ਸੰਕੇਤਕ ਤਸਵੀਰ

ਇਹ ਸੰਬੋਧਨ  ਮੁਲਕ ਨੂੰ ਉਮਰ ਅਤੇ ਇਜ਼ਤ ਦੋਵਾਂ ਵਿੱਚ ਉੱਚੀ ਥਾਂ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਫਰਜ਼ ਤੇ ਜਿੰਮੇਵਾਰੀ ਦੀ ਨੀਅਤ ਜਗਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਇੱਕ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਦੇਸ ਨੂੰ ਪੂਜਣਯੋਗ ਬਣਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।

ਇਸੇ ਸਾਲ 2018 ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਵਿੱਚ ਮੈਨੂੰ ਇਸ ਬਾਰੇ ਕੁੱਝ ਉਲਝਣ ਪੈਦਾ ਹੋਈ।

ਔਰਤ ਨਾਲੋਂ ਪੁਰਸ਼ ਅਕਸ ਵਾਲਾ ਦੇਸ

ਇਸਦਾ ਵੱਡਾ ਕਾਰਨ ਤਾਂ ਇਹ ਸੀ ਕਿ ਸਾਲ 2018 ਵਿੱਚ ਜੋ 18 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਹੋਵੇਗਾ ਉਹ ਵੋਟ ਪਾਉਣ, ਵਿਆਹ ਕਰਨ, ਡਰਾਇਵਿੰਗ ਲਾਇਸੈਂਸ ਲੈਣ ਅਤੇ ਸ਼ਰਾਬ ਪੀਣ ਦੀ ਕਨੂੰਨੀ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਵਰਗੀਆਂ ਸਾਰੀਆਂ ਜਵਾਨ ਗੱਲਾਂ ਵੱਲ ਧਿਆਨ ਖਿੱਚਦਾ ਹੈ।

'ਜਦੋਂ ਦਲਿਤਾਂ ਵਾਲੀ ਫੌਜ ਨੇ ਮਰਾਠਿਆਂ ਨੂੰ ਭਾਜੜਾਂ ਪਾਈਆਂ'

ਇੰਦਰਪ੍ਰੀਤ ਸਿੰਘ ਚੱਢਾ ਨੇ ਕੀਤੀ ਖੁਦਕੁਸ਼ੀ

'ਪੜ੍ਹਾਈ ਦੀ ਫ਼ੀਸ ਬਦਲੇ ਪੁੱਤ ਦੇਵੇ ਮਾਂ ਨੂੰ ਪੈਸੇ'

ਦੂਜੀ ਗੱਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਭਾਰਤ ਦਾ ਹਰ ਤੀਜਾ ਨਾਗਰਿਕ ਇਸ ਵੇਲੇ ਜਵਾਨ ਹੈ।

'ਯੂਥ ਇਨ ਇੰਡੀਆ' ਨਾਂ ਹੇਠ ਛਪੀ 2017 ਦੀ ਸਰਕਾਰੀ ਰਿਪੋਰਟ ਮੁਤਾਬਕ ਇਸ ਵੇਲੇ ਸਾਡੀ ਵਸੋਂ ਦੇ 34.8 ਫ਼ੀਸਦੀ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਉਮਰ 15 ਤੋਂ 29 ਸਾਲ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਹੈ।

ਸੰਕੇਤਕ ਤਸਵੀਰ

ਹੁਣ ਮਾਂ ਨਾਲੋਂ ਜਵਾਨ ਵਿਅਕਤੀ ਦਾ ਅਕਸ ਕੁੱਝ ਵੱਖਰਾ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਜਵਾਨੀ ਦਾ ਜੋਸ਼- 2018

ਜਵਾਨ ਕਾਹਲੀ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਤੁਰੰਤ ਨਾਰਾਜ਼, ਤੁਰੰਤ ਖੁਸ਼, ਪਲਾਂ ਵਿੱਚ ਮਿੱਤਰਤਾ, ਪਲ ਵਿੱਚ ਪਿਆਰ, ਭੱਜ-ਦੌੜ ਵਾਲੀ ਨੌਕਰੀ, ਆਦਿ।

ਸਾਹ ਲੈਣ ਦੀ ਫ਼ੁਰਸਤ ਨਹੀਂ ਹੁ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ੰਦੀ। ਸਮਾਂ ਮਿਲਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਵਿੱਚ ਕੁੱਝ ਪੜ੍ਹ ਕੇ ਉਸ ਉੱਪਰ ਯਕੀਨ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।

ਅਕਸਰ ਦਿਮਾਗ ਨਾਲੋਂ ਦਿਲ ਭਾਰੂ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।

ਦਿਲ ਦੇ ਬੂਹੇ ਬਾਰੀਆਂ ਖੁਲ੍ਹੀਆਂ ਹੋਣ ਤਾਂ ਪਿਆਰ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤੇ ਜੇ ਬੰਦ ਹੋਣ ਤਾਂ ਨਫ਼ਰਤ ਹੋਣ ਲੱਗ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

'ਐਂਟੀ ਰੋਮੀਓ ਸਕੁਐਡ', 'ਬੇਰੁਜ਼ਗਾਰੀ', 'ਸਕਿੱਲ ਇੰਡੀਆ', 'ਫੇਕ ਨਿਊਜ਼', 'ਭੀੜ ਤੰਤਰ' ਵਿੱਚ ਸਾਡਾ ਨੌਜਵਾਨ ਅਕਸਰ ਉਲਝਿਆ ਜਿਹਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।

ਸੰਕੇਤਕ ਤਸਵੀਰ

ਸਾਡੇ ਇਸ ਜਵਾਨ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਮੁੰਡਿਆਂ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਕੁੜੀਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਘੱਟ ਹੈ। ਅਗਲੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ ਕੰਜਕਾਂ ਹੋਰ ਘਟ ਜਾਣਗੀਆਂ।

ਮਾਤਾ ਦਾ ਅਕਸ ਬਦਲ ਰਿਹਾ ਰਿਹਾ ਹੈ

ਇਸ ਕਰਕੇ ਮੇਰੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਮਾਤਾ ਦਾ ਅਕਸ ਬਦਲ ਕੇ ਨੌਜਵਾਨ ਮੁੰਡੇ ਦਾ ਬਣ ਗਿਆ ਹੈ।

ਭਾਵੇਂ ਕੁੜੀਆਂ ਦੀ ਸਾਖਰਤਾ ਦਰ ਵਧੀ ਹੈ ਤੇ ਬਹੁਤੀਆਂ ਆਪ ਹੀ ਕਮਾ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਹਾਂ, ਮੁੰਡਿਆਂ ਸਾਹਮਣੇ ਇਸ ਤਸਵੀਰ ਦੇ ਰੰਗ ਵੀ ਫਿੱਕੇ ਪੈ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।

2011 ਦੀ ਮਰਦਮਸ਼ੁਮਾਰੀ ਦੇ ਅੰਕੜਿਆਂ ਅਨੁਸਾਰ ਕੁੜੀਆਂ ਦੀ ਸਾਖਰਤਾ ਦਰ 64.6 ਫ਼ੀਸਦੀ ਤੇ ਮੁੰਡਿਆਂ ਦੀ 80.9 ਫ਼ੀਸਦੀ ਹੈ।

ਪੜ੍ਹਣ-ਲਿਖਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਇੱਕ ਤਿਹਾਈ ਔਰਤਾਂ ਬਾਹਰ ਕੰਮ ਕਰਨ ਨਹੀਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ।

ਸੰਕੇਤਕ ਤਸਵੀਰ

2011-12 ਦੇ ਸਰਕਾਰੀ ਅੰਕੜਿਆਂ ਮੁਤਾਬਕ ਬੰਦੇ 55 ਫ਼ੀਸਦੀ ਤੇ ਔਰਤਾਂ ਮਹਿਜ਼ 18 ਫ਼ੀਸਦ ਹੀ ਕੰਮ-ਕਾਜੀ ਵਰਗ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਬਣਦੀਆਂ ਹਨ।

ਇਹ ਅੰਕੜੇ ਪੇਂਡੂ ਇਲਾਕਿਆਂ ਦੇ ਹਨ। ਜ਼ਿਆਦਾ ਪੜ੍ਹੇ-ਲਿਖੇ ਵਿਕਸਿਤ ਸ਼ਹਿਰੀ ਇਲਾਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਤਾਂ ਇਹ ਅੰਕੜਾ 13 ਫ਼ੀਸਦੀ ਦਾ ਹੈ।

ਔਰਤਾਂ ਭਾਵੇਂ ਕਮਾ ਨਾ ਰਹੀਆਂ ਹੋਣ ਪਰ ਜਲਦੀ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾਉਣ ਤੋਂ ਟਲ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਛੋਟੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾਉਣ ਵਾਲਿਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਲਗਾਤਾਰ ਘਟੀ ਹੈ।

ਆਜ਼ਾਦ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਕੁੱਲ ਵਿਆਹੁਤਾ ਔਰਤਾਂ ਵਿੱਚੋ ਕਰੀਬ 70 ਫ਼ੀਸਦੀ ਦੀ ਉਮਰ 15 ਤੋਂ 19 ਸਾਲ ਦੇ ਦਰਮਿਆਨ ਸੀ।

ਜਦੋਂ 2011 ਦੀ ਮਰਦਮਸ਼ੁਮਾਰੀ ਹੋਈ ਤਾਂ ਇਹ ਦਰ ਡਿੱਗ ਕੇ 20 ਫ਼ੀਸਦੀ ਰਹਿ ਗਈ ਸੀ।

ਸੰਕੇਤਕ ਤਸਵੀਰ

ਕੁੜੀਆਂ ਦੇ ਵਿਆਹ ਦੀ ਔਸਤ ਉਮਰ ਹੁਣ 22.3 ਸਾਲ ਹੋ ਗਈ ਹੈ।

ਵਿਆਹ ਮਗਰੋਂ ਪੈਦਾ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵੀ ਘਟੀ ਹੈ।

ਬਦਲਦੀਆਂ ਔਸਤ ਜਨਮ ਤੇ ਮੌਤ ਦਰਾਂ ਦਾ ਪ੍ਰਭਾਵ

ਬੱਚੇ ਪੈਦਾ ਕਰਨ ਦੀ ਉਮਰ ਦੀ ਔਰਤ ਔਸਤਨ ਕਿੰਨੇ ਬੱਚੇ ਪੈਦਾ ਕਰੇਗੀ ਇਹ ਦਰ ਵੀ ਘੱਟ ਹੋ ਗਈ ਹੈ।

1971 ਵਿੱਚ ਇਹ ਦਰ 5.2 ਸੀ। ਭਾਵ ਹਰ ਔਰਤ ਪੰਜ ਬੱਚੇ ਪੈਦਾ ਕਰਦੀ ਸੀ।

1970 ਵਿੱਚ ਇੰਦਰਾ ਗਾਂਧੀ ਨੇ ਵਸੋਂ ਕਾਬੂ ਵਿੱਚ ਰੱਖਣ 'ਤੇ ਬਹੁਤ ਜ਼ੋਰ ਦਿੱਤਾ ਤੇ ਦੇਸ ਭਰ ਵਿੱਚ ਨਸਬੰਦੀ ਦੀ ਵਿਵਾਦ ਪੂਰਨ ਮੁਹਿੰਮ ਚਲਾਈ।

ਐਮਰਜੈਂਸੀ ਦੌਰਾਨ ਇੱਕ ਸਾਲ ਵਿੱਚ 60 ਲੱਖ ਮਰਦਾਂ ਦੀ ਨਸਬੰਦੀ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ।

ਛੋਟੇ ਪਰਿਵਾਰ ਦੀ ਪਿਰਤ ਪਈ ਤੇ 2014 ਵਿੱਚ ਜਨਮ ਦਰ 2.3 ਹੋ ਗਈ ।

ਸੰਕੇਤਕ ਤਸਵੀਰ

ਹਾਂ ਇਸ ਦਰ ਦੇ ਹੇਠਾਂ ਆਉਣ 'ਤੇ ਸਿਹਤ ਸੇਵਾਵਾਂ ਦੇ ਸੁਧਰਨ ਦੀ ਬਦੌਲਤ ਮੌਤ ਦਰ ਦੇ ਡਿੱਗਣ ਦਾ ਨਤੀਜਾ ਇਹ ਹੋਇਆ ਕਿ ਜਵਾਨ ਭਾਰਤ  ਦਾ ਇਹ ਰੂਪ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ...


ਸੰਕੇਤਕ ਤਸਵੀਰ

ਇੱਕ ਅਮਰੀਕੀ ਮਹਿਲਾ ਨੇ ਫਾਰਮਾਸਿਊਟਿਕਲ ਕੰਪਨੀ ਜੌਨਸਨ ਐਂਡ ਜੌਨਸਨ 'ਤੇ ਇਲਜ਼ਾਮ ਲਗਾਇਆ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਪਾਊਡਰ ਦੇ ਇਸਤੇਮਾਲ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਯੂਟਰਸ ਦਾ ਕੈਂਸਰ ਹੋਇਆ ਹੈ।

ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕੈਲੀਫੋਰਨੀਆ ਦੀ ਇੱਕ ਅਦਾਲਤ ਨੇ ਕੰਪਨੀ ਨੂੰ ਕਰੀਬ 27 ਅਰਬ ਰੁਪਏ ਹਰਜਾਨਾ ਦੇਣ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਸੁਣਾਇਆ।

ਜੱਜ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਸ ਪਾਊਡਰ ਵਿੱਚ ਐਸਬੈਸਟਸ ਦਾ ਇਸਤੇਮਾਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਪਰ ਕੰਪਨੀ ਨੇ ਇਸ ਨਾਲ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਖਤਰਿਆਂ ਬਾਰੇ ਗਾਹਕਾਂ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਦੱਸਿਆ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਨਿਊ ਜਰਸੀ ਵਿੱਚ ਜੌਨਸਨ ਐਂਡ ਜੌਨਸਨ ਦੇ ਮੁੱਖ ਦਫਤਰ ਵਿੱਚ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਔਰਤਾਂ ਨੇ ਇਹ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਹੈ ਕਿ ਪਾਊਡਰ ਲਗਾਉਣ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਯੂਟਰਸ ਦਾ ਕੈਂਸਰ ਹੋਇਆ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਹੈ ਕਿ ਗੁਪਤ ਅੰਗਾਂ 'ਤੇ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਪਸੀਨੇ ਨੂੰ ਸੁਕਾਉਣ ਲਈ ਉਹ ਪਾਊਡਰ ਲਗਾਉਂਦੀਆਂ ਸਨ ਜਿਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਇਹ ਪ੍ਰੇਸ਼ਾਨੀ ਹੋਈ।

ਹਾਲਾਂਕਿ ਕੰਪਨੀ ਇਨ੍ਹਾਂ ਤਮਾਮ ਦਾਅਵਿਆਂ ਨੂੰ ਗਲਤ ਦੱਸ ਰਹੀ ਹੈ। ਪਰ ਹੁਣ ਇਸ ਦਾ ਅਸਰ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਵੀ ਨਜ਼ਰ ਆ ਰਿਹਾ ਹੈ।

ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਔਰਤਾਂ ਨੇ ਇਹ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਕਿ ਪਾਊਡਰ ਲਗਾਉਣ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਯੂਟਰਸ ਦਾ ਕੈਂਸਰ ਹੋਇਆ

ਟਾਈਮਜ਼ ਆਫ ਇੰਡੀਆ ਅਤੇ ਦੂਜੀਆਂ ਕਈ ਮੀਡੀਆ ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਜਾਨਸਨ ਐਂਡ ਜਾਨਸਨ ਬੇਬੀ ਪਾਊਡਰ ਦੀ ਗੁਣਵੱਤਾ ਦੀ ਜਾਂਚ ਲਈ ਕੇਂਦਰੀ ਸਿਹਤ ਮੰਤਰਾਲੇ ਦੇ ਹੁਕਮ 'ਤੇ 100 ਤੋਂ ਵੱਧ ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਡਰੱਗ ਇੰਸਪੈਕਟਰ ਦੇਸ ਵਿੱਚ ਕੰਪਨੀ ਦੇ ਦਫਤਰਾਂ, ਹੋਲਸੇਲਰਜ਼ ਤੇ ਡਿਸਟ੍ਰੀਬਿਊਟਰਜ਼ ਤੋਂ ਸੈਂਪਲ ਜਮਾ ਕਰਨਗੇ ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕੀਤੀ ਜਾਏਗੀ।

ਇਸ ਜਾਂਚ ਨੂੰ ਰਾਇਟਰਜ਼ ਦੀ ਇੱਕ ਰਿਪੋਰਟ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕੀਤੀ ਕਾਰਵਾਈ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਵੇਖਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਰਿਪੋਰਟ ਵਿੱਚ ਲਿਖਿਆ ਸੀ, ''ਜੌਨਸਨ ਐਂਡ ਜੌਨਸਨ ਨੂੰ ਦਹਾਕਿਆਂ ਤੋਂ ਪਤਾ ਸੀ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਬੇਬੀ ਪਾਊਡਰ ਵਿੱਚ ਐਸਬੈਸਟਸ ਹੈ।''

ਕੀ ਐਸਬੈਸਟਸ ਨਾਲ ਕੈਂਸਰ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ?

ਕਈ ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਇਹ ਗੱਲ ਚਿੰਤਾ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾ ਹੈ ਕਿ ਟੈਲਕਮ ਪਾਊਡਰ ਲਗਾਉਣ ਨਾਲ ਬੱਚੇਦਾਨੀ ਦਾ ਕੈਂਸਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਖਾਸ ਕਰ ਕੇ ਗੁਪਤ ਅੰਗਾਂ 'ਤੇ।

ਕੌਮਾੰਤਰੀ ਰਿਸਰਚ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਮੁਤਾਬਕ ਗੁਪਤ ਅੰਗਾਂ 'ਤੇ ਐਸਬੈਸਟਸ ਦੇ ਇਸਤੇਮਾਲ ਨਾਲ ਕੈਂਸਰ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਨੈਚੁਰਲ ਐਸਬੈਸਟਸ ਨਾਲ ਕੈਂਸਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।

1970 ਤੋਂ ਹੀ ਬੇਬੀ ਪਾਊਡਰ ਤੇ ਹੋਰ ਕੌਸਮੈਟਿਕ ਪ੍ਰੋਡਕਟਸ ਵਿੱਚ ਐਸਬੈਸਟਸ ਮੁਕਤ ਅਭ੍ਰਕ(ਮਿਸ਼ਰਣ) ਦਾ ਇਸਤੇਮਾਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।

ਨੈਚੁਰਲ ਐਸਬੈਸਟਸ ਨਾਲ ਕੈਂਸਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ

ਸਰ ਗੰਗਾ ਰਾਮ ਹਸਪਤਾਲ ਦੇ ਸਕਿਨ ਸਪੈਸ਼ਲਿਸਟ ਡਾਕਟਰ ਰੋਹਿਤ ਖੰਨਾ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਲਗਪਗ ਸਾਰੇ ਪਾਊਡਰਾਂ ਵਿੱਚ ਐਸਬੈਸਟਸ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਵੀ ਸੱਚ ਹੈ ਕਿ ਜੇ ਐਸਬੈਸਟਸ ਵੱਧ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਚਲਿਆ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਕੈਂਸਰ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ, ''ਕਿਸੇ ਇੱਕ ਪਾਊਡਰ ਦਾ ਨਾਂ ਲੈਣਾ ਠੀਕ ਨਹੀਂ ਹੋਏਗਾ। ਪਾਊਡਰ ਦਾ ਇਸਤੇਮਾਲ ਸੀਮਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਅਜਿਹੇ ਵਿੱਚ ਕੈਂਸਰ ਹੋਣ ਦੇ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਚਾਂਸ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਪਰ ਜੇ ਕੋਈ ਪਾਊਡਰ ਦਾ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਇਸਤੇਮਾਲ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ ਤਾਂ ਚਾਂਸ ਵੱਧ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।''

''ਅਜਿਹੇ ਵਿੱਚ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ ਕਿ ਪਾਊਡਰ ਦਾ ਸੀਮਤ ਇਸਤੇਮਾਲ ਕਰਨ ਅਤੇ ਨਹਾਉਣ ਵੇਲੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਥਾਵਾਂ ਨੂੰ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਾਫ ਕਰ ਲੈਣ ਜਿੱਥੇ ਪਾਊਡਰ ਲੱਗਿਆ ਹੈ।''

ਜੌਨਸਨ ਐਂਡ ਜੌਨਸਨ ਦਾ ਦਾਅਵਾ

ਬੀਬੀਸੀ ਨੂੰ ਭੇਜੀ ਗਈ ਇੱਕ ਈ-ਮੇਲ ਵਿੱਚ ਕੰਪਨੀ ਨੇ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਹੈ ਕਿ ਰਾਇਟਰਜ਼ ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ ਇੱਕ ਤਰਫਾ ਹੈ ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਾਊਡਰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਅਤੇ ਐਸਬੈਸਟਸ-ਫ੍ਰੀ ਹਨ।

ਕੰਪਨੀ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਇੱਕ ਲੱਖ ਮਰਦ ਅਤੇ ਔਰਤਾਂ 'ਤੇ ਰਿਸਰਚ ਕੀਤੀ ਤੇ ਪਾਇਆ ਕਿ ਪਾਊਡਰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਹ ਰਾਇਟਰਜ਼ ਨੂੰ ਵੀ ਸਾਰੀਆਂ ਰਿਪੋਰਟਸ ਭੇਜ ਚੁਕੇ ਹਨ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਇਹ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ,

ਕੰਪਨੀ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਹੈ ਕਿ ਪਾਊਡਰ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਹੈ

ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਇਹ ਜਾਣਨਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ ਕਿ ਹਰ ਕੰਪਨੀ ਆਪਣੇ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਪਾਊਡਰ ਬਣਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਕਿਸੇ ਕੰਪਨੀ ਦੇ ਪਾਊਡਰ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਤੱਤ ਵੱਧ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ ਤੇ ਕਿਸੇ ਵਿੱਚ ਕੋਈ।

ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪਾਊਡਰ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਸਿਲਿਕੌਨ ਡਾਇਔਕਸਾਈਡ, ਮੈਗਨੀਸੀਅਮ ਡਾਇਔਕਸਾਈਡ, ਆਇਕਨ ਡਾਇਔਕਸਾਈਡ, ਅਲੁਮੀਨੀਅਮ ਡਾਇਔਕਸਾਈਡ, ਜ਼ਿੰਕ ਡਾਇਔਕਸਾਈਡ, ਬੈਨਜਾਏਨ ਅਤੇ ਕੈਲਸ਼ਿਅਮ ਕਾਰਬੋਨੇਟ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।

ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਆਰਗੈਨਿਕ ਆਇਲ ਅਤੇ ਖੁਸ਼ਬੂ ਦਾ ਇਸਤੇਮਾਲ...


ਸੰਕੇਤਕ ਤਸਵੀਰ

ਇੱਕ ਪਾਸੇ ਅਮਰੀਕਾ ਨੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਨੂੰ ਅਜਿਹੇ ਸੰਗਠਨਾਂ ਨੂੰ ਪੁੱਟ ਸੁੱਟਣ ਵਿੱਚ ਨਾਕਾਮ ਰਹਿਣ 'ਤੇ ਝਾੜਿਆ ਹੈ।

ਉੱਥੇ ਇਸ ਨਵੀਂ ਸਿਆਸੀ ਪਾਰਟੀ ਨੇ ਅੱਤਵਾਦੀ ਜੱਥੇਬੰਦੀਆਂ ਦੀ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਸਿਆਸਤ ਦੀ ਮੁੱਖ ਧਾਰਾ ਵਿੱਚ ਸ਼ਮੂਲੀਅਤ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਇੱਕ ਨਵੀਂ ਬਹਿਸ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਹੈ।

ਚੀਨ ਬਾਰੇ 13 ਅਣਸੁਣੀਆਂ ਗੱਲਾਂ

ਪੋਸਟਰਾਂ ਰਾਹੀਂ ਇਨਕਲਾਬੀ ਰੂਸ

ਡੇਰੇ ਤੇ ਫ਼ਿਰਕੂ ਹਿੰਸਾ ਬਣੀ ਖੱਟਰ ਸਰਕਾਰ ਲਈ ਚੁਣੌਤੀ

ਜਿਸ ਵਕਤ ਟਰੰਪ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸ਼ਨ ਨੇ ਆਪਣੀ ਅਫ਼ਗਾਨ ਨੀਤੀ ਜੱਗ ਜਾਹਿਰ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਨੂੰ ਅੱਤਵਾਦੀ ਸੰਗਠਨਾਂ 'ਤੇ ਕਾਬੂ ਪਾਉਣ ਦੀਆਂ ਆਪਣੀਆਂ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ਾਂ ਵਧਾਉਣ ਲਈ ਕਿਹਾ, ਠੀਕ ਉਸੇ ਸਮੇਂ ਦੇਸ ਦੇ ਸਿਆਸੀ ਪਿੜ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਨਵੀਂ ਪਾਰਟੀ ਸਾਹਮਣੇ ਆਈ, ਜਿਸਦਾ ਨਾਂਅ ਸੀ 'ਮਿਲੀ ਮੁਸਲਿਮ ਲੀਗ'।

ਹਾਫਿਜ਼ ਸਈਦ

ਮਿਲੀ ਮੁਸਲਿਮ ਲੀਗ ਨੇ ਇਹ ਸਾਫ਼ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ ਕਿ ਹਾਫਿਜ਼ ਸਈਦ ਸਿਆਸਤ ਵਿੱਚ ਸ਼ਮੂਲੀਅਤ ਨਹੀਂ ਕਰਨਗੇ ਪਰ ਪਾਰਟੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸੋਚ ਅਤੇ ਜਮਾਤ ਉੱਦ ਦਾਵਾ ਦੀ ਵਿਚਾਧਾਰਾ ਮੁਤਾਬਕ ਕੰਮ ਕਰੇਗੀ।

ਹਾਫਿਜ਼ ਸਈਦ ਦੀ ਭਾਰਤ ਨੂੰ ਮੁੰਬਈ ਹਮਲਿਆਂ ਦੇ ਮੁੱਖ ਸਾਜਿਸ਼ਕਾਰ ਵਜੋਂ ਭਾਲ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸ 'ਤੇ ਇੱਕ ਕਰੋੜ ਡਾਲਰ ਦਾ ਇਨਾਮ ਵੀ ਹੈ।

ਕੀ ਹਾਫਿਜ਼ ਸਈਦ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਵੱਧ ਰਹੀ ਹੈ?

ਜਦੋਂ ਪਾਰਟੀ ਹਾਲੇ ਪੁੰਗਰ ਰਹੀ ਸੀ ਨਵਾਜ਼ ਸ਼ਰੀਫ਼ ਨੂੰ ਭ੍ਰਿਸ਼ਟਾਚਾਰ ਦੇ ਇਲਜ਼ਾਮਾਂ ਤਹਿਤ ਅਹੁਦੇ ਲਈ ਅਯੋਗ ਕਰਾਰ ਦੇ ਦਿੱਤਾ ਗਿ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਆ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਲਹੌਰ ਤੋਂ ਕੌਮੀ ਅਸੈਂਬਲੀ ਦੀ ਸੀਟ ਛੱਡਣੀ ਪਈ। ਨਵੀਂ ਬਣੀ 'ਮਿਲੀ ਮੁਸਲਿਮ ਲੀਗ' ਲਈ ਇਹ ਇੱਕ ਮੌਕਾ ਸੀ, ਹੋਂਦ ਵਿਖਾਉਣ ਦਾ।

ਭਾਵੇਂ ਮੁਕਾਬਲਾ ਨਵਾਜ਼ ਦੀ ਮੁਸਲਿਮ ਲੀਗ ਅਤੇ ਸਾਬਕਾ ਕ੍ਰਿਕਟ ਖਿਡਾਰੀ ਇਮਰਾਨ ਖ਼ਾਨ ਦੀ ਪਾਰਟੀ 'ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਤਹਿਰੀਕ-ਏ- ਇਨਸਾਫ਼' ਦਰਮਿਆਨ ਹੀ ਸੀ, ਫ਼ਿਰ ਵੀ ਨਵੀਂ ਪਾਰਟੀ ਨੇ ਪੂਰੇ ਜ਼ੋਰ-ਸ਼ੋਰ ਨਾਲ਼ ਪ੍ਰਚਾਰ ਕੀਤਾ। ਪਾਰਟੀ ਨੇ ਕਾਫ਼ੀ ਅਖ਼ਬਾਰੀ ਸੁੱਰਖੀਆਂ ਬਟੋਰੀਆਂ ਸੀ।

ਲਾਹੌਰ ਦਾ ਵਸਨੀਕ ਹੋਣ ਵਜੋਂ, ਹਾਫਿਜ਼ ਸਈਦ ਜਾਂ ਉਸਦੀ ਜੱਥੇਬੰਦੀ ਜਮਾਤ-ਉਦ-ਦਾਵਾ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਕਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ।

ਹਾਂ ਕੁਝ ਸਾਲਾਂ ਦੌਰਾਨ ਉਹ ਸ਼ਹਿਰ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦਾ ਅੰਗ ਬਣ ਗਏ ਹਨ।

ਲਹੌਰ ਦੀ ਮੁਗਲ ਕਾਲ ਦੀ ਇਤਿਹਾਸਕ ਚੌਬੁਰਜੀ ਦੇ ਨਜ਼ਦੀਕ ਹੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮਸਜਿਦ-ਏ-ਕਦੀਸੀਆ ਹੈ। ਜਿਸਦੀ ਚਾਰੋ ਪਾਸਿਓਂ ਕਰੜੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਹੈ।

ਇੱਥੋਂ ਹੀ ਉਹ ਇਸੇ ਸਾਲ ਜਨਵਰੀ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਨਜ਼ਰਬੰਦੀ ਤੱਕ, ਜੁੰਮੇ ਦਾ ਉਪਦੇਸ਼ ਦਿੰਦਾ ਸੀ ਤੇ ਜਲਸਿਆਂ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਨ ਕਰਦਾ ਸੀ।

ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸਿੱਖ ਸੰਗਤ ਵਿਵਾਦ: ਕਿਸ ਨੇ ਕੀ ਕਿਹਾ

ਕੁਝ ਹਫ਼ਤੇ ਪਹਿਲਾਂ ਜਦੋਂ ਮੈਂ ਲਾਹੌਰ 'ਮਿਲੀ ਮੁਸਲਿਮ ਲੀਗ' ਨੂੰ ਕਵਰ ਕਰਨ ਗਈ ਤਾਂ ਮੈਂ ਪ੍ਰਚਾਰ ਦਾ ਪੱਧਰ ਤੇ ਪ੍ਰਬੰਧ ਵੇਖ ਕੇ ਹੈਰਾਨ ਰਹਿ ਗਈ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਬੜੀ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਸਿਆਸੀ ਸ਼ਰੀਕਾਂ ਦੀ ਬਰਾਬਰੀ ਕਰ ਲਈ ਸੀ।

ਮਿਲੀ ਮੁਸਲਿਮ ਲੀਗ ਦੀ ਵੋਟਾਂ ਵਿੱਚਅਸਿੱਧੀ ਸ਼ਮੂਲੀਅਤ

ਮਿਲੀ ਮੁਸਲਿਮ ਲੀਗ ਦਾ ਰਜਿਸਟ੍ਰੇ੍ਸ਼ਨ ਅਜੇ ਵੀ ਚੋਣ ਕਮਿਸ਼ਨ ਕੋਲ ਲੰਬਿਤ ਸੀ। ਕਨੂੰਨ ਸਿਆਸੀ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਮੂਲੀਅਤ ਲਈ ਰਜਿਸਟਡ ਹੋਣਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ।

ਇਸ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਮਿਲੀ ਮੁਸਲਿਮ ਲੀਗ ਲਈ ਵੋਟਾਂ ਵਿੱਚ ਅਸਿੱਧੀ ਸ਼ਮੂਲੀਅਤ ਵਾਸਤੇ ਕੋਈ ਰੋਕ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਉਮੀਦਵਾਰ ਪਾਰਟੀ ਦੀ ਅਧਿਕਾਰਤ ਥਾਪੀ ਨਾਲ ਆਜ਼ਾਦ ਖੜ੍ਹੇ ਹੋਏ।

ਕੌਮਾਂਤਰੀ ਮੀਡੀਆ ਵਿੱਚ ਸਿਰਫ਼ ਮਿਲੀ ਮੁਸਲਿਮ ਲੀਗ ਦੀ ਮੌਜੂਦਗੀ ਹੀ ਚਰਚਾ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾ ਨਹੀਂ ਸੀ ਬਲਕਿ ਇੱਕ ਹੋਰ ਇਸਲਾਮ ਦੀ ਬੇਅਦਬੀ ਕਨੂੰਨ ਦੀ ਵਿਰੋਧੀ ਪਾਰਟੀ, ਟਤਹਿਰੀਕ-ਏ- ਲਬੈਅਕ ਪਾਕਿਸਤਾਨ' ਦੇ ਉਮੀਦਵਾਰ ਬਾਰੇ ਵੀ ਸਵਾਲ ਉੱਠੇ।

ਇਸ ਪਾਰਟੀ ਨੇ ਗਵਰਨਰ ਸਲੀਮ ਤਾਸੀਰ ਦੇ ਕਾਤਲ ਦੀ ਹਮਾਇਤ ਕੀਤੀ ਸੀ।

ਲਹੌਰ ਦੀਆਂ ਜ਼ਿਮਨੀ ਚੋਣਾਂ ਨੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਅੰਦਰ ਹੀ ਇੱਕ ਬਹਿਸ ਛੇੜ ਦਿੱਤੀ ਹੈ। ਮਿਲੀ ਮੁਸਲਿਮ ਲੀਗ ਅਤੇ ਤਹਿਰੀਕ-ਏ-ਲਬੈਅਕ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਨੂੰ ਦੇਸ ਦੇ ਤਾਕਤਵਰ ਫ਼ੌਜੀ ਨਿਜ਼ਾਮ ਵੱਲੋਂ ਸੱਜੇ ਪੱਖੀ ਅੱਤਵਾਦੀ ਸੰਗਠਨਾਂ ਨੂੰ ਸਿਆਸੀ ਮੁੱਖ ਧਾਰਾ ਵਿੱਚ ਲਿਆਉਣ ਦੀਆਂ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ਾਂ ਵਜੋਂ ਵੇਖਿਆ ਗਿਆ।

ਸਿਆਸੀ ਮੁੱਖ ਧਾਰਾ 'ਚ ਸ਼ਮੂਲੀਅਤ ਪਿੱਛੇ ਫ਼ੌਜੀ ਨਿਜ਼ਾਮ!

ਸੇਵਾ ਮੁਕਤ ਫ਼ੌਜੀ ਜਰਨੈਲ ਅਮਜਦ ਸੋਇਬ ਇਸ ਬਹਿਸ ਨਾਲ ਖ਼ਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਜੁੜੇ ਰਹੇ ਹਨ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਕੌਮੀ ਦਹਿਸ਼ਤਵਾਦ ਵਿਰੋਧੀ ਅਥਾਰਟੀ ਦੀ ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਅਪ੍ਰੈਲ ਵਿੱਚ ਹੋਈ ਬੈਠਕ ਵਿੱਚ ਦੇਸ ਦੇ ਸੁਰੱਖਿਆ ਤੰਤਰ ਵੱਲੋਂ ਰੱਖੇ 'ਅੱਤਵਾਦੀਆਂ ਨੂੰ ਸਿਆਸੀ ਮੁੱਖ ਧਾਰਾ ਵਿੱਚ ਲਿਆਉਣ' ਦੇ ਮਤੇ ਤੋਂ ਜਾਣੂ...


ਸੰਕੇਤਕ ਤਸਵੀਰ

ਈਸਟਰ 'ਤੇ ਹੋਏ ਸਿਲਸਿਲੇਵਾਰ ਆਤਮਘਾਤੀ ਹਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਢਾਈ ਸੌ ਤੋਂ ਵੱਧ ਲੋਕ ਮਾਰੇ ਗਏ ਸਨ।

ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਮੈਤਰੀਪਾਲ ਸਿਰੀਸੇਨਾ ਨੇ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ ਅਚਾਨਕ ਇਹ ਕਦਮ ਚੁੱਕਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।

ਸੋਮਵਾਰ ਤੋਂ ਲਾਗੂ ਹੋ ਰਹੀ ਇਸ ਰੋਕ ਵਿੱਚ ਮੁਸਲਮਾਨ ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਪਹਿਨੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਨਕਾਬ ਜਾਂ ਬੁਰਕੇ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਨਹੀਂ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਹੁਕਮ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਚਿਹਰੇ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦਿਖਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ ਤਾਂ ਜੋ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪਛਾਣ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕੇ।

ਬੀਬੀਸੀ ਪੱਤਰਕਾਰ ਅੱਜ਼ਾਮ ਅਮੀਨ ਮੁਤਾਬਕ ਸ੍ਰੀ ਲੰਕਾ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਦਫ਼ਤਰ ਨੇ ਇੱਕ ਬਿਆਨ ਜਾਰੀ ਕਰਕੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਨੇ ਕਾਨੂੰਨ ਮੰਤਰੀ ਤੋਂ ਇਸ ਬਾਰੇ ਇੱਕ ਡਰਾਫਟ ਤਿਆਰ ਕਰਨ ਲਈ ਕਿਹਾ ਸੀ।

ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਨੇ ਇਹ ਵੀ ਕਿਹਾ ਸੀ ਕਿ ਕਾਨੂੰਨ ਮੰਤਰੀ ਸ੍ਰੀ ਲੰਕਾ ਵਿੱਚ ਮੁਸਲਿਮ ਧਾਰਮਿਕ ਗੁਰੂਆਂ ਦੀ ਮੁੱਖ ਸੰਸਥਾ ਆਈਸੀਜੇਯੂ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨਾਲ ਸਲਾਹ-ਮਸ਼ਵਰਾ ਕਰਕੇ ਡਰਾਫਟ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਜ਼ਿਕਰਯੋਗ ਹੈ ਕਿ ਆਈਸੀਜੇਯੂ ਨੇ ਖ਼ੁਦ ਹੀ ਇੱਕ ਪ੍ਰਸਤਾਵ ਪਾਸ ਕਰਕੇ ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਅਪੀਲ ਕੀਤੀ ਹੈ ਕਿ ਚਿਹਰਾ ਢੱਕਣ ਵਾਲੇ ਕੱਪੜਿਆਂ ਨੂੰ ਪਹਿਨਣ 'ਤੇ ਪਾਬੰਦੀ ਲਗਾ ਦਿੱਤੀ ਜਾਵੇ।

ਇਸ ਹਮਲੇ ਦੇ ਲਈ ਅੱਤਵਾਦੀ ਇਸਲਾਮੀ ਸੰਗਠਨ ਨੈਸ਼ਨਲ ਤੋਹੀਦ ਜਮਾਤ ਨੂੰ ਜ਼ਿੰਮੇਦਾਰ ਠਹਿਰਾਇਆ ਗਿਆ ਹ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ੈ। ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਮੁਤਾਬਕ ਸ੍ਰੀ ਲੰਕਾ ਹਮਲੇ ਨੂੰ ਅੰਜਾਮ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਅੱਤਵਾਦੀ ਖ਼ੁਦ ਨੂੰ ਇਸਲਾਮਿਕ ਸਟੇਟ ਕਹਿਣ ਵਾਲੇ ਅੱਤਵਾਦੀ ਸੰਗਠਨ ਤੋਂ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਸਨ। ਇਸਲਾਮਿਕ ਸਟੇਟ ਨੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਹਮਲਿਆਂ ਦੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਕਬੂਲ ਕੀਤੀ ਹੈ।

ਇਸਟਰ ਦੇ ਦਿਨ ਹੋਏ ਅੱਤਵਾਦੀ ਹਮਲੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸ੍ਰੀ ਲੰਕਾ ਦੀ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਕਈ ਕਦਮ ਚੁੱਕੇ ਹਨ। ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਨੇ ਨੈਸ਼ਨਲ ਤੌਹੀਦ ਜਮਾਤ ਅਤੇ ਜਮੀਅਤ ਮਿੱਲਤ ਇਬਰਾਹਿਮ ਵਰਗੇ ਸੰਗਠਨਾਂ 'ਤੇ ਪਾਬੰਦੀ ਲਗਾ ਦਿੱਤੀ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਾਰੇ ਦਫ਼ਤਰ ਸੀਲ ਕਰ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਹਨ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਬੈਂਕ ਖਾਤੇ ਫਰੀਜ਼ ਕਰ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਹਨ।

ਸਰਕਾਰ ਕੁਝ ਹੋਰ ਸੰਗਠਨਾਂ 'ਤੇ ਪਾਬੰਦੀ ਲਗਾਉਣ ਦਾ ਵਿਚਾਰ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਇਸ ਵਿਚਾਲੇ ਐਤਵਾਰ ਨੂੰ ਇੱਕ ਬਿਆਨ ਜਾਰੀ ਕਰਕੇ ਸ੍ਰੀ ਲੰਕਾ ਪੁਲਿਸ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਆਤਮਘਾਤੀ ਧਮਾਕਿਆਂ ਦੇ ਮੁੱਖ ਸ਼ੱਕੀ ਜ਼ਹਿਰਾਨ ਹਾਸ਼ਿਮ ਦੇ ਪਿਤਾ ਅਤੇ ਦੋ ਭਰਾ ਸੁਰੱਖਿਆ ਬਲਾਂ ਦੇ ਇੱਕ ਆਪ੍ਰੇਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਸ਼ੁੱਕਰਵਾਰ ਨੂੰ ਮਾਰੇ ਗਏ ਸਨ।

ਪੁਲਿਸ ਮੁਤਾਬਕ ਇਹ ਮੰਨਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਹਾਸ਼ਿਮ ਦੀ ਮਾਂ ਵੀ ਮਾਰੀ ਗਈ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਭ ਦੀ ਮੌਤ ਉਸ ਵੇਲੇ ਹੋਈ ਜਦੋਂ ਸੁਰੱਖਿਆ ਕਰਮੀਆਂ ਨੇ ਹਮਲੇ ਦੇ ਸ਼ੱਕੀਆਂ ਦੇ ਠਿਕਾਣਿਆਂ 'ਤੇ ਛਾਪੇਮਾਰੀ ਕੀਤੀ ਗਈ। ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਦੇ ਮੁਤਾਬਕ ਹਾਸ਼ਿਮ ਦੇ ਪਿਤਾ ਅਤੇ ਭਰਾ ਨੇ ਧਮਾਕੇ ਵਿੱਚ ਖ਼ੁਦ ਨੂੰ ਉਡਾ ਲਿਆ।

ਸ੍ਰੀ ਲੰਕਾ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਮੁਤਾਬਕ ਹਾਸ਼ਿਮ ਦੀ ਵੀ ਕੋਲੰਬੋ ਦੇ ਇੱਕ ਹੋਟਲ ਵਿੱਚ ਆਤਮਘਾਤੀ ਹਮਲੇ ਵਿੱਚ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ। ਇਹ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਇਸਲਾਮਿਕ ਗਰੁੱਪ ਨੈਸ਼ਨਲ ਤੌਹੀਦ ਜਮਾਤ (ਐਨਟੀਜੇ) ਦੇ ਨੇਤਾ ਸਨ। ਇਸ ਸੰਗਠ 'ਤੇ ਹੁਣ ਰੋਕ ਲਗਾ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀਡੀਓਜ਼ ਵੀ ਤੁਹਾਨੂੰ ਪਸੰਦ ਆਉਣਗੇ

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM, TWITTERਅਤੇ YouTube 'ਤੇ ਜੁੜੋ।)


ਸੰਕੇਤਕ ਤਸਵੀਰ

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਕਿ ਭਾਰਤ ਨੇ ਪੁਲਾੜ ਵਿੱਚ 300 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੀ ਉੱਚਾਈ ਉੱਤੇ ਸੈਟਲਾਈਟ ਨੂੰ ਮਾਰ ਸੁੱਟਿਆ ਹੈ।

ਵਿਗਿਆਨ ਪੱਤਰਕਾਰ ਪੱਲਵ ਬਾਗਲਾ ਨੇ ਬੀਬੀਸੀ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਕੁਝ ਦਿਨਾਂ ਪਹਿਲਾਂ ਇਸਰੋ ਨੇ ਮਾਈਕਰੋ ਸੈਟ - ਆਰ ਨੂੰ ਲੌਅਰ ਅਰਥ ਆਰਬਿਟ ਵਿੱਚ ਲੌਂਚ ਕੀਤਾ ਸੀ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ, “ਇਹ ਸੈਟਲਾਈਟ 24 ਜਨਵਰੀ 2019 ਨੂੰ ਲੌਂਚ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸ ਵੇਲੇ ਇਸਰੋ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਡਾ. ਕੇ. ਸਿਵਨ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਸੀ ਕਿ ਇਹ ਸੈਟਲਾਈਟ ਡੀਆਰਡੀਓ ਲੀ ਛੱਡਿਆ ਗਿਆ ਸੀ।”

ਇਹ ਸੈਟਲਾਈਟ 277 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਉੱਥੇ ਛੱਡਿਆ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਨੇ ਇੰਨੀ ਘੱਟ ਉੱਚਾਈ ਵਿੱਚ ਕਦੇ ਵੀ ਕੋਈ ਸੈਟਲਾਈਟ ਲੌਂਚ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਹੈ।

ਇਹ ਭਾਰਤ ਦਾ ਐਂਟੀ ਸੈਟਲਾਈਟ ਹਥਿਆਰ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਤਜਰਬਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸਇ ਨੂੰ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਸਫਲਤਾ ਵਜੋਂ ਦੇਖਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਆਉ ਜਾਣਦੇ ਹਾਂ ਆਖਿਰ ਧਰਤੀ ਤੋਂ ਸੈਟਲਾਈਟ ਨੂੰ ਉਡਾ ਦੇਣ ਦਾ ਤਜਰਬਾ ਆਖਿਰ ਕੀ ਹੈ।

ਐਂਟੀ-ਸੈਟਲਾਈਟ ਮਿਜ਼ਾਈਲ ਕੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ?

