ਸ਼੍ਰੋਮਣੀ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਬੰਧਕ ਕਮੇਟੀ ਦਾ ਪੰਜਾਹ ਸਾਲਾ ਇਤਿਹਾਸ' ਨਾਂਅ ਦੀ ਕਿਤਾਬ ਵਿੱਚ ਅਹਿਮ ਖੁਲਾਸੇ।

ਚੋਣ ਸੰਗਰਾਮ ਵਿੱਚ ਸ਼੍ਰੋਮਣੀ ਅਕਾਲੀ ਦਲ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ 'ਚ ਸਰਦਾਰ ਬਹਾਦਰ ਮਹਿਤਾਬ ਸਿੰਘ ਦਾ ਧੜਾ ਨਿੱਤਰਿਆ। ਸਰਦਾਰ ਬਹਾਦਰ ਧੜੇ ਨੂੰ ਪੰਜਾਬ ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਸ਼ਹਿ ਸੀ ਤੇ ਮਹਾਰਾਜਾ ਪਟਿਆਲਾ ਦੀ ਹੱਲਾਸ਼ੇਰੀ ਸੀ।

ਸ਼੍ਰੋਮਣੀ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਬੰਧਕ ਕਮੇਟੀ ਦਾ ਪੰਜਾਹ ਸਾਲਾ ਇਤਿਹਾਸ' ਨਾਂਅ ਦੀ ਕਿਤਾਬ ਵਿੱਚ ਇਹ ਗੱਲ ਦਰਜ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ ਕਿ ਮਹਾਰਾਜਾ ਭੁਪਿੰਦਰ ਸਿੰਘ 1926 ਨੂੰ ਨਰੇਂਦਰ ਮੰਡਲ ਦੇ ਚਾਂਸਲਰ ਬਣ ਕੇ ਵਿਫਰ ਗਏ ਸੀ।

'ਜੌਹਲ ਨਾਲ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਇਕੱਲੇ ਨਹੀਂ ਮਿਲਣ ਦੇ ਰਹੀ ਪੁਲਿਸ'

ਤਿੱਖੀਆਂ ਟਿੱਪਣੀਆਂ ਵਾਲੇ ਖਹਿਰਾ ਦੀ ਸੁਰ ਹੋਰ ਗਰਮ

ਚੋਣ ਸੰਗਰਾਮ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ। ਇੱਕ ਦੂਜੇ ਖਿਲਾਫ਼ ਧੂੰਆਧਾਰ ਪ੍ਰਚਾਰ ਹੋਇਆ ਤੇ ਵੋਟਾਂ ਪਈਆਂ।

120 ਸੀਟਾਂ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਨਿਕਲੇ। ਸ਼੍ਰੋਮਣੀ ਅਕਾਲੀ ਦਲ ਦੇ 85 ਮੈਂਬਰ ਕਾਮਯਾਬ ਹੋਏ। ਸਰਦਾਰ ਬਹਾਦਰ ਨੂੰ 26 ਸੀਟਾਂ ਮਿਲੀਆਂ, ਸੁਧਾਰ ਕਮੇਟੀ ਦੇ 5 ਉਮੀਦਵਾਰ ਜਿੱਤੇ ਅਤੇ 4 ਆਜ਼ਾਦ ਉਮੀਦਵਾਰ ਜਿੱਤੇ।

ਲੋਕ ਮੱਤ ਰਾਹੀ ਚੁਣੀ ਗਈ ਪਹਿਲੀ ਸ਼੍ਰੋਮਣੀ ਕਮੇਟੀ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਮੀਟਿੰਗ ਮਿਤੀ 4 ਨਵੰਬਰ 1926 ਨੂੰ ਟਾਊਨ ਹਾਲ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਵਿਖੇ ਹੋਈ ।

ਕਮੇਟੀ ਨੇ 7 ਮਤੇ ਪਾਸ ਕੀਤੇ

1. ਪੁਰਾਣੀ ਸ਼੍ਰੋਮਣੀ ਕਮੇਟੀ ਨਵੀਂ ਬਣੀ ਕਮੇਟੀ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਚਾਰਜ ਦੇ ਕੇ ਸੁਬਕਦੋਸ਼ ਹੋ ਜਾਵੇ।

2. ਅੰਤ੍ਰਿੰਗ ਕਮੇਟੀ ਦੀਆਂ ਪਿਛਲੀ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਆਂ ਕਾਰਵਾਈਆਂ ਜਾਇਜ਼ ਕਰਾਰ ਦਿੱਤੀਆਂ ਜਾਣ

3. ਤਮਾਮ ਸਿੱਖ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਕੈਦੀ ਤੁਰੰਤ ਰਿਹਾਅ ਕੀਤੇ ਜਾਣ।

4. ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਜ਼ਬਤ ਹੋਈਆਂ ਜ਼ਾਇਦਾਦਾਂ ਤੇ ਪੈਨਸ਼ਨਾਂ ਵਾਪਸ ਕੀਤੀਆਂ ਜਾਣ।

ਸ਼੍ਰੋਮਣੀ ਕਮੇਟੀ ਦੇ ਮੌਜੂਦਾ ਪ੍ਰਧਾਨ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ ਲੌਂਗੋਵਾਲ ਦਾ ਸਨਮਾਨ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਤਖਤਾਂ ਦੇ ਜਥੇਦਾਰ

5. ਜੁਰਮਾਨੇ ਮੁਆਫ਼ ਕੀਤੇ ਜਾਣ, ਜਲਾਵਤਨੀਆਂ ਮਨਸੂਖ ਤੇ ਨੰਬਰਦਾਰੀਆਂ ਬਹਾਲ ਕੀਤੀਆਂ ਜਾਣ ਅਤੇ ਬਾਬਾ ਖੜਕ ਸਿੰਘ ਜੀ ਨੂੰ ਰਿਹਾਅ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇ।

6. ਕਮੇਟੀ ਦਾ ਸਾਰਾ ਕੰਮ ਪੰਜਾਬੀ ਵਿੱਚ ਕੀਤਾ ਹੋਵੇ ਅਤੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਦੇ ਹਿੰਦਸੇ ਉਸ ਵਿੱਚ ਨਾ ਦਿੱਤੇ ਜਾਣ

7. ਸਿੱਖ ਗੁਰਦਵਾਰਾ ਐਕਟ, ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਹਿੰਦੁਸਤਾਨ ਤੇ ਰਿਆਸਤਾਂ ਦੇ ਹੋਰ ਇਤਿਹਾਸਕ ਗੁਰਦਵਾਰਿਆਂ ਉਤੇ ਵੀ ਲਾਗੂ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇ।

ਆਜ਼ਾਦ ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਸਮੇਂ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰੰਬਧਾਂ ਦੀ ਝਲਕ

ਆਜ਼ਾਦ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਸਿੱਖਾਂ ਨੂੰ ਇਹ ਭਰੋਸਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਕਿ ਦੇਸ਼ ਦਾ ਸੰਵਿਧਾਨ ਸਿੱਖਾਂ ਦੀ ਤਸੱਲੀ ਕਰਵਾ ਕੇ ਪ੍ਰਵਾਨ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ, ਪਰ ਕਾਂਗਰਸੀ ਰਾਜ ਦੇ ਦੌਰ ਵਿੱਚ ਜਦੋਂ ਸੰਵਿਧਾਨ ਪ੍ਰਵਾਨ ਹੋਇਆ ਤਾਂ ਸ਼੍ਰੋਮਣੀ ਅਕਾਲੀ ਦਲ ਦੇ ਨੁਮਾਇੰਦਿਆਂ ਨੂੰ ਅਸਹਿਮਤੀ ਨੋਟ ਲਿਖਣ ਲਈ ਮਜਬੂਰ ਹੋਣਾ ਪਿਆ।

ਅਜਿਹੇ ਵਾਤਾਵਰਣ ਵਿੱਚ ਪੰਜਾਬ ਸਰਕਾਰ ਨੇ 1954-55 ਵਿੱਚ ਸ਼੍ਰੋਮਣੀ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਬੰਧਕ ਕਮੇਟੀ ਦੀ ਚੋਣ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਇਸ ਸਮੇਂ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਕਾਂਗਰਸ ਦੀ ਸਥਿਰ ਵਜ਼ਾਰਤ ਸੀ।

ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਸ਼੍ਰੋਮਣੀ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਬੰਧਕ ਕਮੇਟੀ ਦਾ ਪ੍ਰਧਾਨ ਵੀ ਕਾਂਗਰਸੀ ਬਣਾ ਲਿਆ, ਜੋ ਲਿੱਖ ਕੇ ਤੇ ਬੋਲ ਕੇ ਸਿੱਖਾਂ ਨੂੰ ਮਸ਼ਵਰਾ ਦਿੰਦਾ ਰਿਹਾ ਕਿ ਪੰਥ ਦਾ ਭਲਾ ਇਸ ਵਿੱਚ ਹੈ ਕਿ ਸ਼੍ਰੋਮਣੀ ਅਕਾਲੀ ਦਲ ਰਾਜਸੀ ਸਰਗਰਮੀਆਂ ਸਮਾਪਤ ਕਰ ਦੇਵੇ।

ਸ਼੍ਰੋਮਣੀ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਬੰਧਕ ਕਮੇਟੀ ਦੇ ਸਾਬਕਾ ਪ੍ਰਧਾਨ ਕ੍ਰਿਪਾਲ ਸਿੰਘ ਬੰਡੂਗਰ ਦੂਜੇ ਅਹੁਦੇਦਾਰਾਂ ਨਾਲ ।

ਕਿਉਂਕਿ ਸੰਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਨੇ ਰਾਜਸੀ ਖੇਤਰਾਂ ਦੀਆਂ ਚੋਣਾਂ ਹਿੰਦੂ,ਸਿੱਖ, ਮੁਸਲਮਾਨ ਅਤੇ ਈਸਾਈਆਂ ਦੀਆਂ ਸਾਂਝੀਆਂ ਬਣਾ ਦਿੱਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਕਿਸੇ ਫਿਰਕੂ ਦਲ ਜਾਂ ਪਾਰਟੀ ਦੀ ਹਸਤੀ ਸੈਕੂਲਰ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਕਾਇਮ ਨਹੀਂ ਰਹਿ ਸਕਦੀ।

ਜਦੋਂ ਸ਼੍ਰੋਮਣੀ ਕਮੇਟੀ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਵਿਰੁੱਧ ਮਤਾ ਪੇਸ਼ ਹੋਇਆ

9 ਮਾਰਚ 1930 ਦਾ ਦਿਨ ਸੀ। ਦਿਨ ਦੇ ਸਾਢੇ ਬਾਰਾਂ ਵੱਜੇ ਸਨ ਜਦੋਂ ਸ੍ਰੀ ਅਕਾਲ ਤਖ਼ਤ ਸਾਹਿਬ ਵਿਖੇ ਸ਼੍ਰੋਮਣੀ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਬੰਧਕ ਕਮੇਟੀ ਦੀ ਜਨਰਲ ਇਕੱਤਰਤਾ ਹੋਈ ਸੀ। ਇਸ ਇਕੱਤਰਤਾ ਵਿੱਚ 76 ਮੈਂਬਰ ਸਾਰੇ ਜਿਲ੍ਹਿਆਂ ਤੋਂ ਆਏ ਸਨ।

ਇਨ੍ਹਾਂ ਮੈਂਬਰਾਂ ਦੀ ਮੌਜੂਦਗੀ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਗ੍ਰੰਥ ਸਾਹਿਬ ਜੀ ਦਾ ਵਾਕ ਲੈ ਕੇ ਤੇ ਅਰਦਾਸਾ ਸੋਧ ਕੇ ਇਸ ਇਕੱਤਰਤਾ ਦੀ ਕਾਰਵਾਈ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਈ। ਇਸ ਇਕੱਠ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾ ਪ੍ਰਧਾਨ ਸਾਹਿਬ ਵੱਲੋਂ ਹਮਦਰਦੀ ਮਤਾ ਪੇਸ਼ ਹੋ ਕੇ ਸਰਬ ਸੰਮਤੀ ਨਾਲ ਪ੍ਰਵਾਨ ਹੋਇਆ:

"ਸ਼੍ਰੋਮਣੀ ਗੁ:ਪ੍ਰ: ਕਮੇਟੀ ਦਾ ਅੱਜ ਦਾ ਜਨਰਲ ਇਜਲਾਸ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਪੰਥ ਸੇਵਕ ਅਤੇ ਗੁਰਮੁਖ ਗਿਆਨੀ ਸੁੰਦਰ ਸਿੰਘ ਜੀ ਸਾਹਿਬ ਭਿੰਡਰਾਂ ਵਾਲਿਆਂ ਦੇ ਸੱਚਖੰਡ...


ਸ਼੍ਰੋਮਣੀ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਬੰਧਕ ਕਮੇਟੀ ਦੀ ਮੈਂਬਰ ਕਿਰਨਜੋਤ ਕੌਰ ਨੇ ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ, "ਸਬ-ਕਮੇਟੀ ਨੇ ਫਿਲਮ ਦੇਖੀ ਹੈ ਅਤੇ ਵਿਚਾਰਾਂ ਕੀਤੀਆਂ ਹਨ ਪਰ ਹਾਲੇ ਅੰਤਿਮ ਫੈਸਲਾ ਨਹੀਂ ਲਿਆ ਜਾ ਸਕਿਆ ਹੈ। ਇੱਕ ਹੋਰ ਮੀਟਿੰਗ ਹੋਏਗੀ ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਫੈਸਲਾ ਲਿਆ ਜਾਏਗਾ।"

ਬੀਬੀ ਕਿਰਨਜੋਤ ਕੌਰ ਸਿੱਖਾਂ ਸਬੰਧੀ ਫਿਲਮਾਂ 'ਤੇ ਫ਼ੈਸਲਾ ਲੈਣ ਵਾਲੀ ਸ਼੍ਰੋਮਣੀ ਕਮੇਟੀ ਦੀ ਸਬ-ਕਮੇਟੀ ਦੀ ਮੈਂਬਰ ਵੀ ਹੈ।

ਸ਼੍ਰੋਮਣੀ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਬੰਧਕ ਕਮੇਟੀ ਦੇ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਵਿਚਲੇ ਮੁੱਖ ਦਫ਼ਤਰ ਵਿੱਚ ਇਸ ਬਾਬਤ ਮੀਟਿੰਗ ਹੋਈ ਸੀ।

ਬੀਬੀ ਕਿਰਨਜੋਤ ਕੌਰ ਮੁਤਾਬਕ ਫਿਲਮ ਦੀ ਰਿਲੀਜ਼ ਸਬੰਧੀ ਫੈਸਲਾ ਲੈਣ ਲਈ ਅਗਲੀ ਮੀਟਿੰਗ ਕਦੋਂ ਹੋਣੀ ਹੈ, ਇਹ ਫਿਲਹਾਲ ਤੈਅ ਨਹੀਂ ਹੈ।

ਬੁੱਧਵਾਰ ਦੀ ਮੀਟਿੰਗ ਵਿੱਚ ਕੀ ਵਿਚਾਰ ਹੋਏ, ਉਹ ਵੀ ਅੰਤਿਮ ਫੈਸਲੇ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਸਾਂਝੇ ਕਰਨਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਮੁਨਾਸਿਬ ਨਹੀਂ ਸਮਝਿਆ।

ਮੀਟਿੰਗ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਗੁਰਦਾਸਪੁਰ ਦੇ ਬਟਾਲਾ ਵਿੱਚ ਕਈ ਸਿੱਖ ਜਥੇਬੰਦੀਆਂ ਨੇ ਫਿਲਮ 'ਦਾਸਤਾਨ ਏ-ਮੀਰੀ-ਪੀਰੀ' 'ਤੇ ਰੋਕ ਦੀ ਮੰਗ ਕਰਦਿਆਂ ਰੋਸ ਮਾਰਚ ਕੱਢਿਆ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ-

ਫਿਲਮ ਦੇ ਪੋਸਟਰ ਤੇ ਹੋਰਡਿੰਗ ਫਾੜੇ ਗਏ ਅਤੇ ਬਟਾਲਾ ਦੇ ਐਸਡੀਐਮ ਨੂੰ ਪੰਜਾਬ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਨਾਮ ਮੰਗ ਪੱਤਰ ਸੌਂਪਿਆ ਗਿਆ।

ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਪਟਿਆਲਾ ਸਮੇਤ ਕਈ ਥਾਈਂ ਫਿਲਮ ਦੇ ਵਿਰੋਧ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਹੋ ਚੁੱਕੇ ਹਨ।

ਕੀ ਹੈ ਵਿਵਾਦ ?

ਦਰਅਸਲ, ਇਹ ਇੱਕ ਐਨੀਮੇਟਡ ਫਿਲਮ ਹੈ, ਜਿਸ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਦੀ ਰਿਲੀਜ਼ ਡੇਟ 5 ਜੂਨ ਰੱਖੀ ਗਈ ਹੈ। ਫਿਲਮ ਸਿੱਖਾਂ ਦੇ ਛੇਵੇਂ ਗੁਰੂ ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਹਰਗੋਬਿੰਦ ਸਾਹਿਬ ਜੀ ਦੀ ਜੀਵਨੀ ਬਾਰੇ ਹੈ।

ਸਿੱਖ ਜਥੇਬੰਦੀਆਂ ਇਤਰਾਜ਼ ਜਤਾ ਰਹੀਆਂ ਹਨ ਕਿ ਕਿਸੇ ਇਨਸਾਨ ਵੱਲੋਂ ਤਾਂ ਕੀ, ਬਲਕਿ ਐਨੀਮੇਸ਼ਨ ਰਾਹੀਂ ਵੀ ਸਿੱਖ ਗੁਰੂਆਂ ਦਾ ਕਿਰਦਾਰ ਦਿਖਾਉਣਾ ਸਿੱਖ ਸਿਧਾਂਤਾਂ ਦੇ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਹੈ।

ਫਿਲਮ 'ਤੇ ਵਿਵਾਦ ਪੈਦਾ ਹੋਣ ਬਾਅਦ ਸ੍ਰੀ ਅਕਾਲ ਤਖ਼ਤ ਸਾਹਿਬ ਨੇ ਫਿਲਮ ਨਿਰਮਾਤਾ ਨੂੰ ਨਿਰਦੇਸ਼ ਦਿੱਤੇ ਕਿ ਸ਼੍ਰੋਮਣੀ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਬੰਧਕ ਕਮੇਟੀ ਦੀ ਸਬ-ਕਮੇਟੀ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਫਿਲਮ ਦਿਖਾ ਕੇ ਅਤੇ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਲੈ ਕੇ ਹੀ ਫਿਲਮ ਰਿਲੀਜ਼ ਕੀਤੀ ਜਾਵੇ।

ਹੋਰ ਵਿਵਾਦਤ ਫਿਲਮਾਂ

ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਵੀ ਕਈ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਸਿੱਖ ਗੁਰੂਆਂ, ਸਿੱਖ ਸਿਧਾਤਾਂ, ਸਿੱਖ ਕਿਰਦਾਰਾਂ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਵਿਵਾਦ ਹੋਏ ਹਨ।

ਖ਼ਾਸ ਕਰਕੇ ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਦੀਆਂ ਕਈ ਫਿਲਮਾਂ ਜਿੰਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਸਿੱਖ ਕਿਰਦਾਰ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਰਿਲੀਜ਼ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਵਿਵਾਦ ਆ ਹੀ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।

ਬੀਬੀ ਕਿਰਨਜੋਤ ਕੌਰ ਨੇ ਕਿਹਾ ਸ਼੍ਰੋਮਣੀ ਕਮੇਟੀ ਨੇ ਕਿੰਨੀ ਵਾਰ ਇਹ ਮਸਲਾ ਰੱਖਿਆ ਹੈ ਕਿ ਸੈਂਸਰ ਬੋਰਡ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਿੱਖਾਂ ਦਾ ਨੁਮਾਇੰਦਾ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਜੋ ਸਰਟੀਫਿਕੇਸ਼ਨ ਮਿਲਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਮਸਲੇ ਸੁਲਝਾ ਲਏ ਜਾਣ ਪਰ ਇਸ ਗੱਲ ਵੱਲ ਧਿਆਨ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ, "ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਵਿੱਚ ਸਿੱਖ ਕਿਰਦਾਰਾਂ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਬਣਦੀਆਂ ਫਿਲਮਾਂ ਕਿਸੇ ਪ੍ਰਚਾਰ ਲਈ ਨਹੀਂ, ਬਲਕਿ ਵਿੱਤੀ ਫਾਇਦੇ ਲਈ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਫਿਲਮ ਨਿਰਮਾਤਾ ਸਿੱਖ ਸਿਧਾਂਤਾਂ ਨੂੰ ਸਮਝੇ ਬਿਨਾਂ ਕਿਰਦਾਰ ਪੇਸ਼ ਕਰਦੇ ਹਨ ਪਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਕਿ ਬੁਨਿਆਦੀ ਸਿਧਾਤਾਂ ਦਾ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ ਧਿਆਨ ਰੱਖਿਆ ਜਾਵੇ।"

ਮਿਸਾਲ ਦਿੰਦਿਆਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ, "'ਮਨਮਰਜ਼ੀਆਂ' ਫਿਲਮ ਵਿੱਚ ਸਿੱਖ ਦਾ ਕਿਰਦਾਰ ਸਿਗਰਟ ਪੀਣ ਵਾਲਾ ਦਿਖਾਉਣ ਦੀ ਕੀ ਲੋੜ ਸੀ, ਸਿਗਰਟ-ਤੰਬਾਕੂ ਸਿੱਖੀ ਵਿੱਚ ਵਰਜਿਤ ਹੈ। ਕੋਈ ਹੋਰ ਕਿਰਦਾਰ ਵੀ ਲਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਸੀ।"

ਪੜ੍ਹੋ 'ਮਨਮਰਜ਼ੀਆਂ' ਸਮੇਤ ਪੰਜ ਫਿਲਮਾਂ ਬਾਰੇ ਜਿੰਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਵਿਵਾਦ ਹੋਇਆ

ਮਨਮਰਜ਼ੀਆਂ

ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਫਿਲਮ 'ਮਨਮਰਜ਼ੀਆਂ' ਦੀ ਰਿਲੀਜ਼ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਵੀ ਵਿਵਾਦ ਭਖਿਆ। ਫਿਲਮ ਵਿੱਚ ਸਿੱਖ ਕਿਰਦਾਰ ਨਿਭਾ ਰਹੀ ਤਾਪਸੀ ਪੰਨੂ ਅਤੇ ਅਭਿਸ਼ੇਕ ਬਚਨ ਦਾ ਫਿਲਮ ਵਿੱਚ ਸਿਗਰਟ ਪੀਣਾ ਇਤਰਾਜ਼ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾ ਬਣਿਆ।

ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਇੱਕ ਦ੍ਰਿਸ਼ ਵਿੱਚ ਅਭਿਸ਼ੇਕ ਦੇ ਆਪਣੇ ਸਿਰ ਤੋਂ ਪੱਗ ਉਤਾਰਨ ਦੇ ਤਰੀਕੇ 'ਤੇ ਵੀ ਇਤਰਾਜ਼ ਜਤਾਇਆ ਗਿਆ।

ਫਿਲਮ ਦੇ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਅਨੁਰਾਗ ਕਸ਼ਯਪ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਸੀ ਕਿ ਫਿਲਮ ਵਿੱਚੋਂ ਇਹ ਦ੍ਰਿਸ਼ ਕੱਟਣਾ ਕਹਾਣੀ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰੇਗਾ, ਇਸ ਲਈ ਦ੍ਰਿਸ਼ ਨਹੀਂ ਕੱਟੇ ਜਾਣੇ ਚਾਹੀਦੇ।

ਪਰ ਲਗਾਤਾਰ ਵਧਦੇ ਵਿਵਾਦ ਕਾਰਨ ਫਿਲਮ ਨਿਰਮਾਤਾਵਾਂ ਨੇ ਕੈਂਚੀ ਚਲਾ ਦਿੱਤੀ। ਫਿਲਮ ਵਿੱਚੋਂ ਕੁਝ ਦ੍ਰਿਸ਼ਾਂ 'ਤੇ ਕੈਂਚੀ ਚੱਲਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅਨੁਰਾਗ ਕਸ਼ਯਪ ਅਤੇ ਫਿਲਮ ਦੀ ਅਦਾਕਾਰ ਤਾਪਸੀ ਪੰਨੂ ਨੇ ਆਪਣਾ ਵਿਰੋਧ  ਵੀ ਜਤਾਇਆ ਸੀ।

ਜ਼ੀਰੋ

ਸਾਲ 2018 ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਹਰੁਖ ਖਾਨ...


ਸ਼੍ਰੋਮਣੀ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਬੰਧਕ ਕਮੇਟੀ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ 1920 ਵਿੱਚ ਹੋਈ ਸੀ

ਇਸ ਨੇ ਸਿਰਫ਼ ਗੁਰਦੁਆਰਿਆਂ ਨੂੰ ਹੀ ਮਹੰਤਾਂ ਦੇ ਸਿੱਧੇ ਅਤੇ ਬਸਤੀਵਾਦ ਦੇ ਅਸਿੱਧੇ ਕੰਟਰੋਲ ਤੋਂ ਅਜ਼ਾਦ ਹੀ ਨਹੀਂ ਕਰਵਾਇਆ ਬਲਕਿ ਨਵੀਂ ਲੀਡਰਸ਼ਿਪ, ਪ੍ਰੇਰਣਾ ਸਰੋਤ ਅਤੇ ਵੱਕਾਰੀ ਸੰਸਥਾ ਹੋਂਦ ਵਿਚ ਆਈ। ਜੋ ਪਿਛਲੇ ਸੌ ਸਾਲ ਤੋਂ ਲਗਾਤਾਰ ਪੰਜਾਬ ਅਤੇ ਸਿੱਖਾਂ ਦੇ ਸਮਾਜਿਕ ਅਤੇ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਸਰੋਕਾਰਾਂ ਨੂੰ ਰੂਪਰੇਖਾ ਦਿੰਦਿਆਂ ਇਸਦਾ ਲਗਾਤਾਰ ਮਾਰਗਦਰਸ਼ਨ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ।

ਧਰਮ ਅਤੇ ਸਿਆਸਤ, ਸਿੱਖ ਫ਼ਲਸਫ਼ੇ ਅਤੇ ਇਤਿਹਾਸ ਦਾ ਅਨਿੱਖੜਵਾਂ ਅੰਗ ਹਨ। ਸਿੱਖ ਧਰਮ ਵਿੱਚ ਧਰਮ ਨੂੰ ਸਿਆਸਤ ਲਈ ਇੱਕ ਨੈਤਿਕ ਮਾਰਗ ਦਰਸ਼ਕ ਵਜੋਂ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ-

ਸਿੱਖ ਧਰਮ ਵਿੱਚ ਗੁਰਦੁਆਰਿਆਂ ਦੀ ਅਹਿਮੀਅਤ

ਗੁਰਦੁਆਰੇ ਉਹ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਥਾਂ ਹਨ, ਜਿੱਥੇ ਧਾਰਮਿਕ ਅਤੇ ਸਿਆਸੀ ਵਿਚਾਰ ਵਟਾਂਦਰੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਅਠਾਂਰਵੀਂ ਸਦੀ ਵਿੱਚ ਸਿੱਖਾਂ ਵਲੋਂ ਹੋਂਦ ਅਤੇ ਆਜ਼ਾਦੀ ਲਈ ਜੋ ਵੱਡਾ ਸੰਘਰਸ਼ ਲੜਿਆ ਗਿਆ ਉਹ ਦੀ ਯੋਜਨਾਬੰਦੀ ਅਤੇ ਤਾਲਮੇਲ , ਗੁਰਮੱਤੇ ਅਤੇ ਸਰਬੱਤ ਖ਼ਾਲਸਾ ਵਰਗੀਆਂ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਰਾਹੀ  ਹਰਿਮੰਦਰ ਸਾਹਿਬ , ਅਮ੍ਰਿੰਤਸਰ  ਤੋਂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।

ਹਰਮਿੰਦਰ ਸਾਹਿਬ ਗੁਰੂ ਕਾਲ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸਿੱਖਾਂ ਲਈ ਧਾਰਿਮਕ ਅਤੇ ਸਿਆਸੀ ਸ਼ਕਤੀ ਦਾ ਪ੍ਰੇਰਣਾ ਸਰੋਤ ਤੋਂ ਅਤੇ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਦਾ ਕੇਂਦਰ ਰਿਹਾ ਹੈ।

ਗੁਰਦੁਆਰੇ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਸਥਾਨ ਹਨ, ਜਿਥੇ ਧਾਰਮਿਕ ਅਤੇ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਵਿਚਾਰ ਵਟਾਂਦਰੇ ਹੁੰਦੇ ਹ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਨ

ਮੁਗ਼ਲਾਂ ਅਤੇ ਅਫ਼ਗਾਨਾਂ ਸਮੇਤ ਸਿੱਖਾਂ ਦੇ ਸਾਰੇ ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਨੇ ਅਕਾਲ ਤਖ਼ਤ ਅਤੇ ਗੋਲਡਨ ਟੈਂਪਲ ਦੀ ਅਹਿਮੀਅਤ ਨੂੰ ਸਮਝਦਿਆਂ ਸਿੱਖਾਂ ਨੂੰ ਦਬਾਉਣ ਜਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਨੀਂਵਾਂ ਦਿਖਾਉਣ  ਲਈ ਇਸ ਅਸਥਾਨ ਨੂੰ ਕੰਟਰੋਲ ਕਰਨ ਜਾਂ ਬੇਹੁਰਮਤੀ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ।

ਅੰਗਰੇਜ਼ਾਂ ਵੱਲੋਂ ਹਰਮਿੰਦਰ ਸਾਹਿਬ ਅਤੇ ਅਕਾਲ ਤਖ਼ਤ ਦਾ ਅਸਿੱਧਾ ਕੰਟਰੋਲ

ਅੰਗਰੇਜ਼ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਸਿੱਖ ਧਰਮ ਵਿੱਚ ਗੁਰੂ ਗ੍ਰੰਥ ਸਾਹਿਬ ਅਤੇ ਗੁਰਦੁਵਾਰਿਆਂ ਦੀ ਸਿੱਖ ਕੌਮ ਨੂੰ ਅਧਿਆਤਮਿਕ ਅਤੇ ਮਾਰਗ ਦਰਸ਼ਨ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਭੂਮਿਕਾ ਪ੍ਰਤੀ ਕਾਫ਼ੀ ਗੰਭੀਰ ਤੇ  ਸੁਚੇਤ ਸਨ ਅਤੇ ਉਹ ਗੁਰਦੁਵਾਰਿਆਂ ਦਾ ਕੰਟਰੋਲ ਆਪਣੇ ਅਧੀਨ ਕਰਨ ਲਈ ਯਤਨਸ਼ੀਲ਼ ਸਨ।

ਇਸੇ ਵਿਉਂਤਬੰਦੀ ਤਹਿਤ ਹਰਿਮੰਦਰ  ਸਾਹਿਬ ਅਤੇ ਅਕਾਲ ਤਖ਼ਤ ਦਾ ਕੰਟਰੋਲ ਇੱਕ ਸਰਬਰਾਹ ਅਧੀਨ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ, ਜੋ ਡਿਪਟੀ ਕਮਿਸ਼ਨਰ ਅਮ੍ਰਿੰਤਸਰ ਦੇ ਅਧੀਨ ਸੀ।

ਸਰਬਰਾਹ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸਿੱਖ ਰਈਸਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਹੁੰਦਾ ਸੀ, ਇਹ ਉਹ ਜਮਾਤ ਸੀ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਅੰਗਰੇਜ਼ਾਂ ਵਲੋਂ ਸਿੱਖਾਂ ਨੂੰ ਕੰਟਰੋਲ ਕਰਨ ਲਈ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

ਗੁਰਦੁਆਰਿਆਂ 'ਤੇ ਮਹੰਤਾਂ ਦਾ ਕਬਜ਼ਾ

ਇੰਨਾਂ ਸਮਿਆਂ ਵਿੱਚ ਹੀ ਪੰਜਾਬ ਅਤੇ ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਇਤਿਹਾਸਿਕ ਸਿੱਖ ਗੁਰਦੁਆਰੇ ਮਹੰਤਾ ਦੇ ਕਬਜ਼ੇ ਵਿੱਚ ਆ ਗਏ। ਮਹੰਤ ਉਸ ਪੁਜਾਰੀ ਸ਼ਰੇਣੀ ਨਾਲ ਸਬੰਧਿਤ ਸਨ, ਜੋ ਗੁਰੂਆਂ ਦੇ ਫਲਸਫੇ ਤੋਂ ਕੋਹਾਂ ਦੂਰ ਸਨ ।

ਮਹੰਤ ਭ੍ਰਿਸ਼ਟਾਚਾਰ ਭਰੀ, ਅੱਯਾਸ਼ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਬਤੀਤ ਕਰਦੇ ਸਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਸਾਰਿਆਂ ਨੇ ਬਸਤੀਵਾਦੀ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨਾਲ ਮਿਲਕੇ ਗੁਰਦੁਆਰਿਆਂ ਦੀ ਜ਼ਮੀਨ ਆਪਣੇ ਨਾਮ ਲਵਾ ਲਈ।

ਗੁਰਦੁਆਰਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸਣੇ ਹਰਮਿੰਦਰ ਸਾਹਿਬ ਵਿੱਚ ਵੀ ਬੁੱਤ ਪੂਜਾ, ਦਲਿਤਾਂ ਨਾਲ ਵਿਤਕਰਾ ਅਤੇ ਅੰਧਵਿਸ਼ਵਾਸ ਦਾ ਚਲਣ ਖੁੱਲ੍ਹੇਆਮ ਹੋਣ ਲੱਗ ਪਿਆ ਸੀ।

ਗੁਰਦੁਆਰਿਆਂ ਨੂੰ ਵਿਰੋਧੀ ਤਾਕਤਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਕਰਵਾਉਣਾ

19 ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਅਖ਼ੀਰ ਤੋਂ ਹੀ ਸਿੰਘ ਸਭਾ ਲਹਿਰ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸਿੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਸਮਾਜਿਕ ਸੁਧਾਰ ਲਹਿਰ ਨੇ ਤੇਜ਼ੀ ਫੜ ਰਹੀ ਸੀ, ਜਿਸਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਸਿੱਖਾਂ ਵਿਚਲੀਆਂ ਕੁਰੀਤੀਆਂ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਨਾ ਅਤੇ ਸਿੱਖ ਧਰਮ ਨੂੰ ਵੱਖਰੀ ਪਛਾਣ ਦੇਣਾ ਸੀ।

ਪਰ ਕੁਲੀਨ ਵਰਗ ਦੀ ਪ੍ਰਧਾਨਗੀ ਥੱਲੇ  ਚੀਫ਼ ਖ਼ਾਲਸਾ ਦੀਵਾਨ ਅਧੀਨ ਇਹ ਵੀ ਇੱਕ ਵਫ਼ਾਦਾਰ ਸੰਸਥਾ ਬਣ ਗਈ ਸੀ।

ਅੰਗਰੇਜ਼ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਸਿੱਖ ਧਰਮ ਵਿੱਚ ਗ੍ਰੰਥਾਂ ਅਤੇ ਗੁਰਦੁਆਰਿਆਂ ਪ੍ਰਤੀ ਗੰਭੀਰਤਾ ਨਾਲ ਸੁਚੇਤ ਸਨ

ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਕੁਲੀਨ ਵਰਗ, ਜ਼ੈਲਦਾਰ, ਨੰਬਰਦਾਰ ਅਤੇ ਮਹੰਤ ਸਿੱਖਾਂ 'ਤੇ ਆਪਣਾ ਕੰਟਰੋਲ ਬਣਾਈ ਰੱਖਣ ਲਈ ਸੁਚੇਤ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਕੀਤੀ ਗਈ, ਸਮਾਜਿਕ ਜਮਾਤ ਸਨ।

ਪਰ 20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਦੂਜੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਏ ਕੁੱਝ ਸਿਆਸੀ ਘਟਨਾਕ੍ਰਮਾਂ ਨੇ ਇਸ ਰਵਾਇਤੀ ਲੀਡਰਸ਼ਿਪ ਦੀ ਅਹਿਮੀਅਤ ਘਟਾਈ, ਗੁਰਦਵਾਰਿਆਂ ਨੂੰ ਅਜ਼ਾਦ ਕਰਾਇਆ ਅਤੇ ਐੱਸਜੀਪੀਸੀ ਦੀ ਹੋਂਦ ਵਾਸਤੇ ਰਾਹ ਪੱਧਰਾ ਕੀਤਾ।

ਗਦਰ ਲਹਿਰ ਦੇ ਦੇਸ਼ ਭਗਤਾਂ ਦੇ ਖਿਲਾਫ਼ ਅਕਾਲ ਤਖ਼ਤ ਅਤੇ ਚੀਫ਼ ਖ਼ਾਲਸਾ ਦੀਵਾਨ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਚਾਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ 'ਪਤਿਤ' ਅਤੇ...


ਸ਼ੰਭੂ ਬਾਰਡਰ ਉੱਪਰ ਮੁਜ਼ਾਹਰਾ ਕਰਦੇ ਕਿਸਾਨ

ਪੰਜਾਬੀ ਟ੍ਰਿਬਿਊਨ ਦੀ ਖ਼ਬਰ ਮੁਤਾਬਕ ਕਿਸਾਨਾਂ ਵੱਲੋਂ ਰਿਲਾਇੰਸ ਦੇ ਪੈਟਰੋਲ ਪੰਪਾਂ ਅੱਗੇ ਧਰਨਿਆਂ ਕਾਰਨ ਜਿੱਥੇ ਕਈ ਪੰਪਾਂ ਦੀ ਵਿਕਰੀ ਵਿੱਚ 35-40 ਫ਼ੀਸਦੀ ਦੀ ਕਮੀ ਆਈ ਉੱਥੇ ਹੀ ਕੁਝ ਪੰਪ ਡਰਾਈ ਵੀ ਹੋ ਗਏ ਹਨ।

ਅਖ਼ਬਾਰ ਮੁਤਾਬਕ ਸੁਖਬੀਰ ਬਾਦਲ ਕੋਲ ਰਿਲਾਇੰਸ ਦੇ ਦੋ ਪੈਟਰੋਲ ਪੰਪ, ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਪੇਂਡੂ ਵਿਕਾਸ ਅਤੇ ਪੰਚਾਇਤ ਮੰਤਰੀ ਤ੍ਰਿਪਤ ਰਜਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਬਾਜਵਾ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਕੋਲ ਇੱਕ, ਇੱਕ ਕਿਸੇ ਸਾਬਕਾ ਮੰਤਰੀ ਰਮਨ ਭੱਲਾ, ਮਨਤਾਰ ਬਰਾੜ, ਫ਼ਤਹਿਗੜ੍ਹ ਸਾਹਿਬ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪੰਥਕ ਆਗੂ ਕੋਲ ਪੈਟਰੋਲ ਪੰਪ ਹੋਣ ਦੀ ਖ਼ਬਰ ਅਖ਼ਬਾਰ ਨੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤੀ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚੋਂ ਰਾਤ ਦਾ ਕਰਫਿਊ ਖ਼ਤਮ ਅਤੇ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਐਲਾਨੀਆਂ ਹੋਰ ਵੀ ਕਈ ਛੋਟਾਂ

ਗ੍ਰਹਿ ਮੰਤਰਾਲਾ ਵੱਲੋਂ ਅਨਲੌਕ-5 ਲਈ ਬੁੱਧਵਾਰ ਨੂੰ ਨਵੇਂ ਦਿਸ਼ਾ-ਨਿਰਦੇਸ਼ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਜਾਣ ਮਗਰੋਂ ਪੰਜਾਬ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਵੀ ਵੀਰਵਾਰ ਨੂੰ ਕੋਰੋਨਾ ਮਹਾਮਾਰੀ ਦੇ ਫੈਲਾਅ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਲਈ ਚੁੱਕੇ ਕਦਮਾਂ ਵਿੱਚ ਢਿੱਲ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਹੈ।

ਦਿ ਟ੍ਰਿਬਿਊਨ ਦੀ ਖ਼ਬਰ ਮੁਤਾਬਕ ਰਾਤ ਦਾ ਕਰਫ਼ਿਊ ਖ਼ਤਮ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਪਰ ਕੈਪਟਨ ਅਮਰਿੰਦਰ ਨੇ ਡੀਜੀਪੀ ਨੂੰ ਹਦਾਇਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ ਕਿ ਸੂਬੇ ਵਿੱਚ ਮਾਸਕ ਪਾਉਣ ਦੇ ਨਿਯਮ ਦੀ ਸਖ਼ਤੀ ਨਾਲ ਪਾਲਣਾ ਕਰਵਾਈ ਜਾਵੇ।

ਸਰਕਾਰ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਅਜਿਹਾ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਕੋਰੋਨਾ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਅਤੇ ਮੌਤਾਂ ਵਿੱਚ ਆਈ ਕਮੀ ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਕਾਰਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।

ਕੇਂਦਰ ਸਰਕਾਰ ਦੀਆਂ ਹਦਾਇਤਾਂ ਮੁਤਾਬਕ ਦਿੱਤੀਆਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਛੋਟਾ ਮੁਤਾਬਕ ਹੁਮ ਸਮਾਗਮਾਂ ਲਈ 100 ਜਣਿਆਂ ਦੇ ਇਕੱਠੇ ਹੋ ਸਕਣਗੇ। ਕਾਰ ਵਿੱਚ ਤਿੰਨ ਜਣੇ ਬੈਠ ਸਕਣਗੇ ਤੇ ਬੱਸਾਂ ਦੀਆਂ ਬਾਰੀਆਂ ਖੋਲ੍ਹ ਕੇ 50 ਫ਼ੀਸਦੀ ਸਵਾਰੀਆਂ ਬਿਠਾਈਆਂ ਜਾ ਸਕਣਗੀਆਂ।

ਸਕੂਲਾਂ ਅਤੇ ਵਿਦਿਅਕ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਨੂੰ ਖੋਲ੍ਹਣ ਬਾਰੇ ਫ਼ੈਸਲਾ ਗ੍ਰਹਿ ਸਕੱਤਰ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ ਵਿਭਾਗ ਆਪਸੀ ਮਸ਼ਵਰੇ ਮਗਰੋਂ ਕਰਨਗੇ।

ਵੀਡੀਓ: ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨੂੰ ਇੰਝ ਲਿਆਓ ਆਪਣੀ ਹੋਮ ਸਕਰੀਨ ’ਤੇ

ਹਰਿਆਣਾ ਵਿੱਚ ਵੀ ਬੱਸਾਂ ਵਿੱਚ ਚਲਦੇ ‘ਲੱਚਰ’ ਗਾਣਿਆਂ 'ਤੇ ਪੰਬਦੀ

ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਦੇ ਹੁਕਮਾਂ ਤੋੰ ਬਾਅਦ ਪੰਜਾਬ ਮਗਰੋਂ ਹੁਣ ਹਰਿਆਣਾ ਵਿੱਚ ਵੀ ਬੱਸਾਂ ਵਿੱਚ ਚਲਦੇ ਲੱਚਰ ਗਾਣਿਆਂ 'ਤੇ ਪਾਬੰਦੀ ਲਾ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ।

ਇੰਡੀਅਨ ਐਕਪ੍ਰੈੱਸ ਦੀ ਖ਼ਬਰ ਮੁਤਾਬਕ ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਅਦਾਲਤ ਨੇ ਕਿਹਾ ਸੀ ਕਿ ਇਨ੍ਹਾਂ ਗਾਣਿਆਂ ਦਾ ਨੌਜਵਾਨ ਪੀੜ੍ਹੀ ਉੱਪਰ ਮਾੜਾ ਅਸਰ ਪੈਂਦਾ ਹੈ।

ਇਸ ਸੰਬੰਧ ਵਿੱਚ ਸਮੂਹ ਬੱਸ ਅਪਰੇਟਰਾਂ ਨੂੰ ਨੋਟਿਸ ਜਾਰੀ ਕਰ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਹਨ।

ਤੁਰਕੀ: ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਬਾਰੇ ਸਖ਼ਤ ਕਾਨੂੰਨ ਅਮਲ ਵਿੱਚ ਆਏ

ਨਵੇਂ ਕਾਨੂੰਨ ਤਹਿਤ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਕੰਪਨੀਆਂ ਨੂੰ ਤੁਰਕੀ ਵਿੱਚ ਹੀ ਦਫ਼ਤਰ ਖੋਲ੍ਹਣੇ ਪੈਣਗੇ

ਤੁਰਕੀ ਵਿੱਚ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਨੂੰ ਰੈਗੂਲੇਟ ਕਰਨ ਲਈ ਸਖ਼ਤ ਕਾਨੂੰਨ ਅਮਲ ਵਿੱਚ ਲੈ ਆਂਦੇ ਗਏ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਕਾਨੂੰਨਾਂ ਤਹਿਤ ਵਿਵਾਦਿਤ ਪੋਸਟਾਂ ਉੱਪਰ ਰੋਕ ਲਾਉਣ ਤੋਂ ਅਸਮਰੱਥ ਰਹਿਣ ਦੀ ਸੂਰਤ ਵਿੱਚ ਫੇਸਬੁੱਕ ਅਤੇ ਟਵਿੱਟਰ ਤੇ ਵੀ ਪਾਬੰਦੀ ਦੇ ਅਸਾਰ ਬਣੇ ਹਨ।

ਡੈਕਨ ਹੈਰਾਲਡ ਦੀ ਖ਼ਬਰ ਮੁਤਾਬਕ ਸਰਕਾਰ ਵੱਲੋਂ ਵਿਰੋਧੀ ਧਿਰ ਦੇ ਅਖ਼ਬਾਰਾਂ ਅਤੇ ਟੈਲੀਵੀਜ਼ਨ ਚੈਨਲਾਂ ਉੱਪਰ ਨਕੇਲ ਕਸਣ ਮਗਰੋਂ ਇਸ ਕਾਨੂੰਨ ਨੂੰ ਸੰਸਦ ਵਿੱਚ ਤੁਰਕੀ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਰਿਸੈਪ ਟੇਇਪ ਇਰੌਡਨ ਵੱਲੋ ਲਿਆਂਦਾ ਗਿਆ ਸੀ।

ਫੇਸਬੁੱਕ ਦੇ ਮਨੁੱਖੀ ਹੱਕਾਂ ਬਾਰੇ ਅਫ਼ਸਰ ਲੇਇਨ ਲੀਵਿਨ ਨੇ ਟਵੀਟ ਕੀਤਾ ਕਿ ਇਸ ਨਾਲ,“ਮਨੁੱਖੀ ਹੱਕਾਂ ਲਈ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਖ਼ਦਸ਼ੇ ਖੜ੍ਹੇ ਹੋ ਗਏ ਹਨ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਫਰੀ ਸਪੀਚ ਦੇ ਵਕਾਲਤੀ ਭਾਵੇ ਡਰੇ ਹੋਏ ਹਨ ਪਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਲਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਸ਼ਾਇਦ ਸਰਕਾਰ ਇਸ ਕਾਨੂੰਨ ਦੀਆਂ ਕਠੋਰ ਧਾਰਾਵਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ਾਇਦ ਹੀ ਅਮਲ ਵਿੱਚ ਲਿਆ ਸਕੇ।

ਨਵੇਂ ਕਾਨੂੰਨ ਮੁਤਾਬਕ ਜਿਸ ਵੀ ਪਲੇਟਫਾਰਮ ਦੇ ਦਸ ਲੱਖ ਤੋਂ ਵਧੇਰੇ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਦੇ ਵਰਤੋਂਕਾਰ ਹਨ ਉਸ ਨੂੰ ਤੁਰਕੀ ਵਿੱਚ ਆਪਣਾ ਦਫ਼ਤਰ ਖੋਲ੍ਹਣਾ ਪਵੇਗਾ ਜੋ ਕਿ ਸਮੱਗਰੀ ਹਟਾਉਣ ਨੂੰ 48 ਘੰਟਿਆਂ ਦੇ ਅੰਦਰ ਹਟਾਉਣ ਬਾਰੇ ਸਥਾਨਕ ਅਦਾਲਤ ਵਿੱਚ ਪੇਸ਼ ਹੋ ਸਕੇ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਕੰਪਨੀਆਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਵਰਤੋਂਕਾਰਾਂ ਦੀ ਡੇਟਾ ਤੁਰਕੀ ਵਿੱਚ ਹੀ ਸਾਂਭਣ ਲਈ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ।

83 ਮਿਲੀਅਨ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਵਸੋਂ ਵਾਲੇ ਤੁਰਕੀ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲਾਂ ਵੀ ਕਈ ਵੈਬਸਾਈਟਾਂ ਅਤੇ ਕਈ ਕਿਸਮ ਦੀ ਸਮੱਗਰੀ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਉੱਪਰ ਪਾਬੰਦੀਆਂ ਹਨ।

ਇਸ ਨਵੇਂ ਕਾਨੂੰਨ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਕਰਨ ਬਾਰੇ ਹਾਲਾਂਕਿ ਟਵਿੱਟਰ ਅਤੇ ਫੇਸਬੁੱਕ ਨੇ ਕੋਈ ਟਿੱਪਣੀ ਕਰਨ ਤੋਂ ਮਨ੍ਹਾਂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਵੀਡੀਓ:...


