੱਡੀਆਂ, ਦੰਦਾਂ ਅਤੇ ਮਾਸਪੇਸ਼ੀਆਂ ਲਈ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਵਿਟਾਮਿਨ ਡੀ ਉਦੋਂ ਬਣਦਾ ਹੈ ਜਦੋਂ ਸਾਡੀ ਸਕਿਨ ਸੂਰਜ ਦੀ ਰੌਸ਼ਨੀ ਦੇ ਸੰਪਰਕ ਵਿੱਚ ਆਉਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸੇ ਲਈ ਗਰਮੀਆਂ ਅਤੇ ਬਸੰਤ ਵਿੱਚ ਇਸ ਦੀ ਕਾਫੀ ਮਾਤਰਾ ਸਾਡੇ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਬਣਦੀ ਹੈ।

ਸਰਦੀਆਂ ਅਤੇ ਪਤਝੜ ਵਿੱਚ ਜਦੋਂ ਸੂਰਜ ਦੀ ਰੌਸ਼ਨੀ ਤੇਜ਼ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ ਤਾਂ ਇਸ ਦੀ ਮਾਤਰਾ ਸਾਡੇ ਲਈ ਪੂਰੀ ਨਹੀਂ ਬਣਦੀ

ਪਰ ਸਰਦੀਆਂ ਅਤੇ ਪਤਝੜ ਵਿੱਚ ਜਦੋਂ ਸੂਰਜ ਦੀ ਰੌਸ਼ਨੀ ਤੇਜ਼ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ ਤਾਂ ਇਸ ਦੀ ਮਾਤਰਾ ਸਾਡੇ ਲਈ ਪੂਰੀ ਨਹੀਂ ਬਣਦੀ।

ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਵਿਟਾਮਿਨ ਡੀ ਕੁਝ ਖਾਣ ਵਾਲੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਮਿਲਦਾ ਹੈ ਪਰ ਇਨ੍ਹਾਂ 'ਚ ਲੋੜੀਂਦੀ ਮਾਤਰਾ ਹਾਸਿਲ ਕਰਨਾ ਔਖਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।

... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਇਸ ਲਈ ਸਾਲ 2016 ਵਿੱਚ ਸਿਹਤ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਮੁਤਾਬਕ ਸੁਝਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ ਹਰ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਵਿਟਾਮਿਨ ਡੀ ਦੀਆਂ ਗੋਲੀਆਂ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਲੈਣੀਆਂ ਚਾਹੀਦੀਆਂ ਹਨ ਕਿਉਂਕਿ ਮਾਹਿਰਾਂ ਮੁਤਾਬਕ ਇਸ ਦੀ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਲੋੜੀਂਦੀ ਮਾਤਰਾ 10 ਮਾਇਕ੍ਰੋਗ੍ਰਾਮ ਬੇਹੱਦ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਹੱਡੀਆਂ ਅਤੇ ਮਾਸਪੇਸ਼ੀਆਂ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਰੱਖਣ ਦੀ ਸਲਾਹ ਹੈ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਇਹ ਮਤਲਬ ਨਹੀਂ ਕਿ ਹਰ ਕੋਈ ਸਪਲੀਮੈਂਟ ਹੀ ਖਰੀਦੇ ਪਰ ਇਹ ਜ਼ਰੂਰ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਕਰਨ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਇਸ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ ਜਾਂ ਨਹੀਂ।

ਵਿਟਾਮਿਨ ਡੀ ਅਤੇ ਹੱਡੀਆਂ ਦੀ ਮਜ਼ਬੂਤੀ ਲਈ ਪਿਛਲੇ 81 ਪਿਛਲੇ ਟ੍ਰਾਇਲਾਂ ਦਾ ਮੈਟਾ-ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ ਦਾ ਇੱਕ ਤਾਜ਼ਾ ਅਧਿਅਨ ਹੋਇਆ ਹੈ।

ਵਿਟਾਮਿਨ ਡੀ ਦੀ ਸਹੀ ਮਾਤਰਾ ਵਾਲੇ ਸਿਹਤਮੰਦ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਲਾਭ ਦੇਖਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਨਹੀਂ ਹੈ।

ਪਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚੋਂ 4 ਟ੍ਰਾਇਲ ਅਜਿਹੇ ਲੋਕਾਂ 'ਤੇ ਸੀ ਜਿਨ੍ਹਾਂ 'ਚ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਵਿਟਾਮਿਨ ਡੀ ਦੀ ਘਾਟ ਸੀ।

ਵਿਟਾਮਿਨ ਡੀ ਦੀ ਸਹੀ ਮਾਤਰਾ ਵਾਲੇ ਸਿਹਤਮੰਦ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਲਾਭ ਦੇਖਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਨਹੀਂ ਹੈ।

ਪਬਲਿਕ ਹੈਲਥ ਇੰਗਲੈਂਜ ਨੇ ਇਸ 'ਤੇ ਪ੍ਰਤੀਕਿਰਿਆ ਦਿੰਦਿਆ ਕਿਹਾ ਕਿ ਸਲਾਹ ਫਿਰ ਉਚਿਤ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਤਾਜ਼ਾ ਅਧਿਅਨ

ਹੋਰ ਸੁਤੰਤਰ ਮਾਹਿਰਾਂ ਨੇ ਵੀ ਇਸ ਦੀ ਆਲੋਚਨਾ ਕਰਦਿਆਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਵਿਟਾਮਿਨ ਡੀ ਦੀਆਂ ਸਪਲੀਮੈਂਟ ਲੈਣ ਦਾ ਲਾਭ ਤਾਂ ਹੀ ਹੈ ਜੇਕਰ ਇਸ ਦੀ ਕਮੀ ਹੈ।

ਲੰਡਨ ਦੀ ਕੁਈਨ ਮੈਰੀ ਯੂਨੀਵਰਿਸਟੀ ਦੇ ਪ੍ਰੋ. ਆਡਰੀਆਨ ਮਾਰਟੀਨਿਊ ਮੁਤਾਬਕ ਨਤੀਜੇ ਤਾਜ਼ਾ ਸਲਾਹ ਨੂੰ "ਮੁੜ ਵਿਚਾਰਨ ਅਤੇ ਮੁਖ ਦੇਖਣ ਦਾ ਕੋਈ ਕਾਰਨ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦੇ।"

ਸੁਸਾਇਟੀ ਆਫ ਐਂਡੋਕ੍ਰੋਨਿਓਲਾਜੀ ਦੇ ਪ੍ਰੋ. ਮਾਰਟਿਨ ਹੈਵੀਸਨ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ, "ਵਿਟਾਮਿਨ ਡੀ ਸਪਲੀਮੈਂਟਸ ਦੇ ਵਧੇਰੇ ਟ੍ਰਾਇਲ ਇਹੀ ਦੱਸਦੇ ਹਨ ਕਿ ਇਹ ਤਾਂ ਹੀ ਲਾਹੇਵੰਦ ਹੈ ਜੇਕਰ ਇਸਦੀ ਸਰੀਰ 'ਚ ਕਮੀ ਹੈ।"

ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਵਿਟਾਮਿਨ ਡੀ ਦੀ ਕਮੀ ਦਾ ਪੱਧਰ ਹੈ, ਬਲੱਡ ਸੀਰਮ 'ਤੇ 25 ਨੈਨੋਮੋਲਸ ਪ੍ਰਤੀ ਲੀਟਰ ਹੋਵੇ।

"ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵਿਟਾਮਿਨ ਡੀ ਸਪਲੀਮੈਂਟ ਦੇ ਲਾਭ ਅਧਿਅਨ ਤੋਂ ਨਿਰਧਾਰਿਤ ਕਰਨਾ ਮੁਸ਼ਕਲ ਹੈ, ਬੇਸ਼ੱਕ ਇਸ ਵਿੱਚ ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ 'ਚ ਲੋਕ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹੋਣ।"

ਦਿ ਲਾਂਸੈਟ ਐਂਡ ਐਂਡੋਕ੍ਰੋਨਿਓਲਾਜੀ ਵਿੱਚ ਮਾਹਿਰਾਂ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, "ਇਸ 'ਤੇ ਖੋਜ ਕਰਨ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ।"

ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਵਿਟਾਮਿਨ ਡੀ ਦੀ ਕਮੀ ਦਾ ਤੈਅ ਪੱਧਰ ਹੈ ਜਦੋਂ ਬਲੱਡ ਸੀਰਮ 'ਤੇ 25 ਨੈਨੋਮੋਲਸ ਪ੍ਰਤੀ ਲੀਟਰ ਹੋਵੇ।

ਵਿਟਾਮਿਨ ਡੀ ਕਿਸ ਨੂੰ ਲੈਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ?

ਮਾਂ ਦਾ ਦੁੱਧ ਪੀਂਦੇ ਹਨ ਨੂੰ ਰੋਜ਼ਾਨਾ 8.5 ਤੋ 10 ਮਾਇਕ੍ਰੋਗ੍ਰਾਮ ਵਿਟਾਮਿਨ ਡੀ ਲੈਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।

ਪਬਲਿਕ ਹੈਲਥ ਇੰਗਲੈਂਡ ਦੀ ਸਲਾਹ ਹੈ ਕਿ ਸਿਹਤਮੰਦ ਰਹਿਣ ਲਈ ਸੰਤੁਲਿਤ ਭੋਜਨ ਅਤੇ ਸੂਰਜ ਦੀ ਤੇਜ਼ ਰੌਸ਼ਨੀ ਦਾ ਅਰਥ ਹੋਵੇਗਾ ਕਿ ਵਧੇਰੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਗਰਮੀਆਂ ਅਤੇ ਬਸੰਤ 'ਚ ਲੋੜੀਂਦਾ ਵਿਟਾਮਿਨ ਡੀ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।

 ਕਿਹੜੇ ਖਾਣੇ 'ਚ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਵਿਟਾਮਿਨ ਡੀ?

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਤੁਹਾਨੂੰ ਇਹ ਵੀਡੀਓ ਵੀ ਪਸੰਦ ਆਉਣਗੇ

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ...


ਵਿਟਾਮਿਨ-ਡੀ ਦੀ ਸਿਫ਼ਾਰਿਸ਼ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਹੀ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਟੈਸਟ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਸ ਦੀ ਘਾਟ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ

ਇਸ ਬਾਰੇ ਲਗਾਤਾਰ ਦਾਅਵੇ ਹੋ ਰਹੇ ਹਨ, ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਮੁਲਕਾਂ ਵਿਚ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਉੱਤੇ ਅਜਿਹੇ ਦਾਅਵੇ ਹੋ ਰਹੇ ਹਨ।

ਕੀਟਾਣੂ ਨਾਸ਼ਕਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਨਾਲ ਸਰੀਰ ਜਾਂ ਸਤ੍ਹਾ ਉੱਤੇ ਹੀ ਵਾਇਰਸ ਨਸ਼ਟ ਕੀਤੇ ਜਾ ਸਕਦੇ ਹਨ।

ਕੀਟਾਣੂ ਨਾਸ਼ਕਾਂ ਨੂੰ ਪੀਣਾ ਜਾਂ ਇਸ ਦੇ ਟੀਕੇ ਲਗਾਉਣ ਨਾਲ ਸਰੀਰ ਵਿਚ ਜ਼ਹਿਰ ਫ਼ੈਲ ਸਕਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਮੌਤ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।

ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਟਰੰਪ ਕੋਰੋਨਾ ਮਰੀਜ਼ਾ ਦਾ ਇਲਾਜ ਯੂ ਵੀ ਲਾਇਟਸ ਨਾਲ ਕਰਨ ਦੀ ਵੀ ਸਲਾਹ ਦੇ ਰਹੇ ਹਨ। ਪਰ ਇਹ ਵਾਇਰਸ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕਰਦੇ ਹਨ ਇਸ ਦਾ ਕੋਈ ਪੁਖ਼ਤਾ ਸਬੂਤ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।

ਇਸ ਦੇ ਵੀ ਕੋਈ ਸਬੂਤ ਨਹੀਂ ਮਿਲੇ ਹਨ ਕਿ ਸਿੱਧਿਆਂ ਸੂਰਜੀ ਕਿਰਨਾਂ ਸਰੀਰ ਉੱਤੇ ਪੈਣ ਨਾਲ ਕੋਰੋਨਾਵਾਇਰਸ ਖ਼ਤਮ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਯੂਵੀ ਲਾਇਟਸ ਨਾਲ ਸਰੀਰ ਦੇ ਸੈੱਲ ਨਸ਼ਟ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਇਸ ਦੇ ਪ੍ਰਤੱਖ ਪ੍ਰਮਾਣ ਮੌਜ਼ੂਦ ਹਨ।

ਇਸ ਲਈ ਇਸ ਤੱਥ ਵਿਚ ਦਮ ਨਹੀਂ ਕਿ ਕੋਰੋਨਾ ਵਾਇਰਸ ਦਾ ਇਲਾਜ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਧੁੱਪ ਵਿੱਚ ਬਿਠਾ ਕੇ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।

ਕੀ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਧੁੱਪ ਦੀ ਲੋੜ ਹੁੰਦੀ ਹੈ

ਧੁੱਪ ਵਿਚ ਬੈਠਣ ਨਾਲ ਸਾਡਾ ਸਰੀਰ ਵਿਟਾਮਿਨ -ਡੀ ਤਿਆਰ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਸਵਾਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਭਾਰਤ ਵਾਲੇ ਮੁਲਕਾਂ ਵਿਚ ਜਿੱਥੇ ਗਰਮੀ ਦੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦਿਨਾਂ ਵਿਚ ਤਾਪਮਾਨ ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

40-45 ਡਿਗਰੀ ਵਿਚਾਲੇ ਆਮ ਹੀ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤੇ ਇੱਥੇ ਵੀ ਕੇਸ ਵਧ ਰਹੇ ਹਨ ਤਾਂ ਉਕਤ ਦਲੀਲ ਵਿਚ ਦਮ ਨਹੀਂ ਦਿਖਦਾ।

ਠੰਢੇ ਮੁਲਕਾਂ ਵਿਚ ਰਹਿਣਾ ਜਾਂ ਕੁਝ ਹੋਰ ਦੇਸਾਂ ਵਿਚ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਧੁੱਪ ਦੀ ਲੋੜ ਮਹਿਸੂਸ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ:

ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਨਿਊਟ੍ਰੀਸ਼ਨ ਫਾਊਂਡੇਸ਼ਨ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਸਾਰ੍ਹਾ ਸਟੈਨਰ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ, “ਬਦਕਿਸਮਤੀ ਨਾਲ ਜਿਵੇ ਕੋਰੋਨਾਵਾਇਰਸ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਜਾਰੀ ਰਹਿਣਗੇ। ਸਾਡੇ ਵਿੱਚੋਂ ਬਹੁਤੇ ਘਰੋਂ ਬਾਹਰ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਸਮਾਂ ਬਿਤਾ ਸਕਦੇ ਹਾਂ। ਸਰਕਾਰੀ ਹੁਕਮਾਂ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਕਰਨਾ ਅਤੇ ਘਰਾਂ ਦੇ ਅੰਦਰ ਰਹਿਣਾ ਬੇਹੱਦ ਮਹੱਤਵਪੂਰਣ ਹੈ। ਹੁਣ ਜਦੋਂ ਸਾਡੀ ਧੁੱਪ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਘਟ ਗਈ ਹੈ ਸਾਨੂੰ ਤੰਦਰੁਸਤ ਰਹਿਣ ਲਈ ਵਿਟਾਮਿਨ-ਡੀ ਦਾ ਖ਼ਿਆਲ ਕੁਝ ਜ਼ਿਆਦਾ ਰੱਖਣਾ ਪਵੇਗਾ।”

ਵਿਟਾਮਿਨ-ਡੀ ਕਰਦਾ ਕੀ ਹੈ?

ਵਿਟਾਮਿਨ ਡੀ ਸਾਡੇ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਕੈਲਸ਼ੀਅਮ ਅਤੇ ਫਾਸਫੇਟ ਦੀ ਮਾਤਰਾ ਨੂੰ ਕਾਬੂ 'ਚ ਰੱਖਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਮਜ਼ਬੂਤ ਹੱਡੀਆਂ, ਦੰਦਾਂ ਅਤੇ ਮਾਸਪੇਸ਼ੀਆਂ ਲਈ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ।

ਕੁਝ ਅਧਿਐਨਾਂ ਮੁਤਾਬਕ ਇਹ ਸਾਡੀਆਂ ਹੱਡੀਆਂ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਠੰਢ ਤੇ ਫਲੂ ਤੋਂ ਬਚਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਕੋਈ ਪੱਕੇ ਵਿਗਿਆਨਕ ਸਬੂਤ ਨਹੀਂ ਹਨ ਕਿ ਵਿਟਾਮਿਨ-ਡੀ ਸਾਡੇ ਸਰੀਰ ਦੀ ਬੀਮਾਰੀਆਂ ਨਾਲ ਲੜਨ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨੂੰ ਵੀ ਵਧਾਉਂਦਾ ਹੈ।

ਕੋਰੋਨਾਵਾਇਰਸ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਮਾਮਲਿਆਂ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਦੁਨੀਆਂ ਦੇ ਨਕਸ਼ੇ ’ਤੇ ਵੇਖੋ

                    ਤਿਆਰ ਨਕਸ਼ਾ

ਦੁਨੀਆਂ ਭਰ 'ਚ ਪੌਜ਼ੀਟਿਵ ਕੇਸ

ਇੰਟਰੈਕਟਿਵ ਪੂਰਾ ਦੇਖਣ ਲਈ ਬਰਾਊਜ਼ਰ ਅਪਡੇਟ ਕਰੋ

Source: Johns Hopkins University, national public health agencies

                    ਅੰਕੜੇ-ਆਖ਼ਰੀ ਅਪਡੇਟ

                        4 ਦਸੰਬਰ 2020, 2:57 ਬਾ.ਦੁ. IST

ਕੀ ਮੈਂ ਵੀ ਖਾਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦੇਵਾਂ?

ਹਾਲਾਂਕਿ ਵਿਟਾਮਿਨ-ਡੀ ਦੇ ਸਪਲੀਮੈਂਟ ਸਿਹਤ ਲਈ ਹਾਨੀਕਾਰਕ ਤਾਂ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ ਪਰ ਅਤੀ ਨੁਕਸਾਨ ਕਰ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਵਿਟਾਮਿਨ ਡੀ ਦੀ ਸਹੀ ਮਾਤਰਾ ਵਾਲੇ ਸਿਹਤਮੰਦ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਇਸ ਦਾ ਕੋਈ ਲਾਭ ਦਿਖਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਨਹੀਂ ਹੈ।

ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਵਿਟਾਮਿਨ ਡੀ ਦੀ ਕਮੀ ਦਾ ਤੈਅ ਪੱਧਰ ਹੈ ਜਦੋਂ ਬਲੱਡ ਸੀਰਮ 'ਤੇ 25 ਨੈਨੋਮੋਲਸ ਪ੍ਰਤੀ ਲੀਟਰ ਹੋਵੇ।

ਵਿਟਾਮਿਨ-ਡੀ ਦੀ ਜ਼ਿਆਦਾ ਖ਼ੁਰਾਕ ਸਿਰਫ਼ ਉਨ੍ਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਲੈਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਇਸ ਦੀ ਘਾਟ ਦੀ ਟੈਸਟ ਰਾਹੀਂ ਪੁਸ਼ਟੀ ਹੋ ਜਾਵੇ।

ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਵਾ ਗੁਰਦਿਆਂ ਦੀ ਖ਼ਰਾਬੀ ਵਾਲੇ ਲੋਕ ਇਸ ਨੂੰ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਲੈ ਸਕਦੇ।

ਜਾਣੋ ਕਿਸ ਦੇਸ ਵਿੱਚ ਹਨ ਕੋਰੋਨਾਵਾਇਰਸ ਦੇ ਕਿੰਨੇ ਕੇਸ

ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਕੋਰੋਨਵਾਇਰਸ ਦੇ ਹੌਟਸਪੋਟ ਜ਼ਿਲ੍ਹਿਆਂ ਬਾਰੇ ਜਾਣੋ

ਸਪੇਨ ਅਤੇ ਫਰਾਂਸ ਵਿੱਚ ਸਾਇੰਸਦਾਨ ਇਸ ਵਿਟਾਮਿਨ-ਡੀ ਦੇ ਕੋਰੋਨਾ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਉੱਪਰ ਕਲੀਨੀਕਲ ਟ੍ਰਾਇਲ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।

ਬ੍ਰਿਟੇਨ ਦੇ ਪ੍ਰੋਫ਼ੈਸਰ ਐਮੀਰਾਟਸ ਮੈਡੀਸਨ ਡਾ਼ ਜੌਨ ਰ੍ਹੋਡੇਸ...