ਐਂਟੀ-ਸੈਟਲਾਈਟ ਮਿਜ਼ਾਈਲ, ਪੁਲਾੜੀ ਹਥਿਆਰ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਸੈਟਲਾਈਟਾਂ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕਰਨ ਲਈ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਬੁਨਿਆਦੀ ਤੌਰ ’ਤੇ ਇਹ ਲੰਬੀ ਦੂਰੀ ਦੀਆਂ ਮਿਜ਼ਾਈਲਾਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕਿਸੇ ਨਿਸ਼ਾਨੇ ’ਤੇ ਲੌਕ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।

ਇਸ ਐਲਾਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਆਮ ਵਿਅਕਤੀ ਦੇ ਦਿਮਾਗ ਵਿੱਚ ਕਈ ਕਿਸਮ ਦੇ ਸਵਾਲ ਉਭਰਦੇ ਹਨ। ਭਾਰਤ ਦੇ ਵਿਦੇਸ਼ ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਮੰਤਰਾਲੇ ਨੇ ਇੱਕ ਬਿਆਨ ਰਾਹੀਂ ਭਾਰਤ ਵੱਲੋਂ ਬੁੱਧਵਾਰ ਨੂੰ ਕੀਤੇ ਗਏ ਐਂਟੀ-ਸੈਟੇਲਾਈਟ ਮਿਜ਼ਾਈਲ ਪ੍ਰੀਖਣ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਸਵਾਲਾਂ ਦੇ ਜਵਾਬ ਦਿੱਤੇ।

ਐਂਟੀ-ਸੈਟਲਾਈਟ ਮਿਜ਼ਾਈਲ ਦੀ ਮਾਰ ਇਸ ਗੱਲ ’ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਕਿੱਥੋਂ ਦਾਗੀ ਗਈ ਹੈ। ਅਮਰੀਕਾ ਤੇ ਰੂਸ ਨੇ ਇਹ ਮਿਜ਼ਾਈਲਾਂ ਧਰਤੀ, ਸਮੁੰਦਰ ਤੇ ਪੁਲਾੜ ਵਿੱਚੋਂ ਛੱਡ ਕੇ ਪਰਖੀਆਂ ਹਨ।

ਮੌਜੂਦਾ ਏ-ਸੈਟ ਪ੍ਰੀਖਣ ਕੀ ਸੀ?

27 ਮਾਰਚ, 2019 ਨੂੰ ਭਾਰਤ ਨੇ ਡਾ. ਏਪੀਜੇ ਅਬਦੁੱਲ ਕਲਾਮ ਲਾਂਚ ਦੀਪ ਤੋਂ ਮਿਸ਼ਨ ਸ਼ਕਤੀ ਕੀਤਾ। ਇਹ ਡੀਆਰਡੀਓ ਵੱਲੋਂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਇੱਕ ਤਕਨੀਕੀ ਮਿਸ਼ਨ ਸੀ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਇਸ ਵਿੱਚ ਵਰਤਿਆ ਗਿਆ ਸੈਟਲਾਈਟ, ਲੋਅਰ ਔਰਬਿਟ ਵਿੱਚ ਕਾਰਜਸ਼ੀਲ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਉਪਗ੍ਰਹਿ ਸੀ। ਪ੍ਰੀਖਣ ਯੋਜਨਾ ਮੁਤਾਬਕ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਫ਼ਲ ਰਿਹਾ। ਪ੍ਰੀਖਣ ਲਈ ਉੱਚ-ਦਰਜੇ ਦੀ ਸਟੀਕਤਾ ਅਤੇ ਤਕਨੀਕੀ ਸਮਰੱਥਾ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਸੀ।

ਭਾਰਤ ਨੇ ਇਸ ਪ੍ਰੀਖਣ ਵਿੱਚ ਪੂਰਨ ਤੌਰ ’ਤੇ ਦੇਸ ਵਿੱਚ ਹੀ ਵਿਕਸਿਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਤਕਨੀਕ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ ਹੈ।

ਅਜਿਹੇ ਪ੍ਰੀਖਣ ਪਹਿਲਾਂ ਅਮਰੀਕਾ, ਰੂਸ ਅਤੇ ਚੀਨ ਨੇ ਕੀਤੇ ਹੋਏ ਹਨ। ਹੁਣ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਅਜਿਹੀ ਸਮਰੱਥਾ ਵਾਲੇ ਦੇਸਾਂ ਦੇ ਛੋਟੇ ਜਿਹੇ ਸਮੂਹ ਦਾ ਮੈਂਬਰ ਬਣ ਗਿਆ ਹੈ।

ਅਰਥ ਆਰਬਿਟ ਕਿੰਨੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ?

ਵਿਗਿਆਨੀ ਹਰ ਮਿਸ਼ਨ ਲਈ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਅਰਥ ਆਰਬਿਟ ਦਾ ਇਸੇਤਮਾਲ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਜਿਸ ਸੈਟਲਾਈਟ ਨੂੰ ਇੱਕ ਦਿਨ ਵਿੱਚ ਧਰਤੀ ਦੇ ਚਾਰ ਚੱਕਰ ਲਗਾਉਣੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਉਸ ਨੂੰ ਧਰਤੀ ਦੇ ਨਜ਼ਦੀਕ ਵਾਲੇ ਆਰਬਿਟ ਵਿੱਚ ਲਾਂਚ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਜੇ ਦੋ ਚੱਕਰ ਲਗਾਉਣੇ ਹੋਣ ਤਾਂ ਦੂਰੀ ਥੋੜ੍ਹੀ ਵਧਾਉਣੀ ਹੋਵੇਗੀ ਅਤੇ ਜੇ ਇੱਕ ਚੱਕਰ ਲਗਾਉਣਾ ਹੈ ਤਾਂ ਦੂਰੀ ਹੋਰ ਜ਼ਿਆਦਾ ਕਰਨੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।

ਅਰਥ ਆਰਬਿਟ ਮੁੱਖ ਤੌਰ ਉੱਥੇ ਦੋ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।

ਸਰਕੁਲਰ ਆਰਬਿਟ ਤਿੰਨ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡੇ ਜਾ ਸਕਦੇ ਹਨ: ਲੌਅਰ ਅਰਥ ਔਰਬਿਟ, ਮੀਡੀਅਮ ਅਰਥ ਔਰਬਿਟ ਅਤੇ ਜਿਓਸਿੰਕਰੋਨਸ ਔਰਬਿਟ।ਲੌਅਰ ਅਰਥ ਔਰਬਿਟ ਦਾ ਦਾਇਰਾ 160 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਤੋਂ ਦੋ ਹਜ਼ਾਰ ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਤੱਕ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।

ਇਸ ਵਿੱਚ ਲਾਂਚ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੈਟਲਾਈਟ ਦਿਲ ਵਿੱਚ ਧਰਤੀ ਦੇ ਕਰੀਬ ਤਿੰਨ ਤੋਂ ਚਾਰ ਚੱਕਰ ਲਾਉਂਦੀ ਹੈ।

ਇਸ ਔਰਬਿਟ ਵਿੱਚ ਮੌਸਮ ਜਾਣਨ ਵਾਲੇ ਸੈਟਲਾਈਟ, ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਸਪੇਸ ਸਟੇਸ਼ਨ ਲਗਾਏ ਗਏ ਹਨ। ਜਾਸੂਸੀ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਸੈਟਲਾਈਟ ਵੀ ਇਸ ਔਰਬਿਟ ਵਿੱਚ ਲਗਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।

ਉੱਥੇ ਹੀ ਮੀਡੀਅਮ ਅਰਥ ਔਰਬਿਟ ਦਾ ਦਾਇਰਾ ਦੋ ਹਜ਼ਾਰ ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਤੋਂ 36 ਹਜ਼ਾਰ ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਤੱਕ ਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਲਾਂਚ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੈਟਲਾਈਟ ਦਿਨ ਵਿੱਚ ਧਰਤੀ ਦੇ ਦੋ ਚੱਕਰ ਲਗਾਉਂਦਾ ਹੈ।

ਇਸ ਪ੍ਰੀਖਣ ਵਿੱਚ ਕਿਹੜੀ ਮਿਜ਼ਾਈਲ ਵਰਤੀ ਗਈ?

ਇਸ ਕੰਮ ਵਿੱਚ ਡੀਆਰਡੀਓ ਦਾ ਬੈਲਿਸਟਿਕ ਮਿਜ਼ਾਈਲ ਡਿਫੈਂਸ ਇੰਟਰਸੈਪਟਰ ਵਰਤਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਜੋ ਕਿ ਭਾਰਤ ਵੱਲੋਂ ਜਾਰੀ ਬੈਲਿਸਟਿਕ ਮਿਜ਼ਾਈਲ ਡਿਫੈਂਸ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਹੈ।

ਸਾਲ 2012 ਵਿੱਚ ਡੀਆਰਡੀਓ ਦੇ ਤਤਕਾਲੀ ਮੁਖੀ ਡਾ਼ ਵਿਜੇ ਕੁਮਾਰਪ ਸਰਸਵਤ ਨੇ ਇੰਡੀਆ ਟੂਡੇ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਸੀ...


ਸੰਕੇਤਕ ਤਸਵੀਰ

ਉਹ ਇੱਕ ਗੁਪਤ ਵੱਟਸਐਪ ਗਰੁੱਪ ਚਲਾਉਂਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਬ੍ਰਾਜ਼ੀਲ ਦੀਆਂ ਸੈਂਕੜੇ ਮਹਿਲਾਵਾਂ ਨੂੰ ਅਣਚਾਹੇ ਗਰਭ ਤੋਂ ਛੁਟਕਾਰਾ ਦਿਵਾਉਣ 'ਚ ਮਦਦ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ।

ਬ੍ਰਾਜ਼ੀਲ 'ਚ ਗਰਭਪਾਤ ਕਾਨੂੰਨ ਕਾਫ਼ੀ ਸਖ਼ਤ ਹੈ। ਇੱਥੇ ਬਲਾਤਕਾਰ ਦੀਆਂ ਸ਼ਿਕਾਰ ਮਹਿਲਾਵਾਂ ਲਈ ਵੀ ਗਰਭਪਾਤ ਸੌਖਾ ਨਹੀਂ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਅਜਿਹੇ 'ਚ ਇਸ ਵੱਟਸਐਪ ਗਰੁੱਪ ਦੀ ਮਦਦ ਨਾਲ ਮਹਿਲਾਵਾਂ ਗੈਰ-ਕਾਨੂੰਨੀ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਗਰਭਪਾਤ ਲਈ ਗੋਲੀਆਂ ਖ਼ਰੀਦ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ।

ਐਬਿਗੇਲ ਅਤੇ ਤਿੰਨ ਹੋਰ ਮਹਿਲਾਵਾਂ ਗਰਭਪਾਤ ਦੀ ਪੂਰੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ 'ਚ ਮਹਿਲਾਵਾਂ ਦੀ ਮਦਦ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਐਬਿਗੇਲ ਜਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਸਾਥੀ ਮਹਿਲਾਵਾਂ ਡਾਕਟਰ ਜਾਂ ਨਰਸ ਨਹੀਂ ਹਨ।

ਸੰਕੇਤਕ ਤਸਵੀਰ

ਗਰਭਪਾਤ ਦੌਰਾਨ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਦਰਦ ਦੇ ਸਮੇਂ ਟੈਕਸਟ ਜਾਂ ਆਡਿਓ ਦੇ ਜ਼ਰੀਏ ਮਹਿਲਾਵਾਂ ਦੀ ਮਦਦ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

ਕਾਨੂੰਨ ਦੀ ਉਲੰਘਣਾ

ਗਰੁੱਪ ਚਲਾਉਣ ਵਾਲੀ ਐਬਿਗੇਲ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਹੋਰ ਮਹਿਲਾ ਸਾਥੀਆਂ ਨੂੰ ਪਤਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਕਾਨੂੰਨ ਤੋੜ ਰਹੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਇਸ ਲਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸਜ਼ਾ ਮਿਲ ਸਕਦੀ ਹੈ।

ਪਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਜੇ ਗਰਭਪਾਤ ਕਰਵਾਉਣ ਦੀ ਇੱਛਾ ਰੱਖਣ ਵਾਲੀਆਂ ਮਹਿਲਾਵਾਂ ਨੂੰ ਸਹੀ ਮਦਦ ਨਾ ਮਿਲੇ ਤਾਂ ਉਹ ਗੈਰ-ਕਾਨੂੰਨੀ ਕਲਿਨਿਕਾਂ 'ਚ ਜਾ ਕੇ ਖ਼ੁਦ ਨੂੰ ਹੋਰ ਵੱਧ ਖ਼ਤਰੇ 'ਚ ਪਾ ਲੈਣਗੀਆਂ।

ਸਿਹਤ ਮੰਤਰਾਲੇ ਮੁਤਾਬਕ ਅਸੁਰੱਖਿਅਤ ਗਰਭਪਾਤ ਦੇ ਕਾਰਨ ਹੋਣ ਵਾਲੀਆਂ ਦਿੱਕਤਾਂ ਕਰਕੇ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਬ੍ਰਾਜ਼ੀਲ 'ਚ ਹਰ ਦਿਨ ਘੱਟ ਤੋਂ ਘੱਟ ਚਾਰ ਮਹਿਲਾਵਾਂ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

ਇੱਕ ਅੰਦਾਜ਼ੇ ਮੁਤਾਬਕ ਬ੍ਰਾਜ਼ੀਲ 'ਚ ਹਰ ਸਾਲ ਕਰੀਬ ਪੰਜ ਲੱਖ ਗਰਭਪਾਤ ਗੈਰ-ਕਾਨੂੰਨੀ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਅੱਧੇ ਮਾਮਲਿਆਂ 'ਚ ਮਹਿਲਾਵਾਂ ਦੀ ਜਾਨ ਖ਼ਤਰੇ 'ਚ ਪੈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਹਸਪਤਾਲ ਜਾਣਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ।

ਐਬਿਗੇਲ ਦੇ ਵੱਟਸਐਪ ਗਰੁੱਪ ਨੇ ਕਰੀਬ 300 ਮਹਿਲਾਵਾਂ ਦੇ ਗਰਭਪਾਤ 'ਚ ਮਦਦ ਕੀਤੀ ਹੈ।

ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਥਾਂ

ਇਸ ਗਰੁੱਪ 'ਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਇੱਕ ਮਹਿਲਾ ਕਹਿੰਦੀ ਹੈ, ''ਮੈਂ ਆਪਣੀ ਪਛਾਣ ਲੁਕਾ ਕੇ ਵੱਟਸਐਪ ਗਰੁੱਪ ਦੀ ਮੈਂਬਰ ਬਣ ਗਈ, ਮੈਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਕਿ ਮੈਂ ਗਰਭਵਤੀ ਹਾਂ ਅਤੇ ਗਰਭਪਾਤ ਕਰਵਾਉਣਾ ਚਾਹੁੰਦੀ ਹਾਂ।''

''ਪੰਜ ਮਹੀਨੇ ਤੱਕ ਮੈਂ ਵੱਟਸਐਪ 'ਤੇ ਚੱਲ ਰਹੀ ਗੱਲਬਾਤ ਨੂੰ ਦੇਖਿਆ, ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਮੈਂ ਗਰੁੱਪ ਦੀ ਸੰਸਥਾਪਕ ਨਾਲ ਸੰਪਰਕ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਮੈਂ ਬੀਬੀਸੀ ਦੇ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹਾਂ।''

ਗਰੁੱਪ 'ਚ ਫਿਲਹਾਲ 80 ਤੋਂ ਵੱਧ ਮਹਿਲਾਵਾਂ ਹਨ, ਹਰ ਮਹੀਨੇ 20 ਨਵੀਆਂ ਮਹਿਲਾਵਾਂ ਇਸ ਗਰੁੱਪ ਨਾਲ ਜੁੜ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ...ਜਿਵੇਂ ਹੀ ਕਿਸੇ ਮਹਿਲਾ ਦਾ ਗਰਭਪਾਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਉਹ ਗਰੁੱਪ ਛੱਡ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।

ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ-ਅੱਧ ਮਹਿਲਾ ਬੱਚਾ ਰੱਖਣ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਵੀ ਕਰ ਲੈਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਗਰਭਪਾਤ ਨਹੀਂ ਕਰਵਾਉਂਦੀ।

ਸੰਕੇਤਕ ਤਸਵੀਰ

ਇਸ ਗਰੁੱਪ ਨਾਲ ਜੁੜੀਆਂ ਕਈ ਕੁੜੀਆਂ ਨਾਬਾਲਿਗ ਵੀ ਹਨ। ਇਹ ਗਰੁੱਪ ਇੱਕ ਅਜਿਹੀ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਥਾਂ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਮਹਿਲਾਵਾਂ ਨੂੰ ਮਦਦ ਮਿਲ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

ਗਰੁੱਪ ਚਲਾਉਣ ਵਾਲੀ ਇੱਕ ਮਹਿਲਾ ਦੀ ਮੰਨੀਏ ਤਾਂ ਤਿੰਨ ਸਾਲਾਂ 'ਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ 300 ਮਹਿਲਾਵਾਂ ਦੇ ਗਰਭਪਾਤ 'ਚ ਮਦਦ ਕੀਤੀ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜੋ :

ਐਬਿਗੇਲ ਨੇ ਬੀਬੀਸੀ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ, ''ਕਦੇ-ਕਦੇ ਮੈਂ ਇਹ ਸਭ ਬੰਦ ਕਰਨ ਬਾਰੇ ਸੋਚਦੀ ਹਾਂ, ਪਰ ਫ਼ਿਰ ਲਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਗਰੁੱਪ ਕਰਕੇ ਕਈ ਮਹਿਲਾਵਾਂ ਨੂੰ ਉਹ ਮੌਕਾ ਮਿਲ ਰਿਹਾ ਹੈ ਜਿਹੜਾ ਮੈਨੂੰ ਨਹੀਂ ਮਿਲਿਆ...ਇਹ ਸਭ ਸੋਚ ਕੇ ਮੈਨੂੰ ਚੰਗਾ ਲਗਦਾ ਹੈ।''

ਉਹ ਕਹਿੰਦੀ ਹੈ, ''ਮੈਨੂੰ ਚੰਗਾ ਲਗਦਾ ਹੈ ਜਦੋਂ ਮੈਂ ਕਿਸੇ ਮਹਿਲਾ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ 'ਚ ਅੱਗੇ ਵਧਦੇ ਹੋਏ ਦੇਖਦੀ ਹਾਂ।''

ਬ੍ਰਾਜ਼ੀਲ 'ਚ ਬਲਾਤਕਾਰ ਪੀੜਤਾਂ ਨੂੰ ਗਰਭਪਾਤ ਕਰਵਾਉਣ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਹੈ, ਪਰ ਇਸ 'ਚ ਕਈ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਵੀ ਹਨ।

ਰੇਪ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਗਰਭਪਾਤ ਨਹੀਂ ਕਰਵਾ ਸਕੀ

ਐਬਿਗੇਲ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ 19 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ 'ਚ ਇੱਕ ਪੁਲਿਸ ਵਾਲੇ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਅਗਵਾ ਕਰਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਬਲਾਤਕਾਰ ਕੀਤਾ।

ਸਰੀਰਿਕ ਅਤੇ ਮਾਨਸਿਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪ੍ਰੇਸ਼ਾਨ ਐਬਿਗੇਲ ਨੇ ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦੋ ਦਿਨ ਆਪਣੀ ਇੱਕ ਦੋਸਤ ਕੋਲ ਬਿਤਾਏ, ਤਦ ਜਾ ਕੇ ਉਹ ਪੁਲਿਸ 'ਚ ਸ਼ਿਕਾਇਤ ਕਰਨ ਦੀ ਹਿੰਮਤ ਕਰ ਸਕੀ।

ਪਰ ਮਹਿਲਾਵਾਂ ਦੇ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਅਪਰਾਧ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਦੇਖਣ ਵਾਲੇ ਇੱਕ ਪੁਲਿਸ ਸਟੇਸ਼ਨ ਦੇ ਜਾਂਚਕਰਤਾਵਾਂ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਇਲਜ਼ਾਮ ਮੰਨਣ ਤੋਂ ਇਨਕਾਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੱਸਿਆ, ''ਮੇਰੇ ਇਲਜ਼ਾਮਾਂ ਨੂੰ ਖ਼ਾਰਿਜ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ...ਜਿਸ ਸਮੇਂ...


ਸੰਕੇਤਕ ਤਸਵੀਰ

ਉੱਥੇ ਕਰਜ਼ੇ ਦਾ ਹੈਰਾਨ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਬੁਰਾ ਕੰਮ ਵੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਤੋਂ ਕੈਦੀਆਂ ਦਾ ਬਚਣਾ ਮੁਸ਼ਕਿਲ ਹੈ।

ਇਹ ਕੈਟਰਮੋਲ ਦੀ ਕਿਤਾਬ ''ਪ੍ਰਿਜਨ: ਅ ਸਰਵਾਈਵਲ ਗਾਈਡ'' ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਹਨ। ਏਬਰੀ ਪ੍ਰੈੱਸ ਤੋਂ ਛਪੀ ਇਹ ਕਿਤਾਬ ਹਾਲ ਹੀ 'ਚ ਬਾਜ਼ਾਰ ਵਿੱਚ ਆਈ ਹੈ।

ਜੇਲ੍ਹ 'ਚ ਕਮਾਈ

ਇਹ ਦੇਖਣਾ ਮੁਸ਼ਕਿਲ ਨਹੀਂ ਹੈ ਕਿ ਮਹਾਰਾਣੀ ਦੀ ਕੈਦ (ਬ੍ਰਿਟੇਨ ਦੀ ਜੇਲ੍ਹ ਵਿਵਸਥਾ) 'ਚ ਲੋਕ ਕਿਉਂ ਕੁਝ ਕਮਾਈ ਦਾ ਜ਼ਰੀਆ ਬਣਾ ਲੈਂਦੇ ਹਨ।

ਜਦੋਂ ਵੈਧ ਅਰਥਵਿਵਸਥਾ ਨੂੰ ਨਾਮੁਮਕਿਨ ਬਣਾ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਲੋਕ ਕਾਲਾਬਾਜ਼ਾਰੀ ਕਰਨ ਲਗਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਇੰਝ ਹੀ ਚੱਲਦਾ ਹੈ।

ਕੁਝ ਦਿਨ ਪਹਿਲਾਂ ਤੱਕ (ਜੇਲ੍ਹ 'ਚ) ਤੰਬਾਕੂ ਮੁਦਰਾ ਦੀ ਇੱਕ ਛੋਟੀ ਇਕਾਈ ਹੁੰਦੀ ਸੀ, ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਇਸ ਉੱਤੇ ਪਾਬੰਦੀ ਨਹੀਂ ਲਗਾ ਦਿੱਤੀ ਗਈ।

ਇਸ ਲਈ ਹੁਣ ਮੈਂ ਪੂਰੇ ਭਰੋਸੇ ਨਾਲ ਕਹਿ ਸਕਦਾ ਹਾਂ ਕਿ ਜੇਲ੍ਹ ਦੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਾਰੋਬਾਰੀ ਕੈਦੀਆਂ ਦੇ ਦਿਨ ਗਏ  ਜੋ ਗੋਲਡਨ ਵਰਜੀਨੀਆ (ਤੰਬਾਕੂ) ਦੇ ਪੈਕਟ ਇੰਝ ਸਜਾ ਕੇ ਬੈਠਦੇ ਸਨ ਕਿ ਮੰਨੋ ਜਿਵੇਂ ਉਹ ਸੋਨੇ ਦੇ ਬਿਸਕਟ ਹੋਣ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਕਾਰਲ ਕੈਟਰਮੋਲ

ਪੈਸੇ ਦਿਓ ਤੇ ਮਾਲ ਲਓ

ਨਵੇਂ ਕਾਰੋਬਾਰੀ (ਕੈਦੀ) ਟੀਨ ਦੇ ਡੱਬੇ 'ਚ ਪੈਕ ਮੱਛੀ ਅਤੇ ਸਾਬਣ-ਤੇਲ ਦੇ ਪੈਕਟ ਲੈ ਕੇ ਬੈਠਦੇ ਹਨ। ਸਟਾਕ ਇੰਨਾਂ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸੈੱਲ ਦੀ ਖਿੜਕੀ ਵੀ ਨਹੀਂ ਦੇਖ ਪਾਓਗੇ।

ਟਿਊਨਾ (ਮੱਛੀ) ਦੇ ਇੱਕ ਜਾਂ ਦੋ ਟੀਨ ਦੇ ਬਦਲੇ ਰਸੋਈ ਦੇ ਕਰਮਚਾਰੀ ਤੁਹ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਾਨੂੰ ਕੁਝ ਕਾਲੀ ਮਿਰਚ ਜਾਂ ਜੜੀ-ਬੂਟੀਆਂ ਦੀ ਤਸਕਰੀ ਕਰਨ ਦੇਣਗੇ।

ਕੱਪੜੇ ਧੋਣ ਅਤੇ ਸੰਭਾਲ ਕੇ ਰੱਖਣ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਜੇ ਤੁਸੀਂ ਐਨਰਜੀ ਡਰਿੰਕ ਪਿਆਈ ਤਾਂ ਬਦਲੇ ਵਿੱਚ ਉਹ ਇਹ ਪੱਕਾ ਕਰ ਦੇਣਗੇ ਕਿ ਤੁਹਾਡੇ ਕੱਪੜੇ ਸੱਚ ਵਿੱਚ ਸਾਫ਼ ਹੋਣਗੇ।

ਜੇਲ੍ਹ ਵਾਰਡ ਵਿੱਚ ਸਾਮਾਨ ਬਦਲਣ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਰੀ ਨੂੰ ਜੇ ਤੁਸੀਂ ਕੁਝ ਨਿਊਡਲਸ ਦੇ ਦਿੱਤੇ ਤਾਂ ਉਹ ਇਹ ਪੱਕਾ ਕਰ ਦੇਵੇਗਾ ਕਿ ਤੁਹਾਨੂੰ ਵਿਛਾਉਣ ਲਈ ਜੋ ਚਾਦਰ ਮਿਲੇ ਉਹ ਜ਼ਿਆਦਾ ਗੰਦੀ ਨਾ ਹੋਵੇ।

ਹੇਅਰ ਡ੍ਰੈਸਰ ਦਾ ਭਾਅ ਥੋੜ੍ਹਾ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੈ। ਮੁਲਾਕਾਤਾਈਆਂ ਨੂੰ ਮਿਲਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਸਾਰੇ ਲੋਕ (ਕੈਦੀ) ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਉਹ ਸੋਹਣੇ ਦਿਖਣ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਦਾੜ੍ਹੀ ਅਤੇ ਵਾਲ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕੱਟੇ ਹੋਣ। ਇਸ ਲਈ  ਹੇਅਰ ਡ੍ਰੈਸਰ ਟਿਊਨਾ ਅਤੇ ਸ਼ਾਵਰ ਜੈੱਲ ਦੇ  ਬਿਨਾਂ ਨਹੀਂ ਮੰਨਦੇ।

ਮੈਂ ਕੈਂਚੀ ਖਰੀਦਣ ਅਤੇ ਵਿੰਗ ਦਾ ਨਾਈ ਬਣਨ ਦੀ ਸਲਾਹ ਦੇਵਾਂਗਾ, ਪਰ ਚਿਤਾਵਨੀ ਹੈ ਕਿ ਟਿਊਨਾ ਹਾਸਿਲ ਕਰਨ ਲਈ ਝੜਪਾਂ ਹੋ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ (ਇਹ ਮਜ਼ਾਕ ਨਹੀਂ ਹੈ)।

ਫ਼ਿਰ ਥੋੜ੍ਹੀ ਜ਼ਿਆਦਾ ਕੀਮਤ ਦੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਹਨ। ਸਥਾਨਕ ਕਲਾਕਾਰ ਤੁਹਾਡੇ ਜਨਮਦਿਨ ਲਈ ਬਰਥ-ਡੇਅ ਕਾਰਡ ਬਣਾ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਲਵ ਲੈਟਰ ਜਾਂ ਗੈੱਟ ਵੈੱਲ ਸੂਨ ਕਾਰਡ ਤਿਆਰ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ।

ਕਾਰੀਗਰ ਤੁਹਾਡੇ ਲਈ ਮਾਚਿਸ ਦੀਆਂ ਤੀਲੀਆਂ ਅਤੇ ਗੂੰਦ ਨਾਲ ਦਰਾਜ ਬਣਾ ਕੇ ਦੇ ਸਕਦੇ ਹਨ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਸੰਕਤੇਕ ਤਸਵੀਰ

ਜੇਲ੍ਹ ਵਿੱਚ ਸੌਦਾ ਬਾਹਰ ਭੁਗਤਾਨ

ਜੇਲ੍ਹ ਵਿੱਚ ਨਾਜਾਇਜ਼ ਸ਼ਰਾਬ ਵੀ ਮਿਲ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਜਿਸਦੀ ਕੀਮਤ ਕੁਆਲਿਟੀ ਦੇ ਆਧਾਰ 'ਤੇ ਲਗਭਗ 10 ਪਾਊਂਡ (ਕਰੀਬ 850 ਰੁਪਏ) ਪ੍ਰਤੀ ਲੀਟਰ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।

ਮਹਿੰਗੇ ਸਮਾਨ ਜਿਵੇਂ ਨਸ਼ੀਲੀਆਂ ਵਸਤਾਂ, ਤੰਬਾਕੂ ਜਾਂ ਸਟੀਰੀਓ ਸੈੱਟ ਦੇ ਪੈਸੇ ਜੇਲ੍ਹ ਦੀ ਚਾਰਦੀਵਾਰੀ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਦਿੱਤੇ ਅਤੇ ਲਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।

50 ਗ੍ਰਾਮ ਤੰਬਾਕੂ ਦੀ ਕੀਮਤ 500 ਪਾਊਂਡ (ਕਰੀਬ 43,000 ਰੁਪਏ) ਤੱਕ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ!

ਖ਼ਰੀਦਾਰ ਦਾ ਦੋਸਤ ਵੇਚਣ ਵਾਲੇ ਦੇ ਦੋਸਤ ਨੂੰ ਜੇਲ੍ਹ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਪੈਸੇ ਦਾ ਭੁਗਤਾਨ ਕਰੇਗਾ ਅਤੇ ਪੈਸੇ ਮਿਲਦੇ ਹੀ ਜੇਲ੍ਹ ਵਿੱਚ ਖ਼ਰੀਦਾਰ ਨੂੰ ਸਮਾਨ ਦੇ ਦਿੱਤਾ ਜਾਵੇਗਾ।

ਅਸਲ ਵਿੱਚ, ਕਈ ਲੋਕ ਜੇਲ੍ਹ ਜਾਂਦੇ ਸਿਰਫ਼ ਇਸ ਲਈ ਹਨ ਕਿ ਕੁਝ ਪੈਸੇ ਕਮਾ ਸਕਣ ਜਾਂ ਕਰਜ਼ਾ ਚੁਕਾ ਸਕਣ।

ਉਹ ਜਿੰਨਾਂ ਮੁਮਕਿਨ ਹੋਵੇ, ਓਨਾਂ ਹੀ ਡਰੱਗਸ ਲੈਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਜਾਣ-ਬੁੱਝ ਕੇ ਗ੍ਰਿਫ਼ਤਾਰ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਤਾਂ ਜੋ ਜੇਲ੍ਹ ਦੇ ਵਿੰਗ ਵਿੱਚ ਨਸ਼ਾ ਵੇਚ ਸਕਣ।

ਇਹ ਜੀਵਨ-ਸ਼ੈਲੀ ਤੁਹਾਡੀ ਸੋਚ ਤੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਅਲਹਿਦਾ ਹੈ। ਕੋਈ ਵੀ ਅਜਿਹਾ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਇਸਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਨਾ ਹੋਵੇ (ਜਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਮਜਬੂਰ ਨਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੋਵੇ)।

ਕਰਜ਼ੇ ਦਾ ਦਲਦਲ

ਜੇਲ੍ਹ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਦੀ ਦੁਨੀਆਂ 'ਚ ਕਰਜ਼ਾ ਦੇਣ ਵਾਲੀਆਂ ਦੁਕਾਨਾਂ ਹਨ, ਸੱਟੇਬਾਜ਼ ਹਨ, ਬੈਂਕ ਹਨ। ਜੇਲ੍ਹ 'ਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਥਾਂ ਕੈਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਡਬਲ ਬਬਲ ਸਕੀਮ ਦੇ ਤਹਿਤ ਪੈਸੇ ਉਧਾਰ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।

ਡਬਲ ਬਬਲ ਸਕੀਮ ਆਪਣੇ ਨਾਮ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹੀ ਹੈ। ਤੁਸੀਂ ਕੁਝ ਉਧਾਰ ਲੈਂਦੇ ਹੋ (ਨਸ਼ੇ ਦੀ...


ਸੰਕੇਤਕ ਤਸਵੀਰ

ਐਸ.ਟੀ.ਐਫ ਦੇ ਮੁਖੀ ਹਰਪ੍ਰੀਤ ਸਿੰਘ ਸਿੱਧੂ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ 31 ਜਨਵਰੀ ਨੂੰ 197 ਕਿਲੋਗ੍ਰਾਮ ਹੈਰੋਇਨ ਦੇ ਨਾਲ, ਹੋਰ ਨਸ਼ੀਲੇ ਪਦਾਰਥਾਂ ਅਤੇ ਰਸਾਇਣਾਂ ਦੀ ਬਰਾਮਦਗੀ ਕਾਰਨ ਮਸੀਹ ਪੁਲਿਸ ਜਾਂਚ ਅਧੀਨ ਸੀ।

ਸਿੱਧੂ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਮਸੀਹ ਦੇ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਧਾਰਾ 25 ਐਨ.ਡੀ.ਪੀ.ਐਸ ਐਕਟ ਤਹਿਤ ਕੇਸ ਦਰਜ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਉਸ ਦੀ ਮਾਲਕੀ ਵਾਲੇ ਮਕਾਨ ਵਿੱਚ ਨਸ਼ਿਆਂ ਦਾ ਕਾਰੋਬਾਰ ਚੱਲ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਉਸ ਨੂੰ ਅੱਜ ਅਦਾਲਤ ਵਿੱਚ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਅਤੇ ਦੋ ਦਿਨਾਂ ਦੀ ਪੁਲਿਸ ਰਿਮਾਂਡ 'ਤੇ ਭੇਜ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜੋ

ਕੌਣ ਹੈ ਅਨਵਰ ਮਸੀਹ?

ਪਿਛਲੀ ਅਕਾਲੀ-ਭਾਜਪਾ ਸਰਕਾਰ ਦੁਆਰਾ ਮਸੀਹ ਨੂੰ ਸੁਬਾਰਡੀਨੇਟ ਸਰਵਿਸਿਜ਼ ਬੋਰਡ (ਐਸਐਸਬੀ) ਦਾ ਮੈਂਬਰ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਹ ਅਕਾਲੀ ਦਲ ਦਾ ਸਰਗਰਮ ਮੈਂਬਰ ਵੀ ਰਿਹਾ ਸੀ।

ਜ਼ਿਕਰਯੋਗ ਹੈ ਕਿ ਸੁਲਤਾਨਵਿੰਡ ਦੇ ਆਕਾਸ ਵਿਹਾਰ ਦੇ ਇੱਕ ਘਰ ਵਿੱਚ ਨਾਜਾਇਜ ਡਰੱਗ ਫੈਕਟਰੀ ਚਲਦੀ ਸੀ ਜਿੱਥੋਂ ਇਹਨਾਂ ਨਸ਼ਿਆਂ ਦੀ ਬਰਾਮਦਗੀ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਇਹ ਘਰ ਅਨਵਰ ਮਸੀਹ ਦੇ ਨਾਂ 'ਤੇ ਰਜਿਸਟਰ ਹੈ।

ਪੁਲਿਸ ਮੁਤਾਬਕ ਮਸੀਹ ਨੇ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਸੀ ਕਿ ਉਸਨੇ ਛੇ ਮੁਲਜਮਾਂ ਨੂੰ ਇਹ ਮਕਾਨ ਕਿਰਾਏ 'ਤੇ ਦਿੱਤਾ ਸੀ, ਜਿਨ੍ਹਾ ਨੂੰ ਉੱਥੋਂ ਗ੍ਰਿਫ਼ਤਾਰ ਕਰ ਲਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਪਰ ਉਹ ਮਕਾਨ ਕਿਰਾਏ 'ਤੇ ਦੇਣ ਸਬੰਧੀ ਕੋਈ ਲਿਖਤੀ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ ਜਾ ਕਿਰਾਇਆਨਾਮਾ ਪੇਸ਼ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਅਸਫਲ ਰਿਹਾ।

ਐਸ.ਟੀ.ਐਫ ਦੇ ਮੁਖੀ ਹਰਪ੍ਰੀਤ ਸਿੰਘ ਸਿੱਧ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ੂ

ਪੁਲਿਸ ਦੀ ਪੜਤਾਲ ‘ਚ ਕੀ ਆਇਆ ਸਾਹਮਣੇ?

ਪੁਲਿਸ ਵੱਲੋਂ ਕੀਤੀ ਪੜਤਾਲ ਦੌਰਾਨ ਇਹ ਵੀ ਪਤਾ ਲੱਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਰੈਕੇਟ ਦਾ ਪਰਦਾਫਾਸ਼ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦੋਸ਼ੀ ਵੱਲੋਂ ਮਸੀਹ ਦੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮਹੀਨੇ ਤੋਂ ਵੱਧ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਨਸ਼ਿਆਂ ਨੂੰ ਸੋਧਣ ਅਤੇ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਰਿਹਾ।

ਬੁੱਧਵਾਰ ਨੂੰ, ਜਦੋਂ ਉਹ ਦੁਬਾਰਾ ਪੁੱਛਗਿੱਛ ਦੌਰਾਨ ਕਿਰਾਏਦਾਰੀ ਸਬੰਧੀ ਕੋਈ ਦਸਤਾਵੇਜ ਦਿਖਾਉਣ ਵਿੱਚ ਅਸਫਲ ਰਿਹਾ ਤਾਂ ਐਸਟੀਐਫ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਗ੍ਰਿਫਤਾਰ ਕਰ ਲਿਆ। ਸਿੱਧੂ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਕਾਨੂੰਨ ਅਨੁਸਾਰ ਮਸੀਹ ਨੇ ਕਿਰਾਏਦਾਰਾਂ ਦੀ ਪੁਲਿਸ ਤਸਦੀਕ ਵੀ ਨਹੀਂ ਕਰਵਾਈ ਸੀ ਜਿਸ ਤੋਂ ਉਸ ਦੇ ਇਰਾਦਿਆਂ ਦਾ ਪਤਾ ਚੱਲਦਾ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜੋ

ਇਹ ਵੀ ਦੇਖੋ

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM, TWITTERਅਤੇ YouTube 'ਤੇ ਜੁੜੋ।)


ਸੰਕੇਤਕ ਤਸਵੀਰ

ਕਥਿਤ ਚੋਰੀ ਦੀ ਸਜ਼ਾ ਵਜੋਂ ਮੁੰਡੇ ਨੂੰ ਗਰਮ ਟਾਇਲਾਂ ਉੱਤੇ ਨੰਗੇ ਬੈਠਣ ਦੀ ਸਜ਼ਾ ਮਿਲੀ।

ਇਸ ਸਜ਼ਾ ਦੇ ਕਾਰਨ ਬੱਚੇ ਦੀ ਪਿੱਠ 'ਤੇ ਗੰਭੀਰ ਸਾੜ ਦੇ ਨਿਸ਼ਾਨ ਪੈ ਗਏ। ਉਸ ਨੂੰ ਸਰਕਾਰੀ ਹਸਪਤਾਲ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਕਰਵਾਇਆ ਗਿਆ। ਮੁੰਡੇ ਦਾ ਨਾਮ ਆਰੀਅਨ ਖਡਸੇ ਹੈ।

ਪੀੜਤ ਦੇ ਪਿਤਾ ਦੁਆਰਾ ਲਿਖਵਾਈ ਗਈ ਸ਼ਿਕਾਇਤ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਪੁਲਿਸ ਨੇ ਮੁਲਜ਼ਮ ਅਮੋਲ ਢੌਰੇ ਨੂੰ ਗ੍ਰਿਫ਼ਤਾਰ ਕਰ ਲਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਅਤਿਆਚਾਰ-ਰੋਕਥਾਮ ਐਕਟ ਅਤੇ ਚਾਈਲਡ ਪ੍ਰੋਟੈਕਸ਼ਨ ਐਕਟ ਹੇਠ ਸ਼ਿਕਾਇਤ ਦਰਜ ਕੀਤੀ ਹੈ।

ਕੌਮੀ ਅਨੁਸੂਚਿਤ ਜਾਤੀ ਕਮਿਸ਼ਨ ਨੇ ਵੀ ਇਸ ਘਟਨਾ ਦਾ ਗੰਭੀਰ ਨੋਟਿਸ ਲਿਆ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਮੁਲਜ਼ਮ ਅਮੋਲ ਢੋਰੇ ਦਾ ਅਪਰਾਧਕ ਪਿਛੋਕੜ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਪੁਲਿਸ ਅਨੁਸਾਰ ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਵੀ ਉਸ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਸ਼ਰਾਬ ਵੇਚਣ ਦੇ ਕਈ ਕੇਸ ਦਰਜ ਹਨ।

ਪੀੜਤ ਬੱਚਾ ਅਨੁਸੂਚਿਤ ਜਾਤੀ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਹੈ। ਅਰਵੀ ਪੁਲਿਸ ਥਾਣੇ ਵਿੱਚ ਡਾਇਰੀ 'ਤੇ ਮੌਜੂਦ ਪੁਲਿਸ ਵਿਅਕਤੀ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਉਹ ਮੁੰਡਾ ਕੁਝ ਚੋਰੀ ਕਰਨ ਦੇ ਇਰਾਦੇ ਨਾਲ ਮੰਦਰ ਵਿੱਚ ਆਇਆ ਸੀ ਜਦੋਂ ਮੁਲਜ਼ਮ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਮਾਰਿਆ।

ਜ਼ਖਮੀ ਮੁੰਡਾ

ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਕੀ ਹੋਇਆ?

ਅਰਵੀ ਕਸਬੇ 'ਚ ਰਾਣੀ ਲਕਸ਼ਮੀ ਬਾਈ ਵਾਰਡ ਦੇ ਜੋਗਾਨਾ ਮਾਤਾ ਦੇ ਮੰਦਰ ਵਿੱਚ ਦੁਪਹਿਰ ਵੇਲੇ ਭੀੜ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ।

ਸਥਾਨਕ ਸਮਾਜ ਸੇਵਕ ਦਿਲੀਪ ਪੋਟਫੋਡੇ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਇਹ ਮੰਦਿਰ ਬਹੁਤਾ ਮਸ਼ਹੂਰ ਨਹੀਂ ਹੈ।

ਮੰਦਰ ਦੇ ਨੇੜੇ ਇੱਕ ਬੋਹੜ ਹੈ ਜਿਸ ਕਰਕ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ੇ ਵਤਪੋਰਨੀਮਾ ਦਿਹਾੜੇ 'ਤੇ ਮੰਦਿਰ ਵਿੱਚ ਭੀੜ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।

"ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਜੂਏਬਾਜ ਇਸ ਜਗ੍ਹਾ ਉੱਤੇ ਇਕੱਠੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਬੋਹੜ ਹੇਠ ਜੂਆ ਖੇਡਦੇ ਹਨ। ਸ਼ਰਾਬ ਦੀ ਵਿਕਰੀ ਅਤੇ ਜੂਆ ਇੱਥੇ ਪੂਰੇ ਜ਼ੋਰਾਂ 'ਤੇ ਹੈ। ਮੁਲਜ਼ਮ ਦਾ ਅਪਰਾਧਕ ਪਿਛੋਕੜ ਹੈ ਅਤੇ ਉਹ ਸ਼ਰਾਬ ਦਾ ਕਾਰੋਬਾਰ ਕਰਦਾ ਹੈ", ਪੋਟਫੋਡੇ ਨੇ ਦੱਸਿਆ।

ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਆਰੀਅਨ 12 ਵਜੇ ਮੰਦਰ ਦੇ ਨੇੜੇ ਖੇਡ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਮੁਲਜ਼ਮ ਢੋਰੇ ਮੰਦਿਰ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਵਾਲੇ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਬੈਠਾ ਸੀ। ਅਚਾਨਕ ਅਮੋਲ ਢੌਰੇ ਨੇ ਮੁੰਡੇ ਨੂੰ ਫੜਿਆ ਅਤੇ ਕੁੱਟਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਸਨੇ ਮੁੰਡੇ ਦੇ ਸਾਰੇ ਕੱਪੜੇ ਲੁਹਾਏ ਅਤੇ ਉਸਨੂੰ ਦੁਪਹਿਰ ਦੇ ਸਮੇਂ ਮੰਦਰ ਦੀਆਂ ਟਾਇਲਾਂ ਉੱਤੇ ਬਿੱਠਾ ਦਿੱਤਾ ਜੋ ਕਿ 45 ਡਿਗਰੀ ਤਾਪਮਾਨ ਕਾਰਨ ਬਹੁਤ ਗਰਮ ਸਨ। ਇਸ ਨਾਲ ਆਰੀਅਨ ਦੀ ਪਿੱਠ 'ਤੇ ਗੰਭੀਰ ਸਾੜ ਪੈ ਗਏ।

ਜ਼ਖ਼ਮੀ ਮੁੰਡਾ ਆਪਣੇ ਘਰ ਵੱਲ ਦੌੜਿਆ ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਮਾਂ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਰੋਣ ਲੱਗ ਪਿਆ। ਉਸ ਦੀ ਮਾਂ ਵੀ ਇਹ ਦੇਖ ਕੇ ਹੈਰਾਨ ਹੋ ਗਈ। ਫਿਰ ਉਸ ਨੂੰ ਤੁਰੰਤ ਸਿਵਲ ਹਸਪਤਾਲ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਕਰਵਾਇਆ ਗਿਆ।

ਸਖ਼ਤ ਕਾਰਵਾਈ ਹੋਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ

ਆਰੀਅਨ, ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਸਿਵਲ ਹਸਪਤਾਲ ਦੇ ਆਈ.ਸੀ.ਯੂ. ਵਿੱਚ ਜ਼ੇਰੇ-ਇਲਾਜ ਹੈ। ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ ਗਜਾਨਨ ਖਾਡਸੇ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਸ ਦਾ ਘੱਟੋ ਘੱਟ ਦਸ ਦਿਨ ਇਲਾਜ਼ ਹੋਰ ਹੋਵੇਗਾ।

ਬੀਬੀਸੀ ਮਰਾਠੀ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕਰਦਿਆਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ, "ਮੁਲਜ਼ਮ ਦੀ ਮਾਨਸਿਕ ਸਥਿਤੀ ਦਾ ਅੰਦਾਜ਼ਾ ਲਗਾਉਣਾ ਅਸੰਭਵ ਹੈ। ਕੀ ਆਰੀਅਨ ਨੇ ਸੱਚਮੁਚ ਕੋਈ ਚੋਰੀ ਕੀਤੀ ਸੀ ਜਾਂ ਜਾਤੀ ਨਫ਼ਰਤ ਦੇ ਕਾਰਨ ਉਸ ਨੂੰ ਸਜ਼ਾ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ?”

