ਇਹ ਮਾਰਟਿਨ ਲੂਥਰ ਕਿੰਗ ਜੂਨੀਅਰ ਦੇ ਸ਼ਬਦ ਹਨ ਜੋ ਕਿ ਬੁੱਧਵਾਰ ਨੂੰ ਭਾਰਤ ਦੇ ਕਈ ਸ਼ਹਿਰਾਂ, ਕਈ ਇਲਾਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਗੂੰਜੇ।

ਕਾਰਨ ਸੀ ਝਾਰਖੰਡ ਵਿੱਚ ਮੁਸਲਮਾਨ ਨੌਜਵਾਨ ਤਬਰੇਜ਼ ਅੰਸਾਰੀ ਦੀ ਮੌਬ ਲਿੰਚਿੰਗ ਦੇ ਵਿਰੋਧ ਵਿੱਚ ਥਾਂ-ਥਾਂ ਕੀਤੇ ਗਏ ਵਿਰੋਧ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ।

ਹਿੰਦੂਤਵ ਤੇ ਫ਼ਾਸ਼ੀਵਾਦੀ ਵਿਰੋਧੀ ਫੋਰਮ ਵੱਲੋਂ ਜਲੰਧਰ ਵਿੱਚ 26 ਜੂਨ ਨੂੰ ਕਾਲੇ ਦਿਨ ਵਜੋਂ ਮਨਾਇਆ ਗਿਆ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਇਸ ਸਮੇਂ ਨੂੰ ਅਣਐਲਾਨੀ ਐਮਰਜੈਂਸੀ ਕਰਾਰ ਦਿੱਤਾ।

 ਇਸ ਮੌਕੇ ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਔਰਤਾਂ ਵੀ ਪਹੁੰਚੀਆਂ। ਇਸ ਦੌਰਾਨ ਫੋਰਮ ਦੇ ਆਗੂ ਤਰਸੇਮ ਸਿੰਘ ਪੀਟਰ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਮੋਦੀ ਸਰਕਾਰ ਵੱਲੋਂ ਧਾਰਮਿਕ ਘੱਟ ਗਿਣਤੀਆਂ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਮੁਸਲਮਾਨਾਂ ਨੂੰ ਭਗਵੇਂ ਅੱਤਵਾਦ ਦਾ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਬਣਾਇਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।"

ਉਨ੍ਹਾਂ ਅੱਗੇ ਕਿਹਾ, "ਯੂਪੀ, ਝਾਰਖੰਡ 'ਚ ਮੁਸਲਮਾਨਾਂ ਨੂੰ ਸਾਜਿਸ਼ੀ ਭੀੜ ਵੱਲੋਂ ਕੁੱਟਣਾ ਤੇ ਮੌਤ ਦੇ ਘਾਟ ਉਤਾਰਨਾ ਹਿੰਦੂਤਵ ਦੇ ਫਾਸ਼ੀਵਾਦੀ ਏਜੰਡੇ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਵਧਾਉਣ ਵੱਲ ਕਦਮ ਪੁੱਟਣਾ ਹੈ।"

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਦਰਅਸਲ ਕੁਝ ਦਿਨ ਪਹਿਲਾਂ 17 ਜੂਨ ਨੂੰ ਝਾਰਖੰਡ ਦੇ ਘਾਤਕੀਡੀਹ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਭੀੜ ਨੇ ਤਬਰੇਜ਼ ਅੰਸਾਰੀ ਨਾਮ ਦੇ ਇੱਕ ਨੌਜਵਾਨ ਨੂੰ ਕਥਿਤ ਚੋਰੀ ਦੇ ਸ਼ੱਕ ਵਿੱਚ ਬਿਜਲੀ ਦੇ ਖੰਭੇ ਨਾਲ ਬੰਨ੍ਹ ਕੇ ਇੰਨਾ ਕੁੱਟਿਆ ਕਿ ਉਸ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ ਸੀ।

ਭੀੜ ਨੇ ਇਸ ਅਪਰਾਧ ਦਾ ਵੀਡੀਓ ਵੀ ਬਣਾਇਆ ਸੀ ਜੋ ਕਿ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਉੱਤੇ ਸ਼ੇਅਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।

ਵੀਡੀਓ ਵਿੱਚ ਦੇਖਿ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਕਿ ਭੀੜ ਤਬਰੇਜ਼ ਨੂੰ ਕੁੱਟ ਰਹੀ ਹੈ ਅਤੇ ਨਾਲ ਹੀ ਉਸ ਤੋਂ 'ਜੈ ਸ਼੍ਰੀ ਰਾਮ ਅਤੇ ਜੈ ਹਨੂੰਮਾਨ' ਦੇ ਨਾਅਰੇ ਲਗਵਾ ਰਹੀ ਹੈ।

ਇਸ ਘਟਨਾ ਦੀ ਦੇਸ ਭਰ ਵਿੱਚ ਨਿੰਦਾ ਹੋਈ ਸੀ ਅਤੇ ਇਸ ਸਿਲਸਿਲੇ ਵਿੱਚ ਬੁੱਧਵਾਰ ਨੂੰ ਮੌਬ ਲਿੰਚਿੰਗ ਦੇ ਵਿਰੋਧ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦੇ 50 ਤੋਂ ਵੱਧ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਵਿੱਚ ਵਿਰੋਧ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਹੋਏ।

''ਮੈਂ ਵੀ ਤਬਰੇਜ਼''

ਦੇਸ ਦੇ ਕਈ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਵਿੱਚ ਮਨੁੱਖੀ ਅਧਿਕਾਰ ਅਤੇ ਸਮਾਜਿਕ ਕਾਰਕੁਨ ਵਰਕਰਾਂ, ਸਿਵਲ ਸੋਸਾਇਟੀ ਦੇ ਮੈਂਬਰ, ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਅਤੇ ਆਮ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਇਕੱਠੇ ਹੋ ਕੇ ਮੌਬ ਲਿੰਚਿੰਗ ਦੇ ਅਪਰਾਧਾਂ ਖਿਲਾਫ਼ ਆਵਾਜ਼ ਬੁਲੰਦ ਕੀਤੀ।

ਵਿਰੋਧ ਮੁਜ਼ਾਹਰਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵਿਰੋਧੀ ਧਿਰ ਦੇ ਕੁਝ ਆਗੂ ਵੀ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹੋਏ। ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ 'ਤੇ ਵੀ ਇਨ੍ਹਾਂ ਮੁਜ਼ਾਹਰਿਆਂ ਦੀ ਕਾਫ਼ੀ ਚਰਚਾ ਰਹੀ।

 #IndiaAgainstLynchTerror ਅਤੇ #JusticeForTabrez ਹੈਸ਼ਟੈਗ ਤੋਂ ਫੇਸਬੁੱਕ, ਟਵਿੱਟਰ ਅਤੇ ਇੰਸਟਾਗਰਾਮ 'ਤੇ ਪੋਸਟ ਕੀਤੀ ਗਈ।

ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਇੱਕ ਫੋਟੋ ਪੱਤਰਕਾਰ ਨੇ ਜੰਤਰ-ਮੰਤਰ ਦੀ ਤਸਵੀਰ ਪੋਸਟ ਕੀਤੀ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਲੋਕ ਤਖ਼ਤੀਆਂ ਲੈ ਕੇ ਵਿਰੋਧ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।

ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਨੇ ਤੋੜੀ ਚੁੱਪੀ

ਇਸ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਨਰਿੰਦਰ ਮੋਦੀ ਦੀ ਚੁੱਪੀ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਵੀ ਲਗਾਤਾਰ ਸਵਾਲ ਚੁੱਕ ਰਹੇ ਸੀ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਨੇ ਬੁੱਧਵਾਰ ਨੂੰ ਰਾਜਸਭਾ ਵਿੱਚ ਇਸ ਅਪਰਾਧ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਕੀਤਾ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਵਿਰੋਧੀ ਧਿਰ ਕਹਿ ਰਹੀ ਹੈ ਕਿ ਝਾਰਖੰਡ ਮੌਬ ਲਿੰਚਿੰਗ ਦਾ ਅੱਡਾ ਬਣ ਗਿਆ ਹੈ। ਸਾਨੂੰ ਨੌਜਵਾਨ ਦੀ ਮੌਤ ਦਾ ਦੁੱਖ ਹੈ। ਦੋਸ਼ੀਆਂ ਨੂੰ ਸਖ਼ਤ ਤੋਂ ਸਖ਼ਤ ਸਜ਼ਾ ਮਿਲਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਪਰ ਕੀ ਇਸ ਲਈ ਪੂਰੇ ਝਾਰਖੰਡ ਨੂੰ ਬਦਨਾਮ ਕਰਨਾ ਠੀਕ ਹੈ?"

“ਇਸ ਨਾਲ ਕਿਸੇ ਦਾ ਭਲਾ ਨਹੀਂ ਹੋਵੇਗਾ। ਅਪਰਾਧ ਹੋਣ 'ਤੇ ਉਚਿਤ ਕਾਨੂੰਨ ਅਤੇ ਸੰਵਿਧਾਨ ਦੇ ਦਾਇਰੇ ਵਿੱਚ ਕਾਰਵਾਈ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।''

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਮੋਦੀ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਦੁਨੀਆਂ ਵਿੱਚ ਅੱਤਵਾਦ ਨੂੰ ਚੰਗੇ ਅਤੇ ਮਾੜੇ ਨਜ਼ਰੀਏ ਨਾਲ ਨਹੀਂ ਦੇਖਣਾ ਹੋਵੇਗਾ। ਹਿੰਸਾ ਨੂੰ ਅਸੀਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਚਸ਼ਮੇ ਨਾਲ ਨਹੀਂ ਦੇਖ ਸਕਦੇ।”

“ਮਨੁੱਖਤਾ ਪ੍ਰਤੀ ਸਾਡੀ ਸੰਵੇਦਨਸ਼ੀਲਤਾ ਰਹਿਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਅਸੀਂ ਕੇਰਲ ਅਤੇ ਪੱਛਮ ਬੰਗਾਲ ਦੀ ਹਿੰਸਾ ਨੂੰ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਨਜ਼ਰੀਏ ਨਾਲ ਨਹੀਂ ਦੇਖ ਸਕਦੇ। ਜਿਸ ਨੇ ਇਹ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ ਉਸ ਨੂੰ ਸਖ਼ਤ ਸਜ਼ਾ ਮਿਲੇ।"

ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਮੈਂ ਸਮਝਦਾ ਹਾਂ ਕਿ ਸਿਆਸੀ ਚਸ਼ਮੇ ਉਤਾਰ ਕੇ ਦੇਖਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਜੇ ਅਜਿਹਾ ਕਰਾਂਗੇ ਤਾਂ ਭਵਿੱਖ ਚੰਗਾ ਨਜ਼ਰ ਆਏਗਾ। ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਦਿੱਲੀ ਦੀਆਂ ਸੜਕਾਂ 'ਤੇ ਗਲੇ ਵਿੱਚ ਟਾਇਰ ਪਾ ਕੇ ਸਿੱਖਾਂ ਨੂੰ ਸਾੜ ਦਿੱਤਾ ਸੀ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ੱਕੀ ਰਹੇ ਕਈ ਲੋਕ ਸੰਵਿਧਾਨਿਕ ਅਹੁਦਿਆਂ 'ਤੇ ਬੈਠੇ ਹਨ।"

ਇਹ ਵੀ ਦੇਖੋ:

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM, TWITTERਅਤੇ YouTube 'ਤੇ ਜੁੜੋ।)


ਇਹ ਮੁਕਾਬਲਾ ਮੈਨਚੈਸਟਰ ਦੇ ਓਲਡ ਟ੍ਰੈਫਰਡ ਸਟੇਡੀਅਮ ਵਿੱਚ ਖੇਡਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।

ਅਜਿਹੇ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਨਜ਼ਰ ਮਾਰਦੇ ਹਾਂ ਮੈਨਚੈਸਟਰ ਸ਼ਹਿਰ 'ਤੇ, ਜੋ ਫੁੱਲਬਾਲ ਕਰਕੇ ਵਧੇਰੇ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਕੀ ਤੁਸੀਂ ਜਾਣਦੇ ਹੋ ਇੰਗਲੈਂਡ ਦੇ ਮੈਨਚੈਸਟਰ ਨੂੰ 'ਕਾਟਨੋਪੋਲਿਸ' ਜਾਂ ਕਾਟਨ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ ਵਜੋਂ ਵੀ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ।

ਜੀ ਹਾਂ, 1853 ਵਿੱਚ ਮੈਨਚੈਸਟਰ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਆਸ-ਪਾਸ ਦੇ ਇਲਾਕੇ ਵਿੱਚ ਕਾਟਨ ਮਿੱਲਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ 107 ਹੋ ਗਈ ਸੀ।

ਮੰਨਿਆਂ ਜਾਂਦਾ ਸੀ ਕਿ ਚੈਸ਼ਾਇਰ ਅਤੇ ਡਰਬੀਸ਼ਾਇਰ ਵੱਲ ਮੈਨਚੈਸਟਰ ਦੇ 40 ਮੀਲ ਤੱਕ ਪੈਂਦੇ ਇਲਾਕੇ ਦੇ ਹਰੇਕ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਛੋਟੀ-ਵੱਡੀ ਕਾਟਨ ਬਣਾਉਣ ਵਾਲੀ ਮਿਲ ਸੀ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ-

ਇੰਗਲੈਂਡ ਦੇ ਮੈਨਚੈਸਟਰ ਨੂੰ 'ਕਾਟਨੋਪੋਲਿਸ' ਜਾਂ ਕਾਟਨ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ ਵਜੋਂ ਵੀ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ

ਉਸ ਵੇਲੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਮਿੱਲਾਂ ਚਲਾਉਣ ਲਈ ਕੱਚੀ ਕਪਾਹ ਸਮੁੰਦਰੀ ਰਸਤਿਓਂ ਭਾਰਤ ਤੋਂ ਆਉਂਦੀ ਸੀ। ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਸ਼ਾਸਨ ਵਾਲੇ ਭਾਰਤ ਦਾ ਇਸ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਵੱਡਾ ਯੋਗਦਾਨ ਸੀ।

ਉਸ ਵੇਲੇ ਮੈਨਚੈਸਟਰ ਦੇ ਕਾਟਨ ਇਡੰਸਟ੍ਰੀ ਦਾ ਕਾਨਪੁਰ ਨਾਲ ਸਿੱਧਾ ਵਪਾਰਕ ਰਿਸ਼ਤਾ ਹੁੰਦਾ ਸੀ ਅਤੇ ਜਿਸ ਕਰਕੇ ਕਾਨਪੁਰ 'ਪੂਰਬ ਦੇ ਮੈਨਚੈਸਟਰ' ਵਜੋਂ ਵੀ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ।

ਕਾਟਨ ਮਿੱਲ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਲੈਂਕਸ਼ਾਇਰ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦੀਆਂ ਸਨ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਨਿਊ ਇੰਗਲੈਂਡ ਤੇ ਅਮਰੀਕਾ ਦੀਆਂ ਦੱਖਣੀਆਂ ਸਟੇਟਾਂ ਨੇ ਅਪਣਾਇਆ।

ਹਾਲਾਂਕਿ, ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ 20ਵੀਂ ਸ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਦੀ ਵਿੱਚ ਉੱਤਰੀ-ਪੱਛਮੀ ਇੰਗਲੈਂਡ ਪਹਿਲਾਂ ਅਮਰੀਕਾ ਨਾਲੋਂ ਪਿੱਛੜਿਆ ਅਤੇ ਫਿਰ ਜਾਪਾਨ ਅਤੇ ਚੀਨ ਨਾਲੋਂ ਵੀ ਕਾਟਨ ਮਿੱਲਾਂ ਵਿੱਚ ਪਿੱਛੜ ਗਿਆ।

ਕਈ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਮਿੱਲ ਸਰੰਚਨਾਵਾਂ ਨੇ ਇਸ ਇਲਾਕੇ ਵਿੱਚ ਇਮਾਰਤਾਂ ਨੂੰ ਨਵੀਂ ਅਤੇ ਆਧੁਨਿਕ ਦਿੱਖ ਦਿੱਤੀ ਪਰ ਕਈ ਅਜੇ ਉਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹਨ।

ਹਾਲਾਂਕਿ, ਸਾਰੀਆਂ ਸਹੀ ਹਾਲਤ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਹਨ ਪਰ ਸਥਾਨਕ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਅਜਿਹੀਆਂ ਵਿਰਾਸਤੀ ਇਮਾਰਤਾਂ ਦੀ ਖ਼ਾਸ ਸੰਖਿਆ ਹੈ।

ਚਾਇਨਾ ਟਾਊਨ

ਦੁਨੀਆਂ ਕਈ ਹੋਰ ਕਈ ਵੱਡੇ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਵਾਂਗ ਮੈਨਚੈਸਟਰ ਦਾ ਵੀ ਆਪਣਾ ਇੱਕ ਚਾਇਨਾ ਟਾਊਨ ਹੈ।

ਇਹ ਪੋਰਟਲੈਂਟ ਸਟ੍ਰੀਟ ਤੋਂ ਦੂਰ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਕੇਂਦਰ 'ਚ ਹੈ, ਇਸ ਥਾਂ ਸ਼ਾਮ 4 ਵਜੇ ਤੋਂ ਦੇਰ ਰਾਤ ਤੱਕ ਭੀੜ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ।

ਤੰਗ ਗਲੀਆਂ ਵਿੱਚ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਭਵਨ ਨਿਰਮਾਣ ਪੇਸ਼ਕਾਰੀ ਕਰਦੇ ਮਕਾਨ ਹਨ ਅਤੇ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਅੱਜ ਵੀ ਬਰਕਰਾਰ ਹਨ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ-

ਮੈਨਚੈਸਟਰ ਦੇ ਚਾਈਨਾ ਟਾਊਨ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮ 4 ਵਜੇ ਤੋਂ ਦੇਰ ਰਾਤ ਤੱਕ ਭੀੜ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ

ਹਾਲਾਂਕਿ, ਇੱਥੇ ਗਰਾਊਂਡ ਫਲੋਰ ਜਾਂ ਬੇਸਮੈਂਟ ਵਿੱਚ ਖੁੱਲ੍ਹੇ ਰੈਸਟੋਰੈਂਟਾਂ ਵਿੱਚ ਬਿਹਤਰੀਨ ਮੈਂਡਰੇਨ (ਚੀਨੀ) ਪਕਵਾਨ ਮਿਲਦੇ ਹਨ।

ਤੁਸੀਂ ਇੱਥੇ 'ਆ ਲਾ ਕਾਰਟ' ਆਰਡਰ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹੋ ਜੋ ਕਿਸੇ 'ਭਾਰਤੀ ਥਾਲੀ' ਦਾ ਚੀਨੀ ਰੂਪ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਨੂਡਲ, ਸੂਪ, ਚਾਵਲ ਆਦਿ 15 ਯੂਰੋ ਵਿੱਚ ਮਿਲ ਜਾਣਗੇ।

ਮੈਂ ਇੱਥੇ ਇੱਕ ਬਜ਼ੁਰਗ ਅੰਗਰੇਜ਼ ਜੋੜੇ ਨੂੰ ਮਿਲਿਆ ਜੋ ਹਰ ਐਤਵਾਰ ਸਟੋਕ-ਓਨ-ਟਰੈਂਟ ਤੋਂ ਆਪਣੀ ਪਸੰਦੀਦਾ ਡਿਮਸਮ ਅਤੇ ਭੁੰਨੀ ਹੋਈ ਬਤਖ਼ ਖਾਣ ਆਉਂਦੇ ਹਨ।

ਦੁਕਾਨਦਾਰ ਵਧੇਰੇ ਚੀਨੀ ਮੂਲ ਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਇਸ ਇਲਾਕੇ ਵਿੱਚ ਵਧ ਰਹੇ ਕਿਰਾਏ ਬਾਰੇ ਸ਼ਿਕਾਇਤ ਕਰਦੇ ਹਨ।