ਵਿਦਿਆਰਥਣ 9ਵੀਂ ਜਮਾਤ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਦੀ ਸੀ ਅਤੇ ਇਸ ਸਾਲ ਸਮਾਜਿਕ ਸਿੱਖਿਆ ਅਤੇ ਵਿਗਿਆਨ ਵਿਸ਼ਿਆਂ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੇ ਨੰਬਰ ਘੱਟ ਆਏ ਸਨ।

ਵਿਦਿਆਰਥਣ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਦਾ ਇਲਜ਼ਾਮ ਹੈ ਕਿ ਸਕੂਲ ਦੇ ਅਧਿਆਪਕ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਧੀ ਨਾਲ ਮਾੜਾ ਰਵੱਈਆ ਅਪਣਾਇਆ।

ਨੰਬਰ ਘੱਟ ਆਉਣ 'ਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਤਾਅਨੇ ਮਾਰੇ ਅਤੇ ਦੁਬਾਰਾ ਟੈਸਟ ਹੋਣ 'ਤੇ ਵੀ ਫੇਲ੍ਹ ਕਰਨ ਦੀ ਧਮਕੀ ਦਿੱਤੀ।

ਇਸੇ ਤੋਂ ਤੰਗ ਆ ਕੇ ਵਿਦਿਆਰਥਣ ਨੇ ਖੁਦਕੁਸ਼ੀ ਕਰ ਲਈ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਪਰਿਵਾਰ ਦੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਇਲਜ਼ਾਮਾਂ ਨੂੰ ਸਕੂਲ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਨੇ ਸਿਰੇ ਤੋਂ ਖਾਰਿਜ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।

ਪੁਲਿਸ ਨੇ ਇਸ ਪੂਰੇ ਮਾਮਲੇ 'ਤੇ ਐੱਫ਼ਆਈਆਰ ਦਰਜ ਕਰ ਲਈ ਹੈ। ਐੱਫ਼ਆਈਆਰ ਵਿੱਚ ਸਕੂਲ ਦੇ ਪ੍ਰਿੰਸੀਪਲ ਸਣੇ ਦੋ ਹੋਰ ਅਧਿਆਪਕਾਂ ਦੇ ਨਾਮ ਦਰਜ ਹਨ।

ਬੱਚਾ ਮਾਪਿਆਂ ਨੂੰ ਗੱਲਾਂ ਦੱਸਦਾ ਹੈ ਜਾਂ ਨਹੀਂ?

ਸਵਾਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਕੀ ਸਕੂਲ ਦੀ ਪਰੀਖਿਆ ਵਿੱਚ ਨੰਬਰ ਘੱਟ ਆਉਣਾ ਇਨੀ ਵੱਡੀ ਗੱਲ ਹੈ ਕਿ ਇੱਕ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਆਪਣੀ ਜਾਣ ਦੇ ਦੇਵੇ?

ਕੀ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਦੇ ਮਾਪੇ ਇਸ ਘਟਨਾ ਨੂੰ ਰੋਕ ਸਕਦੇ ਸੀ? ਇਹੀ ਸਵਾਲ 'ਐਪੀ ਸਟੋਰ' ਨਾਮ ਦੀ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਵੈੱਬਸਾਈਟ ਪੁੱਛਦੀ ਹੈ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਮੁਤਾਬਕ ਕੋਈ ਬੱਚਾ ਸਿੱਧਾ ਇੰਨਾ ਵੱਡਾ ਕਦਮ ਨਹੀਂ ਚੁੱਕਦਾ। ਉਸ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਇੱਕ ਇਤਿਹਾਸ ਜ਼ਰੂਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।

ਮਾਪਿਆਂ ਨੂੰ ਉਸ ਇਤਿਹਾਸ ਬਾਰੇ ਪਤਾ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਜੇ ਨਹੀਂ ਹੈ ਤਾਂ ਇਹ ਮਾਪਿਆਂ ਲਈ ਚਿੰਤਾ ਦੀ ਗੱਲ ਜ਼ਰੂਰ ਹੈ।

 ਐਪ ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਹੋਈ ਪੂਰਣ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ੀਮਾ ਝਾ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਕੁਝ ਮਹੀਨੇ ਪਹਿਲਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ 'ਤੇ ਇੱਕ ਛੋਟਾ ਜਿਹਾ ਤਜਰਬਾ ਕੀਤਾ ਸੀ

'ਮਮਾ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ?'

ਇਸ ਦੇ ਤਹਿਤ ਮਾਪਿਆਂ ਨੂੰ ਬੱਚਿਆਂ ਤੋਂ ਪੁੱਛਣਾ ਹੁੰਦਾ ਸੀ ਕਿ ਕੀ ਬੱਚੇ ਆਪਣੀ ਹਰ ਗੱਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਸ਼ੇਅਰ ਕਰਦੇ ਹਨ ਜਾਂ ਨਹੀਂ?

'ਡਿਜੀਟਲ ਏਜ ਕਿਡ'

ਪੂਰਣੀਮਾ ਝਾ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਪੰਜ ਹਜ਼ਾਰ ਤੋਂ ਵੱਧ ਮਾਪਿਆਂ ਨੂੰ ਪਤਾ ਲੱਗਿਆ ਕਿ ਬੱਚੇ ਸਿਰਫ਼ ਖੁਸ਼ੀ ਹੀ ਮਾਪਿਆਂ ਨਾਲ ਸ਼ੇਅਰ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਆਪਣੇ ਦੁੱਖ ਨਹੀਂ।

ਉਹ ਅੱਗੇ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਇਸੇ ਤਜਰਬੇ ਵਿੱਚ ਸਾਰਾ ਸਾਰ ਲੁਕਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।

ਪੂਰਣੀਮਾ ਦੀ ਮੰਨੀਏ ਤਾਂ ਅੱਜ ਦੇ ਬੱਚੇ 'ਡਿਜੀਟਲ ਏਜ ਕਿਡ' ਹਨ। ਉਹ ਭਾਵੇਂ ਆਪਣੀ ਖੁਸ਼ੀ ਅਤੇ ਦੁੱਖ ਮਾਪਿਆਂ ਨਾਲ ਨਾ ਵੰਡਣ ਪਰ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ 'ਤੇ ਜ਼ਰੂਰ ਸ਼ੇਅਰ ਕਰਦੇ ਹਨ।

ਬਤੌਰ ਮਾਪੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰੋਫਾਈਲ ਤੋਂ ਕਾਫ਼ੀ ਕੁਝ ਜਾਣਨ ਅਤੇ ਸਮਝਣ ਦਾ ਮੌਕਾ ਮਿਲ ਸਕਦਾ ਹੈ।

ਜਿਸ ਕੁੜੀ ਨੇ ਖੁਦਕੁਸ਼ੀ ਕੀਤੀ ਉਸ ਨੇ ਵੀ ਫੇਸਬੁੱਕ 'ਤੇ ਇੱਕ ਮਹੀਨੇ ਪਹਿਲਾਂ 'ਡਾਂਸ' ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਇੱਕ ਪੋਸਟ ਲਿਖਿਆ ਸੀ।

ਪੂਰਣੀਮਾ ਮੁਤਾਬਕ ਉਹ ਇੱਕ ਪੋਸਟ ਉਸ ਕੁੜੀ ਦੀ ਮਨ ਦੀ ਹਾਲਤ ਬਾਰੇ ਕਾਫ਼ੀ ਕੁਝ ਦੱਸਦੀ ਹੈ।

'ਪੜ੍ਹਾਈ ਹੀ ਸਭ ਕੁਝ ਹੈ'

ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣ ਵਾਲੀ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨੀ ਰੇਣੂ ਨਰਗੁੰਡੇ ਦੀ ਮੰਨੀਏ ਤਾਂ ਇਸ ਪੂਰੇ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਜਿੰਨੇ ਦੋਸ਼ੀ ਸਕੂਲ ਦੇ ਅਧਿਆਪਕ ਹਨ ਉਨੇ ਹੀ ਦੋਸੀ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਦੇ ਮਾਪੇ ਵੀ ਹਨ।

ਰੇਣੂ ਕਹਿੰਦੀ ਹੈ, "ਘਰ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਫਿਰ ਸਕੂਲ ਅਸੀਂ ਪੜ੍ਹਾਈ-ਲਿਖਾਈ ਨੂੰ ਇੰਨਾ ਵੱਡਾ ਬਣਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ ਕਿ ਜਿਵੇਂ ਪੜ੍ਹਾਈ ਵਿੱਚ ਨੰਬਰ ਹੀ ਸਭ ਕੁਝ ਹੈ।"

"ਨੰਬਰ ਘੱਟ ਆਉਣ ਜਾਂ ਬੱਚਾ ਫੇਲ੍ਹ ਹੋ ਗਿਆ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਚਾਹੇ ਸਕੂਲ ਦੇ ਲੋਕ ਹੋਣ ਜਾਂ ਗੁਆਂਢੀ, ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਘੱਟ ਸਮਝਣ ਵਿੱਚ ਦੇਰ ਨਹੀਂ ਲਾਉਂਦੇ। ਇਸ ਨਾਲ ਬੱਚੇ ਵਿੱਚ ਹੀਣ ਭਾਵਨਾ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।"

ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਪ੍ਰਾਈਵੇਟ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਨ ਵਾਲੀ ਜਿਸ ਵਿਦਿਆਰਥਣ ਨੇ ਖੁਦਕੁਸ਼ੀ ਕੀਤੀ, ਮੁਮਕਿਨ ਹੈ ਕਿ ਉਸ ਨਾਲ ਵੀ ਅਜਿਹਾ ਹੋਇਆ ਹੋਵੇ।

ਰੇਣੂ ਕਹਿੰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਮਾਪਿਆਂ ਨੂੰ 'ਪੜ੍ਹਾਈ ਹੀ ਸਭ ਕੁਝ ਹੈ' ਦੀ ਸੋਚ ਨੂੰ ਬਦਲਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।

ਮਾਪੇ ਕੀ ਕਰਨ?

ਕੀ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਪੜ੍ਹਨ ਲਈ ਮਾਪੇ ਕੁਝ ਕਹਿਣਾ ਹੀ ਬੰਦ ਕਰ ਦੇਣ?

ਰੇਣੂ ਕਹਿੰਦੀ ਹੈ, "ਅਜਿਹਾ ਬਿਲਕੁਲ ਵੀ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਬਸ ਮਾਪਿਆਂ ਨੂੰ ਇਹ ਸਮਝਣ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ ਕਿ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਦੋਂ ਅਤੇ ਕਿੰਨਾ ਦਖਲ ਦੇਣਾ ਹੈ।"

ਇਸ ਨੂੰ ਸਮਝਣ ਦਾ ਰੇਣੂ ਇੱਕ ਸੌਖਾ ਤਰੀਕਾ ਦੱਸਦੀ ਹੈ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਮੁਤਾਬਕ, "ਇੱਕ ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਸਾਈਕਲ ਸਿਖਾਉਂਦੇ ਹੋਏ ਅਸੀਂ ਵਿੱਚ-ਵਿੱਚ ਕਦੇ ਸਾਈਕਲ ਫੜ੍ਹਦੇ ਹਾਂ ਕਦੇ ਛੱਡਦੇ ਹਾਂ ਅਤੇ ਕੁਝ ਸਮੇਂ ਬਾਅਦ ਉਸ ਨੂੰ ਬਿਨਾ ਦੱਸੇ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਖੁਦ ਸਾਈਕਲ ਚਲਾਉਣ ਲਈ ਛੱਡ ਦਿੰਦੇ ਹਾਂ ਤਾਕਿ ਬੱਚਾ ਸੰਤੁਲਨ ਬਣਾਉਣਾ ਸਿੱਖ ਸਕੇ। ਠੀਕ ਅਜਿਹਾ ਹੀ ਸਾਨੂੰ ਬੱਚਿਆਂ ਨਾਲ ਪੜ੍ਹਾਈ ਦੇ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।"

"ਘੱਟ...


ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਯੂਨੀਅਨ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਮਹਿਲਾ ਪ੍ਰਧਾਨ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਿੱਚ ਵਿਦਆਰਥਣਾਂ ਤੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਸੰਗਠਾਨਾਂ ਦੇ ਸਹਿਯੋਗ ਨਾਲ ਇਸ ਲਈ ਲਗਪਗ ਡੇਢ ਮਹੀਨਾ ਸੰਘਰਸ਼ ਕੀਤਾ।

ਉੱਤਰੀ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਕੁੜੀਆਂ ਦੀਆਂ ਅਜਹੀਆਂ ਲਹਿਰਾਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਾਂਝ ਰਹੀ ਹੈ। ਸਾਰਿਆਂ ਨੂੰ ਪਿੰਜਰਾ ਤੋੜਨ ਦੇ ਸੰਘਰਸ਼ ਚ ਸਾਥ ਦੇਣ ਲਈ ਕਿਹਾ ਗਿਆ।

ਇਸ ਫੈਸਲੇ ਨਾਲ ਪੰਜਾਬ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇਸ ਦੀਆਂ ਹੋਰ ਵੱਡੇ ਅਦਾਰਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਗਈ ਹੈ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਵਿਦਿਆਰਥਣਾਂ ਉੱਪਰ ਰਿਹਾਇਸ਼ ਬਾਰੇ ਕਿਸੇ ਕਿਸਮ ਦੀ ਪਾਬੰਦੀ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਅਦਾਰਿਆਂ ਵਿੱਚ ਦਿੱਲੀ ਦੀ ਜਵਾਹਰ ਲਾਲ ਨਹਿਰੂ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਅਤੇ ਕੁੱਝ ਆਈਆਈਟੀਜ਼ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।

ਪੰਜਾਬ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦਾ ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਸ਼ਹਿਰ ਦੋ ਸੂਬਿਆਂ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਹੈ ਅਤੇ ਕੇਂਦਰ ਸ਼ਾਸਿਤ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਹੈ। ਇਹ ਸ਼ਹਿਰ ਪੈਸੇ ਪੱਖੋਂ ਤਾਂ ਅਮੀਰ ਹੈ ਪਰ ਲਿੰਗਕ ਬਰਾਬਰੀ ਸਮੇਤ ਸਮਾਜਿਕ ਭਲਾਈ ਦੇ ਹੋਰ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਕਾਫੀ ਗਰੀਬ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਇਸ ਦੇ ਆਲੇ ਦੁਆਲੇ ਸਭ ਤੋਂ ਮਾੜੇ ਲਿੰਗ ਅਨੁਪਾਤ ਵਾਲੇ ਖੇਤਰ ਹਨ, ਮਾਦਾ ਭਰੂਣ ਹੱਤਿਆ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਪਰ ਕੁੱਲ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ 70 ਫੀਸਦੀ ਕੁੜੀਆਂ ਹਨ।

ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਇੱਕ ਪੁਰਸ਼ ਪ੍ਰਧਾਨ ਥਾਂ

ਸ਼ਹਿਰ ਵਾਂਗ ਹੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵੀ ਪੁਰਸ਼ ਦਬਦਬੇ ਵਾਲੀ ਹੀ ਹੈ ਜਿੱਥੇ 'ਗੇੜੀ ਕਲਚਰ' ਚੱਲਦਾ ਹੈ। ਗੇੜੀ ਜਿਨਸੀ ਸ਼ੋਸ਼ਣ ਦਾ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਕੁੜੀਆਂ ਦੇ ਕਾਲਜਾਂ ਅਤੇ ਹੋਸਟਲਾਂ ਸਾ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਹਮਣਿਓਂ ਮੁੰਡੇ ਮਹਿੰਗੀਆਂ ਕਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਉੱਚੀ ਆਵਾਜ਼ 'ਚ ਗਾਣੇ ਵਜਾਉਂਦੇ ਨਿਕਲਦੇ ਹਨ।

ਮੁੰਡੇ ਕੁੜੀਆਂ ਨੂੰ ਘੂਰਦੇ ਹਨ, ਬੇਇਜ਼ਤ ਕਰਦੇ ਹਨ।

48 ਦਿਨਾਂ ਤੋਂ ਕੁੜੀਆਂ ਦੇ ਹੋਸਟਲ ਨੂੰ 24 ਘੰਟੇ ਖੋਲ੍ਹਣ ਦੀ ਮੰਗ ਨੂੰ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਸੈਨੇਟ ਨੇ ਮੰਨਿਆ

ਅਜਿਹੇ ਵਿੱਚ ਕੁੜੀਆਂ ਨੇ ਨਾ ਸਿਰਫ਼ ਕੈਂਪਸ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਹੱਕ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਹੈ ਸਗੋਂ ਸ਼ਹਿਰ ਉੱਤੇ ਵੀ ਦਾਅਵੇਦਾਰੀ ਰੱਖੀ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਘੂਰੀਆਂ ਨੂੰ ਨੇਮ ਮੰਨਣ ਤੋਂ ਇਨਕਾਰ ਕੀਤਾ ਹੈ।

ਇਨ੍ਹਾਂ ਲਹਿਰਾਂ ਨੂੰ ਮੀਟੂ ਨਾਲ ਜੋੜ ਕੇ ਵੀ ਦੇਖਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਨੇ ਸੰਸਾਰ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਕੰਮ ਦੀ ਥਾਂ 'ਤੇ ਹੁੰਦੇ ਸ਼ੋਸ਼ਣ ਬਾਰੇ ਔਰਤਾਂ ਵਿੱਚ ਨਵੀਂ ਚੇਤਨਾ ਪੈਦਾ ਕੀਤੀ ਹੈ।

ਦੋਵੇਂ ਮੁਹਿੰਮਾਂ ਜਨਤਕ ਥਾਂਵਾਂ 'ਤੇ ਔਰਤਾਂ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਪੇਸ਼ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਮੰਗ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ ਕਿ ਜਨਤਕ ਥਾਵਾਂ ਦਾ ਮਾਹੌਲ ਹੁਣ ਲਿੰਗ ਬਰਾਰਬਰੀ ਦਰਸ਼ਾਏ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਨਾਰੀਵਾਦੀ ਸੰਘਰਸ਼ਾਂ ਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਸਿੱਖਿਆ ਦੇ ਰੁਜ਼ਗਾਰ ਦੇ ਮੌਕਿਆਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਾਉਣ ਲਈ ਸੀ ਜਿੱਥੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਜਾਣਬੁੱਝ ਤੋਂ ਵਰਜ ਕੇ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਹੁਣ ਖੁੱਲ੍ਹ ਤਾਂ ਮਿਲ ਗਈ ਹੈ ਪਰ ਸ਼ਰਤਾਂ ਨਾਲ।

ਔਰਤਾਂ ਨੇ ਸਿੱਖਿਆ ਅਤੇ ਰੁਜ਼ਗਾਰ ਦੀ ਕੀਮਤ ਚੁਕਾਈ

ਉੱਚ ਸਿੱਖਿਆ ਵਿੱਚ ਔਰਤਾਂ ਪਹੁੰਚ ਤਾਂ ਗਈਆਂ ਪਰ ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਉੱਪਰ ਸਖ਼ਤ ਅਨੁਸ਼ਾਸ਼ਨ ਵੀ ਥੋਪ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ।

ਇਸ ਵਿੱਚ ਨਾ ਸਿਰਫ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਅਦਾਰਿਆਂ ਵਿੱਚ ਘੁੰਮਣ ਫਿਰਨ 'ਤੇ ਪਾਬੰਦੀਆਂ ਸਨ ਸਗੋਂ ਉਹ ਕਿਹੜੇ ਅਨੁਸ਼ਾਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਨਗੀਆਂ ਤੇ ਕਿਹੜੇ ਕਿੱਤੇ ਵਿੱਚ ਜਾਣਗੀਆਂ ਇਹ ਵੀ ਤੈਅ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪੇਸ਼ਵਾਰਾਨਾ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਜਿਊਣ ਦੀ ਉਤਨੀ ਦੇਰ ਹੀ ਖੁੱਲ੍ਹ ਸੀ ਜਦ ਤਕ ਕਿ ਉਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਘਰੇਲੂ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਨਾ ਕਰੇ।

ਪੰਜਾਬੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੀਆਂ ਵਿਦਿਆਰਥਣਾਂ (ਫਾਈਲ ਫੋਟੋ)

ਔਰਤਾਂ ਲਈ ਨਾ ਤਾਂ ਜਨਤਕ ਥਾਵਾਂ ਦਾ ਅਤੇ ਨਾ ਹੀ ਪਰਿਵਾਰਕ ਮਾਹੌਲ ਬਦਲਿਆ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਉਹੀ ਪੁਰਾਣੇ ਨਿਯਮ ਪਾਲਣ ਦੀ ਉਮੀਦ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ।

ਔਰਤਾਂ ਨਾਲ ਨਾਗਰਿਕਾਂ ਜਾਂ ਬਾਲਗਾਂ ਵਜੋਂ ਨਹੀਂ ਸਗੋਂ ਬੱਚਿਆਂ ਵਾਂਗ ਵਿਹਾਰ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕਾਮੁਕਤਾ ਦੇ ਚਸ਼ਮੇ ਵਿੱਚੋਂ ਦੇਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀਆਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਮਾਂ-ਬਾਪ ਵਾਲੀ ਭੂਮਿਕਾ ਵਿੱਚ ਰੱਖ ਲਿਆ। ਇਸੇ ਕਾਰਨ ਕੁੜੀਆਂ ਨੂੰ ਘਰ ਵਰਗੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਦੇਣ ਦੇ ਤਰਕ ਨੇ ਜਨਮ ਲਿਆ ਅਤੇ ਕੈਂਪਸ ਵਿੱਚ ਲਿੰਗ ਬਰਾਬਰੀ ਨੂੰ ਛਿੱਕੇ 'ਤੇ ਟੰਗ ਦਿੱਤਾ।

ਉੱਚ ਸਿੱਖਿਆ ਦੇ ਅਦਾਰਿਆਂ ਵੱਲੋਂ ਮੁੰਡੇ ਅਤੇ ਕੁੜੀਆਂ ਸ਼ਬਦ ਵਰਤਣਾ ਹੀ ਇਹ ਸਿੱਧ ਕਰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੂੰ ਸਮਾਜ ਅਤੇ ਬਿਰਾਦਰੀ ਦੇ ਆਜ਼ਾਦ ਬਾਲਗ ਮੈਂਬਰਾਂ ਵਜੋਂ ਨਹੀਂ ਦੇਖਦੇ।

ਇਸ ਲਈ ਜੇ ਕੋਈ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਕੁੜੀਆਂ ਦਾ ਮਾਂ ਜਾਂ ਬਾਪ ਹੈ ਅਤੇ ਪੁਰਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਮੁੰਡਿਆਂ ਵਜੋਂ ਦੇਖਦੀ ਹੈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵੱਲੋਂ ਕੁੜੀਆਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰੇਸ਼ਾਨ ਕੀਤੇ ਜਾਣ ਦੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਨਹੀਂ...


ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦਾ ਇਲਜ਼ਾਮ ਹੈ, "ਇਹ ਦਾਖ਼ਲੇ ਨੀਟ ਸਕੋਰ ਨੂੰ ਦੇਖ ਕੇ ਨਹੀਂ ਸਗੋਂ ਫ਼ੀਸ ਭਰਨ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਦੇ ਆਧਾਰ 'ਤੇ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਹਨ। ਤਾਂ ਕੀ ਸਰਕਾਰ ਸੀਟਾਂ ਵੇਚਣ ਲੱਗ ਪਈ ਹੈ?"

ਇਹ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਸਬੂਤ ਵੱਜੋਂ ਰਾਜਸਥਾਨ ਮੈਡੀਕਲ ਸਿੱਖਿਆ ਵਿਭਾਗ ਵੱਲੋਂ ਜਾਰੀ ਐੱਮਬੀਬੀਐੱਸ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੀ ਇੱਕ ਲਿਸਟ ਦਿਖਾਉਂਦੇ ਹਨ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਕਈ ਅਜਿਹੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੇ ਨਾਮ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਨੀਟ ਸਕੋਰ 50-55 ਪਰਸੈਂਟਾਈਲ ਵੀ ਨਹੀਂ ਹੈ।

ਇਹ ਉਹ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਇਸ ਸਾਲ ਸੂਬਾ ਸਰਕਾਰ ਵੱਲੋਂ ਲਾਗੂ ਐੱਨਆਰਆਈ ਕੋਟੇ ਵਿੱਚ ਦਾਖ਼ਲਾ ਮਿਲਿਆ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਰਾਜਸਥਾਨ ਵਿੱਚ ਐੱਨਆਰਆਈ ਕੋਟੇ ਦੀਆਂ 200 ਤੋਂ ਵਧੇਰੇ ਸਰਕਾਰੀ ਸੀਟਾਂ ਮਿੱਥੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਮੈਡੀਕਲ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੀ ਸੂਬਾ ਪੱਧਰੀ ਕੋਆਰਡੀਨੇਸ਼ਨ ਕਮੇਟੀ ਮੁਜ਼ਾਹਰੇ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ।

ਰਾਜਸਥਾਨ ਦੇ ਅਜਮੇਰ, ਕੋਟਾ, ਉਦੈਪੁਰ, ਜੈਪੁਰ ਅਤੇ ਬੀਕਾਨੇਰ ਮੈਡੀਕਲ ਕਾਲਜਾਂ ਸਮੇਤ ਸੂਬੇ ਦੇ ਸਾਰੇ 14 ਮੈਡੀਕਲ ਕਾਲਜਾਂ ਦੇ ਕੈਂਪਸ ਪਿਛਲੇ ਦਿਨਾਂ ਤੋਂ ਸਰਕਾਰ ਵਿਰੋਧੀ ਨਾਅਰਿਆਂ ਨਾਲ ਗੂੰਜਦੇ ਦਿਖੇ ਅਤੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਭੁੱਖ ਹੜਤਾਲ ਵੀ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।

ਜਦਕਿ ਸੂਬਾ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਐੱਨਆਰਆਈ ਕੋਟੇ ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਮੈਡੀਕਲ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੀਆਂ ਮੰਗਾਂ 'ਤੇ ਕੋਈ ਵਿਚਾਰ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ, ਇਸ ਲਈ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਹੁਣ ਇਸ ਕੋਟੇ ਨੂੰ 'ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਪੈਸਾ ਕਮਾਉਣ ਦੀ ਸਕੀਮ' ਦੱਸ ਰਹੇ ਹਨ।

ਐੱਨਆਰਆਈ ਕੋਟਾ ਕੀ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਹੈ?

ਸਰਕਾਰੀ ਹੁਕਮਾਂ ਮੁਤਾਬਕ ਰਾਜਸਥਾਨ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਜੂਨ 2019 ਵਿੱਚ ਵਿਦਿਅਕ ਸੈਸ਼ਨ 2014-15 ਵਿੱਚ ਵਧਾਈਆਂ ਗਈਆਂ ਮੈਡੀਕਲ ਦੀਆਂ ਸੀਟਾਂ ਵਿੱਚੋਂ 15 ਫ਼ੀਸਦੀ ਸੀਟਾਂ ਐੱਨਆਰਆਈ ਕੋਟੇ ਵਿੱਚੋਂ ਭਰਨ ਦਾ ਫ਼ੈਸਲਾ ਲਿਆ।

ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਇਸ ਨਵੇਂ ਬੰਦੋਬਸਤ ਕਾਰਨ ਸੂਬੇ ਦੀਆਂ ਸਮੂਹ ਮੈਡੀਕਲ ਸੀਟਾਂ ਵਿੱਚੋਂ 212 ਸੀਟਾਂ ਐੱਨਆਰਆਈ ਕੋਟੇ ਲਈ ਰਾਖਵੀਂ ਹੋ ਗਈਆਂ ਹਨ।

ਰਾਜਸਥਾਨ ਦੇ ਮੈਡੀਕਲ ਸਿੱਖਿਆ ਵਿਭਾਗ ਦੇ ਵਧੀਕ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਸੁਰੇਸ਼ ਚੰਦ ਨੇ ਬੀਬੀਸੀ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ, "ਰਾਜਸਥਾਨ ਵਿੱਚ 14 ਸਰਕਾਰੀ ਮੈਡੀਕਲ ਕਾਲਜ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ 6 ਕਾਲਜ ਸਿੱਧੇ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਹੇਠ ਆਉਂਦੇ ਹਨ। ਬਾਕੀ ਦੇ 6 ਕਾਲਜ ਸਰਕਾਰੀ ਕਮੇਟੀਆਂ ਵੱਲੋਂ ਚਲਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।"

"ਸੂਬੇ ਦੀਆਂ 212 ਐੱਨਆਰਆਈ ਸੀਟਾਂ ਨੂੰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਾਰੇ 14 ਸਰਕਾਰੀ ਕਾਲਜਾਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਐੱਨਆਰਆਈ ਕੋਟਾ ਸਿਰਫ਼ ਪ੍ਰਾਈਵੇਟ ਕਾਲਜਾਂ ਵਿੱਚ ਹੀ ਦਿੱਤੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਸਨ।"

ਮੈਡੀਕਲ ਸਿੱਖਿਆ ਵਿਭਾਗ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਫ਼ੈਸਲਾ ਐੱਮਬੀਬੀਐੱਸ ਅਤੇ ਡੈਂਟਲ ਕੋਰਸਾਂ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਅਗਲੇਰੀ ਪੜ੍ਹਾਈ, ਯਾਨੀ ਪੋਸਟ ਗਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਕੋਰਸਾਂ ਦੇ ਦਾਖ਼ਲਿਆਂ 'ਤੇ ਵੀ ਲਾਗੂ ਹੋਵੇਗਾ।

ਸੁਰੇਸ਼ ਚੰਦ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਸੂਬਾ ਸਰਕਾਰ ਇਸ ਕੋਟੇ ਰਾਹੀਂ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੂੰ ਸੂਬੇ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਨ ਲਈ ਸੱਦਣਾ ਚਾਹੁੰਦੀ ਹੈ।

ਇਸ ਦਾ ਇੱਕ ਮਕਸਦ ਇਹ ਵੀ ਹੈ ਕਿ ਸਰਕਾਰੀ ਮੈਡੀਕਲ ਕਾਲਜਾਂ ਲਈ ਕੁਝ ਵਧੇਰੇ ਪੈਸਾ ਜੋੜਿਆ ਜਾ ਸਕੇ।

ਇਹੀ ਕਾਰਨ ਹੈ ਕਿ ਐੱਨਆਰਆਈ ਕੋਟੇ ਵਿੱਚ ਅਰਜੀ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਤੋਂ ਵਧੇਰੇ ਫ਼ੀਸ ਵਸੂਲੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਲੇਕਿਨ ਮੈਡੀਕਲ ਸਟੂਡੈਂਟਸ ਕੋਆਰਡੀਨੇਸ਼ਨ ਕਮੇਟੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਸਾਰੇ ਸਰਕਾਰੀ ਕਾਲਜਾਂ ਦੇ ਨੁਮਾਇੰਦੇ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਇਸ ਤਰਕ ਨਾਲ ਸਹਿਮਤ ਨਹੀਂ ਹਨ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਸਵਾਲ ਹੈ ਕਿ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਤੋਂ ਵਧੇਰੇ ਫ਼ੀਸ ਲੈ ਕੇ, ਸੂਬੇ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਮੈਰਿਟ ਵਾਲੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਦੀ ਸੀਟ ਖੋਹੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਉਹ ਕਿੱਥੋਂ ਤੱਕ ਸਹੀ ਹੈ?

ਫ਼ੀਸ ’ਤੇ ਵਿਵਾਦ

ਐੱਨਆਰਆਈ ਕੋਟੇ ਵਾਲੀ ਸੀਟ ’ਤੇ ਸਾਲਾਨਾ ਫ਼ੀਸ ਕਿੰਨੀ ਕੁ ਸਹੀ ਹੈ। ਇਹ ਪੜ੍ਹਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਇਹ ਜਾਣ ਲਓ ਕਿ ਫ਼ੀਸ ਬਾਰੇ ਵੀ ਰਾਜਸਥਾਨ ਦੇ ਮੈਡੀਕਲ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਪਿਛਲੇ ਇੱਕ ਸਾਲ ਤੋਂ ਆਲੋਚਨਾ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।

ਡਾਕਟਰਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਮੂੰਹਾਂ ਤੇ ਜਿੰਦੇ ਲਾ ਕੇ ਮੁਜ਼ਾਹਰਾ ਕੀਤਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਸੀ ਕਿ ਕੋਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸੁਣਵਾਈ ਨਹੀਂ ਕਰ ਰਿਹਾ।

ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦਾ ਪੱਖ ਹੈ ਕਿ ਸਾਲ 2017 ਵਿੱਚ ਹੋਸਟਲ, ਟਿਊਸ਼ਨ, ਅਕਦਾਮਿਕ ਅਤੇ ਸਪੋਰਟਸ ਫ਼ੀਸ ਮਿਲਾ ਕੇ ਪ੍ਰਤੀ ਵਿਦਿਆਰਥੀ 6,000 ਰੁਪਏ ਜਮ੍ਹਾ ਹੁੰਦੇ ਸਨ। ਸਾਲ 2018 ਵਿੱਚ ਇਹੀ ਫ਼ੀਸ ਵਧਾ ਕੇ ਕਰੀਬ 50,000 ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਗਈ।

ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਇਹ ਨਿਯਮ ਵੀ ਤੈਅ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਮੈਡੀਕਲ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੀ ਫ਼ੀਸ ਹਰ ਜੀਅ ਮੁਤਾਬਕ ਦਸ ਫ਼ੀਸਦੀ ਵਧਾਈ ਜਾਵੇਗੀ।

ਗੱਲ ਕਰਦੇ ਹਾਂ ਸਰਕਾਰੀ ਕਾਲਜਾਂ ਦੀਆਂ ਐੱਨਆਰਆਈ ਸੀਟਾਂ ਬਾਰੇ। ਵਧੀਕ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ...


ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਪੁਲਿਸ ਦੇ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਐੱਫਆਈਆਰ ਦਰਜ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ ਉਹ ਪ੍ਰੀਖਿਆ ਦਾ ਬਾਈਕਾਟ ਕਰਨਗੇ।

ਰੋਸ-ਮੁਜ਼ਾਹਰਿਆਂ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ ਜਾਮੀਆ ਦੀ ਵਾਈਸ ਚਾਂਸਲਰ ਨਜ਼ਮਾ ਅਖ਼ਤਰ ਸਾਹਮਣੇ ਆਈ ਅਤੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੇ ਸਵਾਲਾਂ ਦੇ ਜਵਾਬ ਦਿੱਤਾ।

ਵੀਸੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਪੁਲਿਸ ਨੇ ਜਾਮੀਆ ਕੈਂਪਸ 'ਚ ਵੜਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਆਗਿਆ ਨਹੀਂ ਲਈ ਸੀ ਅਤੇ ਕੈਂਪਸ ਅੰਦਰ ਜਦੋ ਵੀ ਕਾਰਵਾਈ ਕੀਤੀ ਉਸ ਦੇ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਜਾਮੀਆ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਕੋਰਟ ਜਾਵੇਗਾ।

ਨਜ਼ਮਾ ਅਖ਼ਤਰ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਅਸੀਂ ਜੋ ਐੱਫਆਈਆਰ ਕਰਵਾਈ ਹੈ, ਉਸ ਨੂੰ ਪੁਲਿਸ ਰੀਸੀਵ ਨਹੀਂ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ। ਤੁਸੀਂ ਜੋ ਚਾਹੁੰਜੇ ਹੋ ਉਹ ਅਸੀਂ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦੇ ਕਿਉਂਕਿ ਅਸੀਂ ਸਰਕਾਰ ਕਰਮਚਾਰੀ ਹਾਂ। ਅਸੀਂ ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਇਤਰਾਜ਼ ਭੇਜੇ ਹਨ। ਹੁਣ ਅਸੀਂ ਕੋਰਟ ਵੀ ਜਾਵਾਂਗੇ।"

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ-

ਬੀਬੀਸੀ ਹਿੰਦੀ 'ਤੇ ਇਸ ਪੂਰੀ ਬਹਿਸਬਾਜ਼ੀ ਦਾ ਵੀਡੀਓ ਦੇਖ ਸਕਦੇ ਹੋ

ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੇ ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸਵਾਲ ਕੀਤਾ ਕਿ 15 ਪਹਿਲਾਂ ਵੀ ਇਹੀ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਸੀ ਕਿ ਜਾਮੀਆ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਕੋਰਟ ਜਾਵੇਗਾ। ਦੂਜਾ ਸਵਾਲ ਇਹ ਵੀ ਹੈ ਕਿ ਪੁਲਿਸ ਜਾਮੀਆ ਕੈਂਪਸ 'ਚ ਵੜੀ ਕਿਵੇਂ ਅਤੇ ਮੀਡੀਆ 'ਚ ਇਸ ਦੀ ਜਵਾਬਦੇਹੀ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਸਵਾਲ ਹੋਇਆ ਤਾਂ ਤੁਸੀਂ ਕਿਹਾ ਸੀ, "ਕੋਈ ਨਹੀਂ।" ਸਿੱਧਾ ਜਵਾਬ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤਾ।

ਉਸ 'ਤੇ ਵੀਸੀ ਨਜ਼ਮਾ ਅਖ਼ਤਰ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਤੁਸੀਂ ਜੋ ਟੀਵੀ ਇੰਟਰਵਿਊ ਦੇਖਿਆ ਹੈ ਉਹ ਅਧੂਰਾ ਹੈ। ਮੈਂ ਕਹਿੰ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਦੀ ਹਾਂ ਕਿ ਉਹ ਪੂਰਾ ਇੰਟਰਵਿਊ ਦਿਖਾਉਣ ਤਾਂ ਹੀ ਸਪੱਸ਼ਟ ਹੋਵੇਗਾ।"

ਦੱਸ ਦਈਏ ਕਿ 15 ਦਸੰਬਰ ਨੂੰ ਜਾਮੀਆ ਇਲਾਕੇ ਵਿੱਚ ਨਾਗਰਿਕਤਾ ਸੋਧ ਕਾਨੂੰਨ ਦੇ ਵਿਰੋਧ ਵਿੱਚ ਹੋਏ ਮੁਜ਼ਾਹਰੇ ਦੌਰਾਨ ਹਿੰਸਾ ਭੜਕ ਗਈ ਸੀ।

ਇਸ ਦੌਰਾਨ ਕਈ ਬੱਸਾਂ ਵਿੱਚ ਅੱਗ ਲਗਾਈ ਅਤੇ ਭੰਨ-ਤੋੜ ਦੀਆਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ਵੀ ਹੋਈਆਂ ਸਨ। ਇਲਜ਼ਾਮ ਹਨ ਕਿ ਦੇਰ ਸ਼ਾਮ ਦਿੱਲੀ ਪੁਲਿਸ ਨੇ ਜਾਮੀਆ ਕੈਂਪਸ ਵਿੱਚ ਵੜ ਕੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨਾਲ ਕੁੱਟਮਾਰ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਲਾਈਬ੍ਰੇਰੀ 'ਚ ਵੜ ਕੇ ਭੰਨਤੋੜ ਕੀਤੀ ਸੀ।

ਸੀਏਏ ਅਤੇ ਜਾਮੀਆ ਵਿੱਚ ਹੋਈ ਹਿੰਸਾ ਦੇ ਵਿਰੋਧ ਵਿੱਚ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਬੀਤੇ ਇੱਕ ਮਹੀਨੇ ਤੋਂ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।

ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੇ ਇਹ ਵੀ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਗੱਲ ਨੂੰ ਸਵੀਕਾਰ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇ ਕਿ ਜਾਮੀਆ 'ਚ ਪੁਲਿਸ ਨੇ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਕਹਿਣ 'ਤੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨਾਲ ਕੁੱਟਮਾਰ ਅਤੇ ਭੰਨਤੋੜ ਕੀਤੀ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ-

ਜਾਮੀਆ ਦੇ ਹੋਸਟਲ ਵਿੱਚ ਹੁਣ ਕੀ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ?