“ਮੰਨ ਲਓ ਕਿ ਉਸਨੇ ਮੰਦਰ ਵਿੱਚੋਂ ਪੰਜ-ਦੱਸ ਰੁਪਏ ਚੋਰੀ ਕੀਤੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਉਸ ਨੂੰ ਡਰਾਇਆ-ਧਮਕਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਸੀ ਅਤੇ ਕੁਝ ਥੱਪੜ ਮਾਰੇ ਜਾ ਸਕਦੇ ਸਨ। ਪਰ ਉਸ ਨੂੰ ਕੱਪੜੇ ਲਾਹ ਕੇ, ਉਸ ਸਮੇਂ ਟਾਇਲਾਂ ’ਤੇ ਬਿਠਾਇਆ ਗਿਆ ਜਦੋਂ 45 ਡਿਗਰੀ ਸੂਰਜ ਦੀ ਗਰਮੀ ਪੈ ਰਹੀ ਸੀ।”

ਉਨ੍ਹਾਂ ਆਪਣੀ ਗੱਲ ਜਾਰੀ ਰੱਖਦਿਆਂ ਅੱਗੇ ਕਿਹਾ,“ਉਸ ਨੂੰ ਦਰਦ ਝੱਲਣਾ ਪਿਆ। ਉਹ ਰੋ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਉਸ ਦਾ ਦਰਦ ਅਸਹਿ ਸੀ ਪਰ ਮੁਲਜ਼ਮ ਨੇ ਕੋਈ ਤਰਸ ਨਹੀਂ ਦਿਖਾਇਆ।"

ਭੀਮ ਟਾਇਗਰ ਸੈਨਾ ਦਾ ਮੰਗ ਪੱਤਰ

"ਉਸ ਇਲਾਕੇ ਦੀ ਇੱਕ ਔਰਤ ਇਹ ਘਟਨਾ ਦੇਖ ਰਹੀ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਮੁਲਜ਼ਮ ਨੂੰ ਇਹ ਰੋਕਣ ਲਈ ਕਿਹਾ ਪਰ ਉਹ ਪਿੱਛੇ ਹੱਟਣ ਲਈ ਤਿਆਰ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਅਖੀਰ ਵਿੱਚ ਉਸ ਔਰਤ ਨੇ ਮੇਰੇ ਲੜਕੇ ਨੂੰ ਉਸ ਤੋਂ ਛੁਡਾਇਆ।”

“ਮੈਨੂੰ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਮੇਰੇ ਮੁੰਡੇ ਨੂੰ ਮਾਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਸੀ। ਖੁਸ਼ਕਿਸਮਤੀ ਨਾਲ ਉਹ ਔਰਤ ਰੱਬ ਵਾਂਗ ਸਹਾਇਤਾ ਕਰਨ ਆਈ। ਨਹੀਂ ਤਾਂ ਅਸੀਂ ਆਪਣਾ ਬੱਚਾ ਗੁਆ ਦਿੰਦੇ।"

"ਉਹ ਵਿਅਕਤੀ ਸਾਡਾ ਦੁਸ਼ਮਣ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਅਸੀਂ ਇੱਕ ਮਜ਼ਦੂਰ ਪਰਿਵਾਰ ਹਾਂ। ਸਾਡੇ ਦੋ ਪੁੱਤਰ ਅਤੇ ਦੋ ਧੀਆਂ ਹਨ। ਸਾਡੀ ਇਹੋ ਮੰਗ ਹੈ ਕਿ ਮੁਲਜ਼ਮ ਨੂੰ ਸਖ਼ਤ ਸਜ਼ਾ ਮਿਲਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।"

ਐਵੇਂ ਮਜ਼ੇ ਲਈ ਹੀ?

ਪੋਟਫੋਡੇ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਹਰ ਦੁਪਹਿਰ ਇਹ ਲੜਕਾ ਖੇਡਣ ਲਈ ਮੰਦਰ ਵੱਲ ਜਾਂਦਾ ਹੁੰਦਾ ਸੀ। ਇਹ ਢੌਰੇ ਦੇ ਕਾਰੋਬਾਰ...


ਸੰਕੇਤਕ ਤਸਵੀਰ

ਕਮਿਸ਼ਨ ਨੇ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਫਾਈਨਲ ਈਅਰ ਦੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੀਆਂ ਮੁਲਤਵੀ ਹੋਈਆਂ ਪ੍ਰੀਖਿਆਵਾਂ ਸਤੰਬਰ ਦੇ ਅਖ਼ੀਰ ਵਿੱਚ ਹੋਣਗੀਆਂ।

ਖ਼ਬਰ ਏਜੰਸੀ ਏਐੱਨਆਈ  ਮੁਤਾਬਕ ਯੂਜੀਸੀ ਨੇ ਯੂਨੀਵਰਿਸਟੀ,/ਇੰਸਟੀਚਿਊਟਾਂ ਵੱਲੋਂ ਆਖ਼ਰੀ ਸਮੈਸਟਰ/ਫਾਈਨਲ ਈਅਰ ਦੀਆਂ ਪ੍ਰੀਖਿਆਵਾਂ ਲਏ ਜਾਣ ਬਾਰੇ ਸੋਧੇ ਹੋਏ ਦਿਸ਼ਾ-ਨਿਰਦੇਸ਼ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਹਨ।

ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਪ੍ਰੀਖਿਆਵਾਂ ਸਾਲ 2020 ਦੇ ਸਤੰਬਰ ਮਹੀਨੇ ਦੇ ਅੰਤ ਤੱਕ ਆਫਲਾਈਨ/ਆਨਲਾਈਨ ਜਾਂ ਦੋਵੇਂ ਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਲਈਆਂ ਜਾਣਗੀਆਂ।

ਇਸ ਬਾਰੇ ਕੇਂਦਰੀ ਮਨੁੱਖੀ ਸੰਸਾਧਨ ਮੰਤਰੀ ਡਾ. ਰਮੇਸ਼ ਪੋਖਰੀਆਲ ਨਿਸ਼ੰਕ ਨੇ ਆਪਣੇ ਟਵਿੱਟਰ ਹੈਂਡਲ ਤੋਂ ਟਵੀਕ ਕਰਦਿਆਂ ਕਿਹਾ, "ਯੂਜੀਸੀ ਨੇ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਪ੍ਰੀਖਿਆਵਾਂ ਬਾਰੇ ਆਪਣੇ ਪਹਿਲੇ ਦਿਸ਼ਾ-ਨਿਰਦੇਸ਼ਾਂ 'ਤੇ ਮੁੜ ਵਿਚਾਰ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ, ਕਰੀਅਰ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਤੇ ਪਲੇਸਮੈਂਟ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਹਿੱਤਾਂ ਨੂੰ ਮੱਦੇਨਜ਼ਰ ਰੱਖਦਿਆਂ ਗ੍ਰਹਿ ਮੰਤਰਾਲੇ ਅਤੇ ਸਿਹਤ ਤੇ ਪਰਿਵਾਰ ਭਲਾਈ ਮੰਤਰਾਲੇ ਨਾਲ ਸਲਾਹ-ਮਸ਼ਵਰੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਹ ਫ਼ੈਸਲਾ ਲਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।

ਹਾਲਾਂਕਿ, ਅਪ੍ਰੈਲ ਮਹੀਨੇ ਵਿੱਚ ਇਸ ਸੰਬਧੀ ਇੱਕ ਕਮੇਟੀ ਦੇ ਗਠਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਤਾਂ ਜੋ ਇਸ ਬਾਰੇ ਕੋਈ ਫ਼ੈਸਲਾ ਲਿਆ ਜਾ ਸਕਦੇ।

ਪਰ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਕੋਵਿਡ-19 ਦੇ ਵਧਦੇ ਕੇਸਾਂ ਦੇ ਮੱਦੇਨਜ਼ਰ ਮਾਹਰਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਕਮੇਟੀ ਨੇ ਯੂਜੀਸੀ ਨੂੰ ਅਪੀਲ ਕੀਤੀ ਕਿ ਉਹ ਆਪਣੇ ਦਿਸ਼ਾ-ਨਿਰਦੇਸ਼ਾਂ 'ਤੇ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਇੱਕ ਵਾਰ ਮੁੜ ਤੋਂ ਝਾਤ ਮਾਰੇ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਯੂਜੀਸੀ ਨੇ ਸਵੀਕਾਰ ਕੀਤਾ ਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਸੋਮਵਾਰ ਯਾਨਿ 6 ਜੁਲਾਈ ਨੂੰ ਸੋਧੇ ਹੋਏ ਦਿਸ਼ਾ-ਨਿਰਦੇਸ਼ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ।

ਪ੍ਰੈੱਸ ਨੋਟ ਮੁਤਾਬਕ ਸੋਧੇ ਹੋਏ ਦਿਸ਼ਾ-ਨਿਰਦੇਸ਼

ਯੂਜੀਸੀ ਦੇ ਫ਼ੈਸਲੇ ਦਾ ਵਿਰੋਧ

ਹਾਲਾਂਕਿ, ਯੂਜੀਸੀ ਦੇ ਇਸ ਫ਼ੈਸਲੇ ਕਈ ਪਾਸੇ ਵਿਰੋਧ ਵੀ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ 'ਤੇ ਇਸ ਦੇ ਮਿਲੇ-ਜੁਲੇ ਪ੍ਰਤੀਕਰਮ ਆ ਰੇਹ ਹਨ।

@Anadianant1 ਦੇ ਟਵਿੱਟਰ ਹੈਂਡਲ 'ਤੇ ਲਿਖਿਆ ਹੈ ਕਿ ਸਾਡਾ ਦੇਸ਼ ਦੁਨੀਆਂ ਵਿੱਚ ਕੋਰੋਨਾਵਾਇਰਸ ਦੇ ਰੋਗੀਆਂ ਵਿੱਚ ਤੀਜੇ ਸਥਾਨ 'ਤੇ ਹੈ, ਗ੍ਰਹਿ ਮੰਤਰਾਲੇ ਦਾ ਇਹ ਫ਼ੈਸਲਾ ਸਰੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੂੰ ਹੈਰਾਨ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਹੈ। ਸਾਰੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੇ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਸਿਹਤ ਦੇ ਨਾਲ ਖੇਡਣ ਲਈ ਲੋੜੀਂਦੀ ਹੈ।

@amolm1998 ਟਵਿੱਟਰ ਹੈਂਡਲ ਤੋਂ ਪ੍ਰਤੀਕਿਰਿਆਂ ਦਿੰਦਿਆਂ ਲਿਖਿਆ ਹੈ,"ਯੂਜੀਸੀ ਦਿਸ਼ਾ-ਨਿਰਦੇਸ਼, ਕ੍ਰਿਪਾ ਕਰਕੇ ਆਪਣੇ ਪ੍ਰੀਖਿਆ ਫੀਸਾਂ ਤੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੇ ਭਵਿੱਖ ਬਾਰੇ ਸੋਚੋ ਤੇ ਪ੍ਰੀਖਿਆ ਲਓ।"

ਸ਼੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਪਾਂਡੇ ਨੇ ਆਪਣੇ ਟਵਿੱਟਰ ਹੈਂਡਲ ਲਿਖਿਆ ਹੈ, "ਮੈਂ ਨਿਰਾਸ਼ ਹਾਂ, ਵਿਸ਼ਵਾਸ਼ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਮੈਂ ਇਸ ਥੱਕੀ ਹੋਈ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਵੋਟ ਪਾਇਆ ਹੈ।"

ਗੁੰਜਨ ਪਾਠਕ ਲਿਖਦੀ ਹੈ, "ਸਰ, ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੀ ਸਿਹਤ ਦਾ ਕੀ? ਬੱਚਿਆਂ ਤਣਾਅ 'ਚ ਹਨ, ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੀ ਸਿਹਤ ਲਈ ਕੌਣ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰ ਹੋਵੇਗਾ?"

ਇਹ ਵੀਡੀਓਜ਼ ਵੀ ਦੇਖੋ:

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM, TWITTERਅਤੇ YouTube 'ਤੇ ਜੁੜੋ।)


ਸੰਕੇਤਕ ਤਸਵੀਰ

ਕਮਿਸ਼ਨ ਨੇ ਸਮਾਜ ਦੇ ਖ਼ਤਰੇ ਨਾਲ ਭਿੜ ਰਹੇ ਅਤੇ ਹਾਸ਼ੀਆਗਤ ਇਸ ਤਬਕੇ ਉੱਪਰ ਕੋਵਿਡ-19 ਦੀ ਦੂਜੇ ਵਰਗਾਂ ਨਾਲੋਂ ਵਧੇਰੇ ਮਾਰ ਪੈਣ ਦੀ ਪੜਤਾਲ ਕੀਤੀ ਹੈ।

ਕਮਿਸ਼ਨ ਨੇ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਗੈਰ-ਰਸਮੀ ਮਜ਼ਦੂਰਾਂ ਵਜੋਂ ਰਜਿਸਟਰੇਸ਼ਨ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਜੋ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ "ਮਜ਼ਦੂਰਾਂ ਵਾਲੇ ਲਾਭ" ਮਿਲ ਸਕਣ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਕਮਿਸ਼ਨ ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਦੇ ਸਾਬਕਾ ਚੀਫ਼ ਜਸਟਿਸ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਸੰਵਿਧਾਨਕ ਸੰਸਥਾ ਹੈ।

ਅਜਿਹੇ ਵਿੱਚ ਐੱਨਐੱਚਆਰਸੀ ਦੀ ਇਸ ਮਾਨਤਾ ਨੂੰ ਨੈਸ਼ਨਲ ਨੈਟਵਰਕ ਆਫ਼ ਸੈਕਸ ਵਰਕਰਜ਼ (NSSW) ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਪਹਿਲ ਵਜੋਂ ਦੇਖ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਨੈਟਵਰਕ ਜਿਣਸੀ ਕਾਮਿਆਂ ਦੇ ਹੱਕਾਂ ਲਈ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਸੰਗਠਨਾਂ ਦੀ ਫੈਡਰੇਸ਼ਨ ਹੈ।

ਆਰਜੀ ਕਾਗਜ਼ਾਂ ’ਤੇ ਮਿਲੇ ਰਾਸ਼ਨ

NSSW ਦੀ ਕਾਨੂੰਨੀ ਸਲਾਹਕਾਰ ਆਰਤੀ ਪਈ ਨੇ ਦੱਸਿਆ,"ਲੌਕਡਾਊਨ ਦੇ ਐਲਾਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸੈਕਸ ਵਰਕਰਾਂ ਦੀ ਰੋਜ਼ੀ ਰੋਟੀ ਖ਼ਤਮ ਹੋ ਗਈ। ਵਾਰ-ਵਾਰ ਮੰਗ ਕੀਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਸੀ ਕਿ ਕੀ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਰਜਿਸਟਰੇਸ਼ਨ ਕਿਰਤ ਮੰਤਰਾਲੇ ਵਿੱਚ ਮਜ਼ਦੂਰਾਂ ਵਜੋਂ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਕਿ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਬੇਰੁਜ਼ਗਾਰ ਵਰਕਰਾਂ ਵਜੋਂ ਭੱਤਾ ਮਿਲ ਸਕੇ। ਇਸ ਦਿਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਇਹ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਕਦਮ ਹੈ।"

ਕਮਿਸ਼ਨ ਦੀ ਐਡਵਾਇਜ਼ਰੀ ਵਿੱਚ ਇਹ ਵੀ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਸੂਬਾ ਸਰਕਾਰਾਂ ਸੈਕਸ ਵਰਕਰਾਂ ਨੂੰ ਮਦਦ ਅਤੇ ਰਾਹਤ ਮੁਹਈਆ ਕਰਵਾ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ।

ਇਸ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਦੁ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ੱਧ ਪਿਲਾਉਣ ਵਾਲੀਆਂ ਮਾਵਾਂ ਲਈ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਸਰਕਾਰ ਵੱਲੋਂ ਚੁੱਕੇ ਕਦਮਾਂ ਦੀ ਨਕਲ ਦੂਜੇ ਸੂਬੇ ਵੀ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਇਸਤਰੀ ਅਤੇ ਬਾਲ ਵਿਕਾਸ ਮੰਤਰਾਲਾ ਨੇ ਸੈਕਸ ਵਰਕਰਾਂ ਨੂੰ ਰਾਸ਼ਨ ਮੁਹਈਆ ਕਰਾਉਣ ਦਾ ਫ਼ੈਸਲਾ ਜੁਲਾਈ ਵਿੱਚ ਲਿਆ ਸੀ।

ਕਮਿਸ਼ਨ ਨੇ ਇਹ ਵੀ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਜੇ ਕਿਸੇ ਸੈਕਸ ਵਰਕਰ ਕੋਲ ਰਾਸ਼ਨ ਕਾਰਡ ਜਾਂ ਅਧਾਰ ਕਾਰਡ ਨਹੀਂ ਹੈ ਤਾਂ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਆਰਜੀ ਕਾਗਜ਼ਾਂ ਦਿਖਾ ਕੇ ਰਾਸ਼ਨ ਮਿਲਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।

ਕੋਰੋਨਾਵਾਇਰਸ ਨੇ ਸੈਕਸ ਵਰਕਰਾਂ ਦੀ ਕਮਾਈ 'ਤੇ ਕਿਵੇੰ ਪਾਇਆ ਅਸਰ

ਸੈਕਸ ਵਰਕਰਾਂ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਬਿਹਤਰ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼

ਪਈ ਨੇ ਕਿਹਾ,"ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਸੈਕਸ ਵਰਕਰ ਆਪਣੇ ਘਰਾਂ ਨੂੰ ਛੱਡ ਦਿੰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਕੋਲ ਕੋਈ ਪਛਾਣ ਪੱਤਰ ਵੀ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ।ਕਮਿਸ਼ਨ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਭਾਵੇਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਕੋਲ ਕਾਗਜ਼ਾਤ ਨਾ ਵੀ ਹੋਣ ਤਾਂ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸਪੋਰਟ ਕੀਤਾ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਮੂਲ ਵਿੱਚ ਸੈਕਸ ਵਰਕਰਾਂ ਦੇ ਮਨੁੱਖੀ ਹੱਕਾਂ ਨੂੰ ਮਾਨਤਾ ਦਿੱਤਾ ਜਾਣਾ ਹੈ।"

ਕਮਿਸ਼ਨ ਵੱਲੋਂ ਜਿਣਸੀ ਕਾਮਿਆਂ ਨੂੰ ਮਾਨਤਾ ਦਿੰਦੇ ਹੋਏ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਵਿਆਪਕ ਘੇਰੇ ਵਿੱਚ ਕਵਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।

ਇਸ ਵਿੱਚ ਪਰਵਾਸੀ ਸੈਕਸ ਵਰਕਰਾਂ ਨੂੰ ਪਰਵਾਸੀ ਮਜ਼ਦੂਰਾਂ ਦੀਆਂ ਸਕੀਮਾਂ ਅਤੇ ਲਾਭਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕਰਨਾ, ਪਰੋਟੈਕਸ਼ਨ ਅਫ਼ਸਰਾਂ ਜਾਂ ਪਰਿਵਾਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਦੀ ਘਰੇਲੂ ਹਿੰਸਾ ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ ਤੇ ਕਾਰਵਾਈ ਕਰਨ ਦੇ ਲਈ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਨ, ਸਾਬਣ, ਸੈਨੇਟਾਈਜ਼ਰਜ਼ ਅਤੇ ਮਾਸਕ ਸਮੇਤ ਹਿੰਸਾ ਕੋਵਿਡ-19 ਦੀ ਮੁਫ਼ਤ ਟੈਸਟਿੰਗ ਅਤੇ ਇਲਾਜ ਦਾ ਬੰਦੋਬਸਤ, ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸਿਹਤ ਸਹੂਲਤਾਂ ਦੇਣ ਤਾਂ ਕਿ ਐੱਚਆਈਵੀ ਅਤੇ ਦੂਜੇ ਸੈਕਸ ਰਾਹੀਂ ਫੈਲਣ  ਵਾਲੀਆ ਲਾਗਾਂ ਤੋਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਬਚਾਇਆ ਜਾ ਸਕੇ ਅਤੇ ਇਲਾਜ ਵਰਗੇ ਕੰਮ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।

ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਕੀਮ ਲਈ ਸੈਕਸ ਵਰਕਰਾਂ ਅਤੇ ਮਨੁੱਖੀ ਤਸਕਰੀ ਦੀਆਂ ਸ਼ਿਕਾਰ ਔਰਤਾਂ ਵਿੱਚ ਫ਼ਰਕ ਕੀਤਾ ਗਿਆ

ਬੰਬਈ ਹਾਈਕੋਰਟ ਦਾ ਅਹਿਮ ਹੁਕਮ

ਪਈ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਮੁਹਿੰਮ ਦੀ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਕਰਦੇ ਹਨ।

ਉਹ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ,"ਇਸ ਵਿੱਚ ਸੈਕਸ ਵਰਕਰਾਂ ਅਤੇ ਤਸਕਰੀ ਦੀਆਂ ਸ਼ਿਕਾਰ ਕੁੜੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸਾਫ਼ ਫਰਕ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਸੈਕਸ ਵਰਕਰ ਬਾਲਗ ਔਰਤਾਂ ਹਨ ਜੋ ਆਪਣੀ ਮਰਜ਼ੀ ਨਾਲ ਰੋਜ਼ੀਰੋਟੀ ਕਮਾਉਣ ਲਈ ਇਸ ਕੰਮ ਵਿੱਚ ਹਨ। ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ ਤਸਕਰੀ ਦੀਆਂ ਸ਼ਿਕਾਰ ਕੁੜੀਆਂ ਜਿਣਸੀ ਸ਼ੋਸ਼ਣ ਦੇ ਲਈ ਧੱਕੇ ਨਾਲ ਇਸ ਧੰਦੇ ਵਿੱਚ ਧੱਕੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ।"

ਕਮਿਸ਼ਨ ਦੀ ਅਡਵਾਇਜ਼ਰੀ ਅਜਿਹੇ ਸਮੇਂ ਆਈ ਹੈ ਜਦੋਂ ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ ਬੰਬਈ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਨੇ ਆਪਣਾ ਇੱਕ ਅਹਿਮ ਫੈਸਲਾ ਸੁਣਾਇਆ ਹੈ।

ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਦੇ ਜਸਟਿਸ ਪ੍ਰਿਥਵੀ ਰਾਜ ਚਵਹਾਣ ਨੇ ਆਪਣੇ ਫ਼ੈਸਲੇ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ ਹੈ," ਕਾਨੂੰਨ ਵਿੱਚ ਅਜਿਹੀ ਕੋਈ ਤਜਵੀਜ਼ ਨਹੀਂ ਹੈ ਜੋ ਪ੍ਰੌਸਟੀਟਿਊਸ਼ਨ ਨੂੰ ਇੱਕ ਅਪਰਾਧਿਕ ਸਰਗਰਮੀ ਮੰਨਦਾ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਇਸ ਵਜ੍ਹਾ ਨਾਲ ਸਜ਼ਾ ਦਿੰਦਾ ਹੋਵੇ ਕਿ ਉਹ ਇਸ ਪ੍ਰੌਸੀਟਿਊਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਲੱਗਿਆ ਹੈ।"

ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਸਾਂਗਲੀ ਦੀ ਸੰਗਰਾਮ ਸੰਸਥਾ...


ਸੰਕੇਤਕ ਤਸਵੀਰ

ਕਿੰਨਾ ਅਹਿਮ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਮਾਂ ਦਾ ਆਪਣੇ ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਦੁੱਧ ਚੁੰਘਾਉਣਾ। ਇਹ ਜਾਣਨ ਲਈ ਦੀ ਅਸੀਂ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ ਇਸਤਰੀ ਰੋਗਾਂ ਦੀ ਮਾਹਿਰ ਡਾ. ਕਰਨਲ ਬੰਦਨਾ ਸੋਢੀ ਤੋਂ।

ਮਾਂ ਦਾ ਦੁੱਧ ਬੱਚੇ ਲਈ ਕਿੰਨਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ?

ਮਾਂ ਦੇ ਦੁੱਧ ਤੋਂ ਚੰਗਾ ਹੋਰ ਕੁਝ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ। ਬੱਚਾ ਪੈਦਾ ਹੋਣ ਤੋਂ ਇੱਕ ਘੰਟੇ ਦੇ ਅੰਦਰ ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਦੁੱਧ ਚੁੰਘਾਉਣਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।

ਇਹ ਮਾਂ ਅਤੇ ਬੱਚੇ ਦੋਹਾਂ ਲਈ ਫਾਇਦੇਮੰਦ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮਾਂ ਦਾ ਨਵਜੰਮੇ ਬੱਚੇ ਨਾਲ ਪਿਆਰ ਪੈਦਾ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਬੱਚੇਦਾਨੀ ਸੁੰਗੜ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਬੱਚੇ ਦਾ ਜਨਮ ਹੋਣ ਦੇ ਇੱਕ ਘੰਟੇ ਦੇ ਅੰਦਰ ਮਾਂ ਜੇਕਰ ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਦੁੱਧ ਪਿਲਾਉਂਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਖੂਨ ਵੀ ਘੱਟ ਵਹਿੰਦਾ ਹੈ।

ਮਾਂ ਦੇ ਦੁੱਧ ਤੋਂ ਬੱਚੇ ਨੂੰ 'ਨਿਊਟ੍ਰੀਐਂਟਜ਼' (ਪੋਸ਼ਕ ਤੱਤ) ਮਿਲਦੇ ਹਨ। ਮਾਂ ਦੇ ਦੁੱਧ ਤੋਂ ਚੰਗੀ ਹੋਰ ਕੋਈ ਚੀਜ਼ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ।

ਕਿੰਨੀ ਦੇਰ ਤੱਕ ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਦੁੱਧ ਪਿਲਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ?

ਬੱਚੇ ਦੇ ਜਨਮ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਪਹਿਲੇ 6 ਮਹੀਨੇ ਤੱਕ ਮਾਂ ਦਾ ਦੁੱਧ ਪਿਲਾਉਣਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ ਪਰ ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਇੱਕ-ਦੋ ਸਾਲ ਤੱਕ ਵੀ ਦੁੱਧ ਚੁੰਘਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।

ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ 6 ਮਹੀਨੇ,  ਮਾਂ ਦੇ ਦੁੱਧ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਹੋਰ ਕੁਝ ਨਹੀਂ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ। ਬੱਚੇ ਲਈ ਇਹੀ ਸੰਪੂਰਨ ਭੋਜਨ ਹੈ। ਮਾਂ ਦੇ ਦੁੱਧ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰੋਟੀਨ, ਐਂਟੀ-ਬਾਡੀਜ਼, ਨਿਊਟਰੀਸ਼ਨ ਸਭ ਕੁਝ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।

ਜੇ ਕੋਈ ਮਾਂ ਦੁੱਧ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਨਾ ਪਿਲਾ ਸਕੇ ਤਾਂ ਬਦਲ ਕੀ ਹੈ?

ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਫਾਰਮੂਲਾ ਫੀਡ ਦਿੱਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਉਹ ਮਾਂ ਦੇ ਦੁੱਧ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਹੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਪਰ ਮਾਂ ਦੇ ਦੁੱਧ ਤੋਂ ਹੋਰ ਕੁਝ ਚੰਗਾ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ।

ਇਹ ਜਮ੍ਹਾ ਕੀਤੀ ਹੋਈ ਫੀਡ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਪਾਊਡਰ ਦੁੱਧ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਕਿ ਪਹਿਲੇ ਛੇ ਮਹੀਨਿਆਂ ਦੇ ਲਈ ਕੁਝ ਹੋਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਾਲੇ ਛੇ ਮਹੀਨਿਆਂ ਲਈ ਫੀਡ ਵੱਖਰੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਨਿਊਟਰੀਸ਼ਨ ਮਾਂ ਦੇ ਦੁੱਧ ਜਿੰਨਾ ਹੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਪਾਣੀ ਪਾ ਕੇ ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਦੇਣਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।

ਮਾਂ ਦੀ ਡਾਈਟ ਵਿੱਚ ਵੀ ਕੁਝ ਬਦਲਾਅ ਹੁੰਦਾ ਹੈ?

ਜਦੋਂ ਮਾਂ ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਦੁੱਧ ਪਿਲਾਉਂਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਉਸ ਨੂੰ 500 ਵਾਧੂ ਕੈਲੋਰੀਜ਼ ਚਾਹੀਦੀਆਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ ਕਿਉਂਕਿ ਦੁੱਧ ਪਿਲਾਉਣ ਨਾਲ ਬਹੁਤ ਤਾਕਤ ਲਗਦੀ ਹੈ। ਔਰਤ ਦੀਆਂ ਕੈਲੋਰੀਜ਼ ਖ਼ਤਮ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ।

ਰੂਟੀਨ ਦੇ ਭੋਜਨ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਕੈਲਸ਼ੀਅਮ, ਦੁੱਧ, ਦੁੱਧ ਦੇ ਬਣੇ ਪਦਾਰਥ, ਨਿਊਟਰੀਸ਼ਨ ਵਾਲਾ ਭੋਜਨ ਮਾਂ ਨੂੰ ਖਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।

ਕੀ ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਪੈਕਡ ਫੂਡ ਦੇਣਾ ਠੀਕ ਹੁੰਦਾ ਹੈ?

ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਪੈਕੇਜ਼ਡ ਫੂਡ (ਬਾਜ਼ਾਰ ਦਾ ਖਾਣਾ) ਬਿਲਕੁੱਲ ਵੀ ਨਹੀਂ ਦੇਣਾ ਹੁੰਦਾ।

ਇਸ ਵਿੱਚ ਬਚਾਉਣ ਦੇ ਲਈ ਕੁਝ ਕੈਮੀਕਲ (ਪ੍ਰੈਜ਼ਰਵੇਟਿਵ) ਪਾਏ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਾ ਸਕਦੇ ਹਨ।

ਜਨਤਕ ਥਾਵਾਂ 'ਤੇ ਔਰਤਾਂ ਦੁੱਧ ਪਿਆ ਸਕਣ ਇਸ ਲਈ ਕੀ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ?

ਮਾਂ ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਦੁੱਧ ਪਿਆ ਰਹੀ ਹੈ ਤਾਂ ਸ਼ਰਮ ਦੀ ਲੋੜ ਨਹੀਂ। ਇਹ ਕੁਦਰਤੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਹੈ। ਤੁਸੀਂ ਥੋੜਾ ਕੱਪੜਾ ਪਾ ਕੇ ਵੀ ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਦੁੱਧ ਪਿਆ ਸਕਦੇ ਹੋ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਔਰਤ ਅਤੇ ਮਰਦ ਦੋਹਾਂ ਨੂੰ ਸਮਰਥਨ ਦੇਣ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ।

ਇਸ ਲਈ ਮਾਂ ਨੂੰ ਬਿਲਕੁੱਲ ਵੀ ਹਿਚਕਿਚਾਉਣ ਦੀ ਲੋੜ ਨਹੀਂ। ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਭੁੱਖ ਲੱਗੀ ਹੈ ਤਾਂ ਤੁਸੀਂ ਉਸ ਨੂੰ ਭੋਜਨ ਦੇ ਰਹੇ ਹੋ।

ਮਾਂ ਦੇ ਦੁੱਧ ਵਿੱਚ ਕਿਹੜੇ ਤੱਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ?

ਕੀ ਦੁੱਧ ਪਿਲਾਉਣ ਨਾਲ ਮਾਂ ਨੂੰ ਕੋਈ ਐਲਰਜੀ ਵੀ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ?

ਮਾਂਵਾਂ ਨੂੰ ਆਮ ਸ਼ਿਕਾਇਤ ਨਿੱਪਲ ਕਰੈਕਿੰਗ ਦੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਕਰਕੇ ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਫੀਡ ਕਰਨਾ ਔਖਾ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਪਰ ਇਸ ਦਾ ਇਲਾਜ ਹੈ।

 ਘਰ ਵਿੱਚ ਵੀ ਇਲਾਜ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਨਿੱਪਲਜ਼ 'ਤੇ ਨਾਰੀਅਲ ਦਾ ਤੇਲ ਲਾਉ ਅਤੇ ਸਾਫ਼ ਸਫਾਈ ਜ਼ਰੂਰ ਰੱਖੋ।

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM, TWITTERਅਤੇ YouTube 'ਤੇ ਜੁੜੋ।)


ਸੰਕੇਤਕ ਤਸਵੀਰ

ਕੀ ਇਸ ਨਾਲ ਫੌਜ ਦੇ ਨੇਮਾਂ ਦਾ ਉਲੰਘਣ ਤਾਂ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ?

ਅਤੇ ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਗੱਲਾਂ ਅਜਿਹੀਆਂ ਕਿਉਂ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਸੱਚ ਨਾਲ ਕੋਈ ਲੈਣਾ ਦੇਣਾ ਨਹੀਂ ਹੈ?

ਇਸ ਤੋਂ ਮੈਨੂੰ ਯਾਦ ਆਇਆ ਕਿ 'ਸਪਾਈ ਕ੍ਰਾਨਿਕਲ' ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਥਾਂ 'ਤੇ ਜਨਰਲ ਅਸਦ ਦੁਰਾਨੀ ਨੇ ਲਿਖਿਆ ਹੈ ਕਿ ਜੇ ਅਸੀਂ ਦੋਵੇਂ ਨਾਵਲ ਲਿਖ ਦੇਈਏ ਤਾਂ ਵੀ ਲੋਕ ਯਕੀਨ ਨਹੀਂ ਕਰਨਗੇ।

ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਸੈਨੇਟ ਦੇ ਸਾਬਕਾ ਮੁਖੀ ਰਜ਼ਾ ਰੱਬਾਨੀ ਨੇ ਸਵਾਲ ਚੁੱਕਿਆ ਕਿ ਜੇ ਅਜਿਹੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਕੋਈ ਸੀਵਿਲੀਅਨ ਕਰਦਾ ਤਾਂ ਹੁਣ ਤੱਕ ਦੇਸ ਧਰੋਹੀ ਹੋਣ ਦਾ ਠੱਪਾ ਲੱਗ ਚੁੱਕਿਆ ਹੁੰਦਾ।

ਮੁੰਬਈ ਹਮਲੇ ਬਾਰੇ ਦਿੱਤੇ ਆਪਣੇ ਹੀ ਬਿਆਨ ਵਿੱਚ ਫਸੇ ਨਵਾਜ਼ ਸ਼ਰੀਫ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਜਿਵੇਂ ਮੇਰੇ ਇੱਕ ਜੁਮਲੇ 'ਤੇ ਨੈਸ਼ਨਲ ਸਕਿਉਰਿਟੀ ਕਮੇਟੀ ਦੀ ਬੈਠਕ ਬੁਲਾਈ ਗਈ, ਹੁਣ ਜਨਰਲ ਅਸਦ ਦੁਰਾਨੀ ਲਈ ਵੀ ਬੁਲਾਈ ਜਾਵੇ।

'ਸਪਾਈ ਕ੍ਰਾਨਿਕਲ' ਫਿਲਹਾਲ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਉਪਲਬਧ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਇੱਕ ਦੋਸਤ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਪੀਡੀਐੱਫ ਕਾਪੀ ਭੇਜੀ।

ਅਸਦ ਦੁਰਾਨੀ ਨੇ ਇੱਕ ਦਿਲਚਸਪ ਗੱਲ ਦੱਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਜਦ ਜਰਮਨੀ ਵਿੱਚ ਮਿਲਿਟਰੀ ਅਟੈਚੀ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪੋਸਟਿੰਗ ਹੋਣੀ ਸੀ ਉਦੋਂ ਏਜੰਸੀ ਦੇ ਦੋ ਲੋਕ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਕਿਰਦਾਰ ਬਾਰੇ ਪਤਾ ਕਰਨ ਲਈ ਲਾਹੌਰ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਹੁਰੇ ਪਹੁੰਚੇ ਸਨ।

ਪਰਿਵਾਰਵਾਲੇ ਘਰ ਨਹੀਂ ਸਨ। ਏਜੰਸੀ ਵਾਲਿਆਂ ਨੇ ਗਲੀ ਦੇ ਚੌਕੀਦਾਰ ਤੋਂ ਪੁੱਛਿਆ ਕਿ ਇਸ ਘਰ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਲੋਕ ਕਿਹੋ ਜ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਿਹੇ ਹਨ। ਚੌਕੀਦਾਰ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਚੰਗੇ ਸ਼ਰੀਫ ਲੋਕ ਹਨ। ਚੌਕੀਦਾਰ ਦੇ ਬਿਆਨ ਤੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਜਰਮਨੀ ਦੀ ਪੋਸਟਿੰਗ ਕਲੀਅਰ ਹੋ ਗਈ ਸੀ।

ਆਈਐੱਸਆਈ ਦੇ ਸਾਬਕਾ ਮੁਖੀ ਜਨਰਲ ਅਸਦ ਦੁਰਾਨੀ

ਇੱਕ ਵਾਰ ਜਨਰਲ ਅਸਦ ਦੁਰਾਨੀ ਦਾ ਮੁੰਡਾ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਪਾਸਪੋਰਟ 'ਤੇ ਕਿਸੇ ਜਰਮਨ ਕੰਪਨੀ ਦੇ ਕੰਸਲਟੈਂਟ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕੋਚੀਨ ਗਿਆ।

ਕਿਸੇ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਨਹੀਂ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਪਾਸਪੋਰਟ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਪੁਲਿਸ ਰਿਪੋਰਟਿੰਗ ਕਰਾਉਣੀ ਪੈਂਦੀ ਹੈ। ਜਿਸ ਬੰਦਰਗਾਹ ਰਾਹੀਂ ਉਹ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਇਆ ਹੈ ਉਸੇ ਬੰਦਰਗਾਹ ਤੋਂ ਵਾਪਸ ਜਾਣਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।

ਉਹ ਕੋਚੀਨ ਤੋਂ ਮੁੰਬਈ ਏਅਰਪੋਰਟ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ ਅਤੇ ਉਸਨੂੰ ਰੋਕ ਲਿਆ ਗਿਆ।

ਜਨਰਲ ਸਾਬ੍ਹ ਨੇ ਅਮਰਜੀਤ ਸਿੰਘ ਦੁੱਲਟ ਨੂੰ ਫੋਨ ਕੀਤਾ। ਦੁੱਲਟ ਸਾਬ੍ਹ ਨੇ ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਕੁਨੈਕਸ਼ਨ ਇਸਤੇਮਾਲ ਕੀਤੇ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਬੇਟੇ ਨੂੰ ਦੂਜੇ ਦਿਨ ਦੀ ਫਲਾਈਟ ਵਿੱਚ ਬਾਇੱਜ਼ਤ ਰਵਾਨਾ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ।

2003 ਵਿੱਚ ਰਾਅ ਨੇ ਆਈਐੱਸਆਈ ਨੂੰ ਜਨਰਲ ਮੁਸ਼ੱਰਫ 'ਤੇ ਇੱਕ ਘਾਤਕ ਹਮਲੇ ਦੀ ਟਿੱਪ ਦਿੱਤੀ ਸੀ ਜਿਸ ਕਾਰਣ ਉਹ ਹਮਲੇ ਵਿੱਚ ਬਚ ਗਏ ਸਨ।

ਹੁਣ ਜੇ ਅਜਿਹੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਲਿਖਣ ਨਾਲ ਨੈਸ਼ਨਲ ਸਕਿਉਰਿਟੀ ਨੂੰ ਖਤਰਾ ਹੈ ਤਾਂ ਹੁੰਦਾ ਰਹੇ। ਪਰ ਫਾਇਦਾ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਕਿਤਾਬ ਖੂਬ ਵਿਕੇਗੀ ਅਤੇ ਜੇ ਕਿਤਾਬ 'ਤੇ ਪਾਬੰਦੀ ਲੱਗ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਹੋਰ ਵੀ ਵਧੀਆ।

ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦਾ ਸੰਸਦ

ਕੀ ਦੋਵੇਂ ਰਿਟਾਇਰਡ ਜਾਸੂਸਾਂ ਨੇ ਕਸ਼ਮੀਰ ਜਾਂ ਇੱਕ ਦੂਜੇ ਦੇ ਖਿਲਾਫ਼ ਗੁਪਤ ਕਾਰਵਾਈਆਂ ਸਣੇ ਕਈ ਰਾਜ਼ ਵੀ ਖੋਲ੍ਹੇ ਹਨ?

ਜੇ ਮੈਂ ਨਾਂਹ ਕਹਾਂ ਤਾਂ ਫੇਰ ਤੁਸੀਂ 'ਸਪਾਈ ਕ੍ਰਾਨਿਕਲ' ਕਿਉਂ ਖਰੀਦੋਗੇ, ਇਸ ਲਈ ਮੈਂ ਨਾਂਹ ਤਾਂ ਬਿਲਕੁਲ ਨਹੀਂ ਕਹਾਂਗਾ।

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM, TWITTERਅਤੇ YouTube 'ਤੇ ਜੁੜੋ।)


ਸੰਕੇਤਕ ਤਸਵੀਰ

ਕੋਰੋਨਾ ਦੀ ਜੰਗ ਜਿੱਤ ਕੇ ਉਹ ਘਰ ਆ ਗਏ ਹੋਣ। ਪਰ ਅਚਾਨਕ ਕੁਝ ਹਫ਼ਤਿਆਂ ਬਾਅਦ ਇੱਕ ਦਿਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦੇਹਾਂਤ ਦੀ ਖ਼ਬਰ ਤੁਹਾਨੂੰ ਮਿਲੀ ਹੋਵੇ।

ਕਈ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਕੋਵਿਡ19 ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਜਾਂ ਉਸ ਤੋਂ ਠੀਕ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦਿਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਜਾਂ ਦੂਸਰੀਆਂ ਬੀਮਾਰੀਆਂ ਅਤੇ ਕੌਂਪਲੀਕੇਸ਼ਨਜ਼ ਵੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲ ਰਹੇ ਹਨ। ਪਰ ਆਖ਼ਰ ਕਿਉਂ?

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ-

ਕੋਵਿਡ 19 ਬਿਮਾਰੀ ਦਾ ਦਿਲ ਨਾਲ ਕੀ ਕਨੈਕਸ਼ਨ ਹੈ?