ਰੈਸਟੋਰੈਂਟ ਵਿੱਚ ਮੈਨੇਜਰ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕਰ ਰਹੇ ਯਾਂਗ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਦੱਸਿਆ, "ਕੀਮਤਾਂ ਕਿਸੇ ਸਜ਼ਾ ਵਾਂਗ ਹਨ। ਮੇਰਾ ਮਾਲਕ ਹਫ਼ਤੇ ਦੇ 3500 ਯੂਰੋ ਕਿਰਾਏ ਵਜੋਂ ਦੇ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਕਾਸ਼ ਉਸ ਨੂੰ ਇੰਨਾ ਕਿਰਾਇਆ ਨਾ ਦੇਣਾ ਪੈਂਦਾ ਅਤੇ ਸਾਨੂੰ ਵੱਧ ਮੁਨਾਫ਼ਾ ਹੋ ਸਕਦਾ।"

ਕਰੀ ਮਾਈਲ

ਚਾਇਨਾ ਤੋਂ ਥੋੜ੍ਹੀ ਦੂਰ ਹੀ ਰਸ਼ੋਲਮੇ ਕਰੀ ਮਾਈਲ ਨਾਮ ਦਾ ਇਲਾਕਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਖਾਣੇ ਦੇ ਪ੍ਰੇਮੀਆਂ ਲਈ ਦੀ ਜੰਨਤ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਕਰੀਬ 800 ਮੀਟਰ ਦੂਰ ਸੜਕ ਦੇ ਦੋਵਾਂ ਪਾਸੇ ਤਾਜ਼ਾ, ਅਰਬੀ, ਤੁਰਕੀ, ਲਿਬਨਾਨੀ ਅਤੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਖਾਣੇ ਦੀ ਮਹਿਕ ਤੁਹਾਡਾ ਸੁਆਗਤ ਕਰਦੀ ਹੈ।

ਇੱਥੋਂ ਦੇ ਕਰੀਬ 50 ਰੈਸਟੋਰੈਂਟਾਂ 'ਚ ਦੂਰੋ-ਦੂਰੋਂ ਲੋਕ ਆਉਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਇੱਥੇ ਆ ਕੇ ਇੱਕ ਪਲ ਲਈ ਲਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਇੰਗਲੈਂਡ 'ਚ ਹੋ ਹੀ ਨਹੀਂ।

ਇੱਕ ਖ਼ਾਸ ਵਜ੍ਹਾਂ ਦੱਖਣੀ ਏਸ਼ੀਆ ਅਤੇ ਅਰਬੀ ਪਰਵਾਸੀ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਭਾਈਚਾਰਾ ਇੱਥੇ ਨੇੜਲੇ ਇਲਾਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਆ ਵੱਸਿਆ ਹੈ।

ਦੇਵਾਂਗ ਗੋਹਿਲ ਦੀ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਇਸ ਰੈਸਟੋਰੈਂਟ ਨੂੰ ਸਥਾਪਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਾਫੀ ਸੰਘਰਸ਼ ਕੀਤਾ

ਇੱਥੇ ਮਸ਼ਹੂਰ ਭਾਰਤੀ ਰੈਸਟੋਰੈਂਟ ਜ਼ੀਆ ਏਸ਼ੀਆ ਵੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੇ 2018 ਵਿੱਚ 'ਬੈਸਟ ਇੰਡੀਅਨ ਰੈਸਟੋਰੈਂਟ' ਦਾ ਐਵਾਰਡ ਵੀ ਜਿੱਤਿਆ ਸੀ।

ਇਸ ਨੇ ਨਾ ਸਿਰਫ਼...


ਇਹ ਮੁਜ਼ਾਹਰੇ ਹਾਂਗ-ਕਾਂਗ ਦੇ ਪ੍ਰਸਤਾਵਿਤ ਹਵਾਲਗੀ ਕਾਨੂੰਨ ਦੇ ਖਿਲਾਫ ਹੋ ਰਹੇ ਹਨ। ਜੇ ਇਹ ਬਿੱਲ ਪਾਸ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਕੋਈ ਵੀ ਸ਼ਖਸ ਜੁਰਮ ਕਰਕੇ ਹਾਂਗ-ਕਾਂਗ ਭੱਜ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਉਸਨੂੰ ਜਾਂਚ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਪੂਰੀ ਕਰਨ ਲਈ ਚੀਨ ਭੇਜਿਆ ਜਾਵੇਗਾ।

ਹਾਂਗ-ਕਾਂਗ ਬਾਰੇ ਇਹ ਯਾਦ ਰੱਖਣਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਚੀਨ ਦੇ ਬਾਕੀ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਤੋਂ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਵੱਖਰਾ ਹੈ। ਹਾਂਗ-ਕਾਂਗ ਵਿੱਚ ਚੱਲ ਰਹੀ ਲਹਿਰ ਨੂੰ ਸਮਝਣ ਲਈ ਉਸਦੇ ਅਤੀਤ ਨੂੰ ਜਾਨਣਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਜ਼ਰੂਰ ਪੜ੍ਹੋ:

ਹਾਂਗ-ਕਾਂਗ ਪੂਰਾ ਚੀਨ ਦੇ ਹੇਠ ਨਹੀਂ

ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨਕਾਰੀ ਹਾਂਗ-ਕਾਂਗ ਦੀ ਚੀਫ ਐਗਜ਼ੀਕਿਊਟਿਵ ਕੈਰੀ ਲੈਨ ਦੇ ਅਸਤੀਫ਼ੇ ਦੀ ਮੰਗ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਚੀਨ ਦੀ ਹਮਾਇਤ ਹਾਸਲ ਹੈ।

ਤਿਆਂਨਮਿਨ ਚੌਕ: ਚੀਨ ’ਚ ਜਦੋਂ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਉਤਰੇ ਟੈਂਕ

...ਪਰ ਬਦਲਾਅ ਆ ਰਿਹਾ ਹੈ

ਆਲੋਚਕਾਂ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਹਾਂਗ-ਕਾਂਗ ਵਾਸੀਆਂ ਦੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਹੱਕਾਂ ਵਿੱਚ ਲਗਾਤਾਰ ਕਮੀ ਆ ਰਹੀ ਹੈ। ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਦੀ ਵਕਾਲਤ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਸਮੂਹ ਚੀਨ 'ਤੇ ਦਖ਼ਲਅੰਦਾਜ਼ੀ ਦੇ ਇਲਜ਼ਾਮ ਲਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਚੀਨ ਵੱਲੋਂ ਹਾਂਗ-ਕਾਂਗ ਦੇ ਲੋਕਤੰਤਰ ਪੱਖੀ ਵਿਧਾਨਕਾਰਾਂ ਦੀ ਮਾਨਤਾ ਰੱਦ ਕਰਨ ਦੀ ਮਿਸਾਲ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।

ਉਹ ਹਾਂਗ-ਕਾਂਗ ਦੇ ਲਾਪਤਾ ਪੰਜ ਕਿਤਾਬ ਵਿਕ੍ਰੇਤਿਆਂ ਤੇ ਇੱਕ ਇੱਕ ਵੱਡੇ ਕਾਰੋਬਾਰੀ ਦਾ ਵੀ ਜ਼ਿਕਰ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਲੋਕ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਚੀਨ ਦੀ ਹਿਰਾਸਤ ਵਿੱਚੋਂ ਮਿਲੇ ਸਨ।

ਕਾਲਾਕਾਰਾ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਂ ਤੇ ਲੇਖਕਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਉੱਪਰ ਸੈਲਫ਼-ਸੈਂਸਰ ਲਈ ਦਬਾਅ ਪਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ— ਅਤੇ ਫਾਈਨੈਨਸ਼ੀਅਲ ਟਾਈਮਜ਼ ਦੇ ਇੱਕ ਪੱਤਰਕਾਰ ਨੂੰ ਆਜ਼ਾਦੀ ਪੱਖੀਆਂ ਲਈ ਇੱਕ ਸਮਾਗਮ ਦੀ ਮੇਜ਼ਬਾਨੀ ਕਾਰਨ ਹਾਂਗ-ਕਾਂਗ ਵਿੱਚ ਦਾਖ਼ਲ ਹੋਣ ਤੋਂ ਰੋਕ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

ਇਹ ਵੀ ਜ਼ਰੂਰ ਪੜ੍ਹੋ:

ਹਵਾਲਗੀ ਕਾਨੂੰਨ ਦੇ ਸੋਧ ਬਿੱਲ ਦੇ ਆਲੋਚਕ ਚੀਨ ਦੇ ਨਿਆਂਇਕ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਵਿੱਚ ਕਥਿਤ ਅੱਤਿਆਚਾਰ, ਇਖ਼ਤਿਆਰੀ ਹਿਰਾਸਤ ਵਿੱਚ ਕਰਨ ਅਤੇ ਜਬਰੀ ਇਕਰਾਰ ਬਾਰੇ ਗੱਲ ਕਰਦੇ ਹਨ।

ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਮਨੁੱਖੀ ਹੱਕਾਂ ਦੀ ਰਾਖੀ ਲਈ ਕਾਨੂੰਨ ਬਣਾਉਣ ਦਾ ਵਾਅਦਾ ਕੀਤਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਚਿੰਤਾਵਾਂ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਨ ਦੀ ਗੱਲ ਕੀਤੀ ਹੈ।

ਹਾਂਗ-ਕਾਂਗ ਨੂੰ 1997 ਵਿੱਚ ਇੰਗਲੈਂਡ ਵੱਲੋਂ ਚੀਨ ਨੂੰ ਵਾਪਸ ਸੌਂਪ ਦਿੱਤੇ ਜਾਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਹ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਰੈਲੀ ਹੈ।

ਪੁਲਿਸ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਸ ਬਿਲ ਉੱਤੇ ਹਾਂਗ-ਕਾਂਗ ਦੀ ਚੀਫ ਐਗਜ਼ੀਕਿਊਟਿਵ, ਕੈਰੀ ਲਾਮ ਅਤੇ ਨਿਆਂ ਵਿਭਾਗ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਨੂੰ ਦਿੱਤੀ ਮੌਤ ਦੀ ਧਮਕੀ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।

ਕੀ ਹੈ ਹਵਾਲਗੀ ਕਾਨੂੰਨ?

ਹਾਂਗ-ਕਾਂਗ ਦੀ ਸਰਕਾਰ ਫਰਵਰੀ ਮਹੀਨੇ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦਾ ਹਵਾਲਗੀ ਕਾਨੂੰਨ ਵਿੱਚ ਸੋਧ ਦਾ ਮਤਾ ਲੈ ਕੇ ਆਈ ਸੀ।

ਤਾਇਵਾਨ ਦਾ ਇੱਕ ਵਿਅਕਤੀ ਆਪਣੀ ਪ੍ਰੇਮਿਕਾ ਦਾ ਕਥਿਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕਤਲ ਕਰਕੇ ਹਾਂਗ-ਕਾਂਗ ਭੱਜ ਕੇ ਆ ਗਿਆ ਸੀ।

ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹੀ ਇਸ ਕਾਨੂੰਨ ਵਿੱਚ ਸੋਧ ਦਾ ਮਤਾ ਲਿਆਂਦਾ ਗਿਆ।

ਹਾਲਾਂਕਿ ਹਾਂਗ-ਕਾਂਗ ਨੂੰ ਚੀਨ ਵਿੱਚ ਕਾਫ਼ੀ ਖ਼ੁਦਮੁਖ਼ਤਿਆਰੀ ਹਾਸਲ ਹੈ ਪਰ ਚੀਨ ਇਸ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਦੇਸ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਮੰਨਦਾ ਹੈ।

ਹਾਂਗ-ਕਾਂਗ ਦਾ ਤਾਇਵਾਨ ਦੇ ਨਾਲ ਹਵਾਲਗੀ ਸਮਝੌਤਾ ਨਹੀਂ ਹੈ ਜਿਸ ਕਰਕੇ ਉਸ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਕਤਲ ਦੇ ਮੁਕੱਦਮੇ ਕਰਕੇ ਤਾਇਵਾਨ ਦੇ ਹਵਾਲੇ ਕਰਨਾ ਔਖਾ ਹੈ।

ਇਹ ਕਾਨੂੰਨ ਚੀਨ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਦੋਸ਼ੀਆਂ ਨੂੰ ਹਵਾਲਗੀ ਕਰਨ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਦੇਵੇਗਾ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਹਾਂਗ-ਕਾਂਗ ਦੇ ਸਮਝੌਤੇ ਨਹੀਂ ਹਨ।

ਹਾਂਗ-ਕਾਂਗ ਵਿੱਚ ਅੰਗਰੇਜ਼ਾਂ ਦੇ ਸਮੇਂ ਦਾ 'ਕੌਮਨ ਲਾਅ ਸਿਸਟਮ' ਹੈ ਅਤੇ ਉਸਦਾ ਇੱਕ ਦਰਜਨ ਨਾਲੋਂ ਵੱਧ ਦੇਸ਼ਾਂ ਨਾਲ ਹਵਾਲਗੀ ਸਮਝੌਤਾ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਅਮਰੀਕਾ, ਇੰਗਲੈਂਡ ਅਤੇ ਸਿੰਗਾਪੁਰ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।

ਇਹ ਬਿਲ ਵਿਵਾਦ ਵਿੱਚ ਕਿਉਂ ਹੈ ?

ਸਾਲ 1947 ਵਿੱਚ ਜਦੋਂ ਹਾਂਗ-ਕਾਂਗ ਚੀਨ ਦੇ ਹਵਾਲੇ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਤਾਂ ਬੀਜਿੰਗ ਨੇ 'ਇੱਕ ਦੇਸ਼-ਦੋ ਪ੍ਰਣਾਲੀਆਂ' ਦੇ ਸਿਧਾਂਤ ਹੇਠ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ 2047 ਤੱਕ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਕਾਨੂੰਨੀ ਕਾਇਮ ਰੱਖਣ ਦੀ ਗਰੰਟੀ ਦਿੱਤੀ ਸੀ।

ਸਾਲ 2014 ਵਿੱਚ ਹਾਂਗ-ਕਾਂਗ 'ਚ 79 ਦਿਨਾਂ ਤਕ ਚੱਲੀ 'ਅੰਬ੍ਰੇਲਾ ਮੂਵਮੈਂਟ' ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਲੋਕਤੰਤਰ ਪੱਖੀਆਂ 'ਤੇ ਚੀਨੀ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਕਾਰਵਾਈ ਤੇਜ਼ ਕਰ ਦਿੱਤੀ। ਇਸ ਅੰਦੋਲਨ ਦੌਰਾਨ ਚੀਨ ਨਾਲ ਕੋਈ ਸਹਿਮਤੀ ਨਹੀਂ ਬਣ ਸਕੀ।

ਵਿਰੋਧ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲੈਣ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਜੇਲ੍ਹ ਭੇਜ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਆਜ਼ਾਦੀ ਪੱਖੀ ਪਾਰਟੀ ਉੱਤੇ ਪਾਬੰਦੀ ਲਗਾ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਅਤੇ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਸੰਸਥਾਪਕ ਦੀ ਇੰਟਰਵਿਊ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਇੱਕ ਵਿਦੇਸ਼ੀ...


ਇਹ ਮੁਟਿਆਰਾਂ ਇੱਕ ਸਵਾਗਤੀ ਦਲ ਦੀਆਂ ਹਿੱਸਾ ਹਨ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਹੋਰ ਔਰਤਾਂ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਲੋਕ ਆਪਣੇ ਘਰਾਂ ਦੇ ਬੂਹਿਆਂ ਉੱਤੇ ਨਿਕਲ ਕੇ ਖੜ੍ਹੇ ਹਨ।

ਕਸਬੇ ਵਿੱਚ ਅਜਿਹਾ ਚੁਣਾਵੀ ਮਾਹੌਲ ਕਈ ਦਹਾਕੇ ਪਹਿਲਾਂ ਹੋਇਆ ਕਰਦਾ ਸੀ।

ਇਨ੍ਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਸੁਮਲਤਾ ਅੰਬਰੀਸ਼ ਦਾ ਇੰਤਜ਼ਾਰ ਹੈ। ਅੰਬਰੀਸ਼ ਇਸ ਇਲਾਕੇ ਵਿੱਚ ਆਜ਼ਾਦ ਉਮੀਦਵਾਰ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਨਰਿੰਦਰ ਮੋਦੀ ਦੀ ਹਮਾਇਤ ਹਾਸਲ ਹੈ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਵਿੱਚ ਸਾਬਕਾ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਦੇ ਪੋਤੇ ਅਤੇ ਐੱਚਡੀ ਕੁਮਾਰਾਸਵਾਮੀ ਦੇ 29 ਸਾਲ ਪੁੱਤਰ ਨਿਖਿਲ ਕੁਮਾਰਾਸਵਾਮੀ ਹਨ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਅੰਬਰੀਸ਼ ਦੀ ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ

ਅੰਬਰੀਸ਼ ਦਾ ਕਾਫ਼ਲਾ ਇੱਕ ਘੰਟਾ ਦੇਰੀ ਨਾਲ ਪਹੁੰਚਿਆ ਪਰ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਪਟਾਕੇ ਚਲਾ ਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਸਵਾਗਤ ਕੀਤਾ।

ਅੰਬਰੀਸ਼ ਆਪਣੀ ਗੱਡੀ ਦੀ ਖੁੱਲ੍ਹੀ ਛੱਤ ਵਿੱਚੋਂ ਚਾਰੇ ਪਾਸੇ ਖੜ੍ਹੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਹੱਥ ਹਿਲਾ ਰਹੇ ਹਨ ਅਤੇ ਸਵਾਗਤ ਲਈ ਧੰਨਵਾਦ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।

ਸੁਮਲਤਾ ਅੰਬਰੀਸ਼ ਨੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਦੀਆਂ ਲਗਭਗ 250 ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰੀ ਕੀਤੀ ਹੈ।

ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਤੀ ਅੰਬਰੀਸ਼, ਵੀ ਇੱਕ ਜਾਣੇ-ਪਛਾਣੇ ਫਿਲਮ ਕਲਾਕਾਰ ਸਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਕੁਝ ਮਹੀਨੇ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਮੌਤ ਹੋਈ ਹੈ।

ਉਹ  1998 ਵਿੱਚ ਜਨਤਾ ਦਲ ਵੱਲੋਂ ਅਤੇ 1999 ਅਤੇ 2004 ਵਿੱਚ ਕਾਂਗਰਸ ਵੱਲੋਂ ਲੋਕ ਸਭਾ ਮੈਂਬਰ ਰਹੇ ਸਨ।

ਇਤਿਹਾਸ ਬਦਲਣ ਦੀ ਇੱਛਾ

ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਹਲਕੇ ਦੇ ਕੁਝ ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਲੋਕ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਇੱਥੋਂ ਦੀ ਨੂੰਹ ਮੰਨਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਤੀ ਜਿਨਾਂ ਹੀ ਮਾਣ-ਸਨਮਾਨ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।

ਇਸ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦਿਲ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਵਿਰੋਧੀ ਕੁਮਾਰਾਸਵਾਮੀ ਤੋਂ ਕੁਝ ਘਬਰਾਹਟ ਤਾਂ ਹੈ।

ਉਹ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਮੇਰੇ ਵਿਰੋਧੀ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਹਨ ਅਤੇ ਸੱਤਾਧਾਰੀ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਉਮੀਦਵਾਰ ਹਨ। ਜਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚੋਂ ਜੇਡੀਐੱਸ ਦੇ ਅੱਠ ਵਿਧਾਇਕ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਤਿੰਨ ਮੰਤਰੀ ਹਨ।"

"ਇਸ ਲਈ ਮੈਂ ਇੱਕ ਮੁਸ਼ਕਿਲ ਚੁਣੌਤੀ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰ ਰਹੀ ਹਾਂ।"

ਇੱਕ ਗੱਲ ਜੋ ਸੁਮਲਤਾ ਦੇ ਉਲਟ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਉਹ ਇਹ ਕਿ 1951 ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਕਰਨਾਟਕਾ ਤੋਂ ਸਿਰਫ ਦੋ ਆਜ਼ਾਦ ਉਮੀਦਵਾਰ ਜਿੱਤ ਸਕੇ ਹਨ।