ਪਰ ਵੀਸੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਹ ਕਿਸੇ ਦੀ ਕਹੀ ਗੱਲ ਨਹੀਂ ਦੁਹਰਾਉਣਗੇ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੀ ਗੱਲ ਮੇਰੇ ਮੂੰਹ 'ਚ ਨਾ ਪਾਓ। ਮੈਂ ਆਪਣੀ ਗੱਲ ਕਹਾਂਗੀ। ਦਿੱਲੀ ਪੁਲਿਸ ਜਾਮੀਆ ਕੈਂਪਸ ਵਿੱਚ ਸਾਡੀ ਆਗਿਆ ਦੇ ਬਿਨਾ ਵੜੀ ਸੀ। ਸਾਡੇ ਮਾਸੂਮ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਕੁੱਟਿਆਂ ਸੀ ਅਤੇ ਬਹੁਤ ਤਕਲੀਫ਼ ਦਿੱਤੀ। ਇਹ ਚੀਜ਼ ਅਸੀਂ ਬਿਲਕੁਲ ਨਹੀ ਬਰਦਾਸ਼ਤ ਕਰਾਂਗੇ।"

ਵਾਈਸ ਚਾਂਸਲਰ ਅਤੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਵਿਚਾਲੇ ਸਵਾਲ-ਜਵਾਬ ਅੱਧੇ ਘੰਟੇ ਤੋਂ ਵੀ ਵੱਧ ਚੱਲੇ। ਜਾਮੀਆ ਦੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਪੁਲਿਸ ਦੇ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਤੁਰੰਤ ਐੱਫਆਈਆਰ ਕਰਵਾਉਣ ਦੀ ਜ਼ਿੱਦ 'ਤੇ ਅੜੇ ਰਹੇ। ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੇ ਸਵਾਲ ਕੀਤਾ ਕਿ ਆਖ਼ਿਰ ਕਦੋਂ ਸ਼ਿਕਾਇਤ ਦਰਜ ਹੋਵੇਗੀ।

ਨਜ਼ਮਾ ਅਖ਼ਤਰ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਤਰੀਕ ਨਾ ਪੁੱਛੋ, ਮੈਂ ਕਹਿ ਦਿੱਤਾ ਤਾਂ ਐੱਫਆਈਆਰ ਹੋ ਕੇ ਰਹੇਗੀ।" ਪਰ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਇਸ 'ਤੇ ਰਾਜ਼ੀ ਨਹੀਂ ਹੋਏ। ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਸੀ ਕਿ ਇਹ ਝੂਠ ਹੈ ਅਤੇ ਤਤਕਾਲ ਐੱਫਆਈਆਰ ਹੋਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।

ਇੱਕ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਨੇ ਇਹ ਵੀ ਸਵਾਲ ਕੀਤਾ ਕਿ ਨਾਗਰਿਕਤਾ ਸੋਧ ਕਾਨੂੰਨ (ਸੀਏਏ) ਅਤੇ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਨਾਗਰਿਕਤਾ ਰਜਿਸਟਰ (ਐੱਨਆਰਸੀ) 'ਤੇ ਜਾਮੀਆ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਦਾ ਸਟੈਂਡ ਕੀ ਹੈ। ਇਸ 'ਤੇ ਵੀਸੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਸਿਰਫ਼ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਪ੍ਰੀਖਿਆਵਾਂ ਅਤੇ ਪੜ੍ਹਾਈ-ਲਿਖਾਈ ਦੀ ਗੱਲ ਕਰਨ।

ਕੈਂਪਸ ਵਿੱਚ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਦੇ ਸਵਾਲ 'ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਐੱਫਆਈਆਰ ਕਰਦਿਆਂ ਹੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਦੀ ਗਾਰੰਟੀ ਨਹੀਂ ਮਿਲ ਜਾਂਦੀ।

ਬੀਤੇ ਦਿਨੀਂ ਜਾਮੀਆ ਵਿੱਚ ਗਰਲਜ਼ ਹੋਸਟਲ 'ਚ ਕਥਿਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਮੁੰਡਿਆਂ ਦੇ ਆ ਜਾਣ ਦੀ ਗੱਲ ਸਾਹਮਣਏ ਆਈ ਹੈ। ਇਸ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਕੁੜੀਆਂ ਨੇ ਸਵਾਲ ਕੀਤਾ ਕਿ ਗਰਲਜ਼ ਹੋਸਟਲ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਨਹੀਂ ਤਾਂ ਕੈਂਪਸ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਕਿਵੇਂ ਕੀਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ?

ਵੀਸੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਸੁਰੱਖਿਆ ਹਰ ਥਾਂ ਦੁਗਣੀ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਹੋਰ ਕੀ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਪੁਲਿਸ ਦੇ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਐੱਫਆਈਆਰ ਦਰਜ ਕਰਵਾਉਣ ਦੀ ਕਾਰਵਾਈ ਮੰਗਲਵਾਰ...


ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਵੱਲੋਂ ਲਗਾਤਾਰ ਮਨਾਉਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਸੀ ਕਿ ਉਹ ਕੈਂਪਸ ਨਾ ਛੱਡਣ

ਵਜ੍ਹਾ, ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਨ ਵਾਲੇ ਲਗਪਗ 250 ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੇ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਤੋਂ ਕਸ਼ਮੀਰ ਵਾਪਸ ਜਾਣ ਲਈ ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਹਵਾਈ ਅੱਡੇ ਜਾਂ ਜੰਮੂ ਤੱਕ ਸੁਰੱਖਿਆ ਦੀ ਮੰਗ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਇਲਜ਼ਾਮ ਹੈ ਕਿ ਇਲਾਕੇ ਵਿੱਚ ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੂੰ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਬਣਾਇਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।

14 ਫਰਵਰੀ ਨੂੰ ਭਾਰਤ ਸ਼ਾਸਿਤ ਕਸ਼ਮੀਰ ਦੇ ਪੁਲਵਾਮਾ ਹਮਲੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਲਜ਼ਾਮ ਹੈ ਕਿ ਸ਼ੁੱਕਰਵਾਰ ਨੂੰ ਪਿੰਡ ਮੁਲਾਣਾ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਇੱਕ ਮੀਟਿੰਗ ਸੱਦੀ ਅਤੇ ਮਕਾਨ ਮਾਲਕਾਂ ਨੂੰ ਅਗਲੇ 24 ਘੰਟਿਆਂ ਵਿੱਚ ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਕੋਲੋਂ ਆਪਣੇ ਮਕਾਨ ਖਾਲੀ ਕਰਵਾਏ ਜਾਣ ਦਾ ਅਲਟੀਮੇਟਮ ਦਿੱਤਾ।

ਪੁਲਵਾਮਾ ਵਿੱਚ ਸੀਆਰਪੀਐੱਫ ਦੇ ਕਾਫਲੇ ਤੇ ਹੋਏ ਆਤਮਘਾਤੀ ਹਮਲੇ ਵਿੱਚ ਘੱਟੋ ਘੱਟ 40 ਜਵਾਨ ਮਾਰੇ ਗਏ। ਇਸ ਮਗਰੋਂ ਦੇਸ ਭਰ ਤੋਂ ਮੰਗ ਉੱਠ ਰਹੀ ਹੈ ਕਿ ਮੁਲਜ਼ਮਾਂ ਨੂੰ 'ਸਬਕ ਸਿਖਾਇਆ ਜਾਵੇ।'

ਹਮਲੇ ਦੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਅਤਵਾਦੀ ਸੰਗਠਨ ਜੇਸ਼-ਏ-ਮੁਹੰਮਦ ਨੇ ਲਈ ਹੈ।

ਅਣਪਛਾਤੇ ਲੋਕਾਂ ਖਿਲਾਫ਼ ਐੱਫਆਈਆਰ ਦਰਜ

ਹਰਿਆਣਾ ਪੁਲਿਸ ਨੇ ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਵਿਦਿਆਰੀਆਂ ਦੀ ਕੁੱਟਮਾਰ ਕਰਨ ਦੇ ਦੋਸ਼ ਵਿੱਚ ਅਣਪਛਾਤੇ ਲੋਕਾਂ ਖਿਲਾਫ ਦੋ ਐੱਫਆਈਆਰ ਦਰਜ ਕੀਤੀਆਂ ਹਨ।

ਪਹਿਲੀ ਐੱਫਆਈਆਰ ਵਿੱਚ  ਐਤਵਾਰ ਤੇ ਸੋਮਵਾਰ ਦੀ ਦਰਮਿਆਨੀ ਰਾਤ ਨੂੰ ਦੋ ਅਣਪਛਾਤੇ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਖਿਲ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਾਫ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਾਉਣ ਅਤੇ ਬਿਨਾਂ ਇਜਾਜ਼ਤ ਘਰ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਦੀਆਂ ਧਾਰਾਵਾਂ ਲਾਈਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ।

ਐੱਫਆਈਆਰ ਮੁਤਾਬਕ, ''ਪੁਲਿਸ ਨੂੰ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ 'ਤੇ ਇੱਕ ਵੀਡੀਓ ਮਿਲੀ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਦੋ ਅਣਪਛਾਤੇ ਵਿਅਕਤੀ ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਵੱਲੋਂ ਮੁਲਾਣਾ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਕਿਰਾਏ 'ਤੇ ਲਏ ਇੱਕ ਘਰ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋ ਰਹੇ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨਾਲ ਕੁਟਮਾਰ ਕੀਤੀ।''

ਦੂਸਰੀ ਐੱਫਆਈਆਰ ਵਿੱਚ ਪੁਲਿਸ ਨੇ ਦੰਗਾ ਕਰਨ, ਗੈਰ-ਕਾਨੂੰਨੀ ਇਕੱਠ ਕਰਨ, ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਾਉਣ ਅਤੇ ਅਪਰਾਧਕ ਕਾਰਵਾਈ ਦੀਆਂ ਧਾਰਾਵਾਂ ਲਾਈਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ।

ਐੱਫਆਈਆਰ ਮੁਤਾਬਕ, ''16 ਫਰਵਰੀ ਨੂੰ 6-7 ਅਣਪਛਾਤੇ ਬੰਦਿਆਂ ਨੇ ਇੱਕ ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਨਾਲ ਕੁਟਮਾਰ ਕੀਤੀ, ਜਦੋਂ ਉਹ ਮੁਲਾਣਾ ਪਿੰਡ ਦੀ ਇੱਕ ਦੁਕਾਨ ਤੋਂ ਕੁਝ ਸਾਮਾਨ ਲੈਣ ਗਿਆ ਸੀ।''

ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੋਹਾਂ ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਦੇ ਸੰਬੰਧ ਵਿੱਚ ਪੁਲਿਸ ਵੱਲੋਂ ਖ਼ਬਰ ਲਿਖੇ ਜਾਣ ਤੱਕ ਕੋਈ ਗ੍ਰਿਫ਼ਤਾਰੀ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ ਗਈ।

ਕੈਂਪਸ ਵਿੱਚ ਕਸ਼ਮੀਰ ਵਾਪਸ ਜਾਣ ਦੀ ਮੰਗ ਲੈ ਕੇ ਇਕੱਠੇ ਹੋਏ ਵਿਦਿਆਰਥੀ

ਕੀ ਸੀ ਕੈਂਪਸ ਦਾ ਮਾਹੌਲ?

ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਹੋਸਟਲ ਨੰਬਰ 11 ਤੇ 12 ਦੇ ਬਾਹਰ ਕਰੀਬ 200 ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਇਕੱਠੇ ਹੋਏ ਸਨ। ਉਹ ਡਰੇ ਹੋਏ ਨਜ਼ਰ ਆ ਰਹੇ ਸਨ ਅਤੇ ਹਰਿਆਣਾ ਦੇ ਐੱਸਪੀ ਆਸਥਾ ਮੋਦੀ ਅਤੇ ਡੀਸੀ ਸ਼ਰਨਦੀਪ ਕੌਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਗੱਲਬਾਤ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ।

ਹਰਿਆਣਾ ਪੁਲਿਸ ਨੇ ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਸੁਰੱਖਿਆ ਘੇਰਾ ਬਣਾਇਆ ਹੋਇਆ ਸੀ ਤਾਂ ਜੋ ਕੋਈ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਨਾ ਬਣਾ ਲਵੇ।

ਇਸੇ ਦੌਰਾਨ ਹੋਸਟਲਾਂ ਦੇ ਅੰਦਰੋਂ 'ਭਾਰਤ ਮਾਤਾ ਦੀ ਜੈ' ਦੇ ਨਾਅਰੇ ਵੀ ਸੁਣਾਈ ਦਿੱਤੇ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਅੰਬਾਲਾ ਦੇ ਪੁਲਿਸ ਸੁਪਰੀਡੈਂਟ ਆਸਥਾ ਮੋਦੀ ਨੇ ਕਿਹਾ, “ਹਾਲਾਤ ਕਾਬੂ ਵਿੱਚ ਹਨ ਅਤੇ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਵੀ ਕਾਨੂੰਨ ਆਪਣੇ ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਲੈਣ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤੀ ਜਾਵੇਗੀ।"

ਘਬਰਾਏ ਹੋਏ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਵੱਲੋਂ ਲਗਾਤਾਰ ਮਨਾਉਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਸੀ ਕਿ ਉਹ ਕੈਂਪਸ ਨਾ ਛੱਡਣ ਪਰ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਮੰਨਣ ਨੂੰ ਤਿਆਰ ਨਹੀਂ ਸਨ।

ਹੋਸਟਲ ਦੇ ਬਾਹਰ ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੇ ਇਕੱਠ ਵਿੱਚ ਬੈਠੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਉਹ ਸਾਨੂੰ ਸੁਰੱਖਿਆ ਮੁਹੱਈਆ ਕਰਵਾ ਸਕਦੇ ਹਨ ਪਰ ਸਾਡੇ ਦੋ ਸਾਥੀਆਂ ਦੀ ਕੁੱਟਮਾਰ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸਾਡੇ ਦਿਮਾਗ਼ ਵਿੱਚ ਬੈਠੇ ਡਰ ਦਾ ਕੀ ਇਲਾਜ ਹੈ।"

ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਨ ਵਾਲੇ ਕਰੀਬ 30 ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਕਸ਼ਮੀਰ ਵਾਪਸ ਚਲੇ ਗਏ ਹਨ। ਬਾਕੀ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਕੋਲੋਂ 10 ਦਿਨਾਂ ਦੀ ਛੁੱਟੀ ਮੰਗ ਰਹੇ ਹਨ ਤਾਂ ਜੋ ਹਾਲਾਤ ਠੀਕ ਹੋਣ 'ਤੇ ਵਾਪਸ ਆ ਸਕਣ।

ਬੀਐੱਸਸੀ ਦੇ ਇੱਕ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਨੇ ਦੱਸਿਆ, ''ਸ਼ੁੱਕਰਵਾਰ ਨੂੰ ਪੰਚਾਇਤ ਵੱਲੋਂ ਲਗਪਗ 100 ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਅਲਟੀਮੇਟਮ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਹ ਘਬਰਾ ਗਏ ਅਤੇ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਕੋਲ ਗਏ ਅਤੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਜਾਂ ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਹੋਸਟਲ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣ ਦਿੱਤਾ ਜਾਵੇ ਜਾਂ ਫਿਰ ਸੁਰੱਖਿਆ ਦਿੱਤੀ...


ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਲਈ ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਸੁਰੱਖਿਆ ਬਲ ਤਾਇਨਾਤ ਹਨ

ਇਸ ਦੌਰਾਨ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕਰ ਰਹੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਅਖਿਲ ਭਾਰਤ ਤਕਨੀਕੀ ਸਿੱਖਿਆ ਪਰੀਸ਼ਦ (ਏਆਈਸੀਟੀਈ) ਵੱਲ ਵਧ ਰਹੇ ਸਨ ਪਰ ਗੇਟਾਂ 'ਤੇ ਲੱਗੇ ਬੈਰੀਅਰ ਕਰਕੇ ਉਹ ਸਮਾਗਮ ਵਾਲੀ ਥਾਂ 'ਤੇ ਨਹੀਂ ਪਹੁੰਚ ਸਕੇ। ਉੱਪ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਵੈਕਈਂਆ ਨਾਇਡੂ ਇਸ ਡਿਗਰੀ ਵੰਡ ਸਮਾਗਮ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਨ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ।

ਬੀਬੀਸੀ ਪੱਤਰਕਾਰ ਵਿਨੀਤ ਖਰੇ ਵੱਲੋਂ ਦਿੱਤੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਮੁਤਾਬਕ ਇਸ ਵੇਲੇ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕਰ ਰਹੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਲਈ ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਸੁਰੱਖਿਆ ਬਲ ਤਾਇਨਾਤ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਹੱਥਾਂ 'ਚ ਲਾਠੀਆਂ ਹਨ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ-

ਕਿਸ ਕਰਕੇ ਹੈ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੂੰ ਇਤਰਾਜ਼

ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਸੰਘ ਇਸ ਡਰਾਫਟ ਨੂੰ ਵਾਪਸ ਲੈਣ ਦੀ ਮੰਗ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ।

ਇੱਕ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨਕਾਰੀ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਅਸੀਂ ਪਿਛਲੇ 15 ਦਿਨਾਂ ਤੋਂ ਫੀਸ 'ਚ ਵਾਧੇ ਦਾ ਵਿਰੋਧ ਕਰ ਰਹੇ ਹਾਂ, ਘੱਟੋ-ਘੱਟ 40 ਫੀਸਦ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਗਰੀਬ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਤੋਂ ਆਉਂਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਵਿਦਿਾਰਥੀ ਇੱਥੇ ਕਿਵੇਂ ਪੜ੍ਹਨਗੇ?

ਇੱਕ ਕੁੜੀ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਅਸੀਂ ਆਪਣੇ ਗਰੀਬ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਲਈ ਲੜ ਰਹੇ ਹਾਂ। ਵੀਸੀ ਅਤੇ ਰੈਕਟਰ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨਾਲ ਗੱਲਬਾਤ ਕਰਨ ਉਹ ਗੱਲ ਹੀ ਨਹੀਂ ਕਰ ਰਹੇ। ਤਿੰਨਾਂ ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਸੰਘ ਨਾਲ ਗੱਲ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ ਹੈ।"

ਇੱਕ ਹੋਰ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਇੱਥੇ ਬੇਰਹਿਮੀ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਨਾਲ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੂੰ ਕੰਟਰੋਲ ਕੀਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਸਾਡੇ ਸਰੀਰਾਂ 'ਤੇ ਖਰੋਚਾਂ ਹਨ। ਸਾਡੇ ਵੀਸੀ ਸਾਨੂੰ ਕੈਂਪਸ 'ਚ ਤਾਂ ਮਿਲਦੇ ਨਹੀਂ ਹਨ ਪਰ ਇੱਥੇ ਡਿਗਰੀ ਵੰਡ ਸਮਾਗਮ ਵਿੱਚ ਉਹ ਇਹ ਦੱਸਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ ਕਿ ਜੇਐੱਨਯੂ 'ਚ ਸਭ ਕੁਝ ਬਹੁਤ ਵਧੀਆ ਹੈ।"

"ਅਸੀਂ ਇਸ ਲਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਇੱਥੇ ਮਿਲ ਕੇ ਆਪਣੀ ਗੱਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਅੱਗੇ ਰੱਖਣ ਆਏ ਹਾਂ। ਸਾਡੀਆਂ ਸੌਖੀਆਂ ਜਿਹੀਆਂ ਮੰਗਾਂ ਹਨ, ਤੁਸੀਂ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ 'ਚ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦੇ ਤਾਂ ਜਿੱਥੇ ਮਿਲੋਗੇ ਉੱਥੇ ਹੀ ਆਪਣੀ ਗੱਲ ਕਹਿਣ ਆਏ ਹਾਂ।"

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ-

ਇਹ ਵੀਡੀਓ ਤੁਹਾਨੂੰ ਪਸੰਦ ਆ ਸਕਦੇ ਹਨ:

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM, TWITTERਅਤੇ YouTube 'ਤੇ ਜੁੜੋ।)


ਵਿਦੁਰਸ਼ਵਾਥਾ ਵਿਚ ਸ਼ਹੀਦ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਯਾਦ ਵਿਚ ਮੈਮੋਰੀਅਲ ਪਿੱਲਰ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ

"1919 ਵਿਚ ਹੋਈ ਜਲ੍ਹਿਆਂਵਾਲਾ ਬਾਗ਼ ਦੀ ਤਰਾਸਦੀ ਨੇ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਭਾਰਤ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ 'ਤੇ ਕਦੇ ਨਾ ਮਿਟਣ ਵਾਲਾ ਦਾਗ਼ ਲਾਇਆ।" ਇਹ ਉਹ ਕੌੜਾ ਸੱਚ ਹੈ ਜਿਸ ਨੂੰ ਬਰਤਾਨੀਆ ਦੇ ਮੌਜੂਦਾ ਸ਼ਾਸਕਾਂ ਦੁਆਰਾ ਵੀ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਜਲ੍ਹਿਆਂਵਾਲਾ ਬਾਗ਼ ਦਾ ਸਾਕਾ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਵਿਚ ਵਿਸਾਖੀ ਵਾਲੇ ਦਿਨ ਯਾਨਿ 13 ਅਪ੍ਰੈਲ, 1919 ਨੂੰ ਵਾਪਰਿਆ ਸੀ।

ਇਸ ਦੌਰਾਨ ਭਾਰਤ ਲਈ ਆਜ਼ਾਦੀ ਦੀ ਮੰਗ ਵਿਚ ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ 'ਚ ਇਕੱਠੇ ਹੋਏ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਭੀੜ 'ਤੇ ਬਰਤਾਨਵੀ ਫ਼ੌਜੀਆਂ ਨੇ ਗੋਲੀਬਾਰੀ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਸੀ।

ਜਨਰਲ ਡਾਇਰ ਦੇ ਹੁਕਮਾਂ ਨੂੰ ਮੰਨਦਿਆਂ ਫ਼ੌਜੀਆਂ ਨੇ ਆਪਣੀਆਂ ਮਸ਼ੀਨ ਗੰਨਾਂ ਨਾਲ ਗੋਲੀਬਾਰੀ ਕਰ ਆਜ਼ਾਦੀ ਦੀ ਲੜਾਈ ਲੜਨ ਵਾਲੇ ਇਕੱਠੇ ਹੋਏ ਸੈਂਕੜੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਜ਼ਖਮੀ ਹੋ ਗਏ।