ਇਸ ਨੂੰ ਸਮਝਣ ਲਈ ਇਹ ਜਾਨਣਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ ਕਿ ਦਿਲ ਦਾ ਕੋਵਿਡ ਨਾਲ ਕੀ ਸੰਬੰਧ ਹੈ।

ਅਮਰੀਕਾ ਦੀ ਰਿਸਰਚ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਸੰਸਥਾ ਨੈਸ਼ਨਲ ਹਾਰਟ ਲੰਗਜ਼ ਐਂਡ ਬਲੱਡ ਇੰਸਟੀਚਿਉਟ ਨੇ ਕੋਵਿਡ-19 ਦੀ ਬਿਮਾਰੀ ਅਤੇ ਦਿਲ ਦੇ ਕਨੈਕਸ਼ਨ ਨੂੰ ਸਮਝਣ ਲਈ ਇੱਕ ਵੀਡੀਓ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਹੈ।

ਦਰਅਸਲ ਦਿਲ ਨੂੰ ਕੰਮ ਕਰਨ ਲਈ ਆਕਸੀਜਨ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਪੈਂਦੀ ਹੈ। ਆਕਸੀਜਨ ਵਾਲੇ ਖੂਨ ਨੂੰ ਸਰੀਰ ਦੇ ਦੂਸਰੇ ਅੰਗਾਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਾਉਣ ਵਿੱਚ ਦਿਲ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।

ਇਹ ਆਕਸੀਜਨ ਦਿਲ ਨੂੰ ਫੇਫੜਿਆਂ ਤੋਂ ਹੀ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।

ਕੋਰੋਨਾਵਾਇਰਸ ਦੀ ਲਾਗ ਸਿੱਧਾ ਫੇਫੜਿਆਂ 'ਤੇ ਅਸਰ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਕਈ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਆਕਸੀਜਨ ਦਾ ਲੈਵਲ ਘੱਟ ਹੋਣ ਲੱਗਦਾ ਹੈ।

ਆਕਸੀਜਨ ਦੀ ਕਮੀ ਕੁਝ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਦੇ ਦਿਲ 'ਤੇ ਵੀ ਅਸਰ ਕਰ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਅਜਿਹਾ ਹੋਣ 'ਤੇ ਦਿਲ ਦੀਆਂ ਮਾਸਪੇਸ਼ੀਆਂ ਨੂੰ ਆਕਸੀਜਨ ਵਾਲਾ ਖੂਨ ਪੰਪ ਕਰਨ ਲਈ ਜ਼ਿਆਦਾ ਮਿਹਨਤ ਕਰਨੀ ਪੈਂਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਦਾ ਸਿੱਧਾ ਅਸਰ ਦਿਲ ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਦੇ ਟਿਸ਼ੂ 'ਤੇ ਪੈਂਦਾ ਹੈ।

ਇਸ ਦੇ ਜਵਾਬ ਵਿੱਚ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਸੋਜਿਸ਼ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਪਰ ਕਦੇ ਕਦੇ ਜ਼ਿਆਦਾ ਸੋਜ ਦੀ ਵਜ੍ਹਾ ਨਾਲ ਦਿਲ ਦੀਆਂ ਮਾਸਪੇਸ਼ੀਆਂ 'ਤੇ ਵਧੇਰੇ ਅਸਰ ਪੈਂਦਾ ਹੈ।

ਦਿਲ ਦੀ ਧੜਕਨ ਤੇਜ਼ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੀ ਵਜ੍ਹਾ ਨਾਲ ਦਿਲ ਦੇ ਖੂਨ ਪੰਪ ਕਰਨ ਦੀ ਤਾਕਤ ਘੱਟ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ ਜਿੰਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਅਜਿਹੀ ਕੋਈ ਬਿਮਾਰੀ ਹੈ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਤਾਂ ਇਹ ਮੁਸ਼ਕਲ ਹੋਰ ਵੀ ਜ਼ਿਆਦਾ ਵੱਧ ਸਕਦੀ ਹੈ।

ਇਹ ਤਾਂ ਹੋਈ ਕੋਵਿਡ-19 ਬਿਮਾਰੀ ਦੀ ਦਿਲ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧੀ ਗੱਲ ਪਰ ਕੋਵਿਡ ਦੇ ਮਰੀਜ਼ ਇਹ ਕਿਵੇਂ ਪਹਿਚਾਨਣ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਦਿਲ ਸੰਬੰਧੀ ਦਿੱਕਤ ਹੈ?

ਕੀ ਸਾਰੇ ਕੋਵਿਡ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਦੇ ਦਿਲ 'ਤੇ ਅਸਰ ਹੁੰਦਾ ਹੀ ਹੈ? ਉਹ ਕਿਹੜੇ ਮਰੀਜ਼ ਹਨ ਜਿੰਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਦਿਲ ਦੀ ਜ਼ਿਆਦਾ ਚਿੰਤਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ?

ਅਜਿਹੇ ਤਮਾਮ ਸਵਾਲ ਅਸੀਂ ਪੁੱਛੇ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਜਾਣੇ-ਮਾਣੇ ਦਿਲ ਦੇ ਰੋਗਾਂ ਦੇ ਮਾਹਰਾਂ ਤੋਂ। ਆਓ ਜਾਣਦੇ ਹਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਸਵਾਲਾਂ ਦੇ ਜਵਾਬ।

ਵੀਡੀਓ: ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨੂੰ ਇੰਝ ਲਿਆਓ ਆਪਣੀ ਹੋਮ ਸਕਰੀਨ ’ਤੇ

ਕਿਹੜੇ ਮਰੀਜ਼ ਜ਼ਿਆਦਾ ਧਿਆਨ ਰੱਖਣ?

ਜਾਣਕਾਰਾਂ ਦੀ ਮੰਨੀਏ ਤਾਂ ਬਲੱਡ ਪ੍ਰੈਸ਼ਰ ਦੇ ਮਰੀਜ਼, ਸ਼ੂਗਰ ਦੇ ਮਰੀਜ਼ ਅਤੇ ਜ਼ਿਆਦਾ ਮੋਟੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਕੋਵਿਡ 19 ਬੀਮਾਰੀ ਦੌਰਾਨ ਦਿਲ ਦਾ ਬੀਮਾਰੀ ਦੀ ਰਿਸਕ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।

ਫੋਰਟਿਸ ਐਸਕਾਰਟ੍ਸ ਹਾਰਟ ਇੰਸਟੀਚਿਉਟ ਦੇ ਚੇਅਰਮੈਨ ਡਾ. ਅਸ਼ੋਕ ਸੇਠ ਭਾਰਤ ਦੇ ਜਾਣੇ ਮਾਣੇ ਦਿਲਾਂ ਦੇ ਰੋਗ ਦੇ ਮਾਹਰ ਹਨ।

ਬੀਬੀਸੀ ਨਾਲ ਗੱਲਬਾਤ ਦੌਰਾਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਗੰਭੀਰ ਕੋਵਿਡ 19 ਦੇ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਦੇ ਦਿਲ 'ਤੇ ਜ਼ਿਆਦਾ ਅਸਰ ਵੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲਿਆ ਹੈ। ਤਕਰੀਬਨ 20-25 ਫ਼ੀਸਦ ਮਾਮਲਿਆਂ 'ਚ ਅਜਿਹਾ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਪਰ ਇਹ ਪੜ੍ਹ ਕੇ ਘਬਰਾ ਨਾ ਜਾਓ।

ਕੋਵਿਡ19 ਦੇ 80-90 ਫ਼ੀਸਦ ਮਰੀਜ਼ ਘਰ 'ਚ ਹੀ ਠੀਕ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਜਿਹੜੇ ਬਚੇ 10-20 ਫ਼ੀਸਦ ਮਰੀਜ਼ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਹੀ ਹਸਪਤਾਲ ਜਾਣ ਦੀ ਲੋੜ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਡਾ. ਅਸ਼ੋਕ ਹਸਪਤਾਲ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਉਨ੍ਹਾਂ 20 ਫ਼ੀਸਦ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਦੇ ਵੀ ਇੱਕ ਛੋਟੇ ਜਿਹੇ ਹਿੱਸੇ ਦੀ ਗੱਲ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।

ਇੰਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕਈ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ֹ'ਚ ਦਿਲ ਸੰਬੰਧੀ ਦਿੱਕਤਾਂ ਬਾਰੇ ਹਸਪਤਾਲ 'ਚ ਰਹਿੰਦਿਆਂ ਹੀ ਪਤਾ ਚਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਕਈਆਂ ਨੂੰ ਹਸਪਤਾਲ ਤੋਂ ਘਰ ਪਰਤਣ ਦੇ ਤੁਰੰਤ ਬਾਅਦ ਤੇ ਕਈਆਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਤੋਂ ਤਿੰਨ ਮਹੀਨੇ ਜਾਂ ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।

ਡਾ. ਅਸ਼ੋਕ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਜਿੰਨਾਂ ਗੰਭੀਰ ਕੋਵਿਡ ਦਾ ਮਰੀਜ਼ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਵਿੱਚ ਦਿਲ ਦੇ ਅਸਰ ਦੀਆਂ ਸੰਭਾਵਨਾਵਾਂ ਵੀ ਵੱਧ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਦੋ ਰਿਸਰਚਾਂ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਕਰਦਿਆਂ ਕਿਹਾ, "ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਕੋਵਿਡ 19 ਦੇ ਗੰਭੀਰ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਐਮਆਰਆਈ ਸਕੈਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।

ਸਟਡੀ ਵਿੱਚ ਪਾਇਆ ਗਿਆ ਕਿ 75 ਫ਼ੀਸਦ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਦੀਆਂ ਦਿਲ ਦੀਆਂ ਕੋਸ਼ਕਾਵਾਂ 'ਤੇ ਕੋਵਿਡ ਦੀ ਵਜ੍ਹਾ ਨਾਲ ਮਾੜਾ ਅਸਰ ਪਿਆ ਹੈ। ਉੱਥੇ ਹੀ ਬ੍ਰਿਟੇਨ 'ਚ ਅਜਿਹੀ ਹੀ ਇੱਕ ਸਟਡੀ ਵਿੱਚ ਇਹ ਗਿਣਤੀ 50 ਫ਼ੀਸਦ ਸੀ।"

ਹਾਲਾਂਕਿ ਘਰ...


ਸੰਕੇਤਕ ਤਸਵੀਰ

ਕੋਰੋਨਾਵਾਇਰਸ ਕਾਰਨ ਕਾਰੋਬਾਰ ਬੰਦ ਪਏ ਹਨ, ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਆਵਾਜਾਈ ਰੁਕੀ ਪਈ ਹੈ। ਕੰਪਨੀਆਂ ਖ਼ਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਆਈਟੀ ਸੈਕਟਰ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਘਰੋਂ ਹੀ ਕੰਮ ਦੀ ਸੁਵਿਧਾ ਦੇ ਰਹੀ ਹੈ।

ਜਿਨ੍ਹਾਂ 'ਤੇ ਵਾਇਰਸ ਨਾਲ ਪੀੜਤ ਹੋਣ ਦਾ ਸ਼ੱਕ ਹੈ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਬਾਕੀ ਦੁਨੀਆਂ ਤੋਂ ਵੱਖਰਾ ਰੱਖਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਪਹਿਲਾਂ ਤੋਂ ਚੱਲ ਰਹੀ ਆਰਥਿਕ ਸੁਸਤੀ ਦੇ ਦੌਰ 'ਚ ਕੋਰੋਨਾਵਾਇਰਸ ਦੇ ਆਉਣ ਨਾਲ ਅਰਥਵਿਵਸਥਾ ਮੁਸ਼ਕਲ ਦੌਰ 'ਚ ਆ ਗਈ ਹੈ।

ਇਸ ਨਾਲ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਸਮੇਂ 'ਚ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਆਵਾਜਾਈ, ਖਾਣ-ਪੀਣ, ਘੁੰਮਣ-ਫ਼ਿਰਨ, ਸਮਾਜਿਕ ਮੇਲ-ਜੋਲ ਅਤੇ ਕੰਮ ਕਾਜ ਸਬੰਧੀ ਵਿਵਹਾਰ ਅਤੇ ਆਦਤਾਂ 'ਚ ਵੀ ਬਦਲਾਅ ਆਉਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਹੈ। ਨਾਲ ਹੀ ਕੰਪਨੀਆਂ ਲਈ ਅਤੇ ਅਰਥਵਿਵਸਥਾ ਦੇ ਦੂਜੇ ਸੈਕਟਰਾਂ ਲਈ ਵੀ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਬਦਲਣ ਵਾਲੀਆਂ ਹਨ।

ਕੀ ਵਰਕ-ਫਰੋਮ-ਹੋਮ ਸਥਾਈ ਵਿਵਸਥਾ ਬਣਨ ਵਾਲੀ ਹੈ?

ਅਜੇ ਤੱਕ ਇੰਫਾਰਮੇਸ਼ਨ ਟੈਕਨਾਲੌਜੀ (IT) ਸੈਕਟਰ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ ਬਾਕੀ ਸੈਕਟਰਾਂ 'ਚ ਵਰਕ-ਫਰਾਮ-ਹੋਮ ਭਾਵ ਘਰ ਤੋਂ ਹੀ ਕੰਮ ਕਰਨ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਮਿਲਣਾ ਤਕਰੀਬਨ ਅਸੰਭਵ ਸੀ। ਕੰਪਨੀਆਂ ਦਫ਼ਤਰ ਤੋਂ ਹੀ ਕੰਮ ਕਰਨ ਨੂੰ ਤਰਜੀਹ ਦੇ ਰਹੀਆਂ ਸਨ।

ਪਰ ਕੋਰੋਨਾਵਾਇਰਸ ਦੇ ਫ਼ੈਲਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹੁਣ ਕੰਪਨੀਆਂ ਅਤੇ ਮੁਲਾਜ਼ਮ ਦੋਵੇਂ ਹੀ ਚੌਕਸ ਹਨ। ਆਈਟੀ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਹੋਰਨਾਂ ਸੈਕਟਰ ਦੀਆਂ ਕੰਪਨੀਆਂ ਵੀ ਆਪਣੇ ਮੁਲਾਜ਼ਮਾਂ ਨੂੰ ਘਰੋਂ ਹੀ ਕੰਮ ਕਰਨ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਦੇ ਰਹੀਆਂ ਹਨ।

... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਸੰਕੇਤਕ ਤਸਵੀਰ

ਦੁਨੀਆਂ ਦੀ ਵੱਡੀ ਐੱਚਆਰ (ਹਿਊਮਨ ਰਿਸੋਰਸ) ਫਰਮ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਰੈਂਡਸਟੈਡ ਇੰਡੀਆ ਦੀ ਚੀਫ਼ ਪੀਪਲ ਅਫ਼ਸਰ ਅੰਜਲੀ ਰਘੁਵੰਸ਼ੀ ਮੁਤਾਬਤਕ, "ਪਹਿਲਾਂ ਜੋ ਰੋਲ ਵਰਕ ਫਰਾਮ ਹੋਮ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ ਸਨ, ਉਹ ਵੀ ਹੁਣ ਇਸ ਦਾਇਰੇ ਵਿੱਚ ਆਉਣ ਲੱਗੇ ਹਨ।"

"ਪਹਿਲਾਂ ਜਿਹੜੇ ਸੈਕਟਰਾਂ ਵਿੱਚ ਵਰਕ ਫਰਾਮ ਹੋਮ ਨਹੀਂ ਸੀ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਹੁਣ ਇਸ ਦੇ ਲਈ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਖੁੱਲ੍ਹੇ ਹਨ। ਉਦਾਹਰਨ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸੇਲਜ਼ ਵਾਲੇ ਰੋਲਜ਼ 'ਚ ਵੀ ਵਰਕ ਫਰਾਮ ਹੋਮ ਮਿਲਣ ਲੱਗਿਆ ਹੈ। ਸੇਲਜ਼ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਕਲਾਈਂਟਸ ਦੇ ਨਾਲ ਵਰਚੁਅਲ ਮੀਟਿੰਗ ਕਰਨ।"

ਅੰਜਲੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, "ਭਵਿੱਖ 'ਚ ਲੋੜ ਪਈ ਤਾਂ ਫਲੈਕਸਿਬਿਲਿਟੀ ਹੋਵੇਗੀ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਮੈਨੂਫੈਕਚਰਿੰਗ ਵਰਗੇ ਸੈਕਟਰਾਂ 'ਚ ਅਜੇ ਇਹ ਮੁਸ਼ਕਲ ਹੈ।"

"ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਰਿਕਰੂਟਮੈਂਟ ਵੇਲੇ ਅਸੀਂ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰ ਰਹੇ ਹਾਂ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਫਾਰਮ ਕੁਰੀਅਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਜਾਵੇ। ਇੱਥੋਂ ਤੱਕ ਕਿ ਲੈਪਟਾਪ ਆਦਿ ਵੀ ਘਰ ਹੀ ਪਹੁੰਚਣ ਦੇ ਬਦਲ ਲੱਭੇ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ। ਆਪਣੀ ਫਰਮ 'ਚ ਅਸੀਂ ਅਗਲੇ ਹਫ਼ਤੇ ਤੱਕ 100 ਫ਼ੀਸਦੀ ਵਰਕ ਫਰਾਮ ਹੋਮ 'ਤੇ ਸਵਿਚ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰ ਰਹੇ ਹਾਂ ਅਤੇ ਇੱਕ ਵਾਰ ਜੇ ਅਜਿਹਾ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਇਹ ਹਮੇਸ਼ਾ ਕਾਇਮ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।"

ਹਾਲਾਂਕਿ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਅਜਿਹਾ ਹੋਣ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਦਿੱਕਤਾਂ ਵੀ ਹਨ।

ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਆਵਾਜਾਈ ਅਤੇ ਖ਼ਪਤ ਦੀਆਂ ਆਦਤਾਂ ਬਦਲਣਗੀਆਂ?

ਕੋਰੋਨਾਵਾਇਰਸ ਦੇ ਫ਼ੈਲਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਲੋਕ ਭੀੜ ਵਾਲੀਆਂ ਥਾਵਾਂ 'ਤੇ ਜਾਣ ਅਤੇ ਜਨਤੱਕ ਆਵਾਜਾਈ ਦੇ ਸਾਧਨਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਤੋਂ ਪਰਹੇਜ਼ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ। ਖ਼ਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਦਿੱਲੀ, ਮੁੰਬਈ ਵਰਗੇ ਮੈਟਰੋ ਸ਼ਹਿਰਾਂ 'ਚ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਫ਼ਿਕਰ ਵਧੇਰੇ ਹੈ।

ਟੇਰੀ ਸਕੂਲ ਆਫ਼ ਐਡਵਾਂਸਡ ਸਟੱਡੀਜ਼ ਦੇ ਡੀਨ (ਰਿਸਰਚ ਐਂਡ ਰਿਲੇਸ਼ਨਸ਼ਿਪਜ਼) ਪ੍ਰੋਫ਼ੈਸਰ ਸ਼ਾਲੀਨ ਸਿੰਘਲ ਮੁਤਾਬਕ, "ਅਸੀਂ 2003 ਵਿੱਚ ਆਏ ਸੀਵੀਅਰ ਐਕਊਟ ਰੇਸਪਿਰੇਟਰੀ ਸਿੰਡਰੋਮ (ਸਾਰਸ) ਅਤੇ 2012 ਵਿੱਚ ਆਏ ਮਿਡਲ ਈਸਟ ਰੇਸਪਿਰੇਟਰੀ ਸਿੰਡਰੋਮ (ਮਰਸ) ਵਰਗੀਆਂ ਵੱਡੀਆਂ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਤੋਂ ਮਿਲੇ ਸਬਕ ਯਾਦ ਨਹੀਂ ਰੱਖੇ। ਇਹ ਕੋਰੋਨਾਵਾਇਰਸ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਕਿਤੇ ਵੱਡੀਆਂ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਸਨ।"

ਉਹ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਜੋ ਵੀ ਬਦਲਾਅ ਪਾਲਿਸੀ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਜਾਂ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਬਦਲਾਅ ਸਬੰਧੀ ਆਉਣ ਉਹ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਰਿਸਰਚ 'ਤੇ ਆਧਾਰਿਕ ਹੋਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ।

ਕਿਉਂਕਿ ਭਾਰਤ ਦੀ ਆਬਾਦੀ ਵੱਧ ਹੈ, ਅਜਿਹੇ 'ਚ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਫ਼ਿਰ ਤੋਂ ਪਬਲਿਕ ਟਰਾਂਸਪੋਰਟ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਨੀ ਹੋਵੇਗੀ। ਪਰ ਰੇਲਵੇ, ਮੈਟਰੋ ਅਤੇ ਬੱਸਾਂ ਵਰਗੇ ਸਾਧਨਾਂ ਨੂੰ ਚਲਾਉਣ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਸਾਫ਼-ਸਫ਼ਾਈ 'ਤੇ ਕਿਤੇ ਵੱਧ ਫ਼ੋਕਸ ਕਰਨਾ ਹੋਵੇਗਾ।

ਫਿਲਹਾਲ ਪੂਰੀ ਦੁਨੀਆਂ 'ਚ ਆਵਾਜਾਈ 'ਤੇ ਪਾਬੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਸਿੰਘਲ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਪਾਬੰਦੀਆਂ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਕੰਮ ਚੱਲ ਰਿਹਾ ਹੈ।

ਆਨਲਾਈਨ ਹੋਵੇਗੀ ਪੜ੍ਹਾਈ

ਦੁਨੀਆਂ ਭਰ ਵਿੱਚ ਸਕੂਲ ਅਤੇ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀਜ਼ ਇਸ ਗੱਲ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ 'ਚ ਹਨ ਕਿ ਪੜ੍ਹਾਈ ਦੇ ਤਰੀਕਿਆਂ ਨੂੰ ਬਦਲਿਆ ਜਾਵੇ। ਵਰਚੁਅਲ...


ਸੰਕੇਤਕ ਤਸਵੀਰ

ਗੁਰਪਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਦੀ ਮੌਤ ਦੀ ਵਜ੍ਹਾ ਦਾ ਹਾਲੇ ਤੱਕ ਪਤਾ ਨਹੀਂ ਲੱਗਾ ਹੈ, ਉਸਦਾ ਪੋਸਟ ਮਾਰਟਮ ਸੋਮਵਾਰ ਨੂੰ ਡਾਕਟਰਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਉੱਚ ਪੱਧਰੀ ਬੋਰਡ ਕਰੇਗਾ।

ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਕੈਪਟਨ ਅਮਰਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਨੇ ਪੂਰੇ ਮਾਮਲੇ ਦੀ ਨਿਆਂਇਕ ਜਾਂਚ ਦੇ ਹੁਕਮ ਦੇ ਦਿੱਤੇ ਹਨ।

ਸਹਾਇਕ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਮੈਜਿਸਟਰੇਟ ਹਿਮਾਂਸ਼ੂ ਅਗਰਵਾਲ ਨੂੰ ਇਸ ਮਾਮਲੇ ਦੀ ਵਿਸਥਾਰ ਵਿੱਚ ਜਾਂਚ ਕਰਨ ਦੇ ਹੁਕਮ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਹਨ।

29 ਜੂਨ ਨੂੰ ਕਸਟਮ ਐਕਟ ਦੇ ਤਹਿਤ ਗੁਰਪਿੰਦਰ ਨੂੰ ਗ੍ਰਿਫ਼ਤਾਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਸ ਮਗਰੋਂ ਉਸਨੂੰ ਨਿਆਂਇਕ ਹਿਰਾਸਤ ਵਿੱਚ ਭੇਜ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਸਰਕਾਰੀ ਬੁਲਾਰੇ ਮੁਤਾਬਕ, ''ਡਾਈਬਿਟੀਜ ਦੇ ਮਰੀਜ ਗੁਰਪਿੰਦਰ ਨੂੰ 18 ਜੁਲਾਈ ਨੂੰ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਦੀ ਕੇਂਦਰੀ ਜੇਲ੍ਹ ਦੇ ਹਸਪਤਾਲ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਕਰਵਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸਦੀ ਵਿਗੜਦੀ ਹਾਲਤ ਦੇਖ ਕੇ ਜੇਲ੍ਹ ਦੇ ਮੈਡੀਕਲ ਅਫਸਰ ਨੇ ਐਤਵਾਰ ਨੂੰ ਗੁਰਪਿੰਦਰ ਨੂੰ ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦੇਵ ਹਸਪਤਾਲ ਵਿੱਚ ਰੈਫਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਜਿੱਥੇ ਪਹੁੰਚਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਉਸਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ।''

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ

2700 ਕਰੋੜ ਦਾ ਨਸ਼ਾ ਬਰਾਮਦ ਹੋਇਆ ਸੀ

29 ਜੂਨ 2019 ਨੂੰ ਕਸਟਮ ਵਿਭਾਗ ਨੇ 532 ਕਿੱਲੋ ਹੈਰੋਇਨ ਅਤੇ 52 ਕਿੱਲੋ ਹੋਰ ਸ਼ੱਕੀ ਨਸ਼ਾ ਬਰਾਮਦ ਕੀਤਾ ਸੀ।

ਮਹਿਕਮੇ ਨੇ ਕੌਮਾਂਤਰੀ ਬਜ਼ਾਰ ਵਿੱਚ ਇਸਦੀ ਕੀਮਤ 2700 ਕਰੋੜ ਦੱਸੀ ਸੀ।

ਇਸ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਮੁਲਜ਼ਮ ਖਿਲਾਫ ਰਾਜਾਸਾਂਸੀ ਪੁਲਿਸ ਥਾਣੇ ਵਿੱਚ ਐਨਡ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ੀਪੀਐਸ ਐਕਟ ਤਹਿਤ ਕੇਸ ਦਰਜ ਕਰਵਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ।

ਤੁਸੀਂ ਇਹ ਵੀਡੀਓ ਵੀ ਦੇਖ ਸਕਦੇ ਹੋ

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM, TWITTERਅਤੇ YouTube 'ਤੇ ਜੁੜੋ।)


ਸੰਕੇਤਕ ਤਸਵੀਰ

ਟਾਈਮਜ਼ ਆਫ਼ ਇੰਡੀਆ ਦੀ ਖ਼ਬਰ ਮੁਤਾਬਕ ਰਸਦ ਇਕੱਠੀ ਕਰਨ ਲਈ 70 ਮੋਟਰ ਸਾਈਕਲ ਸਵਾਰਾਂ ਦੀ ਡਿਊਟੀ ਲਾਈ ਗਈ ਸੀ। ਇਸ ਰੈਲੀ ਨੂੰ ਪਾਰਟੀ ਪ੍ਰਧਾਨ ਅਮਿਤ ਸ਼ਾਹ ਸੰਬੋਧਨ ਕਰਨਗੇ।

ਜ਼ਿਕਰਯਗ ਹੈ ਕਿ ਦਿੱਲੀ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ ਰਿਜ਼ਰਵ ਸੀਟਾਂ ਉੱਤੇ ਭਾਜਪਾ ਨੂੰ ਕਾਮਯਾਬੀ ਨਹੀਂ ਮਿਲੀ ਸੀ।

ਵਿਜੇ ਮਾਲਿਆ ਆਰਥਿਕ ਭਗੌੜਾ ਕਰਾਰ

ਮੁੰਬਈ ਦੀ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਅਦਾਲਤ ਨੇ ਸ਼ਰਾਬ ਕਾਰੋਬਾਰੀ ਵਿਜੇ ਮਾਲਿਆ ਨੂੰ ਸ਼ਨਿੱਚਰਵਾਰ ਨੂੰ ਆਰਥਿਕ ਮੁਲਜ਼ਮ ਕਰਾਰ ਦਿੰਦਿਆਂ ਭਗੌੜਾ ਐਲਾਨ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।

ਹਿੰਦੁਸਤਾਨ ਟਾਈਮਜ਼ ਦੀ ਖ਼ਬਰ ਮੁਤਾਬਕ ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਲੰਡਨ ਦੀ ਵੈਸਟਮਿੰਸਟਰ ਦੀ ਇੱਕ ਅਦਾਲਤ ਵਿਜੇ ਮਾਲਿਆ ਨੂੰ ਭਾਰਤ ਹਵਾਲੇ ਕਰਨ ਦੇ ਹੁਕਮ ਦੇ ਚੁੱਕੀ ਹੈ। ਮੁੰਬਈ ਅਦਾਲਤ ਦੇ ਹੁਕਮਾਂ ਸਦਕਾ ਐਨਫੋਰਸਮੈਂਟ ਡਾਇਰੈਕਟੋਰੇਟ ਮਾਲਿਆ ਦੀ ਜਾਇਦਾਦ ਜ਼ਬਤ ਕਰ ਸਕੇਗਾ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਸਾਈਂਸ ਕਾਂਗਰਸ ਵਿੱਚ ਨਵੇਂ ਦਾਅਵਿਆਂ ਦਾ ਸਿਲਸਲਾ ਜਾਰੀ

ਭਾਰਤ ਦੀ ਮਨੁੱਖੀ ਵਸੀਲਿਆ ਬਾਰੇ ਮੰਤਰੀ ਸਮਰਿਤੀ ਇਰਾਨੀ ਨੇ 106ਵੀਂ ਨੈਸ਼ਨਲ ਸਾਈਂਸ ਕਾਂਗਰਸ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ ਕਿ ਔਰਤਾਂ ਵਿਗਿਆਨਕ ਭਾਈਚਾਰੇ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਘੱਟ ਗਿਣਤੀ ਹਨ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਵਿਗਿਆਨ ਦੇ ਪ੍ਰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਰੁਕਾਵਟ ਭਾਸ਼ਾ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਖੋਜ ਦਾ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਕੰਮ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।

ਇੰਡੀਅਨ ਐਕਸਪ੍ਰੈਸ ਦੀ ਖ਼ਬਰ ਮੁਤਾਬਕ ਸ਼ਨਿੱਚਰਵਾਰ ਨੂੰ ਸਾਈਂਸ ਕਾਂਗਰਸ ਵਿੱਚ ਬੁਲਾਰਿਆਂ ਵੱਲ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ੋਂ ਮਹਾਭਾਰਤ ਅਤੇ ਵਿਗਿਆਨ ਦੀ ਤੁਲਨਾ ਬਾਰੇ ਪ੍ਰਬੰਧਕਾਂ ਨੇ ਪੱਲਾ ਝਾੜਦਿਆਂ ਇਸ ਪੱਖੋਂ ਅਗਿਆਨਤਾ ਜਤਾਈ ਹੈ।

ਖਾਸ ਗੱਲ ਇਹ ਵੀ ਹੈ ਕਿ ਕਾਂਗਰਸ ਵਿੱਚ ਬੋਲਣ ਵਾਲੀਆਂ 12 ਮਹਿਲਾ ਸਪੀਕਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਵੀ ਪੰਜਾਬ ਤੋਂ ਨਹੀਂ ਹੈ ਜਦਕਿ ਕਾਂਗਰਸ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਹੀ ਹੋ ਰਹੀ ਹੈ।

106ਵੀਂ ਸਾਈਂਸ ਕਾਂਗਰਸ ਵਿੱਚ ਅਜੀਬੋ-ਗਰੀਬ ਦਾਅਵੇ ਕੀਤੇ ਜਾਣੇ ਜਾਰੀ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਕਾਰਨ ਵਿਗਿਆਨੀ ਮੱਥੇ ਤੇ ਹੱਥ ਮਾਰ ਰਹੇ ਹਨ।

ਟਾਈਮਜ਼ ਆਫ਼ ਇੰਡੀਆ ਦੀ ਖ਼ਬਰ ਮੁਤਾਬਕ ਆਂਧਰਾ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਵਾਈਸ ਚਾਂਸਲਰ ਵੱਲੋਂ ਕੌਰਵਾਂ ਨੂੰ ਟੈਸਟ ਟਿਊਬ-ਬੱਚੇ ਦੱਸਣ ਮਗਰੋਂ ਤਾਮਿਲਨਾਡੂ ਦੇ ਇੱਕ ਰਿਸਰਚ ਸੈਂਟਰ ਦੇ ਵਿਗਿਆਨੀ ਕੇ ਜੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਸਾਕ ਨਿਊਟਨ, ਅਲਬਰਟ ਆਈਂਸਟਾਈਨ ਦੁਆਰਾ ਦਿੱਤੇ ਸਾਰੇ ਸਿਧਾਂਤ ਗਲਤ ਹਨ ਅਤੇ ਪੂਰੀ ਵਿਆਖਿਆ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਧਰਤੀ ਦੀਆਂ ਗੁਰੂਤਾਕਰਸ਼ਣੀ ਤਰੰਗਾਂ ਨੂੰ 'ਮੋਦੀ ਤਰੰਗਾਂ' ਅਤੇ ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨ ਗੁਰੂਤਾਕਰਸ਼ਣੀ ਪ੍ਰਭਾਵ ਨੂੰ 'ਹਰਸ਼ ਵਰਧਨ ਪ੍ਰਭਾਵ' ਕਿਹਾ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਅੱਗੇ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਕਿ ਬਿਜਲਤਾ ਅਤੇ ਚੁੰਬਕਤਾ ਇੱਕੋ ਚੀਜ਼ ਹਨ। ਹਰਸ਼ ਵਰਧਨ ਭਾਰਤ ਦੇ ਵਿਗਿਆਨ ਅਤੇ ਤਕਨੌਲੋਜੀ ਮੰਤਰੀ ਹਨ।

ਬ੍ਰਾਜ਼ੀਲ ਵਿੱਚ ਹਿੰਸਾ

ਬ੍ਰਾਜ਼ੀਲ ਦੇ ਸਿਏਰਾ ਸੂਬੇ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਫੋਰਟੇਲੇਜ਼ਾ ਵਿੱਚ ਵਧ ਰਹੀ ਹਿੰਸਾ ਨੂੰ ਕਾਬੂ ਕਰਨ ਲਈ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ 300 ਦੇ ਲਗਪਗ ਸੁਰੱਖਿਆ ਕਰਮੀ ਤਾਇਨਾਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ।

ਇਹ ਦਸਤੇ ਸਾਰੇ ਸੂਬੇ ਵਿੱਚ ਪੈਟਰੋਲਿੰਗ ਕਰਨਗੇ। ਬ੍ਰਾਜ਼ੀਲ ਵੱਲੋਂ ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ ਜੇਲ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਸਖ਼ਤੀ ਕੀਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਕਿ ਜੁਰਾਇਮਪੇਸ਼ਾ ਗੈਂਗਜ਼ ਦਾ ਦਬਦਬਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।

ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਧਰਨੇ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਇਸੇ ਸਖ਼ਤੀ ਦੇ ਵਿਰੋਧ ਵਿੱਚ ਹੋ ਰਹੇ ਹਨ ਤੇ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕਾਰੀਆਂ ਨੇ ਬੱਸਾਂ, ਦੁਕਾਨਾਂ ਅਤੇ ਬੈਂਕਾਂ ਉੱਪਰ ਹਮਲੇ ਦੀਆਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ਨੂੰ ਅੰਜਾਮ ਦਿੱਤਾ। ਬੀਬੀਸੀ ਦੀ ਸਾਈਟ ਤੇ ਪੂਰੀ ਖ਼ਬਰ ਪੜ੍ਹਨ ਲਈ ਇੱਥੇ ਕਲਿੱਕ ਕਰੋ।

ਬਰਫ਼ ਪੈਣ ਮਗਰੋਂ ਇੱਕ ਜੋੜੇ ਨੂੰ ਡਲ ਝੀਲ ਦੀ ਸੈਰ ਕਰਵਾਉਂਦਾ ਇੱਕ ਸ਼ਿਕਾਰੇ ਵਾਲਾ।

ਉੱਤਰੀ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਸ਼ੀਤ ਲਹਿਰ

ਪੂਰਾ ਉੱਤਰੀ ਭਾਰਤ ਬਾਰਿਸ਼ ਕਾਰਨ ਠੰਡ ਦੀ ਬੁੱਕਲ ਵਿੱਚ ਆ ਗਿਆ ਹੈ।

ਦਿ ਟ੍ਰਿਬਿਊਨ ਦੀ ਖ਼ਬਰ ਮੁਤਾਬਕ ਹਰਿਆਣਾ ਦੇ ਨਾਰਨੌਲ ਵਿੱਚ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ ਤਾਪਮਾਨ 3.5 ਡਿਗਰੀ ਦਰਜ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਵਿੱਚ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ ਤਾਪਮਾਨ 4 ਡਿਗਰੀ ਦਰਜ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।

ਜੰਮੂ ਕਸ਼ਮੀਰ (ਇੰਡੀਅਨ ਐਕਸਪ੍ਰੈਸ )ਵਿੱਚ ਬਰਫ਼ਬਾਰੀ ਕਾਰਨ ਵੀ ਉੱਤਰੀ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਠੰਡ ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ ਹੋਇਆ ਕੀ। ਮੌਸਮ ਵਿਭਾਗ ਨੇ ਐਤਵਾਰ ਤੱਕ ਮੀਂਹ ਰਹਿਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਜਤਾਈ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਇਹ ਵੀਡੀਓ ਤੁਹਾਨੂੰ ਪਸੰਦ ਆ ਸਕਦੇ ਹਨ:

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM, TWITTERਅਤੇ YouTube 'ਤੇ ਜੁੜੋ।)


ਸੰਕੇਤਕ ਤਸਵੀਰ

ਟਿਪ ਦੇਣ ਦੇ ਰਿਵਾਜ ਨੇ ਅਰਥਸ਼ਾਸਤਰੀਆਂ ਨੂੰ ਕਾਫ਼ੀ ਦੇਰ ਸੋਚਾਂ ਵਿੱਚ ਪਾਈ ਰੱਖਿਆ।

ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਟਿਪ ਦੇਣਾ ਜਾਂ ਕਹਿ ਲਓ ਫ਼ਾਲਤੂ ਪੈਸੇ ਦੇਣੇ ਉਹ ਵੀ ਬਿਨਾਂ ਮੰਗੇ। ਸਾਡੇ ਹਿੱਤਾਂ ਦੇ ਮੁਆਫ਼ਿਕ ਨਹੀਂ ਲਗਦਾ।

ਟਿਪ ਦੇਣ ਦੀ ਰਵਾਇਤ ਲਗਪਗ ਸਾਰੇ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਹੀ ਵਿਆਪਕ ਹੈ।

ਟਿਪ ਕਦੋਂ ਦਿੱਤੀ ਜਾਵੇਗੀ ਕਿਨ੍ਹੀਂ ਦਿੱਤੀ ਜਾਵੇਗੀ ਇਸ ਬਾਰੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਮੁਲਕਾਂ ਵਿੱਚ ਵੱਖੋ-ਵੱਖਰੇ ਰਿਵਾਜ ਹਨ ਤੇ ਇਹ ਟਿਪ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਦੀ ਜੇਬ 'ਤੇ ਵੀ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦਾ ਹੈ।

ਕੀ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ ਟਿਪ ਦੇਣ ਪਿੱਛੇ?

ਜ਼ਰੂਰੀ ਨਹੀਂ ਕਿ ਟਿਪ ਸਾਰੇ ਦੇਸਾਂ ਵਿੱਚ ਹੀ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਜਪਾਨ ਵਿੱਚ ਤਾਂ ਇਹ ਇੱਕ ਕਿਸਮ ਦਾ ਟੈਬੂ ਹੈ ਤੇ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਕਈ ਵਾਰ ਸਮਝ ਨਹੀਂ ਆਉਂਦੀ ਕਿ ਪੈਸੇ ਕੌਣ ਛੱਡ ਕੇ ਗਿਆ ਹੈ।

ਖੋਜ ਵਿੱਚ ਸਾਹਮਣੇ ਆਇਆ ਹੈ ਕਿ ਕੋਈ ਵਿਅਕਤੀ ਜਿੰਨਾ ਕੁ ਖੁੱਲ੍ਹ ਦਿਲਾ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰੇਗਾ ਉਨ੍ਹੀਂ ਹੀ ਵਧੇਰੇ ਵਾਰ ਤੇ ਜਿਆਦਾ ਪੈਸਿਆਂ ਦੀ ਟਿਪ ਦੇਵੇਗਾ।

ਮਿਸ਼ੇਲ ਲਿਨ ਪ੍ਰੋਫੈ਼ਸਰ ਕਾਰਨਲ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਮੁਤਾਬਕ ਇਸ ਮਗਰ ਸਿਰਫ਼ ਇਹੀ ਇੱਕਲੌਤਾ ਕਾਰਨ ਹੀ ਨਹੀਂ ਹੈ ਬਲਕਿ ਸਮਾਜਿਕ ਨੇਮ, ਵੱਖੋ-ਵੱਖਰੇ ਭੱਤੇ ਤੇ ਸਰਵਿਸ ਚਾਰਜ ਆਦਿ ਬਾਰੇ ਸਥਾਨਕ ਹਾਲਾਤ ਤੇ ਪਰੰਪਰਾਵਾਂ ਦੀ ਵੀ ਇਸ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਭੂਮਿਕਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।

ਸੰਕੇਤਕ ਤਸਵੀਰ

2016 ਦੇ ਇੱਕ ਹੋਰ ਅਮਰੀਕੀ ਅਧਿਐਨ ਮੁਤਾਬਕ ਟਿਪ ਦੇ ਆਰਥਿਕ ਨਤੀਜੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਪਰ ਇਸ ਦੀਆਂ ਜੜ੍ਹਾਂ ਸਮਾਜਿਕ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਨੇਮਾਂ ਵਿੱਚ ਪਈਆਂ ਹੋਈਆਂ ਹਨ।

ਅਧਿਐਨ ਦੇ ਲੇਖਕ ਐਡਵਰਡ ਮੈਨਸਫ਼ੀਲਡ, ਪੈਨਸਲਵੇਨੀਆ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰੋਫ਼ੈਸਰ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮੁਤਾਬਕ ਜਿਹੜੇ ਮੁਲਕਾਂ ਤੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਲੋਕ ਅਮਰੀਕਾ ਆਉਂਦੇ ਹਨ ਉਹ ਵੀ ਆਪਣੇ ਨਾਲ ਟਿਪ ਦੇਣ ਦੀ ਆਦਤ ਵੀ ਲੈ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਮੁਲਕਾਂ ਵਿੱਚ ਟਿਪ ਦੀ ਦਰ ਤੇ ਪੈਸਾ ਵੀ ਵਧ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।

ਲਿਨ ਅੱਗੇ ਦੱਸਦੇ ਹਨ ਕਿ ਵਿਅਕਤੀਗਤ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਟਿਪ ਦੇਣ ਲਈ ਕਈ ਗੱਲਾਂ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਕਰ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ ਜਿਵੇਂ ਦੁਬਾਰਾ ਆਉਣ 'ਤੇ ਵਧੀਆ ਸੇਵਾ ਦੀ ਉਮੀਦ, ਵੇਟਰਾਂ ਦੀ ਹੌਸਲਾ ਅਫ਼ਜ਼ਾਈ ਜਾਂ ਸਮਾਜਿਕ ਪ੍ਰਵਾਨਗੀ ਹਾਸਲ ਕਰਨਾ।

ਜੋ ਲੋਕ ਸਮਾਜਿਕ ਪ੍ਰਵਾਨਗੀ ਲਈ ਟਿਪ ਦਿੰਦੇ ਹਨ ਉਹ ਅਕਸਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਟਿਪ ਦਿੰਦੇ ਹਨ ਜਿੰਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਘੱਟ ਹੀ ਟਿਪ ਮਿਲਦੀ ਹੈ ਜਿਵੇਂ ਕਾਰ ਮਕੈਨਿਕ ਤੇ ਵੈਟਨਰੀ ਵਾਲੇ।

ਜੋ ਲੋਕ ਸੇਵਾਦਾਰ ਦੇ ਲਈ ਟਿਪ ਦਿੰਦੇ ਹਨ ਉਹ ਲਗਪਗ ਸਾਰਿਆਂ ਨੂੰ ਹੀ ਟਿਪ ਦਿੰਦੇ ਹਨ ਇਸ ਦੇ ਉਲਟ ਜੋ ਮਜਬੂਰੀ ਵੱਸ ਟਿਪ ਦਿੰਦੇ ਹਨ ਉਹ ਸਿਰਫ਼ ਜ਼ਰੂਰੀ ਥਾਂਵਾਂ 'ਤੇ ਹੀ ਜੇਬ ਢਿੱਲੀ ਕਰਦੇ ਹਨ।

ਕਈ ਵਾਰ ਰੈਸਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਹੀ ਲਿਖਿਆ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਗ੍ਰਾਹਕ 20 ਫ਼ੀਸਦੀ ਤੱਕ ਟਿਪ ਜ਼ਰੂਰ ਦੇਵੇ ਪਰ ਇਹ ਜਿੰਨੀ ਜ਼ਿਆਦਾ ਟਿਪ ਮੰਗੀ ਜਾਵੇਗੀ ਗ੍ਰਾਹਕ ਓਨੀ ਹੀ ਘੱਟ ਟਿਪ ਆਪਣੇ ਵੱਲੋਂ ਛੱਡ ਕੇ ਜਾਵੇਗਾ।

ਕੀ ਟਿਪ ਦੇਣਾ ਸਹੀ ਹੈ?

ਲਿਨ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਜੇ ਟਿਪ ਖ਼ਤਮ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਫ਼ਾਇਦਾ ਹੋਵੇਗਾ ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਪੈਸਾ ਬਿਨ੍ਹਾਂ ਰਿਕਾਰਡ ਦੇ ਇੱਕ ਤੋਂ ਦੂਜੇ ਵਿਅਕਤੀ ਕੋਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਸੋ ਟੈਕਸ ਤੋਂ ਵੀ ਬਾਹਰ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।

ਇਸ ਨਾਲ ਕਈ ਪੇਸ਼ਿਆਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਜ਼ਿਆਦਾ ਕਮਾਉਂਦੇ ਹਨ ਤੇ ਕਈ ਵਿਚਾਰੇ ਲੁਕੇ ਰਹਿ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਜਿਵੇਂ ਢਾਬੇ ਦਾ ਬਹਿਰਾ ਟਿਪ ਤੋਂ ਖਾਣਾ ਬਣਾਉਣ ਵਾਲੇ ਕਾਰੀਗਰ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਜਿਆਦਾ ਕਮਾਉਂਦਾ ਹੈ।

ਇਸ ਰੈਸਟਰੋਰੈਂਟ ਦਾ ਸਵਾਦ ਲੈਣ ਲਈ ਲਾਜ਼ਮੀ ਮੂਕ ਭਾਸ਼ਾ ਦਾ ਗਿਆਨ

ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਕਿਉਂਕਿ ਰੈਸਟੋਰੈਂਟ ਵਾਲਿਆਂ ਦਾ ਟਿਪ 'ਤੇ ਕੋਈ ਕੰਟਰੋਲ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ ਇਸ ਲਈ ਉਹ ਵੀ ਇਸ ਦੀ ਸਾਰੇ ਕਾਮਿਆਂ ਵਿੱਚ ਬਰਾਬਰ ਵੰਡ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦੇ।

ਲਿਨ ਨੇ ਆਪਣੇ ਇੱਕ ਹੋਰ ਅਧਿਐਨ ਵਿੱਚ ਇਹ ਵੀ ਵੇਖਿਆ ਹੈ ਕਿ ਜਿਹੜੇ ਰੈਸਟੋਰੈਂਟ ਟਿਪ ਖ਼ਤਮ ਕਰਕੇ ਸਰਵਿਸ ਚਾਰਜ ਲਾ ਦਿੰਦੇ ਹਨ ਗ੍ਰਾਹਕ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪਸੰਦ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ ਅਤੇ ਔਨਲਾਈਨ ਰੇਟਿੰਗ ਵਿੱਚ ਘੱਟ ਨੰਬਰ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।

ਮਹਿੰਗੇ ਰੈਸਟੋਰੈਂਟਾਂ ਦੀ ਗ੍ਰਾਹਕੀ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ ਘਟਦੀ?