ਕਾਂਗਰਸ-ਜੇਡੀਐੱਸ ਗੱਠਜੋੜ

ਸੁਮਲਤਾ ਇਸ ਤੋਂ ਜਾਣੂ ਹਨ। ਉਹ ਕਹਿੰਦੀ ਹੈ, ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ ਮੈਂ ਇਤਿਹਾਸ ਬਦਲ ਦਿਆਂ।"

ਸੁਮਲਤਾ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਸੁਧਾਰ ਹੋਇਆ, ਜਦੋਂ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਨਰਿੰਰ ਮੋਦੀ ਨੇ ਇੱਕ ਭਾਸ਼ਣ ਦੌਰਾਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਨਾਮ ਲੈ ਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਹਮਾਇਤ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ।

ਭਾਜਪਾ ਨੇ ਹਲਕੇ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਉਮੀਦਵਾਰ ਖੜ੍ਹਾ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਹੈ ਅਤੇ ਪਾਰਟੀ ਸੁਮਲਤਾ ਦੀ ਹੀ ਹਮਾਇਤ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ।

ਜਨਤਾ ਦਲ ਸੈਕੂਲਰ ਅਤੇ ਕਾਂਗਰਸ ਦੇ ਗੱਠਜੋੜ ਦੀ ਸੂਬੇ ਵਿੱਚ ਸਰਕਾਰ ਹੈ ਅਤੇ ਨਿਖਿਲ ਮੰਡਿਆ ਸਾਂਝੇ ਉਮੀਦਵਾਰ ਹਨ।

ਵਰਕਰਾਂ ਦਾ ਵਿਦਰੋਹ

ਦੋਹਾਂ ਪਾਰਟੀਆਂ ਦੇ ਆਗੂਆਂ ਵਿੱਚ ਤਾਲਮੇਲ ਤਾਂ ਹੈ ਪਰ ਜੋ ਗੱਲ ਸੁਮਲਤਾ ਦੇ ਪੱਖ ਵਿੱਚ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਉਹ ਇਹ ਕਿ ਜ਼ਮੀਨੀ ਪੱਧਰ ਤੇ ਇਸ ਗੱਠਜੋੜ ਦੇ ਵਰਕਰਾਂ ਵਿੱਚ ਟਕਰਾਅ ਹੈ।

ਮੰਡਿਆ ਦੇ ਇਸ ਹਲਕੇ ਤੋਂ 2014 ਅਤੇ 2018 ਦੀਆਂ ਦੀਆਂ ਜ਼ਿਮਨੀ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ ਜੇਡੀਐੱਸ ਜਿੱਤੀ ਸੀ ਪਰ ਕਾਂਗਰਸ ਇਹ ਸੀਟ ਕਈ ਵਾਰ ਜਿੱਤ ਚੁੱਕੀ ਹੈ।

ਕਾਂਗਰਸੀ ਵਰਕਰਾਂ ਦੇ ਵਿਦਰੋਹ ਦੇ ਕਈ ਕਾਰਨ ਹਨ।

ਪਹਿਲ, ਉਹ ਨਿਖਿਲ ਨੂੰ ਭਾਈ-ਭਤੀਜਾਵਾਦ ਦਾ ਨੁਮਾਇੰਦਾ ਸਮਝਦੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਕੋਲ ਕੋਈ ਸਿਆਸੀ ਤਜਰਬਾ ਨਹੀਂ ਹੈ।

ਦੂਸਰੇ, ਅੰਬਰੀਸ਼ ਦੀ ਮੌਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਵਿਧਵਾ ਲਈ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਹਮਦਰਦੀ ਹੈ। ਵਰਕਰਾਂ ਦੀ ਰਾਇ ਹੈ ਕਿ ਮਰਹੂਮ ਨੂੰ ਸ਼ਰਧਾਂਜਲੀ ਵਜੋਂ ਕਾਂਗਰਸ ਵੱਲੋਂ ਸੁਮਲਤਾ ਨੂੰ ਟਿੱਕਟ ਦਿੱਤੀ ਜਾਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਸੀ।

ਆਜ਼ਾਦ ਉਮੀਦਵਾਰ

ਸੁਮਲਤਾ ਦੱਸਦੇ ਹਨ, ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਦੀ ਵਿਰਾਸਤ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖਣ ਅਤੇ ਕਾਂਗਰਸ ਦੇ ਵਰਕਰਾਂ ਦੀ ਇੱਛਾ ਪੂਰੀ ਕਰਨ ਲਈ ਮੈਂ ਆਜ਼ਾਦ ਉਮੀਦਵਾਰ ਵਜੋਂ ਚੋਣ ਲੜਨ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਲਿਆ।"

ਇਸ ਕਾਰਨ ਉਹ ਗੱਠਜੋੜ ਦੇ ਗਲੇ ਦੀ ਹੱਡੀ ਬਣੇ ਹੋਏ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਲੋਕ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਹਰ ਥਾਂ ਪਿਆਰ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।

ਬੇਵਨਾ ਇੱਥੋਂ ਦੀ ਯੂਥ ਕਾਂਗਰਸ ਦੇ ਵਰਕਰ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ, ਜੇ ਰਾਹੁਲ ਗਾਂਧੀ ਵੀ ਕਹਿਣ ਕਿ ਗੱਠਜੋੜ ਦੇ ਉਮੀਦਵਾਰ ਨੂੰ ਵੋਟ ਦਿਓ ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਗੱਲ ਵੀ ਨਹੀਂ ਮੰਨਾਂਗੇ। ਪਾਰਟੀ ਛੱਡ ਦਿਆਂਗੇ ਪਰ ਆਤਮ ਸਨਮਾਨ ਨਾਲ ਸਮਝੌਤਾ ਨਹੀਂ ਕਰਾਂਗੇ।"

ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਦੀ ਮੌਜੂਦਗੀ

ਮਾਮਲੇ ਦੀ ਨਜ਼ਾਕਤ ਨੂੰ ਸਮਝਦਿਆਂ ਖ਼ੁਦ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਲਈ ਚੋਣ ਪ੍ਰਚਾਰ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।

ਉਹ ਵੀ...


ਇਹ ਮੁੰਡੇ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਪਿੰਡ ਤੋਂ ਜਰਮਨੀ ਜਾਣ ਲਈ ਨਿਕਲੇ ਸਨ

ਉਸ ਦੇ ਨਾਲ ਦੋ ਹੋਰ ਸਾਥੀ ਰਵੀ ਕੁਮਾਰ ਅਤੇ ਗੁਰਪ੍ਰੀਤ ਰਾਮ 19 ਫਰਵਰੀ 2018 ਨੂੰ ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਏਅਰਪੋਰਟ ਤੋਂ ਉੱਡੇ ਸਨ।

ਯੂਕਰੇਨ ਵਿਚ ਮੌਤ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਵਿਚ ਅੱਖਾਂ ਪਾ ਕੇ ਮੁੜੇ ਹਰਦੀਪ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਜਦੋਂ ਉਹ 19 ਫਰਵਰੀ ਨੂੰ ਦਿੱਲੀ ਏਅਰਪੋਰਟ ਪਹੁੰਚੇ ਸਨ ਤੇ ਟਰੈਵਲ ਏਜੰਟ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪਾਸਪੋਰਟ ਫੜਾਏ ਜਿਨ੍ਹਾਂ 'ਤੇ ਯੂਕਰੇਨ ਦਾ ਵੀਜ਼ਾ ਸੀ।

ਉਸ ਨੇ ਕਿਹਾ, ''ਉਥੇ ਸਾਨੂੰ 15 ਦਿਨ ਦਾ ਸਟੇਅ ਦੱਸਿਆ ਸੀ ਤੇ ਟੈਕਸੀ ਰਾਹੀਂ ਜਰਮਨੀ ਪਹੁੰਚਣ ਲਈ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਸੀ।''

''15 ਦਿਨ ਇਸ ਕਰਕੇ ਰੁਕਣਾ ਸੀ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਇਕ ਨੰਬਰ ਵਿਚ ਕਾਗਜ਼ ਤਿਆਰ ਕੀਤੇ ਜਾਣੇ ਸਨ।''

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਹਰਦੀਪ ਦੱਸਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਖੁਸ਼ ਇਸ ਕਰਕੇ ਵੀ ਸੀ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਜਹਾਜ਼ ਚੜ੍ਹਾਉਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਟਰੈਵਲ ਏਜੰਟ ਨੇ ਕੋਈ ਪੈਸੇ ਦੀ ਮੰਗ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਉਹ ਆਪਣੇ ਕੋਲ 1500 ਯੂਰੋ ਲੈ ਕੇ ਗਏ ਸਨ।

ਜਦੋਂ ਯੂਕਰੇਨ ਉੱਤਰੇ ਤਾਂ ਟਰੈਵਲ ਏਜੰਟ ਦੇ ਦੋ ਬੰਦੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਲੈਣ ਆਏ ਸਨ। ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਕੋਲੋਂ ਪਾਸਪੋਰਟ ਤੇ ਸਾਰੇ ਯੂਰੋ ਲੈ ਲਏ ਤੇ ਇਕ ਕਮਰੇ ਵਿਚ ਰਹਿਣ ਲਈ ਕਹਿ ਦਿੱਤਾ।

ਉਥੇ ਖਾਣਾ ਵੀ ਠੀਕ ਸੀ ਤੇ ਯੂਕਰੇਨ ਵਿਚ ਉਹ ਘੁੰਮਦੇ ਵੀ ਰਹੇ। ਪਰ ਓਨਾ ਚਿਰ ਹੀ ਘੁੰਮੇ ਜਿੰਨਾ ਚਿਰ 15 ਦਿਨ ਦਾ ਵੀਜ਼ਾ ਸੀ।

ਹੋਰ ਪੈਸਿਆਂ ਦੀ ਮੰਗ

ਵੀਜ਼ਾ ਖਤਮ ਹੋਣ 'ਤੇ ਹਰਦੀਪ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ੂੰ ਇਕ ਕਮਰੇ ਵਿਚ ਬੰਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਖਾਣਾ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਅੱਧਾ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ।

ਫਿਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਲੱਗਿਆ ਕਿ ਉਹ ਫਸ ਗਏ ਹਨ। ਹਰਦੀਪ ਨੇ ਕਿਹਾ, ''ਉਹ ਸਾਡੇ ਕੋਲੋਂ ਹੋਰ ਪੈਸਿਆਂ ਦੀ ਮੰਗ ਕਰਨ ਲੱਗੇ।ਘਰਦਿਆਂ ਤੋਂ ਮੰਗ ਕੇ ਸਾਢੇ ਪੰਜ ਲੱਖ ਰੁਪਏ ਦਿੱਤੇ। ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੂਜੇ ਸਾਥੀਆਂ ਨੇ ਵੀ ਪੈਸੇ ਦਿੱਤੇ ਤੇ ਇਹ ਰਕਮ 16 ਲੱਖ 50 ਹਜ਼ਾਰ ਬਣ ਗਈ।''

''ਏਨੀ ਰਕਮ ਤਾਰਨ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਵੀ ਉਹ ਲਾਰੇ ਲਾਉਂਦੇ ਰਹੇ। ਲਾਰੇ ਲਾਉਂਦਿਆਂ ਲਾਉਂਦਿਆਂ ਦਸ ਮਹੀਨੇ ਦਾ ਸਮਾਂ ਬੀਤ ਗਿਆ।''

ਹਰਦੀਪ ਤੇ ਉਸਦੇ ਸਾਥੀਆਂ ਨੇ 16 ਲੱਖ 50 ਹਜ਼ਾਰ ਰੁਪਏ ਹੋਰ ਦਿੱਤੇ

ਹਰਦੀਪ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਟਰੈਵਲ ਏਜੰਟ ਨੇ ਤਿੰਨਾਂ ਜਣਿਆਂ ਕੋਲੋਂ ਸਾਢੇ ਦਸ ਲੱਖ ਰੁਪਏ ਹੋਰ ਮੰਗੇ ਤੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸਰਬੀਆ ਰਾਹੀਂ ਜਰਮਨੀ ਭੇਜ ਦਿੱਤਾ ਜਾਵੇਗਾ।

ਇਹ ਬਹੁਤ ਖਤਰਨਾਕ ਰਸਤਾ ਸੀ ਕਿਉਂਕਿ ਤੇਲ ਦੇ ਟੈਂਕਰਾਂ ਵਿਚ ਲੁਕ ਕੇ ਗੈਰ-ਕਾਨੂੰਨੀ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਜਾਣਾ ਸੀ। ਜਦਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਇਹ ਵਾਅਦਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਜਰਮਨੀ ਇਕ ਨੰਬਰ ਵਿਚ ਪਹੁੰਚਾ ਦਿੱਤਾ ਜਾਵੇਗਾ।

ਹਰਦੀਪ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਸੀ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮਾਪੇ ਹੋਰ ਪੈਸੇ ਦੇਣ ਦੇ ਸਮਰੱਥ ਨਹੀਂ ਸਨ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜੋ:

ਆਖਰਕਾਰ ਟਰੈਵਲ ਏਜੰਟਾਂ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ 25 ਨਵੰਬਰ ਨੂੰ ਕਮਰੇ 'ਚੋਂ ਬਾਹਰ ਕੱਢ ਦਿੱਤਾ।

ਹਰਦੀਪ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਸੀ ਕਿ ਉਹ ਹੈਰਾਨ ਹੋ ਗਏ ਸਨ ਕਿ ਹੁਣ ਕਿੱਥੇ ਜਾਣ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕੋਲ ਤਿੰਨ ਸੌ ਯੂਰੋ ਹੀ ਬਚੇ ਸਨ ਜਿਹੜੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਦੋਸਤ ਕੋਲੋਂ ਮੰਗਵਾਏ ਸਨ।

ਚਾਰ ਘੰਟੇ ਦੀ ਸਖਤ ਮੁਸ਼ੱਕਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਕ ਹੋਸਟਲ ਲੱਭ ਕੇ ਰਹਿਣ ਦਾ ਟਿਕਾਣਾ ਬਣਾਇਆ। ਯੂਕਰੇਨ ਵਿਚ ਠੰਢ ਏਨੀ ਜ਼ਿਆਦਾ ਸੀ ਕਿ ਉਹ ਬਿਮਾਰ ਵੀ ਰਹਿਣ ਲੱਗ ਪਏ ਸਨ।

ਹਰਦੀਪ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਦੋਸਤ ਫੇਸਬੁੱਕ 'ਤੇ ਮਿਲੀ ਮਦਦ ਰਾਹੀਂ ਵਾਪਸ ਘਰ ਪਰਤੇ

ਪੈਸੇ ਘੱਟ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਉਹ ਖਾਣਾ ਵੀ ਸੰਜਮ ਨਾਲ ਹੀ ਖਾਂਦੇ ਸੀ।

ਜਰਮਨੀ ਜਾਣ ਦਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਸੁਪਨਾ ਚਕਨਾਚੂਰ ਹੋ ਚੁੱਕਾ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਲੱਗ ਰਿਹਾ ਸੀ ਕਿ ਹੁਣ ਉਹ ਆਪਣੇ ਦੇਸ਼ ਕਦੇ ਨਹੀਂ ਪਰਤ ਸਕਣਗੇ ਤੇ ਇਥੇ ਹੀ ਮਰ ਜਾਣਗੇ।

ਹਰਦੀਪ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਉਸ ਨੇ ਹਿੰਮਤ ਨਹੀਂ ਹਾਰੀ ਤੇ ਕਿਸੇ ਨਾ ਕਿਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪੰਜਾਬ ਪੁਲਿਸ ਇੰਡੀਆ ਫੇਸਬੁੱਕ 'ਤੇ ਸੰਪਰਕ ਕਰਕੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਉਹ ਇੱਥੇ ਯੂਕਰੇਨ ਵਿਚ ਫਸੇ ਹੋਏ ਹਨ।

ਪੁਲਿਸ ਤੋਂ ਮਿਲੀ ਮਦਦ

ਉਥੋਂ ਹੀ ਜਲੰਧਰ ਦੇ ਦਿਹਾਤੀ ਪੁਲਿਸ ਦੇ ਐਸਐਸਪੀ ਨਵਜੋਤ ਸਿੰਘ ਮਾਹਲ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕੀਤੀ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਟਰੈਵਲ ਏਜੰਟ ਤਰਨਤਾਰਨ ਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਉਥੇ ਗੱਲ ਕਰਨ 'ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਤਰਨਤਾਰਨ ਐਸਐਸਪੀ ਦਰਸ਼ਨ ਸਿੰਘ ਮਾਨ ਦਾ ਮੋਬਾਈਲ ਨੰਬਰ ਦੇ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ।

ਹਰਦੀਪ ਨੇ ਦਸਿਆ ਕਿ 8 ਦਸੰਬਰ ਨੂੰ ਜਦੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਯੂਕਰੇਨ ਤੋਂ ਫੋਨ ਕੀਤਾ ਤਾਂ ਇੰਡੀਆ ਵਿਚ ਰਾਤ ਦੇ ਤਿੰਨ ਵੱਜੇ ਹੋਏ ਸਨ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਐਸਐਸਪੀ ਦਰਸ਼ਨ ਸਿੰਘ ਮਾਨ ਨੇ ਫੋਨ 'ਤੇ ਸਾਰੀ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ ਥਾਣਾ ਸਦਰ ਦੇ ਐਸਐਚਓ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕੀਤੀ।

ਹਰਦੀਪ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਉਸ ਦੇ...