ਸ਼ੱਕ ਸੱਚ ਸਾਬਿਤ ਹੋਏ ਹਨ। ਜੀਡੀਪੀ ਵਾਧੇ ਦੀ ਦਰ ਡਿੱਗ ਕੇ 4.5 ਫ਼ੀਸਦੀ 'ਤੇ ਆ ਗਈ ਹੈ। ਕੁਝ ਸਮਾਂ ਪਹਿਲਾਂ ਖ਼ਬਰ ਏਜੰਸੀ ਰਾਇਟਰਜ਼ ਨੇ ਅਰਥ ਸ਼ਾਸਤਰੀਆਂ ਦਾ ਸਰਵੇਖਣ ਕੀਤਾ ਸੀ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇਹ ਦਰ 4.7 ਫ਼ੀਸਦੀ ਰਹਿਣ ਦੀ ਉਮੀਦ ਜਤਾਈ ਗਈ ਸੀ।

ਹੁਣ ਜੋ ਆਂਕੜਾ ਆਇਆ ਹੈ ਉਹ ਇਸ ਤੋਂ ਖ਼ਰਾਬ ਹੈ। ਪਿਛਲੇ 6 ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਖ਼ਰਾਬ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ 2013 ਵਿੱਚ ਜਨਵਰੀ ਤੋਂ ਮਾਰਚ ਦੀ ਤਿਮਾਹੀ ਵਿੱਚ ਇਹ ਆਂਕੜਾ 4.3 ਫ਼ੀਸਦੀ ਸੀ।

ਫ਼ਿਕਰ ਦੀ ਗੱਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਲਗਾਤਾਰ ਛੇਵੀਂ ਤਿਮਾਹੀ ਹੈ ਜਦੋਂ ਦੇਸ ਦੇ ਕੁੱਲ ਘਰੇਲੂ ਉਤਪਾਦਨ ਦੇ ਵਧਣ ਦੀ ਦਰ ਨੇ ਗੋਤਾ ਖਾਧਾ ਹੈ। ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਫ਼ਿਕਰ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਖ਼ਬਰ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਸਨਅਤੀ ਵਾਧੇ ਦੀ ਦਰ 6.7 ਫ਼ੀਸਦੀ ਤੋਂ ਡਿੱਗ ਕੇ ਅੱਧਾ ਫ਼ੀਸਦੀ ਰਹਿ ਗਈ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਉਸ ਵਿੱਚ ਵੀ ਨਿਰਮਾਣ ਖੇਤਰ ਯਾਨੀ ਕਾਰਖਾਨਿਆਂ ਵਿੱਚ ਬਣਨ ਵਾਲੇ ਸਾਮਾਨ ਵਿੱਚ ਵਾਧੇ ਦੀ ਥਾਂ ਅੱਧੇ ਫ਼ੀਸਦੀ ਦੀ ਕਮੀ ਆਈ ਹੈ। ਦੂਸਰੇ ਪਾਸੇ ਖੇਤੀ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਵਾਧੇ ਦੀ ਦਰ 4.9 ਤੋਂ ਗੋਤਾ ਖਾ ਕੇ 2.1 ਫ਼ੀਸਦੀ ਅਤੇ ਸੇਵਾ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਵੀ ਦਰ 7.3 ਫ਼ੀਸਦੀ ਤੋਂ ਡਿੱਗ ਕੇ 6.8 ਫ਼ੀਸਦੀ ਰਹਿ ਗਈ ਹੈ।

ਕੁੱਲ ਘਰੇਲੂ ਉਤਪਾਦਨਦਾ ਮਤਲਬ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਦੇਸ ਭਰ ਵਿੱਚ ਜਿੱਥੇ ਵੀ ਜੋ ਵੀ ਬਣ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਜੋ ਕੋਈ ਵੀ ਜਿੰਨੀ ਵੀ ਕਮਾਈ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ ਉਸ ਸਭ ਦਾ ਯੋਗ ਅਤੇ ਕਮਾਈ ਦਾ ਹਿਸਾਬ ਤਾਂ ਸੌਖਾ ਨਹੀਂ ਲਗਦਾ ਇਸ ਲਈ ਇਹ ਹਿਸਾਬ ਲਾਉਣ ਦਾ ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਸੌਖਾ ਤਰੀਕਾ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਖਰਚ ਦਾ ਹਿਸਾਬ ਲਾਉਣਾ। ਕੁਝ ਵੀ ਖ਼ਰੀਦਣ 'ਤੇ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਕੁੱਲ ਖ਼ਰਚ ਵੀ ਜੀਡੀਪੀ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।

ਇਸ ਵਿੱਚ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਵਾਧੇ ਨੂੰ ਹੀ ਜੀਡੀਪੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਉਸੇ ਤੋਂ ਹਿਸਾਬ ਲਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਦੇਸ਼ ਕਿਸ ਗਤੀ ਨਾਲ ਤਰੱਕੀ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ।

ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਪ੍ਰਤੀ ਜੀਅ ਜੀਡੀਪੀ ਯਾਨੀ ਦੇਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਇਨਸਾਨ ਦੇ ਉੱਪਰ ਜੀਡੀਪੀ ਕਿੰਨੀ ਵਧੀ ਇਸ ਦਾ ਵੀ ਆਂਕੜਾ ਜਾਰੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਅਤੇ ਜੇ ਪ੍ਰਤੀ ਜੀਅ ਆਂਕੜਾ ਹੇਠਾਂ ਰਿਹਾ ਤਾਂ ਇਸ ਦਾ ਸਿੱਧਾ ਮਤਲਬ ਇਹ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਦੇਸ ਦੇ ਨਾਗਰਿਕ ਪ੍ਰੇਸ਼ਾਨੀ ਵਿੱਚ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਲੋੜਾਂ ਪੂਰੀਆਂ ਨਹੀਂ ਹੋ ਰਹੀਆਂ।

ਦਰਾਮਦ ਵਿੱਚ ਕਮੀ ਆਈ ਹੈ।

ਜਦਕਿ ਇਹ ਆਂਕੜਾ ਉੱਚਾ ਹੋਣ ਦਾ ਅਰਥ ਹੈ ਕਿ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਬਿਹਤਰ ਹੋ ਰਹੀ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਮਤਲਬ ਇਹ ਨਹੀਂ ਕਿ ਦੇਸ ਵਿੱਚ ਗ਼ਰੀਬੀ ਨਹੀਂ ਜਾਂ ਭੁੱਖਮਰੀ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਸ ਔਸਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।

ਅਮਰੀਕਾ ਦੀ ਪ੍ਰਤੀ ਜੀਅ ਜੀਡੀਪੀ 55 ਹਜ਼ਾਰ ਡਾਲਰ ਦੇ ਆਸਪਾਸ ਹੈ ਪਰ ਉੱਥੇ ਵੀ ਦਸ ਫ਼ੀਸਦੀ ਲੋਕ ਢਿੱਡ ਭਰਨ ਦਾ ਜੁਗਾੜ ਨਹੀਂ ਕਰ ਪਾਉਂਦੇ।

ਭਾਰਤ ਦੀ ਪ੍ਰਤੀ ਜੀਅ ਜੀਡੀਪੀ ਇਸ ਸਾਲ ਮਾਰਚ ਵਿੱਚ 2041 ਡਾਲਰ ਯਾਨੀ ਇੱਕ ਲੱਖ ਛਿਆਲੀ ਹਜ਼ਾਰ ਰੁਪਏ ਸੀ। ਇੰਨੀ ਸਾਲਾਨਾ ਕਮਾਈ 'ਤੇ ਮੁੰਬਈ ਵਰਗੇ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਵਿੱਚ ਕਈ ਲੋਕ ਅੱਜ ਵੀ ਆਪਣੇ ਪਰਿਵਾਰ ਪਾਲ ਰਹੇ ਹਨ।

ਧਿਆਨ ਰਹੇ ਇਹ ਔਸਤ ਹੈ। ਇਸਦਾ ਅਰਥ ਇਹ ਵੀ ਹੈ ਕਿ ਮੁੱਠੀ ਭਰ ਲੋਕ ਇਸ ਤੋਂ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਜਾਂ ਲੱਖਾਂ ਗੁਣਾਂ ਕਮਾ ਰਹੇ ਹਨ ਅਤੇ ਦੇਸ ਦੀ ਆਬਾਦੀ ਦਾ ਵੱਡਾ ਹਿੱਸਾ ਇਸ ਦਾ ਦਸਵਾਂ ਜਾਂ ਸੌਵਾਂ ਹਿੱਸਾ ਵੀ ਹਾਸਲ ਨਹੀਂ ਕਰ ਪਾ ਰਿਹਾ। ਲੇਕਿਨ ਇਹ ਗੈਰ ਬਰਾਬਰੀ ਦੀ ਬਹਿਸ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਇੱਕ ਵੱਖਰਾ ਵਿਸ਼ਾ ਵੀ ਹੈ।

ਜੀਡੀਪੀ ਦਾ ਤਿਮਾਹੀ ਆਂਕੜਾ ਇਸ ਲਈ ਵੀ ਚਿੰਤਾ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾ ਹੈ ਕਿ ਪਿਛਲੇ ਡੇਢ ਸਾਲ ਵਿੱਚ ਹੀ ਇਹ ਗੋਤੇ ਖਾਂਦਾ ਖਾਂਦਾ ਇੱਥੇ ਆਇਆ ਹੈ। ਜੋ ਪਿਛਲੇ 6 ਸਾਲਾਂ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਨੀਵਾਂ ਪੱਧਰ ਹੈ। ਦੂਜੀ ਫ਼ਿਕਰ ਵਾਲੀ ਗੱਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਹਾਲਾਤ ਸੁਧਰਨ ਦੇ ਕੋਈ ਆਸਾਰ ਨਜ਼ਰ ਨਹੀਂ ਆ ਰਹੇ।

ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਅਰਥਸ਼ਾਸਤਰੀਆਂ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਵਾਰ ਗਿਰਾਵਟ ਦਾ ਅਰਥ ਹੈ ਕਿ ਪੂਰਾ ਸਾਲ ਸੁਧਰਨਾ ਮੁਸ਼ਕਲ ਹੈ।

ਯਾਨੀ ਉਹ ਪੂਰੇ ਵਿੱਤੀ ਸਾਲ ਲਈ ਹੁਣ ਤਰੱਕੀ ਦੀ ਰਫ਼ਤਾਰ ਵਿੱਚ ਕਮੀ ਦੇਖ ਰਹੇ ਹਨ। ਉਹ ਵੀ ਤਦੋਂ ਜਦੋਂ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਇਸ ਵਿੱਚ ਸੁਧਾਰ ਲਿਆਉਣ ਲਈ ਕਈ ਕਦਮ ਚੁੱਕ ਲਏ ਹਨ।

ਸਰਕਾਰ ਪੰਜ ਟ੍ਰਿਲੀਅਨ ਡਾਲਰ ਦਾ ਅਰਥਚਾਰਾ ਬਣਾਉਣ ਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਲੈ ਕੇ ਬੈਠੀ ਹੈ। ਕੈਲਕੂਲੇਟਰ ਨਾਲ ਹਿਸਾਬ ਲਾ ਕੇ ਹੀ ਪਤਾ ਲਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਲਈ ਜੀਡੀਪੀ ਦੀ ਵਾਧਾ ਦਰ 12 ਫ਼ੀਸਦੀ ਤੋਂ ਉੱਪਰ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।

ਪਿਛਲੇ ਦਸ ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਤਾਂ ਭਾਰਤ ਦਸ ਫ਼ੀਸਦੀ ਵਾਧੇ ਦਾ ਹੀ ਸੁਪਨਾ ਦੇਖਦਾ ਰਿਹਾ ਹੈ ਅਤੇ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸਾਲਾਨਾ 7 ਤੋਂ 8 ਫ਼ੀਸਦੀ ਦੇ ਦਰਮਿਆਨ ਹੀ ਵਧਦਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।

ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਦਰ ਡਿੱਗ ਕੇ ਵੀ ਲੱਗਭਗ 7 ਫ਼ੀਸਦੀ ਰਹੀ ਸੀ। ਲੇਕਿਨ ਹੁਣ ਜੇ ਇਸ ਵਿੱਚ ਹੋਰ ਕਮੀ ਆਉਂਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਇਹ ਗੰਭੀਰ ਸਮੱਸਿਆ ਦੀ ਨਿਸ਼ਾਨੀ...


ਸ਼ੱਕ ਹੈ ਕਿ ਵਾਲ ਤਿਰੂਮਲਾ ਤਿਰੂਪਤੀ ਦੇਵਸਥਾਨਮ (ਟੀਟੀਡੀ) ਤੋਂ ਤਸਕਰੀ ਕੀਤੇ ਜਾ ਰਹੇ ਸਨ। ਇਹ ਮੰਦਿਰ ਲੋਕਾਂ ਦੀਆਂ ਭਾਵਨਾਵਾਂ ਨਾਲ ਵੀ ਜੁੜਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।

ਹੁਣ ਵਾਲਾਂ ਦੀ ਤਸਕਰੀ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਸ਼ਰਧਾਲੂਆਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਚਰਚਾ ਹੋਣ ਲੱਗੀ ਹੈ। ਫੜੇ ਗਏ ਵਾਲਾਂ ਦੀ ਕੀਮਤ ਕਰੀਬ 1.8 ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਦੱਸੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ-

ਸਵਾਲ ਪੁੱਛਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਤਸਕਰੀ ਦਾ ਪਤਾ ਲੱਗਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨੇ ਕੀ ਕੀਤਾ?

ਸਵਾਲ ਇਹ ਵੀ ਹੈ ਕਿ ਤਿਰੂਮਲਾ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਅਕਾਊਂਟ ਅਤੇ ਟੀਵੀ ਚੈਨਲਾਂ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਕੇਸ ਕਿਉਂ ਦਰਜ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ?

ਮੁੰਡਨ ਦੇ ਇਹ ਵਾਲ ਦੋ ਮਹੀਨੇ ਪਹਿਲਾਂ ਫੜ੍ਹੇ ਗਏ ਸਨ। ਅਸਮ ਰਾਈਫਲਸ ਦੀ ਇੱਕ ਸਰਚ ਪਾਰਟੀ ਨੇ ਵਾਲਾਂ ਦੀ ਇਹ ਖੇਪ ਮਿਜ਼ੋਰਮ ਨਾਲ ਲਗਦੀ ਮਿਆਂਮਾਰ ਸੀਮਾ 'ਤੇ ਫੜ੍ਹੀ ਗਈ ਸੀ। ਪਰ ਇਸ 'ਤੇ ਚਰਚਾ ਹੁਣ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੋ ਰਹੀ ਹੈ।

ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਇਸ ਇਲਾਕੇ ਵਿੱਚ ਸੋਨੇ ਅਤੇ ਜੰਗਲੀ ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੀ ਤਸਕਰੀ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਪਰ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਸੁਰੱਖਿਆ ਬਲਾਂ ਨੂੰ ਇਨਸਾਨ ਦੇ ਵਾਲਾਂ ਨਾਲ ਭਰੀਆਂ 120 ਬੋਰੀਆਂ ਮਿਲੀਆਂ ਸਨ।

ਹਰ ਬੋਰੀ ਵਿੱਚ ਕਰੀਬ 50 ਕਿੱਲੋ ਵਾਲ ਸਨ। ਇਸ ਦੀ ਬਰਾਮਦਗੀ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਵਿਵਾਦ ਵੀ ਹੋਇਆ।

ਵਾਲਾਂ ਨਾਲ ਭਰੀਆਂ 120 ਬੋਰੀਆਂ

20 ਮਾਰਚ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਗਏ ਇੱਕ ਅਧਿਕਾਰਤ ਬਿਆਨ ਵਿੱਚ ਇਹ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਸੁਰੱਖਿਆ ਬਲਾਂ ਨੇ ਵਾਲਾਂ ਦੀ ਇਹ ਖੇਪ ਇੱਕ ਟਰੱਕ 'ਚੋਂ ਫੜ੍ਹੀ ਗਈ ਸੀ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

।

ਕੁਝ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨੇ ਮੀਡੀਆ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਸੀ ਕਿ ਟਰੱਕ ਚਲਾ ਰਹੇ ਡਰਾਈਵਰਾਂ ਨੇ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਸੀ ਕਿ ਇਹ ਵਾਲ ਤਿਰੂਪਤੀ ਤੋਂ ਲਿਆਂਦੇ ਜਾ ਰਹੇ ਸਨ।

ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਮੁਤਾਬਕ ਡਰਾਈਵਰ ਨੇ ਕਿਹਾ ਸੀ ਕਿ ਉਸ ਨੂੰ ਐਜ਼ਵਾਲ ਦੀ ਇੱਕ ਮਾਰੂਯਤਿ ਨਾਮ ਦੀ ਔਰਤ ਨੇ ਤਿਰੂਪਤੀ ਤੋਂ ਵਾਲ ਲੈ ਕੇ ਆਉਣ ਦਾ ਠੇਕਾ ਦਿੱਤਾ ਸੀ।

ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਅਖ਼ਬਾਰ ਹਿੰਦੂ ਦੀ ਇੱਕ ਰਿਪੋਰਟ ਵਿੱਚ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਦੇ ਹਵਾਲੇ ਨਾਲ ਇਹ ਵੀ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਸੀ ਕਿ ਟਰੱਕਾਂ ਰਾਹੀਂ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਕਈ ਮੰਦਿਰਾਂ ਤੋਂ ਵਾਲ ਜਾਣੇ ਸੀ, ਪਰ ਜੋ ਟਰੱਕ ਜ਼ਬਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਉਸ ਵਿੱਚ ਤਿਰੂਪਤੀ ਤੋਂ ਲਿਆਂਦੇ ਗਏ ਵਾਲ ਸਨ।

ਟਰੱਕ ਦੇ ਡਰਾਈਵਰ ਮੁੰਗਯਾਨ ਸਿੰਘ ਤੋਂ ਪੁਲਿਸ ਨੇ ਸਖ਼ਤ ਪੁੱਛਗਿੱਛ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਇਹ ਟਰੱਕ ਭਾਰਤੀ ਸੀਮਾ ਦੇ 7 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਅੰਦਰ ਫੜਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਸੀ ਕਿ ਟਰੱਕ ਤੋਂ ਜ਼ਬਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਵਾਲਾਂ ਦੀ ਕੀਮਤ 1.8 ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਤੱਕ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।

ਭਾਰਤ ਤੋਂ ਇਹ ਵਾਲ ਤਸਕਰੀ ਕਰ ਕੇ ਮਿਆਂਮਾਰ ਲੈ ਕੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਫਿਰ ਇਹ ਥਾਈਲੈਂਡ ਪਹੁੰਚਦੇ ਹਨ ਜਿੱਥੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਤਿਆਰ ਕਰਕੇ ਚੀਨ ਭੇਜ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਚੀਨ ਵਿੱਚ ਵਿਗ ਬਣਾਉਣ ਦਾ ਕਾਰੋਬਾਰ

ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਮੁਤਾਬਕ ਚੀਨ ਵਿੱਚ ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਾਲਾਂ ਦੇ ਵਿਗ ਬਣਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਫਿਰ ਪੂਰੀ ਦੁਨੀਆਂ ਦੇ ਬਾਜ਼ਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਭੇਜਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਬਾਜ਼ਾਰ 'ਤੇ ਨਜ਼ਰ ਰੱਖਣ ਵਾਲੇ ਮਾਹਰਾਂ ਮੁਤਾਬਕ ਵਿਗ ਬਣਾਉਣ ਦੇ 70 ਫੀਸਦ ਕਾਰੋਬਾਰ 'ਤੇ ਚੀਨ ਦਾ ਕਬਜ਼ਾ ਹੈ। ਸਿਰ ਦੇ ਵਾਲਾਂ ਦਾ ਬਾਜ਼ਾਰ ਪੂਰੀ ਦੁਨੀਆਂ ਵਿੱਚ ਹੈ।

ਖ਼ਾਸ ਕਰਕੇ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਮੰਦਰਾਂ ਵਿੱਚ ਵਾਲ ਚੜਾਏ ਜਾਣ ਦੀ ਪ੍ਰਥਾ ਹੈ। ਇਸ ਕਾਰਨ ਇੱਥੇ ਵਾਲ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਉਪਲਬਧ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਵਿਗ ਕਾਰੋਬਾਰ ਲਈ ਕੱਚਾ ਮਾਲ ਭਾਰਤ ਤੋਂ ਹੀ ਮਿਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਸਿਰ ਦੇ ਵਾਲ ਸਭ ਤੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਤਿਰੂਪਤੀ ਮੰਦਰ ਵਿੱਚ ਹੀ ਦਾਨ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇੱਥੇ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਔਸਤਨ 50 ਹਜ਼ਾਰ ਸ਼ਰਧਾਲੂ ਦਰਸ਼ਨ ਕਰਨ ਆਉਂਦੇ ਹਨ।

ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ ਇੱਕ ਤਿਹਾਈ ਇੱਥੇ ਆਪਣੇ ਵਾਲਾਂ ਦਾ ਦਾਨ ਕਰਦੇ ਹਨ।

ਵਿੱਤੀ ਸਾਲ 2020-21 ਵਿੱਚ ਟੀਟੀਡੀ ਨੂੰ ਵਾਲਾਂ ਤੋਂ 131 ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਦੀ ਆਮਦਨੀ ਹੋਈ। ਟੀਟੀਡੀ ਦਾ ਸਾਲਾਨਾ ਬਜਟ ਕਰੀਬ ਤਿੰਨ ਹਜ਼ਾਰ ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਦਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।

ਅਧਿਕਾਰਤ ਅੰਕੜਿਆਂ ਮੁਤਾਬਕ ਟੀਟੀਡੀ ਨੂੰ ਟਿਕਟਾਂ ਦੀ ਵਿਕਰੀ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਮੁੰਡਨ ਦੇ ਵਾਲਾਂ ਦੀ ਵਿਕਰੀ ਤੋਂ ਵੀ ਚੰਗੀ ਆਮਦਨ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।

ਸਭ ਤੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਵਾਲ ਵੇਚਦਾ ਹੈ ਟੀਟੀਡੀ

ਪਹਿਲਾਂ ਤਿਰੂਮਲਾ ਵਿੱਚ ਹਰ ਮਹੀਨੇ ਹੋਣ ਵਾਲੀ ਨਿਲਾਮੀ ਵਿੱਚ ਮੁੰਡਨ ਦੇ ਵਾਲਾਂ ਦੀ ਵਿਕਰੀ ਹੁੰਦੀ ਸੀ। ਵਾਲਾਂ ਨੂੰ ਤਿਰੂਮਲਾ ਤੋਂ ਤਿਰੂਪਤੀ ਦੇ ਭੰਡਾਰ ਕੇਂਦਰ ਲੈ ਕੇ ਜਾਂਦੇ ਅਤੇ ਫਿਰ ਵਾਲਾ ਦੇ ਰੰਗ ਅਤੇ ਲੰਬਾਈ ਦੇ ਹਿਸਾਬ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਨਿਲਾਮੀ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ

ਵਾਲਾਂ ਨੂੰ ਪੰਜ ਸ਼੍ਰੇਣੀਆਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਲੰਬੇ ਵਾਲਾਂ ਤੋਂ ਵਧੇਰੇ ਪੈਸੇ ਮਿਲਦੇ ਹਨ।

ਟੀਟੀਡੀ ਨੇ ਅਧਿਕਾਰਤ ਬਿਆਨ ਵਿੱਚ ਦੱਸਿਆ...


ਸ਼ੱਕੀ ਮਰੀਜ਼ ਦੇ ਸਸਕਾਰ ਵੇਲੇ ਇਲਾਕਾਵਾਸੀਆਂ ਨੇ ਡਾਕਟਰਾਂ ਅਤੇ ਪੁਲਿਸ ਵਾਲਿਆਂ ਉੱਤੇ ਪੱਥਰਾਅ ਕੀਤਾ (ਸੰਕੇਤਕ ਤਸਵੀਰ)

ਸੋਮਵਾਰ ਨੂੰ ਅਜਿਹਾ ਮਾਮਲਾ ਹਰਿਆਣਾ ਸੂਬੇ ਦੇ ਅੰਬਾਲਾ ਵਿਚ ਵੀ ਸਾਹਮਣੇ ਆਇਆ ਹੈ।

ਇੱਥੋਂ ਦੇ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਵਿਚ ਪੁਲਿਸ ਨੂੰ ਹਵਾਈ ਫਾਇਰ ਕਰਨਾ ਪਿਆ ਤੇ ਲਾਠੀਚਾਰਜ ਵੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਵਸਨੀਕਾਂ ਤੇ ਪੁਲਿਸ ਵਿਚਕਾਰ ਸੋਮਵਾਰ ਦੀ ਸ਼ਾਮ ਝੜਪ ਵੀ ਹੋਈ।

ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਉਦੋਂ ਹੋਈ ਜਦੋਂ ਵਸਨੀਕਾਂ ਨੇ ਇੱਕ ਕੋਵਿਡ-19 ਦੇ ਸ਼ੱਕੀ ਔਰਤ ਦੇ ਸਸਕਾਰ ਦਾ ਵਿਰੋਧ ਕੀਤਾ।

ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ 62 ਸਾਲਾ ਇੱਕ ਮਹਿਲਾ ਦੀ ਸੋਮਵਾਰ ਨੂੰ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਸਿਵਲ ਹਸਪਤਾਲ ਵਿੱਚ ਬਿਮਾਰੀ ਕਾਰਨ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ ਸੀ।

ਜਦੋਂ ਉਸ ਦੇ ਸਸਕਾਰ ਵਾਸਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਚਾਂਦਪੂਰਾ ਪਿੰਡ ਦੇ ਸ਼ਮਸ਼ਾਨ ਘਾਟ ਵਿਚ ਲਿਆਉਂਦਾ ਗਿਆ ਤਾਂ ਦੇਸ਼ ਵਿਆਪੀ ਤਾਲਾਬੰਦੀ ਦੀ ਉਲੰਘਣਾ ਕਰਦਿਆਂ ਚਾਂਦਪੂਰਾ ਪਿੰਡ ਦੇ ਵਸਨੀਕਾਂ ਨੇ ਸ਼ਮਸ਼ਾਨ ਘਾਟ ਵਿਖੇ ਪੁਲਿਸ ਅਤੇ ਡਾਕਟਰਾਂ 'ਤੇ ਕਥਿਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪੱਥਰ ਸੁੱਟੇ।

ਅੰਬਾਲਾ ਦੇ ਐੱਸਪੀ ਅਭਿਸ਼ੇਕ ਜੋਰਵਾਲ ਨੇ ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਰੇਲਵੇ ਸਟੇਸ਼ਨ ਕੋਲ ਇਹ ਸ਼ਮਸ਼ਾਨ ਘਾਟ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਉੱਥੇ ਪੱਥਰ ਪਏ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਪੱਥਰਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਪੁਲਿਸ ਉੱਤੇ ਹਮਲਾ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।

ਭੀੜ ਨੂੰ ਖਿੰਡਾਉਣ ਲਈ ਪੁਲਿਸ ਨੂੰ ਹਵਾ ਵਿੱਚ ਫਾਇਰ ਤੇ ਲਾਠੀਚਾਰਜ ਕਰਨਾ ਪਿਆ।

ਐੱਸਪੀ ਨੇ ਦੱਸਿਆ, "ਕੁਝ ਪੁਲਿਸ ਵਾਲਿਆਂ ਦੇ ਮਾਮੂਲੀ ਸੱਟਾਂ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਵੀ ਵੱਜੀਆਂ ਹਨ। ਭੀੜ ਖਿੱਲਰ ਜਾਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸਸਕਾਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।"

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਦੱਸਿਆ, "ਮਹਿਲਾ ਕੋਰੋਨਾਵਾਇਰਸ ਸ਼ੱਕੀ ਮਰੀਜ਼ ਹੈ ਪਰ ਉਸ ਦੇ ਟੈਸਟ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਦਾ ਇੰਤਜ਼ਾਰ ਹੈ।"

ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਕੋਰੋਨਵਾਇਰਸ ਦੇ ਹੌਟਸਪੋਟ ਜ਼ਿਲ੍ਹਿਆਂ ਬਾਰੇ ਜਾਣੋ

ਕੀ ਸੀ ਵਸਨੀਕਾਂ ਦੇ ਗ਼ੁੱਸੇ ਦਾ ਕਾਰਨ

ਪੁਲਿਸ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਨੇ ਉਹ ਜਗਾ ਨਿਰਧਾਰਿਤ ਕੀਤੀ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਕੋਰੋਨਾਵਾਇਰਸ ਦੇ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਦਾ ਸਸਕਾਰ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।

ਪਰ ਇੱਥੋਂ ਦੇ ਵਸਨੀਕਾਂ ਨੂੰ ਇਹ ਨਾਰਾਜ਼ਗੀ ਸੀ ਕਿ ਇਹ ਮਹਿਲਾ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਮੁਹੱਲੇ ਦੀ ਹੈ ਤੇ ਇਸ ਨੂੰ ਉੱਥੇ ਕਿਵੇਂ ਲਿਆਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਕੋਰੋਨਾਵਾਇਰਸ ਤੇ ਸ਼ੱਕੀ ਕਰੋਨਾਵਾਇਰਸ ਦੇ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਦੇ ਸਸਕਾਰ ਦਾ ਤਰੀਕਾ ਤੇ ਕਾਨੂੰਨ ਇੱਕੋ ਜਿਹੇ ਹਨ ਤੇ ਇਸੇ ਲਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਉੱਥੇ ਲੈ ਕੇ ਗਏ ਸੀ ਪਰ ਪਿੰਡ ਵਾਸੀਆਂ ਨੇ ਬਿਨਾਂ ਕਿਸੇ ਠੋਸ ਕਾਰਨ ਦੇ ਅੰਤਿਮ ਸੰਸਕਾਰ ਦਾ ਵਿਰੋਧ ਕੀਤਾ।

ਪੁਲਿਸ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਪਿੰਡ ਵਾਸੀਆਂ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਨ ਦੀਆਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ਾਂ ਵਿਅਰਥ ਰਹੀਆਂ।

ਇੱਕ ਅਧਿਕਾਰੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਅਸੀਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਇਹ ਦੱਸਦੇ ਹੋਏ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ ਕਿ ਸੁਰੱਖਿਆ ਦੇ ਸਾਰੇ ਉਪਾਅ ਅਪਣਾਏ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ, ਪਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਨਹੀਂ ਸੁਣਿਆ।

ਜਲਦੀ ਹੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਉੱਥੇ ਮੌਜੂਦ ਡਾਕਟਰਾਂ ਅਤੇ ਪੁਲਿਸ ਮੁਲਾਜ਼ਮਾਂ 'ਤੇ ਪੱਥਰ ਸੁੱਟਣੇ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੇ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇੱਕ ਐਂਬੂਲੈਂਸ ਨੂੰ ਵੀ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਾਇਆ।

ਐੱਸਪੀ ਨੇ ਅੱਗੇ ਦੱਸਿਆ, "ਕੁਲ 30 ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਗ੍ਰਿਫ਼ਤਾਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਜਿਹੜੇ ਮੁਕੱਦਮੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਦਾਇਰ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚ ਤਾਲਾਬੰਦੀ ਦੀ ਉਲੰਘਣਾ ਕਰਨ ਅਤੇ ਪੁਲਿਸ ਤੇ ਡਾਕਟਰਾਂ 'ਤੇ ਹਮਲਾ ਕਰਨ ਦੇ ਇਲਜ਼ਾਮ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।"

ਅੰਬਾਲਾ ਵਿਚ ਕੋਰੋਨਵਾਇਰਸ ਦੇ 14 ਮਾਮਲੇ ਹਨ ਤੇ ਇੱਕ ਮੌਤ ਵੀ ਹੋ ਚੁੱਕੀ ਹੈ। ਹਰਿਆਣੇਾ ਵਿੱਚ ਸੋਮਵਾਰ ਰਾਤ ਤੱਕ ਕੁਲ ਮਿਲਾ ਕੇ ਤਿੰਨ ਮੌਤਾਂ ਸਮੇਤ 292 ਮਾਮਲੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆ ਚੁੱਕੇ ਹਨ।

ਇਹ ਵੀਡੀਓ ਵੀ ਦੇਖੋ:

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM, TWITTERਅਤੇ YouTube 'ਤੇ ਜੁੜੋ।)


ਸਾਇਰਾ ਬਾਨੋ ਦੇ ਪੁੱਤ ਜੂਨੈਦ ਖ਼ਾਨ ਨੂੰ 22 ਜੂਨ 2017 ਨੂੰ ਗਾਜ਼ਿਆਬਾਦ ਤੋਂ ਮਥੁਰਾ ਜਾ ਰਹੀ ਰੇਲਗੱਡੀ ਵਿੱਚ ਚਾਕੂ ਮਾਰ ਕੇ ਕਤਲ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ

ਇਹ ਤਿੰਨੇ ਸ਼ਬਦ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮਾਂ ਹੋਣ ਦੀ ਹੈਸੀਅਤ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਹੋਏ ਹਨ। ਫਾਤਿਮਾ ਨਫ਼ੀਸ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਨਜੀਬ ਅਹਿਮਦ ਪਿਛਲੇ ਦੋ ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਲਾਪਤਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸੀਬੀਆਈ ਨੇ ਅਦਾਲਤ ਵਿੱਚ ਇਸ ਮਾਮਲੇ ਨੂੰ ਬੰਦ ਕਰਨ ਦੀ ਰਪਟ ਦਰਜ ਕਰਵਾਈ ਹੈ।

22 ਸਾਲਾਂ ਦੀ ਆਸ਼ਿਆਨਾ ਠੇਵਾ ਮਾਂ ਬਣਨ ਵਾਲੀ ਹੈ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਬੱਚੇ ਦੇ ਬਾਪ (ਮਾਜਿਦ ਠੇਵਾ) ਨੂੰ ਲੱਭ ਰਹੀ ਹੈ। ਉਸ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਹੈ ਕਿ ਉਸ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਗੁਜਰਾਤ ਪੁਲਿਸ ਨੇ ਮਾਜਿਦ ਠੇਵਾ ਨੂੰ ਚੁੱਕਿਆ ਸੀ। ਸਾਇਰਾ ਬਾਨੋ ਦੇ ਪੁੱਤ ਜੂਨੈਦ ਖ਼ਾਨ ਨੂੰ 22 ਜੂਨ 2017 ਨੂੰ ਗਾਜ਼ਿਆਬਾਦ ਤੋਂ ਮਥੁਰਾ ਜਾ ਰਹੀ ਰੇਲਗੱਡੀ ਵਿੱਚ ਚਾਕੂ ਮਾਰ ਕੇ ਕਤਲ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

ਇਨ੍ਹਾਂ ਔਰਤਾਂ ਨਹੀਂ ਛੱਡੀ ਆਪਣਿਆਂ ਦੇ ਆਉਣ ਦੀ ਆਸ

ਰਾਧਿਕਾ ਵੇਮੂਲਾ ਦੇ ਪੁੱਤ ਰੋਹਿਤ ਵੇਮੂਲਾ ਨੇ 17 ਜਨਵਰੀ 2016 ਨੂੰ ਹੈਦਰਾਵਾਦ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਹੋਸਟਲ ਵਿੱਚ ਖੁਦਕੁਸ਼ੀ ਕਰ ਲਈ ਸੀ। ਰੋਹਿਤ ਦੀ ਮੌਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਪੂਰੇ ਮੁਲਕ ਵਿੱਚ ਉਭਰੀ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਲਹਿਰ ਉਸ ਦੀ ਮੌਤ ਨੂੰ 'ਸੰਸਥਾਗਤ ਕਤਲ' ਕਰਾਰ ਦਿੰਦੀ ਰਹੀ ਹੈ।

ਦਿੱਲੀ ਪਹੁੰਚੀਆਂ ਚਾਰੋਂ ਮਾਵਾਂ

ਇਹ ਚਾਰੇ ਮਾਵਾਂ ਆਪਣੇ-ਆਪਣੇ (ਰਾਧਿਕਾ ਵੇਮੂਲਾ ਆਂਧਰਾਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਤੋਂ, ਫਾਤਿਮਾ ਨਫ਼ੀਸ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਤੋਂ, ਸਾਇਰਾ ਬਾਨੋ ਹਰਿਆਣ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਾ ਤੋਂ ਅਤੇ ਆਸ਼ਿਆਨਾ ਠੇਵਾ ਗੁਜਰਾਤ ਤੋਂ) ਸੂਬਿਆਂ ਤੋਂ ਦਿੱਲੀ ਆਈਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਰੋਸ ਮਾਰਚ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਕਤਾਰ ਵਿੱਚ ਇਕੱਠੀਆਂ ਚੱਲ ਰਹੀਆਂ ਹਨ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਅੱਗੇ-ਅੱਗੇ ਪੁੱਠੇ ਪੈਰੀਂ ਕਦਮੀਂ ਮੀਡੀਆ ਕਰਮੀਆਂ ਦਾ ਕਾਫ਼ਲਾ ਚੱਲ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਕੁਝ (ਸ਼ਾਇਦ) ਮੀਡੀਆ ਕਰਮੀਆਂ ਦੇ ਦੋਵਾਂ ਹੱਥਾਂ ਵਿੱਚ ਮੋਬਾਈਲ ਫੋਨ ਸਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਉੱਤੇ ਸ਼ਾਇਦ ਫੇਸਬੁੱਕ ਲਾਇਵ ਚੱਲ ਰਹੇ ਹਨ। ਇੱਕ ਮੀਡੀਆ ਕਰਮੀ ਦੇ ਹੱਥਾਂ ਵਿੱਚ ਤਿੰਨ ਮੋਬਾਈਲ ਫੋਨ ਸਨ; ਇੱਕ ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਟਰਾਈਪੌਡ ਉੱਤੇ ਦੋ ਮੋਬਾਈਲ ਫੋਨ ਹਨ ਅਤੇ ਦੂਜੇ ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮੋਬਾਈਲ ਫੋਨ ਹੈ।

ਫਾਤਿਮਾ ਨਫ਼ੀਸ, ਆਸ਼ਿਆਨਾ ਠੇਵਾ, ਸਾਇਰਾ ਬਾਨੋ, ਰਾਧਿਕਾ ਵੇਮੂਲਾ ਚਾਰ ਮਾਵਾਂ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਸੰਸਦ ਮਾਰਗ ਤੱਕ ਪੈਦਲ ਮਾਰਚ ਕਰ ਰਹੀਆਂ ਹਨ

ਇਨ੍ਹਾਂ ਤਿੰਨਾ ਮੋਬਾਇਲਾਂ ਉੱਤੇ ਉਹ ਮਾਰਚ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਕਾਰਕੁਨਾਂ ਦੀਆਂ ਮੁਲਾਕਾਤ ਸਿੱਧੀਆਂ ਨਸ਼ਰ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ। ਉਸ ਮਾਹੌਲ ਵਿੱਚ ਨਾਅਰੇ ਗੂੰਜ ਰਹੇ ਹਨ: ਹਮ ਕਿਆ ਚਾਹਤੇ? ਨਾਜੀਬ! ਹਮ ਸਭ! ਨਾਜੀਬ! ਨਾਜੀਬ ਅਹਿਮਦ ਦਾ ਨਾਮ ਹਵਾ ਵਿੱਚ ਲਗਾਤਾਰ ਗੂੰਜ ਰਿਹਾ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਇਸ ਦੌਰਾਨ ਚਾਰਾਂ ਬੀਬੀਆਂ ਦੀਆਂ ਨਜ਼ਰਾਂ ਖਾਲੀ-ਖਾਲੀ ਨਜ਼ਰ ਆਉਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਚੱਲਦੇ ਮਾਰਚ ਨੂੰ ਘੇਰ ਕੇ ਮੀਡੀਆ ਕਰਮੀ ਖੜ੍ਹੇ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਸੁਆਲ ਪੁੱਛਣ ਲੱਗਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਬੀਬੀਆਂ ਧੱਕਾ-ਮੁੱਕੀ ਵਾਲੇ ਹਾਲਾਤ ਵਿੱਚ ਮੀਡੀਆ ਦੇ ਸੁਆਲਾਂ ਦੇ ਜੁਆਬ ਦਿੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਮਾਰਚ ਕਈ ਵਾਰ ਰੁਕ ਕੇ ਆਖ਼ਰ ਸੰਸਦ ਮਾਰਗ ਪਹੁੰਚ ਕੇ ਇੱਕ ਰੈਲੀ ਵਿੱਚ ਤਬਦੀਲ ਹੋ ਗਿਆ।

ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਜੂਨੈਦ ਖ਼ਾਨ ਦੀ ਮਾਂ ਸਾਇਰਾ ਬਾਨੋ ਨੂੰ ਬੋਲਣ ਲਈ ਬੁਲਾਇਆ ਗਿਆ। ਕਾਲੇ ਰੰਗ ਦੇ ਲਿਵਾਸ ਵਾਲੀ ਸਾਇਰਾ ਬਾਨੋ ਨੇ ਆਪਣਾ ਬੁਰਕਾ ਸਿਰ ਦੇ ਉੱਤੇ ਪਿੱਛੇ ਨੂੰ ਸੁੱਟਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਹਾਵ-ਭਾਵ ਦੱਸਦੇ ਹਨ ਕਿ ਉਹ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਵਿੱਚ ਬੁਰਕਾ ਪਾ ਕੇ ਰੱਖਦੀ ਹੈ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਠੇਠ ਹਰਿਆਣਵੀ ਲਹਿਜ਼ੇ ਵਿੱਚ ਬੋਲਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਸਾਰੀ ਤਕਰੀਰ ਕੇਂਦਰ ਸਰਕਾਰ ਦੀਆਂ ਨਾਕਾਮਯਾਬੀਆਂ ਅਤੇ ਨਾਇਨਸਾਫ਼ੀ ਬਾਬਤ ਕੀਤੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਨਜੀਬ ਅਹਿਮਦ ਦਾ ਨਾਮ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਲਿਆ ਪਰ ਜੂਨੈਦ ਖ਼ਾਨ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਤੱਕ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ।

ਪੁੱਤ ਜੂਨੈਦ ਖ਼ਾਨ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਤੱਕ ਨਹੀਂ

ਨਾਜੀਬ ਦੀ ਅੰਮੀ ਫਾਤਿਮਾ ਨਫ਼ੀਸ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਸਾਇਰਾ ਬਾਨੋ ਉੱਤੇ ਟਿਕ ਗਈਆਂ ਹਨ। ਸਾਇਰਾ ਬਾਨੋ ਕਹਿ ਰਹੀ ਹੈ, "ਕੋਈ ਨਾਜੀਬ ਸੇ ਅਣਜਾਣ ਨਾ ਹੈ, ਆਜ ਕੀ ਸਰਕਾਰ ਸਾਰਾ ਸਮੁੰਦਰ ਰੋਕ ਲੇਵੇ, ਯੋ ਯਮੁਨਾ ਕਾ ਰੇਤ ਛਾਣੈ ਤੋ ਏਕ ਸੂਈ ਤੱਕ ਕੋ ਹਾਜ਼ਿਰ ਕਰ ਲੇਵੇ। ਲੇਕਿਨ ਦੋ ਸਾਲ ਹੋ ਗਏ, ਅਭੀ ਤੱਕ ਨਾਜੀਬ ਕੋ ਹਾਜ਼ਿਰ ਨਾ ਕੀਆ ਹੈ। ਹਮ ਬਿਲਕੁਲ ਖਾਮੋਸ਼ ਨਾ ਬੈਂਠੇਗੇ। ਜਬ ਤੱਕ ਨਾਜੀਬ ਕੋ ਹਾਜ਼ਿਰ ਨਾ ਕਰੇਂਗੇ ਤਬ ਤੱਕ ਹਮ ਸੜਕ ਪਰ ਜੂੰ ਹੀ ਚੱਕਰ ਲਗਾਵੇਂਗੀ।"

ਰਾਧਿਕਾ ਵੇਮੂਲਾ ਦੇ ਪੁੱਤ ਰੋਹਿਤ ਵੇਮੂਲਾ ਨੇ 17 ਜਨਵਰੀ 2016 ਨੂੰ ਹੈਦਰਾਵਾਦ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਹੋਸਟਲ ਵਿੱਚ ਖੁਦਕੁਸ਼ੀ ਕਰ ਲਈ ਸੀ

ਨਾਜੀਬ ਅਹਿਮਦ ਨੂੰ ਸਾਇਰਾ ਬਾਨੋ ਆਪਣਾ ਬੇਟਾ ਕਰਾਰ ਦਿੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ...