ਇਸਦੇ ਪਿੱਛੇ ਇੱਕ ਕਾਰਨ ਇਹ ਵੀ ਹੈ ਕਿ ਟਿਪ ਨੂੰ ਗ੍ਰਾਹਕ ਕੀਮਤ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਗਿਣਦਾ ਬਲਕਿ, ਆਪਣੀ ਸੰਤੁਸ਼ਟੀ ਦਾ ਇਜ਼ਹਾਰ ਸਮਝਦਾ ਹੈ। ਜਦ ਕਿ ਜੇ ਇਸ ਨੂੰ ਲਾਜਮੀਂ ਤੌਰ 'ਤੇ ਲਿਖ ਦਿੱਤਾ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਹੀ ਇਹ ਕੀਮਤ ਗਿਣੀ ਜਾਵੇਗੀ ਤੇ ਗ੍ਰਾਹਕ ਨੂੰ ਰੈਸਟੋਰੈਂਟ ਮਹਿੰਗਾ ਲੱਗੇਗਾ। ਸਾਰੇ ਥਾਂ ਇਹ ਨੇਮ ਵੀ ਲਾਗੂ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ।

ਸੰਕੇਤਕ ਤਸਵੀਰ

ਵੱਡੇ ਰੈਸਟੋਰੈਂਟ ਸਰਵਿਸ ਚਾਰਜ ਵੱਖਰਾ ਨਹੀਂ ਲਿਖਦੇ ਬਲਕਿ ਕੀਮਤ ਵਿੱਚ ਹੀ ਗਿਣ ਲੈਂਦੇ ਹਨ ਪਰ...


ਸੰਕੇਤਕ ਤਸਵੀਰ

ਤਾਂ ਫੇਰ ਹਾਲੇ ਵੀ ਕਈ ਦੇਸ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਦੇ ਵੀ ਸਕੂਲਾਂ ਵਿੱਚ ਲਿਖਾਈ ਨੂੰ ਇੰਨੀ ਅਹਿਮੀਅਤ ਕਿਉਂ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ?

ਜਦ ਕਿ ਤਕਨੀਕ ਦੇ ਵਧਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਸਦਕਾ ਨਵੀਂ ਪੀੜ੍ਹੀ ਲਿਖਣਾ ਛੱਡਦੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ।

'ਅਕਾਲੀ ਦਲ ਖਾਲਿਸਤਾਨ ਦਾ ਨਾ ਸਮਰਥਕ ਨਾ ਵਿਰੋਧੀ'

ਰਿੱਜ-ਕਾਰਲਟਨ ਹੋਟਲ ਬਣਿਆ ਰਾਜਕੁਮਾਰਾਂ ਦੀ ਜੇਲ੍ਹ

ਕੌਣ ਹੈ ਯੂ-ਟਿਊਬ ਦੀ ਸੁਪਰ ਵੂਮੈੱਨ ਲਿਲੀ ਸਿੰਘ

ਕੀ ਲਿਖਾਈ ਨੂੰ ਅਲਵਿਦਾ ਕਿਹਾ ਜਾ ਚੁੱਕਾ ਹੈ?

ਹਾਲਾਂਕਿ ਪਹਿਲਾਂ ਲਿਖਾਈ ਦਾ ਕਾਫ਼ੀ ਮਹੱਤਵ ਹੁੰਦਾ ਸੀ ਪਰ ਹੁਣ ਵੇਖਿਆ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਬਹੁਤੇ ਬਾਲਗ ਘੱਟ ਹੀ ਲਿਖਦੇ ਹਨ।

ਇੰਗਲੈਂਡ ਦੇ ਇੱਕ ਸਰਵੇਖਣ ਮੁਤਬਕ ਬਹੁਤਿਆਂ ਨੇ ਔਸਤ 40 ਦਿਨਾਂ ਤੋਂ ਕੁਝ ਖਾਸ ਨਹੀਂ ਸੀ ਲਿਖਿਆ।

ਸੰਕੇਤਕ ਤਸਵੀਰ

ਲਿਖਾਈ ਨੂੰ ਸਕੂਲਾਂ ਚੋਂ ਮਨਫ਼ੀ ਕਰਨ ਦਾ ਇੱਕ ਤਰਕ ਇਹ ਵੀ ਹੈ ਕਿ ਜੋ ਤਾਕਤ ਤੇ ਸਮਾਂ ਲਿਖਣਾ ਸਿਖਾਉਣ 'ਤੇ ਲਾਇਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ ਉਸਦੀ ਵਰਤੋਂ ਵਧੇਰੇ 'ਉਪਯੋਗੀ ਕੌਸ਼ਲ' ਸਿਖਾਉਣ ਵਿੱਚ ਲਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।

ਪਰ ਕੀ ਲਿਖਣ ਦੇ ਅਭਿਆਸ 'ਤੇ ਘੰਟਿਆਂ ਬੱਧੀ ਸਮਾਂ ਲਾਉਣ ਦਾ ਕੋਈ ਫ਼ਾਇਦਾ ਹੈ?

ਅਧਿਆਪਨ ਦਾ ਵਿਕਾਸਸ਼ੀਲ ਸਟਾਈਲ

ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਟਾਈਪਿੰਗ ਦੀ ਥਾਵੇਂ ਲਿਖਣਾ ਸਿਖਾਉਣ ਦੇ ਕੁਝ ਤਾਂ ਫ਼ਾਇਦੇ ਹਨ।

2005 ਦੇ ਇੱਕ ਖੋਜ ਪਰਚੇ ਨੇ ਲਿਖਣ ਵਾਲੇ ਤੇ ਨਾ ਲਿਖਣ ਵਾਲੇ 3 ਤੋਂ 5 ਸਾਲ ਦੇ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਤੁਲਨਾ ਕੀਤੀ ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚਲੀ ਅੱਖਰ ਪਛਾਨਣ ਦੀ ਯੋਗਤਾ ਵੇਖੀ।

ਨਤੀਜਾ ਇਹ ਕੱਢਿਆ ਗ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਿਆ ਕਿ ਲਿਖਣ ਵਾਲੇ ਟਾਈਪ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਨਾਲੋਂ ਬਿਹਤਰ ਸਨ।

2012 ਦੀ ਇੱਕ ਹੋਰ ਖੋਜ ਹੋਰ ਅਗਾਂਹ ਗਈ ਤੇ ਜਿਹੜੇ ਬੱਚਿਆਂ ਨੇ ਹਾਲੇ ਲਿਖਣਾ ਪੜ੍ਹਨਾ ਨਹੀਂ ਸੀ ਸਿੱਖਿਆ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ- ਲਿਖਣ, ਟਾਈਪਿੰਗ ਅਤੇ ਪਛਾਣਨ ਦੇ ਤਿੰਨ ਟੈਸਟ ਦਿੱਤੇ।

ਸੰਕੇਤਕ ਤਸਵੀਰ

ਫੇਰ ਐਮਆਰਆਈ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਕੇ ਜਾਨਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ ਗਈ ਕਿ ਕਿਹੜੇ ਟੈਸਟ ਵਿੱਚ ਦਿਮਾਗ ਕਿਵੇਂ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ।

ਵੇਖਣ ਵਿੱਚ ਇਹ ਆਇਆ ਕਿ ਲਿਖਣ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਦਿਮਾਗ ਦਾ ਇੱਕ ਖ਼ਾਸ ਹਿੱਸਾ ਜਿਆਦਾ ਸਰਗਰਮ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।

ਨਤੀਜਾ ਹਾਲਾਂਕਿ ਸਾਬਤ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਿਆ ਪਰ ਇਹ ਕੱਢਿਆ ਗਿਆ ਕਿ- ਲਿਖਣ ਦੀ ਸਰੀਰਕ ਗਤੀਵਿਧੀ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਪੜ੍ਹਨਾ ਸਿੱਖਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦਗਾਰ ਹੈ।

ਡਾ. ਜੇਮਸ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ, "ਮੋਟਰ ਕੰਟਰੋਲ ਜਰੂਰੀ ਹੈ" 'ਕੁਝ ਕਰਨ ਨਾਲ ਬੌਧਿਕ ਵਿਕਾਸ ਵਿੱਚ ਅਹਿਮ ਦਿਮਾਗੀ ਪ੍ਰਣਾਲੀਆਂ ਲਈ ਜਰੂਰੀ ਹੈ।'

ਮੋਟਰ ਕੰਟਰੋਲ ਤੋਂ ਭਾਵ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਦਿਮਾਗ ਦੀ ਸੋਚ ਅਤੇ ਸਰੀਰਕ ਅੰਗਾਂ ਦੇ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਕਿਹੋ-ਜਿਹਾ ਤਾਲਮੇਲ ਹੈ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਅਗਲੀ ਖੋਜ ਨੇ ਇਹ ਵੀ ਸੁਝਾਇਆ ਕਿ, ਆਪ ਲਿਖਣ ਨਾਲੋਂ-ਦੂਜੇ ਨੂੰ ਅੱਖਰ ਜੋੜਕੇ ਲਿਖਦੇ ਵੇਖ ਕੇ ਸਿੱਖਣ ਨਾਲ ਸਮਾਨ ਫ਼ਾਇਦਾ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ।

ਹਾਲਾਂਕਿ ਕੋਈ ਟਾਈਪਿੰਗ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਜਲਦੀ ਕਾਪੀ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ- ਤਾਂ ਕੀ ਇੱਕ ਉਮਰ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਲਿਖਣਾ ਸਿਖਾਉਣ ਦਾ ਲਾਭ ਹੈ?

ਸੰਕੇਤਕ ਤਸਵੀਰ

ਹੁਣ ਤੱਕ ਦੇ ਤੱਥਾਂ ਦੇ ਅਧਾਰ 'ਤੇ ਕਿਹਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਕਿ ਲਿਖਣਾ ਅੱਗੇ ਜਾ ਕੇ ਵੀ ਗੱਲਾਂ ਯਾਦ ਰੱਖਣ ਵਿੱਚ ਸਹਾਈ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।

ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ 'ਤੇ ਕੀਤੀ ਇੱਕ ਖੋਜ ਨੇ ਸਾਹਮਣੇ ਲਿਆਂਦਾ ਕਿ ਟਾਈਪ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਪੇਤਲਾ ਜਿਹਾ ਹੀ ਸਿੱਖਦੇ ਹਨ।

ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੂੰ ਲੈਪਟੋਪ ਜਾਂ ਪੈਨ ਤੇ ਕਾਗਜ਼ ਨਾਲ ਲੈਕਚਰ ਦੇ ਨੋਟ ਲੈਣ ਲਈ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਯਾਦਦਾਸ਼ਤ ਵੇਖੀ ਗਈ।

ਪਾਕ ਨੇ ਕੁਲਭੂਸ਼ਣ ਜਾਧਵ ਮਾਮਲੇ 'ਤੇ ਦਿਖਾਈ 'ਮਨੁੱਖਤਾ'

ਸਾਉਦੀ꞉ ਸੌ ਅਰਬ ਡਾਲਰ ਦੇ ਗਬਨ ਦੇ ਪੱਕੇ ਸਬੂਤ

ਲਿਖਣ ਵਾਲੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਜਿਆਦਾ ਗਹਿਰਾ ਸਮਝਦੇ ਹਨ।

'ਜਦੋਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਕੋਈ ਕੁਝ ਦੱਸ ਰਿਹਾ ਹੋਵੇ ਤੇ ਤੁਸੀਂ ਇਹ ਲਿਖੋਂ ਤਾਂ..ਤੁਸੀਂ ਇਸ ਨੂੰ ਦੁਬਾਰਾ ਬਣਾਉਂਦੇ ਹੋ....ਇਹ ਕੁਝ ਹੱਦ ਤੱਕ ਤੁਹਾਡੀ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਤੇ ਤੁਸੀਂ ਇਸਨੂੰ ਆਪਣੇ ਸ਼ਬਦਾਂ ਵਿੱਚ ਲਿਖਦੇ ਹੋ।'

ਇਸਦੇ ਮੁਕਾਬਲਾ ਟਾਈਪ ਕੀਤੇ ਨੋਟਸ ਭਾਵੇਂ ਜਲਦੀ ਤਿਆਰ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਪਰ ਨਿੱਜੀ ਨੋਟਸਾਂ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਲੈਕਚਰ ਦੀ ਨਕਲ ਹੀ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM, TWITTERਅਤੇ  YouTube 'ਤੇ ਜੁੜੋ।)


ਸੰਕੇਤਕ ਤਸਵੀਰ

ਤਿੰਨ ਖੇਤੀ ਕਾਨੂੰਨਾਂ ਦੇ ਕਾਰਨ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਭਾਜਪਾ ਨੂੰ ਲਗਾਤਾਰ ਵਿਰੋਧ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨਾ ਪਿਆ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਦਿ ਇੰਡੀਅਨ ਐਕਸਪ੍ਰੈੱਸ ਦੀ ਖ਼ਬਰ ਮੁਤਾਬਕ ਚੋਣਾਂ ਦੇ ਨਤੀਜਿਆਂ ਬਾਰੇ ਮੁਕਤਸਰ ਸਾਹਿਬ ਦੇ ਵਾਰਡ ਨੰਬਰ 26 ਵਿੱਚੋਂ ਜੇਤੂ ਰਹੇ ਭਾਜਪਾ ਦੇ ਉਮੀਦਵਾਰ  ਸੱਤਪਾਲ ਪਠੇਲਾ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਸਾਨੂੰ ਪ੍ਰਚਾਰ ਨਹੀਂ ਕਰਨ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਸਾਡੇ ਦਫ਼ਤਰ ਬੰਦ ਕਰ ਦਿੱਤੇ ਗਏ, ਪੋਸਟਰ ਪਾੜ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਇਸ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਅਸੀਂ ਆਪਣੀ ਥਾਂ ਬਣਾਈ ਹੈ। ਇਹ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਵੋਟਰ ਸਾਡੇ ਨਾਲ ਹੈ।"

ਉਹ ਆਪਣੀ ਸੀਟ ਉੱਪਰ ਲਗਾਤਾਰ ਪੰਜਵੀਂ ਵਾਰ ਜੇਤੂ ਰਹੇ ਹਨ।

ਚੋਣਾਂ ਦੇ ਨਤੀਜਿਆਂ ਬਾਰੇ ਪ੍ਰਤਿਕਿਰਿਆ ਦਿੰਦਿਆਂ ਭਾਜਪਾ ਦੇ ਜੱਥੇਬੰਦਕ ਸੈਕਰੇਟਰੀ ਦਿਨੇਸ਼ ਕੁਮਾਰ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਪੰਜਾਬ ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਇਹ ਚੋਣਾਂ ਨਹੀਂ ਕਰਵਾਉਣੀਆ ਚਾਹੀਦੀਆਂ ਸਨ, ਇਹ ਲੋਕਤੰਤਰ ਦੀ ਮੌਤ ਹੈ।"

ਵੀਡੀਓ: ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨੂੰ ਇੰਝ ਲਿਆਓ ਆਪਣੀ ਹੋਮ ਸਕਰੀਨ ’ਤੇ

ਨੌਦੀਪ ਨਾਲ ਫੜਿਆ ਇਹ ਕਾਰਕੁਨ ਹਾਲੇ ਵੀ ਜੇਲ੍ਹ ਵਿੱਚ

ਕੁੰਡਲੀ ਦੇ ਮਜ਼ਦੂਰ ਅਧਿਕਾਰ ਸੰਗਠਨ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ 24 ਸਾਲਾ ਦਲਿਤ ਕਾਰਕੁਨ ਸ਼ਿਵ ਨੂੰ ਨੌਦੀਪ ਕੌਰ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਹਿਰਿਆਣਾ ਪੁਲਿਸ ਵੱਲੋਂ 16 ਜਨਵਰੀ ਨੂੰ ਚੁੱਕਿਆ ਗਿਆ ਸੀ।

ਦਿ ਇੰਡੀਅਨ ਐਕਸਪ੍ਰੈਸ ਦੀ ਖ਼ਬਰ ਮੁਤਾਬਕ ਸ਼ਿਵ ਨੂੰ ਦੀ ਅੱਖ ਦਾ ਦੋ ਵਾਰ ਅਪਰੇਸ਼ਨ ਹੋਇਆ ਹੈ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਨਿਯਮਤ ਡਾਕਟਰੀ ਸਹਾਇਤਾ ਦੀ ਲੋੜ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ।

ਨੌਦੀਪ ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਕੌਰ ਨੂੰ ਜਿੱਥੇ ਕੌਮਾਂਤਰੀ ਚਰਚਾ ਵਿੱਚ ਆ ਜਾਣ ਪਿੱਛੋਂ ਪੁਲਿਸ ਵੱਲ਼ੋਂ ਰਿਹਾ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਉੱਥੇ ਹੀ ਸ਼ਿਵ ਦਾ ਕੇਸ ਅਣਗੌਲਿਆ ਹੀ ਹੈ।

ਬੁੱਧਵਾਰ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸੰਗਠਨ ਵੱਲੋਂ ਸ਼ਿਵ ਦੇ ਜਨਮ ਦਿਨ ਸਿੰਘੂ ਬਾਰਡਰ ਉੱਪਰ ਮਨਾਇਆ ਗਿਆ। ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਵਿੱਚ ਸ਼ਿਵ ਦੇ ਪਿਤਾ ਰਾਜਬੀਰ ਵੀ ਪਹੁੰਚੇ ਜੋ ਕਿ ਕੁ਼ੰਡਲੀ ਵਿੱਚ ਹੀ ਇੱਕ ਬੇਜ਼ਮੀਨੇ ਮਜ਼ਦੂਰ ਹਨ।

ਉਨਾਓ ਵਿੱਚ ਦੋ ਦਲਿਤ ਕੁੜੀਆਂ ਦੀਆਂ ਲਾਸ਼ਾਂ ਖੇਤ ਵਿੱਚ ਮਿਲੀਆਂ

ਬੁੱਧਵਾਰ ਨੂੰ ਦੋ ਨਾਬਲਗ ਦਲਿਤ ਕੁੜੀਆਂ ਦੀਆਂ ਲਾਸ਼ਾਂ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਉਨਾਉ ਵਿੱਚ ਖੇਤਾਂ ਵਿੱਚ ਮਿਲੀਆਂ ।

ਦਿ ਹਿੰਦੂ ਦੀ ਖ਼ਬਰ ਮੁਤਾਬਕ ਪਿੰਡ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਖੇਤਾਂ ਵਿੱਚ ਤਿੰਨ ਕੁੜੀਆਂ ਮਿਲੀਆਂ ਸਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਦੋ ਦੀ ਜਾਨ ਜਾ ਚੁੱਕੀ ਸੀ ਅਤੇ ਇੱਕ ਦੀ ਹਾਲਤ ਗੰਭੀਰ ਹੈ। ਕੁੜੀਆਂ ਪਸ਼ੂਆਂ ਲਈ ਚਾਰਾ ਲੈਣ ਗਈਆਂ ਸਨ ਪਰ ਜਦੋਂ ਵਾਪਸ ਨਾ ਮੁੜੀਆਂ ਤਾਂ ਪਿੰਡ ਵਾਲਿਆਂ ਵੱਲੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਭਾਲ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ ਗਈ।

ਪਿੰਡ ਵਾਲਿਆਂ ਨੇ ਪੁਲਿਸ ਨੂੰ ਸੂਚਿਤ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਕੁੜੀਆਂ ਨੂੰ ਹਸਪਤਾਲ ਪੁਜਦੀਆਂ ਕੀਤਾ। ਹਸਪਤਾਲ ਪਹੁੰਚਣ 'ਤੇ ਦੋ ਕੁੜੀਆਂ ਨੂੰ ਮੁਰਦਾ ਐਲਾਨ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਜਦ ਕਿ ਤੀਜੀ ਨੂੰ ਇਲਾਜ ਲਈ ਉਨਾਉ ਦੇ ਹਸਪਤਾਲ ਲਿਜਾਇਆ ਗਿਆ।

ਸੁਪਰੀਨਟੈਂਡੈਂਟ ਪੁਲਿਸ ਅਨੰਦ ਕੁਲਕਰਨੀ ਨੇ ਮੌਕੇ ਦਾ ਮੁਆਇਨਾ ਕੀਤਾ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM, TWITTERਅਤੇ YouTube 'ਤੇ ਜੁੜੋ।)


ਸੰਕੇਤਕ ਤਸਵੀਰ

ਤੁਸੀਂ ਮੁਕੱਦਰ ਦੇ ਕਿੰਨੇ ਹੀ ਵੱਡੇ ਸਿਕੰਦਰ ਕਿਉਂ ਨਾ ਹੋਵੋ, ਤੁਸੀਂ ਅਤੇ ਤੁਹਾਡੇ ਚਾਹੁਣ ਵਾਲੇ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਨਾ ਇੱਕ ਦਿਨ ਮੌਤ ਜ਼ਰੂਰ ਹੋਵੇਗੀ।

ਕੁਝ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਮੁਤਾਬਕ ਇਹ ਹਕੀਕਤ ਅਕਸਰ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਜ਼ਿਹਨ 'ਚ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਪ੍ਰੇਸ਼ਾਨੀ ਦਾ ਸਬੱਬ ਬਣਦੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਸੱਚਾਈ ਨਾਲ ਹੀ ਇਨਸਾਨ ਚੱਲਦਾ ਹੈ।

ਸਾਡੀਆਂ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਦੀਆਂ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਜਿਵੇਂ ਪੂਜਾ-ਪਾਠ ਕਰਨਾ, ਸਬਜ਼ੀਆਂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਸਿਹਤਮੰਦ ਚੀਜ਼ਾਂ ਖਾਣਾ, ਕਸਰਤ ਕਰਨਾ, ਕਿਤਾਬਾਂ ਪੜ੍ਹਣਾ ਅਤੇ ਲਿਖਣਾ, ਨਵੀਆਂ ਕੰਪਨੀਆਂ ਬਣਾਉਣਾ ਅਤੇ ਪਰਿਵਾਰ ਵਧਾਉਣਾ, ਇਸੇ ਹਕੀਕਤ ਨੂੰ ਝੁਠਲਾਉਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।

ਜਿਹੜੇ ਲੋਕ ਸਿਹਤਮੰਦ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮਨ 'ਚ ਕਿਤੇ ਨਾ ਕਿਤੇ ਮੌਤ ਦਾ ਖ਼ਿਆਲ ਤਾਂ ਰਹਿੰਦਾ ਹੀ ਹੈ ਪਰ ਉਹ ਜ਼ਿਹਨ ਤੋਂ ਉਤਰਿਆ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।

ਅਮਰੀਕਾ ਦੀ ਪੇਨਸਲਵੇਨੀਆ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਡਾਕਟਰ ਕ੍ਰਿਸ ਫਿਊਡਟਨਰ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, ''ਅਸੀਂ ਆਪਣੀ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ 'ਚ ਇੰਨੇ ਮਸਰੂਫ਼ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਾਂ ਕਿ ਮੌਤ ਦੀ ਸੱਚਾਈ ਨੂੰ ਭੁੱਲ ਜਾਂਦੇ ਹਾਂ। ਜਿਹੜੀਆਂ ਚੁਣੌਤੀਆਂ ਸਾਹਮਣੇ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਨਜਿੱਠਣ ਲਈ ਸਾਡੀ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਊਰਜਾ ਖਰਚ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।''

ਜੇ ਮੌਤ ਦਾ ਦਿਨ ਪਤਾ ਲੱਗ ਜਾਵੇ?

ਕੀ ਹੋਵੇ ਜੇ ਸਾਡੀ ਮੌਤ ਦਾ ਦਿਨ, ਸਮਾਂ ਅਤੇ ਤਾਰੀਖ ਸਾਨੂੰ ਪਤਾ ਲੱਗ ਜਾਵੇ?

ਹਾਲਾਂਕਿ, ਇਹ ਨਾਮੁਮਕਿਨ ਹੈ ਫਿਰ ਵੀ ਜੇ ਮੌਤ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਦੇ ਦਿਨ ਅਤੇ ਸਮੇਂ ਨੂੰ ਜਾਣ ਜਾਈਏ, ਤਾਂ ਸ਼ਾਇਦ ਅਸੀਂ ਬਿਹਤਰ ਕੰਮ ਕਰਨ ਜਾਂ ਆਪਣੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਨੂੰ ਨਵੇਂ ਮਾਅਨੇ ਦੇਣ ਲਈ ਜ਼ਿਆਦਾ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਹੋ ਜਾਵਾਂਗੇ।

ਪਹਿਲਾਂ ਤਾਂ ਸਾਨੂੰ ਮੌਤ ਦੇ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨ ਨੂੰ ਸਮਝਣਾ ਹੋਵੇਗਾ।

1980 ਦੇ ਦਹਾਕੇ 'ਚ ਦੁਨੀਆਂ ਦੇ ਕਈ ਦੇਸਾਂ 'ਚ ਇਸ ਗੱਲ ਦੀ ਖੋਜ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ ਕਿ ਮੌਤ ਦਾ ਅਹਿਸਾਸ ਕਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਵਤੀਰੇ 'ਤੇ ਅਸਰ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੀ ਚਿੰਤਾ ਅਤੇ ਪ੍ਰੇਸ਼ਾਨੀ ਨਾਲ ਸਾਡੀ ਸ਼ਖ਼ਸੀਅਤ ਉੱਤੇ ਕਿਹੋ ਜਿਹਾ ਅਸਰ ਪੈਂਦਾ ਹੈ?

ਨਿਊਯਾਰਕ ਦੇ ਸਕਿਡਮੋਰ ਕਾਲਜ ਦੀ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨ ਦੀ ਪ੍ਰੋਫ਼ੈਸਰ ਸ਼ੇਲਡਨ ਸੋਲੋਮਨ ਕਹਿੰਦੀ ਹੈ, ''ਅਸੀਂ ਬਾਕੀ ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹੀ ਸਾਹ ਲੈਣ ਵਾਲੇ, ਖਾਣ ਵਾਲੇ ਜਾਂ ਮੱਲ-ਮੂਤਰ ਤਿਆਗਣ ਵਾਲੇ ਅਤੇ ਖ਼ੁਦ ਬਾਰੇ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਮਾਸ ਦੇ ਲੋਥੜੇ ਹੀ ਹਾਂ, ਜੋ ਕਿਸੇ ਵੀ ਸਮੇਂ ਖ਼ਤਮ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।''

ਸ਼ੇਲਡਨ ਸੋਲੋਮਨ ਕਹਿੰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਇਨਸਾਨ ਟੈਰਰ ਮੈਨੇਜਮੈਂਟ ਥਿਊਰੀ ਨਾਲ ਚਲਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਆਪਣੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਦੇ ਮਾਹੌਲ, ਸੋਚ, ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਤੋਂ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋ ਕੇ ਮੌਤ ਦੇ ਡਰ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਦਾ ਹੈ।

ਉਹ ਖ਼ੁਦ ਇਸ ਦੁਨੀਆਂ ਲਈ ਅਹਿਮ ਹੋਣ ਦਾ ਅਹਿਸਾਸ ਕਰਵਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਇਨਸਾਨ ਖ਼ੁਦ ਨੂੰ ਸਮਝਾਉਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਸਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦੇ ਵੀ ਮਾਅਨੇ ਹਨ, ਨਹੀਂ ਤਾਂ ਮੌਤ ਦਾ ਅਹਿਸਾਸ ਇਨਸਾਨ ਨੂੰ ਜ਼ਿਉਂਦਿਆਂ ਜੀਅ ਹੀ ਮਾਰ ਦੇਵੇਗਾ।

ਕਰੀਬ ਇੱਕ ਹਜ਼ਾਰ ਤਜਰਬੇ ਇਸ ਗੱਲ ਦੇ ਹੋਏ ਹਨ ਕਿ ਸਾਡੀ ਸੋਚ ਉੱਤੇ ਮੌਤ ਦੀ ਸੱਚਾਈ ਕਿਹੋ ਜਿਹਾ ਅਸਰ ਪਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਇਸਦੇ ਨਤੀਜੇ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਜਿਵੇਂ ਹੀ ਸਾਨੂੰ ਮੌਤ ਦੀ ਅਟਲ ਸੱਚਾਈ ਦਾ ਅਹਿਸਾਸ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਅਸੀਂ ਡਰ ਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਬੁਨਿਆਦੀ ਸਿਧਾਂਤਾਂ ਦਾ ਸਹਾਰਾ ਲੈਂਦੇ ਹਾਂ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਅਸੀਂ ਵੱਡੇ ਹੋਏ ਹਾਂ।

ਲੋਕ ਖ਼ੁਦ ਨੂੰ ਯਕੀਨ ਦਿਵਾਉਣ ਲਗਦੇ ਹਨ ਕਿ ਉਹ ਦੁਨੀਆਂ ਦੇ ਲਈ ਅਹਿਮ ਹਨ, ਜੋ ਸਾਡੀ ਸੋਚ ਨੂੰ ਚੁਣੌਤੀ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਪ੍ਰਤੀ ਅਸੀਂ ਸਖ਼ਤ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਾਂ।

ਮੌਤ ਸ਼ਬਦ ਜੇ ਕੰਪਿਊਟਰ ਦੀ ਸਕਰੀਨ ਉੱਤੇ 42.8 ਮਿਲੀਸਕਿੰਟ ਲਈ ਵੀ ਦਿੱਖ ਜਾਵੇ, ਜਾਂ ਅੰਤਿਮ ਸੰਸਕਾਰ ਸਮੇਂ ਮੌਤ ਉੱਤੇ ਲੰਬੀ ਚਰਚਾ ਹੋਵੇ, ਦੋਵੇਂ ਹਾਲਾਤ 'ਚ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਵਤੀਰਾ ਇਸ ਕੌੜੀ ਸੱਚਾਈ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨ ਨਾਲ ਬਦਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਜਦੋਂ ਸਾਨੂੰ ਮੌਤ ਦਾ ਅਹਿਸਾਸ ਕਰਵਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਅਸੀਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਨੇੜੇ ਹੋਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਦੇ ਹਾਂ, ਜੋ ਦਿਖਣ ਵਿੱਚ, ਖਾਣ-ਪੀਣ ਅਤੇ ਰਹਿਣ-ਸਹਿਣ 'ਚ ਸਾਡੇ ਵਰਗੇ ਹਨ। ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਧਾਰਮਿਕ ਅਤੇ ਸਿਆਸੀ ਖ਼ਿਆਲ ਸਾਡੇ ਵਰਗੇ ਹਨ, ਜੋ ਸਾਡੇ ਇਲਾਕੇ 'ਚ ਹੀ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ।

ਸੰਕੇਤਕ ਤਸਵੀਰ

ਮੌਤ ਦੀ ਗੱਲ ਜ਼ਿਹਨ 'ਚ ਆਉਂਦੇ ਹੀ ਅਸੀਂ ਆਪਣੇ ਤੋਂ ਵੱਖਰੇ ਦਿਖਣ ਵਾਲਿਆਂ ਦੇ ਪ੍ਰਤੀ ਸਖ਼ਤ ਅਤੇ ਹਿੰਸਕ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਅਸੀਂ ਆਪਣੇ ਸਾਥੀ ਪ੍ਰਤੀ ਜ਼ਿਆਦਾ ਵਫ਼ਾਦਾਰੀ ਦਾ ਵਾਅਦਾ ਕਰਨ ਲਗਦੇ ਹਾਂ।

ਮੌਤ ਦੇ ਅਹਿਸਾਸ ਨਾਲ ਕਈ ਵਾਰ ਅਸੀਂ ਖ਼ੁਦ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਾਉਣ ਵਾਲੇ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਾਂ। ਵੱਧ ਸ਼ਰਾਬ ਪੀਣ ਲਗਦੇ ਹਾਂ, ਸਿਗਰਟਨੋਸ਼ੀ...


ਸੰਕੇਤਕ ਤਸਵੀਰ

ਦਿ ਇੰਡੀਅਨ ਐਕਸਪ੍ਰੈਸ ਦੀ ਖ਼ਬਰ ਮੁਤਾਬਕ ਦਿੱਲੀ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਨੇ ਇਹ ਟਿੱਪਣੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਅਰਜੀਆਂ ਦੀ ਸੁਣਵਾਈ ਦੌਰਾਨ ਕੀਤੀ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਵਿਆਹੁਤਾ ਬਲਾਤਕਾਰ ਨੂੰ ਅਪਰਾਧ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਮੰਗ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ।

ਵਿਆਹੁਤਾ ਰੇਪ ਨੂੰ ਅਪਰਾਧ ਬਣਾਉਣ ਵਾਲੀ ਪਟੀਸ਼ਨ ਦੇ ਵਿਰੋਧ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਐਨਜੀਓ ਦੀ ਦਲੀਲ ਨੂੰ ਖਾਰਿਜ ਕਰਦਿਆਂ ਕੋਰਟ ਨੇ ਕਿਹਾ, ''ਇਹ ਕਹਿਣਾ ਗਲਤ ਹੋਵੇਗਾ ਕਿ ਬਲਾਤਕਾਰ ਲਈ ਸਰੀਰਕ ਬਲ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ। ਅੱਜ ਰੇਪ ਦੀ ਪਰਿਭਾਸ਼ਾ ਵੱਖ ਹੈ।ਇਸ ਲਈ ਔਰਤ ਨੂੰ ਬਲੈਕਮੇਲ ਜਾਂ ਵਿੱਤੀ ਦਬਾਅ ਵਿੱਚ ਵੀ ਪਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।''

ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਸਾਇੰਸ ਪੜ੍ਹਾਉਣ ਵਾਲੇ ਸਕੂਲ ਵਧ ਰਹੇ ਹਨ ਅਤੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਘਟ ਰਹੇ ਹਨ। (ਸੰਕੇਤਕ ਤਸਵੀਰ)

ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਸਾਇੰਸ ਪਾੜਿਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਘਟੀ

ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਸਰਕਾਰੀ ਸਕੂਲਾਂ ਦੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਵਿਗਿਆਨ ਵਿਸ਼ੇ ਤੋਂ ਕੰਨੀ ਕਤਰਾ ਰਹੇ ਹਨ।

ਦਿ ਇੰਡੀਅਨ ਐਕਸਪ੍ਰੈਸ ਦੀ ਖ਼ਬਰ ਮੁਤਾਬਕ ਸੂਬੇ ਵਿੱਚ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦਾ ਵਿਗਿਆਨ ਪ੍ਰਤੀ ਰੁਝਾਨ ਲਗਾਤਾਰ ਘਟਦਾ ਰਿਹਾ ਹੈ ਜੋ ਹੁਣ ਸਭ ਤੋਂ ਹੇਠਲੇ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ꞉

ਇਸ ਅਕਾਦਮਕ ਵਰ੍ਹੇ ਲਈ ਗਿਆਰਵੀਂ ਜਮਾਤ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲਾ ਲੈਣ ਵਾਲੇ ਕੁੱਲ 1,56,979 ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਮਹਿਜ਼ ਨੌਂ ਫੀਸਦੀ ਭਾਵ 14, 546 ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੇ ਵਿਗਿਆਨ ਵਿਸ਼ਾ ਚੁਣਿਆ ਹੈ।

ਖ਼ਬਰ ਮੁਤਾਬਕ ਇਸ ਦੇ ਉਲਟ ਸਾਲ 2018-19 ਦੌਰਾਨ ਵਿਗਿਆਨ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾ ਪੜ੍ਹਾ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਉਣ ਵਾਲੇ ਸਕੂਲਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ ਹੋਇਆ ਹੈ।

ਅਖ਼ਬਾਰ ਮੁਤਾਬਕ ਪਿਛਲੇ ਪੰਜ ਸਾਲਾਂ ਦੌਰਾਨ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਡੇਢ ਤੋਂ ਪੌਣੇ ਦੋ ਲੱਖ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਰਹੀ ਹੈ।

ਬੈਂਕ ਨੇ 109 ਕਿਸਾਨਾਂ ਦੇ ਗ੍ਰਿਫਤਾਰੀ ਦੇ ਵਾਰੰਟ ਹਾਸਲ ਕਰ ਲਏ ਹਨ। (ਸੰਕੇਤਕ ਤਸਵੀਰ)

ਡਿਫਾਲਟਰ ਕਿਸਾਨਾਂ ਦੀਆਂ ਜ਼ਮੀਨਾਂ ਦੀ ਨਿਲਾਮੀ

ਪੰਜਾਬ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਵਿਕਾਸ ਬੈਂਕ ਵੱਲੋਂ 6 ਜਿਲ੍ਹਿਆਂ ਦੇ 12 ਹਜ਼ਾਰ ਕਿਸਾਨਾਂ ਦੀਆਂ ਜ਼ਮੀਨਾਂ ਨਿਲਾਮ ਕਰਨ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਲਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।

ਦਿ ਟ੍ਰਿਬਿਊਨ ਦੀ ਖ਼ਬਰ ਮੁਤਾਬਕ ਬੈਂਕ ਡਿਫਾਲਟਰ ਕਿਸਾਨਾਂ ਖਿਲਾਫ ਇਸ ਕਾਰਵਾਈ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਵਜੋਂ ਬੈਂਕ 19,758 ਹੋਰ ਕਿਸਾਨਾਂ ਖਿਲਾਫ ਅਦਾਲਤ ਜਾਵੇਗਾ।

12 ਹਜ਼ਾਰ ਕਿਸਾਨਾਂ ਦੀਆਂ ਜ਼ਮੀਨਾਂ ਦੀ ਨਿਲਾਮੀ ਜ਼ਰੀਏ ਬੈਂਕ  229 ਕਰੋੜ ਦਾ ਬਕਾਇਆ ਰਿਕਵਰ ਕਰੇਗਾ ਜਦਕਿ ਰਿਹੰਦੇ 19.758 ਕਿਸਾਨਾਂ ਵੱਲ ਬੈਂਕ ਦਾ 324.12 ਕਰੋੜ ਦਾ ਕਰਜ਼ ਬਕਾਇਆ ਹੈ।

ਅਖ਼ਬਾਰ ਮੁਤਾਬਕ ਬੈਂਕ ਦੇ ਇਸ ਫੈਸਲੇ ਨਾਲ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ 4,633 ਕਿਸਾਨ ਪਟਿਆਲਾ ਜਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋਣਗੇ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਸਿਰ ਬੈਂਕ ਦੀਆਂ 105.81 ਕਰੋੜ ਦੀਆਂ ਦੇਣਦਾਰੀਆਂ ਹਨ।

ਬੈਂਕ ਨੇ 109 ਕਿਸਾਨਾਂ ਦੇ ਗ੍ਰਿਫਤਾਰੀ ਦੇ ਵਾਰੰਟ ਹਾਸਲ ਕਰ ਲਏ ਹਨ।

ਆਮਦਨ ਕਰ ਵਿਭਾਗ ਨੇ 20 ਤੋਂ ਵਧੇਰੇ ਠਿਕਾਣਿਆਂ ਦੀ ਤਲਾਸ਼ੀ ਲਈ।(ਸੰਕੇਤਕ ਤਸਵੀਰ)

100 ਕਰੋੜ ਨਗਦ ਅਤੇ ਕਰੋੜਾਂ ਦੀ ਕੀਮਤ ਦਾ ਸੋਨਾ ਜ਼ਬਤ

ਤਮਿਲਨਾਡੂ ਵਿੱਚ ਆਮਦਨ ਕਰ ਵਿਭਾਗ ਨੇ ਇੱਕ ਸੜਕਾਂ ਦੇ ਠੇਕੇਦਾਰ ਦੇ ਠਿਕਾਣਿਆਂ ਉੱਪਰ ਛਾਪੇਮਾਰੀ ਕਰਕੇ 100 ਕਰੋੜ ਨਗਦ ਅਤੇ ਕਰੋੜਾਂ ਦੀ ਕੀਮਤ ਦਾ ਸੋਨਾ ਜ਼ਬਤ ਕੀਤਾ ਹੈ।

ਟਾਈਮਜ਼ ਆਫ ਇੰਡੀਆ ਦੀ ਖ਼ਬਰ ਮੁਤਾਬਕ ਐਸਪੀਕੇ ਐਂਡ ਕੰਪਨੀ ਸੂਬੇ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਹ ਰਾਹਾਂ ਉੱਪਰ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਇੱਕ ਪਾਰਟਨਰਸ਼ਿੱਪ ਫਰਮ ਹੈ।

ਇਸ ਫਰਮ ਦਾ ਇੱਕ ਹਿੱਸੇਦਾਰ ਨਾਗਾਰਾਜੁਨ ਸਿਦੁਰਈ ਏਆਈਡੀਐਮਕੇ ਦੇ ਇੱਕ ਵੱਡੇ ਆਗੂ ਦਾ ਨਜ਼ਦੀਕੀ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ ਹੈ।

ਖ਼ਬਰ ਮੁਤਾਬਕ ਵਿਭਾਗ ਦੇ ਸੈਂਕੜੇ ਮੁਲਾਜ਼ਮਾਂ ਨੇ ਫਰਮ ਦੇ ਸੂਬੇ ਭਰ ਵਿੱਚ ਫੈਲੇ 20 ਤੋਂ ਵਧੇਰੇ ਠਿਕਾਣਿਆਂ ਦੀ ਤਲਾਸ਼ੀ ਲਈ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ꞉

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM, TWITTERਅਤੇ YouTube 'ਤੇ ਜੁੜੋ।)


ਸੰਕੇਤਕ ਤਸਵੀਰ

ਦਿ ਟ੍ਰਿਬਿਊਨ ਦੀ ਖ਼ਬਰ ਮੁਤਾਬਕ ਮਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਦੀ ਪਛਾਣ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪੰਡੋਰੀ ਘੋਲਾਂ ਪਿੰਡ ਦੇ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਦਿਲਬਾਗ ਸਿੰਘ (33) ਅਤੇ ਹੀਰਾ ਸਿੰਘ (30) ਵਜੋਂ ਹੋਈ ਹੈ।

ਜ਼ਿਕਰਯੋਗ ਹੈ ਕਿ ਪਿਛਲੇ ਮਹੀਨੇ ਵੀ ਤਰਨ ਤਾਰਨ ਵਿੱਚ ਜ਼ਹਿਰਲੀ ਸ਼ਰਾਬ ਪੀਣ ਕਾਰਨ ਲਗਭਗ 40 ਮੌਤਾਂ ਹੋਈਆਂ ਸਨ।

ਅਖ਼ਬਾਰ ਨੇ ਐਸਐਸਪੀ ਧਰੁਮਨ ਐਚ ਨਿੰਬਲੇ ਦੇ ਹਵਾਲੇ ਨਾਲ ਲਿਖਿਆ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਜੋਗਾ ਸਿੰਘ ਅਤੇ ਕਰਨਬੀਰ ਸਿੰਘ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਕਿ ਦੋਵਾਂ ਮ੍ਰਿਤਕਾਂ ਨੇ ਸ਼ਰਾਬ ਖ਼ਰੀਦੀ ਸੀ ਕੇਸ ਦਰਜ ਕਰ ਲਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਮੁਲਜ਼ਮ ਸੈਨੇਟਾਈਜ਼ਰ ਲਈ ਕਹਿ ਕੇ ਸਪਿਰਟ ਖ਼ੀਰਦ ਕੇ ਲਿਆਏ ਸਨ।

ਮਰਹੂਮ ਹੀਰਾ ਸਿੰਘ ਦੇ ਭਰਾ ਧੀਰਾ ਸਿੰਘ ਅਤੇ ਉਸ ਦਾ ਦੋਸਤ ਰਾਮਪਾਲ ਹਸਪਤਾਲ ਵਿੱਚ ਜ਼ੇਰੇ ਇਲਾਜ ਹਨ।

ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਨਕਲੀ ਸ਼ਰਾਬ ਦੇ ਕਾਰੋਬਾਰ ਨੂੰ ਠੱਲ੍ਹ ਪਾਉਣ ਲਈ ਆਬਕਾਰੀ ਵਿਭਾਗ ਨੇ ਅਗਾਮੀ 5 ਸੰਤਬਰ ਤੋਂ ਸਪਿਰਟ ਅਤੇ ਇਤੇਨੌਲ ਲਿਜਾ ਰਹੀਆਂ ਗੱਡੀਆਂ ਉੱਪਰ ਟੈਂਪਰ ਪਰੂਫ਼ ਸੀਲ ਅਤੇ ਜੀਪੀਐੱਸ ਲੱਗਿਆ ਹੋਣਾ ਲਾਜ਼ਮੀ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।