ਇਹ ਮੰਗ ਅਫਗਾਨਿਸਤਾਨ ਦੇ ਸਿਆਸਤਦਾਨਾਂ ਤੇ ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਹੱਕਾਂ ਲਈ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਕਾਰਕੁਨਾਂ ਵੱਲੋਂ ਕੀਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ।

ਸ਼ਨੀਵਾਰ ਨੂੰ ਕਾਬੁਲ ਵਿੱਚ ਮੀਨਾ ਮੰਗਲ ਨਾਂ ਦੀ ਸਾਬਕਾ ਟੀਵੀ ਹੋਸਟ ਦਾ ਗੋਲੀ ਮਾਰ ਕੇ ਕਤਲ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਮੀਨਾ ਸਿਆਸਤ ਵਿੱਚ ਵੀ ਐਕਟਿਵ ਸਨ।

ਅਫਗਾਨਿਸਤਾਨ ਦੀ ਸਰਕਾਰ ਵੱਲੋਂ ਮੀਰਾ ਦੇ ਕਾਤਲਾਂ ਨੂੰ ਜਲਦੀ ਫੜ੍ਹਨ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਅਜੇ ਕਤਲ ਦਾ ਮਕਸਦ ਸਾਫ਼ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਿਆ ਹੈ ਪਰ ਜਾਂਚ ਵਿੱਚ ਪਰਿਵਾਰਕ ਕਲੇਸ਼ ਦੀ ਗੱਲ ਸਾਹਮਣੇ ਆ ਰਹੀ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ-

ਅਫਗਾਨਿਸਤਾਨ ਦੇ ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਅਤੇ ਸਿਵਿਲ ਸੋਸਾਇਟੀ ਗਰੁੱਪਾਂ ਵੱਲੋਂ ਇਸ ਵਾਰਦਾਤ ਦੀ ਜਾਂਚ ਦੀ ਮੰਗ ਕੀਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ।

‘ਮੀਨਾ ਨੂੰ ਮਿਲ ਰਹੀਆਂ ਸਨ ਧਮਕੀਆਂ’

ਅਫਗਾਨਿਸਤਾਨ ਦੀ ਮੰਨੀ-ਪਰਮੰਨੀ ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਹੱਕਾਂ ਲਈ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਕਾਰਕੁਨ ਨੇ ਟਵਿੱਟਰ 'ਤੇ ਖੁਲਾਸਾ ਕੀਤਾ ਕਿ ਮੀਨਾ ਮੰਗਲ ਨੇ ਹਾਲ ਵਿੱਚ ਹੀ ਕੀਤੀ ਸੀ।

ਇਸ ਪੋਸਟ ਵਿੱਚ ਮੀਨਾ ਨੇ ਕਿਹਾ ਸੀ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਜਾਨੋ ਮਾਰਨ ਦੀਆਂ ਧਮਕੀਆਂ ਮਿਲ ਰਹੀਆਂ ਹਨ।

ਮੀਨਾ ਮੰਗਲ ਪੱਤਰਕਾਰਿਤਾ ਦੇ ਪੇਸ਼ੇ ਦੌਰਾਨ ਮੰਗਲ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਟੀਵੀ ਚੈਨਲਾਂ 'ਤੇ ਹੋਸਟਿੰਗ ਕਰਦੀ ਸੀ

 ਅਟੌਰਨੀ ਜਨਰਲ ਦੇ ਬੁਲਾਰੇ ਜਮਸ਼ੀਦ ਰਸੂਲੀ ਨੇ ਬੀਬੀਸੀ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਮੀਨਾ ਮੰਗਲ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਤੋਂ ਦੋ ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਵੱਖ ਹੋ ਗਏ ਸਨ। ਉਸ ਵੇਲੇ ਮੀਨਾ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਵਾਲਿਆਂ ਨੇ ਘਰੇਲੂ ਹਿੰਸਾ ਦੀ ਸ਼ਿਕਾਇਤ ਕੀਤੀ ਸੀ।

... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਮਾਮਲਾ ਫੈਮਲੀ ਕੋਰਟ ਵਿੱਚ ਰੈਫਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਜੋ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਵਾਪਸ ਲੈ ਲਿਆ ਗਿਆ ਸੀ।

ਪੁਲਿਸ ਫਿਲਹਾਲ ਮਾਮਲੇ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ ਪਰ ਅਜੇ ਤੱਕ ਸ਼ੱਕੀਆਂ ਦੀ ਪਛਾਣ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕੀ ਹੈ।

‘ਮਾਤਾ ਪਿਤਾ ਵੱਲੋਂ ਕਾਤਲਾਂ ਨੂੰ ਫੜ੍ਹਨ ਦੀ ਅਪੀਲ’

ਮੀਨਾ ਦੀ ਮੌਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅਫਗਾਨਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਔਰਤਾਂ ਖਿਲਾਫ਼ ਹੁੰਦੀ ਹਿੰਸਾ ਬਾਰੇ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ 'ਤੇ ਕਾਫੀ ਚਰਚਾ ਚੱਲ ਰਹੀ ਹੈ।

ਪੱਤਰਕਾਰ ਮਲਾਲੀ ਬਸ਼ੀਰ ਨੇ ਇੱਕ ਵੀਡੀਓ ਪੋਸਟ ਕੀਤਾ ਹੈ ਜਿਸ 'ਚ ਮੰਗਲ ਦੇ ਮਾਤਾ-ਪਿਤਾ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਕਾਤਲਾਂ ਨੂੰ ਫੜ੍ਹਣ ਦੀ ਅਪੀਲ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।

ਮੰਗਲ ਦੀ ਮਾਂ ਮਲਾਲੀ ਨੇ 'ਸ਼ੱਕੀ ਕਾਤਲ' ਲਿਖਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਦੱਸਿਆ ਹੈ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਮੀਨਾ ਨੂੰ ਕੁਝ ਸਮਾਂ ਪਹਿਲਾਂ ਅਗਵਾ ਵੀ ਕੀਤਾ ਸੀ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਅਟਾਰਨੀ ਜਨਰਲ ਦੇ ਦਫ਼ਤਰ ਦੇ ਕੁਝ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਦੇ ਨਾਮ ਲੈ ਕੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ "ਰਿਸ਼ਵਤ ਦੇਣ ਕਰਕੇ ਅਗਵਾ ਕਰਨ ਵਾਲੇ  ਬਚ ਗਏ ਸਨ।"

ਮੀਨਾ ਮੰਗਲ ਦੀ ਮੌਤ 'ਤੇ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ 'ਤੇ ਸਖ਼ਤ ਪ੍ਰਤਿਕਿਰਿਆ ਆ ਰਹੀ ਹੈ।

ਜਲਾਲ ਮਹਿਸੂਦ ਨਾਮ ਦੇ ਇੱਕ ਵਿਅਕਤੀ ਨੇ ਲਿਖਿਆ ਹੈ, "ਪੱਤਰਕਾਰਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰਨਾ ਬੰਦ ਕਰੋ, ਅੱਤਵਾਦੀ ਪੱਤਰਕਾਰਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰ ਤਾਂ ਸਕਦੇ ਹਨ ਪਰ ਬੇਗ਼ੁਨਾਹ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਦਬਾ ਨਹੀਂ ਸਕਦੇ।"

ਸਲਮਾਨ ਖ਼ਾਨ ਲਿਖਦੇ ਹਨ,  "ਇਸ ਖ਼ਬਰ ਨੇ ਮੇਰੇ ਦਿਲ ਦੇ ਟੁਕੜੇ-ਟੁਕੜੇ ਕਰ ਦਿੱਤੇ ਹਨ। ਅੱਤਵਾਦੀਆਂ ਨੇ ਕਾਬੁਲ ਵਿੱਚ ਅੱਜ ਪਾਸ਼ਤੋ ਕਵੀ ਦਾ ਕਤਲ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।"

  ਅਹਿਮਦ ਸ਼ਕੀਰ ਤਸਰ ਨੇ ਕਤਲ ਦੀ ਨਿੰਦਾ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਲਿਖਿਆ, "ਇਸ ਕਰੀਆ ਯੁੱਧ ਨੇ ਸਾਨੂੰ ਨੈਤਿਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਗਿਰਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਔਰਤਾਂ ਦਾ ਕਤਲ ਅਫ਼ਗਾਨ ਦੀ ਪਰੰਪਰਾ ਵਿੱਚ ਕਦੇ ਨਹੀਂ ਰਿਹਾ। ਇਸ ਘਟਨਾ ਦੀ ਜਾਂਚ ਹੋਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।"

ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਲੋਕ ਮੀਨਾ ਮੰਗਲ ਦੇ ਕਤਲ 'ਤੇ 'ਨਿਆਂ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ' ਦੇ ਨਾਲ ਦੁੱਖ ਜ਼ਾਹਿਰ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।

ਅਹਿਮਦ ਜਮੀਲ ਯੂਸਫ਼ਜ਼ਈ ਲਿਖਦੇ ਹਨ, "ਅੱਤਵਾਦੀ ਬੇਹੱਦ ਤਿਰਹਾਏ ਹਨ ਕਿਉਂਕਿ ਇੱਕ ਮੀਨਾ (ਪਿਆਰ) ਅੱਜ ਫਿਰ ਮਰ ਗਈ।"

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ-

ਤੁਸੀਂ ਇਹ ਵੀਡੀਓ ਵੀ ਦੇਖ ਸਕਦੇ ਹੋ

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM, TWITTERਅਤੇ YouTube 'ਤੇ ਜੁੜੋ।)


ਇਹ ਮੰਗ ਪਹਿਲਾਂ ਵੀ ਕਈ ਵਾਰ ਉੱਠੀ ਹੈ, ਪਰ ਇਸ ਮਤੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਹ ਮੁੜ ਚਰਚਾ ਵਿੱਚ ਆ ਗਈ ਹੈ। ਹੁਣ ਤੱਕ ਸ੍ਰੀ ਦਰਬਾਰ ਸਾਹਿਬ ਵਿਖੇ ਸਿਰਫ਼ ਮਰਦ ਰਾਗੀ ਹੀ ਕੀਰਤਨ ਕਿਉਂ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਔਰਤਾਂ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ ਕਰਦੀਆਂ?

ਕੀ ਸ੍ਰੀ ਦਰਬਾਰ ਸਾਹਿਬ ਅੰਦਰ ਬੀਬੀਆਂ ਦੇ ਕੀਰਤਨ ਕਰਨ ਦੀ ਮਨਾਹੀ ਹੈ? ਕੀ ਹੋਰ ਵੀ ਸੇਵਾਵਾਂ ਨੇ ਜੋ ਬੀਬੀਆਂ ਨਹੀਂ ਕਰਦੀਆਂ ਜਾਂ ਕਰਨ ਦੀ 'ਇਜਾਜ਼ਤ' ਨਹੀਂ? ਇਹਨਾਂ ਸਵਾਲਾਂ ਦੇ ਜਵਾਬ ਲੱਭਣ ਲਈ ਅਸੀਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸਬੰਧਤ ਧਿਰਾਂ ਨਾਲ ਗੱਲਬਾਤ ਕੀਤੀ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਕੀਰਤਨੀ ਜਥਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਬੀਬੀਆਂ ਕੀ ਸੋਚਦੀਆਂ ਹਨ ?

ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਤੋਂ ਇੱਕ ਕੀਰਤਨੀ ਜੱਥੇ ਦੀ ਬੀਬੀ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਇੱਕ ਕੀਰਤਨੀਆ ਹੋਣ ਦੇ ਨਾਤੇ ਮੈਂ ਸ੍ਰੀ ਦਰਬਾਰ ਸਾਹਿਬ ਵਿਖੇ ਕੀਰਤਨ ਕਰਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਰੱਖਦੀ ਹਾਂ ਪਰ ਉਸ ਅਸਥਾਨ ਦੀ ਮਰਿਯਾਦਾ ਨੂੰ ਧਿਆਨ ਵਿੱਚ ਰੱਖਦਿਆਂ ਮੈਂ ਕਦੇ ਇਸ ਇੱਛਾ ਖਾਤਰ ਨਹੀਂ ਲੜਾਂਗੀ।"

ਇਸ ਬੀਬੀ ਨਾਲ ਮੇਰੀ ਫੋਨ 'ਤੇ ਗੱਲਬਾਤ ਹੋਈ। ਉਹ ਇਸੇ ਸ਼ਰਤ ਦੇ ਮੇਰੇ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕਰਨ ਨੂੰ ਰਾਜ਼ੀ ਹੋਏ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪਛਾਣ ਜ਼ਾਹਿਰ ਨਾ ਕੀਤੀ ਜਾਵੇ।

ਇਸ ਬੀਬੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਸ੍ਰੀ ਦਰਬਾਰ ਸਾਹਿਬ ਤਾਂ ਦੂਰ ਕਿਸੇ ਨੇ ਨਿੱਜੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਵੀ ਕੀਰਤਨ ਕਰਾਉਣਾ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਮਰਦ ਕੀਰਤਨੀ ਜੱਥੇ ਨੂੰ ਪਹਿਲ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਕੋਈ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਬੀਬੀਆਂ ਦਾ ਜੱਥਾ ਨਹੀਂ ਚਾਹੀਦਾ ਤਾਂ ਮੈਨੂੰ ਵੀ ਬਹੁਤ ਦੁੱਖ ਪਹੁੰਚਦਾ ਹੈ।"

ਇਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹੋਰ ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਵੀ ਕੀਰਤਨੀ ਜੱਥਿਆਂ ਦੀਆਂ ਬੀਬੀਆਂ ਨਾਲ ਗੱਲ ਹੋਈ, ਸਾਰੀਆਂ ਬੀਬੀਆਂ ਨੇ ਇਸੇ ਸ਼ਰਤ 'ਤੇ ਹੀ ਗੱਲ ਕੀਤੀ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਨਾਮ ਜਨਤਕ ਨਾ ਹੋਵੇ।

ਕੀਰਤਨੀ ਜੱਥੇ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਇੱਕ ਹੋਰ ਬੀਬੀ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਜੇ ਗੁਰੂ ਨੇ ਚਾਹਿਆ ਤਾਂ ਬੀਬੀਆਂ ਸ੍ਰੀ ਦਰਬਾਰ ਸਾਹਿਬ ਵਿਖੇ ਕੀਰਤਨ ਕਰਨਗੀਆਂ। ਜੇ ਨਹੀਂ ਮਨਜੂਰ ਹੋਇਆ ਤਾਂ ਇਹ ਕਿਸੇ ਦੀਆਂ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ਾਂ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਵੀ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕੇਗਾ। ਜੇ ਸਾਨੂੰ ਇਹ ਦਾਤ ਮਿਲਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਦਿਲ ਨੂੰ ਖੁਸ਼ੀ ਹੋਵੇਗੀ ਕਿਉਂਕਿ ਹਰ ਯੋਗ ਇਨਸਾਨ ਸ੍ਰੀ ਦਰਬਾਰ ਸਾਹਿਬ ਵਿਖੇ ਕੀਰਤਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੇਗਾ।"

ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਅਸੀਂ ਹੁਣ ਤੱਕ ਬੀਬੀਆਂ ਦੇ ਸ੍ਰੀ ਦਰਬਾਰ ਸਾਹਿਬ ਵਿਖੇ ਕੀਰਤਨ ਨਾ ਕਰ ਸਕਣ ਦੇ ਕਾਰਨ ਬਾਰੇ ਪੁੱਛਿਆ ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ, "ਉਸ ਅਸਥਾਨ ਦੀ ਮਰਿਯਾਦਾ ਵੀ ਬਰਕਰਾਰ ਰਹਿਣੀ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ। ਮੈਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਇਸ ਬਾਰੇ ਬੋਲਣਾ ਨਹੀਂ ਚਾਹੁੰਦੀ।"

ਕੀਰਤਨ ਕਰਨ ਵਾਲੀਆਂ ਬੀਬੀਆਂ ਦੇ ਕੁਝ ਜੱਥੇ ਸ੍ਰੀ ਦਰਬਾਰ ਸਾਹਿਬ ਵਿਖੇ ਕੀਰਤਨ ਕਰਨ ਦੇ ਹੱਕ ਵਿੱਚ ਹਨ, ਕੁਝ ਵਿਰੋਧ ਵਿੱਚ ਅਤੇ ਕੁਝ ਕੋਈ ਵੀ ਰਾਇ ਨਹੀਂ ਬਣਾ ਸਕੇ ਹਨ।

ਔਰਤਾਂ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕੀਆਂ ਸ੍ਰੀ ਦਰਬਾਰ ਸਾਹਿਬ ਵਿਖੇ ਕੀਰਤਨ ?

ਸਿੱਖ ਬੁੱਧੀਜੀਵੀ ਅਸ਼ੋਕ ਸਿੰਘ ਬਾਗੜੀਆ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਸਿੱਖ ਰਹਿਤ ਮਰਿਯਾਦਾ ਵਿੱਚ ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਕੀਰਤਨ ਕਰਨ ਜਾਂ ਨਾ ਕਰਨ ਬਾਰੇ ਕੁਝ ਨਹੀਂ ਲਿਖਿਆ ਹੈ। ਲਿਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਸੰਗਤ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਿੱਖ ਕੀਰਤਨ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਕੀਰਤਨ ਦੇ ਬਾਕੀ ਵੀ ਜੋ ਨਿਯਮ ਹਨ ਉਹ ਔਰਤ ਜਾਂ ਮਰਦ ਲਈ ਵੱਖਰੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਨਹੀਂ ਲਿਖੇ ਗਏ ਹਨ।"

ਸਿੱਖ ਬੁੱਧੀਜੀਵੀ ਅਸ਼ੋਕ ਸਿੰਘ ਬਾਗੜੀਆਂ ਮੁਤਾਬਕ ਹਾਲੇ ਵੀ “ਸਾਡੇ ਦਿਮਾਗ ਵਿੱਚ ਔਰਤ ਨੂੰ ਨੀਵਾਂ ਦਿਖਾਉਣ ਦੀ ਸੋਚ ਨੇ ਘਰ ਕੀਤਾ ਹੋਇਆ ਹੈ”

"ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਸ੍ਰੀ ਦਰਬਾਰ ਸਾਹਿਬ ਵਿਖੇ ਕੀਰਤਨ ਨਾ ਕਰਨ ਦੇਣਾ ਸਿੱਖੀ ਦੇ ਮੂਲ ਸਿਧਾਂਤਾਂ ਦੇ ਖ਼ਿਲਾਫ ਹੈ। ਉਸ ਜਗ੍ਹਾ ਉੱਤੇ ਜਾਗਰੂਕਤਾ ਦੀ ਘਾਟ ਅਤੇ ਸੌੜੀ ਮਾਨਸਿਕਤਾ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਬੈਠੇ ਹੋਣਾ ਹੀ ਕਾਰਨ ਹੈ ਕਿ ਹੁਣ ਤੱਕ ਬੀਬੀਆਂ ਨੂੰ ਇਹ ਹੱਕ ਨਹੀਂ ਮਿਲ ਸਕਿਆ ਹੈ।"

ਸ੍ਰੀ ਦਰਬਾਰ ਸਾਹਿਬ ਦੇ ਹਜੂਰੀ ਰਾਗੇ ਰਹੇ ਪਦਮ ਸ੍ਰੀ ਭਾਈ ਨਿਰਮਲ ਸਿੰਘ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਔਰਤ ਦੇ ਸਰੀਰ ਅੰਦਰੋਂ ਜਨਮ ਲੈ ਕੇ ਅਸੀਂ ਕੀਰਤਨ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਾਂ, ਸਿੰਘ ਸਾਹਿਬਾਨ ਲੱਗ ਸਕਦੇ ਹਾਂ ਤਾਂ ਔਰਤ ਨੂੰ ਇਹ ਹੱਕ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ। ਮੇਰਾ ਖਿਆਲ ਹੈ ਕਿ ਹਾਲੇ ਵੀ ਸਾਡੇ ਦਿਮਾਗ ਵਿੱਚ ਔਰਤ ਨੂੰ ਨੀਵਾਂ ਦਿਖਾਉਣ ਦੀ ਸੋਚ ਘਰ ਕੀਤੀ ਹੋਈ ਹੈ।"

"ਮੈਂ ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਸ੍ਰੀ ਦਰਬਾਰ ਸਾਹਿਬ ਵਿੱਚ ਕੀਰਤਨ ਕਰਨ ਦੇ ਹੱਕ ਵਿੱਚ ਹਾਂ, ਬਸ਼ਰਤੇ ਉਹ ਰਾਗਾਂ, ਲੈਅ, ਤਾਲ ਵਿੱਚ ਪਰਪੱਕ ਹੋਣ, ਬਾਣੀ ਕੰਠ ਹੋਵੇ ਅਤੇ ਸਾਰੀਆਂ ਯੋਗ ਸ਼ਰਤਾਂ ਪੂਰੀਆਂ ਕਰਦੀਆਂ ਹੋਣ। ਹੁਣ ਵੇਲਾ ਆ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਅਸੀਂ ਔਰਤ ਨੂੰ ਬਰਾਬਰ ਹੱਕ ਦੇਈਏ।"

"ਇਹ ਹੱਕ ਦੇਣ ਲਈ ਕੋਈ ਵੱਖਰਾ ਕਾਨੂੰਨ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਲੋੜ ਨਹੀਂ, ਜੋ ਰੂਟੀਨ ਚੱਲ ਰਿਹਾ ਉਸੇ ਮੁਤਾਬਕ ਚੱਲਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਬਸ ਬੀਬੀਆਂ ਉਹ ਸਾਰੀਆਂ ਸ਼ਰਤਾਂ ਪੂਰੀਆਂ ਕਰਦੀਆਂ ਹੋਣ ਜੋ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹਨ ਅਤੇ ਮੇਰੀ ਨਜ਼ਰ ਵਿੱਚ...