ਸਾਇਰਾ ਬਾਨੋ ਨੇ ਨਰਿੰਦਰ ਮੋਦੀ ਨੂੰ ਮਿਲਣ ਦੀ ਇੱਛਾ ਜਤਾਈ ਹੈ

ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਲੈਂਡ ਮਾਫੀਆ ਬਿਲਡਰ ਸਮੀਰ ਭੋਜਵਾਨੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਜਾਨੋਂ ਮਾਰਨ ਦੀਆਂ ਧਮਕੀਆਂ ਦੇ ਰਹੇ ਹਨ ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮਕਾਨ 'ਤੇ ਕਬਜ਼ਾ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ।

ਦਿਲੀਪ ਕੁਮਾਰ ਦੇ ਟਵਿੱਟਰ ਹੈਂਡਲ ਤੋਂ ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ ਟਵੀਟ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ''ਸਾਇਰਾ ਬਾਨੋ ਖ਼ਾਨ ਵੱਲੋਂ ਨਰਿੰਦਰ ਮੋਦੀ ਨੂੰ ਗੁਜ਼ਾਰਿਸ਼ ਹੈ ਕਿ ਅਸੀਂ ਤੁਹਾਡੇ ਨਾਲ ਮੀਟਿੰਗ ਦੀ ਉਡੀਕ ਕਰ ਰਹੇ ਹਾਂ।''

''ਮੈਂ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਦੇਵੇਂਦਰ ਫਡਨਵਿਸ ਦੇ ਲਾਰਿਆਂ ਤੋਂ ਥੱਕ ਗਈ ਹਾਂ ਕਿ ਉਹ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ। ਸਿਰਫ ਤੁਸੀਂ ਹੀ ਦਿਲੀਪ ਸਾਬ ਦਾ ਇਕਲੌਤਾ ਘਰ ਲੈਂਡ ਮਾਫੀਆ ਤੋਂ ਬਚਾ ਸਕਦੇ ਹੋ।''

ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ 16 ਦਸੰਬਰ ਨੂੰ ਵੀ ਸਾਇਰਾ ਬਾਨੋ ਨੇ ਟਵੀਟ ਕੀਤਾ ਸੀ, ''ਲੈਂਡ ਮਾਫੀਆ ਸਮੀਰ ਭੋਜਵਾਨੀ ਜੇਲ 'ਚੋਂ ਬਾਹਰ ਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਸਾਨੂੰ ਤਾਕਤ ਵਿਖਾ ਕੇ ਡਰਾਇਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਤੁਹਾਡੇ ਨਾਲ ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ ਮਿਲਣਾ ਚਾਹੁੰਦੀ ਹਾਂ।''

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਯੂਜ਼ਰਸ ਨੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਟਵੀਟਸ 'ਤੇ ਕਮੈਂਟ ਵੀ ਕੀਤੇ। ਗਿੱਲ ਪਿੰਡ ਨੇ ਲਿਖਿਆ, ''ਜੇ ਰੱਬ ਮੰਨੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਨਾਲ ਅਜਿਹਾ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਆਮ ਆਦਮੀ ਦਾ ਕੀ ਬਣੂ?''

ਏਕ ਸਵਰਨ ਨਾਂ ਦੀ ਯੂਜ਼ਰ ਨੇ ਲਿਖਿਆ, ''ਇਸਨੂੰ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਸਟਾਰਡਮ। ਤੁਸੀਂ ਸਿੱਧਾ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹੋ, ਆਮ ਲੋਕਾਂ ਵਾਂਗ ਸਾਧਾਰਣ ਪ੍ਰ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਕਿਰਿਆ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ ਅਪਨਾਉਂਦੇ?''

ਅਸਲ 'ਚ ਬਿਲਡਰ ਦੋ ਪਲਾਟਾਂ 'ਤੇ ਆਪਣੇ ਮਾਲਕਾਨਾ ਹੱਕ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਪਲਾਟਾਂ 'ਤੇ ਹੀ ਦਿਲੀਪ ਕੁਮਾਰ ਦਾ ਬੰਗਲਾ ਹੈ।

ਸਾਇਰਾ ਬਾਨੋ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਦੌਰੇ 'ਤੇ ਆਉਣ ਵੇਲੇ ਵੀ ਮਿਲਣ 'ਚ ਨਾਕਾਮ ਰਹੀ ਸੀ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਜੇ ਲੋੜ ਪਈ ਤਾਂ ਉਹ ਦਿੱਲੀ ਵੀ ਜਾਵੇਗੀ।

ਉਧਰ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਜਾਇਦਾਦ ਮਾਮਲੇ 'ਚ ਉਹ ਜਲਦੀ ਹੀ ਦਿਲੀਪ ਕੁਮਾਰ ਤੇ ਸਾਇਰਾ ਬਾਨੋ ਨਾਲ ਮੁਲਾਕਾਤ ਕਰਨਗੇ।

ਤੁਸੀਂ ਇਹ ਵੀਡੀਓਜ਼ ਵੀ ਦੇਖ ਸਕਦੇ ਹੋ:

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM, TWITTERਅਤੇ YouTube 'ਤੇ ਜੁੜੋ।)


ਸਾਇੰਸ ਕਾਂਗਰਸ ਦੇ ਉਦਘਾਟਨ ਮੌਕੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਨਰਿੰਦਰ ਮੋਦੀ ਨਾਲ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਰਾਜਪਾਲ ਵੀਪੀ ਸਿੰਘ ਬਦਨੋਰ ਅਤੇ ਕੇਂਦਰੀ ਸਿਹਤ ਮੰਤਰੀ ਹਰਸ਼ ਵਰਧਨ।

ਦਿ ਇੰਡੀਅਨ ਐਕਸਪ੍ਰੈੱਸ ਮੁਤਾਬਕ ਇਹ ਫੈਸਲਾ ਇੰਡੀਅਨ ਨੈਸ਼ਨਲ ਸਾਇੰਸ ਕਾਂਗਰਸ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਨੇ ਮਤਾ ਪਾਸ ਕਰ ਕੇ ਲਿਆ ਹੈ।

ਇਸ ਮੁਤਾਬਕ ਹੁਣ ਮੰਚ ਤੋਂ ਬੋਲਣ ਵਾਲੇ ਬੁਲਾਰੇ ਜਾਂ ਸਾਇੰਸਦਾਨ ਤੋਂ ਉਸ ਦੇ ਭਾਸ਼ਣ ਜਾਂ ਪੇਸ਼ਕਾਰੀ ਦੀ ਇੱਕ ਕਾਪੀ ਪਹਿਲਾਂ ਲਈ ਜਾਏਗੀ। ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਦੇ ਜਨਰਲ ਸਕੱਤਰ ਨੇ ਇਸ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕੀਤੀ।

ਵੱਟਸਐਪ ਦੇ ਨਿਯਮ ਤੋਂ ਸਿਆਸੀ ਪਾਰਟੀਆਂ ਤੰਗ

ਵੱਟਸਐਪ ਵੱਲੋਂ ਕੋਈ ਵੀ ਸੰਦੇਸ਼ ਵੱਧ ਤੋਂ ਵੱਧ ਪੰਜ ਹੀ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ 'ਫਾਰਵਰਡ' ਕਰਨ ਦੇ ਨਿਯਮ ਨੇ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਸਿਆਸੀ ਦਲਾਂ ਨੂੰ ਭੰਬਲਭੂਸੇ ਵਿੱਚ ਪਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਮੈਸੇਜ ਫਾਰਵਰਡ ਉੱਪਰ ਇਹ ਸੀਮਾ ਸਿਰਫ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਹੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਪਿੱਛੇ ਟੀਚਾ ਹੈ ਫੇਕ ਨਿਊਜ਼ ਭਾਵ ਫਰਜ਼ੀ ਖਬਰਾਂ ਨੂੰ ਰੋਕਣਾ।

ਜੁਲਾਈ 2018 ਵਿੱਚ 'ਫਾਰਵਰਡ ਲਿਮਿਟ' ਲਗਾਉਣ ਵੇਲੇ ਵੱਟਸਐਪ ਨੇ ਕਈ ਅਖਬਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਇਸ਼ਤਿਹਾਰ ਦੇ ਕੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਫੇਕ ਨਿਊਜ਼ ਖਿਲਾਫ ਲੜਨ ਦੀ ਅਪੀਲ ਵੀ ਕੀਤੀ ਸੀ

ਦਿ ਇੰਡੀਅਨ ਐਕਸਪ੍ਰੈੱਸ ਮੁਤਾਬਕ ਹੁਣ ਪਾਰਟੀਆਂ ਇਸ ਦਾ ਤੋੜ ਕੱਢਣ ਲਈ ਕਈ ਤਰੀਕੇ ਵਰਤ ਰਹੀਆਂ ਹਨ — ਕੋਈ ਬਾਹਰਲੇ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਸਿਮ ਕਾਰਡ ਵਰਤ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਕੋਈ ਹੋਰ ਵੀ ਜ਼ਿਆਦਾ ਕਾਰਜਕਰਤਾਵਾਂ ਨੂੰ ਇਸ ਕੰਮ ਉੱਪਰ ਲਗਾ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਕੋਈ ਤਕਨੀਕੀ ਬਾਈਪਾਸ ਲੱਭ ਰਿਹਾ ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਹੈ।

ਯੂਥ ਕਾਂਗਰਸ ਦੇ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਮੁਖੀ ਵੈਭਵ ਵਾਲੀਆ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਜੁਲਾਈ ਵਿੱਚ ਲਾਗੂ ਹੋਏ ਇਸ ਨਿਯਮ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦਲ ਦਾ ਬਹੁਤ ਨੁਕਸਾਨ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਜ਼ਰੂਰ ਪੜ੍ਹੋ

ਆਮ ਆਦਮੀ ਪਾਰਟੀ ਲਈ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਸਾਂਭਦੇ ਅੰਕਿਤ ਲਾਲ ਮੁਤਾਬਕ ਵੱਟਸਐਪ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਇੱਕ ਹੈਲਪ ਲਾਈਨ ਨੰਬਰ ਉੱਪਰ ਸਤੰਬਰ 'ਚ ਪਾਬੰਦੀ ਲਗਾ ਦਿੱਤੀ ਸੀ ਜੋ ਦਸੰਬਰ 'ਚ ਆ ਕੇ ਹਟਾਈ।

ਭਾਜਪਾ ਦੇ ਯੂਥ ਵਿੰਗ ਦੇ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡਿਆ ਇੰਚਾਰਜ ਕਪਿਲ ਪਰਮਾਰ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਵਰਕਰ ਇਸ ਨਿਯਮ ਬਾਰੇ ਸ਼ਿਕਾਇਤ ਕਰਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ।

ਵਿਵੇਕ ਓਬਰਾਏ ਬਣਨਗੇ ਮੋਦੀ, ਫ਼ਿਲਮ ਤੋਂ 'ਮਿਲੇਗੀ ਪ੍ਰੇਰਨਾ'

ਵਿਵੇਕ ਓਬਰਾਏ ਨੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਨਰਿੰਦਰ ਮੋਦੀ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ 'ਤੇ ਆਧਾਰਤ ਫ਼ਿਲਮ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਉਣ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਕਿਰਦਾਰ ਆਖਿਆ ਹੈ।

ਫ਼ਿਲਮ ਦਾ ਪੋਸਟਰ

ਦਿ ਟ੍ਰਿਬਿਊਨ ਮੁਤਾਬਕ ਫ਼ਿਲਮ ਦਾ ਅਜੇ ਪੋਸਟਰ ਹੀ ਆਇਆ ਹੈ, ਇਸ ਨੂੰ ਓਮੰਗ ਕੁਮਾਰ ਨਿਰਦੇਸ਼ਿਤ ਕਰਨਗੇ।

ਪੋਸਟਰ ਨੂੰ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਦੀ ਭਾਜਪਾ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਦੇਵਿੰਦਰ ਫੜਨਵੀਸ ਨੇ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਅਜਿਹੀ ਫ਼ਿਲਮ ਕਈਆਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰੇਰਨਾ ਦੇਵੇਗੀ।

ਦਰਬਾਰ ਸਾਹਿਬ 'ਚ ਫੋਟੋ ਖਿੱਚਣ ਉੱਪਰ ਪੂਰੀ ਪਾਬੰਦੀ

ਅਮ੍ਰਿਤਸਰ ਵਿਖੇ ਦਰਬਾਰ ਸਾਹਿਬ 'ਚ ਕਿਸੇ ਵੀ ਥਾਂ ਉੱਪਰ ਹੁਣ ਫੋਟੋ ਖਿੱਚਣਾ ਮਨ੍ਹਾ ਹੋਵੇਗਾ। ਪਹਿਲਾਂ ਇਹ ਨਿਯਮ ਪਰਿਕਰਮਾ ਉੱਪਰ ਲਾਗੂ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ ਸੀ।

ਹਿੰਦੁਸਤਾਨ ਟਾਈਮਜ਼ ਮੁਤਾਬਕ ਇਸ ਨਵੇਂ, ਕਰੜੇ ਨਿਯਮ ਦੇ ਬੋਰਡ ਲਗਾ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਹਨ।

ਦਰਬਾਰ ਸਾਹਿਬ ਦੇ ਪ੍ਰਬੰਧਕ ਜਸਵਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਦੀਨਪੁਰ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਸਮਾਰਟਫੋਨ ਆਉਣ ਕਰਕੇ ਫੋਟੋਆਂ ਖਿੱਚਣ ਦੀ ਆਦਤ ਵੱਧ ਗਈ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਨਾਲ ਧਾਰਮਿਕ ਸਥਲ ਦਾ ਮਾਹੌਲ ਖਰਾਬ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।

ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਹਿੰਦੂ 'ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਪੜ੍ਹੇ-ਲਿਖੇ'

ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਧਾਰਮਿਕ ਆਧਾਰ 'ਤੇ ਕੀਤੀ ਗਈ ਇੱਕ ਸਟਡੀ ਮੁਤਾਬਕ ਉੱਥੇ ਹਿੰਦੂ ਸਭ ਤੋਂ ਪੜ੍ਹੇ-ਲਿਖੇ ਹਨ।

ਪਿਊ ਸੈਂਟਰ ਦੀ ਇਸ ਸਟਡੀ ਮੁਤਾਬਕ 77 ਫ਼ੀਸਦੀ ਹਿੰਦੂਆਂ ਕੋਲ ਕਾਲਜ ਡਿਗਰੀ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਜ਼ਰੂਰ ਪੜ੍ਹੋ

ਦੂਜੇ ਨੰਬਰ ਤੇ ਹਨ ਯੂਨੀਟੇਰੀਅਨ ਪੰਥ ਨੂੰ ਮੰਨਣ ਵਾਲੇ ਲੋਕ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਅੰਕੜਾ 67 ਫ਼ੀਸਦੀ ਹੈ।

ਹਿੰਦੁਸਤਾਨ ਟਾਈਮਜ਼ ਮੁਤਾਬਕ ਤੀਜੇ ਸਥਾਨ ਉੱਪਰ ਯਹੂਦੀ 57 ਫੀਸਦੀ 'ਤੇ ਖੜ੍ਹੇ ਹਨ।

ਇਹ ਵੀਡੀਓ ਤੁਹਾਨੂੰ ਪਸੰਦ ਆ ਸਕਦੇ ਹਨ:

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM, TWITTERਅਤੇ YouTube 'ਤੇ ਜੁੜੋ।)


ਸਾਇੰਸ ਜਰਰਲ ’ਲੈਂਸੇਟ’ ਨੇ ਆਪਣੇ ਅਧਿਐਨ ਵਿੱਚ ਦੇਖਿਆ ਹੈ ਕਿ ਕੋਰੋਨਾਵਾਇਰਸ ਨਾਲ ਲਾਗ ਦੇ ਇਲਾਜ ਵਿੱਚ ਜਿੱਥੇ ਹਾਈਡਰੋਕਸੀਕਲੋਰੋਕਵਿਨ ਦਵਾਈ ਦਿੱਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ, ਉੱਥੇ ਮੌਤ ਦਾ ਖ਼ਤਰਾ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੈ।

ਅਧਿਐਨ ਵਿੱਚ ਦੇਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਮਲੇਰੀਆ ਦੀ ਇਸ ਦਵਾਈ ਨਾਲ ਕੋਰੋਨਾ ਦੀ ਲਾਗ ਵਾਲੇ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਕੋਈ ਫਾਇਦਾ ਨਹੀਂ ਹੋ ਰਿਹਾ।

ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਮਾਰਚ ਵਿੱਚ ਇਸ ਦਵਾਈ ਦੀ ਦਰਾਮਦਗੀ ’ਤੇ ਪਾਬੰਦੀ ਲਗਾ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ ਪਰ ਅਮਰੀਕੀ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਟਰੰਪ ਚਾਹੁੰਦੇ ਸਨ ਕਿ ਭਾਰਤ ਇਹ ਪਾਬੰਦੀ ਹਟਾਏ ਅਤੇ ਅਮਰੀਕਾ ਨੂੰ ਪੂਰਤੀ ਕਰੇ।

ਟਰੰਪ ਦੇ ਕਹਿਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਭਾਰਤ ਨੇ ਪਾਬੰਦੀਆਂ ਵਿੱਚ ਥੋੜ੍ਹੀ ਜਿਹੀ ਢਿੱਲ ਦਿੱਤੀ ਸੀ।

ਟਰੰਪ ਨੇ ਇਸੇ ਹਫ਼ਤੇ ਕਿਹਾ ਸੀ ਕਿ ਉਹ ਦਵਾਈ ਲੈ ਰਹੇ ਹਨ ਜਦ ਕਿ ਸਿਹਤ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨੇ ਚਿਤਾਇਆ ਸੀ ਕਿ ਇਸ ਨਾਲ ਦਿਲ ਦੇ ਰੋਗ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ ਵਧ ਸਕਦੀ ਹੈ।

ਟਰੰਪ ਮੈਡੀਕਲ ਸਟੱਡੀ ਦੀ ਖਿਲਾਫ਼ਤ ਕਰਦਿਆਂ ਉਸ ਦਵਾਈ ਲਈ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਦੇ ਰਹੇ ਹਨ।

ਖੋਜਕਾਰਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਹਾਈਡਰੋਕਸੀਕਲੋਰੋਕਵਿਨ ਕਲੀਨੀਕਲ ਟ੍ਰਾਇਲ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਲੈਣਾ ਖ਼ਤਰਨਾਕ ਹੈ

ਮਲੇਰੀਆ ਦੇ ਰੋਗੀਆਂ ਲਈ

ਹਾਈਡਰੋਕਸੀਕਲੋਰੋਕਵਿਨ ਮਲੇਰੀਆ ਦੇ ਰੋਗੀਆਂ ਲਈ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਹੈ ਅਤੇ ਲੁਪਸ ਜਾਂ ਗਠੀਆ ਦੇ ਕੁਝ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਲਾਭਕਾਰੀ ਹੈ।

ਪਰ ਕੋਰੋਨਾ ਲਾਗ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਕੋਈ ਕਲੀਨੀਕਲ ਟ੍ਰਾਇਲ ਇਸ ਦਵਾਈ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਦੀ ਸਿਫਾਰਿਸ਼ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ ਹੈ।

ਦਿ ਲ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ੈਂਸੇਟ ਦੀ ਸਟੱਡੀ ਵਿੱਚ ਕੋਰੋਨਾਵਾਇਰਸ ਦੇ 96,000 ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।

                    ਤਿਆਰ ਨਕਸ਼ਾ

ਦੁਨੀਆਂ ਭਰ 'ਚ ਪੌਜ਼ੀਟਿਵ ਕੇਸ

ਇੰਟਰੈਕਟਿਵ ਪੂਰਾ ਦੇਖਣ ਲਈ ਬਰਾਊਜ਼ਰ ਅਪਡੇਟ ਕਰੋ

Source: Johns Hopkins University, national public health agencies

                    ਅੰਕੜੇ-ਆਖ਼ਰੀ ਅਪਡੇਟ

                        4 ਦਸੰਬਰ 2020, 2:57 ਬਾ.ਦੁ. IST

ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚੋਂ 15,000 ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਹਾਈਡਰੋਕਸੀਕਲੋਰੋਕਵਿਨ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਜਾਂ ਇਸ ਨਾਲ ਮਿਲਦੀ-ਜੁਲਦੀ ਕਲੋਰੋਕਵਿਨ ਦਿੱਤੀ ਗਈ। ਇਹ ਜਾਂ ਤਾਂ ਕਿਸੇ ਐਂਟੀਬਾਓਟਿਕ ਦੇ ਨਾਲ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਜਾਂ ਫਿਰ ਕੇਵਲ ਇਕੱਲੀ।

ਇਸ ਅਧਿਐਨ ਤੋਂ ਪਤਾ ਲਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਦੂਜੇ ਕੋਵਿਡ-19 ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਦੀ ਤੁਲਨਾ ਵਿੱਚ ਕਲੋਰੋਕਵਿਨ ਖਾਣ ਵਾਲੇ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਦੀ ਹਸਪਤਾਲ ਵਿੱਚ ਜ਼ਿਆਦਾ ਮੌਤ ਹੋਈ ਅਤੇ ਦਿਲ ਦੇ ਰੋਗਾਂ ਦੀ ਪਰੇਸ਼ਾਨੀ ਵੀ ਪੈਦਾ ਹੋਈ।

ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਹਾਈਡਰੋਕਸੀਕਲੋਰੋਕਵਿਨ ਦਿੱਤੀ ਗਈ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਮੌਤ ਦਰ 18 ਫੀਸਦ ਰਹੀ, ਕਲੋਰੋਕਵਿਨ ਲੈਣ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਮੌਤ ਦਰ 16.4 ਫੀਸਦ ਅਤੇ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਇਹ ਦਵਾਈ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤੀ ਗਈ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਮੌਤ ਦਰ 9 ਫੀਸਦ ਰਹੀ।

ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਇਲਾਜ ਹਾਈਡਰੋਕਸੀਕਲੋਰੋਕਵਿਨ ਜਾਂ ਕਲੋਰੋਕਵਿਨ ਐਂਟੀਬਾਓਟਿਕ ਦੇ ਨਾਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਮੌਤ ਦਰ ਹੋਰ ਜ਼ਿਆਦਾ ਸੀ।

ਖੋਜਕਾਰਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਹਾਈਡਰੋਕਸੀਕਲੋਰੋਕਵਿਨ ਕਲੀਨੀਕਲ ਟ੍ਰਾਇਲ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਲੈਣਾ ਖ਼ਤਰਨਾਕ ਹੈ।

ਟਰੰਪ ਨੇ ਕਿਹਾ ਸੀ ਕਿ ਕੋਵਿਡ ਟੈਸਟ ਵਿੱਚ ਉਹ ਨੈਗੇਟਿਵ ਆਏ ਹਨ ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਹਾਈਡਰੋਕਸੀਕਲੋਰੋਕਵਿਨ ਲੈ ਰਹੇ ਹਨ ਅਤੇ ਇਸ ਦਾ ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਲਾਹਾ ਮਿਲਿਆ ਹੈ।

ਇਸ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਟ੍ਰਾਇਲ ਚਲ ਰਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਹਾਈਡਰੋਕਸੀਕਲੋਰੋਕਵਿਨ ਕੋਵਿਡ-19 ਲਈ ਅਸਰਦਾਰ ਹੈ ਜਾਂ ਨਹੀਂ।

ਯੂਰਪ, ਏਸ਼ੀਆ, ਅਫ਼ਰੀਕਾ ਅਤੇ ਦੱਖਣੀ ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ 40 ਹਜ਼ਾਰ ਤੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਸਿਹਤਕਰਮੀਆਂ ਨੂੰ ਇਸ ਟ੍ਰਾਇਲ ਵਿੱਚ ਹਾਈਡਰੋਕਸੀਕਲੋਰੋਕਵਿਨ ਦੀ ਖੁਰਾਕ ਦਿੱਤੀ ਜਾਵੇਗੀ।

ਲੈਂਸੇਟ ਦੀ ਸਟੱਡੀ ਬਾਰੇ ਵਿੱਚ ਪੁੱਛਿਆ ਜਾਣ ’ਤੇ ’ਵ੍ਹਾਈਟ ਹਾਊਸ ਕੋਰੋਨਾਵਾਇਰਸ ਟਾਸਕ ਫੋਰਸ’ ਦੇ ਕੋ-ਆਰਡੀਨੇਟਰ ਡਾਕਟਰ ਡੇਬੋਰਾਹ ਬਕਰਸ ਨੇ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਕੋਵਿਡ-19 ਦੀ ਬਿਮਾਰੀ ਦੇ ਇਲਾਜ ਜਾਂ ਉਸ ਨਾਲ ਬਚਾਅ ਲਈ ਹਾਈਡਰੋਕਸੀਕਲੋਰੋਕਵਿਨ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਨਾਲ ਜੁੜੀਆਂ ਚਿੰਤਾਵਾਂ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਸਰਕਾਰੀ ਏਜੰਸੀ ’ਯੂਐੱਸ ਫੂਡ ਐਂਡ ਡਰੱਗ ਐਡਮਿਨਸਟ੍ਰੇਸ਼ਨ’ ਦਾ ਰੁਖ਼ ’ਬਹੁਤ ਸਪੱਸ਼ਟ’ ਰਿਹਾ ਹੈ।

ਵਿਸ਼ਵ ਸਿਹਤ ਸੰਗਠਨ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਸੰਗਠਨ ’ਪੈਨ ਅਮਰੀਕਾ ਹੈਲਥ ਆਰਗਨਾਈਜੇਸ਼ਨ’ ਦੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਡਾਕਟਰ ਮਾਕੋਰਸ ਐਸਿਪਨਾਲ ਨੇ ਇਹ ਗੱਲ ਜ਼ੋਰ ਦੇ ਕੇ ਕਹੀ ਹੈ ਕਿ ਕਿਸੇ ਵੀ ਕਲੀਨੀਕਲ ਟ੍ਰਾਇਲ ਵਿੱਚ ਕੋਰੋਨਾਵਾਇਰਸ ਦੇ ਇਲਾਜ ਦੇ ਨਾਮ ’ਤੇ ਹਾਈਡਰੋਕਸੀਕਲੋਰੋਕਵਿਨ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਦੀ ਸਿਫਾਰਿਸ਼ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀਡੀਓਜ਼ ਵੀ ਦੇਖੋ

(ਬੀਬੀਸੀ...


ਸਾਇੰਸਦਾਨਾਂ ਦੀ ਰਾਇ ਹੈ ਕਿ ਚਮ ਗਿੱਦੜਾਂ ਦੇ ਕ੍ਰਮਿਕ ਵਿਕਾਸ ਕਾਰਨ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਵਾਇਰਸ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਬੀਮਾਰ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ

ਚਮ ਗਿੱਦੜ ਦੁਨੀਆਂ ਦੇ ਵਾਹਦ ਥਣਧਾਰੀ ਜੀਵ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਕੋਲ ਉੱਡਣ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਵੀ ਚਮ ਗਿੱਦੜ ਕੋਰੋਨਾਵਾਇਰਸ ਪਰਿਵਾਰ ਦੇ ਹੋਰ ਵਾਇਰਸ ਫੈਲਾਅ ਚੁੱਕੇ ਹਨ।

ਇਸੇ ਸਦੀ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਹੀ ਚਮ ਗਿੱਦੜ ਤੋਂ ਸਾਰਸ ਮਹਾਂਮਾਰੀ ਫ਼ੈਲੀ ਸੀ। ਸਾਲ 2003 ਵਿੱਚ ਫ਼ੈਲੀ ਇਸ ਮਹਾਂਮਾਰੀ ਨਾਲ ਲਗਭਗ 8,000 ਲੋਕ ਪੀੜਤ ਹੋਏ ਸਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਲਗਭਗ 850 ਜਣਿਆਂ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ ਸੀ।

ਇਹ ਨਵਾਂ ਕੋਰੋਨਾਵਾਇਰਸ ਜਿਸ ਨੂੰ nCov-2019 ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਚੀਨੀ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਵਾਇਰਸ ਉੱਥੋਂ ਦੀ ਇੱਕ ਮੱਛੀ-ਬਜ਼ਾਰ ਵਿੱਚੋਂ ਫ਼ੈਲਿਆ ਜਿੱਥੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਸਮੁੰਦਰੀ ਜੀਵਾਂ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਹੋਰ ਵੀ ਭਾਂਤ-ਸੁਭਾਂਤੇ ਜੰਗਲੀ ਜੀਵਾਂ ਦਾ ਗ਼ੈਰ-ਕਾਨੂੰਨੀ ਕਾਰੋਬਾਰ ਹੁੰਦਾ ਸੀ।

ਫਿਲਹਾਲ ਇਹ ਬਜ਼ਾਰ ਬੰਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਉੱਥੇ ਵਿਕਣ ਵਾਲੇ ਜੀਵਾਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਪੁੱਠੇ ਲਟਕਣ ਵਾਲੇ ਜੀਵ ਚਮ ਗਿੱਦੜ ਵੀ ਹੁੰਦੇ ਸਨ।

ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਮੰਨਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਸੀ ਕਿ ਨਵਾਂ ਕੋਰੋਨਾਵਾਇਰਸ ਇਨ੍ਹਾਂ ਲਟਕਣਾਂ ਤੋਂ ਹੀ ਫ਼ੈਲਿਆ ਹੈ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਸਾਇੰਸਦਾਨਾਂ ਨੇ ਇਸ ਖੋਜ ਰਾਹੀਂ ਨਕਾਰ ਦਿੱਤਾ।

ਹਾਲਾਂਕਿ ਕੁਝ ਚੀਨੇ ਸਾਇੰਸਦਾਨਾਂ ਦੀ ਰਾਇ ਹੈ ਕਿ ਨਵਾਂ ਕੋਰੋਨਾਵਾਇਰਸ ਕਾਫ਼ੀ ਹੱਦ ਤੱਕ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੂਜੇ ਕੋਰੋਨਾਵਾਇਰਸਾਂ ਨਾਲ ਮਿ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਲਦਾ ਹੈ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਚਮ ਗਿੱਦੜ ਫ਼ੈਲਾਅ ਸਕਦੇ ਹਨ।

ਜਨਵਰੀ ਦੇ ਅਖ਼ੀਰ ਵਿੱਚ ਅਮਰੀਕੀ ਅਖ਼ਬਾਰ ਦਿ ਨਿਊ ਯਾਰਕ ਟਾਈਮਜ਼ ਨੇ ਇੱਕ ਲੇਖ ਛਾਪਿਆ ਕਿ ਚੀਨ ਵਿੱਚ ਮਿਲਣ ਵਾਲੇ ਹੌਰਸਸ਼ੂ ਬੈਟ ਇਸ ਵਾਇਰਸ ਨੂੰ ਫ਼ੈਲਾਉਣ ਦੇ ਮੁੱਖ ਮੁਲਜ਼ਮ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ।

ਲੇਖ ਵਿੱਚ ਪੱਤਰਕਾਰ ਜੇਮਜ਼ ਗੌਰਮੈਨ ਨੇ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਕਿ ਚਮ ਗਿੱਦੜ ਬਿਨਾਂ ਬੀਮਾਰ ਹੋਏ ਕਈ ਸਾਰੇ ਵਾਇਰਸਾਂ ਨਾਲ ਰਹਿ ਸਕਦੇ ਹਨ।

ਸਿਰਫ਼ ਕੋਰੋਨਾਵਾਇਰਸ ਹੀ ਨਹੀਂ

ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਉੱਪਰ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਚਮ ਗਿੱਦੜ ਸਿਰਫ਼ ਕੋਰੋਨਾਵਾਇਰਸ ਪਰਿਵਾਰ ਦੇ ਹੀ ਨਹੀਂ ਸਗੋਂ ਹੋਰ ਵੀ ਕਈ ਨਾਲ ਜਿਉਂ ਸਕਦੇ ਹਨ— ਰੈਬੀਜ਼, ਮਾਰਬਰਗ, ਨਿਪਾਹ, ਹੈਂਡਰਾ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਅਫ਼ਰੀਕਾ, ਮਲੇਸ਼ੀਆ, ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਅਤੇ ਆਸਟਰੇਲੀਆ ਵਿੱਚ ਬੀਮਾਰੀਆਂ ਫ਼ੈਲਾਈਆਂ ਸਨ।

ਇਬੋਲਾ ਵਾਇਰਸ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕਰ ਰਹੇ ਸਾਇੰਸਦਾਨਾਂ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਵਾਇਰਸ ਵੀ ਇਨ੍ਹਾਂ ਲਟਕਣਾਂ ਤੋਂ ਹੀ ਆਇਆ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।

ਹਾਲਾਂਕਿ ਚਮ ਗਿੱਦੜ ਕੋਈ ਇਕਲੌਤੇ ਜੀਵ ਨਹੀਂ ਹਨ ਜੋ ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਬੀਮਾਰੀ ਫ਼ੈਲਾ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ- ਚੂਹੇ, ਪ੍ਰਾਈਮੇਟ (ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਚਿੰਪਾਜ਼ੀ ਆਦਿ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ) ਅਤੇ ਪੰਛੀਆਂ ਦੇ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਵੀ ਕਈ ਕਿਸਮ ਦੇ ਵਾਇਰਸ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਫਿਰ ਵੀ ਚਮ ਗਿੱਦੜ ਦੂਜੇ ਜੀਵਾਂ ਨਾਲੋਂ ਕਿਤੇ ਜ਼ਿਆਦਾ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਪੈਦਾ ਕਰਦੇ ਹਨ।

ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਕੋਰੋਨਵਾਇਰਸ ਦੇ ਹੌਟਸਪੋਟ ਜ਼ਿਲ੍ਹਿਆਂ ਬਾਰੇ ਜਾਣੋ

ਇਸ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਕਸੂਰ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਵਾਤਾਵਰਣ ਪੱਖੀਆਂ ਦੀ ਰਾਇ ਹੈ ਕਿ ਮਨੁੱਖਾਂ ਨੂੰ ਲਾਗ਼ ਉਦੋਂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਜਦੋਂ ਉਹ ਇਨ੍ਹਾਂ ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਵਸੇਬਿਆਂ ਵਿੱਚ ਘੁਸਪੈਠ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਘੁਸਪੈਠ ਦੀ ਇਹ ਸਮੱਸਿਆ ਧਰਤੀ ਉੱਪਰ ਮਨੁੱਖਾਂ ਦੀ ਵਧਦੀ ਗਿਣਤੀ ਨਾਲ ਵਧਦੀ ਹੀ ਜਾਵੇਗੀ।

ਇਹ ਉਦੋਂ ਵੀ ਵਾਪਰਦਾ ਹੈ ਜਦੋਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਜੀਵਾਂ ਦਾ ਵੇਚਣ ਲਈ ਜਾਂ ਖ਼ਾਣ ਲਈ ਸ਼ਿਕਾਰ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਵੂਹਾਨ ਵਿੱਚ ਵੀ ਕੁਝ ਅਜਿਹਾ ਹੀ ਹੋਇਆ ਲਗਦਾ ਹੈ।

ਕੀ ਹੈ ਖ਼ਤਰਾ?

ਚਮ ਗਿੱਦੜਾਂ ਨੂੰ ਜ਼ਿਆਦਾ ਖ਼ਤਰਨਾਕ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਾਇਰਸਾਂ ਨੂੰ ਝੱਲ ਸਕਣ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਬਣਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਜੋ ਕਿ ਦੂਜੇ ਥਣਧਾਰੀਆਂ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੈ।

ਦੂਜੇ ਨੰਬਰ 'ਤੇ ਇਹ ਬਹੁਤ ਵੱਡਾ ਪਰਿਵਾਰ ਹਨ। ਥਣਧਾਰੀਆਂ ਦੀਆਂ ਲਗਭਗ ਇੱਕ ਚੌਥਾਈ ਪ੍ਰਜਾਤੀਆਂ ਕਿਸੇ ਨਾ ਕਿਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਚਮ ਗਿੱਦੜਾਂ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਹਨ। ਸਿਰਫ਼ ਚੂਹਿਆਂ ਦਾ ਪਰਿਵਾਰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਦੁੱਗਣਾ ਹੈ।

ਤੀਜੇ ਨੰਬਰ ਤੇ ਚਮ ਗਿੱਦੜ ਧਰਤੀ ਦੇ ਹਰ ਕੋਨੇ ਵਿੱਚ ਮਿਲ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਧਰਤੀ ਉੱਪਰ ਸਿਰਫ਼ ਅੰਟਰਾਕਟਿਕਾ ਹੀ ਇੱਕ ਅਜਿਹੀ ਥਾਂ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਇਹ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦੇ।

ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਉਡਣ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਵਾਇਰਸਾਂ ਦੇ ਫ਼ੈਲਣ ਦੀ ਗਤੀ ਨੂੰ ਵਧਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਖ਼ਾਸ ਕਰ ਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮਲ ਰਾਹੀਂ।

ਸਵਾਲ ਇਹ ਵੀ ਉਠਦਾ ਹੈ ਕਿ ਆਖ਼ਰ ਇੰਨੀ ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਵਾਇਰਸ ਇਨ੍ਹਾਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਦੇ ਕਿਵੇਂ ਹਨ।

ਇਸ ਦੀ ਵਜ੍ਹਾ ਹੈ ਇਨ੍ਹਾਂ ਲਟਕਣਾਂ ਦੀ ਖ਼ੁਰਾਕ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਵਾਇਰਸਾਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹਰ ਕਿਸਮ ਦੇ...