ਸੁਮੇਧ ਸੈਣੀ : ਮੁਲਤਾਨੀ ਮਾਮਲੇ 'ਚ ਵਾਅਦਾ ਮੁਆਫ਼ ਗਵਾਹ ਬਣੇ ਸੈਣੀ ਦੇ ਸਾਥੀ ਨੇ ਕੀ ਕੀ ਪਰਤਾਂ ਖੋਲ੍ਹੀਆਂ

ਮਾਮਲਾ 1991 ਵਿੱਚ ਬਲਵੰਤ ਸਿੰਘ ਮੁਲਤਾਨੀ ਦੇ ਲਾਪਤਾ ਹੋਣ ਦਾ ਹੈ

ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਦੇ ਸਾਬਕਾ ਇੰਸਪੈਕਟਰ ਜਗੀਰ ਸਿੰਘ ਨੇ ਅਦਾਲਤ ਵਿੱਚ ਬਿਆਨ ਦਿੱਤਾ ਹੈ ਕਿ ਉਸ ਵੇਲੇ ਦੇ ਐੱਸਐੱਸਪੀ (ਜੋ ਕਿ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਪੰਜਾਬ ਦੇ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਪੁਲਿਸ ਮੁਖੀ ਰਹੇ) ਸੁਮੇਧ ਸਿੰਘ ਸੈਣੀ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਖੁਦ ਦੱਸਿਆ ਸੀ ਕਿ ਬਲਵੰਤ ਸਿੰਘ ਮੁਲਤਾਨੀ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਚੁੱਕੀ ਹੈ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਲਜ਼ਾਮ ਲਗਾਇਆ ਕਿ ਸੈਣੀ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮੌਜੂਦਗੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਹੋਰ ਇੰਸਪੈਕਟਰ ਨੂੰ ਮੁਲਤਾਨੀ ਨੂੰ ਟਾਰਚਰ ਕਰਨ ਲਈ ਕਿਹਾ ਸੀ।

ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਕੋਲ ਜਗੀਰ ਸਿੰਘ ਦੇ ਬਿਆਨ ਦੀ ਕਾਪੀ ਮੌਜੂਦ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਕਥਿਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕੀਤੇ ਗਏ ਤਸ਼ਦੱਦ ਦਾ ਵੇਰਵਾ ਵੀ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।

ਪੂਰੀ ਖ਼ਬਰ ਪੜ੍ਹਨ ਲਈ ਇੱਥੇ ਕਲਿਕ ਕਰੋ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਕੋਰੋਨਾਵਾਇਰਸ: ਕੀ ਭਾਰਤ 'ਚ ਮੌਤਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਘਟਾ ਕੇ ਦੱਸੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ

ਮੌਤਾਂ ਦੀ ਸਹੀ ਗਿਣਤੀ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਕੋਰੋਨਾਵਾਇਰਸ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਲੜਾਈ ਵਿੱਚ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਦਾ ਮੁਲਾਂਕਣ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ

ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਕੋਰੋਨਾਵਾਇਰਸ ਮਹਾਂਮਾਰੀ ਕਾਰਨ 50 ਹਜ਼ਾਰ ਤੋਂ ਵਧੇਰੇ ਮੌਤਾਂ ਹੋ ਚੁੱਕੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਮੌਤਾਂ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਇਹ ਬ੍ਰਿਟੇਨ ਤੋਂ ਅੱਗੇ ਲੰਘ ਗਿਆ ਹੈ।

ਜਦਕਿ ਪ੍ਰਤੀ ਦਸ ਲੱਖ ਪਿੱਛੇ ਮਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ 34 ਹੈ। ਜੋ ਕਿ ਯੂਰਪ ਅਤੇ ਉੱਤਰੀ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਹੋਈਆਂ ਮੌਤਾਂ ਤੋਂ ਘੱਟ ਹਨ।

ਕੋਰੋਨਾ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਮੌਤ ਦਰ ਮਹਿਜ਼ 2% ਹੈ। ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਕੋਰੋਨਾਵਾਇਰਸ ਤੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਬੁਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਸੂਬੇ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਵਿੱਚ ਵੀ ਮੌਤਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ 40 ਦਿਨਾਂ 'ਤੇ ਦੁੱਗਣੀ ਹੋ ਰਹੀ ਹੈ।

ਪੂਰੀ ਖ਼ਬਰ ਪੜ੍ਹਨ ਲਈ ਇੱਥੇ ਕਲਿਕ ਕਰੋ।

ਅਮਰੀਕਾ ਚੋਣਾਂ: ਡੌਨਲਡ ਟਰੰਪ ਦੇ ਸਿਆਸੀ ਭਵਿੱਖ ਬਾਰੇ ਕੀ ਕਹਿ ਰਹੇ ਨੇ ਚੋਣ ਸਰਵੇਖਣ

ਅਮਰੀਕੀ ਵੋਟਰਾਂ ਵੱਲੋਂ 3 ਨਵੰਬਰ 2020 ਨੂੰ ਫ਼ੈਸਲਾ ਲਿਆ ਜਾਵੇਗਾ ਕਿ ਕੀ ਡੌਨਲਡ ਟਰੰਪ ਅਗਲੇ ਚਾਰ ਸਾਲਾਂ ਲਈ ਵ੍ਹਾਈਟ ਹਾਊਸ 'ਚ ਬਣੇ ਰਹਿਣਗੇ।

ਰਿਪਬਲੀਕਨ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਨੂੰ ਡੈਮੋਕਰੇਟਿਕ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਉਮੀਦਵਾਰ ਜੋ ਬਾਇਡਨ ਵੱਲੋਂ ਸਖ਼ਤ ਟੱਕਰ ਦਿੱਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ।

ਬਾਇਡਨ, ਬਰਾਕ ਉਬਾਮਾ ਦੇ ਕਾਰਜਕਾਲ ਦੌਰਾਨ ਉਪ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਵੱਜੋਂ ਸੇਵਾਵਾਂ ਨਿਭਾ ਚੁੱਕੇ ਹਨ ਅਤੇ 1970 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਤੋਂ ਉਹ ਅਮਰੀਕੀ ਸਿਆਸਤ 'ਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।

ਪੂਰੀ ਖ਼ਬਰ ਪੜ੍ਹਨ ਲਈ ਇੱਥੇ ਕਲਿਕ ਕਰੋ।

ਸੁਸ਼ਾਂਤ ਸਿੰਘ ਰਾਜਪੂਤ ਕੇਸ ਦੀ ਜਾਂਚ ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਨੇ CBI ਹਵਾਲੇ ਕੀਤੀ

ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਨੇ ਸੀਬੀਆਈ ਨੂੰ ਸੁਸ਼ਾਂਤ ਸਿੰਘ ਰਾਜਪੂਤ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਜਾਂਚ ਦੇ ਹੁਕਮ ਦਿੱਤੇ ਹਨ।

ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਨੇ ਬੁੱਧਵਾਰ ਨੂੰ ਰਿਆ ਚੱਕਰਵਰਤੀ ਦੀ ਪਟੀਸ਼ਨ 'ਤੇ ਸੁਣਵਾਈ ਕਰਦਿਆਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਬਿਹਾਰ ਸਰਕਾਰ ਦੁਆਰਾ ਸੀਬੀਆਈ ਨੂੰ ਮਾਮਲੇ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕਰਨ ਲਈ ਕਹਿਣਾ ਸਹੀ ਸੀ।

ਮਾਮਲੇ ਦੀ ਸੁਣਵਾਈ ਜਸਟਿਸ ਹਰਿਸ਼ਕੇਸ਼ ਰੌਏ ਦੀ ਅਦਾਲਤ ਵਿੱਚ ਚੱਲ ਰਹੀ ਸੀ।

ਪੂਰੀ ਖ਼ਬਰ ਪੜ੍ਹਨ ਲਈ ਇੱਥੇ ਕਲਿਕ ਕਰੋ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਇਹ ਵੀਡੀਓ ਦੇਖੋ :


ਸੰਕੇਤਕ ਤਸਵੀਰ

ਦਿਲਚਸਪ ਗੱਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਗਰਿਮਾ ਦੇ ਇਹ ਤਿੰਨੇ ਮਿੱਤਰ ਆਪਸ ਵਿੱਚ ਵਾਕਫ਼ ਅਤੇ ਤਿੰਨੇ ਹੀ ਇਸ ਰਿਸ਼ਤੇ ਬਾਰੇ ਸਹਿਜ ਹਨ।

ਹੁਣ ਸਵਾਲ ਇਹ ਉੱਠਦਾ ਹੈ ਕਿ ਕੀ ਕੋਈ ਵਿਅਕਤੀ ਇੱਕੋ ਵੇਲੇ ਹੀ ਤਿੰਨ ਜਣਿਆਂ ਨੂੰ ਪਿਆਰ ਕਿਵੇਂ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ?

ਗਰਿਮਾ ਇਸ ਸਵਾਲ ਦਾ ਜਵਾਬ 'ਹਾਂ' ਵਿੱਚ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।

ਦਰਅਸਲ ਗਰਿਮਾ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦੋਸਤਾਂ ਵਰਗੇ ਅਜਿਹੇ ਰਿਸ਼ਤਿਆਂ ਨੂੰ 'ਬਹੁ-ਪ੍ਰੇਮੀ ਰਿਸ਼ਤੇ' (Polyamorous relationship)  ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਜਿਹੇ ਰਿਸ਼ਤਿਆਂ ਦੇ ਰੁਝਾਨ ਨੂੰ 'ਬਹੁ-ਪ੍ਰੇਮੀਵਾਦ' (Polyamory) ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਭਾਰਤ ਸਮੇਤ ਹੁਣ ਦੁਨੀਆਂ ਭਰ ਦੇ ਲੋਕ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਰਿਸ਼ਤਿਆਂ ਬਾਰੇ ਖੁੱਲ੍ਹ ਕੇ ਗੱਲ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।

'ਬਹੁ-ਪ੍ਰੇਮੀ ਰਿਸ਼ਤੇ' ਕੀ ਹੁੰਦੇ ਹਨ?

ਪਾਲੀਏਮਰੀ (Polyamory)  ਗਰੀਕ ਅਤੇ ਲਾਤੀਨੀ ਭਾਸ਼ਾਈ ਸ਼ਬਦਾਂ Poly (ਗਰੀਕ) ਅਤੇ Amor (ਲਾਤੀਨੀ) ਤੋਂ ਮਿਲ ਕੇ ਬਣਿਆ ਹੈ।

Poly ਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ ਕਿ ਕਈ ਜਾਂ ਇੱਕ ਤੋਂ ਵੱਧ ਅਤੇ Amor ਮਤਲਬ ਪਿਆਰ, ਯਾਨਿ ਕਿ ਇੱਕੋ ਵੇਲੇ ਇੱਕ ਤੋਂ ਵੱਧ ਲੋਕਾਂ ਨਾਲ ਪਿਆਰ ਦਾ ਰੁਝਾਨ।

ਪਾਲੀਏਮਰੀ ਦੀ ਇੱਕ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਅਤੇ ਜ਼ਰੂਰੀ ਸ਼ਰਤ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਰਿਸ਼ਤੇ 'ਚ ਇਮਾਨਦਾਰੀ ਅਤੇ ਖੁੱਲ੍ਹਾਪਣ ਹੋਵੇ। ਇਸ ਰਿਸ਼ਤੇ ਵਿਚਲੇ ਸਾਥੀ ਲਈ ਇੱਕ ਦੂਜੇ ਨੂੰ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜਾਣਦੇ ਹੋਣ। ਸਾਰਿਆਂ ਦੀ ਅਜਿਹੇ ਰਿਸ਼ਤੇ ਲਈ ਸਹਿਮਤੀ ਹੋਵੇ ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹੀ ਰਿਸ਼ਤਾ ਅੱਗੇ ਵੱਧਦਾ ਹੈ।

... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਸੰਕੇਤਕ ਤਸਵੀਰ

ਗਰਿਮਾ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰੇਮੀਆਂ ਦੀ ਕਹਾਣੀ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਜ਼ੁਬਾਨੀ

ਮੈਂ ਤਕਰੀਬਨ 13-14 ਸਾਲ ਦੀ ਹੋਵਾਂਗੀ, ਜਦੋਂ ਮੈਨੂੰ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਪਿਆਰ ਹੋਇਆ। ਅਸੀਂ ਦੋਵੇਂ ਕਾਫੀ ਖੁਸ਼ ਸੀ।

ਸਭ ਕੁਝ ਠੀਕ ਚੱਲ ਰਿਹਾ ਸੀ ਕਿ ਮੈਨੂੰ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਵੱਲ ਖਿੱਚ ਮਹਿਸੂਸ ਹੋਣ ਲੱਗੀ ਪਰ ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਪਹਿਲੇ ਸਾਥੀ ਨੂੰ ਵੀ ਨਹੀਂ ਛੱਡਣਾ ਚਾਹੁੰਦੀ ਸੀ।

ਪਰ ਅਜਿਹਾ ਕਿਵੇਂ ਸੰਭਵ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇੱਕ ਕੁੜੀ ਦੇ ਦੋ ਬੁਆਏਫਰੈਂਡ ਹੋਣ?

ਅਲੱੜ੍ਹਪੁਣੇ ਦੇ ਕੁਝ ਸਾਲ ਬੇਹੱਦ ਉਲਝਣ ਭਰੇ ਅਤੇ ਤਕਲੀਫ਼ਦੇਹ ਸਨ। ਮੈਂ ਗੰਭੀਰ 'ਆਈਡੈਂਟਿਟੀ ਕ੍ਰਾਈਸਿਸ' (ਪਛਾਣ ਦਾ ਸੰਕਟ) ਨਾਲ ਜੂਝ ਰਹੀ ਸੀ।

ਮੇਰੇ ਕਈ ਜਾਣਕਾਰਾਂ ਨੇ ਮੈਨੂੰ 'ਚਰਿੱਤਰਹੀਣ' ਤੱਕ ਕਹਿ ਦਿੱਤਾ ਸੀ। ਕਈਆਂ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਮੈਨੂੰ ਸੈਕਸ ਦੀ ਆਦੀ ਦੱਸ ਕੇ ਮਨੋ-ਵਿਗਿਆਨਕ ਕੋਲ ਜਾਣ ਦੀ ਸਲਾਹ ਦਿੱਤੀ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਮੈਂ ਕਾਊਂਸਲਰ ਕੋਲ ਵੀ ਗਈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਮੈਨੂੰ ਹੋਰ ਗੱਲਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਇਹ ਸਝਾਉਣ ਦੀ ਵੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ ਕਿ ਕੋਈ ਵੀ ਮੁੰਡਾ ਆਪਣੀ ਗਰਲਫਰੈਂਡ ਦੇ ਕਈ ਹੋਰ ਬੁਆਏਫਰੈਂਡ ਕਿਵੇਂ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰੇਗਾ? ਇਹ ਸਭ ਗੱਲਾਂ ਸੁਣ ਕੇ ਮੈਂ ਇੱਕ ਵਾਰ ਫੇਰ ਆਪਣੇ-ਆਪ ਨੂੰ ਹੀ ਗਲਤ ਸਮਝਣ ਲੱਗ ਪਈ।

ਇਸ ਦੌਰਾਨ ਮੈਂ ਪੜ੍ਹਾਈ ਲਈ ਵਿਦੇਸ਼ ਚਲੀ ਗਈ। ਉੱਥੇ ਦੇ ਮਾਹੌਲ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਸਮਝਣ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਸਹਾਇਤਾ ਕੀਤੀ।

ਉੱਥੇ ਮੈਂ ਆਧੁਨਿਕ ਰਿਸ਼ਤੇ, ਸੈਕਸ ਅਤੇ ਮਨੁੱਖੀ ਵਿਕਾਸ ਬਾਰੇ ਬਹੁਤ ਕੁਝ ਪੜ੍ਹਿਆ। ਮੈਂ ਕਈ ਅਜਿਹੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਮਿਲੀ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਸਵੀਕਾਰ ਕੀਤਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ-ਆਪ ਤੇ ਸ਼ਰਮਿੰਦਗੀ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ।

ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਮੈਂ ਵੀ ਗਲਤ ਹੋਣ ਦੀ ਭਾਵਨਾ ਅਤੇ ਸ਼ਰਮਿੰਦਗੀ ਦੀ ਭਾਵਨਾ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਆਉਣ ਲੱਗੀ। ਹੁਣ ਮੈਂ ਵੀ ਖ਼ੁਦ ਨੂੰ ਅਪਣਾਉਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।

ਸੰਕੇਤਕ ਤਸਵੀਰ

ਮੈਨੂੰ ਇੱਕ ਸਾਥੀ ਤਾਂ ਮਿਲਿਆ ਪਰ....

ਵਿਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਮੈਨੂੰ ਇੱਕ ਸਾਥੀ ਮਿਲ ਗਿਆ। ਉਹ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਮੇਰੇ ਤੋਂ ਕਾਫੀ ਵੱਡਾ ਅਤੇ ਸਮਝਦਾਰ ਸੀ। ਮੈਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਸੁਭਾਅ ਬਾਰੇ ਖੁੱਲ੍ਹ ਕੇ ਗੱਲ ਕੀਤੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਮੇਰੇ ਵਿਚਾਰਾਂ ਜਾਂ ਫਿਰ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਜਿਊਣ ਦੇ ਢੰਗ ਨਾਲ ਕੋਈ ਦਿੱਕਤ ਨਹੀਂ ਸੀ।

ਅਸੀਂ ਇੱਕ ਦੂਜੇ ਨੂੰ ਪਿਆਰ ਕਰਦੇ ਸੀ ਅਤੇ ਅਸੀਂ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਨੂੰ ਭਰਪੂਰ ਜਿਊਣ ਲੱਗੇ। ਇਹ ਸਭ ਜ਼ਿਆਦਾ ਦੇਰ ਨਹੀਂ ਚੱਲਿਆ। ਇੱਕ ਵਾਰ ਫਿਰ ਮੈਂ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਵੱਲ ਖਿੱਚੀ ਜਾਣ ਲੱਗੀ। ਮੇਰੇ ਇਹ ਸਾਥੀ ਸਿਧਾਂਤਕ ਰੂਪ ਵਿਚ ਤਾਂ'ਪਾਲੀਏਮਰੀ' ਨਾਲ ਸਹਿਮਤ ਸਨ ਪਰ ਜਦੋਂ ਇਹ ਅਸਲ ਵਿਚ ਸਾਹਮਣੇ ਆਇਆ ਤਾਂ ਉਹ ਇਸ ਨੂੰ ਬਰਦਾਸ਼ਤ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕੇ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਮੇਰੇ ਨਾਲ ਕੁਝ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਗੱਲ ਕਰਨੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੀ, ਉਦਾਹਰਣ ਵਜੋਂ- ਕੀ ਮੇਰੇ ਪਿਆਰ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਕਮੀ ਹੈ? ਕੀ ਸਾਡਾ ਰਿਸ਼ਤਾ ਇੰਨ੍ਹਾ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੈ? ਕੀ ਸਾਡੀ ਸੈਕਸ ਲਾਈਫ਼ ਚੰਗੀ ਨਹੀਂ ਹੈ ਜੋ ਤੁਸੀਂ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਦੀ ਖਿੱਚ ਹੋ ਰਹੀ ਹੈ?

ਮੈਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸਭ ਕੁਝ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਦੱਸ ਚੁੱਕੀ ਸੀ, ਇਸ ਲਈ ਮੇਰੇ ਕੋਲ...


ਸੰਕੇਤਕ ਤਸਵੀਰ

ਦਿੱਲੀ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਨੇ ਇਸ ਬਾਰੇ ਆਪਣਾ ਫ਼ੈਸਲਾ ਸੁਣਾਇਆ ਹੈ। ਹੁਣ ਫ਼ਿਲਮ ਬਣਾਉਣ ਵਾਲਿਆਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਅਗਲੇ ਕੁਝ ਦਿਨਾਂ 'ਚ ਉਹ ਇਸ ਦੇ ਰਿਲੀਜ਼ ਦੀ ਮਿਤੀ ਤੈਅ ਕਰਨਗੇ।

ਸਾਲ 2014 ਵਿੱਚ ਇਸ ਫ਼ਿਲਮ ਉੱਤੇ ਪਾਬੰਦੀ ਲੱਗੀ ਸੀ ਪਰ ਇਸ ਫ਼ਿਲਮ ਦੇ ਇਲਾਵਾ ਵੀ ਅਜਿਹੀਆਂ ਪੰਜਾਬੀ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ 'ਤੇ ਇਸ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਸੈਂਸਰ ਬੋਰਡ ਨੇ ਰਿਲੀਜ਼ ਕਰਨ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤੀ ਸੀ।

ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨੇ ਸਾਲ 2000 ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਹੁਣ ਤਕ ਯਾਨਿ ਲਗਭਗ ਪਿਛਲੇ 20 ਸਾਲਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ ਹਾਸਲ ਕੀਤੀ ਹੈ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਰਿਲੀਜ਼ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।

ਇਕੱਲੇ ਸਾਲ 2000 ਵਿੱਚ 115 ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਨੂੰ ਰਿਲੀਜ਼ ਹੋਣ ਤੋਂ ਰੋਕਿਆ ਗਿਆ। ਪਰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚ ਕੋਈ ਪੰਜਾਬੀ ਫ਼ਿਲਮ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਇਸ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ 32 ਹਿੰਦੀ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ। ਇਹ ਸਿਲਸਿਲਾ ਸਾਲ 2011 ਤਕ ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹੀ ਚਲਦਾ ਰਿਹਾ। ਸਾਲ 2012 ਤੱਕ ਵੀ ਕਿਸੇ ਪੰਜਾਬੀ ਫ਼ਿਲਮ ਉੱਤੇ ਬੈਨ ਨਹੀਂ ਲੱਗਿਆ।

ਇਹ ਵੀ ਦੇਖੋ

ਪੰਜਾਬੀ ਫਿਲਮ 'ਕੌਮ ਦੇ ਹੀਰੇ' ਦਾ ਪੋਸਟਰ। ਇਹ ਫਿਲਮ ਸਾਲ 2014 ਵਿੱਚ ਹੀ ਰਿਲੀਜ਼ ਹੋਣੀ ਸੀ ਪਰ ਇਜਾਜ਼ਤ ਨਹੀਂ ਮਿਲੀ

ਫਿਰ ਸਾਲ 2013 ਵਿਚ 'ਸਾਡਾ ਹੱਕ' ਪਹਿਲੀ ਪੰਜਾਬੀ ਫ਼ਿਲਮ ਬਣੀ ਜੋ ਸੈਂਸਰ ਬੋਰਡ ਤੋਂ 'ਪਾਸ' ਸਰਟੀਫਿਕੇਟ ਲੈਣ ਵਿੱਚ ਕਾਮਯਾਬ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕੀ। ਅਗਲੇ ਹੀ ਸਾਲ 'ਕੌਮ ਦੇ ਹੀਰੇ' ਨੂੰ ਸੈਂਸਰ ਬੋਰਡ ਨੇ ਪਾਸ ਕਰਨ ਤੋਂ ਮਨ੍ਹਾਂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।

ਸੈਂਸਰ ਬੋ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਰਡ ਦੇ ਉਸ ਵੇਲੇ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਚੰਦਰਮੁਖੀ ਸ਼ਰਮਾ ਨੇ ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ ਗੱਲਬਾਤ ਦੌਰਾਨ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਯਾਦ ਹੈ ਕਿ ਉਸ ਦੌਰਾਨ 'ਸਾਡਾ ਹੱਕ' ਤੇ 'ਕੌਮ ਦੇ ਹੀਰੇ' ਵਰਗੀਆਂ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਆਈਆਂ ਤੇ ਬੋਰਡ ਦੀ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਲੈਣ ਲਈ ਇਹਨਾਂ ਨੂੰ ਮੁਸ਼ਕਿਲ ਆਈ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਦਰਅਸਲ ਬੋਰਡ ਦੀ ਕਮੇਟੀ ਇਹ ਫ਼ਿਲਮ ਵੇਖ ਕੇ ਫ਼ੈਸਲਾ ਕਰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਜੇ ਕਿਸੇ ਫ਼ਿਲਮ ਦੇ ਰਿਲੀਜ਼ ਹੋਣ ਨਾਲ ਕਾਨੂੰਨ ਦੇ ਵਿਗੜਨ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਉਸ ਨੂੰ ਰਿਲੀਜ਼ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਵੀ ਬੋਰਡ ਦੇ ਕਈ ਨਿਯਮ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਤੇ ਫ਼ਿਲਮ ਨੂੰ ਰਿਲੀਜ਼ ਹੋਣ ਲਈ  ਹਿੰਸਾ ਤੇ ਅਸ਼ਲੀਲਤਾ ਵਰਗੇ ਮਾਪਦੰਡਾਂ 'ਤੇ ਖਰੇ ਉੱਤਰਨਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ।"

ਕਈ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਹਰੀ ਝੰਡੀ ਨਹੀਂ ਮਿਲੀ ਉਹ ਆਪ੍ਰੇਸ਼ਨ ਬਲੂ ਸਟਾਰ ਜਾਂ ਪੰਜਾਬ ਦੇ 1980 ਤੇ 1990 ਦੇ ਦਹਾਕਿਆਂ ਦੌਰਾਨ ਹੋਏ ਹਿੰਸਕ ਦੌਰ 'ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਸਨ।

ਪੰਜਾਬੀ  ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਦੀ ਗੱਲ ਕਰੀਏ ਤਾਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਸਾਲ 2014 ਤੇ 2015 ਦੌਰਾਨ ਸੈਂਸਰ ਬੋਰਡ ਤੋਂ ਇਜਾਜ਼ਤ ਨਹੀਂ ਲੈ ਸਕੀਆਂ।

ਇਹਨਾਂ ਫਿਲਮਾਂ ਦੇ ਨਾਂ ਹਨ

ਦਿ ਬਲੱਡ ਸਟਰੀਟ ਚੈਲੇਂਜ ਟੂ  ਦਿ ਸਿਸਟਮ

ਪੱਤਾ ਪੱਤਾ ਸਿੰਘਾਂ ਦਾ ਵੈਰ

ਅਣਖ

ਕੌਰੀਜ਼ਮ

ਦਸ ਮਿੰਟ

ਅਸਲਾ

ਬੋਰਡ ਵੱਲੋਂ ਸਾਂਝੀ ਕੀਤੀ ਗਈ ਜਾਣਕਾਰੀ ਮੁਤਾਬਕ ਉਸ ਮਗਰੋਂ ਸਾਲ 2017 ਤੱਕ ਕੋਈ ਪੰਜਾਬੀ ਫ਼ਿਲਮ ਨਹੀਂ ਰੋਕੀ ਗਈ।

'ਸਾਡਾ ਹੱਕ' ਫਿਲਮ ਨੂੰ ਵੀ ਬੜੀ ਮੁਸ਼ੱਕਤ ਮਗਰੋਂ ਰਿਲੀਜ਼ ਕੀਤਾ ਗਿਆ

'ਸਾਡਾ ਹੱਕ' ਤੇ ਪਾਬੰਦੀ

'ਸਾਡਾ ਹੱਕ' ਨੂੰ ਸਾਲ 2013 ਵਿੱਚ ਸੈਂਸਰ ਬੋਰਡ ਦੀ ਦੋਵੇਂ ਕਮੇਟੀਆਂ ਤੇ ਰਿਵੀਜ਼ਨ ਕਮੇਟੀ ਨੇ ਰਿਲੀਜ਼ ਕਰਨ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤੀ ਸੀ। ਪਰ ਇਸ ਦੇ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਅਪੀਲ ਕਰਨ ਮਗਰੋਂ ਐਫਸੀਏਟੀ (Film Certification Appellate Tribunal) ਨੇ ਇਸ ਨੂੰ ਇਜਾਜ਼ਤ ਦੇ ਦਿੱਤੀ ਸੀ।

ਇਸ ਵਿਵਾਦਿਤ ਫ਼ਿਲਮ ਦੇ ਰਿਲੀਜ਼ ਹੋਣ ਤੋਂ ਚੰਦ ਘੰਟੇ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਪੰਜਾਬ ਦੀ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਸਿੰਘ ਬਾਦਲ ਸਰਕਾਰ ਹਰਕਤ ਵਿੱਚ ਆ ਗਈ ਸੀ ਅਤੇ ਪੰਜਾਬ ਸਰਕਾਰ ਨੇ 'ਸਾਡਾ ਹੱਕ' 'ਤੇ ਪਾਬੰਦੀ ਲੱਗਾ ਦਿੱਤੀ।

ਉਸ ਵੇਲੇ ਦੇ ਸਕੱਤਰ ਰਾਕੇਸ਼ ਸਿੰਘ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਹੇਠ ਸੀਨੀਅਰ ਸਿਵਲ ਤੇ ਪੁਲੀਸ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਦੇ ਫ਼ਿਲਮ ਦੇਖਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਹ ਫ਼ੈਸਲਾ ਲਿਆ ਗਿਆ ਸੀ।

ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਸਿੰਘ ਬਾਦਲ ਵੀ ਫ਼ਿਲਮ ਦੇਖਣ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ। ਫ਼ਿਲਮ ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਅੱਤਵਾਦ ਦੇ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ ਕਥਿਤ ਪੁਲਿਸ ਵਧੀਕੀਆਂ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਦੇਖੋ

'ਕੌਮ ਦੇ ਹੀਰੇ' ਬਾਰੇ

'ਕੌਮ ਦੇ ਹੀਰੇ' ਫ਼ਿਲਮ ਪਹਿਲਾਂ ਅਗਸਤ 2014 ਵਿੱਚ ਰਿਲੀਜ਼ ਹੋਣੀ ਸੀ ਪਰ ਫ਼ਿਲਮ 'ਤੇ ਸੈਂਸਰ ਬੋਰਡ ਨੇ ਪਾਬੰਦੀ ਲਾ ਦਿੱਤੀ ਸੀ।

ਇਹ ਫ਼ਿਲਮ ਸਾਬਕਾ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਇੰਦਰਾ ਗਾਂਧੀ ਦਾ ਕਤਲ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਸਤਵੰਤ ਸਿੰਘ, ਬੇਅੰਤ ਸਿੰਘ ਅਤੇ ਕੇਹਰ ਸਿੰਘ ਬਾਰੇ ਹੈ।

ਅਦਾਲਤ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਮਾਹਿਰਾਂ ਦੇ ਪੈਨਲ ਨੇ ਫ਼ਿਲਮ ਦਾ ਆਮ ਲੋਕਾਂ 'ਤੇ ਪੈਣ ਵਾਲਾ ਅਸਰ ਵਾਚਿਆ ਤੇ ਉਸ ਤੋਂ ਮਗਰੋਂ ਫ਼ਿਲਮ ਨੂੰ ਹਰੀ...


ਸੰਕੇਤਕ ਤਸਵੀਰ

ਦਿੱਲੀ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਨੇ ਇਹ ਗੱਲ ਇੱਕ ਔਰਤ 'ਤੇ ਪਿੱਛਾ ਕਰਨ ਦਾ ਕੇਸ ਦਰਜ ਕਰ ਗ੍ਰਿਫ਼ਤਾਰੀ ਕੀਤੇ ਜਾਣ ਦੇ ਇੱਕ ਮਾਮਲੇ ਦੀ ਸੁਣਵਾਈ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਪੁਲਿਸ ਨੂੰ ਕਹੀ।

ਵਕੀਲ ਦੀਪਾ ਆਰਿਆ ਦਾ ਇਲਜ਼ਾਮ ਹੈ ਕਿ ਦਿੱਲੀ ਪੁਲਿਸ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਘਰ ਦਾ ਦਰਵਾਜ਼ਾ ਤੋੜ ਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਘਰੋਂ ਜ਼ਬਰਨ ਬਾਹਰ ਕੱਢਿਆ। ਪੁਲਿਸ ਨੇ ਇਹ ਕਾਰਵਾਈ ਇੱਕ ਪ੍ਰਾਪਰਟੀ ਕੇਸ ਵਿੱਚ ਜੁੜੀ ਸ਼ਿਕਾਇਤ 'ਤੇ ਕੀਤੀ ਸੀ।

ਸਮਾਚਾਰ ਏਜੰਸੀ ਪੀਟੀਆਈ ਮੁਤਾਬਕ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਨੇ ਦਿੱਲੀ ਸਰਕਾਰ ਅਤੇ ਗ੍ਰਹਿ ਮੰਤਰਾਲੇ ਤੋਂ ਇਸ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਫੌਰਨ ਕਾਰਵਾਈ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਪੰਜ ਜਨਵਰੀ ਨੂੰ ਹੋਣ ਵਾਲੀ ਸੁਣਵਾਈ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਰਿਪੋਰਟ ਪੇਸ਼ ਕਰਾਵਾਉਣ ਲਈ ਕਿਹਾ ਹੈ।

ਕੀ ਔਰਤਾਂ ਪਿੱਛਾ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦੀਆਂ, ਕਨੂੰਨ ਕੀ ਹੈ?

ਇਸ ਸਵਾਲ ਦਾ ਜਵਾਬ ਖੋਜਣ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਵਿੱਚ ਇਹ ਸਮਝਣਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ ਕਿ ਪਿੱਛਾ ਕਰਨ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਨਿਯਮ ਕੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ।

ਆਈਪੀਸੀ ਦੀ ਧਾਰਾ 354-ਡੀ ਦੇ ਮੁਤਾਬਕ, "ਜੇ ਕੋਈ ਮਹਿਲਾ ਸਪਸ਼ਟ ਤੌਰ 'ਤੇ ਆਪਣੀ ਅਸਹਿਮਤੀ ਜਤਾ ਚੁੱਕੀ ਹੋਏ, ਇਸਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਕੋਈ 'ਮਰਦ' ਉਸ ਔਰਤ ਨਾਲ ਸਬੰਧ ਵਧਾਉਣ, ਪਿੱਛਾ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰੇ ਜਾਂ ਇਸ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਘੂਰੇ ਜਿਸ ਨਾਲ ਔਰਤ ਅਸਹਿਜ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰੇ ਅਤੇ ਮਾਨਸਿਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਹੋਏ ਤਾਂ ਅਜਿਹਾ ਕਰਨ ਵਾਲੇ 'ਮਰਦ' ਨੂੰ ਪਿੱਛਾ ਕਰਨ ਦਾ ਅਪਰਾਧੀ ਮੰਨਿਆ ਜਾਵੇਗਾ।''

"ਇਹ ਸਾਰੇ ਕੰਮ ਜੇ ਕੋਈ 'ਮਰਦ' ਇੰਟਰਨੈੱਟ, ਈ-ਮੇਲ ਜਾ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਂ ਫੋਨ ਦੇ ਜ਼ਰੀਏ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ ਤਾਂ ਇਹ ਵੀ ਪਿੱਛਾ ਕਰਨਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਵੇਗਾ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਦੋਸ਼ੀ ਪਾਏ ਜਾਣ ਵਾਲੇ 'ਮਰਦ' ਨੂੰ ਪੰਜ ਸਾਲ ਤੱਕ ਦੀ ਸਜ਼ਾ ਅਤੇ ਜੁਰਮਾਨਾ ਦੋਵਾਂ ਦੀ ਤਜਵੀਜ਼ ਹੈ।

2012 ਵਿੱਚ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਨਿਰਭਿਆ ਗੈਂਗ ਰੇਪ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕ੍ਰਿਮਿਨਲ ਅਮੈਂਡਮੈਂਟ ਐੱਕਟ ਦੇ ਤਹਿਤ ਗਲਤ ਇਰਾਦੇ ਨਾਲ ਮਹਿਲਾ ਦਾ ਪਿੱਛਾ ਕਰਨ ਨੂੰ ਅਪਰਾਧ ਮੰਨਿਆ ਗਿਆ ਸੀ।

ਇਸ ਕਨੂੰਨ 'ਤੇ ਗੌਰ ਕੀਤਾ ਜਾਏ ਤਾਂ ਇਹ ਮੰਨ ਲਿਆ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਪਿੱਛਾ ਮਰਦ ਹੀ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ।

ਮਰਦਾਂ ਲਈ ਨਹੀਂ ਹੈ ਕਨੂੰਨ?

ਸ਼ਾਇਦ ਤੁਹਾਨੂੰ ਸੁਣ ਕੇ ਹੈਰਾਨੀ ਹੋਵੇਗੀ ਕਿ ਜੇ ਇੱਕ ਮਹਿਲਾ ਮਰਦ ਦਾ ਪਿੱਛਾ ਕਰਦੀ ਹੈ ਜਾਂ ਇੱਕ ਮਹਿਲਾ ਕਿਸੇ ਮਰਦ ਦਾ ਰੇਪ ਕਰਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਇਸ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਕੋਈ ਕਨੂੰਨ ਨਹੀਂ ਹੈ।

ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਦੇ ਸੀਨੀਅਰ ਵਕੀਲ ਰੇਖਾ ਅਗਰਵਾਲ ਦੱਸਦੇ ਹਨ, "ਆਈਪੀਸੀ ਦੀ ਧਾਰਾ 354-ਡੀ ਸਿਰਫ਼ ਮਰਦਾਂ 'ਤੇ ਲਾਗੂ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਇਹ ਔਰਤਾਂ 'ਤੇ ਲਾਗੂ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ।

"ਆਈਪੀਸੀ ਵਿੱਚ ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਲਈ ਸਟਾਕਿੰਗ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਕੋਈ ਸਪੈਸ਼ਲ ਕਨੂੰਨ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਅੱਜ 21ਵੀਂ ਵਿੱਚ ਜਦੋਂ ਅਸੀਂ ਮਾਰਡਨ ਇੰਡੀਆ ਦੀ ਗੱਲ ਕਰਦੇ ਹਾਂ ਤਾਂ ਜੋ ਕੰਮ ਮੁੰਡੇ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਕੁੜੀਆਂ ਵੀ ਕਰ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਸਟਾਕਿੰਗ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ। ਮੇਰਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਕੁੜੀਆਂ ਦਾ ਪਿੱਛਾ ਕਰਨ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਕੋਈ ਕਨੂੰਨ ਨਹੀਂ ਹੈ।"

ਕੌਮੀ ਮਹਿਲਾ ਕਮਿਸ਼ਨ ਦੀ ਸਾਬਕਾ ਪ੍ਰਧਾਨ ਲਲਿਤਾ ਕੁਮਾਰ ਮੰਗਲਮ ਕੁੜੀਆਂ ਵੱਲੋਂ ਪਿੱਛਾ ਕਰਨ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਕੋਈ ਕਨੂੰਨ ਨਾ ਹੋਣ 'ਤੇ ਹੈਰਾਨੀ ਜ਼ਾਹਿਰ ਕਰਦੇ ਹਨ।

ਉਹ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, "ਜੇ ਔਰਤਾਂ ਕਹਿੰਦੀਆਂ ਹਨ ਕਿ ਬਰਾਬਰੀ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਅਪਰਾਧ ਕਰਨ 'ਤੇ ਮਿਲਣ ਵਾਲੀ ਸਜ਼ਾ ਦੀ ਵੀ ਬਰਾਬਰੀ ਹੋਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਜੇ ਕੋਈ ਮਹਿਲਾ ਪਿੱਛਾ ਕਰਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਇਸ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਵੀ ਕੋਈ ਕਨੂੰਨ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।''

"ਜੇ ਕੋਈ ਮਰਦ ਆਪਣੇ ਨਾਲ ਹੋਈ ਪਿੱਛਾ ਕਰਨ ਦੀ ਘਟਨਾ ਦਾ ਸਬੂਤ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਇਸ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਵੀ ਕਨੂੰਨ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੇ ਤਹਿਤ ਸਜ਼ਾ ਦਿੱਤੀ ਜਾ ਸਕੇ।''

ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਦੇ ਵਕੀਲ ਰਿਸ਼ੀ ਮਲਹੌਤਰਾ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, "ਜੇ ਤੁਸੀਂ ਪਿੱਛਾ ਕਰਨ ਦੀ ਪਰਿਭਾਸ਼ਾ ਨੂੰ ਦੇਖੋ ਤਾਂ ਇਹ ਮੰਨ ਲਿਆ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਮੁਲਜ਼ਮ ਹਮੇਸ਼ਾ ਮਰਦ ਅਤੇ ਪੀੜਤ ਹਮੇਸ਼ਾ ਮਹਿਲਾ ਹੀ ਹੋਵੇਗੀ।''

ਇਸ ਵਿੱਚ ਮਹਿਲਾ ਦਾ ਮਰਦ ਵੱਲੋਂ ਪਿੱਛਾ ਕਰਨ ਤੇ ਘੂਰਨ ਦੀ ਹੀ ਗੱਲ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਕਨੂੰਨ ਵਿੱਚ ਸੋਧ ਕਰਕੇ 'ਮਰਦ' ਦੀ ਥਾਂ 'ਐਨੀ ਪਰਸਨ' ਯਾਨੀ ਕੋਈ ਵੀ ਸ਼ਖਸ(ਔਰਤ, ਮਰਦ ਦੋਵੇਂ) ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਜਾਏ ਤਾਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਠੀਕ ਰਹੇਗਾ।

ਜਿੰਨ੍ਹਾਂ ਕੁੜੀਆਂ ਨੇ ਮੁੰਡਿਆਂ ਦਾ ਪਿੱਛਾ ਕੀਤਾ!

ਆਪਣੇ ਨਾਲ ਹੋਈ ਪਿੱਛਾ ਕਰਨ ਦੀ ਘਟਨਾ ਬਾਰੇ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਰੱਜੀ ਐੱਸ ਦੱਸਦੇ ਹਨ।

"ਅਜੀਬ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਦੋ ਅੱਖਾਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਘੂਰ ਰਹੀਆਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ, ਤੁਸੀਂ ਜਿੱਤੇ ਜਾਓ, ਉੱਥੇ ਪਿੱਛਾ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਹ ਗੱਲ ਸਹੀ ਹੈ ਕਿ ਪਿੱਛਾ ਕਰਨਾ ਕੁੜੀਆਂ ਦੇ ਨਾਲ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਪਰ ਇਸ ਦਾ...


ਸੰਕੇਤਕ ਤਸਵੀਰ

ਪਰ ਬੀਤੇ ਕੁਝ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਅਤੇ ਐਪਸ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਾਰਨ ਡਾਟਾ ਚੋਰੀ ਹੋਣ ਦੀਆਂ ਖ਼ਬਰਾਂ ਆਈਆਂ। ਇਸ ਕਰਕੇ ਤਕਨੀਕ ਅਤੇ ਖ਼ਾਸ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਸਵਾਲਾਂ ਦੇ ਘੇਰੇ 'ਚ ਹੈ।

ਡਾਟਾ ਚੋਰੀ ਅਤੇ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ

ਚੀਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਇੰਟਰਨੈੱਟ ਯੂਜ਼ਰ ਭਾਰਤ 'ਚ ਹਨ। ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਇੰਟਰਨੈੱਟ ਰਾਹੀਂ ਵੱਡੇ-ਵੱਡੇ ਘਪਲਿਆਂ ਅਤੇ ਫਰੌਡ ਦੀਆਂ ਖ਼ਬਰਾਂ ਆਉਂਦੀਆਂ ਰਹੀਆਂ ਹਨ।

ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦੇ ਹੋ ਤਾਂ ਰਹੋ ਸਾਵਧਾਨ !

ਕਿਵੇਂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਡਾਟਾ ਚੋਰੀ?

ਤੁਹਾਡਾ ਡਾਟਾ ਚੋਰੀ ਕਰਨ ਦੇ ਕਈ ਤਰੀਕੇ ਹਨ। ਇਹ ਡਾਟਾ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ, ਤਕਨੀਕ ਅਤੇ ਹੋਰ ਕਈ ਤਰੀਕਿਆਂ ਨਾਲ ਚੋਰੀ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਇਹ ਹਨ ਉਹ ਤਰੀਕੇ:

ਸਾਵਧਾਨ: ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਸਭ ਜਾਣਦਾ ਹੈ!