ਇਹ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਵਪਾਰ ਸਮਝੌਤੇ ਨਾਲ ਖੇਤਰ 'ਚ ਚੀਨ ਦਾ ਦਬਦਬਾ ਅਤੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਪਹਿਲਾਂ ਨਾਲੋਂ ਵੀ ਡੂੰਘਾ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ।

ਉਸ ਸਮੇਂ ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਦਲੀਲ ਦਿੱਤੀ ਸੀ ਕਿ 'ਇਸ ਨਾਲ ਦੇਸ 'ਚ ਸਸਤੇ ਚੀਨੀ ਸਮਾਨ ਦਾ ਹੜ੍ਹ ਆ ਜਾਵੇਗਾ ਅਤੇ ਭਾਰਤ 'ਚ ਛੋਟੇ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਨਿਰਮਾਣ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਕਾਰੋਬਾਰੀਆਂ ਲਈ ਉਸੇ ਮੁੱਲ 'ਤੇ ਸਮਾਨ ਦੇ ਪਾਉਣਾ ਮੁਸ਼ਕਿਲ ਹੋਵੇਗਾ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪਰੇਸ਼ਾਨੀ ਵਧੇਗੀ।'

ਪਰ ਐਤਵਾਰ ਨੂੰ ਹੋਏ ਇਸ ਸਮਝੌਤੇ 'ਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਆਸੀਆਨ ਦੇਸਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਭਾਰਤ ਦੇ ਲਈ ਇਸ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਣ ਲਈ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਹਮੇਸ਼ਾ ਹੀ ਖੁੱਲ੍ਹੇ ਰਹਿਣਗੇ। ਜੇਕਰ ਭਵਿੱਖ ਵਿੱਚ ਕਦੇ ਵੀ ਭਾਰਤ ਚਾਹੇ ਤਾਂ ਆਰਸੀਈਪੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਪਰ ਇੱਥੇ ਸਵਾਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ 'ਇਸ ਵਪਾਰ ਸਮੂਹ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਨਾ ਬਣਨ 'ਤੇ ਕੀ ਭਾਰਤ 'ਤੇ ਕੋਈ ਅਸਰ ਪੈ ਸਕਦਾ ਹੈ?

ਪੂਰੀ ਖ਼ਬਰ ਪੜ੍ਹਨ ਲਈ ਇੱਥੇ ਕਲਿੱਕ ਕਰੋ।

ਵੀਡੀਓ: ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨੂੰ ਇੰਝ ਲਿਆਓ ਆਪਣੀ ਹੋਮ ਸਕਰੀਨ ’ਤੇ

95% ਅਸਰਦਾਰ ਨਜ਼ਰ ਆਈ ਮੌਡਰਨਾਕੋਵਿਡ ਵੈਕਸੀਨਪਰ ਇਹ ਸਵਾਲ ਬਾਕੀ

ਮੌਡਰਨਾ ਦੇ ਸਾਇੰਸਦਾਨਾਂ ਨੇ ਵੈਕਸੀਨ ਨੂੰ ਇੰਨੀ ਛੇਤੀ ਵਿਕਸਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਨਵੇਕਲੀ ਤਕਨੀਕ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ

ਅਮਰੀਕੀ ਦਵਾਈ ਨਿਰਮਾਤਾ ਕੰਪਨੀ ਮੌਡਰਨਾ ਦੇ ਡਾਟਾ ਮੁਤਾਬਕ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵੱਲੋਂ ਕੋਵਿਡ ਤੋਂ ਬਚਾਉਣ ਲਈ ਬਣਾਈ ਇੱਕ ਵੈਕਸੀਨ ਨੂੰ ਕਰੀਬ 95 ਫੀਸਦ ਅਸਰਦਾਰ ਦੱਸਿਆ ਜਾ ਰਿਹ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਾ ਹੈ।

ਫਾਈਜ਼ਰ ਤੋਂ ਅਜਿਹੇ ਹੀ ਸਾਰਥਕ ਸਿੱਟੇ ਮਿਲ ਰਹੇ ਹਨ ਅਤੇ ਇਸ ਨਾਲ ਆਤਮ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਵਧਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਟੀਕੇ ਮਹਾਮਾਰੀ ਨੂੰ ਖ਼ਤਮ ਵਿੱਚ ਮਦਦਗਾਰ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ।

ਦੋਵੇਂ ਕੰਪਨੀਆਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਟੀਕਿਆਂ ਨੂੰ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਕਰਨ ਲਈ ਇੱਕ ਵਧੇਰੇ ਪ੍ਰਗਤੀਸ਼ੀਲ ਅਤੇ ਪ੍ਰਯੋਗਾਤਮਕ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕੋਣ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰ ਰਹੀਆਂ ਹਨ।

ਫਿਰ ਵੀ ਕੁਝ ਅਜਿਹੇ ਸਵਾਲ ਹਨ ਜੋ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦਵਾਈਆਂ ਬਾਰੇ ਮਿਲਣੇ ਬਾਕੀ ਹਨ।

ਕੀ ਹਨ ਉਹ ਸਵਾਲ ਜਾਣਨ ਲਈ ਇੱਥੇ ਕਲਿੱਕ ਕਰੋ।

ਭਾਰਤ ਨੂੰ ਗੁਲਾਮ ਬਣਾਉਣ ਵਾਲੀ ਈਸਟ ਇੰਡੀਆ ਕੰਪਨੀ ਦਾ ਆਖ਼ਰ ਕੀ ਬਣਿਆ

ਮੁਗ਼ਲ ਬਾਦਸ਼ਾਹ ਆਲਮ ਦੂਜੇ ਈਸਟ ਇੰਡੀਆ ਕੰਪਨੀ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰੀ ਲਾਰਡ ਕਲਾਈਵ ਨੂੰ ਬੰਗਾਲ ਦਾ ਸੰਪੂਰਨ ਅਧਿਕਾਰ ਸੌਂਪਦੇ ਹੋਏ

ਜਦੋਂ ਈਸਟ ਇੰਡੀਆ ਕੰਪਨੀ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਆਈ ਤਾਂ ਦੁਨੀਆਂ ਦੇ ਕੁੱਲ ਉਤਪਾਦਨ ਦਾ ਇੱਕ ਚੌਥਾਈ ਇੱਥੇ ਹੀ ਹੁੰਦਾ ਸੀ। ਜਦਕਿ ਪਿੱਛੇ ਬ੍ਰਿਟੇਨ ਵਿੱਚ ਦੁਨੀਆਂ ਦੇ ਕੁੱਲ ਉਤਪਾਦਨ ਦਾ ਮਹਿਜ਼ ਤਿੰਨ ਫ਼ੀਸਦੀ ਤਿਆਰ ਹੁੰਦਾ ਸੀ ਅਤੇ ਉਹ ਇੱਕ ਖੇਤੀ ਪ੍ਰਧਾਨ ਅਰਥਚਾਰਾ ਸੀ।

ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਉਸ ਸਮੇਂ ਮੁਗਲ ਬਾਦਸ਼ਾਹ ਅਕਬਰ ਦਾ ਰਾਜ ਸੀ ਤੇ ਭਾਰਤ ਨੂੰ ਸੋਨੇ ਦੀ ਚਿੜੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ ਯੂਰਪ ਦੀਆਂ ਮੁੱਖ ਤਾਕਤਾਂ ਪੁਰਤਗਾਲ ਅਤੇ ਸਪੇਨ ਵਪਾਰ ਵਿੱਚ ਬਰਤਾਨੀਆਂ ਨੂੰ ਪਿੱਛੇ ਛੱਡ ਚੁੱਕੀਆਂ ਸਨ।

ਜਦੋਂ ਈਸਟ ਇੰਡੀਆ ਕੰਪਨੀ ਇੱਥੇ ਆਈ ਤਾਂ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਅੰਦਾਜ਼ਾ ਵੀ ਨਹੀਂ ਹੋਣਾ ਕਿ ਕੰਪਨੀ ਆਪਣੇ ਦੇਸ਼ ਤੋਂ ਵੀਹ ਗੁਣਾ ਵੱਡੇ, ਦੁਨੀਆਂ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਧਨੀ ਦੇਸਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਅਤੇ ਤਕਰੀਬਨ ਉਸ ਦੀ ਇੱਕ ਚੌਥਾਈ ਆਬਾਦੀ 'ਤੇ ਸਿੱਧੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸ਼ਾਸਨ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਹੈ।

ਪਰ ਈਸਟ ਇੰਡੀਆ ਕੰਪਨੀ ਦਾ ਆਖ਼ਰ ਬਣਿਆ ਕੀ, ਜਾਣਨ ਲਈ ਇੱਥੇ ਕਲਿੱਕ ਕਰੋ।

5 ਚੁਣੌਤੀਆਂ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਜੋਅ ਬਾਇਡਨ ਨੂੰ ਨਜਿੱਠਣਾ ਪਵੇਗਾ

ਇਹ ਸਥਿਤੀ ਅਜਿਹੀ ਹੈ ਕਿ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ ਕਿ ਬਾਇਡਨ ਨੂੰ ਆਪਣੀਆਂ ਕੁਝ ਖਹਾਇਸ਼ੀ ਯੋਜਨਾਵਾਂ 'ਤੇ ਕੰਮ ਕਰਨਾ ਦਾ ਮੌਕਾ ਹੀ ਨਾ ਮਿਲੇ

ਕੋਰੋਨਾਵਾਇਰਸ ਮਹਾਂਮਾਰੀ ਦੇ ਦੌਰ ਵਿੱਚ ਹੋਈਆਂ ਅਮਰੀਕੀ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ ਡੋਨਲਡ ਟਰੰਪ ਨੂੰ ਹਰਾ ਕੇ ਜੋਅ ਬਾਇਡਨ ਦੇਸ ਦੇ 46ਵੇਂ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਬਣਨ ਦੀ ਤਿਆਰੀ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।

ਅਗਲੇ ਚਾਰ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਜੋ ਕਈ ਚੁਣੌਤੀਆਂ ਪੇਸ਼ ਆਉਣ ਵਾਲੀਆਂ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਚੁਣੌਤੀ ਹੋਵੇਗੀ ਕਾਂਗਰਸ ਵਿੱਚ ਰਿਪਬਲੀਕਨ ਆਗੂਆਂ ਨੂੰ ਮਨਾਉਣਾ। ਕਾਂਗਰਸ ਵਿੱਚ ਕਈ ਰਿਪਬਲੀਕਨ ਆਗੂ ਹਨ।

ਅਹੁਦੇ ਦੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਲੈਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਵਿਦੇਸ਼ ਨੀਤੀ, ਕੋਰੋਨਾ ਮਹਾਂਮਾਰੀ ਦੇ ਇਲਾਵਾ ਅਮਰੀਕੀ ਅਰਥਵਿਵਸਥਾ ਨੂੰ ਫਿਰ ਤੋਂ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਨ ਵਰਗੇ ਮੁੱਦੇ ਹਨ। ਅਰਥਵਿਵਸਥਾ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਸਾਹਮਣੇ ਪੰਜ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਸਵਾਲ ਹੋਣਗੇ।

 ਪੂਰੀ ਖ਼ਬਰ ਪੜ੍ਹਨ ਲਈ ਇੱਥੇ ਕਲਿੱਕ ਕਰੋ।

ਓਬਾਮਾ ਨੇ ਕਿਸ ਅਧਾਰ 'ਤੇ ਕਿਹਾ, 'ਅਮਰੀਕਾ ਵੰਡਿਆ ਗਿਆ'

ਓਬਾਮਾ ਨੇ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਵਧੇ ਆਪਸੀ ਪਾੜੇ 'ਤੇ ਚਿੰਤਾ ਜ਼ਾਹਿਰ ਕੀਤੀ ਹੈ

ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਸਾਬਕਾ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਤੇ...


ਇਹ ਯਾਦਗਾਰ 1984 ਸਿੱਖ ਕਤਲੇਆਮ ਦੇ ਪੀੜਤਾਂ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਸੀ ਅਤੇ ਇਸ 'ਤੇ ਜਰਨੈਲ ਸਿੰਘ ਭਿੰਡਰਾਵਾਲੇ ਦੀ ਤਸਵੀਰ ਵੀ ਬਣੀ ਹੋਈ ਸੀ

ਲਾਈਬ੍ਰੇਰੀ ਬੋਰਡ ਦੇ ਟਰੱਸਟੀਆਂ ਦੇ ਮੁਖੀ ਨਿਕੋਲਸ ਫੋਰਟਸਨ ਨੇ ਨੌਰਵਿਚ ਬੁਲੇਟਿਨ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ, "ਓਟਿਸ ਲਾਈਬ੍ਰੇਰੀ ਤੇ ਦਿ ਨੌਰਵਿਚ ਮੌਨੂਮੈਂਟਸ ਕਮੇਟੀ, ਯਾਦਗਾਰ 'ਤੇ ਲੱਗੀ ਪਲੇਟ, ਝੰਡਿਆਂ ਤੇ ਤਸਵੀਰ ਨੂੰ ਹਟਾਉਣ ਲਈ ਸਹਿਮਤ ਹੈ।"

ਮੈਕਸੀਕੋ ਤੋਂ ਡਿਪੋਰਟ ਹੋਏ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਨੌਜਵਾਨ ਨੇ ਦੱਸੀ ਹੱਡਬੀਤੀ

ਪੰਜਾਬ ਦਾ ਰਹਿਣ ਵਾਲਾ ਇਹ ਨੌਜਵਾਨ ਉਨ੍ਹਾਂ 311 ਭਾਰਤੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਸੀ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ 18 ਅਕਤੂਬਰ ਨੂੰ ਮੈਕਸੀਕੋ ਤੋਂ ਭਾਰਤ ਡਿਪੋਰਟ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

ਉਸ ਨੇ ਦੱਸੀ ਆਪਣੀ ਹੱਡਬੀਤੀ ਦੱਸਦਿਆ ਕਿਹਾ , "ਬਾਹਰੋਂ ਤਾਲਾ ਲਾ ਕੇ ਕਰੰਟ ਛੱਡ ਦਿੰਦੇ ਸੀ।"

ਉਸ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ 2-3 ਭਰਤੀਆਂ ਵਿੱਚ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ ਪਰ ਕੁਝ ਨਹੀਂ ਬਣਿਆ ਤੇ ਸੋਚਿਆ ਕੇ ਬਾਹਰ ਜਾ ਕੇ ਕੁਝ ਕਰ ਲਈਏ।

ਉਹ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਜਦੋਂ ਭਾਰਤ ਤੋਂ ਤੁਰਦੇ ਹਾਂ ਉਦੋਂ ਤੋਂ ਸੰਕਟ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਤੇ ਜਿਹੜੇ ਏਅਰਪੋਰਟ ਤੋਂ ਲੈਣ ਆਉਂਦੇ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਕੋਲ ਪਿਸਤੌਲ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਜਿਹੜੇ ਘਰ 'ਚ ਰੱਖਦੇ ਹਨ ਉੱਥੇ ਵੀ ਬਾਹਰੋਂ ਤਾਲਾ ਲਾ ਕੇ ਕਰੰਟ ਛੱਡ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਵਿਸਥਾਰ 'ਚ ਖ਼ਬਰ ਪੜ੍ਹਨ ਲਈ ਇੱਥੇ ਕਲਿੱਕ ਕਰੋ।

ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਸ਼ਾਸਿਤ ਕਸ਼ਮੀਰ 'ਚ ਅਸੀਂ ਅੱਤਵਾਦੀ ਕੈਂਪ ਤਬਾਹ ਕੀਤੇ: ਜਨਰਲ ਬਿਪਿਨ ਰਾਵਤ

ਭਾਰਤੀ ਫੌਜ ਨੇ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਹੈ ਕ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਿ ਤੰਗਧਾਰ ਸੈਕਟਰ ਦੇ ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਸ਼ਾਸਿਤ ਕਸ਼ਮੀਰ ਵਿਚ ਅੱਤਵਾਦੀ ਕੈਂਪਾਂ ਅਤੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਫੌਜ ਦੇ ਬੰਕਰਾਂ ਨੂੰ ਤਬਾਹ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।

ਭਾਰਤ ਦੇ ਫੌਜ ਮੁਖੀ ਜਨਰਲ ਬਿਪਿਨ ਰਾਵਤ ਨੇ ਕਿਹਾ ਹੈ, "ਕਾਰਵਾਈ ਵਿੱਚ 6 ਤੋਂ 10 ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਰੇਂਜਰਸ ਮਾਰੇ ਗਏ ਅਤੇ ਤਕਰੀਬਨ ਇੰਨੇ ਹੀ ਅੱਤਵਾਦੀ ਮਾਰੇ ਜਾ ਚੁੱਕੇ ਹਨ। ਅਸੀਂ ਯਕੀਨ ਨਾਲ ਕਹਿ ਸਕਦੇ ਹਾਂ ਕਿ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ 3 ਅੱਤਵਾਦੀ ਕੈਂਪਾਂ ਨੂੰ ਤਬਾਹ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਚੌਥੇ ਕੈਂਪ ਨੂੰ ਵੀ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਿਆ ਹੈ।"

"ਜੇਕਰ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਕਾਰਵਾਈ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਕਰਦਾ ਰਿਹਾ ਤਾਂ ਅਸੀਂ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਕਾਰਵਾਈ ਅੱਗੇ ਵੀ ਕਰਾਂਗੇ।" ਪੂਰੀ ਖ਼ਬਰ ਇੱਥੇ ਕਲਿੱਕ ਕਰ ਕੇ ਪੜ੍ਹੋ।

ਭਾਜਪਾ MLA ਦੀ 'ਵੋਟ ਜਿੱਥੇ ਮਰਜ਼ੀ ਪਾ ਦਿਓ ਨਿਕਲਣੀ ਫੁੱਲ 'ਤੇ ਹੀ ਹੈ' ਵਾਲੇ ਬਿਆਨ 'ਤੇ ਸਫ਼ਾਈ

"ਵੋਟ ਜਿੱਥੇ ਮਰਜ਼ੀ ਪਾ ਦਿਓ ਨਿਕਲਣੀ ਫੁੱਲ 'ਤੇ ਹੀ ਹੈ", ਇਹ ਸ਼ਬਦ ਇੱਕ ਵਾਈਰਲ ਵੀਡੀਓ 'ਚ ਹਰਿਆਣਾ ਦੇ ਅਸੰਧ ਤੋਂ ਭਾਜਪਾ ਵਿਧਾਇਕ ਬਖਸ਼ੀਸ਼ ਸਿੰਘ ਵਿਰਕ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਨ ਕਰਦਿਆਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਸ਼ਬਦਾਂ ਦਾ ਪ੍ਰਗਟਾਵਾ ਕਰਦੇ ਦਿਖਾਈ ਦੇ ਰਹੇ ਹਨ।

ਭਾਵੇਂ ਕਿ ਬਖ਼ਸ਼ੀਸ਼ ਸਿੰਘ ਵਿਰਕ ਨੇ ਬੀਬੀਸੀ ਸਹਿਯੋਗੀ ਸਤ ਸਿੰਘ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕਰਦਿਆਂ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਵੀਡੀਓ ਵਿੱਚ ਅਜਿਹਾ ਕੁਝ ਨਹੀਂ ਬੋਲਿਆ, ਉਹ ਚੋਣ ਕਮਿਸ਼ਨ ਦਾ ਸਨਮਾਨ ਕਰਦੇ ਹਨ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ ਕਿ ਵੀਡੀਓ ਪੁਰਾਣੀ ਲੋਕ ਸਭਾ ਚੋਣਾਂ ਦੇ ਵੇਲੇ ਦੀ ਹੋਵੇ, ਜਦੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਮੋਦੀ ਨੂੰ ਵੋਟ ਦੇਣ ਦੀ ਅਪੀਲ ਕੀਤੀ ਸੀ।"

ਕਰਨਾਲ ਦੇ ਡਿਪਟੀ ਕਮਿਸ਼ਨਰ ਵਿਨੈ ਸਿੰਘ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਵਿਰਕ ਨੂੰ ਰਿਟਰਨਿੰਗ ਅਫਸਰ ਵੱਲੋਂ ਨੋਟਿਸ ਜਾਰੀ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਕੋਲੋਂ ਜਵਾਬ ਦਾ ਇੰਤਜ਼ਾਰ ਹੈ।" ਪੂਰੀ ਖ਼ਬਰ ਪੜ੍ਹਨ ਲਈ ਕਲਿੱਕ ਕਰੋ।

ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਪੰਜਾਬ 'ਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਬੈਂਕ ਖਾਤੇ ਸੀਲ ਹੋਏ