ਇੱਕ ਸਦੀ ਪੁਰਾਣਾ ਦੁਖਾਂਤ

ਦੱਖਣੀ ਭਾਰਤ ਨੇ ਵੀ ਜਲ੍ਹਿਆਂਵਾਲਾ ਬਾਗ਼ ਵਰਗਾ ਦੁੱਖ ਹੰਢਾਇਆ ਹੈ। ਆਜ਼ਾਦੀ ਘੁਲਾਟੀਆਂ ਦਾ ਇੱਕ ਸਮੂਹ ਆਂਧਰਾ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਵਿਚ ਅਨੰਥਪੁਰ ਦੀ ਸਰਹੱਦ ਦੇ ਲਾਗੇ ਇਕ ਬਾਗ਼ ਵਿਚ ਇਕੱਠੇ ਹੋਏ ਸਨ।

ਇਸ ਇਕੱਠ 'ਤੇ ਪੁਲਿਸ ਵੱਲੋਂ ਕੀਤੀ ਗਈ ਗੋਲੀਬਾਰੀ 'ਚ 32 ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ ਸੀ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ-

ਕਿਹੜਾ ਸੀ ਉਹ ਖੇਤਰ

'ਦੱਖਣੀ ਭਾਰਤ ਦਾ ਜਲ੍ਹਿਆਂਵਾਲਾ ਬਾਗ਼' ਆਂਧਰਾ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੀ ਸਰਹੱਦ ਤੋਂ ਮਹਿਜ਼ ਦੋ ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੂਰ ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਹੈ।

ਇਹ ਤਰਾਸਦੀ 25 ਅਪ੍ਰੈਲ, 1938 ਨੂੰ ਅਜੋਕੇ ਕਰਨਾਟਕ ਸੂਬੇ ਦੇ ਗੌਰੀਬਿਦਾਨੂਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ ਵਿਦੁਰਸ਼ਵਾਥਾ ਵਿਚ ਵਾਪਰੀ ਸੀ।

ਵਿਦੁਰਸ਼ਵਾਥਾ ਵਿੱਚ ਪੁਲਿਸ ਵੱਲੋਂ ਕੀਤੀ ਗਈ ਗੋਲੀਬਾਰੀ 'ਚ 32 ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ ਸੀ

ਪੇਨਾ ਨਦੀ ਦੇ ਕੰਢੇ ਵਸਿਆ ਹੋਇਆ ਖੁਸ਼ਹਾਲ ਪਿੰਡ ਵਿਦੁਰਸ਼ਵਾਥਾ, ਉਸ ਵੇਲੇ ਮੈਸੂਰ ਸੂਬੇ ਦੇ ਕੋਲਾਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਹੇਠ ਆਉਂਦਾ ਸੀ।

ਉਸ ਦਿਨ ਪੁਲਿਸ ਦੀ ਗੋਲੀਬਾਰੀ ਨਾਲ ਹੋਈ 32 ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਮੌਤ ਨਾਲ ਖੂਨ ਦੀ ਨਦੀ ਵਗ ਪਈ ਸੀ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਸ਼ਹਾਦਤ ਨੇ ਮੈਸੂਰ ਸੂਬੇ ਵਿਚ ਆਜ਼ਾਦੀ ਦੀ ਲਹਿਰ ਨੂੰ ਹੋਰ ਮਜ਼ਬੂਤੀ ਦਿੱਤੀ। ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਸ਼ਾਸਨ ਦਾ ਵਿਰੋਧ ਕਰਨ ਲਈ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਇਕੱਠ ਸੜਕਾਂ 'ਤੇ ਉਤਰ ਆਇਆ। ਭਾਰਤ ਦੇ ਆਜ਼ਾਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਤੱਕ ਇਹ ਜੰਗ ਜਾਰੀ ਰਹੀ।

ਵਿਦੁਰਸ਼ਵਾਥਾ, ਕਰਨਾਟਕ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਬੈਂਗਲੂਰੂ 90 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੂਰ ਹੈ, ਅਤੇ ਆਂਧਰਾ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਕਸਬੇ ਹਿੰਦੂਪੁਰ ਤੋਂ 20 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੀ ਦੂਰੀ 'ਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ।

ਦੱਖਣੀ ਭਾਰਤ ਦਾ ਸਾਕਾ

ਵਿਦੁਰਸ਼ਵਾਥਾ, ਉਹ ਪਿੰਡ ਸੀ, ਜਿਸ ਨੇ ਗਾਂਧੀ ਦਾ ਰਸਤਾ ਚੁਣਿਆ, ਇਹ ਪਿੰਡ ਮੈਸੂਰ ਸੂਬੇ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰ ਖੇਤਰ ਵਿਚ ਆਉਂਦਾ ਸੀ ਜੋ ਕਿ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਸਰਪ੍ਰਸਤੀ ਅਧੀਨ ਸੀ।

ਇਹ ਉਹ ਸਮਾਂ ਸੀ ਜਦੋਂ ਕਾਂਗਰਸ ਨੇ ਆਜ਼ਾਦੀ ਲਈ ਆਪਣੇ ਸੰਘਰਸ਼ ਨੂੰ ਤੇਜ਼ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ।

ਉਸ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ ਮੈਸੂਰ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਹੁਕਮ ਦਿੱਤੇ ਕਿ ਕੋਈ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਰਾਜ ਹੇਠ ਕੌਮੀ ਝੰਡਾ ਨਹੀਂ ਲਹਿਰਾਵੇਗਾ। ਇਹ ਵੀ ਧਮਕੀ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਕਿ ਜੋ ਕੋਈ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਆਦੇਸ਼ਾਂ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਨਹੀਂ ਕਰੇਗਾ ਤਾਂ ਉਸ ਨੂੰ ਗੋਲੀਆਂ ਨਾਲ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ ਜਾਵੇਗਾ।

ਜਲ੍ਹਿਆਂਵਾਲਾ ਬਾਗ ਕਾਂਡ: 'ਪਹਿਲੀ ਵਿਸ਼ਵ ਜੰਗ 'ਚ ਮਦਦਗਾਰ ਰਹੇ ਪੰਜਾਬੀਆਂ ਨਾਲ ਬਰਤਾਨੀਆਂ ਨੇ ਜ਼ੁਲਮ ਕੀਤਾ'

ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਫ਼ੈਸਲੇ ਦਾ ਵਿਰੋਧ ਕਰਦਿਆਂ ਭੋਗਰਾਜੂ ਪੱਟਾਭੀ ਸੀਤਾਰਾਮਈਆ, ਕੇ.ਟੀ. ਭਾਸ਼ਯਾਮ, ਹਰਦੇਕਰ, ਸਿੱਦਾਲਿੰਗਈਆ, ਕੇ.ਸੀ.ਰੈੱਡੀ, ਰਾਮਚਰ ਵਰਗੇ ਉਸ ਵੇਲੇ ਦੇ ਕਾਂਗਰਸ ਆਗੂਆਂ ਮੰਡਿਆ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਸਿਵਾਪੁਰਾ ਵਿਚ ਹੋਣ ਵਾਲੀ ਕਾਂਗਰਸ ਦੀ ਮੀਟਿੰਗ ਵਿਚ ਕੌਮੀ ਝੰਡਾ ਲਹਿਰਾਉਣ ਦਾ ਫ਼ੈਸਲਾ ਕੀਤਾ।

ਹਾਲਾਂਕਿ, ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਇਸ ਬਾਰੇ ਪਤਾ ਲੱਗ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਉੱਥੇ ਪੁਲਿਸ ਕਰਮਚਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਤੈਨਾਤ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।

ਖੋਜਕਾਰ ਗੰਗਾਧਰ ਮੂਰਥੀ ਅਤੇ ਸਮਿਤਾ ਰੈੱਡੀ ਨੇ ਵੀ ਆਪਣੀ ਕਿਤਾਬ 'ਜਲ੍ਹਿਆਂਵਾਲਾ ਬਾਗ਼ ਆਫ਼ ਕਰਨਾਟਕਾ' ਦੇ ਵਿਚ ਵਿਦੁਰਸ਼ਵਾਥਾ 'ਚ ਵਾਪਰੇ ਇਸ ਸਾਕੇ ਅਤੇ ਇਸ ਦੇ ਸਿੱਟਿਆਂ ਦੀ ਵਿਸਥਾਰ ਵਿਚ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦਿੱਤੀ ਹੈ।

ਕਿਤਾਬ ਵਿਚ ਲਿਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਤਿੰਨ ਦਿਨਾਂ ਵਿਚ ਕਾਂਗਰਸ ਦੀ ਮੀਟਿੰਗ ਦੌਰਾਨ, ਜਦੋਂ ਆਗੂਆਂ ਨੇ ਕੌਮੀ ਝੰਡਾ ਲਹਿਰਾਉਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ ਸੀ ਤਾਂ ਬਰਤਾਨਵੀਆਂ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਗ੍ਰਿਫ਼ਤਾਰ ਕਰ ਲਿਆ ਸੀ।

ਵਿਦੁਰਸ਼ਵਾਥਾ ਵਿਚ ਇੱਕ ਹਫ਼ਤੇ ਤੱਕ ਚੱਲਿਆ ਖੂਨ-ਖਰਾਬਾ

ਹੁਣ ਜਦੋਂ ਸਿਵਾਪੁਰ ਵਿਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਝੰਡਾ ਲਹਿਰਾਉਣ ਦੀਆਂ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਅਸਫ਼ਲ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਤਾਂ...


ਵਿਦੇਸ਼ ਜਾਣ ਲਈ IELTS ਦੀ ਤਿਆਰੀ ਕਰਦੀਆਂ ਕੁੜੀਆਂ (ਸੰਕੇਤਕ ਤਸਵੀਰ)

ਪਰ ਪਰਵਾਸ ਲਈ ਤੈਅ ਕਾਨੂੰਨੀ ਤਰੀਕਿਆਂ ਦੀ ਜਿਸ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਦੁਰਵਰਤੋਂ ਹੋਈ ਹੈ, ਉਸ ਦੀ ਵੀ ਮਿਸਾਲ ਸ਼ਾਇਦ ਹੀ ਕਿੱਧਰੇ ਮਿਲਦੀ ਹੋਵੇ।

ਇੱਥੇ ਅਸੀਂ ਪਰਵਾਸ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ 4 ਅਜਿਹੇ ਕਾਨੂੰਨੀ ਨਿਯਮਾਂ ਦੀ ਚਰਚਾ ਕਰ ਰਹੇ ਹਾਂ, ਜਿੰਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਵਰਤ ਕੇ ਅਕਸਰ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਪੈਰ ਪਾਉਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

1. ਸਟੱਡੀ ਵੀਜ਼ਾ- 'ਡੀਸੀ ਬਣਨ ਨਾਲੋਂ IELTS ਪਾਸ ਕਰਨਾ ਅਹਿਮ'

''ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਮੇਰੀ ਕੁੜੀ ਦਾ ਸਟੱਡੀ ਵੀਜ਼ਾ ਰੱਦ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ ਹੁਣ ਮੈਂ ਦੂਜੀ ਵਾਰ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹਾਂ। ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਏਜੰਟ ਨੇ 14 ਲੱਖ ਰੁਪਏ ਦਾ ਬਜਟ ਦੱਸਿਆ ਸੀ ਹੁਣ ਦੂਜੀ ਵਾਰ ਅਪਲਾਈ ਕਰਨ ਵੇਲੇ ਦੂਜੇ ਨੇ ਕਿਹਾ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਮੈਂ ਦਾਖਲਾ ਕਰਵਾ ਰਿਹਾ ਹਾਂ ਉਹ ਨਿੱਜੀ ਕਾਲਜ ਹੈ , ਇਸ ਲਈ 16 ਲੱਖ ਰੁਪਏ ਲੱਗਣਗੇ।''

ਇਹ ਸ਼ਬਦ ਜਲੰਧਰ ਦੇ ਇੱਕ ਵਿਅਕਤੀ ਨੇ ਆਪਣਾ ਨਾਮ ਨਾ ਛਾਪਣ ਦੀ ਸ਼ਰਤ ਉੱਤੇ ਕਹੇ।

ਇਸ ਵਿਅਕਤੀ ਦੇ ਸ਼ਬਦ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਕੈਬਨਿਟ ਮੰਤਰੀ ਚਰਨਜੀਤ ਸਿੰਘ ਚੰਨੀ ਦੇ ਉਸ ਬਿਆਨ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਹੈ ਜਦੋਂ ਉਹ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਇੱਕ ਬੱਚੇ ਦੇ ਸਟੂਡੈਂਟ ਵੀਜ਼ੇ ਉੱਤੇ ਵਿਦੇਸ਼ ਜਾਣ ਨਾਲ ਪੰਜਾਬ ਦਾ 14 ਲੱਖ ਰੁਪਿਆ ਬਾਹਰ ਚਲਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਨਵਨੀਤ ਸਿੰਘ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੂੰ ਵਿਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਐਜ਼ੂਕੇਸ਼ਨ ਦਿਵਾਉਣ ਵਾਲੀ ਇੱਕ ਫਰਮ ਚਲਾਉਂਦੇ ਹਨ।

ਬੀਬੀਸੀ ਨਾਲ ਗੱਲਬਾਤ ਕਰ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਦਿਆਂ ਨਵਨੀਤ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਂਝ ਤਾਂ ਪੰਜਾਬੀਆਂ ਨੇ ਵਿਦੇਸ਼ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਹਰ ਤਰੀਕੇ ਦਾ ਦੋਹਨ ਕੀਤਾ ਪਰ ਇਨ੍ਹੀਂ ਦਿਨੀ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਵੀਜ਼ਾ ਮੁੱਖ ਰਾਹ ਹੈ।

ਨਵਨੀਤ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਸਾਲ 2018-19 ਦੌਰਾਨ 1.5 ਲੱਖ ਪੰਜਾਬੀ ਨੌਜਵਾਨ ਸਟੂਡੈਂਟ ਵੀਜ਼ਾ ਲੈ ਕੇ ਅਮਰੀਕਾ, ਕੈਨੇਡਾ, ਆਸਟਰੇਲੀਆ ਤੇ ਨਿਊਜ਼ੀਲੈਂਡ ਵਰਗੇ ਮੁਲਕਾਂ ਵਿੱਚ ਗਏ ਹਨ।

ਐਨੀ ਗਿਣਤੀ ਲਗਭਗ ਹਰ ਸਾਲ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਕਾਨੂੰਨੀ ਤੇ ਗੈਰ ਕਾਨੂੰਨੀ ਹੱਥ ਕੰਡਿਆਂ ਨਾਲ ਇੱਕ ਗੋਰਖ ਧੰਦਾ ਬਣ ਗਿਆ ਹੈ।

ਨਵਨੀਤ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, ''ਵਿਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਗਲੋਬਲ ਪੱਧਰ ਦੀ ਉਚੇਰੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਲਈ ਜਿਸ ਸਟੂਡੈਂਟ ਵੀਜ਼ੇ ਨੂੰ ਕਦੇ ਮਾਣ ਸਮਝਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ ਉਹ ਕਾਨੂੰਨੀ ਤਰੀਕੇ ਨੂੰ ਵਰਤ ਕੇ ਸਥਾਈ ਪਰਵਾਸ ਦਾ ਜ਼ਰੀਆ ਬਣਾ ਲਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।''

ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਕੈਬਨਿਟ ਮੰਤਰੀ ਚਰਨਜੀਤ ਸਿੰਘ ਚੰਨੀ ਦੇ ਇੱਕ ਬਿਆਨ ਮੁਤਾਬਕ ਵਿਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੂੰ ਦਾਖਲਾ ਦੁਆ ਕੇ ਵੀਜ਼ਾ ਲੁਆਉਣ ਦੇ ਨਾਲ ਕਾਲਜਾਂ ਨੂੰ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਰਕਮ ਦਾ 30 ਫ਼ੀਸਦ ਕਮਿਸ਼ਨ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।

ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਸਰਕਾਰੀ ਅੰਕੜਿਆਂ ਮੁਤਾਬਕ 1200 ਰਜਿਸਟਡ ਏਜੰਟ ਹਨ, ਜਦਕਿ ਗੈਰ ਸਰਕਾਰੀ ਅੰਕੜੇ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਮੰਨਦੇ ਹਨ।

ਇੰਡੀਆ ਟੂਡੇ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਇੱਕ ਰਿਪੋਰਟ ਮੁਤਾਬਕ ਜਲੰਧਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਹੀ 6 ਹਜ਼ਾਰ ਤੋਂ ਵੱਧ ਟਰੈਵਲ ਏਜੰਟ ਹਨ ਅਤੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸਿਰਫ਼ 517 ਹੀ ਰਜਿਸਟਰਡ ਹਨ।

ਨਵਨੀਤ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਸਰਕਾਰ ਅੰਕੜਿਆਂ ਤੱਕ ਹੀ ਸੀਮਤ ਹੈ, ਕੁਆਲਟੀ ਉੱਤੇ ਕੋਈ ਕੰਟਰੋਲ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਨਕਲੀ ਕਾਗਜ਼ਾਂ ਨਾਲ, ਨਕਲੀ ਆਮਦਨਾਂ ਦਿਖਾ ਕੇ, ਜ਼ਮੀਨਾਂ ਗਹਿਣੇ ਧਰ ਕੇ ਜਾਂ ਵੇਚ ਕੇ ਹਰ ਕੋਈ ਆਪਣੇ ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਵਿਦੇਸ਼ ਭੇਜਣਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ।

ਉਹ ਜਾਂਦੇ ਪੜ੍ਹਾਈ ਦੇ ਨਾਂ ਉੱਤੇ ਹਨ, ਪਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਮਕਸਦ ਸਿਰਫ਼ ਤੇ ਸਿਰਫ਼ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਨਾਗਰਿਕਤਾ ਹਾਸਲ ਕਰਨਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।

ਆਮ ਆਦਮੀ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਸੰਸਦ ਮੈਂਬਰ ਭਗਵੰਤ ਮਾਨ ਸੰਸਦ ਵਿੱਚ ਪੰਜਾਬੀ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਦੇ ਪਰਵਾਸ ਦਾ ਮੁੱਦਾ ਚੁੱਕਦਿਆਂ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, ''ਪਹਿਲਾਂ ਲੋਕ ਬੱਚੇ ਦੇ ਡਾਕਟਰ, ਇੰਜੀਨਿਅਰ, ਆਈਏਐਸ ਜਾਂ ਹੋਰ ਅਫ਼ਸਰ ਬਣਾਉਣ ਦਾ ਸੁਪਨਾ ਦੇਖਦੇ ਸੀ, ਹੁਣ ਆਈਲੈਟਸ ਕਰਵਾ ਦੇ ਬਾਹਰ ਭੇਜਣ ਦਾ, ਪੰਜਾਬ 'ਚ ਆਇਲੈਟਸ ਡਿਗਰੀ ਬਣ ਗਿਆ ਹੈ, ਪੁੱਤਾਂ ਧੀਆਂ ਨੂੰ ਲੋਕੀਂ ਡੀਸੀ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਥਾਂ ਆਇਲੈਟਸ ਕਰਵਾਉਣ ਨੂੰ ਪਹਿਲ ਦੇਣ ਲੱਗੇ ਹਨ।''

2. ਸਪਾਉਸ ਵੀਜ਼ਾ- ਜੁਗਾੜ ਵਿਆਹ ਤੇ ਕਿਰਾਏ ਦੀ ਬਰਾਤ

"ਕਿਸੇ ਆਈਲੈਟਸ ਪਾਸ ਕੁੜੀ ਦੀ ਦੱਸ ਪਾਉਣਾ ਜੀ।"

"ਕੁੜੀ ਕੈਨੇਡਾ ਵਿੱਚ ਪੱਕੀ ਹੋਈ ਤਾਂ ਆਪਾਂ ਵਿਆਹ ਅਤੇ ਆਉਣ-ਜਾਣ ਦਾ ਖ਼ਰਚਾ ਕਰ ਦਿਆਂਗੇ।"

"ਰਿਸ਼ਤਾ ਤਾਂ ਹੈਗਾ, ਕੁੜੀ ਪੱਕੀ ਐ ਪਰ ਜੇ ਆਪਣੀ ਕੋਈ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ ਕੁੜੀ ਪੱਕੀ ਐ ਤਾਂ ਵੱਟੇ ਦਾ ਸਾਕ ਹੋ ਸਕਦੈ। ਕੁੜੀ ਦਾ ਭਾਈ ਕੈਨੇਡਾ ਵਿੱਚ ਕੱਢਣੈ।"

ਇਹ ਸ਼ਬਦ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਫਤਿਹਗੜ੍ਹ ਸਾਹਿਬ ਦੇ ਖ਼ਮਾਣੋ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮੁੰਡੇ ਦੇ ਚਾਚੇ ਨੇ ਇੱਕ ਵਿਚੋਲੇ ਨੂੰ ਕਹੇ।

ਹਰ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਆਪਣੇ ਮੁਲਕ ਵਿੱਚ ਰਹਿ ਰਹੇ ਪਰਵਾਸੀਆਂ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ...