ਜਦੋਂ ਤੁਸੀਂ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ 'ਤੇ ਕੁਝ ਵੀ ਪੋਸਟ ਕਰ ਰਹੇ ਹੋ ਤਾਂ ਨਿੱਜੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਵੀ ਪਾ ਰਹੇ ਹੋ।

ਜਿਹੜੀ ਵੈੱਬਸਾਈਟ ਨੂੰ ਤੁਸੀਂ ਸਬਸਕ੍ਰਾਈਬ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਐਪ ਨੂੰ ਤੁਸੀਂ ਡਾਊਨਲੋਡ ਕੀਤਾ ਹੈ ਅਤੇ ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੇ ਗੈਜੇਟਸ 'ਤੇ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਸਾਈਟਸ ਰਾਹੀਂ ਗੇਮ ਖੇਡ ਰਹੇ ਹੋ ਤਾਂ ਤੁਹਾਡੀ ਨਿੱਜੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਤੁਹਾਡੇ ਕੰਟਰੋਲ 'ਚ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ।

ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਕੋਲ ਤੁਹਾਡਾ ਨਾਂ, ਤਸਵੀਰਾਂ ਅਤੇ ਤੁਹਾਡਾ ਅਤਾ-ਪਤਾ ਤੇ ਹੋਰ ਜਾਣਕਾਰੀ ਵੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।

ਕਹਿਣ ਦਾ ਭਾਵ ਹੈ ਇਹ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਸਭ ਜਾਣਦਾ ਹੈ।

ਸੰ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਕੇਤਕ ਤਸਵੀਰ

ਡਾਟਾ ਲੀਕ ਦੀਆਂ ਹਾਲ ਹੀ 'ਚ ਆਈਆਂ ਖ਼ਬਰਾਂ ਕਾਰਨ ਇੱਕ ਗੱਲ ਤਾਂ ਸਾਫ਼ ਹੈ ਕਿ ਤੁਹਾਡਾ ਡਾਟਾ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਨਹੀਂ ਹੈ ।

ਤੁਹਾਡੀਆਂ ਤਸਵੀਰਾਂ, ਤੁਹਾਡੇ ਵੱਲੋਂ ਕੀਤੇ ਗਏ ਲਾਈਕਸ, ਤੁਸੀਂ ਕੀ ਸਰਚ ਕਰਦੇ ਹੋ।

ਇਹ ਸਾਰੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਇੱਕ ਥਾਂ 'ਤੇ ਸਟੋਰ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਦਾ ਗਲਤ ਇਸਤੇਮਾਲ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।

ਸੰਕੇਤਕ ਤਸਵੀਰ

ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਦੱਬੋ  I Agree ਆਪਸ਼ਨ

ਬਹੁਤੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਇਸ ਗੱਲ ਦੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਹੀ ਨਹੀਂ ਹੈ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਿੱਜੀ ਡਾਟਾ ਦੀ ਗਲਤ ਵਰਤੋਂ ਕਿਵੇਂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।

ਇਧਰ ਤੁਸੀਂ AGREE ਜਾਂ ACCEPT ਦਾ ਬਟਨ ਦਬਾਉਂਦੇ ਹੋ ਤੇ ਉਧਰ ਕੰਮ ਖ਼ਰਾਬ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਗੜਬੜ ਪੈਦਾ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਕੋਡ

ਹੈਕਰਜ਼ ਨੂੰ ਸੋਸ਼ਲ ਨੈੱਟਵਰਕਿੰਗ ਸਾਈਟਸ ਬਹੁਤ ਪਸੰਦ ਹਨ ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਸਾਈਟਸ ਗੜਬੜ ਕਰਨ ਦਾ ਇੱਕ ਸਿੱਧਾ ਤਰੀਕਾ ਹਨ।

ਕਈ ਹੈਕਰਜ਼ ਕੁਝ ਕੋਡ ਤੁਹਾਡੇ ਸਿਸਟਮ 'ਚ ਭੇਜਦੇ ਹਨ ਜਿਸ ਨਾਲ ਤੁਹਾਡੀ ਪਛਾਣ ਅਤੇ ਜਾਣਕਾਰੀ ਚੋਰੀ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ।

ਸੰਕੇਤਕ ਤਸਵੀਰ

ਜੇ ਤੁਸੀਂ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਰਾਹੀਂ ਆਨਲਾਈਨ ਸ਼ੌਪਿੰਗ ਕਰ ਰਹੇ ਹੋ ਤਾਂ ਸਾਵਧਾਨ ਰਹੋ।

ਤੁਸੀਂ ਡੇਟਿੰਗ ਐਪ ਰਾਹੀਂ ਵੀ ਠੱਗੇ ਜਾ ਸਕਦੇ ਹੋ। ਤੁਹਾਡਾ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਜਿੱਤ ਕੇ ਤੁਹਾਡੇ ਬਾਰੇ ਜਾਣਕਾਰੀ ਕਢਵਾਈ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ ਜਿਸਦਾ ਤੁਹਾਨੂੰ ਗੰਭੀਰ ਨੁਕਸਾਨ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ।

ਜੇ ਕੋਈ ਅਣਜਾਨ ਤੁਹਾਡੇ ਬਹੁਤ ਨਜ਼ਦੀਕ ਆਉਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰੇ ਅਤੇ ਚੈਟਿੰਗ ਜ਼ਰੀਏ ਜਾਣਕਾਰੀ ਲੈਣਾ ਚਾਹੇ ਤਾਂ ਸਮਝੋ ਕੋਈ ਖ਼ਤਰਾ ਮੰਡਰਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।

ਸੰਕੇਤਕ ਤਸਵੀਰ

ਕੀ ਹੈ Identity Theft?

ਬੀਤੇ ਕੁਝ ਸਾਲਾਂ 'ਚ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਦੇ ਆਟੋਮੇਟਿਡ ਡੰਮੀ ਅਕਾਊਂਟ ਸਾਹਮਣੇ ਆਏ ਹਨ, ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਬੋਟਸ ਵੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ।

ਇਹ ਸਿਸਟਮ ਆਮ ਇਨਸਾਨ ਵਾਂਗ ਹੀ ਵਿਵਹਾਰ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਮੈਸੇਜ ਭੇਜਦਾ ਹੈ, ਲਾਈਕ ਦਾ ਬਟਨ ਦਬਾਉਂਦਾ ਹੈ ਤੇ ਹੋਰ ਵੀ ਕਈ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ।

ਇਹ ਸਿਸਟਮ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਨਾਂ 'ਤੇ ਇੱਕ ਨਵਾਂ ਅਕਾਊਂਟ ਬਣਾ ਕੇ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦਾ ਗਲਤ ਇਸਤੇਮਾਲ ਕਰਦਾ ਹੈ।

ਇਸਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਕੁਝ ਐਪਸ ਤੁਹਾਡਾ ਡਾਟਾ ਥਰਡ ਪਾਰਟੀ ਨੂੰ ਵੀ ਦੇ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ।

ਕਿਵੇਂ ਰਹੀਏ ਸੁਰੱਖਿਅਤ?

ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਤਾਂ ਜਿਹੜੇ ਲੋਕ ਤੁਹਾਡੇ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਅਕਾਊਂਟ ਦੀ ਫਰੈਂਡ ਲਿਸਟ 'ਚ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਬਾਰੇ ਜ਼ਰੂਰ ਜਾਣਕਾਰੀ ਰੱਖੋ।

ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਇਨ੍ਹਾਂ ਗੱਲਾਂ 'ਤੇ ਧਿਆਨ ਜ਼ਰੂਰ ਦਿਓ:

ਕੀ ਹੈ ਹੱਲ?

ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਾਰੇ ਮਾਮਲਿਆਂ ਨਾਲ ਨਜਿੱਠਣ ਦੇ ਲਈ ਕਾਨੂੰਨ ਤਾਂ ਹਨ ਪਰ ਕਾਨੂੰਨੀ ਢਾਂਚਾ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਇਸ ਸਮੱਸਿਆ ਨੂੰ ਹੱਲ ਕਰਨ 'ਚ ਸਮਰੱਥ ਨਹੀਂ ਹੈ।

ਹਾਲਾਂਕਿ ਪਰ ਸਰਕਾਰ ਹੁਣ ਇਸ ਵੱਲ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ ਤੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਬਦਲਾਅ ਵੀ ਲਿਆ ਰਹੀ ਹੈ।

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM, TWITTERਅਤੇ YouTube 'ਤੇ ਜੁੜੋ।)


ਸੰਕੇਤਕ ਤਸਵੀਰ

ਪੀ. ਜੈਰਾਜ (58) ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਬੇਨਿਕਸ (38) ਨੂੰ ਕਥਿਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪ੍ਰਵਾਨਿਤ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਆਪਣਾ ਸਟੋਰ ਖੁੱਲ੍ਹਾ ਰੱਖਣ ਦੇ ਇਲਜ਼ਾਮ ਵਿੱਚ ਗ੍ਰਿਫ਼ਤਾਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਤਮਿਲ ਨਾਡੂ ਵਿੱਚ ਕੋਵਿਡ ਦੇ ਪਸਾਰ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਲਈ ਅਜੇ ਵੀ ਲੌਕਡਾਊਨ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।

ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੋਵੇਂ ਪਿਉ-ਪੁੱਤ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਰਾਤ ਪੁਲਿਸ ਹਿਰਾਸਤ ਵਿੱਚ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਅਤੇ ਦੋ ਦਿਨ ਬਾਅਦ ਘੰਟਿਆਂ ਅੰਦਰ ਹੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ।

ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੋਵਾਂ ਦੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੋਵਾਂ 'ਤੇ ਤਸ਼ੱਦਦ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

ਇਹ ਘਟਨਾ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਇਕੱਲੀ ਜਾਂ ਆਪਣੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਘਟਨਾ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਇਸ ਨੂੰ ਦੇਸ਼ ਭਰ ਵਿੱਚ ਲੌਕਡਾਊਨ ਦੌਰਾਨ ਪੁਲਿਸ ਦੀਆਂ ਵਧੀਕੀਆਂ ਅਤੇ ਬੇਰਹਿਮੀ ਦੀ ਇੱਕ ਹੋਰ ਉਦਾਹਰਨ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਦੇਖਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।

ਦੁਕਾਨ ਬੰਦ ਕਰਵਾਉਣ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਬਹਿਸ

ਜੈਰਾਜ ਥੂਥੁਕੁੜੀ ਤੂਤੀਕੋਰਿਨ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਸਥਨਕੁਲਮ ਦੇ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਸਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਬੇਨਿਕਸ ਮੋਬਾਈਲ ਫੋਨਾਂ ਦੀ ਦੁਕਾਨ ਚਲਾਉਂਦਾ ਸੀ।

ਸ਼ੁੱਕਰਵਾਰ 19 ਜੂਨ ਨੂੰ ਬੇਨਿਕਸ ਦੀ ਦੁਕਾਨ ਬੰਦ ਕਰਨ ਸਬੰਧੀ ਖੇਤਰ ਦੀ ਪੁਲਿਸ ਨਾਲ ਬਹਿਸਬਾਜ਼ੀ ਹੋਈ ਸੀ।

ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸਥਨਕੁਲਮ ਪੁਲਿਸ ਨੇ ਬੇਨਿਕਸ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ ਖਿਲਾਫ਼ ਐੱਫਆਈਆਰ ਦਰਜ ਕਰਵਾ ਦਿੱਤੀ।

ਪੀ. ਜੈਰਾਜ

ਐੱਫਆਈਆਰ ਦਰਜ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਜੈਰਾਜ ਨੂੰ ਪੁ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਲਿਸ ਸਟੇਸ਼ਨ ਲਿਜਾਇਆ ਗਿਆ। ਬੇਨਿਕਸ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਦੀ ਤਲਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਪੁਲਿਸ ਸਟੇਸ਼ਨ ਗਿਆ, ਜਿਸਦੇ ਬਾਅਦ ਇਲਜ਼ਾਮ ਹੈ ਕਿ ਉਸ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਨਾਲ ਹੀ ਜੇਲ੍ਹ ਵਿੱਚ ਬੰਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ।

ਐੱਫਆਈਆਰ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਕਿ ਜੈਰਾਜ, ਬੇਨਿਕਸ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਦੋਸਤ ਦੁਕਾਨ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਖੜ੍ਹੇ ਸਨ।

ਜਦੋਂ ਪੁਲਿਸ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਉੱਥੋਂ ਜਾਣ ਲਈ ਕਿਹਾ ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਪੁਲਿਸ ਨਾਲ ਬਦਸਲੂਕੀ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਸਰਕਾਰੀ ਡਿਊਟੀ ਨਿਭਾਉਣ ਤੋਂ ਰੋਕਿਆ ਗਿਆ।

ਐੱਫਆਈਆਰ ਮੁਤਾਬਕ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਪੁਲਿਸ ਨੂੰ ਮਾਰਨ ਦੀ ਧਮਕੀ ਦਿੱਤੀ।

ਪੁਲਿਸ ਦੁਆਰਾ ਆਈਪੀਸੀ ਦੀ ਧਾਰਾ 188, 269, 294 (ਬੀ), 353, 506 (2) ਅਧੀਨ ਕੇਸ ਦਰਜ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।

ਜੇਲ੍ਹ ਭੇਜੇ ਗਏ ਪਿਉ-ਪੁੱਤਰ

21 ਜੂਨ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕੋਵਿਲਪੱਟੀ ਜੇਲ੍ਹ ਵਿੱਚ ਭੇਜ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ।

ਐੱਫਆਈਆਰ ਵਿੱਚ ਇਹ ਦਰਜ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੋਵਾਂ ਨੇ ਪੁਲਿਸ ਨਾਲ ਦੁਰਵਿਵਹਾਰ ਕੀਤਾ ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਉਹ ਜ਼ਮੀਨ 'ਤੇ ਡਿੱਗ ਗਏ। ਇਸ ਕਾਰਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਅੰਦਰੂਨੀ ਸੱਟਾਂ ਲੱਗੀਆਂ ਹਨ।

ਕੋਵਿਲਪੱਟੀ ਦੇ ਸਰਕਾਰੀ ਹਸਪਤਾਲ ਵਿੱਚ ਬੇਨਿਕਸ ਨੇ ਸੋਮਵਾਰ ਦੀ ਰਾਤ ਨੂੰ ਅਤੇ ਜੈਰਾਜ ਨੇ ਮੰਗਲਵਾਰ ਦੀ ਸਵੇਰੇ ਨੂੰ ਦਮ ਤੋੜ ਦਿੱਤਾ।

ਜਦੋਂ ਬੀਬੀਸੀ ਤਮਿਲ ਨੇ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਇੱਕ ਸੀਨੀਅਰ ਪੁਲਿਸ ਅਧਿਕਾਰੀ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕੀਤੀ ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਨਾਂ ਨਾ ਛਾਪਣ ਦੀ ਸ਼ਰਤ 'ਤੇ ਕਿਹਾ, ''22 ਜੂਨ, ਸੋਮਵਾਰ ਦੀ ਸ਼ਾਮ ਨੂੰ ਛਾਤੀ ਵਿੱਚ ਦਰਦ ਦੇ ਬਾਅਦ ਬੇਨਿਕਸ ਡਿੱਗ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਸਦੇ ਬਾਅਦ ਜੇਲ੍ਹ ਵਿੱਚ ਸੁਪਰਡੈਂਟ ਸ਼ੰਕਰ ਦੀ ਮਦਦ ਨਾਲ ਵਾਰਡਨ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਇਲਾਜ ਲਈ ਕੋਵਿਲਪੱਟੀ ਦੇ ਸਰਕਾਰੀ ਹਸਪਤਾਲ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਕਰਾਇਆ ਸੀ।"

                    ਤਿਆਰ ਨਕਸ਼ਾ

ਦੁਨੀਆਂ ਭਰ 'ਚ ਪੌਜ਼ੀਟਿਵ ਕੇਸ

ਇੰਟਰੈਕਟਿਵ ਪੂਰਾ ਦੇਖਣ ਲਈ ਬਰਾਊਜ਼ਰ ਅਪਡੇਟ ਕਰੋ

Source: Johns Hopkins University, national public health agencies

                    ਅੰਕੜੇ-ਆਖ਼ਰੀ ਅਪਡੇਟ

                        4 ਦਸੰਬਰ 2020, 2:57 ਬਾ.ਦੁ. IST

"ਪਰ ਰਾਤ ਨੂੰ ਲਗਭਗ 9 ਵਜੇ ਉਸਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ। ਘੰਟਿਆਂ ਦੇ ਅੰਦਰ ਹੀ ਜੈਰਾਜ ਵੀ ਬਿਮਾਰ ਹੋ ਗਿਆ ਅਤੇ ਉਸਨੂੰ ਹਸਪਤਾਲ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਕਰਾਇਆ ਗਿਆ। ਉਸ ਦੀ ਮੰਗਲਵਾਰ ਨੂੰ ਸਵੇਰੇ 5 ਵਜੇ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ।''

ਇਨ੍ਹਾਂ ਮੌਤਾਂ ਦੇ ਬਾਅਦ ਬੇਨਿਕਸ ਅਤੇ ਜੈਰਾਜ ਦੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਨੇ ਸਥਨਕੁਲਮ ਵਿੱਚ ਵਿਰੋਧ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕੀਤਾ। ਵਿਰੋਧ ਦੇ ਸਮਰਥਨ ਵਿੱਚ ਆਸਪਾਸ ਦੀਆਂ ਦੁਕਾਨਾਂ ਬੰਦ ਕਰ ਦਿੱਤੀਆਂ ਗਈਆਂ।

ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੋਵਾਂ ਦੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ ਚਾਰਲਸ ਨੇ ਕਿਹਾ, ''ਪੁਲਿਸ ਵਲੋਂ ਇਹ ਦਰਜ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਬੇਨਿਕਸ ਅਤੇ ਜੈਰਾਜ ਨੂੰ ਜ਼ਮੀਨ 'ਤੇ ਡਿੱਗਣ ਕਾਰਨ ਸੱਟਾਂ ਲੱਗੀਆਂ ਸਨ। ਕੀ ਇਹ ਸੰਭਵ ਹੈ ਕਿ ਕੋਈ ਵੀ ਖੁਦ ਨੂੰ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜ਼ਖ਼ਮੀ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ? ਨਾਲ ਹੀ ਸਥਨਕੁਲਮ ਦੇ ਨਜ਼ਦੀਕ ਕਈ ਸਬ ਜੇਲ੍ਹਾਂ ਵੀ...


ਸੰਕੇਤਕ ਤਸਵੀਰ

ਪੀਟੀਆਈ ਅਨੁਸਾਰ ਇਹ ਫੈਸਲਾ ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਵੱਲੋਂ ਸ਼ੂਟਿੰਗ ਦੇ ਦੋ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਖਿਡਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਵੀਜ਼ਾ ਨਾ ਦੇਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਲਿਆ ਹੈ।

ਇੰਟਨੈਸ਼ਨਲ ਓਲੰਪਿਕ ਕਮੇਟੀ ਨੇ ਹੋਰ ਕੌਮਾਂਤਰੀ ਫੈਡਰੇਸ਼ਨਾਂ ਨੂੰ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਖੇਡ ਮੁਕਾਬਲੇ ਨਾ ਪ੍ਰਬੰਧਿਤ ਕਰਨ ਦੀ ਅਪੀਲ ਕੀਤੀ ਹੈ।

ਇਸ ਹਫਤੇ ਸ਼ੂਟਿੰਗ ਵਿਸ਼ਵ ਕੱਪ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਮੁਕਾਬਲਾ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਹੋਣਾ ਹੈ। ਉਸੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲੈਣ ਵਾਲੇ ਦੋ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਖਿਡਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਭਾਰਤ ਵੱਲੋਂ ਵੀਜ਼ਾ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।

ਬੀਤੇ ਹਫਤੇ ਪੁਲਵਾਮਾ ਵਿੱਚ ਹੋਏ ਅੱਤਵਾਦੀ ਹਮਲੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦੋਵੇਂ ਖਿਡਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਵੀਜ਼ਾ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਭਾਰਤ ਸ਼ਾਸਿਤ ਕਸ਼ਮੀਰ ਵਿੱਚ ਹੋਏ ਇਸ ਹਮਲੇ ਵਿੱਚ ਸੀਆਰਪੀਐੱਫ ਦੇ 40 ਜਵਾਨ ਮਾਰੇ ਗਏ ਸਨ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਉਲੰਪਿਕ ਕਮੇਟੀ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਖਿਡਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਵੀਜ਼ਾ ਨਾ ਦੇਣਾ ਓਲੰਪਿਕ ਚਾਰਟਰ ਦੇ ਖਿਲਾਫ਼ ਹੈ ਜਿਸ ਦੇ ਮੁਤਾਬਿਕ ਖਿਡਾਰੀਆਂ ਨਾਲ ਕਿਸੇ ਤਰੀਕੇ ਦਾ ਕੋਈ ਵਿਤਕਰਾ ਜਾਂ ਸਿਆਸੀ ਦਖਲ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।

ਓਲੰਪਿਕ ਕਮੇਟੀ ਨੇ ਆਪਣੇ ਬਿਆਨ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ, “ਮਾਮਲੇ ਦੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਮਿਲਦੇ ਹੀ ਅਸੀਂ ਕਈ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ਾਂ ਕੀਤੀਆਂ ਕਿ ਕਿਸੇ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਖਿਡਾਰੀ ਮੁਕਾਬਲੇ ਲਈ ਪਹੁੰਚ ਜਾਣ। ਅਸੀਂ ਭਾਰਤੀ ਸਰਕਾਰ ਨਾਲ ਵੀ ਗੱਲ ਕੀਤੀ ਪਰ ਮਾਮਲਾ ਨਹੀਂ ਸੁਲਝ ਸਕਿਆ।”

“ਇਸ ਲਈ ਓਲੰਪਿਕ ਕਮੇਟੀ ਦੇ ਐਕਜ਼ੈਟਿਵ ਬੋਰਡ ਨੇ ਫੈਸਲਾ ਲਿਆ ਹੈ ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਕਿ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਭਵਿੱਖ ਵਿੱਚ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਸਾਰੇ ਓਲੰਪਿਕ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਆਯੋਜਨਾਂ ਨੂੰ ਸਸਪੈਂਡ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।”

ਇਹ ਸਸਪੈਸ਼ਨ ਉਦੋਂ ਤੱਕ ਲਾਗੂ ਰਹੇਗੀ ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਭਾਰਤ ਵੱਲੋਂ ਲਿਖਤ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਭਰੋਸਾ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਤੁਹਾਨੂੰ ਇਹ ਵੀਡੀਓ ਵੀ ਪਸੰਦ ਆ ਸਕਦੇ ਹਨ:

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM, TWITTERਅਤੇ YouTube 'ਤੇ ਜੁੜੋ।)


ਸੰਕੇਤਕ ਤਸਵੀਰ

ਪੁਲਵਾਮਾ ਦੇ ਐਸਪੀ ਚੰਦਨ ਕੋਹਿਲੀ ਨੇ ਬੀਬੀਸੀ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ, "ਮਜ਼ਦੂਰ ਛੱਤੀਸਗੜ੍ਹ ਦਾ ਰਹਿਣ ਵਾਲਾ ਸੀ ਤੇ ਇੱਟਾਂ ਦੇ ਭੱਠੇ ਉੱਤੇ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਸੀ। ਉਸ ਨੂੰ ਗੋਲੀ ਮਾਰੀ ਗਈ ਤੇ ਉਹ ਸੜਕ 'ਤੇ ਡਿੱਗ ਗਿਆ।"

ਸੋਮਵਾਰ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਹ ਦੂਜਾ ਮਾਮਲਾ ਸੀ ਜਦੋਂ ਇੱਕ ਸ਼ੱਕੀ ਅੱਤਵਾਦੀ ਨੇ ਇੱਕ ਗੈਰ-ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਡਰਾਈਵਰ ਨੂੰ ਦੱਖਣੀ ਕਸ਼ਮੀਰ ਦੇ ਪਿੰਡ ਸ਼ਿਰਮੋਲ ਵਿੱਚ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ ਤੇ ਉਸ ਦੇ ਟਰੱਕ ਨੂੰ ਵੀ ਅੱਗ ਲਗਾ ਦਿੱਤੀ ਗਈ। ਉਹ ਉੱਥੇ ਸੇਬ ਲੱਦਣ ਗਿਆ ਸੀ।

ਡਰਾਈਵਰ ਦੀ ਪਛਾਣ ਸ਼ਰੀਫ਼ ਖ਼ਾਨ ਵਜੋਂ ਹੋਈ ਹੈ। ਪੁਲਿਸ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਹੈ ਕਿ ਉਸ ਨੂੰ ਅੱਤਵਾਦੀਆਂ ਨੇ ਕਤਲ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ ਅਤੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਅੱਤਵਾਦੀ ਵੀ ਸ਼ਾਮਿਲ ਸੀ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਪੁਲਿਸ ਮੁਤਾਬਕ ਧਾਰਾ 370 ਖ਼ਤਮ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸ੍ਰੀਨਗਰ ਦੇ ਪਰੀਮਪੋਰਾ ਵਿੱਚ ਗੁਲਾਮ ਮੁਹੰਮਦ ਮੀਰ ਨਾਮ ਦੇ ਇੱਕ ਦੁਕਾਨਦਾਰ ਨੂੰ ਸ਼ੱਕੀ ਅੱਤਵਾਦੀਆਂ ਨੇ ਕਤਲ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ ਕਿਉਂਕਿ ਉਸ ਨੇ ਅੱਤਵਾਦੀਆਂ ਵੱਲੋਂ ਦੁਕਾਨ ਬੰਦ ਰੱਖਣ ਦੀ ਹਦਾਇਤ ਨਹੀਂ ਮੰਨੀ ਸੀ।

ਬੀਬੀਸੀ ਦੀ ਟੀਮ ਪਰੀਮਪੋਰਾ ਵਿੱਚ ਦੁਕਾਨਦਾਰ ਦੇ ਘਰ ਗਈ ਤੇ ਉਸ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਨਾਲ ਗੱਲਬਾਤ ਕੀਤੀ।

ਉਸ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਦੇ ਇੱਕ ਮੈਂਬਰ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਤਕਰੀਬਨ ਰਾਤ ਸਾਢੇ 8 ਵਜੇ ਤਿੰਨ ਬੰਦੂਕਧਾਰੀਆਂ ਨੇ ਮੁਹੰਮਦ ਮੀਰ 'ਤੇ ਗੋਲੀਆਂ ਚਲਾ ਦਿੱਤੀਆਂ। ਗੋਲੀਬਾਰੀ ਦੌਰਾਨ ਮੀਰ ਦੀ ਪਤਨੀ ਦੁਕਾਨ 'ਤੇ ਹੀ ਮੌਜੂਦ ਸੀ। ਗੋਲੀਬਾਰੀ ਕਰ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਨ ਵਾਲਿਆਂ ਨੇ ਸਾਦੇ ਕੱਪੜੇ ਪਾਏ ਹੋਏ ਸਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਮੁਹੰਮਦ ਮੀਪ ਦੀ ਹਸਪਤਾਲ ਵਿੱਚ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ।"

ਇੱਕ ਹੋਰ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਉੱਤਰੀ ਕਸ਼ਮੀਰ ਦੇ ਸੋਪੋਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਬੰਦੂਕਧਾਰੀ ਨੇ ਫ਼ਲ ਉਗਾਉਣ ਵਾਲਿਆਂ 'ਤੇ ਗੋਲੀਬਾਰੀ ਕੀਤੀ। ਇਸ ਦੌਰਾਨ ਇੱਕ ਤਿੰਨ ਸਾਲਾ ਬੱਚੀ ਸਣੇ ਚਾਰ ਲੋਕ ਜ਼ਖਮੀ ਹੋ ਗਏ।

ਇੱਕ ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਦੱਖਣੀ ਕਸ਼ਮੀਰ ਦੇ ਤਰਾਲ ਖ਼ੇਤਰ ਵਿੱਚ ਦੋ ਨਾਗਰਿਕਾਂ ਨੂੰ ਕਤਲ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਸ ਕਾਰਨ ਕਾਫ਼ੀ ਹੰਗਾਮਾ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਪੁਲਿਸ ਨੇ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਸੀ ਕਿ ਅੱਤਵਾਦੀਆਂ ਨੇ ਦੋ ਨਾਗਰਿਕਾਂ ਦਾ ਕਤਲ ਕੀਤਾ ਹੈ।

ਇੱਕ ਸੇਵਾਮੁਕਤ ਪੁਲਿਸ ਅਫ਼ਸਰ ਨੇ ਨਾਮ ਨਾ ਛਾਪੇ ਜਾਣ ਦੀ ਸ਼ਰਤ 'ਤੇ ਬੀਬੀਸੀ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਇਹ ਕਤਲ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਡਰ ਦਾ ਮਾਹੌਲ ਪੈਦਾ ਕਰਨ ਲਈ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਜਦੋਂ ਅੱਤਵਾਦੀਆਂ ਨੇ ਕਤਲ ਕੀਤੇ ਤਾਂ ਜ਼ਰੂਰੀ ਨਹੀਂ ਕਿ ਉਹ ਹਰ ਵਾਰਦਾਤ ਦੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਲੈਣਗੇ।

ਦੱਸ ਦਈਏ ਕਿ 5 ਅਗਸਤ, 2019 ਨੂੰ ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਵਲੋਂ ਜੰਮੂ ਤੇ ਭਾਰਤ ਸ਼ਾਸਿਤ ਕਸ਼ਮੀਰ 'ਚੋਂ ਧਾਰਾ 370 ਖ਼ਤਮ ਕੀਤੇ ਜਾਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਤਣਾਅ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।

ਉਦੋਂ ਤੋਂ ਹੀ ਭਾਰਤ-ਸ਼ਾਸਿਤ ਕਸ਼ਮੀਰ ਵਿੱਚ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬੰਦ ਹੈ, ਕਰਫ਼ਿਊ ਲੱਗਿਆ ਹੈ, ਪਾਬੰਦੀਆਂ ਹਨ, ਸਕੂਲ-ਕਾਲਜ ਤੇ ਸਾਰੇ ਕੰਮ-ਧੰਦੇ ਬੰਦ ਹਨ।

ਕੁਝ ਹਫ਼ਤੇ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਲੈਂਡਲਾਈਨ ਫੋਨ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਅਤੇ ਪੋਸਟਪੇਡ ਮੋਬਾਈਲ ਫ਼ੋਨ ਸੇਵਾ ਵੀ ਸੋਮਵਾਰ ਤੋਂ ਮੁੜ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਗਈ।

ਸੀਨੀਅਰ ਪੱਤਰਕਾਰ ਤੇ ਡੇਲੀ ਕਸ਼ਮੀਰ ਦੇ ਸੰਪਾਦਕ ਬਸ਼ੀਰ ਮੰਜ਼ਰ ਮੁਤਾਬਕ ਅਜਿਹੀਆਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ਮੰਦਭਾਗੀਆਂ ਹਨ ਤੇ ਕਸ਼ਮੀਰ ਦੇ ਅਰਥਚਾਰੇ ਲਈ ਦੁਖ ਦੇਣ ਵਾਲੀਆਂ ਹਨ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ, "ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਵਿਵਾਦ ਹੀ ਨਹੀਂ ਕਿ ਜਦੋਂ ਵੀ ਅਜਿਹੀਆਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ਜਾਂ ਕਤਲ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਤਾਂ ਡਰ ਦਾ ਮਾਹੌਲ ਲਾਜ਼ਮੀ ਹੈ। ਬਾਗਵਾਨੀ ਕਸ਼ਮੀਰ ਦੇ ਅਰਥਚਾਰੇ ਦੀ ਰੀੜ੍ਹ ਦੀ ਹੱਡੀ ਹੈ। ਪਿਛਲ਼ੇ ਮਹੀਨੇ ਸੋਪੋਰ ਤੋਂ ਸ਼ੋਪੀਆਂ ਜਿੱਥੇ ਫ਼ਲ ਲੱਦ ਰਹੇ ਇੱਕ ਵਿਅਕਤੀ ਦਾ ਕਤਲ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ, ਉੱਥੇ ਹੀ ਇਹ ਹਮਲੇ ਬਾਗਵਾਨੀ 'ਤੇ ਹਮਲਾ ਹਨ। ਕਸ਼ਮੀਰ ਵਿੱਚ ਵਧੇਰੇ ਲੋਕ ਬਾਗਵਾਨੀ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਹਨ।''

''ਫ਼ਲਾਂ ਦਾ ਵਪਾਰ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਇਹ ਕਟਾਈ ਦਾ ਮੌਸਮ ਹੈ। ਇਸ ਮੌਸਮ ਵਿੱਚ ਸੇਬ ਹੋਰਨਾਂ ਸੂਬਿਆਂ ਵਿੱਚ ਭੇਜੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਜੇ ਅਜਿਹਾ ਡਰ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਮਨਾਂ ਵਿੱਚ ਬਿਠਾ ਦਿੱਤਾ ਜਾਵੇਗਾ ਤਾਂ ਉਹ ਆਪਣੇ ਸੇਬ ਨਹੀਂ ਵੇਚ ਪਾਉਣਗੇ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਸ਼ਮੀਰ ਦੇ ਅਰਥਚਾਰੇ 'ਤੇ ਅਸਰ ਪਏਗਾ। ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਜਾਂ ਗੈਰ-ਕਸ਼ਮੀਰ ਦੇ ਕਤਲ ਦਾ ਮਾਹੌਲ 'ਤੇ ਮਾੜਾ ਅਸਰ ਪਏਗਾ।"

ਫ਼ਲਾਂ ਦੇ ਵਪਾਰ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਪਤਾ ਕਿ ਕਿਸ ਦੇ ਕਹਿਣ 'ਤੇ ਇਹ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ ਤੇ ਅਜਿਹੇ ਮਾਮਲੇ ਨਿੰਦਾ ਯੋਗ ਹਨ।

ਗਰੋਅਰਜ਼ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਤੇ ਫ਼ਲ ਡੀਲਰ ਦੇ ਚੇਅਰਮੈਨ ਬਸ਼ੀਰ ਅਹਿਮਦ ਬਸ਼ੀਰ ਨੇ ਬੀਬੀਸੀ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ, "ਸਾਨੂੰ ਨਹੀਂ ਪਤਾ ਕਿ ਸ਼ੋਪੀਆਂ ਵਿੱਚ ਡਰਾਈਵਰ ਨੂੰ ਕਿਸ ਨੇ ਕਤਲ ਕੀਤਾ ਤੇ ਸਾਡੇ ਕੋਲ ਇਸ...


ਸੰਕੇਤਕ ਤਸਵੀਰ

ਪੁਲਿਸ ਇਸ ਮਾਮਲੇ ਦੀ ਜਾਂਚ ਖ਼ੁਦਕੁਸ਼ੀ ਅਤੇ ਕਤਲ ਦੋਵਾਂ ਪੱਖਾਂ ਤੋਂ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਮੌਤਾਂ ਨੂੰ ਤੰਤਰ-ਮੰਤਰ ਨਾਲ ਜੋੜ ਕੇ ਵੀ ਦੇਖਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।

ਘਰ ਤੋਂ ਇੱਕ ਡਾਇਰੀ ਵੀ ਮਿਲੀ ਹੈ ਜਿਸ 'ਚ ਮੁਕਤੀ ਵਰਗੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਲਿਖੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਹਨ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਗੁਆਂਢੀਆਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਪਰਿਵਾਰ ਧਾਰਮਿਕ ਵਿਚਾਰਾਂ ਵਾਲਾ ਸੀ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਘਰ 'ਚ ਕੁਝ ਅਜਿਹੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਵੀ ਮਿਲੀਆਂ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਕਾਰਨ ਖ਼ੁਦਕੁਸ਼ੀ ਦਾ ਸ਼ੱਕ ਹੋਰ ਡੂੰਘਾ ਹੁੰਦਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਪਰ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਪਰਿਵਾਰ ਅਜਿਹਾ ਕਰ ਹੀ ਨਹੀਂ ਸਕਦਾ ਸੀ। ਇਹ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਤਲ ਦਾ ਮਾਮਲਾ ਹੈ।

ਅਜਿਹੇ 'ਚ ਕੁਝ ਵੀ ਸਪੱਸ਼ਟ ਨਹੀਂ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਮਾਮਲਾ ਹੈ ਕੀ...

ਸੰਕੇਤਕ ਤਸਵੀਰ

ਲਾਸ਼ਾਂ ਦਾ ਪੋਸਟਮਾਰਟਮ ਹੋ ਚੁੱਕਾ ਹੈ ਅਤੇ ਛੇਤੀ ਹੀ ਰਿਪੋਰਟ ਵੀ ਆ ਜਾਵੇਗੀ, ਪਰ ਮਾਹਿਰ ਮੰਨਦੇ ਹਨ ਕਿ ਜੇ ਮਾਮਲਾ ਖ਼ੁਦਕੁਸ਼ੀ ਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਇਸ ਮਾਮਲੇ 'ਚ ਸਾਇਕੋਲੌਜੀਕਲ ਅਟੌਪਸੀ ਨਾਲ ਕਾਫ਼ੀ ਮਦਦ ਮਿਲ ਸਕਦੀ ਹੈ।

ਮੈਡੀਕਲ ਦੀ ਦੁਨੀਆਂ 'ਚ ਇਹ ਸ਼ਬਦ ਨਵਾਂ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਖ਼ੁਦਕੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਮਾਮਲਿਆਂ ਨੂੰ ਸੁਲਝਾਉਣ ਲਈ ਸਾਇਕੋਲੌਜੀਕਲ ਅਟੌਪਸੀ ਦੀ ਮਦਦ ਲਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

ਚਰਚਿਤ ਸੁਨੰਦਾ ਪੁਸ਼ਕਰ ਮੌਤ ਮਾਮਲੇ 'ਚ ਵੀ ਸਾਇਕੋਲੌਜੀਕਲ ਅਟੌਪਸੀ ਦੀ ਮਦਦ ਨਾਲ ਮੌਤ ਦੇ ਕਾਰਨਾਂ ਦੀ ਪੜਤਾਲ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ।

ਕਿਵੇਂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਸਾਇਕੋਲੌਜੀਕਲ ਅਟੌਪਸੀ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

?

ਜੇ ਗੱਲ ਸੁਨੰਦਾ ਪੁਸ਼ਕਰ ਮਾਮਲੇ ਦੀ ਹੀ ਕਰੀਏ ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮੌਤ ਦੀ ਜਾਂਚ ਲਈ ਸਪੈਸ਼ਲ ਇਨਵੈਸਟੀਗੇਸ਼ਨ ਟੀਮ (ਐਸਆਈਟੀ) ਦਾ ਗਠਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।

ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸਾਇਕੋਲੌਜੀਕਲ ਅਟੌਪਸੀ ਕੀਤੀ ਗਈ। ਹੁਣ ਸਵਾਲ ਇਹ ਆਉਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਜੋ ਮਰ ਚੁੱਕਿਆ ਹੈ ਉਸਦਾ ਦਿਮਾਗ ਕਿਵੇਂ ਪੜ੍ਹਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ?

ਘਰ ਦੀ ਬਾਹਰਲੀ ਕੰਧ 'ਤੇ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ 11 ਪਾਈਪ ਨਿਕਲੇ ਹੋਏ ਹਨ

ਦਰਅਸਲ, ਸਾਇਕੋਲੌਜੀਕਲ ਅਟੌਪਸੀ ਤਹਿਤ ਮ੍ਰਿਤਕ ਨਾਲ ਜੁੜੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ 'ਚ ਮੌਤ ਦੀ ਤਾਰੀਖ਼ ਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਉਸਦੇ ਗੱਲ ਕਰਨ ਦੇ ਵਿਵਹਾਰ 'ਚ ਆਏ ਅੰਤਰ ਨੂੰ ਸਮਝਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

ਏਮਜ਼ ਤੋਂ ਰਿਟਾਇਰ ਸਾਇਕੋਲੌਜੀ ਦੀ ਪ੍ਰੋਫ਼ੈਸਰ ਮੰਜੂ ਮਹਿਤਾ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਸੁਸਾਇਡ ਦੇ ਮਾਮਲਿਆਂ 'ਚ ਸਾਇਕੋਲੌਜੀਕਲ ਅਟੌਪਸੀ ਮਦਦਗਾਰ ਸਾਬਿਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।

''ਸਾਇਕੋਲੌਜੀਕਲ ਅਟੌਪਸੀ 'ਚ ਮ੍ਰਿਤਕ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਪਿਛੋਕੜ ਦੀ ਪੜਤਾਲ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਮੌਤ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਉਸਦਾ ਵਤੀਰਾ ਕਿਹੋ ਜਿਹਾ ਸੀ, ਮੌਤ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕਿਹੜੇ ਲੋਕਾਂ ਨਾਲ ਉਸਨੇ ਗੱਲ ਕੀਤੀ...ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਭ ਦੇ ਆਧਾਰ 'ਤੇ ਮ੍ਰਿਤਕ ਦੀ ਸੋਚ ਸਮਝਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।''

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਬੁਰਾੜੀ ਮਾਮਲੇ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਉਹ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਇਸ ਮਾਮਲੇ 'ਚ ਸਾਇਕੋਲੌਜੀਕਲ ਅਟੌਪਸੀ ਮਦਦਗਾਰ ਸਾਬਿਤ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਇਸ 'ਚ ਇੱਕ ਨੋਟ ਅਤੇ ਡਾਇਰੀ ਮਿਲੀ ਹੈ।

ਹਾਲਾਂਕਿ ਉਹ ਮੰਨਦੇ ਹਨ ਕਿ ਸਾਇਕੋਲੌਜੀਕਲ ਅਟੌਪਸੀ ਜ਼ਰੀਏ ਮੌਤ ਦਾ ਕਾਰਨ ਸਮਝ ਸਕਣ ਦੀ ਗੁੰਜਾਇਸ਼ 50-50 ਫੀਸਦ ਹੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਪਰ ਜੇ ਮ੍ਰਿਤਕ ਆਪਣੇ ਪਿੱਛੇ ਕੋਈ ਲਿਖਤੀ ਨੋਟ ਛੱਡ ਗਿਆ ਹੈ ਤਾਂ ਇਹ ਕੁਝ ਫੀਸਦ ਵੱਧ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਮੰਜੂ ਦੱਸਦੇ ਹਨ ਕਿ ਭਾਰਤ 'ਚ ਇਹ ਰੁਝਾਨ ਕੋਈ ਨਵਾਂ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਮਾਮਲਿਆਂ ਨੂੰ ਇਸਦੀ ਮਦਦ ਨਾਲ ਹੱਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।

ਕਿਵੇਂ ਮਦਦ ਕਰਦੀ ਹੈ ਸਾਇਕੋਲੌਜੀਕਲ ਅਟੌਪਸੀ

ਸਾਇਕੋਲੌਜੀਕਲ ਅਟੌਪਸੀ 'ਚ ਦਰਅਸਲ ਮ੍ਰਿਤਕ ਦੇ ਦਿਮਾਗ ਨੂੰ ਪੜ੍ਹਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।

ਉਸ ਦੌਰਾਨ ਮ੍ਰਿਤਕ ਕਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮਾਹੌਲ ਵਿੱਚ ਰਹਿ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਕਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਕਰਦਾ ਸੀ, ਕੀ ਉਹ ਕਿਸੇ ਤਣਾਅ ਨਾਲ ਜੂਝ ਰਿਹਾ ਸੀ...ਉਸਦੇ ਖਾਣ-ਪੀਣ ਦੀਆਂ ਆਦਤਾਂ ਅਤੇ ਗੱਲਬਾਤ ਕਰਨ ਦਾ ਵਿਵਹਾਰ।

ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਾਰੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਆਧਾਰ ਬਣਾ ਕੇ ਹੀ ਉਸਦੀ ਮੌਤ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦੀ ਮਾਨਸਿਕ ਸਥਿਤੀ ਦਾ ਅੰਦਾਜ਼ਾ ਲਗਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਖ਼ੁਦਕੁਸ਼ੀ ਦੇ ਕਾਰਨ ਦੀ ਪਛਾਣ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

ਬੁਰਾੜੀ ਮਾਮਲੇ ਬਾਰੇ ਡਾਕਟਰ ਮੰਜੂ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, ''ਮੈਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਬਾਰੇ ਪੜ੍ਹਿਆ ਹੈ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਕੁੜੀ ਦਾ ਵਿਆਹ ਹੋਣ ਵਾਲਾ ਸੀ...ਬਹੁਤ ਹੱਦ ਤੱਕ ਸੰਭਵ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਆਪਣੇ ਮੰਗੇਤਰ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕਰਦੀ ਹੋਵੇ, ਉਹ ਕਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਕਰਦੀ ਸੀ ਅਤੇ ਮੌਤ ਤੋਂ ਠੀਕ ਪਹਿਲਾਂ ਜੇ ਉਸਦੀ ਗੱਲ ਹੋਈ ਤਾਂ ਉਹ ਕੀ ਗੱਲਬਾਤ ਸੀ, ਜੇ ਇਹ ਪਤਾ ਲੱਗ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਸਥਿਤੀ ਨੂੰ ਸਮਝਣ 'ਚ ਮਦਦ ਮਿਲ...