ਫਰਾਂਸ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਪੈਰਿਸ ਵਿੱਚ ਹੋਈ ਫਾਈਨੈਂਸ਼ਲ ਐਕਸ਼ਨ ਟਾਸਕ ਫੋਰਸ (FATF) ਦੀ ਬੈਠਕ ਵਿੱਚ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਨੂੰ ਚਿਤਾਵਨੀ ਮਿਲੀ ਕਿ ਜੇਕਰ ਫਰਵਰੀ 2020 ਤੱਕ ਉਸ ਨੇ ਕੱਟੜਪੰਥੀਆਂ ਨੂੰ ਫੰਡਿੰਗ ਨਹੀਂ ਰੋਕੀ ਤਾਂ ਇਸ ਨੂੰ ਬਲੈਕ ਲਿਸਟ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਜਾਵੇਗਾ।

ਟਾਸਕ ਫੋਰਸ ਨੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਨੂੰ ਗ੍ਰੇਅ ਲਿਸਟ ਵਿੱਚ ਬਰਕਰਾਰ ਰੱਖਣ ਦਾ ਫ਼ੈਸਲਾ ਕੀਤਾ ਹੈ।

ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਕੱਟੜਪੰਥੀਆਂ ਨੂੰ ਮਿਲਣ ਵਾਲੀ ਆਰਥਿਕ ਮਦਦ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਵਿੱਚ ਕਥਿਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਨਾਕਾਮ ਰਹਿਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਅਗਸਤ ਵਿੱਚ ਗ੍ਰੇਅ-ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕਰ ਲਿਆ ਗਿਆ ਸੀ।

ਦਰਅਸਲ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਨੇ ਇਸ ਲਿਸਟ ਵਿੱਚੋਂ ਨਿਕਲਣ ਲਈ ਪਿਛਲੇ ਛੇ ਮਹੀਨਿਆਂ ਦੌਰਾਨ ਦੋ ਗੱਲਾਂ ਵੱਲ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਧਿਆਨ ਦਿੱਤਾ ਸੀ। ਪਹਿਲਾ ਕੱਟੜਪੰਥ ਅਤੇ ਦੂਜਾ ਪਾਬੰਦੀਸ਼ੁਦਾ ਸੰਗਠਨਾਂ ਨੂੰ ਮਿਲਣ ਵਾਲੀ ਆਰਥਿਕ ਮਦਦ ਦੇ ਰਾਹ ਬੰਦ ਕਰਨੇ। ਪੂਰੀ ਖ਼ਬਰ ਇੱਥੇ ਕਲਿੱਕ ਕਰ ਕੇ ਪੜ੍ਹੋ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ-

ਇਹ ਵੀਡੀਓ ਜ਼ਰੂਰ ਦੇਖੋ

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM, TWITTERਅਤੇ YouTube 'ਤੇ ਜੁੜੋ)


ਇਹ ਯੂਟਰਸ ਟਰਾਂਸਪਲਾਂਟ ਇਸ ਲਈ ਖਾਸ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਲਈ ਇੱਕ ਮ੍ਰਿਤਕ ਔਰਤ ਦੀ ਕੁੱਖ ਵਰਤੀ ਗਈ ਹੈ।

ਸਾਲ 2016 ਵਿੱਚ ਬ੍ਰਾਜ਼ੀਲ ਦੇ ਸਾਓ ਪਾਊਲੋ ਵਿੱਚ ਇਹ ਯੂਟਰਸ ਟਰਾਂਸਪਲਾਂਟ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਇਹ ਆਪਰੇਸ਼ਨ ਜਿਹੜਾ 10 ਘੰਟੇ ਤੱਕ ਚੱਲਿਆ ਸੀ। ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਜਣਨ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਲਈ ਡਾਕਟਰੀ ਇਲਾਜ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਗਈ। 32 ਸਾਲਾ ਮਾਂ ਬਿਨਾਂ ਕੁੱਖ ਦੇ ਹੀ ਜੰਮੀ ਸੀ।

ਇੱਕ ਸਾਧਾਰਨ ਪ੍ਰੈਗਨੈਂਸੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ 15 ਦਸੰਬਰ 2017 ਨੂੰ ਢਾਈ ਕਿੱਲੋ ਦੇ ਬੱਚੇ ਨੇ ਜਨਮ ਲਿਆ

ਹੁਣ ਤੱਕ ਜਿਉਂਦੇ ਡੋਨਰਾਂ ਨਾਲ 39 ਯੂਟਰਸ ਟਰਾਂਸਪਲਾਂਟ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ। ਜਿਸਦੇ ਨਾਲ 11 ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਪਰ ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦੇ ਮ੍ਰਿਤਕ ਡੋਨਰਾਂ ਤੋਂ ਕੀਤੇ ਗਏ 10 ਟਰਾਂਸਪਲਾਂਟ ਫੇਲ੍ਹ ਹੋ ਗਏ ਜਾਂ ਫਿਰ ਗਰਭਪਾਤ ਹੋ ਗਿਆ।

ਡਰੱਗਜ਼ ਦਿੱਤੇ ਗਏ

ਇਸ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ, ਕੁੱਖ ਦਾਨ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਮਾਂ ਤਿੰਨ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਮਾਂ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਦਿਮਾਗ ਵਿੱਚ ਬਲੀਡਿੰਗ ਹੋਣ ਕਾਰਨ 40 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ 'ਚ ਹੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ।

ਬੱਚਾ ਜੰਮਣ ਵਾਲੀ ਮਾਂ ਵਿੱਚ ਮੇਅਰ ਰੋਕੀਟੈਂਸੀ ਕਸਟਰ ਹਾਊਸਰ ਦੇ ਲੱਛਣ ਸਨ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਹਰ 4500 ਔਰਤਾਂ ਪਿੱਛੇ ਇੱਕ ਔਰਤ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸਦੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ ਯੂਟਰਸ ਸਹੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕੰਮ ਨਹੀਂ ਕਰਦੀ।

ਹਾਲਾਂਕਿ, ਉਸ ਦੀਆਂ ਓਵਰੀਜ਼ ਬਿਲਕੁਲ ਠੀਕ ਸੀ। ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਡਾਕਟਰ ਅਸਾਨੀ ਨਾਲ ਉਸਦੇ ਅੰਡੇ ਹਟਾ ਸਕਦੇ ਸਨ ਅਤੇ ਪਿਤਾ ਦੇ ਸਪਰਮ ਨਾਲ ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਜਣਨ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਕਰ ਸਕਦੇ ਸਨ।

ਉਸ ਸਮੇਂ ਮਹਿਲਾ ਨੂੰ ਡਰੱਗਜ਼ ਵੀ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਤਾਂ ਜੋ ਉਸਦਾ ਇਮਊਨ ਸਿਸਟਮ ਟਰਾਂਸਪਲਾਂਟ ਨੂੰ ਰਿਜੈਕਟ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਚਾ ਸਕੇ।

'ਮੈਡੀਕਲ ਮੀਲਪੱਥਰ '

ਇਸ ਸਭ ਤੋਂ ਕਰੀਬ 6 ਹਫ਼ਤੇ ਬਾਅਦ ਉਸ ਨੂੰ ਪੀਰੀਅਡ ਆਉਣੇ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਗਏ। 7 ਮਹੀਨੇ ਬਾਅਦ ਜਣਨ ਅੰਡਿਆ ਨੂੰ ਅੰਦਰ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਇੱਕ ਸਾਧਾਰਨ ਪ੍ਰੈਗਨੈਂਸੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ 15 ਦਸੰਬਰ 2017 ਨੂੰ ਢਾਈ ਕਿੱਲੋ ਦੇ ਬੱਚੇ ਨੇ ਜਨਮ ਲਿਆ।

ਸਾਓ ਪਾਊਲੋ ਦੇ ਹਸਪਤਾਲ ਦੀ ਡਾਕਟਰ ਦਾਨੀ ਇਜਜ਼ੇਨਬਰਗ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ,''ਜਿਉਂਦੇ ਡੋਨਰ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾ ਯੂਟਰਸ ਟਰਾਂਸਪਲਾਂਟ ਇੱਕ ਮੈਡੀਕਲ ਵਿਗਿਆਨ ਦਾ ਮੀਲ ਪੱਥਰ ਹੈ। ਜਿਸ ਨਾਲ ਕਈ ਔਰਤਾਂ ਲਈ ਜਣੇਪੇ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਪੈਦਾ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਸੀ।

'ਉਤਸੁਕਤਾ'

"ਹਾਲਾਂਕਿ, ਜਿਉਂਦੇ ਡੋਨਰ ਵੇਲੇ ਕਈ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਹਦਾਇਤਾਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ ਜਿਵੇਂ ਡੋਨਰ ਪਰਿਵਾਰਕ ਮੈਂਬਰ ਜਾਂ ਨੇੜੇ ਦਾ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ ਹੋਵੇ।''

ਲੰਡਨ ਦੇ ਇੰਪੀਰੀਅਲ ਕਾਲਜ ਦੇ ਡਾ. ਸਰਡਜਾਨ ਸਾਸੋ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਇਸਦੇ ਨਤੀਜੇ ਸਮੇਂ ਬਹੁਤ ਹੀ ਉਤਸੁਕਤਾ ਸੀ।

ਇਹ ਵੀਡੀਓਜ਼ ਵੀ ਤੁਹਾਨੂੰ ਪਸੰਦ ਆਉਣਗੀਆ

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM, TWITTERਅਤੇ YouTube 'ਤੇ ਜੁੜੋ।)


ਇਹ ਰਾਖਵਾਂਕਰਨ ਮੌਜੂਦਾ 50 ਫੀਸਦੀ ਦੇ ਰਾਖਵੇਂਕਰਨ ਤੋਂ ਉੱਪਰ ਹੋਵੇਗਾ। ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਸਰਕਾਰ ਇਸ ਬਾਰੇ ਲੋਕ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਬਿੱਲ ਲਿਆਵੇਗੀ, ਲੋਕ ਸਭਾ ਤੋਂ ਪਾਸ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਰਾਜਸਭਾ ਤੋਂ ਵੀ ਪਾਸ ਹੋਣਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਜਾਵੇਗਾ।

ਰਾਜਸਭਾ ਤੋਂ ਪਾਸ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਦੀ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਮਿਲਣ ’ਤੇ ਹੀ ਇਹ ਕਾਨੂੰਨ ਲਾਗੂ ਹੋ ਸਕੇਗਾ। ਇਸ ਨਾਲ ਰਿਜ਼ਰਵੇਸ਼ਨ ਦੀ ਫੀਸਦ 50 ਤੋਂ ਵੱਧ ਕੇ 60 ਫੀਸਦੀ ਹੋ ਜਾਵੇਗੀ।

ਮੋਦੀ ਸਰਕਾਰ ਮੰਗਲਵਾਰ ਨੂੰ ਇਸ ਰਾਖਾਵੇਂਕਰਨ ਨੂੰ ਲਾਗੂ ਕਰਨ ਲਈ ਸੰਸਦ ਵਿੱਚ ਸੰਵਿਧਾਨ ਵਿੱਚ ਸੋਧ ਕਰਨ ਲਈ ਬਿਲ ਲਿਆ ਸਕਦੀ ਹੈ।

ਪੀਟੀਆਈ ਅਨੁਸਾਰ 8 ਲੱਖ ਤੋਂ ਘੱਟ ਸਾਲਾਨਾ ਆਮਦਨ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਅਤੇ 5 ਏਕੜ ਤੱਕ ਜ਼ਮੀਨ ਦੇ ਮਾਲਿਕਾਂ ਨੂੰ ਰਾਖਵਾਂਕਰਨ ਦਿੱਤਾ ਜਾਵੇਗਾ।

ਰਾਜ ਮੰਤਰੀ ਵਿਜੇ ਸਾਂਪਲਾ ਨੇ ਵੀ ਇਸ ਬਾਰੇ ਨੇ ਟਵਿੱਟਰ ਤੇ ਇਸ ਬਾਰੇ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦਿੱਤੀ ਕਿ ਆਖਿਰ ਜਨਰਲ ਵਰਗ ਦੇ ਕਿਹੜੇ ਹਿੱਸੇ ਨੂੰ ਰਾਖਵਾਂਕਰਨ ਦਾ ਫਾਇਦਾ ਹੋਵੇਗਾ।

ਭਾਜਪਾ ਦੇ ਸਾਬਕਾ ਆਗੂ ਯਸ਼ਵੰਤ ਸਿਨਹਾ ਨੇ ਮੋਦੀ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਇਸ ਪ੍ਰਸਤਾਵਿਤ ਫੈਸਲੇ ਨੂੰ ਇੱਕ ਜੁਮਲਾ ਕਰਾਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।

ਕਾਂਗਰਸ ਵੱਲੋਂ ਜਨਰਲ ਵਰਗ ਦੇ ਪਿਛੜੇ ਵਰਗੇ ਨੂੰ ਰਾਖਵਾਂਕਰਨ ਦਿੱਤੇ ਜਾਣ ਦੇ ਮਤੇ ਨੂੰ ਚੋਣਾਂ ਦੇ ਮੌਸਮ ਦਾ ਸ਼ਗੂਫਾ ਦੱਸਿਆ ਹੈ।

ਕਾਂਗਰਸ ਦੇ ਬੁਲਾਰੇ ਅਭਿਸ਼ੇਕ ਸਿੰਘਵੀ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਮੋਦੀ ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ 4 ਸਾਲ 8 ਮਹੀਨੇ ਤੱਕ ਇਹ ਫੈਸਲਾ ਲੈਣ ਦੀ ਸੋਝੀ ਨਹੀਂ ਆਈ ਤੇ ਚੋਣ ਜ਼ਾਬ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਤਾ ਲਗਣ ਤੋਂ ਤਿੰਨ ਮਹੀਨਿਆਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਐਲਾਨ ਕਿਉਂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।''

ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਅਰਵਿੰਦ ਕੇਜਰੀਵਾਲ ਨੇ ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਮਨਸ਼ਾ ’ਤੇ ਸਵਾਲ ਤਾਂ ਚੁੱਕੇ ਹਨ ਪਰ ਕਿਹਾ ਕਿ ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਸੰਸਦ ਦਾ ਸੈਸ਼ਨ ਅੱਗੇ ਵਧਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।

ਆਲ ਇੰਡਆ ਜਾਟ ਆਰਕਸ਼ਨ ਸੰਘਰਸ਼ ਸਮਿਤੀ ਦੇ ਕੌਮੀ ਪ੍ਰਧਾਨ ਯਸ਼ਪਾਲ ਮਲਿਕ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਮੋਦੀ ਸਰਕਾਰ ਵੱਲੋਂ ਜਨਰਲ ਵਰਗ ਲਈ ਆਰਥਿਕ ਆਧਾਰ 'ਤੇ ਐਲਾਨਿਆ ਰਾਖਵੇਂਕਰਨ ਚੋਣਾਂ ਦੇ ਮੌਸਮ ਦਾ ਲੌਲੀਪੌਪ ਹੈ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ, "ਜਦੋਂ ਤੱਕ 50 ਫੀਸਦ ਦੀ ਹੱਦ ਨੂੰ ਸੰਵਿਧਾਨਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਖ਼ਤਮ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਉਦੋਂ ਤੱਕ ਅਜਿਹੇ ਐਲਾਨ ਦਾ ਕੋਈ ਫਾਇਦਾ ਨਹੀਂ ਹੈ।''

ਕੁਰਕਸ਼ੇਤਰ ਤੋਂ ਮੈਂਬਰ ਪਾਰਲੀਮੈਂਟ ਰਾਜਕੁਮਾਰ ਸੈਣੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਚੋਣਾਂ ਤੋਂ ਠੀਕ ਪਹਿਲਾਂ ਕੀਤੇ ਅਜਿਹੇ ਐਲਾਨ ਨੂੰ ਗੰਭੀਰਤਾ ਨਾਲ ਨਹੀਂ ਲੈਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ, "ਮੈਂ ਸਮਝਦਾ ਹਾਂ ਕਿ ਸਾਰਿਆਂ ਵਰਗਾਂ ਨਾਲ ਸਹਿਮਤੀ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਸਾਨੂੰ ਆਬਾਦੀ ਦੇ ਆਧਾਰ 'ਤੇ ਰਾਖਵਾਂਕਰਨ ਤੈਅ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।''

ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਆਂਬੇਡਕਰ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਜਿੱਥੇ ਤੱਕ ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਦਾ ਮਾਮਲਾ ਹੈ ਕਿ ਉਸ ਨੇ ਸਾਫ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਰਾਖਵਾਂਕਰਨ ਸਮਾਜਿਕ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ ਦੇ ਪਿਛੜੇਪਨ ਦੇ ਆਧਾਰ ’ਤੇ ਦਿੱਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਆਰਥਿਕ ਆਧਾਰ ’ਤੇ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।''

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ

"ਇਸ ਲਈ ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਵਿੱਚ ਇਹ ਬਿਲਕੁੱਲ ਟਿਕੇਗਾ ਨਹੀਂ। ਕਿਉਂਕਿ ਸਰਕਾਰ ਜਾਣਦੀ ਹੈ ਕਿ ਅਗਲੇ ਪੰਜ ਸਾਲ ਉਹ ਨਹੀਂ ਆਉਣ ਵਾਲੀ ਇਸ ਲਈ ਅਜਿਹੀਆਂ ਮੁਸ਼ਕਿਲਾਂ ਪੈਦਾ ਕੀਤੀਆਂ ਜਾ ਰਹੀਆਂ ਹਨ।''

ਕੇਂਦਰੀ ਵਿੱਤ ਰਾਜ ਮੰਤਰੀ ਸ਼ਿਵ ਪ੍ਰਤਾਪ ਸ਼ੁਕਲਾ ਨੇ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਫੈਸਲਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਸੀ ਅਤੇ ਇਸ ਦਾ ਸਿਆਸਤ ਨਾਲ ਕੋਈ ਲੈਣਾ-ਦੇਣਾ ਨਹੀਂ ਹੈ।

ਮੋਦੀ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਇਸ ਫੈਸਲੇ ਨਾਲ ਕਿਸ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਮਿਲੇਗਾ ਲਾਭ

ਕੀ ਸਵਰਣਾਂ ਦੀ ਨਾਰਾਜ਼ਗੀ ਦੂਰ ਹੋਵੇਗੀ

ਸੀਨੀਅਰ ਪੱਤਰਕਾਰ ਨੀਰਜਾ ਚੌਧਰੀ ਨੇ ਇਸ ਬਾਰੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਮੋਦੀ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਇਸ ਕਦਮ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਭਾਵਨਾ ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ ਹੋਏ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਚੋਣਾਂ ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਹੈ। ਨਤੀਜਿਆਂ ਤੋਂ ਸਪਸ਼ਟ ਸੀ ਕਿ ਆਰਥਿਕ ਮੁੱਦੇ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਅਹਿਮ ਹਨ। ਮੱਧ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਤਾਂ ਸਵਰਣ ਭਾਜਪਾ ਤੋਂ ਖ਼ਾਸੇ ਨਾਰਾਜ਼ ਸਨ, ਕੁਝ ਸਵਰਣਾਂ ਨੇ ਤਾਂ ਉੱਥੇ ਆਪਣੀ ਵੱਖਰੀ ਪਾਰਟੀ ਵੀ ਬਣਾ ਲਈ ਸੀ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਉਸ ਨੂੰ ਮਹਿਜ਼ ਅੱਧਾ ਫੀਸਦੀ ਵੋਟ ਹੀ ਮਿਲੇ ਪਰ ਉਹ ਸੰਦੇਸ਼ ਦੇਣ ਵਿੱਚ ਕਾਮਯਾਬ ਰਹੇ।

ਇਹ ਕਦਮ ਭਾਜਪਾ ਲਈ ‘ਤੁਰਪ ਦਾ ਇੱਕਾ’ ਕਿਵੇਂ ਬਣ ਸਕਦਾ ਹੈ

ਮੋਦੀ ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਕੈਬਨਿਟ ਵੱਲੋਂ ਸਵਰਣਾਂ ਨੂੰ ਰਾਕਵਾਂਕਰਨ ਦੇਣ ਦੇ ਪਾਸ ਕੀਤੇ ਗਏ ਮਤੇ ਦੀਆਂ ਤਕਨੀਕੀ ਰੁਕਾਵਟਾਂ ਜੋ ਕੋਈ ਵੀ ਹੋਣ ਪਰ ਇੱਕ ਗੱਲ ਪੱਕੀ ਹੈ ਕਿ ਕੋਈ ਵੀ ਸਿਆਸੀ ਧਿਰ ਇਸ ਦਾ ਵਿਰੋਧ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦੀ।

ਅਜਿਹਾ ਵੀ ਨਹੀਂ ਹੈ ਕਿ ਅਜਿਹੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਪਿਛਲੀ ਵਾਰ ਡਾ਼ ਮਨਮੋਹਨ ਸਿੰਘ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਾਲੀ ਯੂਪੀਏ ਸਰਕਾਰ ਨੇ 2014 ਵਿੱਚ ਅਜਿਹੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ ਸੀ ਜਿਸ ਨੂੰ ਸੁਪਰੀਮ...