ਵਿਦੇਸ਼ ਦੌਰੇ ਤੋਂ ਆ ਕੇ ਅਕਬਰ ਨੇ ਸੰਕੇਤ ਦਿੱਤੇ ਸਨ ਕਿ ਉਹ ਅਸਤੀਫ਼ਾ ਨਹੀਂ ਦੇਣਗੇ ਪਰ ਤਿੰਨਾਂ ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ ਹੀ ਕਹਾਣੀ ਬਦਲ ਗਈ।

ਐਮਜੇ ਅਕਬਰ ਨੇ ਆਪਣੇ ਅਸਤੀਫ਼ੇ ਵਾਲੇ ਬਿਆਨ ਵਿਚ ਲਿਖਿਆ ਹੈ, ' ਮੈਂ ਨਿੱਜੀ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਅਦਾਲਤ ਤੋਂ ਨਿਆਂ ਲੈਣ ਦਾ ਫ਼ੈਸਲਾ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਅਸਤੀਫ਼ਾ ਦੇਣ ਦਾ ਫ਼ੈਸਲਾ ਮੈਂ ਖੁਦ ਲਿਆ ਹੈ, ਮੈਂ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਨਰਿੰਦਰ ਮੋਦੀ ਤੇ ਵਿਦੇਸ਼ ਮੰਤਰੀ ਸੁਸ਼ਮਾ ਸਵਰਾਜ ਦਾ ਧੰਨਵਾਦੀ ਹਾਂ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਮੈਨੂੰ ਕੰਮ ਕਰਨ ਦਾ ਮੌਕਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।'

ਇਸ ਅਸਤੀਫ਼ੇ ਦੀ ਮੰਗ ਦੇਸਭਰ ਦੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਕਰ ਰਹੀਆਂ ਸਨ

ਇਸ ਅਸਤੀਫ਼ੇ ਦੀ ਮੰਗ ਦੇਸਭਰ ਦੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਕਰ ਰਹੀਆਂ ਸਨ। ਅੱਠ ਅਕਤੂਬਰ ਨੂੰ ਪੱਤਰਕਾਰ ਪ੍ਰਿਯਾ ਰਮਾਨੀ  ਨੇ ਐਮਜੇ ਅਕਬਰ ਉੱਤੇ ਉਸਦੇ ਸੰਪਾਦਕ ਹੁੰਦੇ ਹੋਏ ਜਿਨਸੀ ਸ਼ੋਸ਼ਣ ਕਰਨ ਦਾ ਇਲਜ਼ਾਮ ਲਾਇਆ ਸੀ।

ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ 20 ਔਰਤਾਂ ਨੇ ਅਕਬਰ ਉੱਤੇ ਅਜਿਹੇ ਇਲਜ਼ਾਮ ਲਗਾਏ ਸਨ। ਅਕਬਰ ਨੇ ਪ੍ਰਿਯਾ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਅਪਰਾਧਿਕ ਮਾਣਹਾਨੀ ਦਾ ਮੁਕੱਦਮਾ ਦਰਜ ਕਰਵਾਇਆ ਸੀ। ਪਰ ਹੁਣ ਵੱਧਦੇ ਦਬਾਅ ਕਾਰਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਅਸਤੀਫ਼ਾ ਦੇਣ ਪਿਆ  ਹੈ।

ਹਾਲਾਂਕਿ ਐਤਵਾਰ ਨੂੰ ਜਦੋਂ ਉਹ ਵਿਦੇਸ਼ ਯਾਤਰਾ ਤੋਂ ਵਾਪਸ ਆਏ ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸੰਕੇਤ ਦਿੱਤੇ ਸਨ ਕਿ ਉਹ ਅਸਤੀਫ਼ਾ ਨਹੀਂ ਦੇਣਗੇ ਪਰ ਤਿੰਨਾਂ ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ ਹੀ ਕਹਾਣੀ ਬਦਲ ਗਈ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਸਿਆਸੀ ਪ੍ਰਤਿਕਿਰਆਵਾਂ

ਕਾਂਗਰਸ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਅਸਤੀਫ਼ਾ ਦਾ ਸੁਆਗਤ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਨੇਤਾ ਸੰਜੇ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਝਾ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਜੋ ਵੀ ਹੋਵੇ। ਚਾਹੇ ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਦਾ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਨੇਤਾ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਸੈਲੀਬ੍ਰਿਟੀ ਹੋਵੇ। ਨਿਯਮ ਸਭ ਲਈ ਇੱਕੋ ਜਿਹੇ ਹੋਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ।

ਜੇਕਰ ਔਰਤਾਂ ਬੋਲ ਰਹੀਆਂ ਹਨ ਤਾਂ ਉਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸਾਜ਼ਿਸ਼ ਤਾਂ ਨਹੀਂ ਕਰ ਰਹੀਆਂ ਹੋਣਗੀਆਂ। ਜਿਨ੍ਹਾਂ 'ਤੇ ਵੀ ਅਜਿਹੇ ਇਲਜ਼ਾਮ ਲੱਗੇ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਅੰਦਰ ਝਾਤੀ ਮਾਰਨ ਲੋੜ ਹੈ।"

ਮਹਿਲਾ ਕਮਿਸ਼ਨ ਵੀ ਇਸ ਫ਼ੈਸਲੇ ਦੇ ਪੱਖ 'ਚ ਦਿਖਿਆ ਹੈ। ਕਮਿਸ਼ਨ ਦੀ ਪ੍ਰਧਾਨ ਰੇਖਾ ਸ਼ਰਮਾ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਇਸ ਫ਼ੈਸਲੇ ਦਾ ਸੁਆਗਤ ਕਰਦੀ ਹਾਂ। ਕਿਤੇ ਨਾ ਕਿਤੇ ਜਾਂਚ ਪੂਰੀ ਹੋਣ ਤੱਕ ਅਸਤੀਫ਼ਾ ਮੰਗਿਆ ਗਿਆ ਹੋਣਾ। ਮਹਿਲਾ ਕਮਿਸ਼ਨ ਇਸ ਨਾਲ ਖੁਸ਼ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਦਾ ਸੁਆਗਤ ਕਰਦਾ ਹੈ।"

ਮੋਦੀ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਮੰਤਰੀ ਰਾਮਦਾਸ ਅਠਾਲਵੇ ਨੇ ਏਐਨਆਈ ਨੂੰ ਕਿਹਾ, "ਵਿਰੋਧੀ ਧਿਰ ਨੈਤਿਕਤਾ ਦੇ ਆਧਾਰ 'ਤੇ ਅਸਤੀਫ਼ੇ ਦੀ ਮੰਗ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ 'ਤੇ ਲੱਗੇ ਇਲਜ਼ਾਮਾਂ ਦੀ ਸਹੀ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਜਾਂਚ ਹੋਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।"

ਦਿੱਲੀ ਮਹਿਲਾ ਕਮਿਸ਼ਨ ਦੀ ਪ੍ਰਧਾਨ ਸਵਾਤੀ ਮਾਲੀਵਾਲ ਨੇ ਅਸਤੀਫ਼ੇ ਦਾ ਸਿਹਰਾ #MeToo ਮੁਹਿੰਮ ਨੂੰ ਦਿੱਤਾ

ਦਿੱਲੀ ਮਹਿਲਾ ਕਮਿਸ਼ਨ ਦੀ ਪ੍ਰਧਾਨ ਸਵਾਤੀ ਮਾਲੀਵਾਲ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਆਖ਼ਰਕਾਰ ਐਮਜੇ ਅਕਬਰ ਨੇ ਅਸਤੀਫ਼ਾ ਦੇ ਦਿੱਤਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ 'ਤੇ ਸ਼ਰਮ ਆਉਂਦੀ ਹੈ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਅਜੇ ਤੱਕ ਇਸ ਨੂੰ ਹੁਣ ਤੱਕ ਟਾਲਿਆ। ਇਸ ਅਸਤੀਫ਼ੇ ਦਾ ਸਿਹਰਾ ਕੇਂਦਰ ਜਾਂ ਅਕਬਰ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਬਲਕਿ #MeToo ਮੁਹਿੰਮ ਨੂੰ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।"

ਸਵਰਾਜ ਇੰਡੀਆ ਦੇ ਮੁਖੀ ਯੋਗਿੰਦਰ ਯਾਦਵ ਨੇ ਟਵੀਟ ਕੀਤਾ ਕਿ ਸਾਰੇ ਮਰਦਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਛੋਟਾ ਥੱਪੜ ਅਤੇ ਮਨੁੱਖਤਾ ਲਈ ਵੱਡੀ ਕਦਮ ਹੈ

ਸਵਰਾਜ ਇੰਡੀਆ ਦੇ ਮੁਖੀ ਯੋਗਿੰਦਰ ਯਾਦਵ ਨੇ ਟਵੀਟ ਕੀਤਾ, "ਸਾਰੇ ਮਰਦਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਛੋਟਾ ਥੱਪੜ ਅਤੇ ਮਨੁੱਖਤਾ ਲਈ ਵੱਡਾ ਕਦਮ ਹੈ। #MeToo ਮੁਹਿੰਮ 'ਚ ਹਿੱਸਾ ਲੈਣ ਵਾਲੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਸਾਰੀਆਂ ਬਹਾਦਰ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਸਲਾਮ ਜੋ ਇਸ ਲਈ ਖੜੀਆਂ ਹੋਈਆਂ।"

ਭਾਜਪਾ ਦੇ ਕੌਮੀ ਪ੍ਰਧਾਨ ਅਮਿਤ ਸ਼ਾਹ ਨੇ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਕਿਹਾ ਸੀ, "ਕੇਂਦਰੀ ਮੰਤਰੀ ਐਮਜੇ ਅਕਬਰ 'ਤੇ ਲੱਗੇ ਜਿਨਸੀ ਸ਼ੋਸ਼ਣ ਦੇ ਇਲਜ਼ਾਮਾਂ ਦੀ ਜਾਂਚ ਹੋਵੇਗੀ।"

ਸਿਆਸੀ ਗਲਿਆਰਿਆਂ ਅਤੇ ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਹੱਕਾਂ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਚੁੱਕਣ ਵਾਲੇ ਗਰੁੱਪਾਂ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ 'ਤੇ ਵੀ ਅਕਬਰ ਦੇ ਅਸਤੀਫ਼ਾ ਹੀ ਛਾਇਆ ਰਿਹਾ।

ਟਵਿੱਟਰ ਯੂਜ਼ਰ ਟ੍ਰੈਂਡੂਲਕਰ ਲਿਖਦੇ ਹਨ ਕਿ ਹੁਣ ਤੱਕ ਸੁਹੇਲ ਸੇਠ ਨੂੰ ਵੀ ਇੱਕ ਅੱਧੀ ਨੌਕਰੀ ਦੇ ਦਿਓ ਤਾਂ ਕਿ ਉਹ ਵੀ ਅਸਤੀਫ਼ਾ ਦੇ ਸਕੇ।

RoflGandhi_ ਟਵਿੱਟਰ ਹੈਂਡਲ ਤੋਂ ਇਲਾਹਾਬਾਦ ਦੇ ਨਾਮ ਬਦਲਣ ਅਤੇ ਅਕਬਰ ਦੇ ਅਸਤੀਫ਼ੇ ਨੂੰ ਜੋੜਿਆ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਲਿਖਿਆ ਹੈ, "ਚਲੋ ਅਕਬਰ ਵੀ ਗਿਆ ਅਤੇ ਇਲਾਹਾਬਾਦ ਵੀ।"

ਉਚਯੁਤ ਸ਼ੇਖ਼ਰ ਟਵਿੱਟਰ 'ਤੇ ਲਿੱਖਦੇ ਹਨ, "#MJAkbar  ਅਕਬਰ ਸਾਬ੍ਹ ਵੀ ਇਲਾਹਾਬਾਦ ਹੋ ਗਏ.."

@ShayarSalman ਟਵਿੱਟਰ ਹੈਂਡਲ ਨਾਲ ਸਲਮਾਨ ਜ਼ਫ਼ਰ ਲਿਖਦੇ ਹੈ, "ਸਵਾਲ ਗਣਿਤ ਦਾ ਹੈ...20 ਔਰਤਾਂ ਦੇ 'ਇੱਕਜੁਟ' ਹੋਣ 'ਤੇ ਕੀ ਹੋਵੇਗਾ??"

ਅਨੀਮੇਸ਼ ਕੁਮਾਰ ਨੇ ਲਿਖਿਆ ਹੈ, "ਮਹਾਅਸ਼ਟਮੀ...


ਵਿਦੇਸ਼ ਮੰਤਰਾਲੇ ਦੇ ਬੁਲਾਰੇ ਮੁਹੰਮਦ ਫੈਸਲ ਨੇ ਕਿਹਾ, 'ਕਰਤਾਰਪੁਰ ਲਾਂਘੇ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਵਿਚ ਜ਼ਮੀਨ ਤਬਾਦਲੇ ਦਾ ਕੋਈ ਸਵਾਲ ਹੀ ਪੈਦਾ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ'।

ਮੁਹੰਮਦ ਫੈਸਲ, ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਵਿਦੇਸ਼ ਮੰਤਰਾਲੇ ਦੀ ਹਫ਼ਤਾਵਾਰੀ ਪ੍ਰੈੱਸ ਕਾਨਫਰੰਸ ਦੌਰਾਨ ਕਰਤਾਰਪੁਰ ਲਾਂਘੇ ਲਈ ਜ਼ਮੀਨ ਤਬਾਦਲੇ ਦੀ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਅਸੈਂਬਲੀ ਦੇ ਪਾਸ ਕੀਤੇ ਮਤੇ ਬਾਰੇ ਸਵਾਲ ਦਾ ਜਵਾਬ ਦੇ ਰਹੇ ਸਨ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ, 'ਕਰਤਾਰਪੁਰ ਲਾਂਘਾ ਦੇਣ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਸਿੱਖ ਭਾਈਚਾਰੇ ਦੀ ਮੰਗ ਨੂੰ ਧਿਆਨ ਵਿਚ ਰੱਖਦਿਆਂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਜਿਸ ਲਈ ਉਹ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਮੰਗ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ ਤਾਂ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਅਹਿਮ ਧਾਰਮਿਕ ਸਥਾਨ ਤੱਕ ਵੀਜ਼ਾ ਮੁਕਤ ਪਹੁੰਚ ਸੰਭਵ ਹੋ ਸਕੇ।

ਖਾਲਿਸਤਾਨੀ ਗਰੁੱਪਾਂ 'ਤੇ ਪ੍ਰਤੀਕਰਮ

ਭਾਰਤ ਵਿਚ ਖਾਲਿਸਤਾਨਪੱਖੀ ਗਰੁੱਪਾਂ ਦੇ ਸਰਗਰਮੀ ਸਬੰਧੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਕਿਸੇ ਖੁਦਮੁਖਤਿਆਰ ਮੁਲਕ ਦੇ ਅੰਦਰੂਨੀ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿਚ ਦਖ਼ਲ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦਾ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਹੈ ਪੰਜਾਬ ਵਿਚ ਵਾਪਰੀਆਂ ਤਾਜ਼ਾ ਅੱਤਵਾਦੀ ਘਟਨਾਵਾਂ ਤੇ ਸਬੰਧਤ ਦਸਤਾਵੇਜ਼  ਸਾਬਿਤ ਕਰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਸੱਤਾ ਤੇ ਸਿੱਖ ਕੱਟੜਪੰਥੀ ਪੰਜਾਬ ਵਿਚ ਅੱਤਵਾਦ ਨੂੰ ਮੁੜ ਖੜ੍ਹਾ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।

ਕੇਂਦਰੀ ਗ੍ਰਹਿ ਮੰਤਰੀ ਰਾਜਨਾਥ ਸਿੰਘ ਨੇ ਵੀਰਵਾਰ ਸ਼ਾਮੀ ਕੀਤੇ ਇੱਕ ਟਵੀਟ ਵਿਚ ਕਿਹਾ ਕਿ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਸੱਤਾ ਤੇ ਉੱਥੇ ਰਹਿ ਰਹੇ ਸਿੱਖ ਕੱਟੜਪੰਥੀ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਵਸਦੇ ਗ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਰਮਦਲੀਆਂ ਦੀ ਮਦਦ ਨਾਲ ਪੰਜਾਬ ਵਿਚ ਅੱਤਵਾਦ ਮੁੜ ਸੁਰਜੀਤ ਕਰਨ ਉੱਤੇ ਆਪਣਾ ਧਿਆਨ ਕ੍ਰੇਂਦਿਤ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।

ਰਾਜਨਾਥ ਸਿੰਘ ਦੇ ਦਾਅਵੇ ਮੁਤਾਬਕ ਯੂਰਪ ਅਤੇ ਅਮਰੀਕਾ ਵੱਸਦੇ ਸਿੱਖ ਗਰਮਦਲੀਆਂ ਦਾ ਇਸ ਵਿਚ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਸਹਿਯੋਗ ਹੈ।

ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਕੈਪਟਨ ਅਮਰਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਫੌਜ ਅਤੇ ਖੂਫ਼ੀਆਂ ਏਜੰਸੀ ਆਈਐਸਆਈ ਉੱਤੇ ਖਾਲਿਸਤਾਨੀ ਸੰਗਠਨਾਂ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਪੰਜਾਬ ਦਾ ਮਾਹੌਲ ਖ਼ਰਾਬ ਕਰਨ ਦਾ ਦੋਸ਼ ਲਗਾ ਚੁੱਕੇ ਹਨ।

ਪੰਜਾਬ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਦੇ ਸਰਦ ਰੁੱਤ ਇਜਲਾਸ ਦੇ ਦੂਜੇ ਦਿਨ ਕਰਤਾਰਪੁਰ ਸਾਹਿਬ ਲਾਂਘਾ ਖੋਲ੍ਹੇ ਜਾਣ ਦਾ ਸੁਆਗਤ ਕਰਦਿਆਂ ਪਾਕਿਸਤਾਨ 'ਚ ਸਥਿਤ ਇਤਿਹਾਸਕ ਗੁਰਦੁਆਰੇ ਨੂੰ ਭਾਰਤੀ ਅਧਿਕਾਰ ਖੇਤਰ 'ਚ ਲੈ ਕੇ ਆਉਣ ਲਈ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਨਾਲ ਜ਼ਮੀਨ ਅਦਲਾ-ਬਦਲੀ ਕਰਨ ਦਾ ਮਤਾ ਪਾਸ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।

ਕੀ ਹੈ ਪੰਜਾਬ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਦਾ ਮਤਾ

ਬੀਤੇ ਦਿਨੀਂ ਪੰਜਾਬ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਦੇ ਸਰਦ ਰੁੱਤ ਇਜਲਾਸ ਦੇ ਦੂਜੇ ਦਿਨ ਕਰਤਾਰਪੁਰ ਸਾਹਿਬ ਲਾਂਘਾ ਖੋਲ੍ਹੇ ਜਾਣ ਦਾ ਸੁਆਗਤ ਕਰਦਿਆਂ ਪਾਕਿਸਤਾਨ 'ਚ ਸਥਿਤ ਇਤਿਹਾਸਕ ਗੁਰਦੁਆਰੇ ਨੂੰ ਭਾਰਤੀ ਅਧਿਕਾਰ ਖੇਤਰ 'ਚ ਲੈ ਕੇ ਆਉਣ ਲਈ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਨਾਲ ਜ਼ਮੀਨ ਅਦਲਾ-ਬਦਲੀ ਕਰਨ ਦਾ ਮਤਾ ਪਾਸ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

ਸਰਬਸੰਮਤੀ ਨਾਲ ਪਾਸ ਕੀਤੇ ਗਏ ਇਸ ਮਤੇ ਨੂੰ ਪੰਜਾਬ ਸਰਕਾਰ ਕੇਂਦਰ ਸਰਕਾਰ ਅੱਗੇ ਰੱਖਣ ਦਾ ਵੀ ਫੈਸਲਾ ਲਿਆ ਗਿਆ ਸੀ।

ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਦੇ ਇਜਲਾਸ ਦੌਰਾਨ ਕਰਤਾਰਪੁਰ ਲਾਂਘਾ ਖੋਲ੍ਹੇ ਜਾਣ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਪੰਜਾਬ ਸਰਕਾਰ ਅਤੇ ਕੇਂਦਰ ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਸ਼ਲਾਘਾ ਲਈ ਇੱਕ ਮਤਾ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਮਤੇ 'ਤੇ ਚਰਚਾ ਦੌਰਾਨ ਇਹ ਸਿਫਾਰਿਸ਼ ਕੀਤੀ ਗਈ ਕਿ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਉਹ ਜ਼ਮੀਨ ਜਿੱਥੇ ਕਰਤਾਰਪੁਰ ਸਾਹਿਬ ਹੈ ਭਾਰਤ ਨੂੰ ਦੇ ਦੇਵੇ ਤਾਂ ਉਸ ਦੇ ਬਦਲੇ ਭਾਰਤ ਜ਼ਮੀਨ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਨੂੰ ਦੇ ਦੇਵੇਗਾ।

ਲਾਹੌਰ ਤੋਂ ਕਰਤਾਰ ਪੁਰ ਸਾਹਿਬ ਦੇ ਰਾਹ ਉੱਤੇ ਵਾਹਨ ਦੀ ਉਡੀਕ ਵਿਚ ਯਾਤਰੀ

ਕੈਪਟਨ ਅਮਰਿੰਦਰ ਨੇ ਲਾਂਘੇ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਸੀ ਸਾਜਿਸ਼

ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਬੋਲਦੇ ਹੋਏ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਕੈਪਟਨ ਅਮਰਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਤੁਹਾਨੂੰ ਲਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਫੌਜ ਸਾਡੀ ਹਮਾਇਤੀ ਹੈ? ਉਹ ਲਗਾਤਾਰ ਸਾਡੇ ਜਵਾਨਾਂ ਨੂੰ ਬਾਰਡਰ ਤੇ ਮਾਰ ਰਹੇ ਹਨ।"

ਉਨ੍ਹਾਂ ਅੱਗੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਹ ਉਸ ਪਹਿਲੇ ਜੱਥੇ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਬਣਨਗੇ ਜੋ ਕਰਤਾਰਪੁਰ ਲਾਂਘੇ ਤੋਂ ਜਾਵੇਗਾ। ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਭਾਵੇਂ ਕਰਤਾਪੁਰ ਦਾ ਲਾਂਘਾ ਖੁੱਲ੍ਹਣਾ ਕਿੰਨੀ ਹੀ ਵੱਡੀ ਕਾਮਯਾਬੀ ਹੋਵੇ ਫਿਰ ਵੀ ਤੱਥਾਂ ਨੂੰ ਨਜ਼ਰਅੰਦਾਜ਼ ਨਹੀਂ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।

ਭਾਰਤ ਤੇ ਪਾਕਿਤਸਾਨ 'ਚ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ ਨੀਂਹ ਪੱਥਰ

26 ਨਵੰਬਰ 2018 ਨੂੰ ਬਾਰਤ ਦੇ ਉਪ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਐਮ ਵੈਂਕਈਆ ਨਾਇਡੂ ਅਤੇ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਕੈਪਟਨ ਅਮਰਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਨੇ ਡੇਰਾ ਬਾਬਾ ਨਾਨਕ ਵਿਖੇ ਇੱਕ ਸਮਾਗਮ ਦੌਰਾਨ ਲਾਂਘੇ ਦਾ ਨੀਂਹ ਪੱਥਰ ਰੱਖਿਆ ਸੀ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਉਧਰ ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ 'ਚ ਦੇਸ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਇਮਰਾਨ ਖ਼ਾਨ ਨੇ 28 ਨਵੰਬਰ 2018 ਨੂੰ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਸਮਾਗਮ...