ਸਾਈਂ ਦਿਵਿਯਾ ਨੇ ਆਪਣੀ ਮੌਤ ਤੋਂ ਤਿੰਨ ਦਿਨ ਪਹਿਲਾਂ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ 'ਤੇ ਲਿਖਿਆ- 'ਸ਼ਿਵ ਆ ਗਏ ਹਨ, ਕੰਮ ਪੂਰਾ ਹੋਇਆ।'

ਇਸ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਮ੍ਰਿਤਕ ਲੜਕੀ ਸਾਈਂ ਦਿਵਿਯਾ ਦੀਆਂ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਪੋਸਟਾਂ ਨੂੰ ਅਹਿਮ ਸਬੂਤ ਵਜੋਂ ਦੇਖਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਸਾਈਂ ਦਿਵਿਯਾ ਨੇ ਆਪਣੀ ਮੌਤ ਤੋਂ ਤਿੰਨ ਦਿਨ ਪਹਿਲਾਂ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ 'ਤੇ ਲਿਖਿਆ- 'ਸ਼ਿਵ ਆ ਗਏ ਹਨ, ਕੰਮ ਪੂਰਾ ਹੋਇਆ।'

ਇਸ ਪੋਸਟ ਨੇ ਪੁਲਿਸ ਵਾਲਿਆਂ ਦੇ ਕੰਨ ਖੜ੍ਹੇ ਕਰ ਦਿੱਤੇ ਹਨ। ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਜਾਂਚ ਵਿੱਚ ਪਤਾ ਲੱਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਪਿਛਲੇ ਇੱਕ ਹਫਤੇ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਸਾਈਂ ਦਿਵਿਯਾ ਦਾ ਵਤੀਰਾ ਕਾਫੀ ਅਜੀਬ ਸੀ।

ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਪੁਲਿਸ ਨੂੰ ਜਾਣਕਾਰੀ ਮਿਲੀ ਹੈ ਕਿ ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਬਾਹਰੀ ਲੋਕ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਘਰ ਆਏ ਸੀ। ਇਸ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਸੀਸੀਟੀਵੀ ਫੁਟੇਜ ਹਾਸਿਲ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ ਅਤੇ ਫੁਟੇਜ ਵਿੱਚ ਨਜ਼ਰ ਆਏ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਤੋਂ ਪੁੱਛਗਿੱਛ ਕੀਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ

ਆਖਿਰ ਕੀ ਹੈ ਮਾਮਲਾ

ਚਿੱਤੂਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪੇਂਡੂ ਇਲਾਕੇ ਮਦਨਪੱਲੀ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਪੁਰਸ਼ੋਤਮ ਨਾਇਡੂ ਪੇਸ਼ੇ ਤੋਂ ਸਰਕਾਰੀ ਮਹਿਲਾ ਡਿਗਰੀ ਕਾਲਜ ਵਿੱਚ ਵਾਈਸ-ਪ੍ਰਿੰਸੀਪਲ ਹਨ। ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਪਤਨੀ ਪਧਾਜਾ ਵੀ ਪ੍ਰਿੰਸੀਪਲ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ।

ਇਹਨਾਂ ਦੀਆਂ 27 ਅਤੇ 22 ਸਾਲ ਦੀਆਂ ਦੋ ਧੀਆਂ ਸੀ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਾਮ ਅਲੇਖਿਯਾ ਅਤੇ ਸਾਈਂ ਦਿਵਿਯਾ ਸੀ।

ਵੱਡੀ ਬੇਟੀ ਅਲੇਖਿਯਾ ਨੇ ਭੋਪਾਲ ਸਥਿਤ ਇੰਡੀਅਨ ਮੈਨੇਜਮੈਂਟ ਆਫ ਇੰਡੀਅਨ ਫਾਰੇ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਸਟ ਸਰਵਿਸ ਤੋਂ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਛੋਟੀ ਬੇਟੀ ਨੇ ਬੀਬੀਏ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ ਸੀ ਅਤੇ ਏ.ਆਰ ਰਹਿਮਾਨ ਸੰਗੀਤ ਅਕੈਡਮੀ ਵਿੱਚ ਸੰਗੀਤ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕਰ ਰਹੀ ਸੀ।

ਇਹ ਪਰਿਵਾਰ ਬੀਤੇ ਸਾਲ ਅਗਸਤ ਮਹੀਨੇ ਵਿੱਚ ਹੀ ਆਪਣੇ ਨਵੇਂ ਘਰ ਵਿੱਚ ਸ਼ਿਫਟ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਸਥਾਨਕ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਮੰਨੀਏ ਤਾਂ ਪੁਰਸ਼ੋਤਮ ਅਤੇ ਪਧਾਜਾ ਦਾ ਪਰਿਵਾਰ ਕਈ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪੂਜਾ-ਪਾਠ ਕਰਿਆ ਕਰਦਾ ਸੀ।

ਇਸ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਦਰਜ ਐਫਆਈਆਰ ਮੁਤਾਬਕ, "ਪਰਿਵਾਰ ਨੇ ਐਤਵਾਰ ਰਾਤ ਨੂੰ ਵੀ ਕੁਝ ਪੂਜਾ-ਪਾਠ ਕੀਤੀ, ਜਿਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਆਪਣੀ ਛੋਟੀ ਬੇਟੀ ਸਾਈਂ ਦਿਵਿਯਾ ਨੂੰ ਇੱਕ ਨੁਕੀਲੇ ਤ੍ਰਿਸ਼ੂਲ ਅਤੇ ਵੱਡੀ ਬੇਟੀ ਨੂੰ ਇੱਕ ਡੰਬਲ ਨਾਲ ਮੌਤ ਦੇ ਘਾਟ ਉਤਾਰ ਦਿੱਤਾ।"

ਇਹ ਜਾਣਕਾਰੀ ਪਿਤਾ ਨੇ ਖੁਦ ਆਪਣੇ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਅਤੇ ਪੁਲਿਸ ਨੂੰ ਦਿੱਤੀ। ਜਾਣਕਾਰੀ ਮਿਲਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਪੁਲਿਸ ਘਟਨਾ ਵਾਲੀ ਥਾਂ ਪਹੁੰਚੀ, ਉਦੋਂ ਤੱਕ ਦੋਹੇਂ ਕੁੜੀਆਂ ਮਰ ਚੁੱਕੀਆਂ ਸੀ।

ਛੋਟੀ ਬੇਟੀ ਦੀ ਲਾਸ਼ ਪੂਜਾ ਘਰ ਵਿੱਚ ਅਤੇ ਵੱਡੀ ਬੇਟੀ ਦੀ ਲਾਸ਼ ਪਹਿਲੀ ਮੰਜਿਲ ਤੋਂ ਮਿਲੀ। ਪੁਲਿਸ ਨੇ ਮਾਂ-ਬਾਪ ਨੂੰ ਹਿਰਾਸਤ ਵਿੱਚ ਲੈ ਕੇ ਧਾਰਾ-302 ਤਹਿਤ ਮੁਕੱਦਮਾ ਦਰਜ ਕਰਕੇ ਜਾਂਚ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਹੈ।

ਛੋਟੀ ਬੇਟੀ ਦੀ ਲਾਸ਼ ਪੂਜਾਘਰ ਵਿੱਚ ਅਤੇ ਵੱਡੀ ਬੇਟੀ ਦੀ ਲਾਸ਼ ਪਹਿਲੀ ਮੰਜਿਲ ਤੋਂ ਮਿਲੀ

ਘਰੇ ਰੱਖ ਕੇ ਪੁੱਛਗਿੱਛ

ਪੁਲਿਸ ਨੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਜਾਂਚ ਲਈ ਇਸ ਜੋੜੇ ਨੂੰ ਘਰ ਅੰਦਰ ਹੀ ਰੱਖਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਪੁਲਿਸ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹਨਾਂ ਦਾ ਮਾਨਸਿਕ ਵਤੀਰਾ ਕਾਫੀ ਅਜੀਬ ਅਤੇ ਵੱਖਰਾ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਪੁਲਿਸ ਨੂੰ ਚੇਤਾਵਨੀ ਦਿੱਤੀ ਹੈ ਕਿ ਉਹਨਾਂ ਉੱਤੇ ਦਬਾਅ ਨਾ ਬਣਾਇਆ ਜਾਵੇ।

ਅਜਿਹੇ ਵਿੱਚ ਪੁਲਿਸ ਕਾਫੀ ਸਾਵਧਾਨੀ ਨਾਲ ਜਾਂਚ ਕਰਦਿਆਂ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨਕਾਂ ਦੀ ਮਦਦ ਲੈਣ ਦੀ ਯੋਜਨਾ ਬਣਾ ਰਹੀ ਹੈ। ਪੁਲਿਸ ਨੇ ਜਾਂਚ ਦੌਰਾਨ ਸਿਰਫ ਕਰੀਬੀ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਨੂੰ ਹੀ ਘਰ ਅੰਦਰ ਆਉਣ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਦਿੱਤੀ ਹੈ ਤਾਂ ਕਿ ਸ਼ੱਕੀਆਂ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਰੱਖਿਆ ਜਾ ਸਕੇ।

ਪੁਲਿਸ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਜੋੜੇ ਦੇ ਘਰ ਅੰਦਰ ਕਈ ਅਜੀਬੋ-ਗਰੀਬ ਤਸਵੀਰਾਂ ਸੀ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕੁਝ ਭਗਵਾਨ ਦੀਆਂ ਤਸਵੀਰਾਂ ਸੀ।

ਦੋਹਾਂ ਲੜਕੀਆਂ ਦਾ ਪੋਸਟਮਾਰਟਮ ਹੋ ਚੁੱਕਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਜਾਂਚ ਟੀਮ ਨੂੰ ਹੁਣ ਤੱਕ ਇਸ ਮਾਮਲੇ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਕਈ ਸੁਰਾਗ ਮਿਲੇ ਹਨ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ

ਮੈਡੀਕਲ ਜਾਂਚ ਜ਼ਰੂਰੀ

ਇਸ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਪੁਲਿਸ ਨੇ ਮੁਲਜਮਾਂ ਦੀ ਮੈਡੀਕਲ ਜਾਂਚ ਕਰਾਉਣ ਦੀ ਯੋਜਨਾ ਬਣਾਈ ਹੈ। ਮਦਨਪੱਲੀ ਦੇ ਡੀਐਸਪੀ ਰਵੀ ਮਨੋਹਰ ਨੇ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਪਰਿਵਾਰ ਨੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਇੱਕ ਗਹਿਰੀ ਦੁਨੀਆਂ ਵਿੱਚ ਉਤਾਰ ਲਿਆ ਹੈ ਜੋ ਅਧਿਆਤਮ ਅਤੇ ਧਾਰਮਿਕ ਆਸਥਾ ਤੋਂ ਕਿਤੇ ਅੱਗੇ ਹੈ।

ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਲਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਅਧਿਆਤਮ ਦੇ ਅੱਗੇ ਵੀ ਕੁਝ ਹੈ। ਉਹ ਹੁਣ ਤੱਕ ਕਹਿ ਰਹੇ ਹਨ ਕਿ ਸਾਨੂੰ ਇੱਕ ਦਿਨ ਦਾ ਸਮਾਂ ਦਿੱਤਾ ਜਾਵੇ। ਸਾਡੇ ਬੱਚੇ ਜਿਉਂਦੇ ਹੋ ਜਾਣਗੇ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਇੱਥੇ ਹੀ ਰੱਖਿਆ ਜਾਵੇ।

ਰਵੀ ਮਨੋਹਰ ਨੇ ਦੱਸਿਆ, "ਇਹ ਕਾਫੀ ਪੜ੍ਹੇ-ਲਿਖੇ ਹਨ। ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਜਾਂਚ ਵਿੱਚ ਪਤਾ ਲੱਗਿਆ ਹੈ ਕਿ...


ਸਾਈਕਲ 'ਤੇ 35 ਦਾ ਪ੍ਰਚਾਰ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਕਰਨਾਟਕ ਦੇ ਪ੍ਰੋਫੈੱਸਰ

ਸਾਈਨ ਬੋਰਡਾਂ 'ਤੇ ਪੰਜਾਬੀ ਹੋਵੇਗੀ ਹੁਣ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਤੇ

'ਕਾਲਾ ਪੋਚਾ' ਅਸੈਂਬਲੀ 'ਚ 'ਬੰਬ' ਸੁੱਟਣ ਵਾਂਗ?

ਇਹ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਰਨਾਟਕ ਦੇ ਜੰਮਪਲ ਪੰਡਿਤਰਾਓ ਧਰੈੱਨਵਰ ਦਾ। ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਦੇ ਸਰਕਾਰੀ ਕਾਲਜ ਵਿੱਚ ਸਮਾਜ ਸ਼ਾਸਤਰ ਦੇ ਸਹਾਇਕ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਵਜੋਂ ਸੇਵਾ ਨਿਭਾਅ ਰਹੇ ਪੰਡਿਤਰਾਓ ਧਰੈੱਨਵਰ ਪਿਛਲੇ 10 ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਲਗਾਤਾਰ ਪੰਜਾਬੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦੇ ਪ੍ਰਚਾਰ ਅਤੇ ਪ੍ਰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਲੱਗੇ ਹੋਏ ਹਨ।

ਸਾਈਕਲ 'ਤੇ ਪੰਜਾਬੀ ਦਾ ਪ੍ਰਚਾਰ

ਪੰਡਿਤਰਾਓ ਧਰੈੱਨਵਰ ਨੇ ਸਾਈਕਲ ਦੇ ਅੱਗੇ ਹੈਂਡਲ ਉੱਤੇ ਫੱਟਾ ਲਗਾਇਆ ਹੋਇਆ ਹੈ ਜਿਸ ਉੱਤੇ 35 ਅੱਖਰੀ ਲਿਖੀ ਹੋਈ ਹੈ।

ਕਾਲਜ ਟਾਈਮ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਹ ਸਾਈਕਲ ਉੱਤੇ ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਅਤੇ ਨੇੜੇ ਦੇ ਇਲਾਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਜਿੱਥੇ ਵੀ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਮੁੰਡੇ-ਕੁੜੀਆਂ ਜਾਂ ਕੋਈ ਹੋਰ ਟੋਲਾ ਮਿਲਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਉਹ ਉੱਥੇ ਹੀ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਗੁਰਮੁਖੀ ਦਾ ਗਿਆਨ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।

ਫਿਰ ਕਾਗ਼ਜ਼ ਅਤੇ ਪੈੱਨ ਦੇ ਕੇ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਗੁਰਮੁਖੀ ਲਿਖਣ ਦਾ ਅਭਿਆਸ ਵੀ ਕਰਵਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਪੰਜਾਬੀ ਅੱਖਰਾਂ ਦੀ ਜਦੋਂ ਸਾਰਿਆਂ ਨੂੰ ਮੁੱਢਲੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਉਹ 35 ਅੱਖਰੀ ਬਦਲੇ 35 ਰੁਪਏ ਹਰ ਇੱਕ ਨੂੰ ਦੇ ਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਹੌਂਸਲਾ ਅਫ਼ਜ਼ਾਈ ਕਰਦੇ ਹਨ।

ਇਹ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਪੰਡਿਤਰਾਓ ਧਰੈੱਨਵਰ ਟਰਾਈਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਥਾਵਾਂ ਉੱਤੇ ਕਾਫੀ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।

ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਧਰੈੱਨਵਰ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਨੇ ਪੀਜੀਆਈ ਦੇ ਡਾਕਟਰਾਂ ਨੂੰ ਪੰਜਾਬੀ ਸਿਖਾਉਣ ਲਈ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਇੱਕ ਘੰਟੇ ਦੀ ਕਲਾਸ ਵੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ ਹੋਈ ਹੈ। ਇਸ ਪਿੱਛੇ ਵੀ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਦਲੀਲ ਹੈ ਕਿ ਪੀਜੀਆਈ ਵਿੱਚ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਡਾਕਟਰ ਦੱਖਣ-ਭਾਰਤ ਨਾਲ ਸਬੰਧਿਤ ਹਨ।

ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਅਤੇ ਡਾਕਟਰਾਂ ਵਿਚਾਲੇ ਭਾਸ਼ਾ ਸਮੱਸਿਆ ਨਾ ਬਣੇ ਇਸ ਲਈ ਉਹ ਡਾਕਟਰਾਂ ਨੂੰ ਪੰਜਾਬੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦਾ ਗਿਆਨ ਦੇ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।

ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਧਰੈੱਨਵਰ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਹੈ ਕਿ ਹੁਣ ਤੱਕ ਉਹ ਦੱਖਣ ਭਾਰਤ ਦੇ 60 ਦੇ ਕਰੀਬ ਡਾਕਟਰਾਂ ਨੂੰ ਪੰਜਾਬੀ ਸਿਖਾ ਚੁੱਕੇ ਹਨ ਅਤੇ ਇਹ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਲਗਾਤਾਰ ਜਾਰੀ ਹੈ।

ਕਿਵੇਂ ਜਾਗਿਆ ਪੰਜਾਬੀ ਭਾਸ਼ਾ ਪ੍ਰਤੀ ਮੋਹ?

ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਧਰੈੱਨਵਰ ਨੇ ਦੱਸਿਆ, "ਜਦੋਂ ਮੈਂ ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਦੇ ਕਾਲਜ ਵਿੱਚ 2003 ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਾਉਣ ਲਈ ਆਇਆ ਤਾਂ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵਿੱਚ ਹੀ ਲੈਕਚਰ ਦਿੰਦਾ ਸੀ,

ਪਰ ਮੈਂ ਦੇਖਿਆ ਕਿ ਲੈਕਚਰ ਦਾ ਬੱਚਿਆਂ ਉੱਤੇ ਘੱਟ ਅਸਰ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਕਲਾਸ ਵਿੱਚ 70 ਫ਼ੀਸਦੀ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਪੇਂਡੂ ਪਿਛੋਕੜ ਤੋਂ ਹਨ ਅਤੇ ਇਹਨਾਂ ਦੀ ਮਾਂ ਬੋਲੀ ਪੰਜਾਬੀ ਹੈ।"

ਸਾਲ 2005 ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਘਰ ਨੇੜੇ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਇੱਕ ਪੰਜਾਬੀ ਪਰਿਵਾਰ ਦੇ ਬੱਚਿਆਂ ਤੋਂ ਗੁਰਮੁਖੀ ਸਿੱਖਣੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੀ।

ਇੱਕ ਸਾਲ ਵਿੱਚ ਲਗਾਤਾਰ ਅਭਿਆਸ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਪ੍ਰੋਫੈੱਸਰ ਪੰਡਿਤਰਾਓ ਧਰੈੱਨਵਰ ਪੰਜਾਬੀ ਬੋਲਣੀ ਅਤੇ ਪੜ੍ਹਨੀ ਸਿੱਖ ਗਏ।

ਪੰਜਾਬੀ ਲਈ 'ਕਾਲਾ ਪੋਚਾ' ਮੁਹਿੰਮ

ਮੁਸਲਮਾਨ ਸ਼ਾਸਕ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਤਾਂ ਮੌਰਿਆ ਦੇਸੀ ਕਿਵੇਂ?

ਪ੍ਰੋਫੈੱਸਰ ਧਰੈੱਨਵਰ ਹੁਣ ਤੱਕ ਪੰਜਾਬੀ ਵਿੱਚ ਕਈ ਪੁਸਤਕਾਂ ਲਿੱਖ ਚੁੱਕੇ ਹਨ। 'ਸ੍ਰੀ ਜਪੁਜੀ ਸਾਹਿਬ' ਸ੍ਰੀ ਸੁਖਮਨੀ ਸਾਹਿਬ ਅਤੇ 'ਜ਼ਫ਼ਰਨਾਮੇ'ਦਾ ਆਪਣੀ ਮਾਂ-ਬੋਲੀ ਕੰਨੜ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਅਨੁਵਾਦ ਕਰ ਚੁੱਕੇ ਹਨ।

ਪ੍ਰੋਫੈੱਸਰ ਪੰਡਿਤਰਾਓ ਧਰੈੱਨਵਰ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਹੈ ਕਿ ਕੰਨੜ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ 'ਸ੍ਰੀ ਜਪੁਜੀ ਸਾਹਿਬ' ਸ੍ਰੀ ਸੁਖਮਨੀ ਸਾਹਿਬ ਦਾ ਅਨੁਵਾਦ ਕਰ ਕੇ ਕਰਨਾਟਕ ਦੀਆਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀਆਂ ਵਿੱਚ ਉਹ ਪਹੁੰਚ ਚੁੱਕਾ ਹੈ।

ਪੰਜਾਬੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦੀ ਦੁਰਗਤੀ ਤੋਂ ਪ੍ਰੋਫੈੱਸਰ ਧਰੈੱਨਵਰ ਦੁਖੀ

ਪ੍ਰੋਫੈੱਸਰ ਧਰੈੱਨਵਰ ਮੁਤਾਬਕ ਗੁਰਮੁਖੀ ਲਿਪੀ ਵਿੱਚ ਮਿਠਾਸ ਹੈ ਜਿਸ ਨਾਲ ਤਾਕਤ ਮਿਲਦੀ ਹੈ, ਪਰ ਪੰਜਾਬੀ ਅਤੇ ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਦੇ ਸਰਕਾਰੀ ਅਦਾਰਿਆਂ ਵਿੱਚ ਪੰਜਾਬੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦੀ ਹੋ ਰਹੀ ਦੁਰਗਤੀ ਤੋਂ ਉਹ ਕਾਫ਼ੀ ਦੁਖੀ ਵੀ ਹਨ।

ਪ੍ਰੋਫੈੱਸਰ ਧਰੈੱਨਵਰ ਮੁਤਾਬਕ ਲੋਕ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਪੰਜਾਬੀ ਤੋਂ ਦੂਰ ਹੁੰਦੇ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ ਅਤੇ ਪੰਜਾਬੀ ਦੀਆਂ ਪੁਸਤਕਾਂ ਖ਼ਰੀਦ ਕੇ ਪੜ੍ਹਨ ਵਾਲੇ ਪਾਠਕਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਦਿਨ-ਪ੍ਰਤੀ-ਦਿਨ ਘੱਟਦੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ ਜੋ ਕਿ ਚਿੰਤਾ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾ ਹੈ।

ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਧਰੈੱਨਵਰ ਮੁਤਾਬਕ ਕਰਨਾਟਕ ਵਿੱਚ ਲੋਕ ਆਪਣੀ ਭਾਸ਼ਾ ਅਤੇ ਜ਼ੁਬਾਨ ਨੂੰ ਪਿਆਰ ਕਰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਇਸ ਵਿੱਚ ਹੀ ਗੱਲ ਕਰਨੀ ਆਪਣੀ ਸ਼ਾਨ ਸਮਝਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਅਜਿਹਾ ਨਹੀਂ ਹੈ।

ਪ੍ਰੋਫੈੱਸਰ ਧਰੈੱਨਵਰ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਪੰਜਾਬੀ ਖੁਦ ਮਾਂ-ਬੋਲੀ ਨੂੰ ਵੀਸਾਰ ਰਹੇ ਹਨ, ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਬੋਲਣ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਸ਼ਾਨ ਸਮਝਦੇ ਹਨ, ਜਦਕਿ ਕਰਨਾਟਕ ਵਿੱਚ ਅਜਿਹਾ...


ਸਾਈਕਲ ਦੌੜਾਕ ਫਿਓਨਾ ਕੋਲਬਿੰਗਰ ਨੇ 2485 ਮੀਲ ਦਾ ਸਫ਼ਰ ਦਸ ਦਿਨਾਂ ਤੋਂ ਕੁਝ ਵਧੇਰੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਪੂਰਾ ਕੀਤਾ

ਹਿਮਾ ਦੀ ਇਸ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਨੇ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਕੁਸ਼ਲਤਾ ਬਾਰੇ ਨਵੀਂ ਚਰਚਾ ਛੇੜ ਦਿੱਤੀ।

ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ 'ਤੇ ਕੁਝ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਲਿਖਿਆ ਕਿ ਹਿਮਾ ਨੇ ਭਰੂਣ ਹੱਤਿਆ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਸ਼ਰਮਿੰਦਾ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।

ਖ਼ੈਰ ਸਾਡੇ ਸਾਹਮਣੇ ਸਵਾਲ ਇਹ ਹੈ, ਕੀ ਔਰਤਾਂ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਮਰਦਾਂ ਨਾਲੋਂ ਕਈ ਗੁਣਾ ਵਧੇਰੇ ਸਹਿਣਸ਼ੀਲ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਆਓ ਪਤਾ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਦੇ ਹਾਂ:

ਯੂਰਪ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਬਿਖੜੇ ਮੌਸਮ ਦੀਆਂ ਮਾਰਾਂ ਆਪਣੇ ਪਿੰਡੇ 'ਤੇ ਸਹਿਣ ਕਰਦਿਆਂ ਸਾਈਕਲ ਦੌੜਾਕ ਫਿਓਨਾ ਕੋਲਬਿੰਗਰ ਨੇ 2485 ਮੀਲ ਦਾ ਸਫ਼ਰ 10 ਦਿਨਾਂ ਤੋਂ ਕੁਝ ਵਧੇਰੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਪੂਰਾ ਕੀਤਾ।

ਇਸ ਸਫ਼ਰ ਦੌਰਾਨ ਤੂਫ਼ਾਨਾਂ-ਝੱਖੜਾਂ, ਤਪਦੀ ਗਰਮੀ ਤੇ ਬਰਫ਼ੀਲੇ ਮੀਂਹ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕੀਤਾ।

ਇਸ ਮਾਅਰਕੇ ਨਾਲ ਜਰਮਨੀ ਦੀ ਇਹ ਸਾਈਕਲ ਦੌੜਾਕ ਅੰਤਰ-ਮਹਾਂਦੀਪੀ ਸਾਈਕਲ ਰੇਸ ਜਿੱਤਣ ਵਾਲੀ ਪਹਿਲੀ ਔਰਤ ਬਣ ਗਈ। ਇਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਅਜਿਹੀ ਦੌੜ ਸੀ।

ਜਿੱਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੱਸਿਆ, "ਮੈਂ ਜਿੱਤ 'ਤੇ ਬਹੁਤ ਖ਼ੁਸ ਹਾਂ। ਜਦੋਂ ਮੈਂ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ ਸੀ ਤਾਂ ਮੈਂ ਸੋਚਿਆ ਸੀ ਕਿ ਮੈਂ ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਵਰਗ ਵਿੱਚ ਜਿੱਤ ਜਾਵਾਂਗੀ ਪਰ ਇਹ ਨਹੀਂ ਸੀ ਸੋਚਿਆ ਕਿ ਸਮੁੱਚੀ ਦੌੜ ਦੀ ਜੇਤੂ ਰਹਾਂਗੀ।"

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਹਾਲਾਂਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਇਹ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਹਾਲੀਆ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਮਹ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਿਲਾ ਅਥਲੀਟਾਂ ਵੱਲੋਂ ਚੁਣੌਤੀਪੂਰਣ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਕੀਤੀਆਂ ਪ੍ਰਪਤੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਪ੍ਰਪਤੀ ਹੀ ਹੈ।

ਜਨਵਰੀ ਵਿੱਚ ਬਰਤਾਨਵੀਂ ਦੌੜਾਕ ਜੈਸਮੀਨ ਪੈਰਿਸ ਨੇ ਯੂਕੇ ਦੀ 268 ਮੀਲ ਲੰਬੀ ਮੌਂਟੇ ਸਪਾਈਨ ਰੇਸ ਵਿੱਚ ਜਿੱਤ ਹਾਸਲ ਕੀਤੀ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਹ ਦੌੜ 83 ਘੰਟੇ, 12 ਮਿੰਟਾਂ ਤੇ 23 ਸਕਿੰਟਾਂ ਵਿੱਚ ਪੂਰੀ ਕੀਤੀ। ਇਸ ਸਾਰੇ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਦੁੱਧ ਵੀ ਚੁੰਘਾਇਆ।

ਫਿਓਨਾ ਓਕੇਸ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਮਾਨਸਿਕਤਾ ਪੁਰਸ਼ਾਂ ਨਾਲੋਂ ਬਿਲਕੁਲ ਵੱਖਰੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।

ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮਈ ਵਿੱਚ ਬਰਤਾਨੀਆ ਦੀ ਹੀ ਜੂਨੀਅਰ ਡਾਕਟਰ ਕੈਟੀ ਰਾਈਟ ਨੇ ਲਗਾਤਾਰ 30 ਘੰਟੇ ਦੌੜ ਕੇ 40 ਪੁਰਸ਼ਾਂ ਤੇ 6 ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਹਰਾਇਆ ਤੇ ਨਿਊਜ਼ੀਲੈਂਡ ਵਿੱਚ ਰਿਵਰਹੈਡ ਬੈਕਯਾਰਡ ਰੀਲੈਪਸ, ਅਲਟਰਾਮੈਰਾਥਨ ਵਿੱਚ ਜਿੱਤ ਹਾਸਲ ਕੀਤੀ।

ਚੁਣੌਤੀਰਪੂਰਣ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਮਹਿਲਾ ਖਿਡਾਰਨਾਂ ਬਿਹਤਰ ਕਿਵੇਂ

ਤਾਂ ਕੀ ਇਨ੍ਹਾਂ ਪ੍ਰਾਪਤੀਆਂ ਤੋਂ ਇਹ ਅੰਦਾਜ਼ਾ ਲਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਕਿ ਚੁਣੌਤੀਰਪੂਰਣ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਮਹਿਲਾ ਖਿਡਾਰਨਾਂ ਦੀ ਕਾਰਗੁਜ਼ਾਰੀ ਵਧੀਆ ਹੁੰਦੀ ਹੈ? ਜੇ ਵਾਕਈ ਅਜਿਹਾ ਹੈ ਤਾਂ ਕਿਉਂ?

ਸ਼ੈਫਿਲਡ ਹਾਲਮੈਨ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਸਰੀਰ ਵਿਗਿਆਨ (ਫਿਜ਼ੀਔਲੋਜੀ) ਦੇ ਸੀਨੀਅਰ ਲੈਕਚਰਾਰ ਨਿਕੋਲਸ ਟਾਈਲਰ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਔਰਤਾਂ ਵਿੱਚ ਸਲੋ ਟਵਿਚ ਮਾਸਪੇਸ਼ੀਆਂ (slow twitch muscle fibres) ਵਧੇਰੇ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ।

ਇਹ ਮਾਂਸਪੇਸ਼ੀਆਂ ਲੰਬੀ-ਬਰਦਾਸ਼ਤ ਵਿੱਚ ਸਹਾਈ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਥਕਾਵਟ ਨੂੰ ਝੱਲਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦਗਾਰ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਮਰਦਾਂ ਦੀਆਂ ਮਾਸਪੇਸ਼ੀਆਂ ਵੱਡੀਆਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ ਜੋ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਫੁਰਤੀਲੀਆਂ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ।

ਇਸੇ ਕਾਰਨ ਔਰਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਘੱਟ ਦੂਰੀ ਦੀਆਂ ਖੇਡਾਂ ਜਿਵੇਂ ਮੈਰਾਥਨ ਵਿੱਚ ਮੁਕਾਬਲਾ ਨਹੀਂ ਦੇ ਪਾਉਂਦੀਆਂ।

ਕਰਟਨੀ ਦਾਵਾਲਟਰ

ਡਾ. ਟਾਇਲਰ ਲੰਬੀ ਦੂਰੀ ਦੇ ਮੈਰਾਥਨ ਦੌੜਾਕ ਹਨ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਔਰਤਾਂ ਅਜਿਹੀਆਂ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਪੁਰਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਮੁਕਾਬਲਾ ਦੇਣਯੋਗ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ ਤੇ ਕਈ ਵਾਰ ਪਛਾੜ ਵੀ ਦਿੰਦੀਆਂ ਹਨ।

ਇਸ ਦਾ ਕਾਰਨ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਮਰਦਾਂ ਦੀਆਂ ਕਪੈਸਟੀਜ਼ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਸਹਿਣਸ਼ੀਲਤਾ ਦੀ ਦਰਕਾਰ ਵਾਲੀਆਂ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਨਹੀਂ ਆਉਂਦੀਆਂ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਸਹਿਣਸ਼ੀਲਤਾ ਵਾਲੀਆਂ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਤੁਹਾਡੀ ਪੂਰੀ ਸਮਰੱਥਾ ਦੇ ਕੋਈ ਮਾਅਨੇ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ ਸਗੋਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਤਾਂ ਸਰੀਰਕ ਅਨਕੂਲਣ, ਆਕਸੀਜਨ ਦੀ ਕੁਸ਼ਲ ਵਰਤੋਂ ਅਤੇ ਦਿਮਾਗੀ ਮਜ਼ਬੂਤੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।

ਹਾਲਾਂਕਿ ਔਰਤਾਂ ਪੁਰਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਧੀਰਜ ਵਾਲੀਆਂ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਚੁਣੌਤੀ ਨਹੀਂ ਦੇ ਪਾਉਂਦੀਆਂ ਪਰ ਉਹ ਬੇਹੱਦ-ਧੀਰਜ ਵਾਲੀਆਂ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਹੀ ਤਕੜਾ ਮੁਕਾਬਲਾ ਦਿੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਅਜਿਹੀਆਂ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਉਹ ਬਰਾਬਰ ਦੀਆਂ ਦਾਅਵੇਦਾਰ ਹਨ।

ਭਾਵਨਾਵਾਂ 'ਤੇ ਕਾਬੂ ਰੱਖਣਾ ਜ਼ਰੂਰੀ

ਡਾ. ਟਾਇਲਰ ਦਾ ਇਹ ਵੀ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਦੀ ਇੱਕ ਵਜ੍ਹਾ ਇਹ ਵੀ ਹੈ ਕਿ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਖੇਡ...


ਸਾਈਨ ਲੈਂਗਓਜ ਸਕੂਲ ਨੇੜੇ ਹੋਏ ਕਾਰ ਧਮਾਕੇ ਵਿੱਚ ਰਜ਼ੀਆ ਦੀ ਜਾਨ ਬਚ ਗਈ

ਲਤੀਫ਼ 20 ਸਾਲ ਦਾ ਸੀ ਅਤੇ ਹਾਈ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਬਾਰ੍ਹਵੀਂ ਜਮਾਤ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਦਾ ਸੀ। ਉਸਦਾ ਸੁਪਨਾ ਡਾਕਟਰ ਬਣਨ ਦਾ ਸੀ। ਆਪਣੇ ਬਾਕੀ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਵਾਂਗ ਉਹ ਵੀ ਤਿੰਨ ਮਹੀਨੇ ਪਹਿਲਾਂ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੀ ਦਾਖ਼ਲਾ ਪ੍ਰੀਖਿਆ ਦੀ ਤਿਆਰੀ ਕਰਨ ਲਈ ਕਾਬੁਲ ਰਹਿਣ ਆਇਆ ਸੀ।

ਸ਼ਨੀਵਾਰ ਦੁਪਿਹਰ ਆਪਣੀ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਦੀ ਚਾਰ ਘੰਟਿਆਂ ਦੀ ਕਲਾਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਲਤੀਫ਼ ਕਵਸਾਰ-ਏ ਦਾਨਿਸ਼ ਟਿਊਸ਼ਨ ਸੈਂਟਰ ਗਿਆ ਅਤੇ ਕੁਝ ਸਮਾਂ ਬਾਅਦ ਉਹ ਇੱਕ ਆਤਮਘਾਤੀ ਹਮਲੇ ਵਿੱਚ ਮਾਰਿਆ ਗਿਆ। ਇਸ ਹਮਲੇ ਵਿੱਚ 25 ਲੋਕ ਮਾਰੇ ਗਏ ਸਨ ਅਤੇ ਸਾਰੀ ਗਲੀ ਧੂੜ ਅਤੇ ਧੂਏਂ ਨਾਲ ਭਰ ਗਈ ਸੀ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਲਤੀਫ਼ ਦੇ ਮਾਪਿਆਂ ਤੱਕ ਫ਼ੋਨ ਰਾਹੀਂ ਸੁਨੇਹਾ ਪਹੁੰਚਾਉਣ ਦਾ ਕੋਈ ਜ਼ਰੀਆ ਨਹੀਂ ਸੀ, ਇਸ ਲਈ ਹੁਸੈਨ ਨੇ ਗਜ਼ਨੀ ਦੇ ਦੱਖਣ ਵਿੱਚ ਦੂਰ ਦਰਾਡੇ ਵਸੇ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਆਪ ਜਾਣ ਦਾ ਫ਼ੈਸਲਾ ਲਿਆ।

ਉਸ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਅਸੀਂ ਲਤੀਫ਼ ਜਿਸਦੇ ਸੁਫ਼ਨੇ ਵਿਚਾਲੇ ਹੀ ਰਹਿ ਗਏ ਸਨ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਵਾਪਸ ਉਸਦੇ ਪਿੰਡ ਜਾ ਰਹੇ ਸਾਂ। ਅਸੀਂ ਉਸਦੇ ਮਾਪਿਆਂ ਦਾ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਦੀ ਮ੍ਰਿਤਕ ਦੇਹ ਨਾਲ ਸਾਹਮਣਾ ਕਿਵੇਂ ਕਰਵਾਉਣਾ ਸੀ?" ਸੋਮਵਾਰ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਤੱਕ ਖ਼ਬਰ ਪਹੁੰਚੀ।

ਲਾਤਿਫ਼ ਸਰਵਾਰੀ ਡਾਕਟਰ ਬਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਸੀ

ਪਿਛਲੇ ਹਫ਼ਤੇ ਅਫ਼ਗਾਨਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਤਕਰੀਬਨ ਰੋਜ਼ ਹੀ ਇੱਕ ਅਜਿਹਾ ਭਿਆਨਕ ਹਾਦਸਾ ਹੁੰਦਾ ਸੀ। ਲਤੀਫ਼ ਦੇ ਮਾਪੇ ਹਿ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ੰਸਾ ਦੇ ਸਤਾਏ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਪਰਿਵਾਰਕ ਮੈਂਬਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸਿਰਫ਼ ਦੋ ਸਨ। ਸ਼ਾਂਤੀ ਵਾਰਤਾ ਚੱਲਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਅਜਿਹੀਆਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ਵੱਧ ਰਹੀਆਂ ਸਨ।

ਬੀਬੀਸੀ ਨੇ ਇੱਕ ਹਫ਼ਤਾ ਅਫ਼ਗਾਨਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਜ਼ਾਇਜਾ ਲਿਆ ਜਿਹੜੇ ਮਾਰੇ ਗਏ ਅਤੇ ਜਿਹੜੇ ਬਚ ਗਏ।

ਐਤਵਾਰ 18 ਅਕਤੂਬਰ

ਰਜ਼ੀਆ, ਉਸਦੀ ਭੈਣ ਮਰਜ਼ੀਆ ਅਤੇ ਭਰਾ ਨਿਯਾਬ ਜਮਾਂਦਰੂ ਬੋਲ੍ਹੇ ਸਨ। ਉਹ ਘੋਰ ਸੂਬੇ ਵਿੱਚ ਇਸ ਸਪੈਸ਼ਲ ਸਾਈਨ ਲੈਂਗੁਏਜ ਸਕੂਲ (ਅਜਿਹਾ ਸਕੂਲ ਜਿਥੇ ਸੰਕੇਤਕ ਭਾਸ਼ਾ ਨਾਲ ਸਿਖਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੋਵੇ) ਵਿੱਚ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।

ਤਿੰਨਾਂ ਨੇ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਲੱਗਣ ਵਾਲੀ ਕਲਾਸ ਲਈ ਹਾਲੇ ਐਤਵਾਰ 18 ਅਕਤੂਬਰ ਨੂੰ ਹੀ ਜਾਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਉਹ ਆਪਣੀ ਚੁੱਪ ਦੀ ਦੁਨੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸਨ ਜਦੋਂ ਬਾਰੂਦ ਦੇ ਲੱਦੇ ਟਰੱਕ ਨੇ ਇਮਾਰਤ ਦੇ ਬਾਹਰ ਧਮਾਕਾ ਕੀਤਾ।

16 ਸਾਲਾਂ ਰਜ਼ੀਆ ਕਹਿੰਦੀ ਹੈ "ਇਹ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਸੀ ਕਿ ਮੈਂ ਕੁਝ ਸੁਣਿਆ। ਇਹ ਡਰਾਉਣਾ ਸੀ। ਮੇਰੇ ਕੰਨ ਬੋਲ੍ਹੇ ਹਨ ਅਤੇ ਅਵਾਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਪਛਾਣਦੇ ਪਰ ਮੈਂ ਇੱਕ ਕੰਨ ਤੋਂ ਬਹੁਤ ਜ਼ੋਰਦਾਰ ਆਵਾਜ਼ ਸੁਣੀ।"

ਘੱਟੋ-ਘੱਟ 16 ਲੋਕ ਮਾਰੇ ਗਏ, 150 ਤੋਂ ਵੱਧ ਜਖ਼ਮੀ ਹੋਏ। ਧਮਾਕੇ ਨੇ ਸਕੂਲ ਅਤੇ ਨੇੜਲੀਆਂ ਇਮਾਰਤਾਂ ਤਬਾਹ ਕਰ ਦਿੱਤੀਆਂ। ਰਜ਼ੀਆਂ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਭੈਣ-ਭਰਾ 19 ਹੋਰ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨਾਲ ਕਲਾਸ ਵਿੱਚ ਸਨ।

ਉਸਨੇ ਕਿਹਾ, "ਕੁਝ ਪਲਾਂ ਲਈ ਮੈਨੂੰ ਲੱਗਿਆ ਮੈਂ ਮਰ ਗਈ ਹਾਂ। ਮੇਰੀ ਭੈਣ ਹਿੱਲ ਰਹੀ ਸੀ, ਮੈਂ ਸੋਚਿਆ ਮੇਰਾ ਭਰਾ ਵੀ ਮਰ ਗਿਆ ਹੈ। ਚੰਗੀ ਕਿਸਮਤ ਨਾਲ ਦੋਵੇਂ ਜ਼ਿੰਦਾ ਹਨ।"

18 ਸਾਲਾ ਮਰਜ਼ੀਆ, 16 ਸਾਲਾ ਰਜ਼ੀਆ ਅਤੇ 22 ਸਾਲਾ ਨਾਇਬ (ਤਸਵੀਰ ਵਿੱਚ)

18 ਸਾਲਾਂ ਮਰਜ਼ੀਆ ਨੇ ਵੀ ਧਮਾਕਾ ਸੁਣਿਆ। ਉਸਨੇ ਦੱਸਿਆ, "ਇਹ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਸੀ ਜਦੋਂ ਮੈਂ ਕੁਝ ਸੁਣਿਆ। ਇਹ ਬਹੁਤ ਉੱਚੀ ਤੇ ਡਰਾਉਣੀ ਆਵਾਜ਼ ਸੀ, ਜਿਸਨੇ ਮੇਰਾ ਦਿਲ ਦਹਿਲਾ ਦਿੱਤਾ।"

ਧਮਾਕੇ ਤੋਂ ਇੱਕ ਹਫ਼ਤਾ ਬਾਅਦ ਵੀ ਮਰਜ਼ੀਆ ਰਾਤ ਨੂੰ ਸੁਪਨਿਆਂ ਨਾਲ ਉੱਠ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਅਰਾਮ ਲਈ ਆਪਣੀ ਵਿਧਵਾ ਮਾਂ ਕੋਲ ਚਲੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਉਹ ਘਰੋਂ ਬਾਹਰ ਜਾਣ ਤੋਂ ਡਰਦੀ ਹੈ।

ਤਿੰਨੋਂ ਭੈਣ ਭਰਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਖ਼ੁਸ਼ਕਿਸਮਤਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਜਾਨ ਬਚ ਗਈ। ਧਮਾਕੇ ਦੇ ਬਹੁਤੇ ਪੀੜਤ ਕਾਮੇ ਸਨ, ਕਈ ਪਰਿਵਾਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਇਕਲੌਤੇ ਰੋਟੀ ਕਮਾਉਣ ਵਾਲਿਆਂ ਲਈ ਮਾਤਮ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ। ਦੁੱਖ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਉਹ ਨਿਰਾਸ਼ਾ ਦਾ ਵੀ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।

ਐਤਵਾਰ 19 ਅਕਤੂਬਰ

ਖੁਸਤ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵਿਆਹ ਸਮਾਰੋਹ ਨੇੜੇ ਇੱਕ ਮੋਟਰਸਾਈਕਲ 'ਚ ਧਮਾਕਾ ਹੋਇਆ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਘੱਟੋ ਘੱਟ ਚਾਰ ਲੋਕ ਮਾਰੇ ਗਏ ਅਤੇ 10 ਦੇ ਕਰੀਬ ਜਖ਼ਮੀ ਹੋਏ।

ਉਰੂਜ਼ਗਨ ਸੂਬੇ ਵਿੱਚ, ਤਾਲਿਬਾਨੀ ਹਮਲੇ ਵਿੱਚ ਦੋ ਪੁਲਿਸ ਕਰਮੀ ਮਾਰੇ ਗਏ ਅਤੇ ਚਾਰ ਜਖ਼ਮੀ ਹੋ ਗਏ।

ਮੰਗਲਵਾਰ 20 ਅਕਤੂਬਰ

ਨਿਮਰੂਜ਼ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਸੜਕ ਕਿਨਾਰੇ ਇੱਕ ਖੱਡ ਵਿੱਚ ਧਮਾਕਾ ਹੋਣ ਨਾਲ ਪੰਜ ਪੁਲਿਸ ਕਰਮੀ ਮਾਰੇ ਗਏ ਅਤੇ ਦੋ ਜਖ਼ਮੀ ਹੋ ਗਏ।

ਦਾਨਿਸ਼ ਟਿਊਸ਼ਨ ਸੈਂਟਰ 'ਤੇ ਹੋਏ ਧਮਾਕੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦੀ ਤਸਵੀਰ

ਜ਼ਿਲ੍ਹਾਂ ਪੁਲਿਸ ਮੁਖੀ ਵੀ ਮਰਨ ਵਾਲਿਆਂ...