ਸੰਕੇਤਕ ਤਸਵੀਰ

ਪੁਲਿਸ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਇਸ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਜਲਾਲਪੁਰ ਦੇ ਪਿੰਡ ਟਾਂਡਾ ਵਿੱਚੋਂ ਦਾਦੇ-ਪੋਤੇ ਨੂੰ ਗ੍ਰਿਫ਼ਤਾਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।

ਇੰਡੀਅਨ ਐਕਸਪ੍ਰੈੱਸ ਦੀ ਖ਼ਬਰ ਮੁਤਾਬਕ ਬੱਚੀ ਦੀ ਅੱਧਸੜ੍ਹੀ ਲਾਸ਼ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਘਰੋਂ ਹੀ ਬਰਾਮਦ ਹੋਈ।

ਮ੍ਰਿਤਕਾ ਦਾ ਅੰਤਮ ਸਸਕਾਰ ਉੱਚ ਸੁਰੱਖਿਆ ਵਿਚਾਲੇ ਉਸ ਦੇ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਸ਼ੁੱਕਰਵਾਰ ਨੂੰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ-

ਇਸ ਵਿਚਾਲੇ ਮ੍ਰਿਤਕਾ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਨੇ ਦੋਸ਼ੀਆਂ ਲਈ ਮੌਤ ਦੀ ਸਜ਼ਾ ਮੰਗੀ ਹੈ। ਉਥੇ ਹੀ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਨੇ ਡੀਜੀਪੀ ਨੂੰ ਜਾਂਚ ਕਰਨ ਦੇ ਆਦੇਸ਼ ਦਿੱਤੇ ਹਨ।

ਪੁਲਿਸ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੋਵਾਂ ਮੁਲਜ਼ਮਾਂ ਨੂੰ ਕਤਲ, ਬਲਾਤਕਾਰ ਅਤੇ ਸਬੰਧਤ ਹੋਰਨਾਂ ਧਾਰਾਨਾਵਾਂ ਅਤੇ ਪ੍ਰੋਟੈਕਸ਼ ਆਫ ਚਿਲਡ੍ਰਨ ਫਰਾਮ ਸੈਕਸ਼ੂਅਲ ਆਫੈਂਸ (ਪੀਓਸੀਐੱਸਓ) ਤਹਿਤ ਗ੍ਰਿਫ਼ਤਾਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।

ਅਖ਼ਬਾਰ ਨੇ ਸੂਤਰਾਂ ਦੇ ਹਵਾਲੇ ਨਾਲ ਦੱਸਿਆ ਹੈ ਕਿ ਜਦੋਂ ਦੋਵਾਂ ਮੁਲਜ਼ਮਾਂ ਨੂੰ ਹਸਪਤਾਲ ਜਾਂਚ ਲਈ ਲੈ ਕੇ ਜਾ ਰਹੇ ਸਨ ਤਾਂ ਉਸ ਵੇਲੇ ਭੀੜ ਵੱਲੋਂ ਹਮਲਾ ਵੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।

ਪਰਾਲੀ ਸਾੜਨ ਕਾਰਨ 25 ਐੱਫਆਈਆਰ ਦਰਜ, ਕਿਸਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਰੋਸ

ਮਾਨਸਾ ਪੁਲਿਸ ਨੇ ਪਰਾਲੀ ਸਾੜਨ ਕਾਰਨ ਕਿਸਾਨਾਂ ਦੇ 25 ਮਾਮਲੇ ਦਰਜ ਕੀਤੇ ਜਿਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਰੋਹ ਵਿੱਚ ਆਏ ਕਿਸਾਨਾਂ ਨੇ ਹੰਗਾਮਾ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਐੱਫਆਈਆਰ ਰੱਦ ਕਰਨ ਦੀ ਮੰਗ ਕੀਤੀ।

ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਪਰਾਲੀ ਸਾੜਨ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਆ ਰਹੇ ਹਨ (ਸੰਕੇਤਕ ਤਸਵੀਰ)

ਦਿ ਟ੍ਰਿਬਿ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਊਨ ਦੀ ਖ਼ਬਰ ਮੁਤਾਬਕ ਐੱਸਐੱਸਪੀ ਮਾਨਸਾ ਸੁਰਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਲਾਂਬਾ ਨੇ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਅਸੀਂ ਹਰੇਕ ਉਸ ਸ਼ਖ਼ਸ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਕਾਰਵਾਈ ਕਰ ਰਹੇ ਹਾਂ ਜੋ ਪਰਾਲੀ ਸਾੜ ਰਿਹਾ ਹੈ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ ਵਧੇਰੇ ਐੱਫਆਈਆਰ ਅਣਜਾਣ ਕਿਸਾਨਾਂ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਦਰਜ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ।

ਹਾਲਾਂਕਿ ਕਿਸਾਨਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਪਰਾਲੀ ਸਾੜਨ ਦੇ ਮਾੜੇ ਨਤੀਜੇ ਨੂੰ ਸਵੀਕਾਰ ਕੀਤਾ ਹੈ ਪਰ ਕੋਈ ਵਿੱਤੀ ਸਹਾਇਤਾ ਨਾ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਕੋਲ ਕੋਈ ਬਦਲ ਨਹੀਂ ਹੈ।

ਮਹਿਬੂਬਾ ਮੁਫ਼ਤੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ 370 ਦੀ ਬਹਾਲੀ ਤੱਕ ਨਹੀਂ ਲੜੇਗੀ ਚੋਣਾਂ

ਜੰਮੂ-ਕਸ਼ਮੀਰ ਦੀ ਸਾਬਕਾ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਅਤੇ ਪੀਪਲਜ਼ ਡੈਮੋਕ੍ਰੇਟਿਕ ਪਾਰਟੀ ਦੀ ਮੁਖੀ ਮਹਿਬੂਬਾ ਮੁਫ਼ਤੂ ਨੇ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪਾਰਟੀ ਤੇ ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ ਬਣੇ ਗੁਪਕਰ ਗਠਜੋੜ ਵੱਲੋਂ ਕੇਂਦਰ ਸ਼ਾਸਿਤ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਚੋਣਾਂ ਲੜਨ ਬਾਰੇ ਅੰਤਮ ਫ਼ੈਸਲਾ ਲਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।

ਪੰਜਾਬੀ ਟ੍ਰਿਬਿਊਨ ਦੀ ਖ਼ਬਰ ਮੁਤਾਬਕ ਮਹਿਬੂਬਾ ਨੇ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਸੂਬੇ ਦਾ ਝੰਡਾ ਅਤੇ ਸੰਵਿਧਾਨ ਮੁੜ ਬਹਾਲ ਨਹੀਂ ਹੋ ਜਾਂਦਾ, ਉਹ ਨਿੱਜੀ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਚੋਣਾਂ ਲੜਨ ਦੇ ਪੱਖ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਹਨ।

ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਨਰਿੰਦਰ ਮੋਦੀ ਵੱਲੋਂ ਬਿਹਾਰ ਚੋਣ ਰੈਲੀ ਵਿੱਚ ਧਾਰਾ 370 ਬਾਰੇ ਬੋਲਣ ਬਾਰੇ ਮੁਫ਼ਤੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਜੰਮੂ-ਕਸ਼ਮੀਰ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਰੁਤਬੇ ਵਾਲੀ ਇਸ ਧਾਰਾ ਨੂੰ ਸਿਆਸੀ ਮੁੱਦਾ ਨਹੀਂ ਬਣਨ ਦੇਣਗੇ।

ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਫਰਵਰੀ ਤੱਕ ਐੱਫਏਐੱਫਟੀ ਦੀ ਗ੍ਰੇਅ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ ਰਹੇਗਾ

ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵੱਲੋਂ ਅੱਤਵਾਦ ਨੂੰ ਮਾਲੀ ਮਦਦ ਅਤੇ ਮਨੀ ਲੌਂਡਰਿੰਗ ਵਰਗੇ ਮੁੱਦਿਆਂ ਦੇ ਹੱਲ ਵਿੱਚ ਅਸਫ਼ਲ ਰਹਿਣ ਕਾਰਨ ਗਲੋਬਲ ਅੱਤਵਾਦ ਉੱਤੇ ਨਿਗਰਾਨੀ ਰੱਖਣ ਵਾਲੀ ਐੱਫਏਐੱਫਟੀ ਨੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਗ੍ਰੇਅ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ ਰੱਖਣ ਦਾ ਫ਼ੈਸਲਾ ਲਿਆ ਹੈ।

ਟਾਈਮਜ਼ ਆਫ ਇੰਡੀਆ ਦੀ ਖ਼ਬਰ ਮੁਤਾਬਕ ਇਸ ਦਾ ਕਾਰਨ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਨੂੰ 6 ਚੀਜ਼ਾਂ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਨਾਕਾਮ ਰਹਿਣ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਹੈ। ਜਿਸ ਦੇ ਤਹਿਤ ਮਸੂਦ ਅਜ਼ਹਰ ਬਾਰੇ ਕਾਰਵਾਈ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਸੀ।

ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਏਜੰਸੀ ਨੇ ਗੰਭੀਰ ਖਾਮੀਆਂ ਵਜੋਂ ਦੱਸਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਕਿਹਾ ਹੈ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਨੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਬਿੰਦੂਆਂ ਦਾ ਅਜੇ ਤੱਕ ਪਾਲਣ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਹੈ।

ਦਿੱਲੀ ਦਾ ਹਵਾ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਗੰਭੀਰ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ

ਹਿੰਦੁਸਤਾਨ ਟਾਈਮਜ਼ ਦੀ ਖ਼ਬਰ ਮੁਤਾਬਕ ਦਿੱਲੀ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਕੰਟ੍ਰੋਲ ਦੇ ਅੰਕੜਿਆਂ ਮੁਤਾਬਕ ਦਿੱਲੀ ਦਾ ਏਅਰ ਕੁਆਲਿਟੀ ਇੰਡੈਕਸ ਸ਼ਨੀਵਾਰ ਨੂੰ ਗੰਭੀਰ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਸਿਹਤ ਉੱਤੇ ਅਸਰ ਪੈਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਹੈ।

ਮਾਹਰਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਨਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਤੋਂ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਇਹ ਪਰੇਸ਼ਾਨੀ ਦਾ ਸਬੱਬ ਬਣ ਸਕਦਾ ਹੈ।

ਵਧਦੇ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਨ ਕਾਰਨ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਸਾਹ ਲੈਣ ਵਿੱਚ ਦਿੱਕਤ ਅਤੇ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਗਲੇ ਸਬੰਧੀ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਹੋਣੀਆਂ ਸ਼ੁਰੂ ਵੀ ਹੋ ਗਈਆਂ ਹਨ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM, TWITTERਅਤੇ YouTube 'ਤੇ ਜੁੜੋ।)


ਸੰਕੇਤਕ ਤਸਵੀਰ

ਪੁਲਿਸ ਸੂਤਰਾਂ ਮੁਤਾਬਕ ਸ਼ੁੱਕਰਵਾਰ ਨੂੰ ਡਰੱਗ ਐਂਡ ਫੂਡ ਕੰਟਰੋਲ ਲੈਬੋਰਟਰੀ ਵਿਚ ਜ਼ਬਰੀ ਦਾਖ਼ਲ ਹੋ ਕੇ  ਮੁਲਜ਼ਮ ਨੇ ਮਹਿਲਾ ਅਧਿਕਾਰੀ ਨੂੰ ਗੋਲੀ ਮਾਰ ਦਿੱਤੀ। ਜਿਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਸ ਨੇ ਭੱਜਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ ਤਾਂ ਮੌਕੇ ਉੱਤੇ ਹਾਜ਼ਰ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਦਬੋਚ ਲਿਆ । ਇਸੇ ਦੌਰਾਨ ਉਸ ਨੇ ਖੁਦ ਨੂੰ ਵੀ ਗੋਲੀ ਮਾਰ ਲਈ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਵੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ।

ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਜਾਂਚ ਦੌਰਾਨ ਪਤਾ ਲੱਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਮੁਲਜ਼ਮ ਦਾ ਲਾਇਸੰਸ ਲੇਡੀ ਡਰੱਗ ਇੰਸਪੈਕਟਰ ਨੇ ਰੱਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ।

ਮੁਲਜ਼ਮ ਦੀ ਕੈਮਿਸਟ ਸੀ ਦੁਕਾਨ

ਪੁਲਿਸ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਜਾਂਚ ਵਿਚ ਪਤਾ ਲੱਗਿਆ ਹੈ ਕਿ 56 ਸਾਲਾ ਮੁਲਜ਼ਮ ਬਲਵਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਦੀ ਮੋਰਿੰਡਾ ਇਲਾਕੇ ਵਿਚ ਕੈਮਿਸਟ ਦੀ ਦੁਕਾਨ ਸੀ । ਇਸ ਦਾ ਲਾਇਸੰਸ ਮ੍ਰਿਤਕਾ ਨੇਹਾ ਸ਼ੌਰੀ ਨੇ ਕੁਝ ਦਿਨ ਪਹਿਲਾਂ ਰੱਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ ਅਤੇ ਉਹ ਮਾਨਸਿਕ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਪ੍ਰੇਸ਼ਾਨ ਚੱਲ ਰਿਹਾ ਸੀ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ-

ਹਮਲੇ ਦਾ ਮਕਸਦ

ਪੁਲਿਸ ਨੂੰ ਸ਼ੱਕ ਹੈ ਕਿ ਇਹੀ ਕਤਲ ਦਾ ਕਾਰਨ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਪੁਲਿਸ ਨੇ ਆਫ਼ਿਸ ਸਟਾਫ਼ ਤੋਂ ਪੁੱਛਗਿੱਛ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਮਾਮਲ ਦਰਜ ਕਰ ਲਿਆ ਹੈ।

ਮੋਹਾਲੀ ਦੇ ਖਰੜ ਇਲਾਕੇ ਵਿਚ ਸਰਕਾਰੀ ਲੈਬ ਵਿਚ ਤਾਇਨਾਤ ਨੇਹਾ ਸ਼ੌਰੀ ਡਰੱਗ ਇੰਸਪੈਕਟਰ ਸੀ  ਦੁਪਹਿਰ ਬਾਅਦ ਮੁਲਜ਼ਮ ਲੈਬ ਵਿਚ ਆਇਆ ਅਤੇ ਉਸ ਨੇ 40 ਸਾਲਾ ਨੇਹਾ ਸ਼ੌਰੀ ਨੂੰ ਗੋਲੀ ਮਾਰ ਦਿੱਤੀ।

ਘਟਨਾ ਮੌਕੇ ਹਾਜ਼ਰ ਲੋਕ ਗੋਲੀ ਦਾ ਅਵਾਜ਼ ਸੁਣਕੇ ਚੌਕਸ ਹੋ ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਗਏ ਅਤੇ ਜਦੋਂ ਮੁਲਜ਼ਮ ਨੇ ਭੱਜਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ ਤਾਂ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਫੜ੍ਹ ਲਿਆ। ਇਸੇ ਦੌਰਾਨ ਉਸ ਨੇ ਖੁਦ ਨੂੰ ਗੋਲੀ ਮਾਰ ਲਈ ।

ਹਸਪਤਾਲ ਵਿਚ ਦੋਵਾਂ ਦੀ ਮੌਤ

ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਨੇਹਾ ਅਤੇ ਬਲਵਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਦੋਵਾਂ ਨੂੰ ਹਸਪਤਾਲ ਪਹੁੰਚਾਇਆ। ਨੇਹਾ ਨੂੰ ਮੈਕਸ ਹਸਪਤਾਲ ਲਿਜਾਇਆ ਗਿਆ ਅਤੇ ਬਲਵਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਨੂੰ ਇੱਕ ਹੋਰ ਸਥਾਨਕ ਹਸਪਤਾਲ ਵਿਚ ਉੱਥੋ ਦੋਵਾਂ ਨੇ ਦਮ ਤੋੜ ਦਿੱਤਾ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ-

ਤੁਸੀਂ ਇਹ ਵੀਡੀਓਜ਼ ਵੀ ਦੇਖ ਸਕਦੇ ਹੋ:

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM, TWITTERਅਤੇ YouTube 'ਤੇ ਜੁੜੋ।)


ਸੰਕੇਤਕ ਤਸਵੀਰ

ਪੂਰਬੀ ਮਾਹਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਦੂਰ ਦਰਾਡੇ ਦੇ ਪਿੰਡ ਗੜ੍ਹਚਿਰੋਲੀ ਦੇ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ 26 ਸਾਲਾਂ ਸੁਖਦੇਵ ਵਡੇ ਗੌਂਡ ਕਬੀਲੇ ਦਾ ਮੈਂਬਰ ਸਨ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪਤਨੀ ਨੰਦਾ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲੋਂ ਕੁਝ ਛੋਟੀ ਅਤੇ ਸ਼ਰਮਾਊ ਪਰ ਊਰਜਾਵਾਨ ਔਰਤ ਸੀ। ਜਿਸ ਦਾ ਸਬੰਧ ਛੱਤੀਸਗੜ੍ਹ ਦੇ ਬਸਤਰ ਇਲਾਕੇ ਦੇ ਮੁਰੀਆ ਕਬੀਲੇ ਨਾਲ ਸੀ।

ਉਹ ਗੜ੍ਹਚਿਰੋਲੀ ਦੇ ਬਾਹਰਵਾਰ ਇੱਕ ਝੁੱਗੀ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੇ ਸਨ। ਸਾਲ 2015 ਵਿੱਚ ਮੇਰੀ ਮੁਲਾਕਾਤ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਹੋਈ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ  ਦੱਸਿਆ ਕਿ 2014 ਦੇ ਅੱਧ ਵਿੱਚ ਮਾਪਿਆਂ ਦੀ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾ ਲਿਆ ਸੀ, ਜੋ ਇੱਕ ਕਿਸਮ ਦਾ ਅੰਤਰ-ਕਬੀਲਾ ਵਿਆਹ ਸੀ।

ਸੁਖਦੇਵ ਅਤੇ ਨੰਦਾ ਸੀਪੀਆਈ (ਮਾਓਵਾਦੀ) ਦੇ ਹਥਿਆਰਬੰਦ ਗੁਰੀਲੇ ਰਹੇ ਸਨ। ਸੀਪੀਆਈ (ਮਾਓਵਾਦੀ) ਇੱਕ ਪਾਬੰਦੀਸ਼ੁਦਾ ਸੰਗਠਨ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਕਦੇ ਤਤਕਾਲੀ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਡਾ਼ ਮਨਮੋਹਨ ਸਿੰਘ ਨੇ ਦੇਸ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਅੰਦਰੂਨੀ ਖ਼ਤਰਾ ਦੱਸਿਆ ਸੀ।

ਇਹ ਕੇਂਦਰੀ ਭਾਰਤ ਦੇ ਦੂਰ ਦੁਰਾਡੇ ਜੰਗਲਾਂ ਵਿੱਚ ਦਿਨ ਰਾਤ ਭਟਕੇ। ਸਾਗਵਾਨ ਅਤੇ ਬਾਂਸ ਦੇ ਸੰਘਣੇ ਜੰਗਲਾਂ ਵਿੱਚ ਲੁਕੇ। ਉਹ ਦੇਸ ਦੀਆਂ ਸਭ ਤੋਂ ਭੈੜੀਆਂ ਅਤੇ ਤਣਾਅ ਵਾਲੀਆਂ ਹਾਲਤਾਂ ਵਿੱਚ ਪੁਲਿਸ ਦੇ ਆਹਮੋਂ-ਸਾਹਮਣੇ ਹੋਏ ਅਤੇ ਇਸੇ ਭੱਜ-ਦੌੜ ਦੌਰਾਨ ਕੁਝ ਨਿੱਜੀ ਪਲ ਵੀ ਗੁਜ਼ਾਰਨ ਵਿੱਚ ਕਾਮਯਾਬ ਹੋ ਜਾਂਦੇ।

ਬਦਲਦੇ ਹਾਲਾਤ

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪਿਆਰ ਹੋ ਗਿਆ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਂ ਦਾ ਹੱਥਿਆਰਬੰਦ ਸੰਘਰਸ਼ ਤੋਂ ਮੋਹ ਭੰਗ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ ਕਿਉਂਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਲੱਗਿਆ ਕਿ ਇਸ ਰਸਤੇ ਦੀ ਕੋਈ ਮੰਜ਼ਿਲ ਨਹੀਂ ਹੈ।

ਉਹ ਪਰਿਵਾਰ ਵਸਾਉਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਸਨ। ਹਥਿਆਰ ਛੱਡਣ ਵਾਲਾ ਇਹ ਕੋਈ ਇਕੱਲਾ ਜੋੜਾ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਇਕੱਲੇ ਗੜ੍ਹਚਿਰੋਲੀ ਵਿੱਚ ਹੀ ਕੋਈ 150 ਸਾਬਕਾ ਗੁਰੀਲਿਆਂ ਦੇ ਜੋੜੇ ਹੁਣ ਸ਼ਾਂਤਮਈ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਜਿਉਂ ਰਹੇ ਸਨ।

ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਕਈ ਹੋਰ ਕਾਰਨਾਂ ਕਰਕੇ ਮਾਹਾਰਸ਼ਟਰ ਦੇ ਧੁਰ-ਪੂਰਬੀ ਜੰਗਲਾਂ ਵਿੱਚ ਮਾਓਵਾਦੀਆਂ ਲਈ ਹਾਲਾਤ ਬਦਲ ਰਹੇ ਹਨ।

ਕਦੇ ਇਹ ਇਲਾਕਾ ਆਂਧਰਾ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਅਤੇ ਛੱਤੀਸਗੜ੍ਹ ਨੂੰ ਜੋੜਨ ਵਾਲਾ ਮਾਓਵਾਦੀਆਂ ਦੇ ਦਬਦਬੇ ਵਾਲਾ ਲਾਂਘਾ ਸੀ। ਉਹ ਪੁਲਿਸ ਨੂੰ ਤਿੰਨ ਦਹਾਕਿਆਂ ਤੱਕ ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਕਰਦੇ ਰਹੇ ਸਨ।

ਪਿਛਲੇ ਕੁਝ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਬਾਗੀਆਂ ਦਾ ਸਥਾਨਕ ਲੋਕਾਂ ਉੱਪਰ ਸਿਆਸੀ ਪ੍ਰਭਾਵ ਕਈ ਕਾਰਨਾਂ ਕਰਕੇ ਘਟ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਹ ਘਟ ਰਿਹਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਬਦਲਦੇ ਮਾਹੌਲ ਦਾ ਸੰਕੇਤ ਹੈ।

ਪੁਲਿਸ ਦਾ ਦਾਅਵਾ

ਪਿਛਲੇ ਐਤਵਾਰ ਅਤੇ ਸੋਮਵਾਰ ਨੂੰ ਦੋ ਵੱਖੋ-ਵੱਖ ਮੁਕਾਬਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਗੜ੍ਹਚਿਰੋਲੀ ਪੁਲਿਸ ਦੀ ਮਾਓ ਵਿਰੋਧੀ ਸੀ-60 ਕਮਾਂਡੋਜ਼ ਵੱਲੋਂ 37 ਗੁਰੀਲਾ ਸਾਥੀ ਮਾਰੇ ਗਏ। ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਦੋ ਡਿਵੀਜ਼ਨ ਪੱਧਰ ਦੇ ਕਮੇਟੀ ਮੈਂਬਰ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ।

ਪੁਲਿਸ ਨੇ ਐਤਵਾਰ ਨੂੰ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਗੜ੍ਹਚਿਰੋਲੀ ਦੀ ਭਾਮਰਾਗੜ੍ਹ ਤਹਿਸੀਲ ਦੇ ਕਸਨਸੋਰ ਪਿੰਡ ਦੇ ਬੋਰੀਆ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਆਪ੍ਰੇਸ਼ਨ ਮਗਰੋਂ 9 ਔਰਤਾਂ ਸਣੇ 16 ਲਾਸ਼ਾਂ ਬਰਾਮਦ ਕੀਤੀਆਂ ਹਨ। ਇਹ ਇਲਾਕਾ ਮਾਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਅਤੇ ਛੱਤੀਸਗੜ੍ਹ ਦੀ ਸਰਹੱਦ 'ਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ।

ਸੋਮਵਾਰ ਨੂੰ ਪੁਲਿਸ ਨੇ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਛੇ ਹੋਰ ਮਾਓਵਾਦੀਆਂ ਨੂੰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਜਿਮਲਗੱਟਾ ਇਲਾਕੇ ਵਿੱਚ ਮਾਰਿਆ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਐਤਵਾਰ ਦੀ ਮੁੱਠਭੇੜ ਵਾਲੀ ਥਾਂ ਤੋਂ 60 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੂਰ ਹੈ। ਮੰਗਲਵਾਰ ਨੂੰ ਕਥਿਤ ਮਾਓਵਾਦੀਆਂ ਦੀਆਂ 15 ਤੋਂ ਵੱਧ ਲਾਸ਼ਾਂ ਇੰਦਰਾਵਤੀ ਨਦੀ ਵਿੱਚੋਂ ਬਰਾਮਦ ਕਰਨ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।

ਇਹ ਥਾਂ ਵੀ ਐਤਵਾਰ ਦੀ ਮੁੱਠਭੇੜ ਵਾਲੀ ਥਾਂ ਦੇ ਨੇੜੇ ਸੀ। ਗੜ੍ਹਚਿਰੋਲੀ ਪੁਲਿਸ ਮੁਤਾਬਕ ਸਾਰੀਆਂ ਬਰਾਮਦ ਹੋਈਆਂ ਲਾਸ਼ਾਂ ਦੀ ਕੁੱਲ ਗਿਣਤੀ 37 ਹੋ ਗਈ ਹੈ। ਜੋ ਕਿ ਹੁਣ ਤੱਕ ਹੋਈਆਂ ਮੌਤਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਹੈ।

ਮਾਰੇ ਗਏ ਮਾਓਵਾਦੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕਈਆਂ ਦੀ ਪਛਾਣ ਹੋ ਚੁੱਕੀ ਹੈ ਜਦ ਕਿ ਬਾਕੀਆਂ ਦੀ ਪਛਾਣ ਹੋ ਰਹੀ ਹੈ।

ਗੜ੍ਹਚਿਰੋਲੀ ਦੇ ਦੱਖਣੀ ਇਲਾਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸੁਰਖਿਆਂ ਦਸਤਿਆਂ ਵੱਲੋਂ ਪਿਛਲੇ ਹਫਤੇ ਤੋਂ ਗਸ਼ਤ ਤੇਜ਼ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਸੂਤਰਾਂ ਮੁਤਾਬਕ ਭਾਮਰਾਗੜ੍ਹ ਜਿੱਥੇ ਕਥਿਤ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਐਤਵਾਰ ਦੀ ਮੁੱਠਭੇੜ ਹੋਈ ਸੀ ਮਾਓਵਾਦੀਆਂ ਦੀ ਨਰਸਰੀ ਹੈ।

ਮਾਓਵਾਦੀਆਂ ਲਈ  ਵੱਡਾ ਧੱਕਾ

ਕੁਲ ਮਿਲਾ ਕੇ ਇਹ ਮਾਓਵਾਦੀਆਂ ਲਈ ਵੱਡਾ ਧੱਕਾ ਹੈ। ਦੋ ਦਿਨਾਂ ਦੇ ਅੰਦਰ ਪਹਿਲਾਂ ਕਦੇ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਐਨਾ ਨੁਕਸਾਨ ਨਹੀਂ ਹੋਇਆ। ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਪੁਲਿਸ ਦੇ ਅੰਕੜਿਆਂ ਮੁਤਾਬਕ ਸਾਲ 2013 ਤੋਂ 2017 ਤੱਕ 76 ਮਾਓਵਾਦੀ ਮਾਰੇ ਗਏ ਹਨ। 2013 ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਮੌਤਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ 27 ਸੀ।

ਇਸੇ ਦੌਰਾਨ 25...


ਸੰਕੇਤਕ ਤਸਵੀਰ

ਪ੍ਰਜਣਨ ਦਰ ਵਿੱਚ ਗਿਰਾਵਟ ਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ ਕਿ ਲਗਭਗ ਦੁਨੀਆਂ ਦੇ ਹਰ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਸਦੀ ਦੇ ਅੰਤ ਤੱਕ ਆਬਾਦੀ ਘੱਟ ਸਕਦੀ ਹੈ।

ਸਪੇਨ ਅਤੇ ਜਪਾਨ ਸਮੇਤ 23 ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੀ ਆਬਾਦੀ ਸਾਲ 2100 ਤੱਕ ਅੱਧੀ ਹੋਣ ਦਾ ਖਦਸ਼ਾ ਹੈ ਪਰ ਅਜਿਹਾ ਕਿਉਂ ਇਹ ਜਾਣਨ ਲਈ ਇੱਥੇ ਕਲਿੱਕ ਕਰੋ।

ਕੋਰੋਨਾਵਾਇਰਸ: ਬੰਦੇ ਵੱਧ ਮਰ ਰਹੇ ਹਨ ਪਰ ਉਹ ਮਾਸਕ ਪਾਉਣ ਤੋਂ ਇਨਕਾਰੀ ਕਿਉਂ ਹਨ

ਕੋਵਿਡ -19 ਕਾਰਨ ਆਦਮੀ ਵਧੇਰੇ ਮਰ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਲੋਕ ਮਾਸਕ ਪਹਿਨਣ ਤੋਂ ਇਨਕਾਰ ਕਰਦੇ ਹਨ।

ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿਚ, ਜਿੱਥੇ ਡਾਟਾ ਉਪਲਬਧ ਹਨ, ਉੱਥੇ ਮਰਦਾਂ ਵਿਚ ਮੌਤ ਦਰ ਕਾਫ਼ੀ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੈ।

ਹਾਲਾਂਕਿ, ਅਧਿਐਨ ਅਤੇ ਸਰਵੇਖਣ ਤੋਂ ਇਹ ਵੀ ਪਤਾ ਚੱਲਿਆ ਹੈ ਕਿ ਮਰਦ ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਨਿੱਜੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਉਪਕਰਣਾਂ ਅਤੇ ਚਿਹਰੇ ਦੇ ਮਾਸਕ ਪਹਿਨਣ ਵਿੱਚ ਜ਼ਿਆਦਾ ਝਿਜਕਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਪਿਛਲੀ ਮਹਾਂਮਾਰੀ ਦੌਰਾਨ ਵੀ ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦਾ ਰਵੱਈਆ ਦੇਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ।

ਮੋਨਿਕਾ ਅਤੇ ਐਡੁਆਰਡੋ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਨੇ ਕੋਰੋਨਾ ਕਾਲ ਵਿੱਚ ਲਿੰਗ ਆਧਾਰਿਤ ਫਰਕ ਨੂੰ ਉਜਾਗਰ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਵਿਸਥਾਰ ਵਿੱਚ ਜਾਣਕਾਰੀ ਲਈ ਇੱਥੇ ਕਲਿੱਕ ਕਰੋ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ

ਕੋਰੋਨਾ ਵੈਕਸੀਨ ਲਈ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦਾਅ 'ਤੇ ਲਗਾਉਣ ਵਾਲੇ ਭਾਰਤੀ ਨੇ ਕਿਨ੍ਹਾਂ ਚੁਣੌਤੀਆਂ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕੀਤਾ

ਕੋਰੋਨਾਵਾਇਰਸ ਦੀ ਜਿਸ ਵੈਕਸੀਨ 'ਤੇ ਬਰਤਾਨੀਆਂ ਓਕਸਫੋਰਡ ਵਿੱਚ ਟ੍ਰਾਇਲ ਚੱਲ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਦੀਪਕ ਨੇ ਉਸ ਵਿੱਚ ਹਿਊਮਨ ਟ੍ਰਾਇ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਲ ਲਈ ਖ਼ੁਦ ਨੂੰ ਵਲੰਟੀਅਰ ਕੀਤਾ ਹੈ।

ਉਹ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, "ਕੋਰੋਨਾ ਨਾਲ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਮੈਂ ਕਿਵੇਂ ਮਦਦ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹਾਂ। ਇਸ ਸਵਾਲ ਦਾ ਜਵਾਬ ਲੱਭਣ ਵਿੱਚ ਮੇਰਾ ਦਿਮਾਗ਼ ਕੰਮ ਨਹੀਂ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਤਾਂ ਇੱਕ ਦਿਨ ਬੈਠੇ-ਬੈਠੇ ਐਂਵੇ ਹੀ ਖਿਆਲ ਆਇਆ ਕਿਉਂ ਨਾ ਦਿਮਾਗ਼ ਦੀ ਥਾਂ ਸਰੀਰ ਨਾਲ ਹੀ ਮਦਦ ਕਰਾਂ।"

ਜੈਪੁਰ ਵਿੱਚ ਜੰਮੇ ਅਤੇ ਫਿਲਹਾਲ ਲੰਡਨ ਵਿੱਚ ਰਹਿ ਰਹੇ ਦੀਪਕ ਪਾਲੀਵਾਲ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਚੰਦ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਖ਼ੁਦ ਨੂੰ ਹੀ ਵੈਕਸੀਨ ਟ੍ਰਾਇਲ ਲਈ ਵਲੰਟੀਅਰ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਦੀਪਕ ਨਾਲ ਪੂਰੀ ਗੱਲਬਾਤ ਜਾਣਨ ਲਈ ਇੱਥੇ ਕਲਿੱਕ ਕਰੋ।

ਪੇਸ਼ਾਵਰ ਦੀ ਕਪੂਰ ਹਵੇਲੀ ਨੂੰ ਢਾਹੁਣ ਅਤੇ ਬਚਾਉਣ ਵਾਲੀ ਖਿੱਚੋਤਾਣ ਕੀ ਹੈ

ਰਾਜ ਕਪੂਰ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਦਾ ਪੇਸ਼ਾਵਰ ਨਾਲ ਅੱਜ ਵੀ ਰਿਸ਼ਤਾ ਕਾਇਮ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਪਿੱਛੇ ਮੁੱਖ ਕਾਰਨ ਕਪੂਰ ਪਰਿਵਾਰ ਦੀ ਇਤਿਹਾਸਕ ਹਵੇਲੀ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਪੇਸ਼ਾਵਰ ਦੇ ਅੰਦਰੂਨੀ ਹਿੱਸੇ 'ਚ ਸਥਿਤ ਹੈ।

ਕਿਸੇ ਸਮੇਂ ਇਹ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਹਵੇਲੀ ਹੁਣ ਬਹੁਤ ਹੀ ਖਸਤਾ ਹਾਲਤ 'ਚ ਹੈ। ਇਸ ਹਵੇਲੀ ਦੇ ਮੌਜੂਦਾ ਮਾਲਕ ਇਸ ਨੂੰ ਢਾਹ ਕੇ ਇਸ ਦੀ ਥਾਂ ਇੱਕ ਪਲਾਜ਼ਾ ਬਣਾਉਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ।

ਪਰ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦਾ ਪੁਰਾਤੱਤਵ ਮਹਿਕਮਾ ਇਸ ਹਵੇਲੀ ਨੂੰ ਤੋੜਨ ਦੀਆਂ ਤਿੰਨ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਨਾਕਾਮ ਕਰ ਚੁੱਕਾ ਹੈ।

ਪੇਸ਼ਾਵਰ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸਕ ਬਾਜ਼ਾਰ ਕਿੱਸਾ ਖ਼ਵਾਨੀ 'ਚ ਢਕੀ ਮੋਨੱਵਰ ਸ਼ਾਹ ਸਥਾਨ 'ਤੇ ਬਣੀ ਇੱਹ ਹਵੇਲੀ ਅੱਜ ਵੀ ਇਤਿਹਾਸਕ ਵਿਰਾਸਤ ਦੀ ਨਿਸ਼ਾਨੀ ਹੈ। ਖ਼ਬਰ ਤਫ਼ਸੀਲ 'ਚ ਪੜ੍ਹਨ ਲਈ ਇੱਥੇ ਕਲਿੱਕ ਕਰੋ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ

ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ 'ਤੇ ਕਿਉਂ ਛਿੜੀ ਗਾਂ ਅਤੇ ਬੱਕਰੇ ਬਾਰੇ ਬਹਿਸ

 ਗਾਂ ਅਤੇ ਬੱਕਰਾ ਭਾਵੇਂ ਹਨ ਤਾਂ ਜੀਵ ਹੀ, ਪਰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਅਕਸਰ ਵੱਖੋ-ਵੱਖ ਧਰਮਾਂ ਨਾਲ ਵੀ ਜੋੜ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੇ ਹੱਕਾਂ ਲਈ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਸੰਸਥਾ PETA ਵੱਲੋਂ ਜਾਰੀ ਕੁਝ ਬਿੱਲਬੋਰਡਾਂ ਅਤੇ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਪੋਸਟਾਂ ਕਾਰਨ ਇੱਕ ਵਾਰ ਮੁੜ ਬਹਿਸ ਛਿੜ ਗਈ ਹੈ।

PETA India ਨੇ ਆਪਣੇ ਫੇਸਬੁੱਕ ਪੇਜ ਅਤੇ ਟਵਿੱਟਰ ਹੈਂਡਲ ਤੋਂ ਇੱਕ ਪੋਸਟ ਕੀਤੀ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਲਿਖਿਆ ਸੀ, "ਇਸ ਰੱਖੜੀ ਮੌਕੇ, ਗਊਆਂ ਦੀ ਵੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰੀਏ। #GoLeatherFree #NotOursToWear #VeganLeather #RakshaBandhan."

ਇਸ ਪੋਸਟ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ 'ਤੇ ਬਹਿਸ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਗਈ ਅਤੇ ਗਊਆਂ ਦੇ ਨਾਲ ਬੱਕਰਿਆਂ ਦੀ ਵੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਦਾ ਮੁੱਦਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਪੂਰੀ ਖ਼ਬਰ ਪੜ੍ਹੋ।

ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਦੇ ਕੁਝ ਵੀਡੀਓਜ਼

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM, TWITTERਅਤੇ YouTube 'ਤੇ ਜੁੜੋ।)


ਸੰਕੇਤਕ ਤਸਵੀਰ

ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਫਰੀਦਕੋਟ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸ਼ਖ਼ਸ ਨੂੰ ਆਈਸੋਲੇਸ਼ਨ ਵਾਰਡ ਵਿੱਚ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।

ਉੱਥੇ ਹੀ ਹਰਿਆਣਾ ਵਿੱਚ ਚੀਨ ਤੋਂ ਆਏ 24 ਵਿੱਚੋਂ 22 ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਪਛਾਣ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ 14 ਦਿਨਾਂ ਲਈ ਆਪਣੇ ਘਰ ਦੇ ਅੰਦਰ ਰਹਿਣ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ।

ਫਰੀਦਕੋਟ ਦਾ ਮਾਮਲਾ

ਫਰੀਦਕੋਟ ਤੋਂ ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਦੇ ਸਹਿਯੋਗੀ ਸੁਰਿੰਦਰ ਮਾਨ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਫਰੀਦਕੋਟ ਦੇ ਡਿਪਟੀ ਕਮਿਸ਼ਨਰ ਵੱਲੋਂ ਜਾਰੀ ਇੱਕ ਚਿੱਠੀ ਮੁਤਾਬਕ ਕੈਨੇਡਾ ਤੋਂ ਵਾਇਆ ਚੀਨ ਪਰਤੇ ਇੱਕ ਸ਼ਹਿਰ ਵਾਸੀ ਨੇ ਸਿਵਲ ਸਰਜਨ ਕੋਲ ਸਾਹ ਲੈਣ ਵਿੱਚ ਦਿੱਕਤ ਦੀ ਸ਼ਿਕਾਇਤ ਕੀਤੀ ਸੀ।

ਅਹਿਤਿਆਤ ਵਜੋਂ ਇਸ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਵੀ ਜਾਂਚ ਲਈ ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ ਮੈਡੀਕਲ ਕਾਲਜ ਵਿਖੇ ਦਾਖਲ ਕਰਵਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਕਿ ਉਸ ਦੇ ਖੂਨ ਅਤੇ ਹੋਰ ਸੈਂਪਲ ਲਏ ਗਏ ਹਨ ਤੇ ਜਾਂਚ ਜਾਰੀ ਹੈ। ਉਸ ਨੂੰ ਆਈਸੋਲੇਸ਼ਨ ਵਾਰਡ ਵਿੱਚ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ।

ਚਿੱਠੀ ਮੁਤਾਬਕ ਮਰੀਜ਼ ਗੁਰਜਿੰਦਰ ਸੰਧੂ (38) ਨੇ ਆਈਸੋਲੇਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣ ਤੋਂ ਉਜਰ ਕੀਤਾ।

ਵੀਡੀਓ: ਕੋਰੋਨਾਵਾਅਇਰਸ ਦੇ ਲੱਛਣ ਤੇ ਪਛਾਣ

ਪੁਲਿਸ ਨੂੰ ਇਸ ਦਿਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਸਿਹਤ ਵਿਭਾਗ ਦਾ ਸਹਿਯੋਗ ਕਰਨ ਅਤੇ ਮਰੀਜ਼ ਵੱਲੋਂ ਕਿਸੇ ਕਿਸਮ ਦਾ ਵਿਰੋਧ ਕੀਤੇ ਜਾਣ 'ਤੇ ਗ੍ਰਿਫ਼ਤਾਰ ਕਰਕੇ ਪੁਲਿਸ ਦੇ ਪਹਿਰੇ ਹੇਠ ਆਈਸੋਲੇਸ਼ਨ ਵਾਰਡ ਵਿੱਚ ਰੱਖਣ ਦੀਆਂ ਹਦਾਇਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਸਿਵਲ ਸਰਜਨ ਡਾ. ਰਜਿੰਦਰ ਕੁਮਾਰ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਬੀਤੇ ਦਿਨੀਂ ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦਾ ਇੱਕ ਵਸਨੀਕ ਕੈਨੇਡਾ ਤੋਂ ਭਾਰਤ ਆਇਆ ਤੇ 9 ਘੰਟੇ ਸ਼ੰਘਾਈ ਵਿਖੇ ਰੁਕਿਆ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਚੀਨ ਵਿੱਚ ਕਰੋਨਾ ਬਿਮਾਰੀ ਫੈਲੀ ਹੋਈ ਹੈ।

ਡਿਪਟੀ ਕਮਿਸ਼ਨਰ ਸ੍ਰੀ ਕੁਮਾਰ ਸੌਰਭ ਰਾਜ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਹ ਵਿਅਕਤੀ ਅੱਜ ਆਪਣੀ ਜਾਂਚ ਲਈ ਇੱਥੇ ਦਾਖਲ ਹੋਇਆ ਹੈ ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਵਿਅਕਤੀ ਦੀ ਅਹਿਤਿਆਤ ਵਜੋਂ ਜਾਂਚ ਕੀਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ ਅਤੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਇਸ ਪ੍ਰਤੀ ਘਬਰਾਉਣ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਨਹੀਂ।

ਅਜਿਹਾ ਪੰਜਾਬ ਤੇ ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਅਦੇਸ਼ਾਂ 'ਤੇ ਕੀਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਜਾਂਚ ਰਿਪੋਰਟ ਆਉਣ ਉਪਰੰਤ ਹੀ  ਮਰੀਜ ਨੂੰ ਹਸਪਤਾਲ ਤੋਂ ਛੁੱਟੀ ਦਿੱਤੀ ਜਾਵੇਗੀ।

ਵੀਡੀਓ: ਕੋਰੋਨਾਵਾਇਰਸ ਬਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਕੀ ਹਨ ਹਦਾਇਤਾਂ

ਹਰਿਆਣਾ ਵਿੱਚ ਆਈਸੋਲੇਸ਼ਨ ਵਾਰਡ

ਸਿਰਸਾ ਤੋਂ ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਦੇ ਸਹਿਯੋਗੀ ਪ੍ਰਭੂ ਦਿਆਲ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਸਿਰਸਾ ਦੇ ਚੀਫ ਮੈਡੀਕਲ ਅਫ਼ਸਰ ਡਾ. ਵਿਰੇਸ਼ ਭੂਸ਼ਣ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਤਿੰਨ ਆਈਸੋਲੇਸ਼ਨ ਵਾਰਡ (ਐਮਨਾਬਾਦ, ਡੱਬਵਾਲੀ ਤੇ ਸਿਰਸਾ) ਬਣਾਏ ਗਏ ਹਨ।

ਆਐੱਮਏ ਨੇ ਵੀ ਨੌਂ ਹਸਪਤਾਲਾਂ ਦੀ ਨਿਸ਼ਾਨਦੇਹੀ ਕੀਤੀ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਉਹ ਆਪਣੇ ਆਈਸੋਲੇਸ਼ਨ ਵਾਰਡ ਤਿਆਰ ਕਰਨਗੇ।

ਏਅਰਪੋਰਟ ਅਥੌਰਟੀ ਵੱਲੋਂ 26 ਅਜਿਹੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ ਭੇਜੀ ਗਈ ਸੀ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸਿਰਸਾ ਦਾ ਪਤਾ ਦਿੱਤਾ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ 24 ਜਣਿਆਂ ਨਾਲ ਸੰਪਰਕ ਕਰ ਲਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਅੱਗੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਵਿਅਕਤੀ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਕਿਸਮ ਦੇ ਲੱਛਣ ਨਹੀਂ ਦੇਖੇ ਗਏ ਹਨ। ਅਹਿਤਿਆਤ ਵਜੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ 14 ਦਿਨਾਂ ਤੱਕ ਆਪਣੇ ਘਰਾਂ ਵਿੱਚ ਬਾਕੀਆਂ ਤੋਂ ਵੱਖਰੇ ਰਹਿਣ ਤੇ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਨਾ ਮਿਲਣ-ਜੁਲਣ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਤਾਂ ਜੋ ਬਿਮਾਰੀ ਜੇ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਫੈਲਣ ਤੋਂ ਰੋਕੀ ਜਾ ਸਕੇ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਇਹ ਸਾਰੇ ਚੀਨ ਤੋਂ ਹਨ ਜਾਂ ਉਹ ਲੋਕ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਵਾਇਆ ਚੀਨ ਸਫ਼ਰ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਯਾਤਰੀਆਂ ਵਿੱਚ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੈ। ਸੈਂਪਲ ਸਿਰਫ਼ ਕਿਸੇ ਬਿਮਾਰੀ ਦੇ ਲੱਛਣਾਂ ਵਾਲਿਆਂ ਦੇ ਲਏ ਜਾਣਗੇ ਤਾਂ ਕਿ ਬੇਵਜ੍ਹਾ ਡਰ ਫੈਲਣ ਤੋਂ ਰੋਕਿਆ ਜਾ ਸਕੇ।"

ਵੀਡੀਓ: ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨੂੰ ਲਿਆਓ ਆਪਣੇ ਮੋਬਾਈਲ 'ਤੇ

ਵੀਡੀਓ: ਕਰੋਨਾਵਾਇਰਸ ਖਿਲਾਫ਼ ਮਾਸਕ ਕਿੰਨੇ ਪ੍ਰਭਾਵੀ ਹਨ?

ਵੀਡੀਓ: ਕਰੋਨਾਵਾਇਰਸ ਦੇ ਟਾਕਰੇ ਲਈ ਚੀਨ ਨੇ ਬਣਾਇਆ 10 ਦਿਨਾਂ ”ਚ ਹਸਪਤਾਲ

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM, TWITTERਅਤੇ YouTube 'ਤੇ ਜੁੜੋ।)