ਵਿਦੇਸ਼ ਮੰਤਰਾਲੇ ਦੇ ਬੁਲਾਰੇ- ਰਵੀਸ਼ ਕੁਮਾਰ

ਭਾਰਤੀ ਵਿਦੇਸ਼ ਮੰਤਰਾਲੇ ਦੇ ਬੁਲਾਰੇ ਰਵੀਸ਼ ਕੁਮਾਰ ਨੇ ਇੱਕ ਸੰਖੇਪ ਪ੍ਰ੍ਰੈੱਸ ਕਾਨਫਰੰਸ ਵਿੱਚ ਇਹ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਕਿ ਇਸ ਕਾਰਵਾਈ ਦੌਰਾਨ ਇੱਕ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਲੜਾਕੂ ਜਹਾਜ਼ ਭਾਰਤ ਨੇ ਡੇਗ ਲਿਆ ਹੈ। ਪਰ ਇਸ ਕਾਰਵਾਈ ਦੌਰਾਨ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਪਾਇਲਟ ਲਾਪਤਾ ਹੈ।

ਭਾਰਤ ਵੱਲੋਂ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਨੂੰ ਹਿਰਾਸਤ ਵਿੱਚ ਲਏ ਫੌਜੀ ਨੂੰ ਫੌਰਨ ਭਾਰਤ ਨੂੰ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਸੌਂਪਣ ਦੀ ਮੰਗ ਕੀਤੀ ਹੈ।

ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵੱਲੋਂ ਵੀ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਹਿਰਾਸਤ ਵਿੱਚ ਲਏ ਫੌਜੀ ਨੂੰ ਕੌਮਾਂਤਰੀ ਕਾਨੂੰਨਾਂ ਤਹਿਤ ਹਰ ਸਹੂਲਤ ਦਿੱਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ।

ਸਵੈ ਰੱਖਿਆ ਲਈ ਕੀਤੀ ਕਾਰਵਾਈ - ਪਾਕਿਸਤਾਨ

ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਮੰਗਲਵਾਰ ਨੂੰ ਭਾਰਤ ਨੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਸ਼ਾਸਿਤ ਕਸ਼ਮੀਰ ਵਿੱਚ ਜੈਸ਼-ਏ-ਮੁਹੰਮਦ ਦੇ ਸਿਖਲਾਈ ਕੈਂਪਾਂ ਤੇ ਹਵਾਈ ਹਮਲੇ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਸੀ।

ਭਾਰਤ ਵੱਲੋਂ ਇਹ ਕਾਰਵਾਈ 14 ਫ਼ਰਵਰੀ ਇੱਕ ਅੱਤਵਾਦੀ ਹਮਲੇ ਦੇ ਜਵਾਬ ਵਜੋਂ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਭਾਰਤ-ਸ਼ਾਸਿਤ ਕਸ਼ਮੀਰ ਦੇ ਪੁਲਵਾਮਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ 'ਚ ਹੋਏ ਇਸ ਅੱਤਵਾਦੀ ਹਮਲੇ 'ਚ 44 ਸੁਰੱਖਿਆ ਕਰਮੀ ਮਾਰੇ ਗਏ ਸਨ।

ਭਾਰਤੀ ਵਿਦੇਸ਼ ਮੰਤਰਾਲੇ ਦੇ ਬੁਲਾਰੇ ਰਵੀਸ਼ ਕੁਮਾਰ

ਜਿਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਇਸ ਹਮਲੇ ਦਾ ਢੁਕਵਾਂ ਜਵਾਬ ਦੇਣ ਦੀ ਗੱਲ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਫੌਜ ਦੇ ਬੁਲਾਰੇ ਮੇਜਰ ਜਨਰਲ ਆਸਿਫ਼ ਗਫੂਰ ਨੇ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਹੈ ਕਿ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਹਵਾਈ ਫੌਜ ਨੇ ਆਪਣੇ ਦਾਇਰੇ ਵਿਚ ਰਹਿ ਕੇ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਭਾਰਤ ਸਾਸ਼ਿਤ ਕਸ਼ਮੀਰ ਦੇ 6 ਥਾਵਾਂ ਉੱਤੇ ਸਟਰਾਇਕ ਕੀਤਾ ਹੈ।

ਗਫੂਰ ਨੇ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਬਾਲਾਕੋਟਾ ਵਿਚ ਮੰਗਲਵਾਰ ਦੀ ਭਾਰਤੀ ਕਾਰਵਾਈ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਬੁੱਧਵਾਰ ਨੂੰ ਇਹ ਸਟਰਾਇਕ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ। ਇਸ ਸਟਰਾਈਕ ਦੌਰਾਨ ਇਹ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਦਾ ਨਿਸ਼ਾਨਾਂ ਕੋਈ ਮਿਲਟਰੀ ਤੇ ਸਿਵਲੀਅਨ ਸੰਸਥਾਨ ਨਾ ਬਣੇ। ਇਹ ਕਾਰਵਾਈ ਸਵੈ ਰੱਖਿਆ ਤੇ ਸਵੈ ਸਮਰੱਥਾ ਦਿਖਾਉਣ ਵਾਲੀ ਸੀ।

ਗਫੂਰ ਨੇ ਕਿਹਾ, “ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਕਾਰਵਾਈ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਭਾਰਤ ਦੇ ਦੋ ਹਵਾਈ ਜਹਾਜ਼ਾਂ ਨੇ ਹਰਕਤ ਦਿਖਾਈ ਪਰ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਨੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਨਿਸ਼ਾਨਾਂ ਬਣਾਇਆ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਸਾਸ਼ਿਤ ਕਸ਼ਮੀਰ ਵਿੱਚ ਡਿੱਗਿਆ ਅਤੇ ਦੂਜਾ ਭਾਰਤ ਸਾਸ਼ਿਤ ਕਸ਼ਮੀਰ ਵੱਲ'।

ਪਾਕਿਸਤਾਨ-ਭਾਰਤ ਤਣਾਅ ਬਾਰੇ ਹੋਰ ਖ਼ਬਰਾਂ:

ਇਹ ਵੀਡੀਓ ਵੀ ਜ਼ਰੂਰ ਦੇਖੋ

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM, TWITTERਅਤੇ YouTube 'ਤੇ ਜੁੜੋ)


ਵਿਦੇਸ਼ ਮੰਤਰਾਲੇ ਨੇ ਬਿਆਨ ਜਾਰੀ ਕਰਦਿਆਂ ਕਿਹਾ ਸੀ, "ਅਸੀਂ ਮੀਡੀਆ ਵਿੱਚ ਅਮਰੀਕੀ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਦਾ ਬਿਆਨ ਦੇਖਿਆ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਹ ਕਸ਼ਮੀਰ ਮੁੱਦੇ 'ਤੇ ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਗੁਜ਼ਾਰਿਸ਼ 'ਤੇ ਵਿਚੋਲਗੀ ਕਰਨ ਲਈ ਤਿਆਰ ਹਨ।”

“ਅਜਿਹੀ ਕੋਈ ਬੇਨਤੀ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਵੱਲੋਂ ਅਮਰੀਕੀ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ ਗਈ। ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਨਾਲ ਕਿਸੇ ਵੀ ਮੁੱਦੇ ਲਈ ਭਾਰਤ ਹਮੇਸ਼ਾ ਹੀ ਦੁਵੱਲੀ ਗੱਲਬਾਤ ਦਾ ਰਾਹ ਚੁਣਦਾ ਹੈ।”

“ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਨਾਲ ਉਦੋਂ ਤੱਕ ਕੋਈ ਵੀ ਗੱਲਬਾਤ ਨਹੀਂ ਹੋਵੇਗੀ ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਸਰਹੱਦ ਪਾਰ ਅੱਤਵਾਦ ਦਾ ਖ਼ਾਤਮਾ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ। ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿਚਾਲੇ ਕਿਸੇ ਵੀ ਮੁੱਦੇ ਦੇ ਹੱਲ ਲਈ ਸ਼ਿਮਲਾ ਸਮਝੌਤਾ 'ਤੇ ਲਾਹੌਰ ਡੈਕਲੇਰੇਸ਼ਨ ਆਧਾਰ ਹਨ।"

ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅਮਰੀਕਾ ਨੂੰ ਵੀ ਸਪਸ਼ਟੀਕਰਨ ਦੇਣਾ ਪਿਆ।

ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਵਿਦੇਸ਼ ਮੰਤਰਾਲੇ ਨੇ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਕਸ਼ਮੀਰ ਭਾਰਤ-ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦਾ ਆਪਸੀ ਮਸਲਾ ਹੈ ਤੇ ਇਸ ਨੂੰ ਹੱਲ ਕਰਨ ਲਈ ਅਮਰੀਕਾ ਮਦਦ ਕਰਨ ਨੂੰ ਤਿਆਰ ਹੈ।

ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਵਿਦੇਸ਼ ਮੰਤਰਾਲੇ ਦੇ ਬੁਲਾਰੇ ਨੇ ਖ਼ਬਰ ਏਜੰਸੀ ਏਐਨਆਈ ਨੂੰ ਕਿਹਾ, "ਕਸ਼ਮੀਰ ਦੋਹਾਂ ਧਿਰਾਂ ਲਈ ਦੁਵੱਲਾ ਮਾਮਲਾ ਹੈ। ਟਰੰਪ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੋਹਾਂ ਦੇਸਾਂ ਦੇ ਇਕੱਠੇ ਬੈਠ ਕੇ ਗੱਲ ਕਰਨ ਦਾ ਸਵਾਗਤ ਕਰਦਾ ਹੈ ਤੇ ਅਮਰੀਕਾ ਸਹਿਯੋਗ ਦੇਣ ਲਈ ਤਿਆਰ ਹੈ।

ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਜਾਣੇ-ਪਛਾਣੇ ਡੈਮੋਕਰੇਟਿਕ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਆਗੂ ਬਰੈੱਡ ਸ਼ੇਅਰਮੈਨ ਨੇ ਟਰੰਪ ਦੇ ਕਸ਼ਮੀ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਰ ਬਾਰੇ ਦਿੱਤੇ ਬਿਆਨ ਲਈ ਭਾਰਤੀ ਰਾਜਦੂਤ ਤੋਂ ਮਾਫੀ ਮੰਗੀ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਭਾਰਤੀ ਵਿਦੇਸ਼ ਮੰਤਰਾਲੇ ਦੇ ਬੁਲਾਰੇ ਨੇ ਇਸ ਸਬੰਧੀ ਟਵੀਟ ਵੀ ਕੀਤਾ।

ਦਰਅਸਲ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਇਮਰਾਨ ਖ਼ਾਨ ਨਾਲ ਵਾਸ਼ਿੰਗਟਨ ਵਿੱਚ ਸਾਂਝੀ ਪ੍ਰੈਸ ਕਾਨਫਰੰਸ ਦੌਰਾਨ ਟਰੰਪ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਦੋ ਹਫ਼ਤੇ ਪਹਿਲਾਂ ਮੇਰੀ ਨਰਿੰਦਰ ਮੋਦੀ ਨਾਲ ਮੁਲਾਕਾਤ ਹੋਈ ਸੀ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਪੁੱਛਿਆ ਸੀ ਕਿ ਕੀ ਤੁਸੀਂ ਵਿਚੋਲੇ ਬਣਨਾ ਚਾਹੋਗੇ? ਮੈਂ ਪੁੱਛਿਆ ਕਿੱਥੇ? ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ, ਕਸ਼ਮੀਰ ਵਿੱਚ।"

ਪਰ ਭਾਰਤ ਨੇ ਟਰੰਪ ਦੇ ਇਸ ਬਿਆਨ ਨੂੰ ਸਿਰੇ ਤੋਂ ਖਾਰਿਜ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ ਕਿ ਮੋਦੀ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਵਿਚੋਲਗੀ ਕਰਨ ਲਈ ਕਿਹਾ ਸੀ।

ਚੰਦਰਯਾਨ-2 ਲਾਂਚ

ਇੰਡੀਅਨ ਸਪੇਸ ਰਿਸਰਚ ਆਰਗੇਨਾਈਜੇਸ਼ਨ (ਇਸਰੋ) ਦਾ ਇੱਕ ਅਹਿਮ ਮਿਸ਼ਨ ਦੇ ਤਹਿਤ ਚੰਦਰਯਾਨ-2 ਸੋਮਵਾਰ ਦੁਪਹਿਰੇ 2.43 ਵਜੇ ਸ਼੍ਰੀਹਰਿਕੋਟਾ ਦੇ ਸਤੀਸ਼ ਧਵਨ ਸਪੇਸ ਸੈਂਟਰ ਤੋਂ ਲਾਂਚ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ।

ਪਹਿਲਾਂ ਇਹ ਮਿਸ਼ਨ 15 ਜੁਲਾਈ ਨੂੰ ਲਾਂਚ ਕੀਤਾ ਜਾਣਾ ਸੀ ਪਰ ਕੁਝ ਕਾਰਨਾਂ ਕਰਕੇ ਇਸਰੋ ਨੇ ਇਸ ਲਾਂਚ ਨੂੰ ਮੁਲਤਵੀ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ।

 ਭਾਰਤ ਦਾ ਇਹ ਦੂਜਾ ਮੂਨ ਮਿਸ਼ਨ ਹੈ। ਭਾਰਤ ਚੰਦਰਮਾ 'ਤੇ ਉਦੋਂ ਆਪਣਾ ਮਿਸ਼ਨ ਭੇਜ ਰਿਹਾ ਹੈ ਜਦੋਂ ਅਪੋਲੋ 11 ਦੇ ਚੰਦਰਮਾ ਮਿਸ਼ਨ ਦੀ 50 ਵਰ੍ਹੇਗੰਢ ਮਨਾਈ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ। ਪੂਰੀ ਖ਼ਬਰ ਇੱਥੇ ਪੜ੍ਹੋ।

ਮੁੰਬਈ 'ਚ MTNL ਇਮਾਰਤ 'ਚ ਲੱਗੀ ਅੱਗ 'ਚ ਫਸੇ ਲੋਕ ਕੱਢੇ

ਮੁੰਬਈ ਦੇ ਬਾਂਦਰਾ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਐਮਟੀਐਨਐਲ (ਮਹਾਨਗਰ ਟੈਲੀਫੋਨ ਨਿਗਮ ਲਿਮੀਟਡ) ਬਿਲਡਿੰਗ ਵਿੱਚ ਅੱਗ ਲੱਗੀ ਸੀ।

ਇਮਾਰਤ 'ਚ ਦਰਜਨਾਂ ਲੋਕ ਫਸੇ ਹੋਏ ਸਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਬਾਹਰ ਕੱਢ ਲਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਅੱਗ ਬੁਝਾਉ ਅਮਲਾ ਅੱਗ ਬੁਝਾਉਣ ਲਈ ਰੋਬਟ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ।

ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਵਿੱਚ ਕਰੀਬ 100 ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਫਸੇ ਹੋਣ ਦੀ ਗੱਲ ਆਖੀ ਜਾ ਰਹੀ ਸੀ। ਸ਼ਾਮ 5.45 ਵਜੇ ਤੱਕ 60 ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਬਾਹਰ ਕੱਢੇ ਜਾਣ ਦੀ ਸੂਚਨਾ ਹੈ। ਪੂਰੀ ਖ਼ਬਰ ਇੱਥੇ ਪੜ੍ਹੋ।

ਪੰਜਾਬ 'ਚ ਕਿਸਾਨ ਹੜ੍ਹ ਤੋਂ ਖੇਤਾਂ ਨੂੰ ਇਸ ਸਿਸਟਮ ਰਾਹੀਂ ਬਚਾਉਣ

ਹਰਿਆਣਾ ਵਿੱਚ ਕਈ ਕਿਸਾਨ ਇੱਕ ਅਜਿਹੇ ਸਿਸਟਮ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ ਜਿਸ ਜ਼ਰੀਏ ਉਹ ਹੜ੍ਹ ਦੇ ਪਾਣੀ ਤੋਂ ਆਪਣੇ ਖੇਤਾਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਾ ਰਹੇ ਹਨ।

ਹਰਿਆਣਾ ਦੇ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਕਰਨਾਲ ਨੇੜੇ ਪੈਂਦੇ ਰਮਾਨਾ ਪਿੰਡ ਦੇ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਭਜਨ ਲਾਲ ਕੰਬੋਜ ਨੇ ਬੀਬੀਸੀ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕਰਦਿਆਂ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਖੇਤਾਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਆਮ ਹੀ ਗੱਲ ਸੀ ਕਿ ਮਾਨਸੂਨ ਦੌਰਾਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਝੋਨੇ ਦੀ ਫ਼ਸਲ ਡੁੱਬ ਜਾਂਦੀ ਸੀ ਪਰ ਹੁਣ ਉਹ ਆਪਣੀ ਫਸਲਾ ਬਚਾ ਪਾ ਰਹੇ ਹਨ। ਪੂਰੀ ਖ਼ਬਰ ਇੱਥੇ ਪੜ੍ਹੋ।

ਤਨਖ਼ਾਹ ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹੋ, ਇਹ ਪੜ੍ਹੋ

ਕੰਪਨੀ ਵਿੱਚ ਤੁਹਾਡੀ ਕਿੰਨੀ ਕਦਰ ਹੈ? ਜੇ ਤੁਹਾਡੀ ਕਦਰ ਨਹੀਂ ਪੈ ਰਹੀ, ਮਤਲਬ ਢੁਕਵੀਂ ਤਨਖ਼ਾਹ ਨਹੀਂ ਮਿਲ ਰਹੀ ਤਾਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਆਪਣੇ ਦਫ਼ਤਰ ਵਿੱਚ ਉਸ ਬੰਦੇ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕਰਨੀ ਪਵੇਗੀ ਜੋ ਤੁਹਾਡੀ ਤਨਖ਼ਾਹ ਲਈ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰ ਹੈ।

ਤੁਹਾਨੂੰ ਇਹ ਨਹੀਂ ਕਹਿਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਕਿ ਤੁਹਾਨੂੰ ਮਕਾਨ ਦਾ...