ਸਾਈਨਾਥ ਨੇ ਇੱਕ ਹੀ ਸਮੇਂ ਦੋ ਭੈਣਾਂ ਧੁਰਪਤਾ ਅਤੇ ਰਾਜਸ਼੍ਰੀ ਸ਼ਿਰਗਿਰੇ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾਇਆ

ਧੁਰਪਤਾ ਅਤੇ ਰਾਜਸ਼੍ਰੀ ਸ਼ਿਰਗਿਰੇ ਦੋਵੇਂ ਸਕੀਆਂ ਭੈਣਾਂ ਹਨ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਵਿਆਹ ਸਾਈਨਾਥ ਉਰੇਕਰ ਨਾਲ ਹੋਇਆ ਹੈ।

ਦੁਪਹਿਰ ਦੇ ਦੋ ਵੱਜੇ ਸੀ, ਜਦੋਂ ਸਾਡੀ ਕਾਰ ਕੋਟਗਿਆਲ ਪਿੰਡ ਪੁੱਜੀ। ਗੱਡੀ ਪੁੱਜਦੇ ਹੀ ਉੱਥੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਭੀੜ ਇਕੱਠੀ ਹੋਣੀ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਗਈ। ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਮੂੰਹ ਵੇਖ ਕੇ ਲੱਗ ਰਿਹਾ ਸੀ ਕਿ ਟੀਵੀ ਚੈਨਲ ਵਾਲਿਆਂ ਦੇ ਆਉਣ ਦਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਅੰਦਾਜ਼ਾ ਸੀ।

ਜਦੋਂ ਅਸੀਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਸ਼ਿਰਗਿਰੇ ਦੇ ਘਰ ਦਾ ਪਤਾ ਪੁੱਛਿਆ ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਨੇ ਕਿਹਾ,''ਅੱਜ-ਕੱਲ੍ਹ ਕਾਫ਼ੀ ਟੀਵੀ ਵਾਲੇ ਆ ਰਹੇ ਹਨ, ਹੁਣ ਬੱਸ ਵੀ ਕਰੋ। ਹੁਣ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਵਿਆਹ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਵਿਆਹੁਤਾ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਗਈ ਹੈ।''

ਲਾੜੇ ਦੇ ਘਰ ਪਹੁੰਚੀ ਬੀਬੀਸੀ ਦੀ ਟੀਮ

ਕਾਫ਼ੀ ਦੇਰ ਤੱਕ ਉਨ੍ਹਾਂ ਬਾਰੇ ਗੱਲ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸ਼ਖ਼ਸ ਨੇ ਨੇੜੇ ਦੇ ਹਨੂਮਾਨ ਮੰਦਿਰ ਵੱਲ ਇਸ਼ਾਰਾ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਸ਼ਿਰਗਿਰੇ ਦੇ ਘਰ ਦਾ ਪਤਾ ਦੱਸਿਆ।

ਘਰ ਵਾਲੇ ਗੱਲ ਕਰਨ ਲਈ ਤਿਆਰ ਨਹੀਂ ਸੀ

ਕੁੜੀ ਦੇ ਘਰ ਪਹੁੰਚਣ 'ਤੇ ਸਾਨੂੰ ਉੱਥੇ ਸੱਤ-ਅੱਠ ਲੋਕ ਮਿਲੇ ਪਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕੋਈ ਵੀ ਸਾਡੇ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕਰਨ ਲਈ ਤਿਆਰ ਨਹੀਂ ਸੀ।

ਜਦੋਂ ਅਸੀਂ ਵਿਆਹ ਬਾਰੇ ਪੁੱਛਿਆ ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ,''ਜੋ ਹੋਇਆ, ਚੰਗਾ ਹੋਇਆ। ਤੁਸੀਂ ਇਸ ਮੁੱਦੇ ਨੂੰ ਛੱ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਡ ਦਿਓ।

ਇਹ ਪੁੱਛਣ 'ਤੇ ਕਿ ਕੁੜੀ ਦੇ ਮਾਤਾ-ਪਿਤਾ ਕਿੱਥੇ ਹਨ? ਸਾਨੂੰ ਜਵਾਬ ਮਿਲਿਆ,''ਉਹ ਬਾਹਰ ਗਏ ਹੋਏ ਹਨ ਅਤੇ ਲਾੜਾ-ਵਹੁਟੀ ਭਗਵਾਨ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨਾਂ ਲਈ ਗਏ ਹਨ। ਉਹ ਚਾਰ-ਪੰਜ ਦਿਨ ਬਾਅਦ ਵਾਪਿਸ ਆਉਣਗੇ।''

ਗੱਲ ਕਰਨ ਲਈ ਤਿਆਰ ਹੋਇਆ ਚਚੇਰਾ ਭਰਾ

ਤਿੰਨ ਘੰਟੇ ਤਰਲੇ ਕੱਢਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵੀ ਕੋਈ ਇਸ 'ਤੇ ਵਧੇਰੇ ਕੁਝ ਬੋਲਣ ਲਈ ਤਿਆਰ ਨਹੀਂ ਹੋਇਆ। ਆਖ਼ਰਕਾਰ ਸਾਢੇ ਪੰਜ ਵਜੇ ਕੁੜੀ ਦੇ ਚਚੇਰੇ ਭਰਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਸ਼ਿਰਗਿਰੇ ਸਾਡੇ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕਰਨ ਲਈ ਤਿਆਰ ਹੋਏ।

ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਸ਼ਿਰਗਿਰੇ ਨੇ ਕਿਹਾ,''ਅਸੀਂ ਡਰਦੇ ਹਾਂ ਕਿ ਕਿਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਨਵੀਂ ਦੁਨੀਆਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਉੱਜੜ ਨਾ ਜਾਵੇ। ਮੇਰੇ ਪਰਿਵਾਰ ਨੂੰ ਇਸ ਬਾਰੇ ਜਾਣਕਾਰੀ ਨਹੀਂ ਸੀ ਕਿ ਇੱਕ ਮੁੰਡੇ ਦਾ ਦੋ ਭੈਣਾਂ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕਰਨਾ ਕਾਨੂੰਨੀ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਮੰਨਣਯੋਗ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਕੋਈ ਵੀ ਪਿਤਾ ਚਾਹੇਗਾ ਕਿ ਉਸਦਾ ਸੰਸਾਰ ਸੁਖੀ ਹੋਵੇ। ਇਸ ਲਈ ਮੇਰੇ ਚਾਚਾ ਨੇ ਦੋਵਾਂ ਭੈਣਾਂ ਦਾ ਵਿਆਹ ਇੱਕ ਹੀ ਮੁੰਡੇ ਨਾਲ ਕਰਵਾ ਦਿੱਤਾ।''

ਫਿਰ ਪੂਰੀ ਕਹਾਣੀ ਪਤਾ ਲੱਗੀ

ਸਾਈਨਾਥ ਉਰੇਕਰ ਧੁਰਪਤਾ ਅਤੇ ਰਾਜਸ਼੍ਰੀ ਦੀ ਭੂਆ (ਪਿਤਾ ਦੀ ਭੈਣ) ਦਾ ਮੁੰਡਾ ਹੈ। ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਸ਼ਿਰਗਿਰੇ ਨੇ ਦੱਸਿਆ,''ਮੇਰੀ ਚਚੇਰੀ ਵੱਡੀ ਭੈਣ ਧੁਰਪਤਾ ਬਚਪਨ ਤੋਂ ਹੀ ਮੰਦਬੁੱਧੀ ਹੈ ਅਤੇ ਉਹ ਹਮੇਸ਼ਾ ਬਿਮਾਰ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ। ਉਸਦੇ ਇਲਾਜ ਲਈ ਮੇਰੇ ਚਾਚਾ ਨੇ ਕਾਫ਼ੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ਾਂ ਕੀਤੀਆਂ ਪਰ ਕੋਈ ਫਾਇਦਾ ਨਹੀਂ ਹੋਇਆ।''

ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਸ਼ਿਰਗਿਰੇ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਧੁਰਪਤਾ ਬਚਪਨ ਤੋਂ ਹੀ ਮੰਦਬੁੱਧੀ ਹੈ ਅਤੇ ਉਹ ਹਮੇਸ਼ਾ ਬਿਮਾਰ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ

ਸਾਈਨਾਥ ਬਚਪਨ ਤੋਂ ਰਾਜਸ਼੍ਰੀ ਅਤੇ ਧੁਰਪਤਾ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਹੀ ਰਿਹਾ ਹੈ ਉਸ ਨੂੰ ਇਹ ਗੱਲ ਪਤਾ ਸੀ ਕਿ ਧੁਰਪਤਾ ਮੰਦਬੁੱਧੀ ਹੈ, ਫਿਰ ਵੀ ਉਹ ਵਿਆਹ ਲਈ ਤਿਆਰ ਹੋ ਗਿਆ ਅਤੇ ਅੱਜ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਸੰਸਾਰ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ। ਬਸ ਹੁਣ ਕੋਈ ਮੁਸੀਬਤ ਨਾ ਆਵੇ, ਸਾਨੂੰ ਇਸੇ ਗੱਲ ਦਾ ਡਰ ਹੈ।''

ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕਰਦੇ ਸਮੇਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਖੜ੍ਹੇ ਲੋਕ ਸਾਨੂੰ ਵਾਪਿਸ ਜਾਣ ਲਈ ਕਹਿ ਰਹੇ ਸੀ। ਉਦੋਂ ਹੀ ਕਿਸੇ ਨੇ ਇਸ਼ਾਰੇ ਨਾਲ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਲਾੜੇ ਅਤੇ ਵਹੁਟੀ ਦੀਆਂ ਮਾਵਾਂ ਆ ਗਈਆਂ। ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅਸੀਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵੱਲ ਗਏ।

ਅਸੀਂ ਕੁਝ ਪੁੱਛਦੇ ਉਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ,''ਸਾਨੂੰ ਇਸ ਬਾਰੇ ਵਾਧੂ ਸਮਝ ਨਹੀਂ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਸਹੀ ਹੈ ਜਾਂ ਗ਼ਲਤ ਪਰ ਅਸੀਂ ਸਾਰੇ ਖੁਸ਼ ਹਾਂ।'' ਇਹ ਕਹਿਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਹ ਦੋਵੇਂ ਚਲੀਆਂ ਗਈਆਂ।

ਰਾਜਸ਼੍ਰੀ ਨਾਲ ਹੋਈ ਗੱਲ

ਸ਼ਾਮ ਦੇ ਸਾਢੇ 6 ਵੱਜੇ ਸੀ। ਇਸ ਦੌਰਾਨ ਸਾਨੂੰ ਪਤਾ ਲੱਗਾ ਕਿ ਲਾੜਾ -ਵਹੁਟੀ ਦਰਸ਼ਨਾਂ ਲਈ ਬਾਹਰ ਨਹੀਂ ਗਏ ਸੀ ਸਗੋਂ ਉਹ ਲਾੜੇ ਦੇ ਪਿੰਡ ਸਮਰਾਲਾ ਗਏ ਹੋਏ ਹਨ। ਅਸੀਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ।

ਲਾੜ ਤੇ ਲਾੜੀ ਦੀਆਂ ਮਾਵਾਂ

ਪਹਿਲਾਂ ਸਾਡੀ ਗੱਲ ਛੋਟੀ ਕੁੜੀ ਰਾਜਸ਼੍ਰੀ ਨਾਲ ਹੋਈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ,''ਮੇਰੀ ਵੱਡੀ ਭੈਣ ਮੰਦਬੁੱਧੀ ਹੈ ਇਸ ਲਈ ਉਸਦੇ ਵਿਆਹ ਵਿੱਚ ਕਾਫ਼ੀ ਰੁਕਾਵਟ ਆ ਰਹੀ ਸੀ। ਕੋਈ ਵੀ ਉਸ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾਉਣ ਲਈ ਤਿਆਰ ਨਹੀਂ ਸੀ।...


ਸਾਈਪ੍ਰਸ ਵਿੱਚ ਗੈਂਗਰੇਪ ਦੀ ਸ਼ਿਕਾਰ ਇੱਕ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਕਿਸ਼ੋਰੀ ਦਾ ਇਲਜ਼ਾਮ ਹੈ ਕਿ ਉਸ ਨੂੰ ਸਥਾਨਕ ਪੁਲਿਸ ਨੇ ਆਪਣਾ ਅਸਲ ਬਿਆਨ ਬਦਲਣ ਲਈ ਕਿਹਾ ਸੀ

ਕੀ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨਾਲ ਹੋਏ ਬਲਾਤਕਾਰ ਬਾਰੇ ਰਿਪੋਰਟ ਲਿਖਾਉਣਾ ਕਿਸੇ ਔਰਤ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਤਬਾਹ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ?

ਹਾਲਾਂਕਿ ਅਜਿਹਾ ਕਰ ਕੇ ਕੁਝ ਨੂੰ ਇਨਸਾਫ਼ ਮਿਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਪਰ ਕਈ ਸਾਰੀ ਉਮਰ ਪਛਤਾਉਂਦੀਆਂ ਰਹਿੰਦੀਆਂ ਹਨ।

ਪਿਛਲੇ ਕੁਝ ਸਾਲਾਂ ਦੌਰਾਨ ਬਲਾਤਕਾਰ ਬਾਰੇ ਜਾਗਰੁਕਤਾ ਵਧੀ ਹੈ ਤੇ ਇਸ ਦੇ ਦੁਆਲੇ ਛਾਈ ਹੋਈ ਸਮਾਜਿਕ ਝਿਜਕ ਦਾ ਕੋਹਰਾ ਕੁਝ ਛਟਿਆ ਹੈ।

ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਕਠੂਆ, ਉਨਾਓ ਤੇ ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਗੈਂਗਰੇਪ ਮਾਮਲੇ ਚਰਚਾ ਵਿੱਚ ਰਹੇ। ਦੁਨੀਆਂ ਦੇ ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ ਤੇ ਹੌਲੀਵੁੱਡ ਵਿੱਚ ਫ਼ਿਲਮਕਾਰ ਹਾਰਵੀ ਵਾਈਨਸਟੀਨ ਉੱਪਰ ਚੱਲੇ ਮਾਮਲੇ ਵਿਸ਼ਵ ਪੱਧਰ ‘ਤੇ ਚਰਚਾ ਵਿੱਚ ਰਹੇ।

ਸਪੇਨ ਨੂੰ ਇੱਕ ਮਾਮਲੇ ਨੇ ਹਿਲਾ ਕੇ ਰੱਖ ਦਿੱਤਾ ਸੀ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਅੱਲੜ੍ਹ ਨਾਲ ਵਾਪਰੇ ਇਸ ਜੁਰਮ ਨੂੰ ਉੱਥੋਂ ਦੀ ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਨੇ ਮਾਮੂਲੀ ਜਿਣਸੀ ਹਿੰਸਾ ਨਾ ਮੰਨ ਕੇ ਗੈਂਗਰੇਪ ਦਾ ਮਾਮਲਾ ਮੰਨਿਆ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਪੰਜ ਮੁਲਜ਼ਮਾਂ ਨੂੰ "ਵੁਲਫ਼ਪੈਕ" (ਭੇੜੀਆਂ ਦਾ ਝੁੰਡ) ਕਿਹਾ ਗਿਆ।

ਜਿਵੇਂ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ 8 ਸਾਲਾ ਬੱਚੀ ਨਾਲ ਹੋਏ ਬਲਾਤਕਾਰ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕਾਨੂੰਨੀ ਬਦਲਾਅ ਕੀਤੇ ਗਏ, ਉਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਪੇਨ ਵਿੱਚ ਵੀ "ਵੁਲਫ਼ਪੈਕ ਆਫ਼ ਸਪੇਨ" ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅਜਿਹੇ ਬਦਲਾਅ ਲਿਆਂਦੇ ਗਏ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ

#MeToo ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕੀ ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਬਦਲਾਅ ਹੋਇਆ

#MeToo (ਮੈਂ ਵੀ) ਮੁਹਿੰਮ ਆਉਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਤਾਂ ਇੱਕ ਲਹਿਰ ਹੀ ਆ ਗਈ। ਔਰਤਾਂ ਅਤੀਤ ਵਿੱਚ ਹੋਏ ਅਜਿਹੇ ਹਾਦਸਿਆਂ ਬਾਰੇ ਖੁੱਲ੍ਹ ਕੇ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ‘ਤੇ ਬੋਲਣ ਲੱਗੀਆਂ।

ਇਸ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਮੁਤਾਬਕ ਹਾਲਾਂਕਿ ਔਰਤਾਂ ਪਹਿਲਾਂ ਨਾਲੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਇਸ ਬਾਰੇ ਬੋਲ ਰਹੀਆਂ ਹਨ ਪਰ ਸਜ਼ਾ ਮਿਲਣ ਦੇ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ ਨਹੀਂ ਹੋਇਆ ਹੈ।

ਇਕੱਲੇ ਬ੍ਰਿਟੇਨ ਵਿੱਚ ਹੀ ਸਾਲ 2019 ਦੌਰਾਨ ਰੇਪ ਮੁਲਜ਼ਮਾਂ ਨੂੰ ਸਜ਼ਾ ਮਿਲਣ ਦੀ ਦਰ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਘੱਟ ਰਹੀ। ਇੰਗਲੈਂਡ ਤੇ ਵੇਲਜ਼ ਵਿੱਚ ਪੁਲਿਸ ਵੱਲੋਂ ਰਿਕਾਰਡ ਕੀਤੇ 100 ਵਿੱਚੋਂ ਤਿੰਨ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਹੀ ਮੁਲਜ਼ਮਾਂ ਨੂੰ ਸਜ਼ਾ ਮਿਲ ਸਕੀ।

ਉਲਟਾ ਅੱਜ ਤੋਂ ਦਸ ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਮੁਲਜ਼ਮਾਂ ਨੂੰ ਸਜ਼ਾ ਮਿਲਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਜ਼ਿਆਦਾ ਸੀ।

‘ਸ਼ਰਮ ਆਉਂਦੀ ਹੈ ਤੁਹਾਡੇ 'ਤੇ!’

ਔਰਿਟ ਸੁਲਿਟੀਜ਼ਾਨੂ ਉਸ ਔਰਤ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕਰਨ ਲਈ ਪੁੱਜੀ, ਜਿਸ ਨੇ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਕਿ 12 ਆਦਮੀਆਂ ਦੁਆਰਾ ਉਸ ਦਾ ਸਮੂਹਿਕ ਬਲਾਤਕਾਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ

ਸਾਈਪ੍ਰਸ ਦੀ ਨਿਆਂ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਵਿੱਚ 6 ਮਹੀਨੇ ਫਸੀ ਰਹੀ ਬਰਤਾਨਵੀਂ ਰੇਪ ਪੀੜਤ ਇਸੇ ਹਫ਼ਤੇ ਵਤਨ ਵਾਪਸ ਪਰਤ ਸਕੀ।

ਇਸ ਦੌਰਾਨ ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਹੱਕਾਂ ਲਈ ਕੰਮ ਕਰ ਰਹੇ ਕਾਰਕੁਨਾਂ ਨੇ "ਸਾਈਪ੍ਰਸ ਦਾ ਨਿਆਂ, ਸ਼ਰਮ ਆਉਂਦੀ ਹੈ ਤੁਹਾਡੇ 'ਤੇ!" ਦੇ ਨਾਅਰੇ ਬੁਲੰਦ ਕੀਤੇ।

ਸਾਈਪ੍ਰਸ ਦੀ ਜਿਸ ਅਦਾਲਤ ਵਿੱਚ ਇਸ ਕੇਸ ਦੀ ਸੁਣਵਾਈ ਹੋ ਰਹੀ ਸੀ, ਉਸ ਦੇ ਬਾਹਰ ਮੁਜ਼ਾਹਰੇ ਕੀਤੇ ਗਏ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਤੋਂ ਵੀ ਕੁਝ ਕਾਰਕੁਨ ਆ ਕੇ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਏ।

ਇਹ ਸਾਰੇ ਜਣੇ ਉਸ ਕੁੜੀ ਨਾਲ ਹਮਦਰਦੀ ਪ੍ਰਗਟਾ ਰਹੇ ਸਨ। ਕੁੜੀ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਨਾਲ ਬਲਾਤਕਾਰ ਦਾ ਝੂਠਾ ਇਲਜ਼ਾਮ ਲਾਉਣ ਕਾਰਨ ਸਜ਼ਾ ਦੇ ਦਿੱਤੀ ਸੀ।

ਮਾਮਲਾ ਜੁਲਾਈ 2019 ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ ਜਦੋਂ ਬ੍ਰਿਟੇਨ ਦੀ ਇਸ ਨਾਗਰਿਕ ਨੇ ਪੁਲਿਸ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਕਿ 12 ਇਜ਼ਰਾਈਲੀ ਮਰਦ ਕਮਰੇ — ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਹ ਆਪਣੇ ਇੱਕ ਦੋਸਤ ਨਾਲ ਆਪਣੀ ਮਰਜ਼ੀ ਨਾਲ ਸੈਕਸ ਕਰ ਰਹੀ ਸੀ — ਵਿੱਚ ਧੱਕੇ ਨਾਲ ਵੜ ਗਏ ਅਤੇ ਉਸ ਨਾਲ ਬਲਾਤਕਾਰ ਕੀਤਾ।

ਪੰਜਾਂ ਜਣਿਆਂ ਨੂੰ ਗ੍ਰਿਫ਼ਤਾਰ ਕਰ ਲਿਆ ਗਿਆ ਪਰ ਗਵਾਹੀ ਨਹੀਂ ਕਰਵਾਈ ਗਈ।

ਸਾਈਪ੍ਰਸ ਦੀ ਐੱਮਪੀ ਸਕੇਵੀ ਕੋਕੋਮਾ ਨੇ ਬੀਬੀਸੀ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ, "ਇਹ ਨਤੀਜੇ ਉਸ ਕੁੜੀ ਲਈ ਵੀ ਸੁੱਖ ਦਾ ਸਾਹ ਹਨ, "ਹਾਲਾਂਕਿ ਸਮੁੱਚੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਤੇ ਮਸਲੇ ਨੂੰ ਜਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਜਿੱਠਿਆ ਗਿਆ, ਉਹ ਸਹੀ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਕਈ ਅਜਿਹੇ ਸਵਾਲ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਉੱਤਰ ਦੇਣੇ ਬਾਕੀ ਹਨ।"

ਇਲਜ਼ਾਮ ਵਾਪਸ ਲੈਣਾ

ਹਾਲਾਂਕਿ ਪੁਲਿਸ ਨੇ ਉਸ ਕੁੜੀ ਤੋਂ ਘੰਟਿਆਂ ਤੱਕ, ਬਿਨਾਂ ਵਕੀਲ ਦੀ ਹਾਜ਼ਰੀ ਦੇ, ਪੁੱਛਗਿੱਛ ਕੀਤੀ। ਇਸ ਦਾ ਨਤੀਜਾ ਇਹ ਨਿਕਲਿਆ ਕਿ ਕੁੜੀ ਨੇ ਇਲਜ਼ਾਮ ਵਾਪਸ ਲੈ ਲਏ।

ਬਾਰਾਂ ਦੇ ਬਾਰਾਂ ਜਣਿਆਂ ਨੂੰ ਰਿਹਾ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਸ ਕੁੜੀ ਨੂੰ ਜੇਲ੍ਹ ਵਿੱਚ ਭੇਜ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ।

ਉਸ ਦੀ ਮਾਂ ਨੇ ਬੀਬੀਸੀ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ, "ਉਸ ਨੂੰ ਦੂਜਾ ਬਿਆਨ ਦੇਣ ਲਈ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਤੇ ਉਸ ਤੋਂ ਝੂਠਾ ਇਕਬਾਲੀਆ ਬਿਆਨ ਦਿਵਾਇਆ ਗਿਆ। ਉਸ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਕਿ...


ਸਾਈਬਰ ਅਪਰਾਧ ਜਾਂ ਹੈਕਿੰਗ ਹੁਣ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਕਾਰੋਬਾਰ ਬਣ ਗਿਆ ਹੈ

ਲਾਸ ਵੇਗਾਸ 'ਚ ਹਰ ਸਾਲ ਹੈਕਰਜ਼ ਇਕੱਠੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਹੁਨਰ ਦੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਕਰਕੇ ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਸਾਈਬਰ ਐਕਸਪਰਟ ਸਮਝਦੇ ਹਨ ਕਿ ਹੈਕਰਜ਼ ਦਾ ਦਿਮਾਗ ਕਿਵੇਂ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਕਿਵੇਂ ਵੱਡਾ ਆਪਰੇਸ਼ਨ ਚਲਾਉਂਦੇ ਹਨ।

ਜਿਸ ਸਮੇਂ ਹੈਕਰਜ਼ ਦਾ ਇਹ ਮੇਲਾ ਲਾਸ ਵੇਗਾਸ 'ਚ ਲੱਗਿਆ ਸੀ, ਠੀਕ ਉਸ ਸਮੇਂ ਹੀ ਹੈਕਰਜ਼ ਨੇ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਬੈਂਕ 'ਤੇ ਸਾਈਬਰ ਹਮਲਾ ਕਰਕੇ 3 ਕਰੋੜ ਡਾਲਰ ਦੀ ਰਕਮ ਉਡਾ ਲਈ ਸੀ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਦੁਨੀਆਂ ਭਰ 'ਚ ਹਰ ਵੇਲੇ ਸਰਕਾਰੀ ਵੈੱਬਸਾਈਟ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਵੱਡੀ ਨਿੱਜੀ ਕੰਪਨੀਆਂ ਅਤੇ ਆਮ ਲੋਕਾਂ 'ਤੇ ਸਾਈਬਰ ਅਟੈਕ ਹੁੰਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ।

ਆਖ਼ਿਰ ਕਿਵੇਂ ਚੱਲਦਾ ਹੈ ਹੈਕਿੰਗ ਦਾ ਇਹ ਸਮਰਾਜ?

ਬੀਬੀਸੀ ਦੀ ਰੇਡੀਓ ਸੀਰੀਜ਼ 'ਦਿ ਇਨਕੁਆਰੀ' 'ਚ ਹੇਲੇਨਾ ਮੇਰੀਮੈਨ ਨੇ ਇਸ ਵਾਰ ਇਸ ਸਵਾਲ ਦਾ ਹੀ ਜਵਾਬ ਲੱਭਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸਾਈਬਰ ਐਕਸਪਰਟਸ ਦੀ ਮਦਦ ਨਾਲ ਹੈਕਰਜ਼ ਦੀ ਖ਼ਤਰਨਾਕ ਅਤੇ ਰਹੱਸਮਈ ਦੁਨੀਆਂ 'ਚ ਝਾਤ ਮਾਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ।

1990 ਦੇ ਦਹਾਕੇ 'ਚ ਸੋਵੀਅਤ ਸੰਘ ਦੇ ਟੁੱਟਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਰੂਸ 'ਚ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਮਾਹਰ ਅਚਾਨਕ ਬੇਰੁਜ਼ਗਾਰ ਹੋ ਗਏ ਸਨ।

ਇਹ ਇਲੈਕਟ੍ਰੌਨਿਕਸ ਇੰਜੀਨੀਅਰ ਅਤੇ ਗਣਿਤ ਦੇ ਮਾਹਰ ਸਨ। ਰੋਜ਼ੀ-ਰੋਟੀ ਲਈ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇੰਟਰਨੈੱਟ ਦੀ ਦੁਨੀਆਂ ਦੀ ਪੜਤਾਲ ਕਰਨੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੀ। ਉਸ ਸਮੇਂ ਸਾਈਬਰ ਸੁਰੱਖਿਆ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਬ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਸੰਵੇਦਨਸ਼ੀਲਤਾ ਨਹੀਂ ਸੀ ਅਤੇ ਨਾ ਹੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਸੀ।

ਰੂਸੀ ਹੈਕਰਾਂ ਨੇ ਬੈਂਕਾਂ, ਵਿੱਤੀ ਅਦਾਰਿਆਂ, ਦੂਜੇ ਦੇਸਾਂ ਦੀਆਂ ਸਰਕਾਰੀ ਵੈੱਬਸਾਈਟਾਂ ਨੂੰ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਬਣਾਉਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ

ਇਨ੍ਹਾਂ ਰੂਸੀ ਐਕਸਪਰਟਸ ਨੇ ਹੈਕਿੰਗ ਦੇ ਸਮਰਾਜ ਦੀ ਨੀਂਹ ਰੱਖੀ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਰੂਸੀ ਹੈਕਰਾਂ ਨੇ ਬੈਂਕਾਂ, ਵਿੱਤੀ ਅਦਾਰਿਆਂ, ਦੂਜੇ ਦੇਸਾਂ ਦੀਆਂ ਸਰਕਾਰੀ ਵੈੱਬਸਾਈਟਾਂ ਨੂੰ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਬਣਾਉਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਆਪਣੀ ਸਫ਼ਲਤਾ ਦੇ ਕਿੱਸੇ ਇਹ ਅਖ਼ਬਾਰਾਂ ਅਤੇ ਮੈਗਜ਼ੀਨਜ਼ ਨੂੰ ਦੱਸਦੇ ਸਨ।

ਰੂਸ ਦੇ ਖੋਜੀ ਪੱਤਰਕਾਰ ਆਂਦ੍ਰੇਈ ਸ਼ੌਸ਼ਿਨਕਾਫ਼ ਦੱਸਦੇ ਹਨ ਕਿ ਉਸ ਦੌਰ 'ਚ ਹੈਕਰਜ਼ ਖ਼ੁਦ ਨੂੰ ਹੀਰੋ ਸਮਝਦੇ ਸਨ। ਉਸ ਦੌਰ 'ਚ ਰੂਸ ਵਿੱਚ ਹੈਕਰਜ਼ ਨਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਮੈਗਜ਼ੀਨ ਵੀ ਛੱਪਦੀ ਸੀ।

ਆਂਦ੍ਰੇਈ ਦੱਸਦੇ ਹਨ ਕਿ ਉਸ ਦੌਰ ਦੇ ਹਰ ਵੱਡੇ ਹੈਕਰ ਦਾ ਸਬੰਧ ਹੈਕਰ ਮੈਗਜ਼ੀਨ ਨਾਲ ਸੀ। ਰੂਸ ਦੀ ਖ਼ੁਫ਼ੀਆ ਏਜੰਸੀ ਐਫ਼ਐਸਬੀ ਨੂੰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਹੈਕਰਜ਼ ਬਾਰੇ ਪਤਾ ਸੀ।

ਪਰ ਹੈਰਾਨੀ ਦੀ ਗੱਲ ਇਹ ਸੀ ਕਿ ਰੂਸ ਦੀ ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਹੈਕਰਜ਼ ਦੀਆਂ ਕਰਤੂਤਾਂ ਤੋਂ ਕੋਈ ਨਾਰਾਜ਼ਗੀ ਨਹੀਂ ਸੀ ਸਗੋਂ ਉਹ ਤਾਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਹੈਕਰਜ਼ ਦਾ ਫ਼ਾਇਦਾ ਚੁੱਕਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਸਨ।

ਰੂਸੀ ਪੱਤਰਕਾਰ ਆਂਦ੍ਰੇਈ ਸ਼ੌਸ਼ਿਨਕਾਫ਼ ਦੱਸਦੇ ਹਨ ਕਿ ਐਫ਼ਐਸਬੀ ਦੇ ਮੁਖੀ ਨਿੱਜੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕਈ ਰੂਸੀ ਹੈਕਰਜ਼ ਨੂੰ ਜਾਣਦੇ ਸਨ।

ਰੂਸ ਦੇ ਸਰਕਾਰੀ ਹੈਕਰਜ਼

2007 ਵਿੱਚ ਰੂਸੀ ਹੈਕਰਜ਼ ਨੇ ਗੁਆਂਢੀ ਦੇਸ ਐਸਟੋਨੀਆ 'ਤੇ ਵੱਡਾ ਸਾਈਬਰ ਹਮਲਾ ਕੀਤਾ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਹੈਕਰਜ਼ ਨੇ ਐਸਟੋਨੀਆ ਦੀਆਂ ਸੈਕੜੇ ਵੈੱਬਸਾਈਟਾਂ ਨੂੰ ਹੈਕ ਕਰ ਲਿਆ। ਅਜਿਹਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਰੂਸ ਦੀ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਇਸ਼ਾਰੇ 'ਤੇ ਕੀਤਾ ਸੀ।

ਅਗਲੇ ਹੀ ਸਾਲ ਰੂਸੀ ਹੈਕਰਜ਼ ਨੇ ਇੱਕ ਹੋਰ ਗੁਆਂਢੀ ਮੁਲਕ ਜਾਰਜੀਆ ਦੀਆਂ ਤਮਾਮ ਸਰਕਾਰੀ ਵੈੱਬਸਾਈਟਾਂ ਨੂੰ ਸਾਈਬਰ ਅਟੈਕ ਨਾਲ ਤਬਾਹ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।

ਰੂਸ ਵੱਲੋਂ ਹੋਏ ਸਾਈਬਰ ਹਮਲਿਆਂ 'ਚ ਫ਼ੈਂਸੀ ਬੀਅਰ ਗਰੁੱਪ ਦਾ ਨਾਂ ਸਾਹਮਣੇ ਆਇਆ ਹੈ

ਰੂਸੀ ਪੱਤਰਕਾਰ ਆਂਦ੍ਰੇਈ ਨੂੰ ਦੱਸਦੇ ਹਨ ਕਿ 2008 ਵਿੱਚ ਜਾਰਜੀਆ 'ਤੇ ਹੋਇਆ ਸਾਈਬਰ ਹਮਲਾ ਰੂਸ ਦੇ ਸਰਕਾਰੀ ਹੈਕਰਜ਼ ਨੇ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਇਹ ਰੂਸ ਦੀ ਖ਼ੁਫ਼ੀਆ ਏਜੰਸੀ ਦੇ ਮੁਲਾਜ਼ਮ ਸਨ।

ਰੂਸ ਦੀ ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਲੱਗਿਆ ਕਿ ਉਹ ਫਰੀਲਾਂਸ ਹੈਕਰਜ਼ 'ਤੇ ਭਰੋਸਾ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦੇ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਿਹਤਰ ਤਾਂ ਇਹ ਹੋਵੇਗਾ ਕਿ ਉਹ ਆਪਣੇ ਹੈਕਰਜ਼ ਦੀ ਫ਼ੌਜ ਤਿਆਰ ਕਰਨ। ਰੂਸੀ ਹੈਕਰਜ਼ ਦੀ ਇਸ ਸਾਈਬਰ ਫ਼ੌਜ ਨੇ ਹੀ ਜਾਰਜੀਆ 'ਤੇ 2008 ਵਿੱਚ ਹਮਲਾ ਕੀਤਾ ਸੀ।

ਅੱਜ ਦੀ ਤਾਰੀਖ਼ 'ਚ ਰੂਸ ਦੇ ਕੋਲ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਸਾਈਬਰ ਫ਼ੌਜ ਹੈ।

ਰੂਸੀ ਹੈਕਰਜ਼ 'ਤੇ ਇਲਜ਼ਾਮ ਹੈ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਅਮਰੀਕੀ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਚੋਣ 'ਚ ਦਖ਼ਲਅੰਦਾਜ਼ੀ ਕੀਤੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਵ੍ਹਾਈਟ ਹਾਊਸ 'ਤੇ ਸਾਈਬਰ ਹਮਲਾ ਕੀਤਾ। ਨੈਟੋ ਅਤੇ ਪੱਛਮੀ ਦੇਸਾਂ ਦੇ ਮੀਡੀਆ ਨੈੱਟਵਰਕ ਵੀ ਰੂਸੀ ਹੈਕਰਜ਼ ਦੇ ਨਿਸ਼ਾਨੇ 'ਤੇ ਰਹੇ ਹਨ।

ਰੂਸ ਵੱਲੋਂ ਹੋਏ ਸਾਈਬਰ ਹਮਲੇ 'ਚ ਇੱਕ ਖ਼ਾਸ ਗਰੁੱਪ ਦਾ ਨਾਂ ਕਈ ਵਾਰ ਆਇਆ ਹੈ। ਇਸਦਾ ਨਾਂ ਹੈ - ਫ਼ੈਂਸੀ ਬੀਅਰ। ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ...


ਸਾਈਬਰ ਕਾਨੂੰਨ ਅਤੇ ਗੋਪਨੀਯਤਾ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿਚ ਕੰਮ ਕਰ ਰਹੇ ਕਾਰਕੁਨਾਂ ਨੇ ਇਸ 'ਤੇ ਡੂੰਘੀ ਚਿੰਤਾ ਅਤੇ ਖਦਸ਼ਾ ਜਤਾਇਆ ਹੈ

ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਇਸ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਨੂੰ ਵਿਸਥਾਰ ਨਾਲ ਦੱਸਿਆ ਹੈ, ਪਰ ਸਾਈਬਰ ਕਾਨੂੰਨ ਅਤੇ ਗੋਪਨੀਯਤਾ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿਚ ਕੰਮ ਕਰ ਰਹੇ ਕਾਰਕੁਨਾਂ ਨੇ ਇਸ 'ਤੇ ਡੂੰਘੀ ਚਿੰਤਾ ਅਤੇ ਖਦਸ਼ਾ ਜਤਾਇਆ ਹੈ।

ਸਰਕਾਰ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਜੰਮੂ-ਕਸ਼ਮੀਰ ਵਿੱਚ ਹੁਣੇ ਹੀ ਇੱਕ ਪਰੀਖਣ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਇਸ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ 'ਤੇ ਅੱਗੇ ਕੰਮ ਰਿਪੋਰਟ ਆਉਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹੀ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ।

ਵਲੰਟੀਅਰ ਨਿਯੁਕਤ ਕਰਨ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਕੀ ਸੋਚ ਹੈ?

ਇੰਡੀਅਨ ਸਾਈਬਰ ਕ੍ਰਾਈਮ ਕੋਆਰਡੀਨੇਸ਼ਨ ਸੈਂਟਰ ਵਿਰੁੱਧ ਨੋਡਲ ਪੁਆਇੰਟ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਗ੍ਰਹਿ ਮੰਤਰਾਲੇ ਦੇ ਅਧੀਨ ਸਥਾਪਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਵੱਡੇ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਸਾਈਬਰ ਅਪਰਾਧਾਂ ਨਾਲ ਨਜਿੱਠਣਾ ਹੈ।

ਇਸ ਕੇਂਦਰ ਦਾ ਮੁੱਖ ਉਦੇਸ਼ ਸਾਈਬਰ ਕ੍ਰਾਈਮ ਦੀ ਰੋਕਥਾਮ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਜਾਂਚ ਵਿੱਚ ਆਮ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਭਾਗੀਦਾਰੀ ਨੂੰ ਵਧਾਉਣਾ ਵੀ ਹੈ।

ਗ੍ਰਹਿ ਮੰਤਰਾਲੇ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਸਾਈਬਰ ਕ੍ਰਾਈਮ ਵਾਲੰਟੀਅਰ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਇਸ ਹੀ ਉਦੇਸ਼ ਨੂੰ ਧਿਆਨ ਵਿੱਚ ਰੱਖਦੇ ਹੋਏ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਹ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਾਗਰਿਕਾਂ ਲਈ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਜੋ 'ਦੇਸ਼ ਸੇਵਾ' ਅਤੇ ਸਾਈਬਰ ਕ੍ਰਾਈਮ ਵਿਰੁੱਧ ਲੜਾਈ ਵਿਚ ਯੋਗਦਾਨ ਪਾਉਣ ਦੇ ਇੱਛੁਕ ਹਨ।

ਸਰਕਾਰੀ ਦਸਤਾ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਵੇਜ਼ਾਂ ਵਿਚ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਵਲੰਟੀਅਰ ਇੰਟਰਨੈੱਟ 'ਤੇ ਮੌਜੂਦ ਗੈਰ-ਕਾਨੂੰਨੀ ਅਤੇ 'ਦੇਸ਼-ਵਿਰੋਧੀ' ਸਮੱਗਰੀ ਦੀ ਪਛਾਣ ਕਰਨ, ਰਿਪੋਰਟ ਕਰਨ ਅਤੇ ਹਟਾਉਣ ਵਿਚ ਏਜੰਸੀਆਂ ਦੀ ਸਹਾਇਤਾ ਕਰਨਗੇ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ

ਇਸ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਦਾ ਟੀਚਾ ਇੰਟਰਨੈੱਟ 'ਤੇ ਚਾਈਲਡ ਪੋਰਨੋਗ੍ਰਾਫੀ ਅਤੇ ਗ਼ੈਰਕਾਨੂੰਨੀ ਸਮਗਰੀ ਨੂੰ ਹਟਾਉਣ ਵਿੱਚ ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਮਦਦ ਕਰਨਾ ਹੈ

ਇਹ ਸਾਈਬਰ ਵਾਲੰਟੀਅਰ ਅਜਿਹੀ ਕਿਸੇ ਵੀ ਸਮੱਗਰੀ ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ ਜੋ ਸਮੱਗਰੀ ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕਿਸੇ ਵੀ ਪਹਿਲੂ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਹੈ -

•ਭਾਰਤ ਦੀ ਪ੍ਰਭੂਸੱਤਾ ਅਤੇ ਅਖੰਡਤਾ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ

•ਭਾਰਤ ਦੀ ਫੌਜ ਦੇ ਖਿਲਾਫ਼

•ਰਾਜ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ

•ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਰਾਜਾਂ ਨਾਲ ਦੋਸਤਾਨਾ ਸਬੰਧਾਂ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ

•ਜਨਤਕ ਵਿਵਸਥਾ ਨੂੰ ਖਰਾਬ ਕਰਨ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ

•ਫਿਰਕੂ ਸਦਭਾਵਨਾ ਦੇ ਜੋਖ਼ਮ 'ਤੇ

•ਬੱਚੇ ਦੇ ਜਿਨਸੀ ਸ਼ੋਸ਼ਣ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਸਮੱਗਰੀ ਹੋਣਾ

ਨੈਸ਼ਨਲ ਸਾਈਬਰ ਕ੍ਰਾਈਮ ਰਿਪੋਰਟਿੰਗ ਪੋਰਟਲ 'ਤੇ ਉਪਲਬਧ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਸ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਦਾ ਟੀਚਾ ਇੰਟਰਨੈੱਟ 'ਤੇ ਚਾਈਲਡ ਪੋਰਨੋਗ੍ਰਾਫੀ ਅਤੇ ਗ਼ੈਰਕਾਨੂੰਨੀ ਸਮਗਰੀ ਨੂੰ ਹਟਾਉਣ ਵਿੱਚ ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਮਦਦ ਕਰਨਾ ਹੈ, ਪਰ ਕੀ ਸਭ ਕੁਝ ਇੰਨਾ ਸੌਖਾ ਹੈ?

ਕਿਹੜੀ ਟਿੱਪਣੀ ਜਾਂ ਪੋਸਟ 'ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਹਿੱਤ' ਵਿੱਚ ਹੈ ਜਾਂ ਨਹੀਂ, ਕਿਹੜਾ ਅਹੁਦਾ 'ਰਾਜ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਹੈ' ਜਾਂ ਨਹੀਂ, ਇਹ ਫੈਸਲਾ ਕਿਸ ਹੱਦ ਤਕ ਵਲੰਟੀਅਰਾਂ 'ਤੇ ਛੱਡਿਆ ਜਾਣਾ ਸਹੀ ਹੋਵੇਗਾ?

ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਸਵਾਲ ਅਤੇ ਚਿੰਤਾਵਾਂ

ਪਹਿਲਾ ਸਵਾਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਚੀਜ਼ਾਂ ਵਿਆਖਿਆ 'ਤੇ ਅਧਾਰਤ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ, ਵੱਖੋ-ਵੱਖਰੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਵਿਆਖਿਆ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਵਿਚਾਰਧਾਰਾ, ਜਾਣਕਾਰੀ, ਸਮਝ ਅਤੇ ਪੱਖਪਾਤ ਆਦਿ ਤੋਂ ਪ੍ਰਭਾਵਤ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।

ਕਿਹੜੀ ਟਿੱਪਣੀ ਜਾਂ ਪੋਸਟ 'ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਹਿੱਤ' ਵਿੱਚ ਹੈ ਜਾਂ ਨਹੀਂ, ਕਿਹੜਾ ਅਹੁਦਾ 'ਰਾਜ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਹੈ' ਜਾਂ ਨਹੀਂ, ਇਹ ਫੈਸਲਾ ਕਿਸ ਹੱਦ ਤਕ ਵਲੰਟੀਅਰਾਂ 'ਤੇ ਛੱਡਿਆ ਜਾਣਾ ਸਹੀ ਹੋਵੇਗਾ?

ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਦੇ ਵਕੀਲ ਪ੍ਰਸ਼ਾਂਤ ਮਨਚੰਦਾ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ, "ਪਹਿਲੀ ਮੁਸ਼ਕਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੁਕਤਿਆਂ ਨੂੰ ਤਾਂ ਦੱਸਿਆ ਹੈ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿਰੁੱਧ ਲਿਖਣ 'ਤੇ ਸ਼ਿਕਾਇਤ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ ਪਰ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਨੁਕਤੇ ਬਹੁਤ ਵਿਆਪਕ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਵਿਆਖਿਆ ਅਤੇ ਪਰਿਭਾਸ਼ਾ ਕੀ ਹੋਵੇਗੀ।"

ਮਨਚੰਦਾ ਵਿਚਾਰਧਾਰਕ ਪੱਖਪਾਤ ਵੱਲ ਇਸ਼ਾਰਾ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, "ਦੂਜੀ ਸਮੱਸਿਆ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਬਾਰੇ ਪਾਰਦਰਸ਼ਤਾ ਨਹੀਂ ਹੈ ਕਿ ਕਿਸ ਨੂੰ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਇਹ ਕਿਵੇਂ ਕੀਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ ਅਤੇ ਕਿਸ ਅਧਾਰ 'ਤੇ।"

ਸਾਈਬਰ ਸੁਰੱਖਿਆ ਮਾਹਰ ਪਵਨ ਦੁੱਗਲ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ, "ਇਸ ਬਾਰੇ ਜ਼ਿਆਦਾ ਸਪੱਸ਼ਟਤਾ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਇਸ ਵਿਚ ਅਜੇ ਵੀ ਪਾਰਦਰਸ਼ਿਤਾ ਅਤੇ ਜਵਾਬਦੇਹੀ ਜਿਹੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਹੈ।"

ਪਵਨ ਦੁੱਗਲ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ, "ਜੇ ਇਸ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਨੂੰ ਚਲਾਉਣਾ ਹੈ ਤਾਂ ਇਸ ਦੇ ਪ੍ਰਬੰਧਾਂ ਨੂੰ ਵਿਸਥਾਰ ਨਾਲ ਲਿਆਉਣਾ ਪਏਗਾ ਤਾਂ ਜੋ ਜਾਂਚ ਅਤੇ...


ਸਾਈਲੈਂਸ ਜ਼ੋਨ ਐਲਾਨਣ ਦਾ ਮਤਲਬ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਅਮਰਨਾਥ ਦਰਸ਼ਨ ਲਈ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਸ਼ਰਧਾਲੂ ਹੁਣ ਉੱਥੇ ਜਾ ਕੇ ਜੈਕਾਰੇ ਨਹੀਂ ਲਾ ਸਕਣਗੇ ਅਤੇ ਨਾ ਹੀ ਉੱਚੀ ਆਵਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਮੰਤਰ ਪੜ੍ਹ ਸਕਣਗੇ।

ਜਸਟਿਸ ਸਵਤੰਤਰ ਕੁਮਾਰ ਦੀ ਪ੍ਰਧਾਨਗੀ ਵਾਲੇ ਐਨਜੀਟੀ ਬੈਂਚ ਨੇ ਅਮਰਨਾਥ ਸ਼੍ਰਾਈਨ ਬੋਰਡ ਨੂੰ ਚੌਗਿਰਦੇ ਦੀ ਦੇਖਭਾਲ ਇਲਾਵਾ ਤੋਂ ਸ਼ਰਧਾਲੂਆਂ ਲਈ ਲੋੜੀਂਦੇ ਇੰਤਜ਼ਾਮ ਵੀ ਕਰਨ ਦੇ ਹੁਕਮ ਵੀ ਦਿੱਤੇ ਹਨ ਤਾਂ ਕਿ ਲੋਕ ਦਰਸ਼ਨਾਂ ਤੋਂ ਵਿਰਵੇ ਨਾ ਰਹਿ ਜਾਣ।

ਜਦੋਂ ਰਾਜ ਕਪੂਰ ਨੂੰ ਪਈ ਸੀ ਚਪੇੜ...

ਨੇਪਾਲ ਦੇ ‘ਬਾਲ ਲੜਾਕੇ’ ਕਿਉਂ ਹਨ ਹੱਕਾਂ ਤੋਂ ਵਾਂਝੇ?