ਇਹ ਰੋਸ ਮੁਜ਼ਾਹਰਾ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਨਰਿੰਦਰ ਮੋਦੀ ਦੇ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਦੀ ਜਨਰਲ ਅਸੈਂਬਲੀ ਵਿੱਚ ਭਾਸ਼ਣ ਤੋਂ ਠੀਕ ਇੱਕ ਦਿਨ ਪਹਿਲਾਂ ਹੋਵੇਗਾ। ਇੱਕ ਸਾਂਝੀ ਪ੍ਰੈੱਸ ਕਾਨਫਰੰਸ ਵਿੱਚ ਨੁਮਾਇੰਦਿਆਂ ਨੇ ਕਿਹਾ ਦੇਸ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਵਿੱਚ ਕਸ਼ਮੀਰੀਆਂ ਦੇ ਹੱਕਾਂ ਲਈ ਆਵਾਜ਼ ਚੁੱਕੀ ਜਾਵੇਗੀ।

ਇਨ੍ਹਾਂ ਅਗੂਆਂ ਨੇ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਕਿ ਜਦੋਂ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਰੋਸ ਮੁਜ਼ਾਹਰਾ ਹੋਵੇਗਾ ਤਾਂ ਕੌਮਾਂਤਰੀ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਵੀ ਸਿੱਖ ਯੂਥ ਆਫ ਅਮਰੀਕਾ, ਹੋਰ ਸਿੱਖ ਜਥੇਬੰਦੀਆਂ, ਤਮਿਲ ਅਤੇ ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਡਾਇਸਪੋਰਾ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਦਫ਼ਤਰ ਦੇ ਬਾਹਰ ਵੀ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕਰੇਗਾ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ-

ਸ਼੍ਰੋਮਣੀ ਅਕਾਲੀ ਦਲ (ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ) ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਸਿਮਰਨਜੀਤ ਸਿੰਘ ਮਾਨ ਨੇ ਕਿਹਾ,  '' ਘਾਟੀ ਦੀ ਆਬਾਦੀ 40 ਦਿਨਾਂ ਤੋਂ ਵੀ ਵੱਧ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਕੈਦ ਹੈ। ਇਸ ਸਬੰਧ ਵਿੱਚ ਸਿਆਸੀ ਪਾਰਟੀਆਂ, ਮਨੁੱਖੀ ਅਧਿਕਾਰ ਜਥੇਬੰਦੀਆਂ ਦੇ ਕਸ਼ਮੀਰੀਆਂ ਦੇ ਹੱਕ ਵਿੱਚ ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਜੰਤਰ-ਮੰਤਰ ਵਿਖੇ ਇਕੱਠੇ ਹੋਣਗੇ।''

ਦਲ ਖ਼ਾਲਸਾ ਦੇ ਬੁਲਾਰੇ ਕੰਵਰਪਾਲ ਸਿੰਘ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਹਾਲਾਂਕਿ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਲਈ ਕਸ਼ਮੀਰ ਦੇ ਮੁੱਦੇ 'ਤੇ ਬਹੁਤ ਕੁਝ ਕਰਨ ਦੀ ਗੁੰਜਾਇਸ਼ ਬਾਕੀ ਹੈ।

ਯੂਨਾਈਟਡ ਅਕਾਲੀ ਦਲ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਗੁਰਦੀਪ ਸਿੰਘ ਬਠਿੰਡਾ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਸੀ,  ''ਪੂਰਾ ਦੇਸ ਡਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਵਿਰੋਧੀ ਧਿਰਾਂ, ਗ਼ੈਰ-ਸਰਕਾਰੀ ਸਮੂਹ, ਮਨੁੱਖੀ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਦੇ ਰੱਖਿਅਕ ਵੀ ਤਣਾਅ ਵਿਚੋਂ ਲੰਘ ਰਹੇ ਹਨ।''

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ-... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਇਹ ਵੀ ਦੇਖੋ:

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM, TWITTERਅਤੇ YouTube 'ਤੇ ਜੁੜੋ।)


ਇਹ ਲਿਸਟ ਸ਼ਨੀਵਾਰ ਸਵੇਰੇ 10 ਵਜੇ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀ ਗਈ। ਬੀਬੀਸੀ ਪੱਤਰਕਾਰ ਪ੍ਰਿਅੰਕਾ ਦੂਬੇ ਇਸ ਵੇਲੇ ਅਸਾਮ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਗੁਹਾਟੀ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਹਨ।

ਸੂਬੇ ਦੇ ਤਕਰੀਬਨ 41 ਲੱਖ ਲੋਕ ਫਿਲਹਾਲ ਵਿਚਾਲੇ ਲਟਕੀ ਆਪਣੀ ਨਾਗਰਿਕਤਾ ਦਾ ਭਵਿੱਖ ਜਾਣਨ ਲਈ ਇਸ ਸੂਚੀ ਦੀ ਉਡੀਕ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।

ਪਰ ਅਖੀਰ ਇਹ ਐਨਆਰਸੀ ਸੂਚੀ ਹੈ ਕੀ?

ਸੌਖੀ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਅਸੀਂ ਐਨਆਰਸੀ ਨੂੰ ਅਸਾਮ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੇ ਭਾਰਤੀ ਨਾਗਰਿਕਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸਮਝ ਸਕਦੇ ਹਾਂ।

ਇਹ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਦਰਅਸਲ ਅਸਾਮ ਵਿੱਚ ਗੈਰ-ਕਾਨੂੰਨੀ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਦਾਖਲ ਹੋਏ ਕਥਿਤ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ੀਆਂ ਵਿਰੁੱਧ ਛੇ ਸਾਲਾਂ ਦੇ ਲੰਬੇ ਅੰਦੋਲਨ ਦਾ ਨਤੀਜਾ ਹੈ।

ਇਸ ਜਨ ਅੰਦੋਲਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅਸਾਮ ਸਮਝੌਤੇ 'ਤੇ ਦਸਤਖ਼ਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਅਤੇ 1986 'ਚ ਨਾਗਰਿਕਤਾ ਐਕਟ (ਸਿਟੀਜ਼ਨਸ਼ਿਪ ਐਕਟ) ਵਿੱਚ ਸੋਧ ਕਰਕੇ ਅਸਾਮ ਲਈ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਤਜਵੀਜ ਲਿਆਂਦੀ ਗਈ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਸਿਟੀਜ਼ਨਸ਼ਿਪ ਐਕਟ

ਸਿਟੀਜ਼ਨਸ਼ਿਪ ਐਕਟ ਦੀ ਧਾਰਾ 6 A ਦੇ ਤਹਿਤ, ਜੇ ਤੁਸੀਂ 1 ਜਨਵਰੀ, 1966 ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਅਸਾਮ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੇ ਹੋ ਤਾਂ ਤੁਸੀਂ ਭਾਰਤੀ ਨਾਗਰਿਕ ਹੋ।

ਜੇ ਤੁਸੀਂ ਜਨਵਰੀ 1966 ਅਤੇ 25 ਮਾਰਚ 1971 ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਅਸਾਮ ਵਿੱਚ ਆਏ ਹੋ ਤਾਂ ਤੁਹਾਡੇ ਆਉਣ ਦੀ ਤਰੀਕ ਦੇ 10 ਸਾਲਾਂ ਬਾਅਦ ਤੁਹਾਨੂੰ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਨਾਗਰਿਕ ਵਜੋਂ ਰਜਿਸਟਰ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ।

ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਵੋਟ ਪਾਉਣ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰ ਵੀ ਦਿੱਤੇ ਜਾਣਗੇ। ਅਤੇ ਜੇ ਤੁਸੀਂ 25 ਮਾਰਚ, 19... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

71 ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋ ਗਏ ਹੋ - ਜੋ ਕਿ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਲਿਬਰੇਸ਼ਨ ਵਾਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਰਤ ਦੀ ਵੀ ਤਰੀਕ ਹੈ - ਤਾਂ ਫੌਰਨ ਟ੍ਰਿਬਿਊਨਲ ਦੁਆਰਾ ਇੱਕ ਗੈਰਕਾਨੂੰਨੀ ਪਰਵਾਸੀ ਵਜੋਂ ਸ਼ਨਾਖਤ ਕਰਦਿਆਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਡਿਪੋਰਟ ਯਾਨਿ ਕਿ ਵਾਪਸ ਭੇਜ ਦਿੱਤਾ ਜਾਵੇਗਾ। ਇਸੇ ਕਾਨੂੰਨ ਦੇ ਹਿਸਾਬ ਨਾਲ ਐਨਆਰਸੀ ਤਿਆਰ ਕੀਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ।

ਪਰ ਇੱਥੇ ਇਹ ਜਾਣਨਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਅਸਾਮ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੀ ਐਨਆਰਸੀ ਨਹੀਂ ਹੈ ਅਤੇ ਨਾ ਹੀ ਇਸ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਭਾਜਪਾ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਸੂਬੇ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰੀ ਐਨਆਰਸੀ 1951 ਵਿੱਚ ਤਿਆਰ ਕਰਵਾਈ ਗਈ ਸੀ।

ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਦੀ ਨਿਗਰਾਨੀ

ਸਾਲ 2005 ਵਿੱਚ ਤਤਕਾਲੀ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਮਨਮੋਹਨ ਸਿੰਘ ਦੀ ਪ੍ਰਧਾਨਗੀ ਹੇਠ ਹੋਈ ਬੈਠਕ ਵਿੱਚ ਅਸਾਮ ਸਰਕਾਰ ਅਤੇ ਆਲ ਅਸਾਮ ਸਟੂਡੈਂਟਸ ਯੂਨੀਅਨ ਯਾਨਿ ਆਸੂ ਦੇ ਨਾਲ ਕੇਂਦਰ ਨੇ ਵੀ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ ਸੀ।

ਇਸ ਬੈਠਕ ਵਿੱਚ ਇਹ ਫੈਸਲਾ ਲਿਆ ਗਿਆ ਸੀ ਕਿ ਅਸਾਮ ਵਿਚ ਐਨਆਰਸੀ ਨੂੰ ਅਪਡੇਟ ਕੀਤਾ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।

ਇਸੇ ਸਾਲ ਦੂਜੀ ਵੱਡੀ ਤਬਦੀਲੀ ਵਿੱਚ ਗੈਰਕਨੂੰਨੀ ਪ੍ਰਵਾਸੀ ਨਜ਼ਰਬੰਦੀ ਐਕਟ (ਇਲੀਗਲ ਮਾਈਗ੍ਰੈਂਟ ਡਿਟਰਮੀਨੇਸ਼ਨ ਐਕਟ) ਦੀ ਵੈਧਤਾ ਖ਼ਤਮ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਅਦਾਲਤ ਨੇ ਐਨਆਰਸੀ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ ਖੁਦ ਨੂੰ ਨਾਗਰਿਕ ਸਾਬਤ ਕਰਨ ਦੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਸੂਬੇ ਤੋਂ ਹਟਾਕੇ ਆਮ ਲੋਕਾਂ ਉੱਤੇ ਪਾ ਦਿੱਤੀ।

ਪਹਿਲੀ ਵਾਰੀ ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ 2009 ਵਿੱਚ ਇਸ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਇਆ ਅਤੇ 2014 ਵਿੱਚ ਅਸਾਮ ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਐਨਆਰਸੀ ਨੂੰ ਅਪਡੇਟ ਕਰਨ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰਨ ਦੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ ਦਿੱਤੇ।

ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਾਲ 2015 ਤੋਂ ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਦੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਹੇਠ ਪੂਰੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਇੱਕ ਵਾਰੀ ਫਿਰ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਈ।

ਕੌਣ ਹੈ ਅਸਾਮ ਦਾ ਨਾਗਰਿਕ

ਹੁਣ ਇਸ ਲੰਬੀ-ਚੌੜੀ ਅਤੇ ਸਖ਼ਤ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਦੇ ਤਹਿਤ ਤਿੰਨ ਕਰੋੜ 29 ਲੱਖ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਖੁਦ ਨੂੰ ਅਸਾਮ ਦੇ ਨਾਗਰਿਕ ਹੋਣ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਕਰਦਿਆਂ ਅਰਜ਼ੀਆਂ ਦਾਖਲ ਕੀਤੀਆਂ।

ਪਰ 30 ਜੁਲਾਈ, 2018 ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਹੋਏ ਐਨਆਰਸੀ ਦੇ ਡਰਾਫ਼ਟ ਵਿੱਚ 40 ਲੱਖ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਨਾਮ ਸ਼ਾਮਲ ਨਹੀਂ ਸਨ।

ਫਿਰ ਇਸ ਸਾਲ 26 ਜੂਨ ਨੂੰ ਇੱਕ ਨਵੀਂ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ ਇੱਕ ਲੱਖ ਨਵੇਂ ਨਾਵਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਲਿਸਟ ਵਿੱਚੋਂ ਬਾਹਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ।

ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ 31 ਅਗਸਤ ਨੂੰ ਕੁੱਲ 41 ਲੱਖ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਨਾਗਰਿਕਤਾ ਦੇ ਭਵਿੱਖ ਬਾਰੇ ਪਤਾ ਲੱਗੇਗਾ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਐਨਆਰਸੀ ਵਿੱਚ ਖੁਦ ਨੂੰ ਨਾਗਰਿਕ ਸਾਬਤ ਕਰਨ ਦਾ ਮੌਕਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।

ਇਸ ਲਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੀ 'ਵਿਰਾਸਤ' ਅਤੇ 'ਲਿੰਕੇਜ' ਸਾਬਤ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਕਾਗਜ਼ਾਤ ਐਨਆਰਸੀ ਦਫ਼ਤਰ ਵਿੱਚ ਜਮ੍ਹਾ ਕਰਨੇ ਸੀ।

ਇਨ੍ਹਾਂ ਕਾਗਜ਼ਾਂ ਵਿੱਚ 1951 ਦੀ ਐਨਆਰਸੀ ਵਿੱਚ ਆਇਆ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਨਾਮ, 1971 ਤੱਕ ਦੀ ਵੋਟਿੰਗ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ ਆਏ ਨਾਮ, ਜ਼ਮੀਨ ਦੇ ਕਾਗਜ਼, ਸਕੂਲ ਅਤੇ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਾਈ ਦੇ ਸਬੂਤ, ਜਨਮ ਸਰਟੀਫ਼ਿਕੇਟ ਅਤੇ ਮਾਪਿਆਂ ਦੇ ਵੋਟਰ ਕਾਰਡ, ਰਾਸ਼ਨ ਕਾਰਡ, ਐਲਆਈਸੀ ਪਾਲਿਸੀ, ਪਾਸਪੋਰਟ, ਡਰਾਈਵਿੰਗ ਲਾਈਸੈਂਸ, ਰਫਿਊਜੀ...


ਇਹ ਲੋਕ ਪਾਬਲੋ ਐਸਕੋਬਾਰ ਦਾ ਕਤਲ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਸਨ, ਜੋ ਉਸ ਵੇਲੇ ਕੋਲੰਬੀਆ ਹੀ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਦੁਨੀਆਂ ਭਰ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਖ਼ਤਰਨਾਕ ਮੰਨੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਮੈਡਲਿਨ ਡਰੱਗਸ ਕਾਰਟੇਲ ਦਾ ਮੁਖੀ ਹੁੰਦਾ ਸੀ। ਜੁਰਮ ਦੀ ਦੁਨੀਆਂ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਪਾਬਲੋ ਐਸਕੋਬਾਰ ਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਅਮੀਰ ਗੈਂਗਸਟਰ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਪਾਬਲੋ ਐਸਕੋਬਾਰ ਦੀ ਪਛਾਣ ਦੁਨੀਆਂ ਭਰ ਵਿੱਚ ਕੋਕੀਨ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੇ ਨਿਰਮਾਤਾ ਅਤੇ ਡਿਸਟ੍ਰੀਬਿਊਟਰ ਦੀ ਸੀ, ਉਸ ਵੇਲੇ ਦੁਨੀਆਂ ਭਰ ਵਿੱਚ ਕੋਕੀਨ ਦੇ ਕੁੱਲ ਕਾਰੋਬਾਰ ਦੇ 80 ਫੀਸਦੀ ਹਿੱਸੇ ਉੱਤੇ ਐਸਕੋਬਾਰ ਦਾ ਕਬਜ਼ਾ ਸੀ।

ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਫੌਜ ਦੀ ਸਪੈਸ਼ਲ ਏਅਰ ਸਰਵਿਸ ਦੇ ਸਾਬਕਾ ਕਰਮਚਾਰੀ ਮੈਕਲੇਜ਼ ਨੂੰ ਪਾਬਲੋ ਐਸਕੋਬਾਰ ਨੂੰ ਮਾਰਣ ਦੀ ਸੁਪਾਰੀ ਕੋਲੰਬੀਆ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਵਿਰੋਧੀਆਂ ਨੇ ਦਿੱਤੀ ਸੀ।

ਇੱਕ ਨਵੀਂ ਡੌਕੀਊਮੈਂਟਰੀ 'ਕਿਲਿੰਗ ਐਸਕੋਬਾਰ' 'ਚ ਇਸ ਨਾਕਾਮ ਮਿਸ਼ਨ ਅਤੇ ਉਸ ਪਿੱਛੇ ਦੇ ਸ਼ਖ਼ਸ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਨੂੰ ਦਿਖਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ।

ਕਹਾਣੀ

ਫ਼ਿਲਮਸਾਜ਼ ਡੇਵਿਡ ਵਹਿਟਨੀ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਗਲਾਸਗੋ 'ਚ 1942 'ਚ ਜੰਮੇ ਮੈਕਲੇਜ਼ ਇੱਕ ਗੁੰਝਲਦਾਰ ਸ਼ਖਸੀਅਤ ਸਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਾਫ਼ੀ ਉਤਰਾਅ-ਚੜ੍ਹਾਅ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕੀਤਾ ਸੀ।

ਮੈਕਲੇਜ਼ ਸਕੌਟਲੈਂਡ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੇ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਉੱਪ-ਨਗਰ ਰਿਡਡਿਰੀ ਵਿੱਚ ਵੱਡੇ ਹੋਏ।

ਇਸ ਦੇ ਕੋਲ ਹੀ ਬਰਲਿਨਨੇ ਦੀ ਉਹ ਜੇਲ੍ਹ ਵੀ ਸੀ, ਜਿੱਥੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮਾਪਿਆਂ ਦਾ ਸਮਾਂ ਲੰਘਿਆ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਦੇ ਪਿਤਾ ਬੇਹੱਦ ਸਖ਼ਤ ਅਤੇ ਹਿੰਸਕ ਵਿਅਕਤੀ ਸਨ।

ਹੁਣ 78 ਸਾਲ ਦੇ ਹੋ ਚੁੱਕੇ ਮੈਕਲੇਜ਼ ਇਸ ਫ਼ਿਲਮ ਵਿੱਚ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, ''ਕਿਸੇ ਦੇ ਕਤਲ ਕਰਨ ਦੀ ਟ੍ਰੇਨਿੰਗ ਮੈਨੂੰ ਫ਼ੌਜ 'ਚ ਮਿਲੀ ਸੀ, ਪਰ ਮੇਰੇ ਅੰਦਰ ਦਾ ਲੜਾਈ ਵਾਲਾ ਸੁਭਾਅ ਗਲਾਸਗੋ ਤੋਂ ਆਇਆ ਸੀ।''