ਵਿਦੇਸ਼ ਮੰਤਰਾਲੇ ਵੱਲੋਂ ਜਾਰੀ ਪ੍ਰੈੱਸ ਨੋਟ ਮੁਤਾਬਕ ਇਹ ਬੈਠਕ ਬੀਜਿੰਗ ਵਿੱਚ 17 ਨਵੰਬਰ ਨੂੰ ਵਰਕਿੰਗ ਮੈਕੇਨਿਜ਼ਮ ਫਾਰ ਕਨਸਲਟੇਸ਼ਨ ਐਂਡ ਕੋਆਰਡੀਨੇਸ਼ਨ (WMCC) ਦੇ 10ਵੇਂ ਰਾਊਂਡ ਦੀ ਮੀਟਿੰਗ ਹੋਈ।

ਭਾਰਤੀ ਵਫ਼ਦ ਦੀ ਅਗੁਵਾਈ ਵਿਦੇਸ਼ ਮੰਤਰਾਲੇ ਦੇ ਪੂਰਬੀ ਏਸ਼ੀਆ ਦੇ ਜੁਆਇੰਟ ਸਕੱਤਰ ਪ੍ਰਣਯ ਵਰਮਾ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ, ਜਦਕਿ ਚੀਨੀ ਵਫ਼ਦ ਦੀ ਅਗੁਵਾਈ ਏਸ਼ੀਅਨ ਅਫੇਅਰਸ ਦੇ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਜਨਰਲ ਸ਼ਾਊ ਚੀਆਨ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ।

ਕੀ ਹੈ ਚੀਨ ਦੀ 1000 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਸੁਰੰਗ ਦਾ ਸੱਚ

ਉਹ ਭਾਰਤੀ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਬਣਾਇਆ ਦੁਬਈ

ਇਹ ਗੱਲਬਾਤ ਉਸਾਰੂ ਅਤੇ ਅਗਾਂਹਵਧੂ ਰਹੀ। ਦੋਹਾਂ ਪਾਸਿਆਂ ਤੋਂ ਭਾਰਤ ਤੇ ਚੀਨ ਸਰਹੱਦ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਸਾਰੇ ਮੁੱਦਿਆਂ 'ਤੇ ਗੱਲਬਾਤ ਹੋਈ ਤੇ ਸਰਹੱਦੀ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਂਤੀ ਬਣਾਈ ਰੱਖਣ 'ਤੇ ਜ਼ੋਰ ਦਿੱਤਾ।

ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਦੋਹਾਂ ਮੁਲਕਾਂ ਦੇ ਵਫ਼ਦ ਨੇ ਭਰੋਸਾ ਬਣਾਈ ਰੱਖਣ ਤੇ ਫੌਜੀ ਸਬੰਧਾਂ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਨ 'ਤੇ ਚਰਚਾ ਕੀਤੀ।

ਡਬਲਿਊਐੱਮਸੀਸੀ ਦਾ ਗਠਨ 2012 ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਇਸ ਦਾ ਮਕਸਦ ਹੈ ਭਾਰਤ-ਚੀਨ ਦੇ ਸਰਹੱਦੀ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਂਤੀ ਬਰਕਾਰ ਰੱਖਣ ਲਈ ਲੋੜੀਂਦੇ ਕਦਮ ਚੁੱਕਣ ਲਈ ਗੱਲਬਾਤ ਕਰਨ ਦਾ ਇੱਕ ਮਾਧਿਅਮ ਦੇਣਾ।

ਦੋਹਾਂ ਮੁਲਕਾਂ ਨੇ ਡਬਲਿਊਐੱਮਸੀਸੀ ਦੀ ਅਗਲੀ ਬੈਠਕ ਦਾ ਸਮਾਂ ਦੋਹਾਂ ਦੀ ਸਹੂਲਤ ਮੁਤਾਬਕ ਤੈਅ ਕਰਨ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਕੀਤਾ।

ਕੀ ਸੀ ਡੋਕਲਾਮ ਵਿਵਾਦ?

ਡੋਕਲਾਮ ਵਿਵਾਦ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਤਿੰਨ ਮਹੀਨੇ ਤੱਕ ਦੋਹਾਂ ਮੁਲਕਾਂ ਵਿ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ੱਚ ਖਿੱਚੋਤਾਣ ਜਾਰੀ ਰਹੀ। ਡੋਕਲਾਮ 269 ਸਕੇਅਰ ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਖੇਤਰ ਹੈ ਜੋ ਕਿ ਪੱਛਮੀ ਭੂਟਾਨ 'ਚ ਸਥਿਤ ਹੈ।

ਡੋਕਲਾਮ ਦਾ ਕੁਝ ਹਿੱਸਾ ਸਿੱਕਮ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਸਰਹੱਦ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਹੈ। ਜਿੱਥੇ ਚੀਨ ਸੜਕ ਦੀ ਉਸਾਰੀ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ।

ਭੂਟਾਨ ਤੇ ਚੀਨ ਵਿਚਾਲੇ ਕੋਈ ਕੂਟਨੀਤਿਕ ਸਬੰਧ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਭੂਟਾਨ ਨੂੰ ਅਜਿਹੇ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਵੱਲੋਂ ਫੌਜੀ ਤੇ ਸਿਆਸੀ ਸਹਿਯੋਗ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।

ਭੂਟਾਨ ਦੇ ਵਿਦੇਸ਼ ਮੰਤਰਾਲੇ ਨੇ ਇਸ ਨੂੰ 1988 ਤੇ 1998 ਵਿੱਚ ਸਰਹੱਦ 'ਤੇ ਸ਼ਾਂਤੀ ਬਰਕਾਰ ਰੱਖਣ ਲਈ ਸਿੱਧਾ ਦਖਲ ਕਰਾਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ।

'ਸਾਬਕਾ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਗ਼ਲਤ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਛੂਹਿਆ'

ਵਿਵਾਦਿਤ ਖਿੱਤੇ 'ਚ ਦੋਹਾਂ ਮੁਲਕਾਂ ਦੀ ਫੌਜ ਮੌਜੂਦ ਸੀ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਤਣਾਅ ਬਰਕਾਰ ਰਿਹਾ। ਚੀਨ ਨੇ ਅਲਟੀਮੇਟਮ ਦਿੱਤਾ ਸੀ ਕਿ ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਭਾਰਤ ਆਪਣੀ ਫੌਜ ਹਟਾਉਂਦਾ ਨਹੀਂ, ਉਦੋਂ ਤੱਕ ਮਹੌਲ ਚੰਗਾ ਨਹੀਂ ਸਮਝਿਆ ਜਾਵੇਗਾ।

ਅਖੀਰ ਫੌਜਾਂ ਪਿੱਛੇ ਹਟੀਆਂ, ਪਰ ਦੋਹਾਂ ਮੁਲਕਾਂ ਦੇ ਮੀਡੀਆ ਵਿੱਚ ਅਖ਼ਬਾਰਾਂ ਦੀਆਂ ਸੁਰਖੀਆਂ ਵੱਖਰੀਆਂ ਸਨ।

ਭਾਰਤ ਜਿਸ ਥਾਂ 'ਤੇ ਖੜ੍ਹਾਂ ਸੀ, ਉਹ ਭੂਟਾਨ ਅਤੇ ਚੀਨ ਦੀ ਹੈ। ਭਾਰਤ ਨੂੰ ਕੋਈ ਨੁਕਸਾਨ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਅਸੀਂ ਬੇਹਤਰ ਹਾਲਤ ਵਿੱਚ ਸੀ।

ਭਾਰਤ-ਚੀਨ ਸਰਹੱਦ ਵਿਵਾਦ ਦੇ ਦਾਇਰੇ ਵਿੱਚ 3,488 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਲੰਬੀ ਅਸਲ ਕਾਬੂ ਰੇਖਾ (LAC) ਹੈ। ਚੀਨ ਅਰੁਣਾਚਲ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਨੂੰ ਦੱਖਣ ਤਿੱਬਤ ਕਹਿ ਕੇ ਉਸ 'ਤੇ ਆਪਣਾ ਦਾਅਵਾ ਠੋਕਦਾ ਹੈ।

ਜਦਕਿ ਭਾਰਤ ਜ਼ੋਰ ਦੇ ਕੇ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਅਕਸਾਈ ਚੀਨ ਦਾ ਇਲਾਕਾ ਇਸ ਵਿਵਾਦ ਦੇ ਦਾਇਰੇ ਵਿੱਚ ਹੈ।

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM, TWITTERਅਤੇ YouTube 'ਤੇ ਜੁੜੋ।)


ਵਿਦੇਸ਼ ਮੰਤਰੀ ਵੀ ਉਹੀ ਸਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਪਿੱਛੇ ਬਹੁਤ ਵੱਡਾ ਜਨਮਤ ਸੀ।

ਇੱਕ ਦਿਨ ਖ਼ਬਰ ਮਿਲੀ ਕਿ 56 ਇੰਚ ਦੀ ਛਾਤੀ ਵਾਲੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਨਰਿੰਦਰ ਮੋਦੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਘਰ ਇੱਕ ਸਮਾਗਮ 'ਚ ਪਹੁੰਚ ਗਏ।

ਹਾਫਿਜ਼ ਦੀ ਵਧਦੀ ਤਾਕਤ ਪਾਕ ਲਈ ਖ਼ਤਰੇ ਦੀ ਘੰਟੀ?

'ਕੁਲਭੂਸ਼ਣ ਦਾ ਪਾਕਿਸਤਾਨ 'ਚ ਬਚਣਾ ਮੁਸ਼ਕਿਲ'

'ਤਾਜਮਹਿਲ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਭੇਜ ਦਿਓ, ਅਸੀਂ ਵੀ...'

ਸਾੜੀਆਂ ਤੇ ਚੁੰਨੀਆਂ ਦਾ ਲੈਣ-ਦੇਣ ਹੋਇਆ। ਇੱਕ ਸ਼ਾਮ ਲੱਗਿਆ ਕਿ ਕੁਝ ਕੂਟਨੀਤੀ ਜਿਹੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਣ ਜਾ ਰਹੀਆਂ ਹਨ।

ਸ਼ਾਮ ਹਾਲੇ ਢਲੀ ਵੀ ਨਹੀਂ ਸੀ ਕਿ ਇੱਕ ਟੀਵੀ ਚੈਨਲ 'ਤੇ ਇੱਕ ਲਾਹੌਰੀ ਰਿਪੋਰਟਰ ਆਇਆ।

ਉਹ ਕੰਨਾਂ ਨੂੰ ਹੱਥ ਲਾ ਕੇ ਰੱਬ ਤੋਂ ਮੁਆਫ਼ੀ ਮੰਗਦਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ ਅਤੇ ਸਾਨੂੰ ਦੱਸਦਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ ਕਿ ਦੇਖੋ ਇੰਨੇ ਹਿੰਦੁਸਤਾਨੀ ਲਾਹੌਰ ਏਅਰਪੋਰਟ 'ਤੇ ਉੱਤਰ ਗਏ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਵੀਜ਼ਾ ਕਿਸ ਨੇ ਦਿੱਤਾ ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਕਸਟਮ ਕਿਸ ਨੇ ਕੀਤਾ?

ਰਿਪੋਰਟਰ ਦੀ ਬੇਤਾਬੀ ਦੇਖ ਕੇ ਇੰਝ ਲੱਗਿਆ ਜਿਵੇਂ ਇੱਕ ਗੁਆਂਢੀ ਮੁਲਕ ਦਾ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਇੱਥੇ ਦਾਵਤ 'ਤੇ ਨਹੀਂ ਆਇਆ ਸਗੋਂ ਮੰਗਲ ਤੋਂ ਕਿਸੇ ਪ੍ਰਜਾਤੀ ਨੇ ਲਾਹੌਰ 'ਤੇ ਹਮਲਾ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।

ਪਾਕ ਸਿੱਖ: ਕੈਪਟਨ ਵਲੋਂ ਸੁਸ਼ਮਾ ਨੂੰ ਦਖ਼ਲ ਦੀ ਅਪੀਲ

ਭਦੌੜ: ਜਜ਼ਬੇ ਤੇ ਜਜ਼ਬਾਤ ਦੇ ਰਾਗ ਵਾਲੀ 'ਮੰਡਲੀ'

ਲਾਹੌਰ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਸਮਝ ਨਹੀਂ ਆ ਰਿਹਾ ਸੀ ਕਿ ਉਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ਾਹੀ ਕਿਲੇ 'ਚ ਬੰਦ ਕਰ ਦੇਣ ਜਾਂ ਫੂਡ ਸਟ੍ਰੀਟ ਦੇ ਚੱਕਰ ਲਗ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਵਾਉਣ।

56 ਇੰਚ ਦੀ ਛਾਤੀ

ਉਸ ਦਿਨ ਦੇ ਬਾਅਦ ਤੋਂ ਸਾਡੇ ਮੀਡੀਆ 'ਚ, ਸਾਡੇ ਧਰਮਾਂ 'ਚ ਅਤੇ ਸਾਡੇ ਰਾਸ਼ਟਰਵਾਦੀ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣਾਂ 'ਚ ਨਵਾਜ਼ ਸ਼ਰੀਫ਼ ਨੂੰ ਮੋਦੀ ਦਾ ਯਾਰ ਕਿਹਾ ਜਾਣ ਲੱਗਾ।

ਦੇਖੋ, ਨਵਾਜ਼ ਸ਼ਰੀਫ਼ ਦੇ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਜਦੋਂ ਵੀ ਕੋਈ ਅੰਦੋਲਣ ਖੜਾ ਹੋਣ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਜਾਂ ਕੋਈ ਕੇਸ ਬਣਨ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਮੋਦੀ ਸਰਹੱਦ ਪਾਰ ਤੋਂ ਇੱਕ ਨਵਾਂ ਫਰੰਟ ਖੋਲ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।

ਨਵਾਜ਼ ਸ਼ਰੀਫ਼ ਨੂੰ ਘਰ ਪਹੁੰਚਾਉਣ ਲਈ ਮੋਦੀ ਦੀ ਯਾਰੀ ਦੇ ਇਲਜ਼ਾਮ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਨਹੀਂ ਸੀ, ਇਸ ਦੇ ਲਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਆਪਣੇ ਅਕਾਉਂਟੇਂਟ ਅਤੇ ਵਕੀਲ ਹੀ ਕਾਫ਼ੀ ਸਨ।

ਮੋਦੀ ਨੇ ਕਦੇ ਪਿੱਛੇ ਮੁੜ ਕੇ ਆਪਣੀ ਜਾਤੀ ਉਮਰਾ ਦੇ ਮੇਜ਼ਬਾਨਾਂ ਵੱਲ ਨਹੀਂ ਤੱਕਿਆ ਅਤੇ ਪੂਰੀ ਦੁਨੀਆਂ 'ਚ ਨਵੇਂ ਯਾਰ ਬਣਾਉਣ ਚੱਲ ਪਏ।

ਦੁਨੀਆਂ ਦਾ ਕਿਹੜਾ ਅਜਿਹਾ ਵੱਡਾ ਨੇਤਾ ਹੈ ਜਿਹੜੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ 56 ਇੰਚ ਦੀ ਛਾਤੀ ਵਾਲੀ ਜੱਫੀ 'ਚ ਨਾ ਆਇਆ ਹੋਵੇ।

ਕਾਸ਼, ਦੁਨੀਆਂ 'ਚ ਨੇਤਾਵਾਂ ਨੇ ਫ਼ਿਲਮ ਮੁੰਨਾ ਭਾਈ ਐਮਬੀਬੀਐਸ ਦੇਖੀ ਹੁੰਦੀ ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸਮਝ ਆਉਂਦਾ ਕਿ ਮੋਦੀ ਜਾਦੂ ਦੀ ਜੱਫੀ ਪਾ ਕੇ ਦੁਨੀਆਂ ਦੇ ਸਾਰੇ ਮਸਲੇ ਹੱਲ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।

ਇੱਥੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ 'ਚ ਨਵਾਜ਼ ਸ਼ਰੀਫ਼ ਪਹਿਲੇ ਨੇਤਾ ਨਹੀਂ ਜਿੰਨ੍ਹਾਂ 'ਤੇ ਦੁਸ਼ਮਨ ਨਾਲ ਯਾਰੀ ਦਾ ਇਲਜ਼ਾਮ ਲੱਗਿਆ ਹੋਵੇ।

ਬੇਨਜ਼ੀਰ ਭੁੱਟੋ ਤਾਂ ਬਚਪਨ ਤੋਂ ਹੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਲਈ ਖ਼ਤਰਾ ਸੀ।

ਪਖ਼ਤੂਨਖ਼ਵਾ, ਸਿੰਧ ਤੇ ਬਲੂਚੀਸਤਾਨ 'ਚ ਸਾਰੇ ਰਾਸ਼ਟਰਵਾਦੀਆਂ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂ ਤੋਂ ਪਰਵਰਿਸ਼ ਕਰਦੀ ਰਹੀ।

ਹੁਣ ਇਮਰਾਨ ਖ਼ਾਨ ਦੇ ਆਲੋਚਕ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪੁਰਾਣੇ ਸਹੁਰਾ ਘਰ ਦੇ ਰਾਹੀਂ ਯਹੂਦੀ ਲਿੰਕ ਤਲਾਸ਼ਦੇ ਹਨ।

ਏਜੰਟ ਹੋਣ ਦਾ ਇਲਜ਼ਾਮ

ਸਾਡੇ ਧਾਰਮਿਕ ਨੇਤਾਵਾਂ 'ਤੇ ਕਦੀ ਸਾਉਦੀ ਅਰਬ ਤਾਂ ਕਦੇ ਇਰਾਨ ਅਤੇ ਕਦੇ ਆਪਣੇ ਤਾਲਿਬਾਨ ਭਰਾਵਾਂ ਦੇ ਏਜੰਟ ਹੋਣ ਦਾ ਇਲਜ਼ਾਮ ਲੱਗਦਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।

ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਮੋਦੀ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਸਿਰਫ਼ ਕੁਝ ਘੰਟਿਆਂ ਦੀ ਲਾਹੌਰੀ ਮਹਿਮਾਨ ਨਵਾਜ਼ੀ ਤੋਂ ਆਪਣੇ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਵਿਰੋਧੀਆਂ ਨੂੰ ਮੁਲਕ ਦਾ ਗੱਦਾਰ ਬਣਾਉਣ ਦਾ ਹੁਨਰ ਸਿੱਖ ਗਏ ਹਨ।

ਗੁਜਰਾਤ 'ਚ ਮੋਦੀ ਨੇ ਰਾਤੋ-ਰਾਤ ਕਿਵੇਂ ਪਲਟਿਆ ਪਾਸਾ

ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਿੱਖਾਂ ਨੂੰ ਇਸਲਾਮ ਕਬੂਲਣ ਲਈ ਕਿਉਂ ਕਿਹਾ?

ਜਿਸ ਸੂਬੇ ਗੁਜਰਾਤ ਨੂੰ ਲੈਬ ਬਣਾਕੇ ਆਪਣੇ ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਨੂੰ ਖ਼ਤਮ ਕਰਨ ਦਾ ਗੁਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਸਿੱਖਿਆ ਸੀ, ਉੱਥੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਔਖੀਆਂ ਚੋਣਾਂ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨਾ ਪਿਆ ਤਾਂ ਇਲਜ਼ਾਮ ਲਗਾ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਕਾਂਗਰਸ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਦੇ ਸਾਬਕਾ ਫੌਜ ਮੁਖੀ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਚੋਣਾਂ 'ਚ ਹਰਾਉਣ ਦੀ ਸਾਜ਼ਿਸ਼ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।

ਨਰਿੰਦਰ ਮੋਦੀ ਪਹਿਲਾਂ ਵੀ ਆਪਣੇ ਸਿਆਸੀ ਵਿਰੋਧੀਆਂ ਦੇ ਲਈ ਕਾਫ਼ੀ ਰੰਗ ਬਿਰੰਗੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦਾ ਇਸਤੇਮਾਲ ਕਰਦੇ ਰਹੇ ਹਨ।

ਰਾਹੁਲ ਗਾਂਧੀ ਨੂੰ ਵਲਾਇਤੀ ਬਛੜਾ ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮਾਂ ਨੂੰ ਨਾ ਛਾਪਣ ਵਾਲੇ ਨਾਵਾਂ ਨਾਲ ਯਾਦ ਕਰਦੇ ਰਹੇ ਹਨ।

ਜ਼ੁਬਾਨ ਦੇ ਚਟਕਾਰੇ ਦੇ ਮਾਮਲੇ 'ਚ ਉਹ ਕਦੀ-ਕਦੀ ਪਾਕਿਸਤਾਨ 'ਚ ਮੁਜਾਹਿਦਾਂ ਦੇ ਨੇਤਾ ਖ਼ਾਦਿਮ ਰਿਜ਼ਵੀ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਲੱਗਦੇ ਹਨ।

ਪਰ,...