'ਸੈਂਟਾ ਨਹੀਂ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਸ਼ਿਵਾਜੀ ਬਣਾਓ'

ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਐੱਨਜੀਟੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਸੀ ਕਿ ਸਾਈਲੈਂਸ ਜ਼ੋਨ ਐਲਾਨਣ ਕਰਕੇ ਅਮਰਨਾਥ ਗੁਫ਼ਾ ਵਿਚਲੀ ਬਰਫ਼ ਨੂੰ ਖੁਰਨ ਤੋਂ ਬਚਾਇਆ ਜਾ ਸਕੇਗਾ ਅਤੇ ਇਸਦੇ ਅਸਲੀ ਸਰੂਪ ਨੂੰ ਵੀ ਬਚਾਇਆ ਜਾ ਸਕੇਗਾ।

ਹੁਣ ਸ਼ਰਧਾਲੂ 'ਅਮਰਨਾਥ ਗੁਫ਼ਾ' ਜਾ ਕੇ ਜੈਕਾਰੇ ਨਹੀਂ ਲਾ ਸਕਣਗੇ ਅਤੇ ਨਾ ਹੀ ਉੱਚੀ ਆਵਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਮੰਤਰ ਪੜ੍ਹ ਸਕਣਗੇ।

ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ 'ਤੇ ਬਹਿਸ ਛਿੜ ਗਈ ਹੈ ਤੇ ਲੋਕ ਆਪੋ-ਆਪਣੀਆਂ ਪ੍ਰਤੀਕਿਰਿਆਵਾਂ ਦੇ ਰਹੇ ਹਨ।

ਸ਼੍ਰੀ ਸ਼੍ਰੀ ਰਵੀਸ਼ੰਕਰ ਨੇ ਟਵਿਟਰ 'ਤੇ ਲਿਖਿਆ, "ਮੰਦਰਾਂ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਵੀ ਪੂਜਾ ਟੱਲੀਆਂ ਖੜਕਾਉਣ ਤੇ ਮੰਤਰ ਪੜ੍ਹੇ ਸ਼ੁਰੂ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਦੀ।"

ਉਥੇ ਹੀ ਟਵਿੱਟਰ ਹੈਂਡਲ @Azh89style ਨੇ ਟਵੀਟ ਕੀਤਾ, "ਅਮਰਨਾਥ ਯਾਤਰੀਆਂ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਉਣ ਦਾ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਐਨਜੀਟੀ ਦਾ ਇਹ ਫ਼ੈਸਲਾ ਬਹੁਤ ਵਧੀਆ ਹੈ। ਇਸ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਹਮੇਸ਼ਾ ਹੀ ਬਰਫ਼ ਖੁਰਨ ਦਾ ਖ਼ਤਰਾ ਬਣਿਆ ਰਹਿੰਦਾ। ਅਜਿਹੀ ਹਾਲਤ ਵਿੱਚ ਇਹ ਇੱਕ ਵਧੀਆ ਕਦਮ ਹੈ।"

ਇਕ ਹੋਰ ਟਵਿਟਰ ਵਰਤੋਂਕਾਰ ਆਂਚਲ ਸੈਕਸੈਨਾ ਲਿਖਦੇ ਹਨ, "ਮੈਂ ਅਦਾਲਤ ਦੇ ਫੈਸਲੇ ਦਾ ਸਤਿਕਾਰ ਕਰਦੀ ਹਾਂ, ਪਰ ਸਾਨੂੰ ਸਾਰਿਆਂ ਨੂੰ ਇਸ ਨੂੰ ਚੁਣੌਤੀ ਦੇਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਹਰ ਯਾਤਰੀ ਨੂੰ ਤੀਰਥ ਯਾਤਰਾ ਦੌਰਾਨ ਮੰਤਰ ਤਾਂ ਪੜ੍ਹਨੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ।"

ਇਸ ਦੇ ਉਲਟ ਹਰਸ਼ ਪਾਂਚਾਲ ਲਿਖਦੇ ਹਨ, "ਐਨਜੀਟੀ ਦਾ ਇਹ ਹੁਕਮ ਵਾਤਾਵਰਣ ਬਚਾਉਣ ਲਈ ਹੈ।"

ਨੈਸ਼ਨਲ ਗ੍ਰੀਨ ਟ੍ਰਿਬਿਊਨਲ ਦੇ ਇਸ ਫ਼ੈਸਲੇ 'ਤੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਗੁੱਸਾ ਵੀ ਦਿਖਾਇਆ।

ਡਾਕਟਰ ਵਿਜੈ ਸ਼ਰਮਾ ਲਿਖਦੇ ਹਨ, " ਭੋਲੇ ਬਾਬਾ ਦੇ ਸ਼ਰਧਾਲੂਆਂ ਨੂੰ ਜੈਕਾਰੇ ਲਾਉਣ ਤੋਂ ਰੋਕਿਆ ਤਾਂ ਪਰਲੋ ਆ ਜਾਵੇਗੀ।"

ਰਜਤ ਅਭਿਨੈ ਸਿੰਘ ਨੇ ਟਵਿਟਰ 'ਤੇ ਵਿਅੰਗ ਕਰਦਿਆਂ ਕਿਹਾ, "ਚਲੋ ਭਲਾ, ਮੇਰੇ ਬੋਲਣ ਨਾਲ ਤਾਂ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਨਹੀਂ ਹੋ ਰਿਹਾ"

ਇਕ ਹੋਰ ਟਵਿੱਟਰ ਵਰਤੋਂਕਾਰ ਵਰੁਣ ਉਪਾਧਿਆਇ ਨੇ ਲਿਖਿਆ ਹੈ, "ਭਵਿੱਖ ਵਿੱਚ ਬੀਸੀਸੀਆਈ ਨੂੰ ਹੁਕਮ ਕਰੇਗਾ ਕਿ ਕ੍ਰਿਕਟ ਖਿਡਾਰੀ ਸਟੇਡੀਅਮ ਵਿੱਚ ਗੇਂਦ ਬੱਲੇ ਨਾ ਲੈ ਕੇ ਆਉਣ"?

ਵਿਵੇਕ ਅਗਰਵਾਲ ਨੇ ਇਸ ਫੈਸਲੇ 'ਤੇ ਸਵਾਲ ਕਰਦਿਆਂ ਕਿਹਾ, "ਵਿਗਿਆਨਕ ਤੌਰ' ਤੇ ਮਜ਼ਬੂਤ ਦੇਸ ਜਾਪਾਨ ਵਿੱਚ ਜਾ ਕੇ ਵੇਖੋ ਉਥੇ ਪਹਾੜੀ ਮੰਦਰਾਂ ਵਿੱਚ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਗੁਣਾਂ ਜਿਆਦਾ ਵੱਡੇ ਘੰਟੇ ਹਨ."

ਕਿਉਂ ਜ਼ਿੰਦਗੀਆਂ ਬਚਾਉਂਦਾ ਹੈ ਇਹ ਸਰਦਾਰ

ਕਿਸ ਨੇ ਖਿੱਚੀ ਸੀ ਪੰ. ਨਹਿਰੂ ਦੀ ਇਹ ਤਸਵੀਰ?

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM, TWITTERਅਤੇ YouTube 'ਤੇ ਜੁੜੋ।)


ਸਾਉਣ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਸੋਮਵਾਰ 6 ਜੁਲਾਈ ਯਾਨਿ ਅੱਜ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ

ਇਹ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਤਾਨਿਆ ਸਿੰਘ ਦਾ ਜੋ ਕਿ ਪੇਸ਼ੇ ਤੋਂ ਇੰਜੀਨੀਅਰ ਹੈ ਅਤੇ ਨੋਇਡਾ ਵਿੱਚ ਮਲਟੀਨੈਸ਼ਨਲ ਕੰਪਨੀ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਤਾਨਿਆ ਦਾ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਹੈ ਕਿ 16 ਸੋਮਵਾਰ ਦੇ ਵਰਤ ਰੱਖਣ ਨਾਲ ਸਾਰੇ ਕੰਮ ਬਣ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।

ਤਾਨਿਆ ਮੁਤਾਬਕ, "ਮੈਂ ਜਦੋਂ ਵੀ ਸੋਮਵਾਰ ਦਾ ਵਰਤ ਰੱਖਿਆ ਹੈ ਮੇਰੇ ਰੁਕੇ ਹੋਏ ਕੰਮ ਬਣ ਗਏ ਹਨ। ਇਸ ਲਈ ਮੇਰਾ ਸ਼ਿਵ ਜੀ ਤੇ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਵੱਧਦਾ ਹੀ ਗਿਆ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਮੈਂ ਪਹਿਲਾਂ ਸਾਉਣ ਦੇ 16 ਸੋਮਵਾਰ ਦੋ ਵਰਤ ਨਹੀਂ ਰੱਖਦੀ ਸੀ ਪਰ ਜਦੋਂ ਪੜ੍ਹਾਈ ਅਤੇ ਨੌਕਰੀ ਲਈ ਘਰੋਂ ਬਾਹਰ ਨਿਕਲੇ ਤਾਂ ਹੋਸਟਲ ਵਿੱਚ ਕਈ ਕੁੜੀਆਂ ਵਰਤ ਰੱਖਦੀਆਂ ਸਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਆਸਥਾ ਦੇਖ ਕੇ ਇਹ ਵਰਤ ਰੱਖਣ ਦਾ ਮੰਨ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਸਫ਼ਲ ਹੁੰਦੀ ਗਈ।"

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

'ਮੈਡੀਟੇਸ਼ਨ ਲਈ ਵਰਤ'

ਉੱਥੇ ਹੀ ਜਲੰਧਰ ਦੇ ਇੱਕ ਕਾਲਜ ਦੀ ਪ੍ਰੋਫੈੱਸਰ ਗੋਪੀ ਸ਼ਰਮਾ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਕੋਈ ਵੀ ਵਰਤ ਮੈਡੀਟੇਸ਼ਨ ਦਾ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ।

ਚੰਗੇ ਵਰ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਲਈ ਕੁਆਰੀਆਂ ਕੁੜੀਆਂ ਵਰਤ ਰਖਦੀਆਂ ਹਨ

ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ, "ਤੁਸੀਂ ਕਿਸੇ ਵੀ ਦਿਨ ਵਰਤ ਰੱਖਦੇ ਹੋ ਤਾਂ ਇਹ ਤੁਹਾਡੇ ਸਰੀਰ ਲਈ ਲਾਹੇਵੰਦ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਕੁਝ ਲੋਕ 16 ਦਿਨ ਵਰਤ ਰੱਖਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਕੁਝ 4 ਸੋਮਵਾਰ ਦਾ ਹੀ ਵਰਤ ਰਖਦੀਆਂ ਹਨ। ਇੱਕ ਆਸਥਾ ਵੀ ਹੈ ਕਿ ਸੋਮਵਾਰ ਦਾ ਵਰਤ ਰੱਖਣ ਨਾਲ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਸੁਖੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ।"

ਕੀ ਸਮਾਜਿਕ ਦਬਾਅ ਵਰਤ ਰੱਖਣ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਦੀ ਵਜ੍ਹਾ?

ਇੱਕ ਗ੍ਰਹਿਣੀ ਸੋਮਵਾਰ ਦੇ ਵਰਤ ਕਿਉਂ ਰਖਦੀ ਹੈ ਅਸੀਂ ਇਹ ਜਾਣਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ।

ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਵਿਆਹੀ ਸੁਨੀਤਾ ਸ਼ਰਮਾ ਬਚਪਨ ਤੋਂ ਹੀ ਸੋਮਵਾਰ ਦੇ ਵਰਤ ਰਖਦੇ ਆ ਰਹੇ ਹਨ।

ਸੁਨੀਤਾ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ, "ਸਾਡੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਸਾਰੇ ਵਰਤ ਰਖਦੇ ਸੀ ਇਸ ਲਈ ਮੈਂ ਵੀ ਵਰਤ ਰੱਖਣ ਲੱਗ ਗਈ। ਹੁਣ ਅਸੀਂ ਆਪਣੀ ਖੁਸ਼ੀ ਲਈ ਸੋਮਵਾਰ ਦੇ ਵਰਤ ਰਖਦੇ ਹਾਂ।"

ਜਦੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਪੁੱਛਿਆ ਕਿ ਤੁਹਾਡੀ ਇਸ ਆਸਥਾ ਨਾਲ ਕੀ ਤੁਹਾਡੇ ਸਾਰੇ ਕੰਮ ਬਣੇ ਹਨ ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਜਵਾਬ ਦਿੱਤਾ, "ਕਦੇ ਕੰਮ ਬਣੇ ਹਨ ਅਤੇ ਕਦੇ ਨਹੀਂ ਪਰ ਰੱਬ ਦੀ ਹੋਂਦ ਤਾਂ ਹੈ। ਇਸ ਵਰਤ ਨਾਲ ਜੇ ਫਾਇਦਾ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ ਤਾਂ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ ਨੁਕਸਾਨ ਵੀ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ।"

ਸਾਉਣ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਸੋਮਵਾਰ 6 ਜੁਲਾਈ ਨੂੰ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ। ਸੋਮਵਾਰ ਦਾ ਦਿਨ ਚੰਨ ਦਾ ਦਿਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।

ਕੁਝ ਲੋਕ ਸੁੱਖ-ਸ਼ਾਂਤੀ ਅਤੇ ਪਰਿਵਾਰ ਦੀ ਭਲਾਈ ਲਈ ਵਰ ਰਖਦੀਆਂ ਹਨ

ਮਾਨਤਾ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਦਿਨ ਪੂਜਾ ਕਰਨ ਨਾਲ ਚੰਨ ਹੀ ਨਹੀਂ ਸਗੋਂ ਸ਼ਿਵ ਜੀ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਵੀ ਮਿਲ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

ਸਾਉਣ ਦਾ ਸੋਮਵਾਰ ਵਿਆਹ ਅਤੇ ਸੰਤਾਨ ਨਾਲ ਜੁੜੀਆਂ ਮੁਸ਼ਕਿਲਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤੀ ਪਾਉਣ ਲਈ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

'ਕੁੜੀਆਂ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦੀ ਕੌਣ ਪਰਵਾਹ ਕਰਦਾ ਹੈ'

ਇਸ ਮਾਨਤਾ ਬਾਰੇ ਸਮਾਜ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਅਤੇ ਪੰਜਾਬ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਸਮਾਜ ਵਿਗਿਆਨ ਦੀ ਪ੍ਰੋ. ਰਾਜੇਸ਼ ਗਿੱਲ ਨਾਲ ਗੱਲਬਾਤ ਕੀਤੀ ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਸਾਡੇ ਸਮਾਜ ਵਿੱਚ ਸਾਰਾ ਕੁਝ ਕੁੜੀਆਂ ਵਾਸਤੇ ਹੀ ਹੈ, ਮੁੰਡਿਆਂ  ਨੇ ਖਾਣਾ ਕੁੜੀਆਂ ਨੇ ਭੁੱਖੇ ਰਹਿਣਾ ਕਿਉਂਕਿ ਸਾਡੇ ਸਮਾਜ ਵਿੱਚ ਮੁੰਡਿਆਂ ਦੀ ਕੀਮਤ ਹੀ ਬਹੁਤ ਹੈ।

ਮੁੰਡਿਆਂ ਦੀ ਉਮਰ ਹੀ ਲੰਮੀ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਹੀ ਕਰਵਾਚੌਥ ਵੀ ਕੁੜੀਆਂ ਰਖਦੀਆਂ ਹਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਈ, ਕੁੜੀਆਂ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦੀ ਕੌਣ ਪਰਵਾਹ ਕਰਦਾ ਹੈ।"

ਇਸੇ ਮਾਨਤਾ ਬਾਰੇ ਮਹਿਲਾ ਅਤੇ ਸਮਾਜਿਕ ਮਾਮਲਿਆ ਦੀ ਜਾਣਕਾਰ ਪ੍ਰੋ. ਪੈਮ ਰਾਜਪੂਤ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਸੋਮਵਾਰ ਦਾ ਵਰਤ ਰੱਖਣਾ ਇੱਕ ਰਵਾਇਤ ਬਣ ਚੁੱਕੀ ਹੈ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ, "16 ਸੋਮਵਾਰ ਦਾ ਵਰਤ ਪਤੀ ਜਾਂ ਪਰਿਵਾਰ ਦੀ ਸੁੱਖ-ਸ਼ਾਂਤੀ ਲਈ ਰੱਖਣਾ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ਵਾਸ 'ਤੇ ਹੀ ਆਧਾਰਿਤ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਕੋਈ ਸਮਾਜਿਕ ਦਬਾਅ ਨਹੀਂ, ਬਸ ਦੇਖਾ-ਦੇਖੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।

 ਇੱਕ ਸ਼ਖਸ ਵਰਤ ਰੱਖਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਨੂੰ ਫਾਇਦਾ ਹੋਇਆ ਤਾਂ ਦੂਜਾ ਵੀ ਦੇਖ ਕੇ ਉਸੇ ਰਵਾਇਤ ਨੂੰ ਮੰਨਣ ਲੱਗਦਾ ਹੈ। ਇੱਕ ਸ਼ਖ਼ਸ ਮੰਨਦਾ ਹੈ, ਫਿਰ ਇੱਕ ਗਰੁੱਪ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਫਿਰ ਇਹ ਰਵਾਇਤ ਬਣ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇੱਕ ਪ੍ਰੈਕਟਿਸ ਨੂੰ ਜਦੋਂ ਸਮਾਜ ਦੀ ਮਾਨਤਾ ਮਿਲਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਇਹ ਰਵਾਇਤ ਬਣ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।"

ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਦੇ ਇੱਕ ਨਿੱਜੀ ਕਾਲਜ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਾਉਂਦੇ ਅਤੇ ਸਮਾਜਿਕ ਅਤੇ ਸਿਆਸੀ ਮਾਮਲਿਆਂ ਦੇ ਮਾਹਿਰ ਪ੍ਰੋ. ਕਮਲਪ੍ਰੀਤ ਕੌਰ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਪਿਤਾਪੁਰਖੀ ਸਮਾਜ ਕਾਰਨ ਹੀ ਸੋਮਵਾਰ ਦੇ ਵਰਤ ਰੱਖਣ ਦਾ ਦਬਾਅ ਕੁੜੀਆਂ 'ਤੇ ਪਿਆ ਹੈ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ, "ਜੋ ਕੁੜੀਆਂ ਵਰਤ ਨਹੀਂ ਰੱਖਦੀਆਂ ਸਮਾਜ ਦੇ ਲੋਕ ਵੀ ਸਵਾਲ ਕਰਨ ਲੱਗ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਸ਼ੁਰੂ ਤੋਂ ਕੁੜੀਆਂ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਗਿਆ...


ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਅਤੇ ਸੰਯੁਕਤ ਅਰਬ ਅਮੀਰਾਤ ਵਿੱਚ ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਲੋਕ ਹਨ ਅਤੇ ਇਹ ਦੇਸ ਟੈਕਸ ਫ੍ਰੀ ਸਕੀਮ  ਦਾ ਭਰੋਸਾ ਦੇ ਕੇ ਹੁਣ ਤੱਕ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਖਿੱਚ ਰਹੇ ਸੀ।

ਤੇਲ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਵਿੱਚ ਕਮੀ ਦਾ ਅਸਰ ਹੁਣ ਇਨ੍ਹਾਂ ਮੁਲਕਾਂ ਦੇ ਖਜ਼ਾਨਿਆਂ 'ਤੇ ਵੀ ਪੈਣ ਲੱਗਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਦੇਸ ਇਸ ਕਮੀ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰਨ ਦੇ ਲਈ ਕਈ ਕਦਮ ਚੁੱਕ ਰਹੇ ਹਨ।

ਈਰਾਨ ’ਚ ਆਖ਼ਰ ਕਿਉਂ ਹੋ ਰਹੇ ਹਨ ਮੁਜ਼ਾਹਰੇ?

ਬ੍ਰਿਟੇਨ 'ਚ ਤਰੱਕੀਆਂ 'ਤੇ ਹੈ ਪੰਜਾਬਣ ਪੁਲਿਸਵਾਲੀ

'ਮੌਤ ਮੰਜੇ 'ਤੇ ਵੀ ਘੇਰ ਲੈਂਦੀ ਹੈ, ਮੇਰਾ ਪੁੱਤ ਦੇਸ ਲਈ ਕੁਰਬਾਨ ਹੋਇਆ'

12 ਅਰਬ ਦਿਰਹਮ ਦੀ ਉਮੀਦ

ਮਾਲੀਆ ਵਧਾਉਣ ਦੇ ਇਰਾਦੇ ਨਾਲ ਚੁੱਕਿਆ ਇਹ ਕਦਮ ਇੱਕ ਜਨਵਰੀ ਤੋਂ ਲਾਗੂ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ। ਸੰਯੁਕਤ ਅਰਬ ਅਮੀਰਾਤ ਦਾ ਅੰਦਾਜ਼ਾ ਹੈ ਕਿ ਪਹਿਲੇ ਸਾਲ ਵੈਟ ਤੋਂ ਆਮਦਨ 12 ਅਰਬ ਦਿਰਹਮ ਰਹੇਗੀ।

ਹੁਣ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੇਸਾਂ ਵਿੱਚ ਪੈਟਰੋਲ-ਡੀਜ਼ਲ, ਖਾਣਾ, ਕੱਪੜੇ, ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਇਸਤੇਮਾਲ ਦੀਆਂ ਵਸਤਾਂ ਅਤੇ ਹੋਟਲ ਦੇ ਬਿੱਲ 'ਤੇ ਵੈਟ ਲੱਗਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ।

ਪਰ ਮੈਡੀਕਲ ਇਲਾਜ, ਮਾਲੀ ਸੇਵਾਵਾਂ ਅਤੇ ਪਬਲਿਕ ਟ੍ਰਾਂਸਪੋਰਟ ਨੂੰ ਟੈਕਸ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।

ਸਊਦੀ ਅਰਬ ਵਿੱਚ 90 ਫੀਸਦ ਤੋਂ ਵੀ ਵੱਧ ਅਤੇ ਯੂ.ਏ.ਈ ਵਿੱਚ 80 ਫੀਸਦ ਤੋਂ ਵੱਧ ਮਾਲੀਆ ਤੇਲ ਸਨਅਤ ਤੋਂ ਆਉਂਦਾ ਹੈ।

ਦੋਹਾਂ ਦੇਸਾਂ ਵਿੱਚ ਸਰਕਾਰੀ ਖ਼ਜ਼ਾਨੇ ਨੂੰ ਵਧਾਉਣ ਦੇ ਲਈ ਪਹਿਲਾਂ ਤੋਂ ਕਈ ਕਦਮ ਚੁੱਕੇ ਗਏ ਹਨ।

‘ਅੰਗਰੇਜ਼ ਦੀਦੀ’ ਦੀ ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਗਊਸ਼ਾਲਾ ਵਿੱਚ 1200 ਗਊਆਂ

ਜੇਸਨ ਸੰਘਾ ਧੋਨੀ ਤੇ ਕੋਹਲੀ ਦਾ ਮੁਰੀਦ ਕਿਉਂ?

ਭਾਰਤ ਦਾ 20 ਲੱਖ ਸਾਲ ਪੁਰਾਣਾ ਇਤਿਹਾਸ ਦੇਖੋ

ਕਈ ਹੋਰ ਟੈਕਸ ਲੱਗੇ

ਸਊਦੀ ਅਰਬ ਵਿੱਚ ਤੰਬਾਕੂ ਅਤੇ ਸਾਫਟ ਡ੍ਰਿੰਕਸ 'ਤੇ ਟੈਕਸ ਲਾਇਆ ਜਾਵੇਗਾ, ਪਰ ਸਥਾਨਕ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਕੁਝ ਸਬਸਿਡੀ ਦਿੱਤੀ ਜਾਵੇਗੀ।

ਸੰਯੁਕਤ ਅਰਬ ਅਮੀਰਾਤ ਵਿੱਚ ਰੋਡ ਟੈਕਸ ਵਧਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਸੈਰ ਸਪਾਟਾ ਟੈਕਸ ਲਾਗੂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।

ਪਰ ਅਜੇ ਤੱਕ ਆਮਦਨ 'ਤੇ ਟੈਕਸ ਲਾਉਣ ਦੀ ਕੋਈ ਯੋਜਨਾ ਨਹੀਂ ਹੈ।

ਗਲਫ ਕਾਪਰੇਸ਼ਨ ਕਾਊਂਸਿਲ ਦੇ ਹੋਰ ਮੈਂਬਰ- ਬਹਰੀਨ, ਕੁਵੈਤ, ਓਮਾਨ ਅਤੇ ਕਤਰ ਵੀ ਵੈਟ ਨੂੰ ਲਾਗੂ ਕਰਨ ਦੇ ਲਈ ਅਹਿਦ ਦੋਹਰਾ ਚੁੱਕੇ ਹਨ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਕੁਝ ਦੇਸਾਂ ਨੇ ਇਸ ਨੂੰ ਫਿਲਹਾਲ ਟਾਲ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।

ਦੱਖਣੀ ਕੋਰੀਆ 'ਚ ਕੁਕਿੰਗ ਦੀ ਮਾਹਿਰ ਭਾਰਤੀ ਮਾਹਿਲਾ ਨੂੰ ਮਿਲੋ

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM, TWITTERਅਤੇ  YouTube 'ਤੇ ਜੁੜੋ।)


ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਦੀ ਰਾਜਕੁਮਾਰੀ ਬਿੰਤ ਬੰਦਾਰ ਅਲ-ਸੌਦ ਦਾ ਬਚਪਨ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਬੀਤਿਆ ਹੈ

ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਰਾਜਕੁਮਾਰੀ ਰੀਮਾ ਬਿੰਤ ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਮਹਿਲਾ ਹੋਵੇਗੀ, ਜੋ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਰਾਜਦੂਤ ਦਾ ਅਹੁਦਾ ਸੰਭਾਲੇਗੀ।

ਰਾਜਕੁਮਾਰੀ ਰੀਮਾ ਬਿੰਤ ਨੇ ਆਪਣਾ ਬਚਪਨ ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਵਾਸ਼ਿੰਗਟਨ ਡੀਸੀ ਵਿੱਚ ਬਿਤਾਇਆ ਹੈ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਦੇ ਪੱਤਰਕਾਰ ਜਮਾਲ ਖਾਸ਼ੋਗੀ ਦੇ ਕਤਲ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦੋਵਾਂ ਦੇਸਾਂ ਵਿਚਾਲੇ ਪੈਦਾ ਹੋਏ ਤਣਾਅ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣ ਲਈ ਇਹ ਇੱਕ ਬੇਹੱਦ ਸੰਵੇਦਨਸ਼ੀਲ ਭੂਮਿਕਾ ਰਹੇਗੀ।

ਘਟਨਾ ਬਾਰੇ ਆਪਾ ਵਿਰੋਧੀ ਸਪੱਸ਼ਟੀਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਨੂੰ ਆਖ਼ਰਕਾਰ ਮੰਨਣਾ ਪਿਆ ਸੀ ਕਿ ਇਸੰਤਬੁਲ ਸਥਿਤ ਸਫ਼ਾਰਤਖ਼ਾਨੇ 'ਚ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਖਾਸ਼ੋਗੀ ਦਾ ਕਤਲ ਹੋਇਆ ਸੀ।

ਮੌਤ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਖਾਸ਼ੋਗੀ ਵਾਸ਼ਿੰਗਟਨ ਪੋਸਟ ਅਖ਼ਬਾਰ ਵਿੱਚ ਕਾਲਮਨਵੀਸ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਸਨ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਹ ਅਕਸਰ ਸਾਊਦੀ ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਆਲੋਚਨਾ ਕਰਦੇ ਸਨ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ-

ਪਰ ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਨੇ ਕ੍ਰਾਊਨ ਪ੍ਰਿੰਸ ਮੁਹੰਮਦ ਬਿਨ ਸਲਮਾਨ ਦੀ ਖਾਸ਼ੋਗੀ ਦੇ ਕਤਲ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸ਼ਮੂਲੀਅਤ ਤੋਂ ਇਨਕਾਰ ਕੀਤਾ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਇਸ ਦਾਅਵੇ 'ਤੇ ਅਮਰੀਕੀ ਖ਼ੁਫ਼ੀਆਂ ਏਜੰਸੀ ਨੇ ਸ਼ੱਕ ਪ੍ਰਗਟਾਇਆ ਸੀ।

ਪਿਤਾ ਦੇ ਨਕਸ਼ੇ ਕਦਮ 'ਤੇ

ਰਾਜਕੁਮਾਰੀ ਰੀਮਾ ਬਿੰਤ ਕ੍ਰਾਊਨ ਪ੍ਰਿੰਸ ਦੇ ਛੋਟੇ ਭਰਾ ਖ਼ਾਲਿਦ ਬਿਨ ਸਲਮਾਨ ਦੀ ਥਾਂ ਲਵੇਗੀ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਦੇਸ ਦੇ ਉੱਪ ਰੱਖਿਆ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਮੰਤਰੀ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ।

ਗੱਡੀ ਚਲਾਉਣ ਦੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਤਾਂ ਮਿਲ ਗਈ, ਪਰ ਕਈ ਕੰਮ ਹਨ ਜੋ ਇਹ ਔਰਤਾਂ ਬਿਨਾਂ ਇਜਾਜ਼ਤ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦੀਆਂ

ਉਹ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਬੰਦਾਰ ਬਿਨ ਸੁਲਤਾਨ ਅਲ-ਸੌਦ ਦੇ ਨਕਸ਼ੇ ਕਦਮ 'ਤੇ ਤੁਰ ਰਹੀ ਹੈ, ਉਹ ਵੀ 1983 ਤੋਂ 2005 ਤੱਕ ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਰਾਜਦੂਤ ਰਹੇ ਸਨ।

ਇਸੇ ਕਾਰਨ ਹੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਬਚਪਨ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਬੀਤਿਆ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਜਿਓਰਜ਼ ਵਾਸ਼ਿੰਗਟਨ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਬੀਏ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ ਹੋਈ ਹੈ।

2005 ਵਿੱਚ ਰਿਆਦ ਵਾਪਸ ਆਉਣ ਤੱਕ ਰੀਮਾ ਨੇ ਨਿੱਜੀ ਅਤੇ ਸਰਕਾਰੀ ਦੋਵਾਂ ਖੇਤਰਾਂ 'ਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ।

ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਦੀ ਔਰਤਾਂ ਕਿਵੇਂ ਜਿਉਂਦੀਆਂ ਹਨ ਮਰਦਾਂ ਦੇ ਅਧੀਨ ਜ਼ਿੰਦਗੀ

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਹਾਰਵੇ ਨਿਕੋਲਸ ਰਿਆਦ ਦੀ ਰਿਟੇਲ ਕੰਪਨੀ ਵਿੱਚ ਸੀਈਓ ਸਣੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਅਹੁਦਿਆਂ ਦੇ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ।

ਰਾਜਕੁਮਾਰੀ ਰੀਮਾ ਨੂੰ ਵਿਆਪਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਦੀ ਵਕੀਲ ਵਜੋਂ ਵੀ ਦੇਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਭਾਗੀਦਾਰੀ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਦੇਸ ਦੀ ਖੇਡ ਅਥਾਰਟੀ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਛਾਤੀ ਦੇ ਕੈਂਸਰ 'ਤੇ ਕੰਮ ਵੀ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ-

ਤੁਸੀਂ ਇਹ ਵੀਡੀਓਜ਼ ਵੀ ਦੇਖ ਸਕਦੇ ਹੋ:

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM, TWITTERਅਤੇ YouTube 'ਤੇ ਜੁੜੋ।)


ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਦੀਆਂ ਔਰਤਾਂ

ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਦੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਗੱਡੀ ਚਲਾਉਣ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਮਿਲੀ ਸੀ ਜਿਸ ਫੈਸਲੇ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਦੁਨੀਆਂ ਨੇ ਸਰਾਹਿਆ।

ਹਾਲਾਂਕਿ ਔਰਤਾਂ ਮੁਤਾਬਕ ਇਹ ਕਾਫ਼ੀ ਪਹਿਲਾਂ ਹੋ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਸੀ।

'ਮਾਨੁਸ਼ੀ ਨੇ ਹਰ ਕੰਮ ਦਿਲ ਨਾਲ ਕੀਤਾ'

ਫਿਲਮ ਪਦਮਾਵਤੀ ਦੀ ਰਿਲੀਜ਼ ਟਲੀ

ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਦੀਆਂ ਕੁਝ ਕੁੜੀਆਂ ਨੇ ਇਸ ਮੁੱਦੇ 'ਤੇ ਬੀਬੀਸੀ ਦੀ ਟੀਮ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕੀਤੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੱਸਿਆ ਕਿਵੇਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਸਮਾਜ ਔਰਤਾਂ ਲਈ ਬਦਲ ਰਿਹਾ ਹੈ।

ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਦੇ ਖ਼ੇਤਰ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਦੀ 25 ਸਾਲ ਦੀ ਬਾਯਨ ਨੇ ਦੱਸਿਆ, ''ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਅਤੇ ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਦੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਬਾਰੇ ਇੱਕ ਬਹੁਤ ਵੱਡੀ ਗਲਤਫ਼ਹਿਮੀ ਹੈ ਕਿ ਅਸੀਂ ਮਰਦਾਂ ਦੇ ਹਿਸਾਬ ਨਾਲ ਚੱਲਦੀਆਂ ਹਾਂ, ਪਰ ਇਹ ਸੱਚ ਨਹੀਂ।''

ਉਨ੍ਹਾਂ ਅੱਗੇ ਕਿਹਾ, ''ਖਾਣ-ਪੀਣ, ਫੈਸ਼ਨ, ਲਾਈਫਸਟਾਈਲ ਅਤੇ ਸੁੰਦਰਤਾ ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਹਰ ਚੀਜ਼ 'ਤੇ ਮੈਂ ਗੱਲ ਕਰਦੀ ਹਾਂ।''

ਬਾਯਨ

ਬਾਯਨ ਨੇ ਕਿਹਾ, ''ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ 'ਤੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਸੰਦੇਸ਼ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਲਈ ਇਹ ਬਹੁਤ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ ਕਿ ਸਹੀ ਸੰਦੇਸ਼ ਦਿੱਤਾ ਜਾਏ। ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਇੱਕ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਹੱਥਿਆਰ ਹੈ।''

''ਉੱਥੇ ਔਰਤਾਂ ਇੱਕ ਦੂਜੇ ਨਾਲ ਗੱਲਾਂ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ, ਆਪਣੇ ਵਿਚਾਰ ਦੱਸਦੀਆਂ ਹਨ। ਅਸੀਂ ਕਿਸੇ ਵੀ ਮੁੱਦੇ 'ਤੇ ਖੁੱਲ੍ਹੀ ਸੋਚ ਰੱਖਦੇ ਹਾਂ। ਪਰ ਇਹ ਵੀ ਹੈ ਕਿ ਅਸੀਂ ਇਹ ਸਾਰਾ ਕੁਝ ਹੱਦਾਂ ਵਿੱਚ ਰਹਿ ਕੇ ਕਰਦੇ ਹਾਂ।''

ਸਾਰਾ

24 ਸਾਲ ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਦੀ ਸਾਰਾ ਕਹਿੰਦੀ ਹਨ,''ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਵਿੱਚ ਬਦਲਾਅ ਦੀ ਰਫ਼ਤਾਰ ਨੂੰ ਸਮਝਣਾ ਸੌਖ਼ਾ ਨਹੀਂ। ਮੇਰੀ ਮਾਂ ਨੇ ਮੇਰੀ ਦਾਦੀ ਵਰਗੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਨਹੀਂ ਜੀ ਅਤੇ ਨਾ ਹੀ ਮੈਂ ਆਪਣੀ ਮਾਂ ਵਰਗੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਜੀ ਰਹੀ ਹਾਂ।''

ਹੌਲੀ ਰਫ਼ਤਾਰ 'ਤੇ ਹੋ ਰਿਹਾ ਬਦਲਾਅ

ਸਾਰਾ ਨੇ ਦੱਸਿਆ, ''ਅਸੀਂ ਜਿਸ ਰਫ਼ਤਾਰ ਨਾਲ ਅੱਗੇ ਵੱਧ ਰਹੇ ਹਾਂ, ਉਹ ਪੂਰੀ ਦੁਨੀਆਂ ਨਾਲ ਵੱਖਰੀ ਹੈ। ਸਾਡੇ ਲਈ ਧਰਮ ਅਤੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ। ਅਸੀਂ ਹੁਣ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਆਪਣੀ ਆਵਾਜ਼ ਅਤੇ ਉਮੀਦਾਂ ਦੀ ਭਾਲ ਕਰ ਰਹੇ ਹਾਂ।''

ਸਾਰਾ ਨੇ ਅੱਗੇ ਦੱਸਿਆ, ''ਕਦੇ ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਇੱਕ ਸਮਾਨ ਸਮਾਜ ਹੋਇਆ ਕਰਦਾ ਸੀ। ਮੈਨੂੰ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਸੰਤੁਲਨ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ ਤਾਕਿ ਤੁਸੀਂ ਉਹ ਕਰ ਸਕੋ ਜੋ ਤੁਸੀਂ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹੋ। ਨਾਲ ਹੀ ਹੋਰਾਂ ਦੇ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਜੀਣ ਦੇ ਤਰੀਕੇ ਦਾ ਵੀ ਸਨਮਾਨ ਕਰ ਸਕੋ।''

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਦੇ ਫੇਸਬੁੱਕ ਪੰਨੇ ਉੱਤੇ ਜਾਣ ਲਈ ਇੱਥੇ ਕਲਿੱਕ ਕਰੋ ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਲਿੰਕ ਉੱਤੇ ਕਲਿੱਕ ਕਰਕੇ ਇੰਸਟਾਗ੍ਰਾਮ ਪੰਨਾ ਦੇਖੋ।)


ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਦੇ ਮੱਕਾ ਸ਼ਹਿਰ 'ਚ ਕਾਬਾ ਨੂੰ ਇਸਲਾਮ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਪਵਿੱਤਰ ਥਾਂ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ

ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਦੇ ਮੱਕਾ ਸ਼ਹਿਰ 'ਚ ਕਾਬਾ ਨੂੰ ਇਸਲਾਮ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਪਵਿੱਤਰ ਥਾਂ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸਲਾਮ ਦਾ ਇਹ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਧਾਰਮਿਕ ਅਸਥਾਨ ਦੁਨੀਆਂ ਦੇ ਮੁਸਲਮਾਨਾਂ ਲਈ ਅਹਿਮ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਇਸ ਸਾਲ ਉਮੀਦ ਹੈ ਕਿ ਹੱਜ ਮੌਕੇ 20 ਲੱਖ ਤੋਂ ਵੱਧ ਮੁਸਲਮਾਨ ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਪਹੁੰਚਣਗੇ। ਜਾਣੋ ਹੱਜ ਨਾਲ ਜੁੜੀਆਂ ਕੁਝ ਖ਼ਾਸ ਗੱਲਾਂ -

ਹੱਜ 'ਤੇ ਜਾਣ ਦਾ ਕੀ ਮਕਸਦ ਹੁੰਦਾ ਹੈ?

ਇਸਲਾਮ ਦੇ ਕੁੱਲ ਪੰਜ ਥੰਮ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਹੱਜ ਪੰਜਵਾਂ ਥੰਮ੍ਹ ਹੈ। ਸਿਹਤਮੰਦ ਅਤੇ ਆਰਥਿਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸਮਰੱਥ ਸਾਰੇ ਮੁਸਲਮਾਨਾਂ ਤੋਂ ਇਹ ਉਮੀਦ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵਾਰ ਹੱਜ 'ਤੇ ਜ਼ਰੂਰ ਜਾਣ।

ਹੱਜ ਨੂੰ ਅਤੀਤ ਦੇ ਪਾਪਾਂ ਨੂੰ ਮਿਟਾਉਣ ਦੇ ਮੌਕੇ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਦੇਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਅਜਿਹਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਹੱਜ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਨਸਾਨ ਦੇ ਤਮਾਮ ਪਿਛਲੇ ਗੁਨਾਹ ਮੁਆਫ਼ ਕਰ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਹਨ ਅਤੇ ਉਹ ਆਪਣੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਨੂੰ ਮੁੜ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਮੁਸਲਮਾਨਾਂ ਦੇ ਮਨ 'ਚ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵਾਰ ਹੱਜ ਕਰਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।

ਜੋ ਹੱਜ ਦਾ ਖ਼ਰਚਾ ਨਹੀਂ ਝੱਲ ਸਕਦੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਧਾਰਮਿਕ ਆਗੂ ਅਤੇ ਸੰਗਠਨ ਆਰਥਿਕ ਮਦਦ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਕੁਝ ਮੁਸਲਮਾਨ ਤਾਂ ਅਜਿਹੇ ਵੀ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਜੋ ਆਪਣੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਭਰ ਦੀ ਕਮਾਈ ਹੱਜ 'ਤੇ ਜਾਣ ਲਈ ਸਾਂਭ ਕੇ ਰੱਖਦੇ ਹਨ।... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਦੁਨੀਆਂ ਦੇ ਕੁਝ ਹਿੱਸਿਆਂ 'ਚੋਂ ਅਜਿਹੇ ਹਾਜੀ ਵੀ ਪਹੁੰਚਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਮੀਲ ਦੀ ਦੂਰੀ ਕਈ ਦਿਨ ਪੈਦਲ ਚੱਲ ਕੇ ਤੈਅ ਕਰਕੇ ਮੱਕਾ ਪਹੁੰਚਦੇ ਹਨ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਮੁਸਲਮਾਨਾਂ ਲਈ ਇਸਲਾਮ ਦੇ ਪੰਜ ਥੰਮ੍ਹ ਕਾਫ਼ੀ ਮਾਅਨੇ ਰੱਖਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਪੰਜ ਥੰਮ੍ਹ ਸੰਕਲਪ ਵਾਂਗ ਹਨ। ਇਸਲਾਮ ਮੁਤਾਬਕ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਜਿਊਣ ਲਈ ਇਹ ਕਾਫ਼ੀ ਅਹਿਮ ਹਨ।

ਹੱਜ 'ਤੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਸਾਰੇ ਯਾਤਰੀ ਇੱਥੋਂ ਇੱਕ ਖ਼ਾਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦਾ ਕੱਪੜਾ ਪਹਿਨਦੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਅਹਿਰਾਮ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ

ਇਹ ਹਨ ਇਸਲਾਮ ਦੇ ਪੰਜ ਥੰਮ੍ਹ-

ਹੱਜ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ ਕੀ ਹੈ?

ਲਗਪਗ ਚਾਰ ਹਜ਼ਾਰ ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਮੱਕਾ ਦਾ ਮੈਦਾਨ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵੀਰਾਨ ਸੀ। ਮੁਸਲਮਾਨਾਂ ਦਾ ਅਜਿਹਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਅੱਲ੍ਹਾ ਨੇ ਪੈਗੰਬਰ ਅਬਰਾਹਿਮ (ਜਿਸਨੂੰ ਮੁਸਲਮਾਨ ਇਬ੍ਰਾਹਿਮ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ) ਨੂੰ ਹੁਕਮ ਦਿੱਤਾ ਸੀ ਕਿ ਉਹ ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਹਾਜਰਾ ਅਤੇ ਪੁੱਤਰ ਇਸਮਾਇਲ ਨੂੰ ਫ਼ਲਸਤੀਨ ਤੋਂ ਅਰਬ ਲੈ ਆਵੇ ਤਾਂ ਜੋ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਪਤਨੀ ਸਾਰਾ ਦੀ ਘ੍ਰਿਣਾ ਤੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ (ਹਾਜਰਾ ਅਤੇ ਇਸਮਾਇਲ) ਬਚਾਇਆ ਜਾ ਸਕੇ।

ਮੁਸਲਮਾਨਾਂ ਦਾ ਇਹ ਵੀ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਅੱਲ੍ਹਾ ਨੇ ਪੈਗੰਬਰ ਅਬਰਾਹਿਮ ਤੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਆਪਣੀ ਕਿਸਮਤ 'ਤੇ ਛੱਡ ਦੇਣ ਲਈ ਕਿਹਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਖਾਣ ਦੀਆਂ ਕੁਝ ਚੀਜ਼ਾਂ ਅਤੇ ਥੋੜ੍ਹਾ ਪਾਣੀ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਕੁਝ ਦਿਨਾਂ 'ਚ ਹੀ ਇਹ ਸਾਮਾਨ ਖ਼ਤਮ ਹੋ ਗਿਆ। ਹਾਜਰਾ ਅਤੇ ਇਸਮਾਇਲ ਭੁੱਖ ਤੇ ਪਿਆਸ ਨਾਲ ਬੇਹਾਲ ਹੋ ਗਏ।

ਮੁਸਲਮਾਨਾਂ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਨਿਰਾਸ਼ ਹਾਜਰਾ ਮੱਕਾ 'ਚ ਸਥਿਤ ਸਫ਼ਾ ਅਤੇ ਮਰਵਾ ਦੀਆਂ ਪਹਾੜੀਆਂ ਤੋਂ ਮਦਦ ਦੀ ਚਾਹਤ ਵਿੱਚ ਹੇਠਾਂ ਉੱਤਰੀ। ਭੁੱਖ ਅਤੇ ਥਕਾਨ ਨਾਲ ਟੁੱਟ ਚੁੱਕੀ ਹਾਜਰਾ ਡਿੱਗ ਗਈ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸੰਕਟ ਤੋਂ ਮੁਕਤੀ ਲਈ ਅੱਲ੍ਹਾ ਤੋਂ ਗੁਹਾਰ ਲਗਾਈ।

ਮੱਕਾ ਪਹੁੰਚਦੇ ਹੀ ਮੁਸਲਮਾਨ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਉਮਰਾ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਉਮਰਾ ਇੱਕ ਛੋਟੀ ਧਾਰਮਿਕ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਹੈ

ਮੁਸਲਮਾਨਾਂ ਦਾ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਹੈ ਕਿ ਇਸਮਾਇਲ ਨੇ ਜ਼ਮੀਨ 'ਤੇ ਪੈਰ ਮਾਰਿਆ ਤਾਂ ਧਰਤੀ ਹੇਠਾਂ ਤੋਂ ਪਾਣੀ ਆ ਗਿਆ ਅਤੇ ਦੋਵਾਂ ਦੀ ਜਾਨ ਬਚ ਗਈ।

ਹਾਜਰਾ ਨੇ ਪਾਣੀ ਨੂੰ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਖਾਣ ਦੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਬਦਲੇ ਪਾਣੀ ਦਾ ਵਪਾਰ ਵੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਇਸ ਪਾਣੀ ਨੂੰ ਹੁਣ ਆਬ-ਏ-ਜ਼ਮਜ਼ਮ ਯਾਨਿ ਜ਼ਮਜ਼ਮ ਖੂਹ ਦਾ ਪਾਣੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਮੁਸਲਮਾਨ ਇਸ ਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਪਵਿੱਤਰ ਪਾਣੀ ਮੰਨਦੇ ਹਨ ਅਤ ਹੱਜ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸਾਰੇ ਹਾਜੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਉਹ ਇਸ ਪਵਿੱਤਰ ਪਾਣੀ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਆਪਣੇ ਘਰ ਪਰਤਣ।

ਜਦੋਂ ਪੈਗੰਬਰ ਅਬਰਾਹਿਮ ਫ਼ਲਸਤੀਨ ਤੋਂ ਪਰਤੇ ਤਾਂ ਦੇਖਿਆ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਪਰਿਵਾਰ ਇੱਕ ਚੰਗੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਬਤੀਤ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਹ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹੈਰਾਨ ਸਨ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਮੁਸਲਮਾਨ ਮੰਨਦੇ ਹਨ ਕਿ ਇਸ ਦੌਰਾਨ ਪੈਗੰਬਰ ਅਬਰਾਹਿਮ ਨੂੰ ਅੱਲ੍ਹਾ ਨੇ ਇੱਕ ਤੀਰਥ ਅਸਥਾਨ ਬਣਾ ਕੇ ਸਮਰਪਿਤ ਕਰਨ ਨੂੰ ਕਿਹਾ। ਅਬਰਾਹਿਮ ਅਤੇ ਇਸਮਾਇਲ ਨੇ ਪੱਥਰ ਦੀ ਇੱਕ ਛੋਟੀ ਜਿਹੀ ਇਮਾਰਤ ਦੀ ਉਸਾਰੀ ਕੀਤੀ। ਇਸ ਨੂੰ ਹੀ ਕਾਬਾ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਅੱਲ੍ਹਾ...


ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਦੇ ਸਰਕਾਰੀ ਟੀਵੀ ਚੈਨਲ ਨੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਜਾਂਚ ਦੇ ਹਵਾਲੇ ਨਾਲ ਦੱਸਿਆ ਹੈ ਕਿ ਖਾਸ਼ੋਗੀ ਦੀ ਦੂਤਾਵਾਸ ਅੰਦਰ ਝਗੜੇ ਦੌਰਾਨ ਉਹ ਮਾਰੇ ਗਏ।

ਤੁਰਕੀ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਰਜ਼ਪ ਤਾਇਪ ਅਰਦੋਆਨ ਨੇ ਇੱਕ ਵਾਰ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਹੈ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਸ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਸਾਰੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਨੂੰ ਦਿੱਤੀ ਹੈ।

ਪੱਤਰਕਾਰ ਖਾਸ਼ੋਜੀ ਨੂੰ ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਦੀ ਸਰਕਾਰ ਖ਼ਾਸ ਕਰਕੇ ਕ੍ਰਾਊਨ ਪ੍ਰਿੰਸ ਮੋਹੰਮਦ ਬਿਨ ਸਲਮਾਨ ਦੇ ਆਲੋਚਕ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। 2 ਅਕਤੂਬਰ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਤੁਰਕੀ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਇਸਤੰਬੁਲ ਵਿਚਲੇ ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਦੇ ਸਫ਼ਾਰਤਖ਼ਾਨੇ ਵਿੱਚ ਕਤਲ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਸਾਊਦੀ ਨੇ ਹਾਲਾਂਕਿ ਕਤਲ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕੀਤੀ ਸੀ ਪਰ ਇਸ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਹੀ ਪਰਿਵਾਰ ਦੇ ਹੱਥ ਦੇ ਦਾਆਵੇ ਤੋਂ ਇਨਕਾਰ ਕੀਤਾ ਸੀ।

ਮੁੱਢ ਵਿੱਚ ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਸੀ ਕਿ ਖ਼ਾਸ਼ੋਜੀ ਸਫ਼ਾਰਤਖ਼ਾਨੇ ਤੋਂ ਸਹੀ ਸਲਾਮਤ ਬਾਹਰ ਚਲੇ ਗਏ ਸਨ।

ਤੁਰਕੀ ਨੇ ਕਦੇ ਵੀ ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਨੂੰ ਕਸੂਰਵਾਰ ਨਹੀਂ ਠਹਿਰਾਇਆ।

ਤੁਰਕੀ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਰਜ਼ਪ ਤਾਇਪ ਅਰਦੋਆਨ ਨੇ ਇਹ ਜਾਣਕਾਰੀ ਇੱਕ ਟੀਵੀ ਪ੍ਰਸਾਰਣ ਵਿੱਚ ਦਿੱਤੀ।

ਤੁਰਕੀ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਨੇ ਸ਼ਨਿੱਚਰਵਾਰ ਨੂੰ ਇੱਕ ਟੀਵੀ ਪ੍ਰਸਾਰਣ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ, "ਅਸੀਂ ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ, ਵਾਸ਼ਿੰਗਟਨ, ਜਰਮਨੀ, ਫਰਾਂਸ ਅਤੇ ਇੰਗਲੈਂਡ ਨੂੰ ਰਿਕਾਰਡਿੰਗ ਦੇ ਦਿੱਤੀ ਹੈ।"

ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ 'ਉਸ ਦਿਨ ਉੱਥੇ ਹੋਇਆ ਗੱਲਬਾਤ ਸੁਣਿਆ ਹ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ੈ'" ਹਾਲਾਂਕਿ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਦੇਸ ਜਾਂ ਆਗੂ ਨੇ ਇਹ ਗੱਲਬਾਤ ਸੁਣਨ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ।

ਹਾਲਾਂਕਿ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਦੇਸ ਨੇ ਹਾਲੇ ਤੱਕ ਇਹ ਨਹੀਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਸਨੇ ਇਹ ਰਿਕਾਰਡਿੰਗ ਸੁਣੀ ਹੈ।

ਬਰਤਾਨੀਆ ਦੇ ਵਿਦੇਸ਼ ਮੰਤਰਾਲੇ ਨੇ ਬੀਬੀਸੀ ਦੇ ਪੁੱਛਣ ਤੇ ਨਾ ਤਾਂ ਟੇਪ ਮਿਲਣ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਨਾ ਹੀ ਇਨਕਾਰ ਕੀਤਾ।

ਖ਼ਾਸ਼ੋਜੀ ਦੀ ਮੰਗੇਤਰ ਨੇ ਦੁਨੀਆਂ ਦੇ ਆਗੂਆਂ ਨੂੰ ਅਪੀਲ ਕੀਤੀ ਸੀ ਕਿ ਉਹ ਮਰਹੂਮ ਦੇ ਕਾਤਲਾਂ ਨੂੰ ਇਨਸਾਫ਼ ਦੇ ਘੇਰੇ ਵਿੱਚ ਲਿਆਂਦਾ ਜਾਵੇ।

ਖ਼ਾਸ਼ੋਜੀ ਕਤਲ: ਹੁਣ ਤੱਕ ਜੋ ਪਤਾ ਹੈ

ਖ਼ਾਸ਼ੋਜੀ ਦੀ ਮੌਤ ਕਿਵੇਂ ਹੋਈ ਇਸ ਬਾਰੇ ਹਾਲੇ ਕੋਈ ਸਹਿਮਤੀ ਨਹੀਂ ਬਣ ਸਕੀ। ਉਹ ਸਫ਼ਾਰਤਖ਼ਾਨੇ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਵਿਆਹ ਦੇ ਕਾਗਜ਼ਾਤ ਲੈਣ ਗਏ ਸਨ, ਪਰ ਬਾਹਰ ਨਹੀਂ ਆਏ।

ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਵਿੱਚ ਤੁਰਕੀ ਨੇ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਕਿ ਉਸ ਕੋਲ ਮੌਜੂਦ ਆਵਾਜੀ-ਰਿਕਾਰਡਿੰਗ ਮੁਤਾਬਕ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਤਸੀਹੇ ਦੇ ਕੇ ਕਤਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।

ਪਿਛਲੇ ਹਫ਼ਤ ਤੁਰਕੀ ਨੇ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਕਿ ਖਾਸ਼ੋਜੀ ਦੇ ਸਫ਼ਾਰਤਖ਼ਾਨੇ ਵਿੱਚ ਵੜਦਿਆਂ ਹੀ ਗਲਾ ਦੱਬ ਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਕਤਲ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਅਤੇ ਫੇਰ ਪਹਿਲੋਂ ਬਣਾਈ ਯੋਜਨਾ ਮੁਤਾਬਕ ਲਾਸ਼ ਨੂੰ ਖ਼ੁਰਦ-ਬੁਰਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ।

ਹਾਲੇ ਲਾਸ਼ ਨਹੀਂ ਮਿਲੀ ਤੇ ਤੁਰਕੀ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਉਸਨੂੰ ਤੇਜ਼ਾਬ ਵਿੱਚ ਪਾਕੇ ਗਾਲ਼ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ।

ਇਸ ਪੂਰੇ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਸਾਊਦੀ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਆਪਣੇ ਬਿਆਨ ਬਦਲਦਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।

ਪੱਤਰਕਾਰ ਖਾਸ਼ੋਜੀ ਬਾਰੇ ਹੋਰ ਪੜ੍ਹੋ:

ਪਹਿਲਾਂ ਉਹ ਕਹਿ ਰਿਹਾ ਸੀ ਕਿ ਉਹ ਸਹੀ ਸਲਾਮਤ ਬਾਹਰ ਆ ਗਏ ਸਨ ਫੇਰ ਉਸ ਨੇ ਕਤਲ ਕੀਤਾ ਜਾਣਾ ਮੰਨਿਆ।

ਸਾਊਦੀ ਨੇ 18 ਸ਼ੱਕੀਆਂ ਦੇ ਫੜ੍ਹੇ ਜਾਣ ਦੀ ਗੱਲ ਵੀ ਕੀਤੀ ਤਾਂ ਜੋ ਉਨ੍ਹਾਂ ਉੱਪਰ ਮੁੱਕਦਮਾਂ ਚਲਾਇਆ ਜਾ ਸਕੇ। ਤੁਰਕੀ ਇਨ੍ਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਹਵਾਲਗੀ ਦੀ ਮੰਗ ਕਰਦਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।

ਕੌਣ ਸਨ ਪੱਤਰਕਾਰ ਖ਼ਾਸ਼ੋਜੀ?

ਜਮਾਲ ਖਾਸ਼ੋਗੀ ਨੇ ਸਾਊਦੀ ਮੀਡੀਆ ਅਦਾਰਿਆਂ ਲਈ ਵੱਡੀਆਂ ਖ਼ਬਰਾਂ ਰਿਪੋਰਟ ਕੀਤੀਆਂ ਹਨ। ਉਹ ਪਹਿਲਾਂ ਤਾਂ ਸਊਦੀ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਵੀ ਸਲਾਹਕਾਰ ਸਨ ਪਰ ਫਿਰ ਉਹ ਰਿਸ਼ਤਾ ਖੱਟਾ ਹੋ ਗਿਆ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:


ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਦੇ ਸਰਕਾਰੀ ਟੀਵੀ ਚੈਨਲ ਨੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਜਾਂਚ ਦੇ ਹਵਾਲੇ ਨਾਲ ਦੱਸਿਆ ਹੈ ਕਿ ਖਾਸ਼ੋਜੀ ਦੂਤਾਵਾਸ ਅੰਦਰ ਝਗੜੇ ਦੌਰਾਨ ਉਹ ਮਾਰੇ ਗਏ।

ਤੁਰਕੀ ਵਿੱਚ ਸੱਤਾ ਉੱਤੇ ਕਾਬਿਜ਼ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਬੁਲਾਰੇ ਨੇ ਕਿਹਾ, ''ਤੁਰਕੀ ਇਸ ਮਾਮਲੇ 'ਤੇ ਕੋਈ ਪਰਦਾ ਨਹੀਂ ਪਾਵੇਗਾ।''

ਤੁਰਕੀ ਦੇ ਅਫ਼ਸਰਾਂ ਨੇ ਪਹਿਲਾਂ ਵੀ ਕਿਹਾ ਸੀ ਕਿ ਖਾਸ਼ੋਜੀ ਨੂੰ ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਦੇ ਸਿਫਾਰਤਖਾਨੇ ਅੰਦਰ ਜਾਣਬੁੱਝ ਕੇ ਕਤਲ ਕੀਤ ਗਿਆ ਸੀ।

ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਦੇ ਸਰਕਾਰੀ ਟੀਵੀ ਚੈਨਲ ਨੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਜਾਂਚ ਦੇ ਹਵਾਲੇ ਨਾਲ ਦੱਸਿਆ ਹੈ ਕਿ ਖਾਸ਼ੋਜੀ ਦੀ ਦੂਤਾਵਾਸ ਦੇ ਅੰਦਰ ਬਹਿਸ ਹੋਈ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇੱਕ ਝਗੜੇ ਦੌਰਾਨ ਉਹ ਮਾਰੇ ਗਏ।

ਖਾਸ਼ੋਜੀ ਦੋ ਅਕਤੂਬਰ ਤੋਂ ਗਾਇਬ ਸਨ ਅਤੇ ਸਾਊਦੀ ਪਿਛਲੇ 17 ਦਿਨ ਤੋਂ ਆਪਣੇ ਬਿਆਨ 'ਤੇ ਕਾਇਮ ਸੀ ਕਿ ਉਹ ਦੋ ਅਕਤੂਬਰ ਨੂੰ ਸਫ਼ਾਰਤਖ਼ਾਨੇ ਤੋਂ ਚਲੇ ਗਏ ਸਨ।

ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ ਤੁਰਕੀ ਦੇ ਅਖ਼ਬਾਰ ਸਰੋਤਾਂ ਦੇ ਹਵਾਲੇ ਨਾਲ ਲਗਾਤਾਰ ਛਾਪ ਰਹੇ ਸਨ ਕਿ ਖਾਸ਼ੋਜੀ ਦੀ ਸਫ਼ਾਰਤਖ਼ਾਨੇ ਵਿੱਚ ਹੱਤਿਆ ਹੋਈ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਖਾਸ਼ੋਜੀ 2 ਅਕਤੂਬਰ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਵਿਆਹ ਸਬੰਧੀ ਕੁਝ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ ਲੈਣ ਲਈ ਸਫ਼ਾਰਤਖਾਨੇ ਜਾਣ ਮਗਰੋਂ ਲਾਪਤਾ ਹਨ।

ਖਾਸ਼ੋਜੀ  ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਦੇ ਸ਼ਾਹੀ ਸ਼ਾਸਨ ਦੇ ਆਲੋਚਕ ਕਹੇ ਜਾਂਦੇ ਸਨ। ਇਲਜ਼ਾਮ ਸੀ ਕਿ ਤੁਰਕੀ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਇਸਤੰਬੁਲ 'ਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਹੀ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਸਫ਼ਾਰਤਖਾਨੇ 'ਚ ਹਲਾਕ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ  ਅਤੇ ਲਾਸ਼ ਦੇ ਟੋਟੇ ਕਰਕੇ ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਸੁੱਟ ਦਿੱਤੇ ਗਏ। ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਨੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਇਲਜ਼ਾਮਾਂ ਦਾ ਖੰਡਨ ਕੀਤਾ ਸੀ।

ਟਰੰਪ ਨੇ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਖਸ਼ੋਗੀ ਦੀ ਵਾਕਈ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ ਹੈ

ਅਮਰੀਕੀ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਡੌਨਲਡ ਟਰੰਪ ਨੇ ਵੀ ਆਖਿਆ ਹੈ ਕਿ ਖਾਸ਼ੋਜੀ ਦਾ ਕਤਲ ਮੰਦਭਾਗੀ ਘਟਨਾ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਅਮਰੀਕਾ ਇਸ ਮਾਮਲੇ ਦੀ ਜਾਂਚ ਦੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਕਰੇਗਾ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ

ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਤੁਰਕੀ ਦੀ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਸੀ ਕਿ ਉਸ ਕੋਲ ਹੱਤਿਆ ਦੀ ਆਡੀਓ ਤੇ ਵੀਡੀਓ ਰਿਕਾਰਡਿੰਗ ਹੈ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਉਸ ਨੇ ਅਜਿਹਾ ਕੁਝ ਜਨਤਕ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਹੈ।

ਇਸ ਘਟਨਾ ਕਰਕੇ ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਤੇ ਉਸ ਦੇ ਮਿੱਤਰ ਪੱਛਮੀ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿਚਾਲੇ ਰਿਸ਼ਤੇ ਖ਼ਰਾਬ ਹੁੰਦੇ ਨਜ਼ਰ ਆ ਰਹੇ ਹਨ।

ਇਸੇ ਕਰਕੇ ਸਊਦੀ ਅਰਬ 'ਚ ਹੋ ਰਹੇ ਇੱਕ ਕਾਰੋਬਾਰੀ ਸੰਮੇਲਨ 'ਚੋਂ ਅਮਰੀਕਾ ਤੇ ਯੂਕੇ ਨੇ ਆਪਣੇ ਨੁਮਾਇੰਦੇ ਵਾਪਸ ਬੁਲਾ ਲਏ ਸਨ। ਇਹ ਸੰਮੇਲਨ ਸਊਦੀ ਅਰਬ ਦੇ ਯੁਵਰਾਜ ਮੁਹੰਮਦ ਬਿਨ ਸਲਮਾਨ ਨੇ ਆਪਣੇ ਉਦਾਰਵਾਦੀ ਏਜੰਡੇ ਨੂੰ ਪੇਸ਼ ਕਰਨ ਲਈ ਰੱਖਿਆ ਹੈ।

ਸਊਦੀ ਅਰਬ ਦੇ ਕੌਂਸਲ ਮੁਹੰਮਦ ਅਲ-ਓਤੇਬੀ ਦੇ ਘਰ ਤੁਰਕੀ ਪੁਲਿਸ

ਖਾਸ਼ੋਜੀ ਦਾ ਭੇਦ

ਜਮਾਲ ਖਾਸ਼ੋਜੀ ਨੂੰ ਆਖ਼ਿਰੀ ਵਾਰ 2 ਅਕਤੂਬਰ ਨੂੰ ਇਸਤੰਬੁਲ ਵਿੱਚ ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਦੇ ਸਫ਼ਾਰਤਖਾਨੇ ਦੇ ਅੰਦਰ ਵੜਦੇ ਦੇਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ।

ਤੁਰਕੀ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰੀ ਕਹਿੰਦੇ ਸਨ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਅੰਦਰ ਵੜਦੇ ਹੀ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ, ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਵੱਢ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਤੇ ਗਾਇਬ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ।

ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਨੇ ਪਹਿਲਾਂ ਤਾਂ ਇਹ ਵੀ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਸੀ ਕਿ ਖਾਸ਼ੋਜੀ ਬਿਲਕੁਲ ਠੀਕ ਹਾਲਤ 'ਚ ਵਾਪਸ ਗਏ।

ਕੀ ਹਨ ਸਬੂਤ?

ਤੁਰਕੀ 'ਚ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਨੇੜੇ ਮੰਨੇ ਜਾਂਦੇ ਕੁਝ ਮੀਡੀਆ ਅਦਾਰਿਆਂ ਨੇ ਆਡੀਓ ਰਿਕਾਰਡਿੰਗ ਦਾ ਹਵਾਲਾ ਦਿੰਦਿਆਂ ਲਿਖਿਆ ਸੀ ਕਿ ਉਸ ਵਿੱਚ ਚੀਖਾਂ ਸੁਣੀਆਂ ਜਾ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ।

ਇਲਜ਼ਾਮ ਹੈ ਕਿ ਉਸ ਵਿੱਚ ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਦੇ ਕੌਂਸਲ ਮੁਹੰਮਦ ਅਲ-ਓਤੇਬੀ ਦੀ ਵੀ ਆਵਾਜ਼ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ

ਇੱਕ ਅਖ਼ਬਾਰ ਮੁਤਾਬਕ ਕੌਂਸਲ ਨੇ ਕਾਤਲਾਂ ਨੂੰ ਕਿਹਾ, "ਇਹ ਬਾਹਰ ਜਾ ਕੇ ਕਰੋ। ਤੁਸੀਂ ਮੈਨੂੰ ਫਸਾ ਦਿਓਗੇ।"

ਤੁਰਕੀ ਦੇ ਮੀਡੀਆ ਦਾ ਇਹ ਵੀ ਦਾਅਵਾ ਹੈ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ 15 ਹੱਤਿਆਰਿਆਂ ਦੇ ਦਸਤੇ ਦੀ ਪਛਾਣ ਕਰ ਲਈ ਹੈ।

ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ ਸਾਊਦੀ ਅਧਿਕਾਰੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਇਹ ਸਭ ਬੇਬੁਨਿਆਦ ਹੈ ਅਤੇ ਉਹ ਜਾਂਚ 'ਚ ਸਹਿਯੋਗ ਕਰਨ ਲਈ ਤਿਆਰ ਹਨ।

ਮਨੁੱਖੀ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਲਈ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਕਈ ਸੰਗਠਨਾਂ ਨੇ ਇਸ ਵਿੱਚ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਵੱਲੋਂ ਇਸ ਮਾਮਲੇ ਦੀ ਜਾਂਚ ਦੀ ਮੰਗ ਕੀਤੀ ਹੈ

ਕੌਣ ਹੈ ਇਹ ਪੱਤਰਕਾਰ?

ਜਮਾਲਖਾਸ਼ੋਜੀ ਨੇ ਸਾਊਦੀ ਮੀਡੀਆ ਅਦਾਰਿਆਂ ਲਈ ਵੱਡੀਆਂ ਖ਼ਬਰਾਂ ਰਿਪੋਰਟ ਕੀਤੀਆਂ ਹਨ। ਉਹ ਪਹਿਲਾਂ ਤਾਂ ਸਊਦੀ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਵੀ ਸਲਾਹਕਾਰ ਸਨ ਪਰ ਫਿਰ ਉਹ ਰਿਸ਼ਤਾ ਖੱਟਾ ਹੋ ਗਿਆ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ

ਜਮਾਲ ਮੰਗਲਵਾਰ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਤਲਾਕ ਦੇ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ ਲੈਣ ਲਈ ਸਫ਼ਾਰਤਖਾਨੇ ਜਾਣ ਮਗਰੋਂ ਲਾਪਤਾ ਸਨ।

ਤੁਹਾਨੂੰ ਇਹ ਵੀ ਪਸੰਦ ਆ ਸਕਦਾ ਹੈ

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM, TWITTER, YouTube 'ਤੇ ਜੁੜੋ।)


ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਨੇ ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਦਖ਼ਲ ਦੀ ਕੀਤੀ ਨਿੰਦਾ

ਸਾਊਦੀ ਦੇ ਵਿਦੇਸ਼ ਮੰਤਰੀ ਨੇ ਇਸ ਕਦਮ ਨੂੰ "ਝੂਠੇ ਦੋਸ਼ਾਂ" 'ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ "ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇਸ ਦੇ ਅੰਦਰੂਣੀ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਦਖ਼ਲ" ਕਰਾਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।

ਵੀਰਵਾਰ ਨੂੰ ਅਮਰੀਕੀ ਸੀਨੇਟ 'ਚ ਪਾਸ ਹੋਏ ਮਤੇ ਕਾਫੀ ਸੰਕੇਤਾਮਕ ਸਨ ਅਤੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਕਾਨੂੰਨ ਬਣਨ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਵੀ ਘੱਟ ਹੈ।

ਪਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸਾਊਦੀ ਨੀਤੀਆਂ ਪ੍ਰਤੀ ਅਮਰੀਕੀ ਸੀਨੇਟਸ ਦੇ ਗੁੱਸੇ ਵਾਲੇ ਰਵੱਈਆ ਬਾਰੇ ਅਮਰੀਕੀ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਡੌਨਲਡ ਟਰੰਪ ਨੂੰ ਚੇਤਾਵਨੀ ਦਿੱਤੀ।

ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵੱਲੋਂ 11 ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਖਾਸ਼ੋਜੀ ਦੇ ਕਤਲ ਵਿੱਚ ਮੁਲਜ਼ਮ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ।

ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਦਾ ਕੀ ਕਹਿਣਾ ਹੈ?

ਅਧਿਕਾਰਤ ਸਾਊਦੀ ਪ੍ਰੈਸ ਏਜੰਸੀ ਮੁਤਾਬਕ, ਸਾਊਦੀ ਦੇ ਵਿਦੇਸ਼ ਮੰਤਰੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਹੈ, "ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਅਮੀਰੀਕ ਸੀਨੇਟ ਦੇ ਮੌਜੂਦਾ ਸਥਿਤੀ ਦੀ ਨਿੰਦਾ ਕੀਤੀ ਹੈ।"

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ-

ਕੀ ਹੈ ਸਾਊਦੀ ਆਲੋਚਨਕ ਖਾਸ਼ੋਜੀ ਵਰਗਿਆਂ ਦੀ ਕਹਾਣੀ

ਇਸ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਸਥਿਤੀ "ਝੂਠੇ ਇਲਜ਼ਾਮਾਂ 'ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਹੈ ਅਤੇ ਉਹ ਆਪਣੇ ਅੰਦਰੂਨੀ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਦਖ਼ਲ ਨੂੰ ਬਰਦਾਸ਼ਤ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ।"

ਅਮਰੀਕਾ ਨੇ ਅਜੇ ਤੱਕ ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਵੱਲੋਂ ਜਾਰੀ ਇਸ ਬਿਆਨ 'ਤੇ ਕੋਈ ਪ੍ਰਤੀਕਿਰਿਆ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤੀ।

ਕੀ ਹਨ ਅਮਰੀਕੀ ਸੀਨੇਟ ਦੇ ਮਤੇ?

ਵੀਰਵਾਰ ਨੂੰ ਅਮਰੀਕੀ ਸੀਨੇਟ ਵਿੱਚ ਅਜਿਹਾ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਹੋਇਆ ਕਿ 1973 ਵਾਰ ਪਾਵਰ ਐਕਟ ਤ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਹਿਤ ਫੌਜੀ ਸੰਘਰਸ਼ 'ਚੋਂ ਆਪਣੀ ਸੈਨਾ ਵਾਪਸ ਬੁਲਾਉਣ 'ਤੇ ਕਾਂਗਰਸ ਦੀ ਸਹਿਮਤੀ ਬਣੀ।

ਇਸ ਮਤੇ ਨੂੰ 56-41 ਦੀਆਂ ਵੋਟਾਂ ਨਾਲ ਪਾਸ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।

ਸੀਨੇਟ ਨੇ ਸਰਬਸੰਮਤੀ ਨਾਲ ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਦੇ ਕ੍ਰਾਊਨ ਪ੍ਰਿੰਸ ਮੁਹੰਮਦ ਬਿਨ ਸਲਮਾਨ ਨੂੰ ਜਮਾਲ ਖਾਸ਼ੋਗੀ ਦੇ ਕਤਲ ਲਈ ਦੋਸ਼ੀ ਠਹਿਰਾਇਆ।

ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਸੀਨੇਟ ਨੇ ਸਰਬਸੰਮਤੀ ਨਾਲ ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਦੇ ਕ੍ਰਾਊਨ ਪ੍ਰਿੰਸ ਮੁਹੰਮਦ ਬਿਨ ਸਲਮਾਨ ਨੂੰ ਵਾਸ਼ਿੰਗਟਨ ਪੋਸਟ ਦੇ ਰਿਪੋਰਟ ਜਮਾਲ ਖਾਸ਼ੋਜੀ ਦੇ ਅਕਤੂਬਰ 'ਚ ਹੋਏ ਕਤਲ ਲਈ ਦੋਸ਼ੀ ਠਹਿਰਾਇਆ।

ਜਮਾਲ ਖਾਸ਼ੋਜੀ ਕੌਣ ਸੀ?

ਖ਼ਾਸ਼ੋਜੀ ਦੀ ਮੌਤ ਕਿਵੇਂ ਹੋਈ ਇਸ ਬਾਰੇ ਹਾਲੇ ਕੋਈ ਸਹਿਮਤੀ ਨਹੀਂ ਬਣ ਸਕੀ। ਉਹ ਤੁਰਕੀ ਸਥਿਤ ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਦੇ ਸਫ਼ਾਰਤਖ਼ਾਨੇ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਵਿਆਹ ਦੇ ਕਾਗਜ਼ਾਤ ਲੈਣ ਗਏ ਸਨ, ਪਰ ਬਾਹਰ ਨਹੀਂ ਆਏ।

ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਵਿੱਚ ਤੁਰਕੀ ਨੇ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਕਿ ਉਸ ਕੋਲ ਮੌਜੂਦ ਆਵਾਜੀ-ਰਿਕਾਰਡਿੰਗ ਮੁਤਾਬਕ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਤਸੀਹੇ ਦੇ ਕੇ ਕਤਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।

ਖਾਸ਼ੋਜੀ ਇੱਕ ਮੰਨੇ-ਪ੍ਰਮੰਨੇ ਪੱਤਰਕਾਰ ਸਨ।  ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਅਫਗਾਨਿਸਤਾਨ 'ਤੇ ਸੋਵੀਅਤ ਹਮਲੇ ਅਤੇ ਓਸਾਮਾ ਬਿਨ ਲਾਦੇਨ ਸਣੇ ਕਈ ਅਹਿਮ ਖਬਰਾਂ ਕਵਰ ਕੀਤੀਆਂ ਸਨ।

ਕਈ ਦਹਾਕਿਆਂ ਤੱਕ ਉਹ ਸਾਊਦੀ ਸ਼ਾਹੀ ਪਰਿਵਾਰ ਦੇ ਕਰੀਬੀ ਰਹੇ ਅਤੇ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਸਲਾਹਕਾਰ ਵੀ ਰਹੇ। ਪਰ ਫਿਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਉੱਤੇ ਭਰੋਸਾ ਨਾ ਰਿਹਾ ਅਤੇ ਖੁਦ ਹੀ ਦੇਸ ਨਿਕਾਲਾ ਲੈ ਕੇ ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਚਲੇ ਗਏ ਸਨ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਜਮਾਲ ਖਾਸ਼ੋਗੀ ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਦੇ ਉੱਘੇ ਪੱਤਰਕਾਰ ਸਨ

ਉੱਥੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਵਾਸ਼ਿੰਗਟਨ ਪੋਸਟ ਲਈ ਕਾਲਮ ਲਿਖਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਕਰਾਊਨ ਪ੍ਰਿੰਸ ਮੁਹੰਮਦ ਬਿਨ ਸਲਮਾਨ ਦੀਆਂ ਨੀਤੀਆਂ ਦੀ ਆਲੋਚਨਾ ਕੀਤੀ।

ਸਾਊਦੀ ਸ਼ਹਿਜ਼ਾਦੇ ’ਤੇ ਕਿਉਂ ਲੱਗੇ ਕਤਲ ਦੇ ਇਲਜ਼ਾਮ?

ਪਿਛਲੇ ਹਫ਼ਤੇ ਅਮਰੀਕੀ ਸੀਨੇਟ ਨੇ ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਦੇ ਸ਼ਹਿਜ਼ਾਦੇ ਨੂੰ ਖਾਸ਼ੋਜੀ ਦੇ ਕਤਲ ਦਾ ਦੋਸ਼ੀ ਮੰਨਿਆ ਸੀ। ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਸੀਆਈਏ ਨੇ ਵੀ ਖਾਸ਼ੋਜੀ ਨੂੰ ਹੀ ਕਤਲ ਦਾ ਦੋਸ਼ੀ ਮੰਨਿਆ ਸੀ।

ਅਮਰੀਕੀ ਮੀਡੀਆ ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਮੁਤਾਬਕ ਸੈਂਟ੍ਰਲ ਇੰਟੈਲੀਜੈਂਸ ਏਜੰਸੀ (ਸੀਆਈਏ) ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਪੱਤਰਕਾਰ ਜਮਾਲ ਖਾਸ਼ੋਜੀ ਦੀ ਮੌਤ ਦੇ ਆਦੇਸ਼ ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਦੇ ਕ੍ਰਾਊਨ ਪ੍ਰਿੰਸ ਮੁਹੰਮਦ ਬਿਨ ਸਲਮਾਨ ਨੇ ਦਿੱਤੇ ਸਨ।

ਖਾਸ਼ੋਜੀ ਦੀ ਮੰਗੇਤਰ ਸੈਂਗਿਜ਼ ਕਈ ਘੰਟੇ ਦੂਤਾਵਾਸ ਦੇ ਬਾਹਰ 10 ਘੰਟੇ ਉਡੀਕ ਕਰਦੀ ਰਹੀ

ਏਜੰਸੀ ਦੇ ਕਰੀਬੀ ਸੂਤਰਾਂ ਮੁਤਾਬਕ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸਬੂਤਾਂ ਦਾ ਵਿਸਥਾਰ 'ਚ ਮੁਲੰਕਣ ਕੀਤਾ ਹੈ।

ਅਮਰੀਕੀ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਅਜਿਹੇ ਕਾਰੇ ਨੂੰ ਅੰਜਾਮ ਦੇਣ ਲਈ ਪ੍ਰਿੰਸ ਦੇ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਦੀ ਲੋੜ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।

ਹਾਲਾਂਕਿ ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਨੇ ਇਸ ਦਾਅਵੇ ਨੂੰ ਨਕਾਰਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕ੍ਰਾਊਨ ਪ੍ਰਿੰਸ ਨੂੰ ਇਸ ਕਤਲ ਬਾਰੇ ਕੋਈ ਜਾਣਕਾਰੀ ਨਹੀਂ ਸੀ।

ਤੁਰਕੀ ਦਾ ਸਾਊਦੀ 'ਤੇ ਸਿੱਧਾ ਦੋਸ਼

ਤੁਰਕੀ ਦੇ ਸੀਨੀਅਰ ਅਧਿਕਾਰੀ ਯਾਸਿਨ ਆਕਤਾਏ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਜਮਾਲ ਖਾਸ਼ੋਜੀ ਦੀ ਲਾਸ਼ ਦੇ ਟੁਕੜੇ ਕਰਕੇ ਤੇਜ਼ਾਬ ਵਿਚ ਪਾ...


ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਪੱਤਰਕਾਰ ਜਮਾਲ ਖਾਸ਼ੋਗੀ ਇਸਤੰਬੁਲ ਸਥਿਤ ਸਫਾਰਤਖਾਨੇ ਵਿੱਚ 2 ਅਕਤੂਬਰ ਤੋਂ ਲਾਪਤਾ ਹਨ

ਏਜੰਸੀ ਦੇ ਕਰੀਬੀ ਸੂਤਰਾਂ ਮੁਤਾਬਕ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸਬੂਤਾਂ ਦਾ ਵਿਸਥਾਰ 'ਚ ਮੁਲੰਕਣ ਕੀਤਾ ਹੈ।

ਅਮਰੀਕੀ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਅਜਿਹੇ ਕਾਰੇ ਨੂੰ ਅੰਜਾਮ ਦੇਣ ਲਈ ਪ੍ਰਿੰਸ ਦੇ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਦੀ ਲੋੜ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।

ਹਾਲਾਂਕਿ ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਨੇ ਇਸ ਦਾਅਵੇ ਨੂੰ ਨਕਾਰਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕ੍ਰਾਊਨ ਪ੍ਰਿੰਸ ਨੂੰ ਇਸ ਕਤਲ ਬਾਰੇ ਕੋਈ ਜਾਣਕਾਰੀ ਨਹੀਂ ਸੀ।

2 ਅਕਤੂਬਰ ਨੂੰ ਖਾਸ਼ੋਜੀ ਦਾ ਤੁਰਕੀ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਇਸਤੰਬੁਲ ਵਿਚਲੇ ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਦੇ ਸਫ਼ਾਰਤਖ਼ਾਨੇ ਵਿੱਚ ਕਤਲ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ-

ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਦੇ ਬਦਲਦੇ ਬਿਆਨ

ਖ਼ਾਸ਼ੋਜੀ ਸਫ਼ਾਰਤਖ਼ਾਨੇ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਵਿਆਹ ਦੇ ਕਾਗਜ਼ਾਤ ਲੈਣ ਗਏ ਸਨ, ਪਰ ਬਾਹਰ ਨਹੀਂ ਆਏ।

ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਵਿੱਚ ਤੁਰਕੀ ਨੇ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਕਿ ਉਸ ਕੋਲ ਮੌਜੂਦ ਆਵਾਜੀ-ਰਿਕਾਰਡਿੰਗ ਮੁਤਾਬਕ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਤਸੀਹੇ ਦੇ ਕੇ ਕਤਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।

ਫੇਰ ਤੁਰਕੀ ਨੇ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਕਿ ਖਾਸ਼ੋਜੀ ਦੇ ਸਫ਼ਾਰਤਖ਼ਾਨੇ ਵਿੱਚ ਵੜਦਿਆਂ ਹੀ ਗਲਾ ਦੱਬ ਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਕਤਲ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਅਤੇ ਫੇਰ ਪਹਿਲੋਂ ਬਣਾਈ ਯੋਜਨਾ ਮੁਤਾਬਕ ਲਾਸ਼ ਨੂੰ ਖ਼ੁਰਦ-ਬੁਰਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ।

ਹਾਲੇ ਲਾਸ਼ ਨਹੀਂ ਮਿਲੀ ਤੇ ਤੁਰਕੀ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਉਸਨੂੰ ਤੇਜ਼ਾਬ ਵਿੱਚ ਪਾਕੇ ਗਾਲ਼ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ।

ਇਸ ਪੂਰੇ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਸਾਊਦੀ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਆਪਣੇ ਬਿਆਨ ਬਦਲਦਾ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਰਿਹਾ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ-

ਖ਼ਾਸ਼ੋਜੀ ਕੌਣ ਸਨ?

ਜਮਾਲ ਖਾਸ਼ੋਜੀ ਨੇ ਸਾਊਦੀ ਮੀਡੀਆ ਅਦਾਰਿਆਂ ਲਈ ਵੱਡੀਆਂ ਖ਼ਬਰਾਂ ਰਿਪੋਰਟ ਕੀਤੀਆਂ ਹਨ। ਉਹ ਪਹਿਲਾਂ ਤਾਂ ਸਊਦੀ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਵੀ ਸਲਾਹਕਾਰ ਸਨ ਪਰ ਫਿਰ ਉਹ ਰਿਸ਼ਤਾ ਖੱਟਾ ਹੋ ਗਿਆ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ-

ਇਹ ਵੀਡੀਓ ਵੀ ਜ਼ਰੂਰ ਦੇਖੋ-

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM, TWITTERਅਤੇ YouTube 'ਤੇ ਜੁੜੋ।)


ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਵਿੱਚ ਔਰਤਾਂ 'ਤੇ 'ਮੇਲ ਗਾਰਡੀਅਸ਼ਿਪ ਸਿਸਟਮ' ਲਾਗੂ ਹੈ

ਹਾਲਾਂਕਿ ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਉੱਥੇ ਔਰਤਾਂ 'ਤੇ ਲੱਗੀ ਪਾਬੰਦੀ ਖ਼ਤਮ ਨਹੀਂ ਹੋਈ ਹੈ, ਖ਼ਾਸ ਕਰਕੇ ਉੱਥੇ ਔਰਤਾਂ 'ਤੇ 'ਮੇਲ ਗਾਰਡੀਅਨਸ਼ਿਪ ਸਿਸਟਮ' ਲਾਗੂ ਹੈ।

ਇਸ ਦੇ ਤਹਿਤ ਕਿਸੇ ਔਰਤ ਲਈ ਛੋਟੇ-ਵੱਡੇ ਫ਼ੈਸਲੇ ਲੈਣ ਦਾ ਅਧਿਕਾਰ ਕੇਵਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਿਤਾ, ਭਰਾ ਜਾਂ ਬੇਟੇ ਕੋਲ ਹੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।

ਇਸੇ ਸਾਲ ਜਨਵਰੀ 'ਚ ਔਰਤਾਂ 'ਤੇ ਲੱਗੀਆਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਪਾਬੰਦੀਆਂ ਦੀ ਗੱਲ ਉਦੋਂ ਸਾਹਮਣੇ ਆਈ, ਜਦੋਂ ਆਪਣੇ ਪਰਿਵਾਰ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ ਭੱਜੀ ਇੱਕ ਔਰਤ ਸਾਊਦੀ ਔਰਤਾਂ ਨੇ ਖ਼ੁਦ ਨੂੰ ਥਾਈਲੈਂਡ ਦੇ ਬੈਂਕਾਕ 'ਚ ਇੱਕ ਹੋਟਲ ਦੇ ਕਮਰੇ 'ਚ ਹੀ ਬੰਦ ਕਰ ਲਿਆ।

18 ਸਾਲਾ ਰਾਹਫ਼ ਮੁਹੰਮਦ ਅਲ-ਕਿਉਨੁਨ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਜੇਕਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਵਾਪਸ ਭੇਜਿਆ ਤਾਂ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਘਰ ਵਾਲੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਕਤਲ ਕਰ ਦੇਣ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ 'ਚ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਪਾਸਪੋਰਟ ਬਣਵਾਉਣ, ਦੇਸ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਜਾਣ, ਵਿਦੇਸ਼ 'ਚ ਪੜ੍ਹਣ ਜਾਂ ਫਿਰ ਸਰਕਾਰ ਕੋਲੋਂ ਸਕਾਲਰਸ਼ਿਪ ਲਈ ਅਰਜ਼ੀ ਦੇਣ, ਵਿਆਹ ਕਰਨ, ਜੇਲ੍ਹ ਤੋਂ ਰਿਹਾਅ ਹੋਣ, ਹਿੰਸਾ ਪੀੜਤਾਂ ਲਈ ਬਣੇ ਆਸਰਾ ਗ੍ਰਹਿ ਛੱਡਣ ਤੱਕ ਆਪਣੇ ਪੁਰਸ਼ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ ਦੀ ਮਦਦ ਲੈਣੀ ਪੈਂਦੀ ਹੈ।

ਸਾਲ 2000 'ਚ ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਸਾਰੇ ਵਿਤਕਰਿਆਂ ਦੇ ਖ਼ਾਤਮੇ ਲਈ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਕਨਵੈਨਸ਼ਨ ਨੂੰ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਦਿੱਤੀ ਸੀ

ਮਿਸਰ-ਅਮਰੀਕੀ ਮੂਲ ਦੀ ਪੱਤਰਕਾਰ ਮੋਨਾ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਏਲਤਹਾਵੀ ਕਹਿੰਦੀ ਹੈ, "ਇਹ ਵਿਵਸਥਾ ਜਨਮ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦੇ ਰਸਤੇ ਤੈਅ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਤਾਉਮਰ ਉਨਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਨਾਬਾਲਗਾਂ ਵਰਗਾ ਸਲੂਕ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।"

ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਨੇ ਸਾਲ 2000 'ਚ ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਸਾਰੇ ਵਿਤਕਰਿਆਂ ਦੇ ਖ਼ਾਤਮੇ ਲਈ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਕਨਵੈਨਸ਼ਨ ਨੂੰ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਦਿੱਤੀ ਸੀ ਅਤੇ ਕਿਹਾ ਸੀ ਕਿ ਸ਼ਰੀਆ ਕਾਨੂੰਨ ਜਾਂ ਇਸਲਾਮੀ ਕਾਨੂੰਨ ਮੁਤਾਬਕ ਦੇਸ 'ਚ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਸਮਾਨਤਾ ਦਾ ਅਧਿਕਾਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।

ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਰੁਕਾਵਟ

ਇਸ ਰੂੜਵਾਦੀ ਖਾੜੀ ਦੇਸ 'ਚ ਪਬਲਿਕ ਸਕੂਲਾਂ 'ਚ ਔਰਤਾਂ ਤੇ ਕੁੜੀਆਂ ਦੇ ਖੇਡਣ 'ਤੇ ਅਤੇ ਸਟੇਡੀਅਮ 'ਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਫੁੱਟਬਾਲ ਮੈਚ ਦੇਖਣ ਜਾਣ 'ਤੇ ਲੱਗੀ ਪਾਬੰਦੀ ਨੂੰ ਵੀ ਖ਼ਤਮ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

ਹਾਲਾਂਕਿ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਨੇ ਫਰਵਰੀ 2018 'ਚ ਚਿੰਤਾ ਜ਼ਾਹਿਰ ਕੀਤੀ ਸੀ ਕਿ ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਵਿਤਕਰੇ ਨੂੰ ਖ਼ਤਮ ਕਰਨ ਲਈ ਖ਼ਾਸ ਕਾਨੂੰਨ ਨਹੀਂ ਅਪਣਾ ਰਿਹਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸ ਨੇ ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਵਿਤਕਰੇ ਨੂੰ ਕਾਨੂੰਨੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪਰਿਭਾਸ਼ਤ ਵੀ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਹੈ।

ਗੱਡੀ ਚਲਾਉਣ ਦੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਤਾਂ ਮਿਲ ਗਈ, ਪਰ ਕਈ ਕੰਮ ਹਨ ਜੋ ਇਹ ਔਰਤਾਂ ਬਿਨਾਂ ਇਜਾਜ਼ਤ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦੀਆਂ

ਜਾਣਕਾਰਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਸੀ ਕਿ ਸਮਾਜ ਅਤੇ ਅਰਥਚਾਰੇ 'ਚ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਘੱਟ ਭਾਗੀਦਾਰੀ 'ਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਰੁਕਾਵਟ ਪੁਰਸ਼ ਪ੍ਰਧਾਨ ਵਿਵਸਥਾ ਹੀ ਹੈ।

ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਵਿਵਸਥਾ ਕੁਰਾਨ ਦੀ ਇੱਕ ਆਇਤ 'ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਹੈ ਜੋ ਸਾਊਦੀ ਧਾਰਮਿਕ ਵਿਵਸਥਾ ਦਾ ਵੀ ਆਧਾਰ ਹੈ।

ਇਸ ਆਇਤ ਮੁਤਾਬਕ, "ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਰੱਖਿਅਕ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਪੋਸ਼ਣ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਪੁਰਸ਼ ਹਨ ਕਿਉਂਕਿ ਈਸ਼ਵਰ ਨੇ ਇੱਕ ਨੂੰ ਵਧੇਰੇ ਤਾਕਤ ਦਿੱਤੀ ਹੈ ਅਤੇ ਨਾਲ ਹੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪਾਲਣ ਦੇ ਸਾਧਨ ਵੀ ਵਧੇਰੇ ਦਿੱਤੇ ਹਨ।"

ਸਾਲ 2016 ਵਿੱਚ ਆਈ ਹਿਊਮਨ ਰਾਈਟਰਜ਼ ਵਾਚ ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ ਮੁਤਾਬਕ, "ਕਈ ਥਾਵਾਂ 'ਤੇ ਅਰਬ ਪੁਰਸ਼ ਪ੍ਰਧਾਨ ਪ੍ਰਧਾਨ ਵਿਵਸਥਾ ਲਾਗੂ ਕਰਦਾ ਹੈ।"

ਰਿਪੋਰਟ 'ਚ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ ਸੀ ਕਿ ਇਸ ਵਿਵਸਥਾ 'ਤੇ ਸੁਆਲ ਕਰਨ ਵਾਲੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਜਾਂ ਤਾਂ ਜੇਲ੍ਹ ਭੇਜ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਾਂ ਫਿਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸਜ਼ਾ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

ਪੁਰਸ਼ ਪ੍ਰਧਾਨ ਵਿਵਸਥਾ

ਸਾਲ 2008 'ਚ ਇੱਕ ਮੰਨੀ-ਪ੍ਰਮੰਨੀ ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਦੀ ਕਾਰਕੁਨ ਸਮਰ ਬਦਾਵੀ ਆਪਣੇ ਪਰਿਵਾਰ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ ਆਸਰਾ ਗ੍ਰਹਿ ਚਲੀ ਗਈ ਸੀ।

ਮਿਸ਼ੇਲ ਓਬਾਮਾ ਅਤੇ ਹੈਰੀ ਕਲਿੰਟਨ ਨਾਲ ਸਮਰ ਬਦਾਵੀ

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ 'ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਕੁੱਟਮਾਰ ਕਰਨ ਦੇ ਇਲਜ਼ਾਮ ਲਗਾਏ ਸਨ। ਜਿਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸਮਰ ਨੇ 'ਮੇਲ ਗਾਰਡੀਅਨ ਸਿਸਟਮ' ਦੇ ਤਹਿਤ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਨੂੰ ਮਿਲੇ ਅਧਿਕਾਰ ਖ਼ਤਮ ਕਰਨ ਲਈ ਕਾਨੂੰਨੀ ਜੰਗ ਲੜਨ ਦਾ ਫ਼ੈਸਲਾ ਲਿਆ।

ਇਸ ਦੇ ਜੁਆਬ 'ਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਿਤਾ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ 'ਤੇ 'ਪਿਤਾ ਦੀ ਆਗਿਆ ਨਾ ਮੰਨਣ' ਦਾ ਇਲਜ਼ਾਮ ਲਗਾਇਆ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਅਦਾਲਤ ਨੇ 2010 'ਚ ਜੇਲ੍ਹ ਭੇਜਣ ਦੀ ਸਜ਼ਾ ਸੁਣਾਈ। ਜਿਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਮਨੁੱਖੀ ਅਧਿਕਾਰ ਕਾਰਕੁਨਾਂ  ਨੇ...


ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਪਰਵਾਸੀਆਂ ਦੀ ਤਾਦਾਦ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਹੈ

ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਦਾ ਇੱਕ ਤਿਹਾਈ ਹਿੱਸਾ ਰੇਗਿਸਤਾਨ ਹੈ। ਸਾਊਦੀ ਪੱਛਮ ਵਿੱਚ ਲਾਲ ਸਾਗਰ ਤੇ ਗਲਫ ਆਫ ਅਕਾਬਾ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਹੈ ਤੇ ਪੂਰਬ ਵਿੱਚ ਅਰਬ ਦੀ ਖਾੜੀ ਨਾਲ।

ਸਾਊਦੀ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਲੰਮੀ ਸੀਮਾ ਯਮਨ ਨਾਲ ਹੈ, 1458 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੀ।

ਦੱਖਣ ਵਿੱਚ ਓਮਾਨ ਨਾਲ 676 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੀ, ਜਾਰਡਨ ਨਾਲ 728 ਕਿਲੋਮੀਟਰ, ਇਰਾਕ ਨਾਲ 814 ਕਿਲੋਮੀਟਰ, ਕੁਵੈਤ ਨਾਲ 222 ਕਿਲੋਮੀਟਰ, ਯੂਏਈ ਨਾਲ 457 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਤੇ ਕਤਰ ਨਾਲ 60 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੀ ਸੀਮਾ ਲਗਦੀ ਹੈ।

ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਵਿੱਚ ਕੁੱਲ ਇੱਕ ਕਰੋੜ 11 ਲੱਖ ਪਰਵਾਸੀ ਹਨ। ਵਧੇਰੇ ਪਰਵਾਸੀ ਦੱਖਣੀ ਤੇ ਦੱਖਣੀ-ਪੂਰਬੀ ਏਸ਼ੀਆਈ ਦੇਸਾਂ ਦੇ ਹਨ। ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਪਰਵਾਸੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਤਾਦਾਦ ਭਾਰਤੀਆਂ ਦੀ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਮਾਰਚ 2017 ਦੇ ਅੰਕੜਿਆਂ ਮੁਤਾਬਕ ਸਾਊਦੀ ਵਿੱਚ 30 ਲੱਖ ਭਾਰਤੀ ਹਨ। ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ 15 ਲੱਖ, ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਦੇ 13 ਲੱਖ, ਇੰਡੋਨੇਸ਼ੀਆ ਦੇ 12 ਲੱਖ, ਫਿਲਿਪੀਨਜ਼ ਦੇ 10 ਲੱਖ, ਮਿਸਰ ਦੇ 80 ਹਜ਼ਾਰ ਤੇ ਸ੍ਰੀਲੰਕਾ ਦੇ 50 ਹਜ਼ਾਰ ਲੋਕ ਇੱਥੇ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਹਨ।

ਸਾਊਦੀ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਭਾਰਤੀ ਕਈ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਨਾਲ ਜੂਝ ਰਹੇ ਹਨ। ਕਈ ਵਾਰ ਤਾਂ ਉਹ ਏਜੰਟਾਂ ਦੀ ਠੱਗੀ ਦੇ ਸ਼ਿਕਾਰ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਤਾਂ ਕਈ ਵਾਰ ਸਾਊਦੀ ਵਿੱਚ ਨੇਮ ਅਤੇ ਕਾਨੂੰਨ ਤੋਂ ਅਨਜਾਨ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਮੁਸੀਬਤ ਵਿੱਚ ਫੱਸ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।

ਹਾਲ ਹੀ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਵਿੱਚ ਸਾਊਦੀ ਵਿੱਚ ਰਹਿ ਰਹੇ ਦੋ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬੀਆਂ ਸਤਵਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਤੇ ਹਰਜੀਤ ਸਿੰਘ ਦੇ ਸਿਰ ਵੱਢ ਦਿੱਤੇ ਗਏ। ਦੋਵੇਂ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਸੀ ਤੇ ਕਤਲ ਦੇ ਇੱਕ ਮਾਮਲੇ ਦੀ ਸਜ਼ਾ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਮੌਤ ਦਿੱਤੀ ਗਈ।

ਵਿਦੇਸ਼ ਮੰਤਰੀ ਸੁਸ਼ਮਾ ਸਵਰਾਜ ਨੂੰ ਟੈਗ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਅਜਿਹੇ ਕਈ ਟਵੀਟ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਲੋਕ ਆਪਣੀਆਂ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਦੱਸਦੇ ਹਨ।

ਕਈ ਲੋਕ ਕੰਮ ਦੇ ਬਦਲੇ ਪੈਸੇ ਨਾ ਮਿਲਣ ਦੀ ਤੇ ਕਈ ਤਸ਼ੱਦਦ ਦੀ ਸ਼ਿਕਾਇਤ ਕਰਦੇ ਹਨ।

ਕੀ ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਨਾ ਹੁਣ ਔਖਾ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ?

ਦਹਾਕਿਆਂ ਤੋਂ ਸਾਊਦੀ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਤੇ ਫਿਲਿਪੀਂਜ਼ ਦੇ ਕਰਮਚਾਰੀ ਉਹ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਹਨ ਜੋ ਕੰਮ ਸਾਊਦੀ ਦੇ ਲੋਕ ਕਰਨਾ ਪਸੰਦ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ।

ਵਾਲ ਸਟ੍ਰੀਟ ਜਨਰਲ ਦੀ ਇੱਕ ਰਿਪੋਰਟ ਮੁਤਾਬਕ ਕਿਚਨ, ਕੰਸਟ੍ਰਕਸ਼ਨ ਤੇ ਸਟੋਰ ਕਾਊਂਟਰ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਭਾਰਤੀ ਹੁੰਦੇ ਨੇ ਜਾਂ ਫਿਲਿਪੀਨਜ਼ ਦੇ ਲੋਕ ਹੁੰਦੇ ਨੇ। ਸਾਊਦੀ ਦੇ ਲੋਕ ਇਹ ਕੰਮ ਕਰਨਾ ਪਸੰਦ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ।

ਤੇਲ ਦੇ ਵੱਡੇ ਭੰਡਾਰ ਵਾਲੇ ਇਸ ਦੇਸ ਵਿੱਚ ਵਧੇਰੇ ਲੋਕ ਸਰਕਾਰੀ ਨੌਕਰੀ ਕਰਦੇ ਹਨ।

ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਕਈ ਕੰਮਾਂ ਵਿੱਚ ਉੱਥੇ ਦੇ ਨਾਗਰਿਕ ਕੁਸ਼ਲ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਪ੍ਰਾਈਵੇਟ ਸੈਕਟਰ ਵਿੱਚ ਨੌਕਰੀ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਉਤਸ਼ਾਹ ਵੀ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।

ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਕਰਮਚਾਰੀ ਕਈ ਤਰੀਕੇ ਦੀਆਂ ਪਰੇਸ਼ਾਨੀਆਂ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਦੇ ਹਨ

ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਕੰਪਨੀਆਂ ਲਈ ਉੱਥੇ ਦੇ ਨਾਗਰਿਕਾਂ 'ਤੇ ਕਈ ਤਰੀਕੇ ਦੇ ਦਬਾਅ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਦੇ ਘੱਟ ਘੰਟੇ ਤੇ ਚੰਗੀ ਤਨਖਾਹ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹਨ।

ਕਈ ਕੰਪਨੀਆਂ ਤਾਂ ਜੁਰਮਾਨੇ ਤੇ ਵੀਜ਼ਾ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ ਕਾਰਨ ਡਰੀਆਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਨੇਮਾਂ ਕਾਰਨ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸਾਊਦੀ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਨੌਕਰੀ 'ਤੇ ਰੱਖਣਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ।

ਵਾਲ ਸਟ੍ਰੀਟ ਜਨਰਲ ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ ਅਨੁਸਾਰ ਨੇਮਾਂ ਕਾਰਨ ਇਨ੍ਹਾਂ ਕੰਪਨੀਆਂ ਨੂੰ ਅਜਿਹੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਰੱਖਣਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਲੋੜ ਵੀ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ।

ਸਾਊਦੀ ਲੌਜਿਸਟਿਕਸ ਕੰਪਨੀ ਦੇ ਇੱਕ ਐਗਜ਼ੈਕੇਟਿਵ ਅਬਦੁਲ ਮੋਹਸਿਨ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਕੰਪਨੀ ਵਿੱਚ ਅੱਧੇ ਤੋਂ ਵੱਧ ਸਾਊਦੀ ਨਾਗਰਿਕ ਸਿਰਫ ਨਾਂ ਲਈ ਹਨ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਾਲ ਸਟ੍ਰੀਟ ਜਰਨਲ ਨੂੰ ਦਿੱਤੇ ਇੱਕ ਇੰਟਰਵਿਊ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ, ''ਮੇਰੀ ਕੰਪਨੀ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਕਰਮਚਾਰੀਆਂ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਨਹੀਂ ਚੱਲ ਸਕਦੀ, ਕਿਉਂਕਿ ਕੁਝ ਕੰਮ ਸਾਊਦੀ ਦੇ ਲੋਕ ਕਰ ਹੀ ਨਹੀਂ ਸਕਦੇ, ਇਨ੍ਹਾਂ 'ਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ ਟਰੱਕ ਡ੍ਰਾਈਵਰੀ।''

ਸਾਊਦੀ ਵਿੱਚ ਵਧਦੀ ਬੇਰੁਜ਼ਗਾਰੀ

ਦੇਸ ਦੇ ਸ਼ਾਹੀ ਸ਼ਾਸਕ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਕਰਮਚਾਰੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸਾਊਦੀ ਦੇ ਨਾਗਰਿਕਾਂ ਨੂੰ ਤਰਜੀਹ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਇਸ ਨਾਲ ਆਰਥਕ ਨੁਕਸਾਨ ਨਹੀਂ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।

ਮੁਹੰਮਦ ਬਿਨ-ਸਲਮਾਨ ਸਾਊਦੀ ਨੂੰ ਤੇਲ ਆਧਾਰਿਤ ਆਰਥਿਕਤਾ ਤੋਂ ਅੱਗੇ ਲੈ ਕੇ ਜਾਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਲਗਦਾ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਆਰਥਿਕਤਾ ਉਦੋਂ ਹੀ ਵਧੇਗੀ ਜਦੋਂ ਤੇਲ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰਤਾ ਘਟੇਗੀ।

ਸਮਾਚਾਰ ਏਜੰਸੀ ਰਾਇਟਰਜ਼ ਦੀ ਇੱਕ ਰਿਪੋਰਟ ਮੁਤਾਬਕ ਇਸੇ ਦੇ...


ਸਾਊਦੀ ਕ੍ਰਾਊਨ ਪ੍ਰਿੰਸ ਮੁਹੰਮਦ ਬਿਨ ਸਲਮਾਨ ਦੇ ਸਲਾਹਕਾਰ ਸਊਦ ਅਲ-ਖ਼ਤਾਨੀ ਤੋਂ ਪੁੱਛਗਿੱਛ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ

ਭਾਵੇਂ ਕਿ ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਨੇ ਖ਼ਾਸ਼ੋਜੀ ਨੂੰ ਕਤਲ ਕਰਵਾਉਣ ਦੇ ਇਲਜ਼ਾਮਾਂ ਨੂੰ ਨਕਾਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ ਪਰ ਬਾਅਦ ਵਿਚ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਸਬੂਤ ਮੀਡੀਆ ਵਿਚ ਵੀ ਸਾਹਮਣੇ ਆਏ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸਾਊਦੀ ਸਫ਼ਾਰਤਖ਼ਾਨੇ 'ਚ ਕਤਲ ਕੀਤੇ ਜਾਣ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕੀਤੀ।

ਹੁਣ ਇਸ ਮਾਮਲੇ 'ਚ ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਦੀ ਇੱਕ ਅਦਾਲਤ ਨੇ 2018 ਵਿੱਚ ਪੱਤਰਕਾਰ ਖਾਸ਼ੋਜੀ ਦੇ ਕਤਲ ਦੇ ਦੋਸ਼ 'ਚ 5 ਨੂੰ ਮੌਤ ਦੀ ਸਜ਼ਾ ਸੁਣਾਈ ਹੈ।

ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਦੇ ਸਰਕਾਰੀ ਵਕੀਲ ਸ਼ਲਾਨ ਅਲ-ਸ਼ਲਾਨ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਇਸ ਮਾਮਲੇ 'ਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਪੰਜ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਮੌਤ ਦੀ ਸਜ਼ਾ ਸੁਣਾਈ ਗਈ ਹੈ ਜੋ ਸਿੱਧੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕਤਲ 'ਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਸਨ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਕੁੱਲ ਮਿਲਾ ਕੇ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ 24 ਸਾਲ ਦੀ ਜੇਲ੍ਹ ਦੀ ਸਜ਼ਾ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਇਸ ਮਾਮਲੇ 'ਚ ਸਾਊਦੀ ਕ੍ਰਾਊਨ ਪ੍ਰਿੰਸ ਮੁਹੰਮਦ ਬਿਨ ਸਲਮਾਨ ਦੇ ਸਲਾਹਕਾਰ ਸਊਦ ਅਲ-ਖ਼ਤਾਨੀ ਤੋਂ ਪੁੱਛਗਿੱਛ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ ਪਰ ਉਨ੍ਹਾਂ 'ਤੇ ਕਿਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਇਲਜ਼ਾਮ ਨਹੀਂ ਲਗਾਏ ਗਏ।

ਖ਼ਾਸ਼ੋਜੀ ਦੀ ਆਖਰੀ ਗੱਲਬਾਤ

ਜਮਾਲ ਖਾਸ਼ੋਜੀ ਨੂੰ ਆਖ਼ਰੀ ਵਾਰ 2 ਅਕਤੂਬਰ 2018 ਨੂੰ ਤੁਰਕੀ ਦੇ ਇਸਤੰਬੁਲ ਵਿੱਚ ਸਾਊਦੀ ਸਫ਼ਾਰਤਖ਼ਾਨੇ ਦੇ ਬਾਹਰ ਦੇਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਤੁਰਕੀ ਨੇ ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ 'ਤੇ ਇਲਜ਼ਾਮ ਲਗਾਇਆ ਸੀ ਕਿ ਸਫ਼ਾਰਤਖ਼ਾਨੇ 'ਚ ਜਮਾਲ ਖਾਸ਼ੋਜੀ ਦਾ ਕਤਲ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਸੀ। ਪਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਲਾਸ਼ ਨਹੀਂ ਮਿਲੀ।

ਖ਼ਾਸ਼ੋਜੀ ਕਤਲ ਕਾਂਡ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਤੁਰਕੀ ਦੀਆਂ ਜਾਂਚ ਏਜੰਸੀਆਂ ਨੇ ਯੂਐਨਓ ਵਿੱਚ ਆ਼ਡਿਓ ਰਿਕਾਡਿੰਗ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੀ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿਚ ਕਾਤਲਾਂ ਦੇ ਖ਼ਾਸ਼ੋਜੀ ਨੂੰ ਕਤਲ ਕਰਕੇ ਉਸ ਦੀ ਲਾਸ਼ ਦੇ ਟੁਕੜੇ ਕਰਨ ਦੀ ਗੱਲਬਾਤ ਸੀ।

ਬੀਬੀਸੀ ਨੇ ਇਹ ਗੱਲਬਾਤ ਉਦੋਂ ਹੀ ਆਪਣੀ ਇੱਕ ਰਿਪੋਰਟ ਰਾਹੀ ਨਸ਼ਰ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਪੇਸ਼ ਹੈ ਉਸ ਗੱਲਬਾਤ ਦੇ ਕੁਝ ਅੰਸ਼

ਪਹਿਲਾ ਬੰਦਾ- 'ਕੀ ਲਾਸ਼ ਬੈਗ ਵਿਚ ਪੈ ਜਾਵੇਗੀ?'

ਦੂਜਾ- 'ਨਹੀਂ ਬਹੁਤ ਭਾਰੀ ਹੈ, ਜੋੜ ਵੱਖ ਹੋ ਜਾਣਗੇ।'

ਪੱਤਰਕਾਰ ਜਮਾਲ ਖਾਸ਼ੋਜੀ ਦੇ ਕਤਲ ਦੀ ਪੂਰੀ ਕਹਾਣੀ

ਪਹਿਲਾ- 'ਜੇ ਲਾਸ਼ ਭਾਰੀ ਹੈ ਤਾਂ ਵੀ ਕੋਈ ਸਮੱਸਿਆ ਨਹੀਂ'

ਦੂਜਾ- 'ਪਹਿਲਾਂ ਜ਼ਮੀਨ ਉੱਤੇ ਵੱਢਦੇ ਹਾਂ, ਫੇਰ ਟੋਟੇ ਕਰਕੇ ਲਿਫ਼ਾਫਿਆ ਵਿਚ ਪਾਉਂਦੇ ਹਾਂ। ਬਸ ਕੰਮ ਮੁੱਕ ਜਾਵੇਗਾ'।

ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਜਦੋਂ ਖ਼ਾਸ਼ੋਜ਼ੀ ਦੂਤਾਵਾਸ ਵਿਚ ਆਉਂਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਉਸ ਵੇਲੇ ਜਿਹੜੀ ਗੱਲਬਾਤ ਹੋਈ ਉਹ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੀ।

 ਤੀਜਾ - 'ਕੀ ਬਲ਼ੀ ਦਾ ਬੱਕਰਾ ਆ ਗਿਆ'

ਚੌਥਾ- ਹਾਂ, ਉਹ ਆ ਗਿਆ ਹੈ।

ਜਦੋਂ ਖ਼ਾਸ਼ੋਜ਼ੀ ਅੰਦਰ ਗਿਆ ਤਾਂ ਉੱਥੋਂ ਦੇ ਹਾਲਾਤ ਦੇਖ ਕੇ ਉਸ ਨੂੰ ਲੱਗਿਆ ਕਿ ਕੁਝ ਗੜਬੜ ਹੈ।

ਉਸ ਨੇ ਸਾਹਮਣੇ ਵਾਲੇ ਬੰਦੇ ਨੂੰ ਪੁੱਛਿਆ, ਇੱਥੇ ਤੋਲੀਆ ਪਿਆ ਹੈ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਮੈਨੂੰ ਨਸ਼ਾ ਦੇਵੋਗੇ ਤੇ ਬੇਹੋਸ਼ ਕਰੋਗੇ?

ਬੇਸ਼ੱਕ ਕਰਾਂਗੇ, ਅੱਗੋ ਉੱਤਰ ਆਇਆ

ਇਹ ਖ਼ਾਸ਼ੋਜ਼ੀ ਦੀ ਆਖ਼ਰੀ ਗੱਲਬਾਤ ਮੰਨੀ ਗਈ  ਸੀ।

ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਨੇ ਇਸ ਮਾਮਲੇ ਵਿਚ 11 ਸ਼ੱਕੀਆਂ ਉੱਤੇ ਕੇਸ ਚਲਾਇਆ ਸੀ ਅਤੇ ਮਾਮਲੇ ਦੀ ਸੁਣਵਾਈ ਬੰਦ ਕਮਰਾ ਹੋਈ।

ਪਰ ਸਵਾਲ ਇਹ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ ਕਿ ਕਤਲ ਦਾ ਹੁਕਮ ਕਿਸ ਨੇ ਦਿੱਤਾ ਸੀ।

ਇਸ ਮਾਮਲੇ ਵਿਚ ਤੁਰਕੀ ਦੀ ਯੂਐਨ ਵਿਚ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਦੂਤ ਐਗਨਿਸ ਕੈਲਾਮਾਰਡ ਨੇ ਕਿਹਾ ਸੀ ਕਿ ਇਹ ਕਤਲ ਰਾਜਸ਼ਾਹੀ ਨੇ ਕਰਵਾਇਆ ਹੈ। ਇਸ ਮਾਮਲੇ ਉੱਤੇ ਸਾਰੇ ਇਲਜ਼ਾਮਾਂ ਨੂੰ ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਨੇ ਰੱਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ।

ਖਾਸ਼ੋਜੀ ਦੀ ਮੰਗੇਤਰ ਹਤੀਜਾ ਜੇਂਗਿਜ਼ ਨੇ ਕਤਲ ਤੋਂ ਕੁਝ ਸਮੇਂ ਬਾਅਦ ਬੀਬੀਸੀ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕਰਦਿਆਂ ਕਿਹਾ ਸੀ, ''ਕਤਲ ਦੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਤੈਅ ਹੋਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ ਕਿ ਆਖ਼ਰ ਕਤਲ ਦਾ ਹੁਕਮ ਕਿਸ ਨੇ ਦਿੱਤਾ ਸੀ।''

ਖ਼ਾਸ਼ੋਜੀ ਨੂੰ ਮੌਤ ਤੌਰ ਆਖਰੀ ਵਾਰ ਦੇਖਣ ਵਾਲੀ ਮੰਗੇਤਰ ਨੇ ਕਿਹਾ ਸੀ, ''ਅਸੀ ਨਹੀਂ ਸੋਚਿਆ ਸੀ ਕਿ ਜਮਾਲ ਦਾ ਕਤਲ ਹੋ ਜਾਵੇਗਾ। ਇਹ ਬੇਹੱਦ ਹੈਰਾਨ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਸੀ ਅਸੀਂ ਜਲਦ ਹੀ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾਉਣ ਸੀ। ਮੈਨੂੰ ਅਜੇ ਵੀ ਇਸ ਉੱਤੇ ਵਿਸ਼ਵਾਸ਼ ਨਹੀਂ ਆ ਰਿਹਾ। ਅਸੀਂ ਇੱਕ ਦੂਜੇ ਨੂੰ ਅਲਵਿਦਾ ਤੱਕ ਨਹੀਂ ਕਹਿ ਸਕੇ ਉਹ ਦੂਤਾਵਾਸ ਦੇ ਅੰਦਰ ਗਏ ਪਰ ਬਾਹਰ ਨਹੀਂ ਆ ਸਕੇ। ਕਿਸੇ ਦੀ ਮੌਤ ਉੱਤੇ ਭਰੋਸਾ ਕਰਨ ਲਈ ਉਸ ਨੂੰ ਦੇਖਣਾ ਜਰੂਰੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।''

''ਅਸੀਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਆਖ਼ਰੀ ਵਾਰ ਨਹੀਂ ਦੇਖ ਸਕੇ ਸਾਨੂੰ ਨਹੀਂ ਪਤਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਕੀ ਹੋਇਆ। ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਦੇ ਐਲਾਨ ਤੱਕ ਮੈਂ ਉਮੀਦ ਨਹੀਂ ਛੱਡੀ ਸੀ। ਮੈਂ ਉਸ ਦਿਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵਾਰ ਵਾਰ ਮਰੀ ਆਖ਼ਰ ਉਹ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਪਿਆਰ ਕਰਦਾ ਸੀ। ਸ਼ਾਇਦ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਆਖ਼ਰੀ ਵਾਰ ਇਹੀ ਖ਼ਿਆਲ ਆਇਆ...


ਸਾਊਦੀ ਪ੍ਰਿੰਸ ਸਲਮਾਨ ਦੇ ਅਹਿਮ ਫੈਸਲੇ ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਆਏ ਬਦਲਾਅ

ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਿਤਾ ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਦੇ ਬਾਦਸ਼ਾਹ ਨਹੀਂ ਬਣੇ ਸਨ, ਮੁਹੰਮਦ ਬਿਨ ਸਲਮਾਨ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦੇਸ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਸ਼ਾਇਦ ਹੀ ਕੋਈ ਜਾਣਦਾ ਸੀ।

ਹੁਣ ਤਾਂ ਗੱਦੀ ਦੇ ਅਗਲੇ ਹੱਕਦਾਰ, ਇਸ 33-ਸਾਲਾ ਯੁਵਰਾਜ ਨੂੰ ਤੇਲ ਦੇ ਧਨੀ ਇਸ ਮੁਲਕ ਦਾ 'ਅਸਲ' ਬਾਦਸ਼ਾਹ ਹੀ ਸਮਝਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਪੱਛਮੀ ਦੇਸਾਂ ਦੇ ਆਗੂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਮਾਜਕ ਸੁਧਾਰਾਂ ਕਰਕੇ ਖੁਸ਼ ਹਨ। ਸਲਮਾਨ ਨੇ ਆਪਣੇ ਰੂੜ੍ਹੀਵਾਦੀ ਦੇਸ ਵਿੱਚ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਗੱਡੀ ਚਲਾਉਣ ਦਾ ਹੱਕ ਦਿੱਤਾ ਹੈ ਅਤੇ ਅਰਥਚਾਰੇ 'ਚ ਤੇਲ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਹੋਰਨਾਂ ਕਾਰੋਬਾਰਾਂ ਲਈ ਖੁਲ੍ਹਾਂ ਦਿੱਤੀਆਂ ਹਨ।

ਇਹ ਵੀ ਜ਼ਰੂਰ ਪੜ੍ਹੋ

ਉਹ ਬਾਦਸ਼ਾਹ ਦੇ ਤੀਜੀ ਪਤਨੀ ਨਾਲ ਵੱਡੇ ਪੁੱਤਰ ਹਨ

ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਗੁਆਂਢੀ ਮੁਲਕ ਯਮਨ ਵਿੱਚ ਜੰਗ ਛੇੜਨ ਕਰਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਨਿਖੇਧੀ ਹੋਈ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਹੋਰ ਖਾੜੀ  ਮੁਲਕ, ਕਤਰ ਨਾਲ ਝਗੜੇ ਲਈ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਵਿਰੋਧੀਆਂ ਖਿਲਾਫ ਸਖਤ ਕਾਰਵਾਈ ਲਈ ਵੀ ਨਿੰਦਾ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨਾ ਪਿਆ ਹੈ।

ਅਕਤੂਬਰ 2018 ਵਿੱਚ ਜਦੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਵੱਡੇ ਆਲੋਚਕ, ਸਾਊਦੀ ਪੱਤਰਕਾਰ ਜਮਾਲ ਖਾਸ਼ੋਜੀ ਦਾ ਕਥਿਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸਾਊਦੀ ਖੂਫੀਆ ਏਜੰਟਾਂ ਨੇ ਤੁਰਕੀ ਵਿੱਚ ਕਤਲ ਕੀਤਾ ਤਾਂ ਇਹ ਵੀ ਆਵਾਜ਼ਾਂ ਉੱਠੀਆਂ ਕਿ ਸਲਮਾਨ ਤੋਂ ਸ਼ਾਹੀ ਗੱਦੀ ਦਾ ਹੱਕ ਖੋਹ ਲਿਆ ਜਾਵੇ।

ਸੱਤਾ ਵੱਲ ਚੜ੍ਹਾਈ

ਮੁਹੰਮਦ ਬਿਨ ਸਲਮਾਨ ਦਾ ਜਨਮ 31 ਅਗਸਤ 19... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

85 ਨੂੰ ਹੋਇਆ। ਉਹ ਸਲਮਾਨ ਬਿਨ ਅਬਦੁਲ ਅਜ਼ੀਜ਼ ਅਲ ਸਾਊਦ ਦੀ ਤੀਜੀ ਪਤਨੀ ਦੇ ਵੱਡੇ ਪੁੱਤਰ ਹਨ। ਅਬਦੁਲ ਅਜ਼ੀਜ਼ ਉਸ ਵੇਲੇ ਯੁਵਰਾਜ ਸਨ ਅਤੇ ਫਿਰ ਬਾਦਸ਼ਾਹ ਬਣ ਗਏ।

ਮੁਹੰਮਦ ਬਿਨ ਸਲਮਾਨ ਨੇ ਰਿਆਸਤ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਰਿਆਦ ਵਿੱਚ ਕਿੰਗ ਸਾਊਦ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਕਾਨੂੰਨ ਵਿੱਚ ਸਨਾਤਕ ਡਿਗਰੀ ਹਾਸਲ ਕੀਤੀ।

ਰਿਆਸਤ ਦੇ ਕਈ ਮਹਿਕਮਿਆਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ 2019 ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪਿਤਾ ਦਾ ਸਪੈਸ਼ਲ ਐਡਵਾਈਜ਼ਰ (ਖਾਸ ਸਲਾਹਕਾਰ) ਲਗਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਿਤਾ ਉਸ ਵੇਲੇ ਰਿਆਦ ਸੂਬੇ ਦੇ ਗਵਰਨਰ ਸਨ।

ਇਹ ਵੀ ਜ਼ਰੂਰ ਪੜ੍ਹੋ

ਮੁਹੰਮਦ ਬਿਨ ਸਲਮਾਨ ਦੀ ਯੋਜਨਾ ਨੂੰ 'ਵਿਜਨ 2030' ਨਾਂ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ

ਮੁਹੰਮਦ ਬਿਨ ਸਲਮਾਨ ਦੀ ਸੱਤਾ ਵੱਲ ਚੜ੍ਹਾਈ 2013 ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਈ ਜਦੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਵਜ਼ੀਰ ਦਾ ਅਹੁਦਾ ਦੇ ਕੇ ਇੱਕ ਅਦਾਲਤ ਦਾ ਮੁਖੀ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ। ਇਹ ਅਦਾਲਤ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਿਤਾ ਦੀ ਸੀ ਜੋ ਕਿ ਉਸ ਤੋਂ ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਹੀ ਗੱਦੀ ਦੇ ਅਗਲੇ ਹੱਕਦਾਰ ਐਲਾਨੇ ਗਏ ਸਨ।

ਜਨਵਰੀ 2015 ਵਿੱਚ ਉਸ ਵੇਲੇ ਦੇ ਬਾਦਸ਼ਾਹ, ਅਬਦੁੱਲਾਹ ਬਿਨ ਅਬਦੁਲ ਅਜ਼ੀਜ਼ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋਈ ਤਾਂ ਮੁਹੰਮਦ ਬਿਨ ਸਲਮਾਨ ਦੇ ਪਿਤਾ ਨੂੰ 79 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ 'ਚ ਗੱਦੀ ਮਿਲ ਗਈ।

ਨਵੇਂ ਬਾਦਸ਼ਾਹ ਨੇ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦੋ ਫੈਸਲੇ ਕੀਤੇ — ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਸਲਮਾਨ ਨੂੰ ਰੱਖਿਆ ਮੰਤਰੀ ਬਣਾਇਆ ਅਤੇ ਭਤੀਜੇ ਮੁਹੰਮਦ ਬਿਨ ਨਾਏਫ ਨੂੰ ਸਲਮਾਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਗੱਦੀ ਦਾ ਅਗਲਾ ਹੱਕਦਾਰ ਐਲਾਨ ਦਿੱਤਾ।

ਯਮਨ ਵਿੱਚ ਜੰਗ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਨਾ ਯੁਵਰਾਜ ਸਲਮਾਨ ਦਾ ਵੱਡਾ ਫੈਸਲਾ ਸੀ।

ਜੰਗ ਦਾ ਫੈਸਲਾ

ਰੱਖਿਆ ਮੰਤਰੀ ਬਣਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਮੁਹੰਮਦ ਬਿਨ ਸਲਮਾਨ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਵੱਡਾ ਫੈਸਲਾ ਮਾਰਚ 2015 ਵਿੱਚ ਯਮਨ ਨਾਲ ਜੰਗ ਛੇੜਨ ਦਾ ਸੀ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਟੀਚਾ ਹੋਰਨਾਂ ਅਰਬ ਮੁਲਕਾਂ ਨਾਲ ਰਲ ਕੇ ਸਰਕਾਰ-ਵਿਰੋਧੀ ਹੂਥੀ ਲੜਾਕਿਆਂ ਨੂੰ ਹਰਾਉਣ ਦਾ ਸੀ। ਉਹ ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿਰੋਧੀਆਂ ਨੂੰ ਈਰਾਨ ਦਾ ਹਥਕੰਡਾ ਸਮਝਦੇ ਸਨ।

ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿਰੋਧੀਆਂ ਨੇ ਯਮਨ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਉੱਤੇ ਕਬਜ਼ਾ ਕਰ ਲਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਨੂੰ ਮੁਲਕ ਛੱਡਣ 'ਤੇ ਮਜਬੂਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ।

ਹੁਣ ਤੱਕ ਚੱਲ ਰਹੀ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਅਤੇ ਸਾਥੀ ਦੇਸਾਂ ਨੂੰ ਬਹੁਤੀ ਕਾਮਯਾਬੀ ਨਹੀਂ ਮਿਲੀ ਹੈ, ਸਗੋਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਉੱਪਰ ਜੰਗ ਦੌਰਾਨ ਲੋਕਾਂ ਉੱਤੇ ਤਸ਼ੱਦਦ ਕਰਨ ਅਤੇ ਮਨੁੱਖੀ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਦੀ ਉਲੰਘਣਾ ਕਰਨ ਦੇ ਇਲਜ਼ਾਮ ਲੱਗੇ ਹਨ। ਇਲਜ਼ਾਮ ਇਹ ਵੀ ਹੈ ਕਿ ਯਮਨ ਵਿੱਚ ਇਸ ਜੰਗ ਕਰਕੇ ਸੋਕਾ ਪੈ ਗਿਆ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਜ਼ਰੂਰ ਪੜ੍ਹੋ

ਆਰਥਕ ਕੌਂਸਲ ਦੀ ਪ੍ਰਧਾਨਗੀ

ਮੁਹੰਮਦ ਬਿਨ ਸਲਮਾਨ ਵੱਲੋਂ ਜੰਗ ਛੇੜਨ ਦੇ ਇੱਕ ਮਹੀਨੇ ਬਾਅਦ, ਅਪ੍ਰੈਲ 2015 ਵਿੱਚ ਬਾਦਸ਼ਾਹ ਨੇ ਗੱਦੀ ਦੇ ਹੱਕ ਵਿੱਚ ਭਤੀਜੇ ਮੁਹੰਮਦ ਬਿਨ ਨਾਏਫ ਨੂੰ ਪਹਿਲਾਂ ਅੱਗੇ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਪੁੱਤਰ ਮੁਹੰਮਦ ਬਿਨ ਸਲਮਾਨ ਨੂੰ ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦਾ ਅਹੁਦਾ ਦਿੱਤਾ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਮੁਹੰਮਦ ਬਿਨ ਸਲਮਾਨ ਨੂੰ ਦੋ ਹੋਰ ਅਹੁਦੇ ਮਿਲੇ, ਇੱਕ ਉਪ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਦਾ ਅਤੇ ਦੂਜਾ ਆਰਥਕ ਤੇ ਵਿਕਾਸ ਦੇ ਮਾਮਲਿਆਂ ਦੇ ਕੌਂਸਲ ਪ੍ਰਧਾਨ ਦਾ।

ਇਸ ਤੋਂ...


ਸਾਡੀ ਦੁਆ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਵਾਰੀ ਇਹ ਵਿਆਹ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਟਿਕ ਜਾਵੇ ਕਿਉਂਕਿ ਖ਼ਾਨ ਸਾਹਿਬ ਦੀ ਨਿੱਜੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਸ਼ਾਂਤ ਹੋਵੇਗੀ ਤਾਂ ਹੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪਾਰਟੀ ਅਤੇ ਦੇਸ ਦੀ ਸਿਆਸਤ ਵਿੱਚ ਥੋੜਾ ਬਹੁਤ ਸਕੂਨ ਮਹਿਸੂਸ ਹੋਵੇਗਾ।

ਇਮਰਾਨ ਖ਼ਾਨ ਦੀ ਨਵੀਂ ਬੇਗ਼ਮ ਬਾਰੇ 7 ਗੱਲਾਂ

ਕੀ ਹੈ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦਾ ਨਵਾਂ ਵਿਵਾਦਤ ਕਨੂੰਨ ?

ਜੇ ਖ਼ਾਨ ਸਾਹਿਬ ਦਾ ਮਨ ਬਾਹਰ ਤੋਂ ਵੱਧ ਘਰ ਵਿੱਚ ਟਿਕ ਗਿਆ ਤਾਂ ਇਸ ਦਾ ਤੁਰੰਤ ਫਾਇਦਾ ਇਹ ਹੋਵੇਗਾ ਕਿ ਹਰ ਛੋਟੇ-ਵੱਡੇ ਮੁੱਦੇ 'ਤੇ ਤਿਊੜੀ ਪਹਿਲਾਂ ਨਾਲੋਂ ਘੱਟ ਚੜ੍ਹੇਗੀ ।ਭਾਸ਼ਣ, ਰੋਜ਼-ਰੋਜ਼ ਦੀਆਂ ਪ੍ਰੈੱਸ ਕਾਨਫਰੰਸਾਂ, ਜਲਸੇ, ਟਵਿਟਰ 'ਤੇ ਇਲਜ਼ਾਮ ਤਰਾਸ਼ੀ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਹੁਣ ਆਪਣੀ ਸਫ਼ਾਈ ਵਿੱਚ ਵੀ ਉੱਤਰ ਆਉਣਗੇ।

ਮੋਬਾਈਲ ਸੌਕਣ ਤੋਂ ਘੱਟ ਨਹੀਂ

ਉਂਜ ਵੀ ਨਵੀਂ ਪਤਨੀ ਲਈ ਮੋਬਾਈਲ ਫੋਨ ਕਿਸੇ ਸੌਕਣ ਤੋਂ ਘੱਟ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ ਕਿਉਂਕਿ ਨਵੀਂ ਭਾਬੀ ਜੋਤਿਸ਼ ਅਤੇ ਤਵੀਤਾਂ ਦੀ ਵੀ ਜਾਣਕਾਰ ਹੈ। ਇਮਰਾਨ ਖ਼ਾਨ ਦੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਪਹਿਲੀ ਮੁਲਾਕਾਤ ਵੀ ਤਿੰਨ ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਤਵੀਤ ਅਤੇ ਦੁਆ ਲੈਣ ਸਮੇਂ ਹੀ ਹੋਈ ਸੀ।

ਇਸ ਲਈ ਖ਼ਾਨ ਸਾਹਿਬ ਨੇ ਭਾਬੀ ਦੇ ਨਾਲ ਰਸੋਈ ਵਿੱਚ ਹੱਥ ਵਟਾਉਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂ ਤਿੱਖਾ ਸਲੂਣਾ ਪਕਾਉਣ ਅਤੇ ਸਿਲਾਈ-ਕਢਾਈ 'ਤੇ ਸਮਾਂ ਲਗਾਉਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਤਾਂ ਕੋਈ ਇਹ ਵੀ ਨਹੀਂ ਕਹਿ ਸਕੇਗਾ ਕਿ ਖ਼ਾਨ ਸਾਹਿਬ ਜਨ-ਮੁਰੀਦ ਹੋ ਗਏ ਹਨ ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਤਾਂ ਆਪਣੀ ਬੇਗਮ ਨੂੰ ਪਹਿਲਾਂ ਤੋਂ ਹੀ ਸੰਤ ਪੀਰ ਮੰਨਦੇ ਹਨ।

ਇ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਮਰਾਨ ਖ਼ਾਨ ਧਾਰਮਿਕ ਰੁਚੀ ਵਾਲੀ ਬੁਸ਼ਰਾ ਬੀਬੀ ਤੋਂ 2015 ਵਿੱਚ ਉਸ ਵੇਲੇ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋਏ ਸਨ, ਜਦੋਂ ਬੁਸ਼ਰਾ ਨੇ ਇਮਰਾਨ ਖ਼ਾਨ ਦੇ ਅਮਿਤ ਸ਼ਾਹ ਯਾਨਿ ਕਿ ਜਹਾਂਗੀਰ ਤਰੀਨ ਦੀ ਲੋਧਰਾ ਤੋਂ ਜ਼ਿਮਨੀ ਚੋਣ ਵਿੱਚ ਜਿੱਤ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਸੀ।

ਪਹਿਲੀ ਪਤਨੀ ਜੇਮਿਮਾ ਨਾਲ ਇਮਰਾਨ ਖ਼ਾਨ

ਪਰ ਦੋ ਸਾਲ ਬਾਅਦ ਹੀ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਨੇ ਇਸੇ ਜਹਾਂਗੀਰ ਤਰੀਨ ਨੂੰ ਝੂਠਾ ਅਤੇ ਬੇਈਮਾਨ ਕਰਾਰ ਦੇ ਕੇ ਸੀਟ ਵਾਪਸ ਲੈ ਲਈ ਅਤੇ ਪੰਜ ਸਾਲ ਲਈ ਨੇਤਾਗਿਰੀ ਕਰਨ 'ਤੇ ਰੋਕ ਲਾ ਦਿੱਤੀ।

'ਮੁਰੀਦ' ਅਤੇ 'ਪੀਰਨੀ' ਖੂਬਸੂਰਤ ਬੰਧਨ

ਇੰਝ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਮਰਾਨ ਖ਼ਾਨ ਪੀਰ ਬਣ ਗਏ ਤਾਂ ਹੀ ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਜਹਾਂਗੀਰ ਤਰੀਨ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਅਲੀ ਤਰੀਨ ਨੂੰ ਪਿਤਾ ਦੀ ਖਾਲੀ ਸੀਟ 'ਤੇ ਟਿਕਟ ਦੇ ਦਿੱਤੀ ਅਤੇ ਅਲੀ ਇਸ ਸੀਟ ਨੂੰ ਨਵਾਜ਼ ਸ਼ਰੀਫ਼ ਦੀ ਮੁਸਲਿਮ ਲੀਗ ਨੂੰ ਖੋ ਬੈਠੇ।

ਇਮਰਾਨ ਖ਼ਾਨ ਨੇ ਤੀਜਾ ਵਿਆਹ ਕਾਫ਼ੀ ਉਮੀਦਾਂ ਨਾਲ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਦੇਖਣਾ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਮੁਰੀਦ ਅਤੇ ਪੀਰਨੀ ਦਾ ਇਹ ਖੂਬਸੂਰਤ ਬੰਧਨ ਚਾਰ-ਪੰਜ ਮਹੀਨਿਆਂ ਬਾਅਦ ਹੋਣ ਵਾਲੀਆਂ ਆਮ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ ਇਮਰਾਨ ਖ਼ਾਨ ਦੀ ਪੀਟੀਆਈ ਲਈ ਅਸਮਾਨੋਂ ਚੰਗੀ ਖ਼ਬਰ ਲਿਆਉਂਦਾ ਹੈ ਜਾਂ ਫਿਰ ਖ਼ਾਨ ਸਾਹਿਬ ਦੇ ਘਰੋਂ ਇਹ ਆਵਾਜ਼ ਆਉਂਦੀ ਹੈ ਕਿ 'ਜ਼ੋਰ ਕਾ ਝਟਕਾ ਹਾਏ ਜ਼ੋਰੋਂ ਸੇ ਲਗਾ, ਸ਼ਾਦੀ ਬਣ ਗਈ ਉਮਰ ਕੈਦ ਕੀ ਸਜ਼ਾ।'

ਉਦੋਂ ਤੱਕ ਅਤੇ ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦੇ ਲਈ ਵੀ ਖ਼ਾਨ ਸਾਹਿਬ ਅਤੇ ਬੁਸ਼ਰਾ ਬੀਬੀ ਨੂੰ ਸਾਡੇ ਵੱਲੋਂ ਹਾਰਦਿਕ ਵਧਾਈ ਅਤੇ ਢੇਰ ਸਾਰੀਆਂ ਸ਼ੁਭਕਾਮਨਾਵਾਂ।

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM, TWITTERਅਤੇ YouTube 'ਤੇ ਜੁੜੋ।)