ਮੈਕਲੇਜ਼ ਦੱਸਦੇ ਹਨ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣਾ ਘਰ ਛੱਡਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ 17 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਫ਼ੌਜ ਜੁਆਇਨ ਕੀਤੀ। ਇਸ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਦਿਸ਼ਾ ਦਿੱਤੀ, ਉਹ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਆਰਮੀ ਦੀ ਪੈਰਾਸ਼ੂਟ ਰੈਜੀਮੈਂਟ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹੋਏ ਅਤੇ ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਫ਼ੌਜ ਦੀ ਐਲੀਟ ਰੈਜੀਮੈਂਟ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਬਣੇ।

1980 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ ਪੀਟਰ ਦੱਖਣ ਅਫ਼ਰੀਕੀ ਦੀ ਡਿਫੈਂਸ ਫੋਰਸ ਵਿੱਚ ਸਨ

ਉਹ ਸਪੈਸ਼ਲ ਏਅਰ ਸਰਵਿਸ ਦੀ ਯੂਨਿਟ ਵੱਲ ਬੋਰਨਿਓ ਦੇ ਜੰਗਲਾਂ ਵਿੱਚ ਹੋਏ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਰਹੇ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ 1969 ਵਿੱਚ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਫੌਜ ਨੂੰ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਉਹ ਆਪਣੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਖ਼ਰਾਬ ਫ਼ੈਸਲਾ ਮੰਨਦੇ ਹਨ।

ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਹ ਇੱਕ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇੱਕ ਆਪਣੀ ਨੌਕਰੀਆਂ ਬਦਲਦੇ ਰਹੇ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੌਕਰੀਆਂ ਵਿੱਚ ਖ਼ੁਦ ਨੂੰ ਫਿੱਟ ਨਹੀਂ ਪਾ ਰਹੇ ਸਨ। ਉਹ ਇੱਕ ਦਮ ਗੁਆਚੇ ਜਿਹੇ ਰਹਿਣ ਲੱਗੇ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਹਮਲਾਵਰੀ ਸੋਚ ਵੱਧ ਚੁੱਕੀ ਸੀ, ਉਹ ਇੰਨੇ ਹਮਲਾਵਰ ਹੋ ਗਏ ਸੀ ਕਿ ਆਪਣੀ ਗਰਲਫ੍ਰੈਂਡ 'ਤੇ ਤਸ਼ਦੱਦ ਕਾਰਨ ਜੇਲ੍ਹ ਤੱਕ ਜਾਣਾ ਪਿਆ।

ਇਸ ਨਵੀਂ ਫ਼ਿਲਮ ਨੂੰ ਮੈਕਲੇਜ਼ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਿਨਾਂ ਦੇ ਕਰੀਅਰ ਨੂੰ ਮੁੜ ਤੋਂ ਜੀਵਤ ਕਰ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਦੋਂ ਉਹ ਕਿਰਾਏ ਦੇ ਕਾਤਲ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਅੰਗੋਲਿਆਈ ਸਿਵਿਲ ਵਾਰ, ਜ਼ਿੰਬਾਵੇ ਅਤੇ ਦੱਖਣ ਅਫ਼ਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਸਰਗਰਮ ਸਨ।

ਅੰਗੋਲਾ 'ਚ 1976 ਵਿੱਚ ਮੈਕਲੇਜ਼ ਦੀ ਮੁਲਾਕਾਤ ਡੇਵ ਟੌਮਕਿੰਸ ਨਾਲ ਹੋਈ। ਟੌਮਕਿੰਸ ਕੋਈ ਰੈਗੂਲਰ ਫ਼ੌਜੀ ਨਹੀਂ ਸਨ ਸਗੋਂ ਉਹ ਡੀਲ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕਾਤਲਾਂ ਦੀ ਘਾਟ ਪੂਰੀ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਦੋਵੇਂ ਚੰਗੇ ਦੋਸਤ ਬਣ ਗਏ ਅਤੇ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਐਸਕੋਬਾਰ ਦੇ ਕਤਲ ਲਈ ਟੌਮਕਿੰਸ ਨੇ ਮੈਕਲੇਜ਼ ਨਾਲ ਰਾਬਤਾ ਕੀਤਾ ਸੀ।

ਜੌਰਜ ਸਾਲਸੇਡੋ ਕੋਲੰਬੀਆ ਵਿੱਚ ਐਸਕੋਬਾਰ ਦੇ ਵਿਰੋਧੀ ਗੈਂਗ ਕਾਲੀ ਕਾਰਟੇਲ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਸਨ। ਉਹ ਐਸਕੋਬਾਰ ਉੱਤੇ ਹਮਲੇ ਨੂੰ ਕੋਰਡੀਨੇਟ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਟੌਮਕਿੰਸ ਨੂੰ ਇਸ ਦੇ ਲਈ ਇੱਕ ਟੀਮ ਬਣਾਉਣ ਨੂੰ ਕਿਹਾ। ਮੈਕਲੇਜ਼ ਪਹਿਲੇ ਅਜਿਹੇ ਸ਼ਖ਼ਸ ਸਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਸੰਪਰਕ ਸਾਧਿਆ ਗਿਆ।

ਮੈਕਲੇਜ਼ ਨੇ ਦੱਸਿਆ, ''ਜੇ ਤੁਹਾਡੇ ਕੋਲ ਜ਼ਰੂਰੀ ਅਨੁਭਵ ਨਾ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਫ਼ਿਰ ਤੁਹਾਨੂੰ ਪਾਬਲੋ ਐਸਕੋਬਾਰ ਦੇ ਕਤਲ ਲਈ ਸੰਪਰਕ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ। ਮੈਨੂੰ ਉਸ ਦਾ ਕਤਲ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਝਿਝਕ ਨਹੀਂ ਸੀ, ਮੈਂ ਇਸ ਨੂੰ ਕਤਲ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਨਹੀਂ ਦੇਖ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਮੈਂ ਉਸ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਟਾਰਗੇਟ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਦੇਖ ਰਿਹਾ ਸੀ।''

ਕਾਲੀ ਕਾਰਟੇਲ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਗੈਂਗਸਟਰ ਇਸ ਗੱਲ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਬੇਫ਼ਿਕਰ ਸਨ ਕਿ ਐਸਕੋਬਾਰ ਦਾ ਕਤਲ ਉਦੋਂ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਉਹ ਆਪਣੇ ਆਲੀਸ਼ਾਨ ਫਾਰਮ ਹਾਊਸ ਨੇਪਲਸ ਇਸਟੇਟ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਹੋਵੇ।

ਬੰਦੂਕਾਂ ਅਤੇ ਬੰਬ

ਇਹ...


ਇਹ ਲੋਕ ਪੰਚਾਇਤ ਵਲੋਂ ਅਲਾਟ ਹੋਏ ਕਨੂੰਨੀ ਪਲਾਟਾਂ ਦੀ ਰਾਖ਼ੀ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਇਲਜ਼ਾਮ ਹੈ ਕਿ ਕੁਝ ਨਿਹੰਗ ਜ਼ਮੀਨ 'ਤੇ ਜ਼ਬਰੀ ਕਬਜ਼ੇ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।

..ਤੇ ਸੰਤੋਸ਼ੀ ਭੁੱਖ ਹੀ ਨਾਲ ਹੀ ਮਰ ਗਈ

ਬਲਾਗ: ਸ਼ਰਮ ਜਿੰਨਕੋ ਮਗਰ ਆਤੀ ਨਹੀਂ..

ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਦਲਿਤ ਭਾਈਚਾਰੇ ਅਤੇ ਨਿਹੰਗ ਸਿੰਘਾਂ ਵਿਚਾਲੇ ਜ਼ਮੀਨੀਂ ਝਗੜੇ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਕਈ ਦਿਨਾਂ ਤੋਂ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਤਣਾਅ ਬਣਿਆਂ ਹੋਇਆ ਹੈ।

ਕਬਜ਼ੇ ਲਈ ਖ਼ੂਨੀ ਟਕਰਾਅ

ਸ਼ਾਹਪੁਰ ਕਲਾਂ ਸੰਗਰੂਰ ਜਿਲ੍ਹੇ ਦਾ ਔਸਤ ਅਬਾਦੀ ਵਾਲਾ ਪਿੰਡ ਹੈ। ਬੀਤੇ 15 ਅਕਤੂਬਰ ਨੂੰ ਨਿਹੰਗਾਂ ਅਤੇ ਦਲਿਤਾਂ ਵਿਚਾਲੇ ਜ਼ਮੀਨੀ ਰੌਲ਼ੇ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਇੱਥੇ ਟਕਰਾਅ ਹੋ ਗਿਆ।

ਜਿਸ ਵਿਚ ਇੱਕ ਦਲਿਤ ਤੇਜਾ ਸਿੰਘ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ ਸੀ। ਇਸ ਝਗੜੇ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਔਰਤ ਸਮੇਤ ਦਸ ਵਿਅਕਤੀ ਜ਼ਖ਼ਮੀਂ ਹੋ ਗਏ ਸਨ ਅਤੇ ਦੋ ਨਿਹੰਗ ਸਿੰਘਾਂ ਵੀ ਜਖ਼ਮੀਂ ਹੋਏ ਸਨ।

ਕੀ ਹੈ ਜ਼ਮੀਨ ਦਾ ਵਿਵਾਦ

ਪਿੰਡ ਦੀ ਸਰਪੰਚ ਜਸਪਾਲ ਕੌਰ ਦੇ ਪਤੀ ਗੁਰਦੇਵ ਸਿੰਘ ਮੁਤਾਬਕ ਪਿੰਡ ਦੇ ਬਾਹਰਵਾਰ ਨਿਹੰਗ ਸਿੰਘਾਂ ਦੀ ਛਾਉਣੀ ਹੈ।

ਗੁਰਦੇਵ ਸਿੰਘ ਨੇ ਦਾਆਵਾ ਕੀਤਾ ਕਿ ਛਾਉਣੀ ਦੇ ਨਾਲ ਲਗਦੀ ਜਗ੍ਹਾ ਪੰਚਾਇਤ ਵੱਲੋਂ ਦਲਿਤ ਭਾਈਚਾਰੇ ਦੇ 54 ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਨੂੰ ਘਰ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਹਿੱਸੇਵੰਡ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ।

ਇਸ ਦੀ ਮਾਲਕੀ ਵੀ ਇਹਨਾਂ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਦੇ ਨਾਂ ਤਬਦੀਲ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ ਪਰ ਲਗਪਗ ਦੋ ਕੁ ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਨਿਹੰਗ ਸਿੰਘਾਂ ਵੱਲੋਂ ਇਸ ਥਾਂ 'ਤੇ ਹੱਕ ਜਤਾਉਣ ਨਾਲ ਦਲਿਤ ਇਸ ਜਗ੍... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਹਾ ਤੇ ਕਬਜ਼ੇ ਤੋਂ ਵਾਂਝੇ ਰਹਿ ਗਏ ।

#MeToo: "ਮੇਰੇ ਵਰਗਾ ਤਜਰਬਾ ਕਰੀਬ ਹਰ ਕੁੜੀ ਦਾ ਹੈ"

'ਗਾਂ ਮਰੇ ਤਾਂ ਅੰਦੋਲਨ, ਦਲਿਤਾਂ ਦੀਆਂ ਮੌਤਾਂ 'ਤੇ ਚੁੱਪੀ'

 ਇਸ ਮਾਮਲੇ ਸਬੰਧੀ ਐਸ ਡੀ ਐਮ ਸੁਨਾਮ ਦੀ ਅਦਾਲਤ ਵਿਚ ਕੇਸ ਵੀ ਚੱਲ ਰਿਹਾ ਹੈ।

ਗੁਰਦੇਵ ਸਿੰਘ ਮੁਤਾਬਕ 15 ਅਕਤੂਬਰ ਨੂੰ ਮਾਮਲਾ ਓਦੋਂ ਤੂਲ ਫੜ ਗਿਆ ਜਦੋਂ ਨਿਹੰਗ ਸਿੰਘਾਂ ਨੇ ਇਸ ਵਿਵਾਦਤ ਜ਼ਮੀਨ 'ਤੇ 'ਕਬਜੇ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼' ਕੀਤੀ ਤਾਂ ਦੋਹਾਂ ਧਿਰਾਂ ਵਿਚ ਤਕਰਾਰ ਹੋ ਗਿਆ।

ਦਲਿਤਾਂ 'ਚ ਮਾਤਮ ਦਾ ਮਾਹੌਲ

ਪਿੰਡ ਸ਼ਾਹਪੁਰ ਵਿੱਚ ਦਲਿਤ ਅਬਾਦੀ ਪਿੰਡ ਦੇ ਇਕ ਪਾਸੇ ਵਸੀ ਹੋਈ ਹੈ। ਤੰਗ ਗਲੀਆਂ ਅਤੇ ਛੋਟੇ ਛੋਟੇ ਖਸਤਾ ਹਾਲ ਘਰਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਹੀ ਤੇਜਾ ਸਿੰਘ ਦਾ ਘਰ ਹੈ ਜੋ ਕਿ ਪਿੰਡ ਦੇ ਸਾਬਕਾ ਪੰਚਾਇਤ ਮੈਂਬਰ ਵੀ ਸਨ।

'ਗਾਂ ਮਰੇ ਤਾਂ ਅੰਦੋਲਨ, ਦਲਿਤਾਂ ਦੀਆਂ ਮੌਤਾਂ 'ਤੇ ਚੁੱਪੀ'

ਭਾਰਤੀ ਹੋਣ 'ਤੇ ਕਿਉਂ ਮਾਣ ਹੋਏ, ਜਦੋਂ ਅਸੀਂ 'ਅਛੂਤ' ਹਾਂ'

ਤੇਜਾ ਸਿੰਘ ਦੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਸੋਗ ਦਾ ਮਾਹੌਲ ਹੈ, ਲੋਕ ਪਰਿਵਾਰ ਨਾਲ ਦੁੱਖ ਸਾਂਝਾ ਕਰਨ ਆ ਰਹੇ ਹਨ।

 ਤੇਜਾ ਸਿੰਘ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਜਸਵੀਰ ਸਿੰਘ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਸੀ ਕਿ ਅਜਿਹਾ ਹਮੇਸ਼ਾਂ ਗਰੀਬਾਂ ਨਾਲ ਹੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਇਸੇ ਕਰਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕਨੂੰਨੀ ਅਲਾਟ ਕੀਤੇ ਪਲਾਟਾਂ ਲਈ ਵੀ ਖੂਨ ਦੇਣਾ ਪੈ ਰਿਹਾ ਹੈ ਜਦਕਿ ਰਸੂਖ਼ਦਾਰ ਲੋਕ ਗੈਰ ਕਨੂੰਨੀ ਤੌਰ ਤੇ ਹੀ ਪਿੰਡ ਦੀ ਸ਼ਾਮਲਾਟ ਦੱਬੀ ਬੈਠੇ ਹਨ।

ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਔਰਤਾਂ ਪ੍ਰਤੀ ਕਿਹੋ ਜਿਹੀ ਹੈ ਸੋਚ

ਸ਼ਰਾਬ ਦੇ ਠੇਕੇ ਅੱਗੇ ਕਿਤਾਬ ਦਾ ਠੇਕਾ

ਨਿਹੰਗਾਂ ਦੀ ਛਾਉਣੀ ਖਾਲੀ

 ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ ਨਿਹੰਗਾਂ ਦੀ ਛਾਉਣੀ ਵਿੱਚ ਇਕ ਦੁਨੀ ਚੰਦ ਨਾਂ ਦਾ ਨਾਬਾਲਗ ਸਿੰਘ ਹੀ ਹੈ।

 ਉਸਦੇ ਮੁਤਾਬਕ ਬਾਕੀ ਸਿੰਘਾਂ ਬਾਰੇ ਉਸਨੂੰ ਕੁਝ ਪਤਾ ਨਹੀਂ ਹੈ ਉਹ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਦੋ ਹੋਰ ਸਾਥੀ ਸਿਰਫ਼ ਘੋੜਿਆਂ ਦੀ ਦੇਖਭਾਲ ਲਈ ਇੱਥੇ ਮੌਜੂਦ ਹਨ।

ਘਟਨਾਂ ਵਾਲੀ ਥਾਂ 'ਤੇ 4-5 ਪੁਲਿਸ ਮੁਲਾਜ਼ਮ ਵੀ ਹਾਜ਼ਰ ਸਨ।

ਦਲਿਤਾਂ ਦਾ ਪੱਕਾ ਪਹਿਰਾ

ਕ੍ਰਾਂਤੀਕਾਰੀ ਪੇਂਡੂ ਮਜ਼ਦੂਰ ਯੂਨੀਅਨ ਦੇ ਆਗੂ ਲਖਵੀਰ ਸਿੰਘ ਨੇ ਕਿਹਾ, 'ਤੇਜਾ ਸਿੰਘ ਨੇ ਦੱਬੇ ਕੁਚਲਿਆਂ ਲਈ ਸ਼ਹੀਦੀ ਦਿੱਤੀ ਹੈ। ਉਸਦੀ ਕੁਰਬਾਨੀ ਅਜਾਈਂ ਨਹੀਂ ਜਾਣ ਦਿੱਤੀ ਜਾਵੇਗੀ'।

ਝਗੜੇ ਵਾਲੀ ਜਮੀਂਨ 'ਤੇ ਮਜ਼ਦੂਰ ਯੂਨੀਅਨ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਿੱਚ ਦਲਿਤ ਮਜ਼ਦੂਰ ਔਰਤਾਂ ਤੇ ਮਰਦ ਪੱਕਾ ਪਹਿਰਾ ਲਾ ਕੇ ਬੈਠੇ ਹਨ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਮੁਤਾਬਕ ਇਹ ਪਹਿਰਾ ਰਾਤ ਨੂੰ ਵੀ ਜਾਰੀ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਜੋ ਮੁੜ ਕਬਜ਼ੇ ਦੀ ਕਾਰਵਾਈ ਨਾ ਹੋ ਸਕੇ।

ਦਲਿਤ ਅਬਾਦੀ ਵਿਚਲੇ ਇੱਕ ਘਰ ਵਿੱਚ ਪਹਿਰੇ 'ਤੇ ਬੈਠੇ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਲੰਗਰ ਅਤੇ ਚਾਹ ਪਾਣੀ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।

ਕਿਸਾਨ ਦਲਵਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਦੀਆਂ ‘ਸੂਰ-ਗੋਲਕਾਂ’

11 ਬੰਦਿਆਂ 'ਤੇ ਪਰਚਾ

ਥਾਣਾ ਚੀਮਾਂ ਦੇ ਐਸ ਐਚ ਓ ਬਲਦੇਵ ਸਿੰਘ ਮੁਤਾਬਕ ਨਿਹੰਗ ਸਿੰਘਾਂ ਦੀ ਧਿਰ ਦੇ 11 ਬੰਦਿਆਂ 'ਤੇ ਕਤਲ ਅਤੇ ਐਸ ਸੀ ਐਸ ਟੀ ਐਟਰੋਸਿਟੀਜ਼ ਐਕਟ ਅਤੇ ਸਾਜਿਸ਼ ਦੀਆਂ ਧਰਾਵਾਂ ਤਹਿਤ ਪਰਚਾ ਦਰਜ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ।

 ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚੋਂ 7 ਨੂੰ ਗ੍ਰਿਫ਼ਤਾਰ ਕਰ ਲਿਆ ਗਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਬਾਕੀਆਂ ਨੂੰ ਵੀ ਜਲਦ ਹੀ ਗ੍ਰਿਫ਼ਤਾਰ ਕਰ...


ਇਹ ਲੋਗ ਕੱਟੜਪੰਥੀਆਂ ਕਾਰਨ ਆਪਣੇ ਇਲਾਕੇ ਤੋਂ ਹਿਜ਼ਰਤ ਕਰ ਗਏ ਗਨ

ਏਜੰਸੀ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਅਜਿਹਾ ਮੋਜ਼ਾਂਬਿਕ ਦੇ ਕਾਬੋ ਡੇਲਗਾਡੋ ਸੂਬੇ ਵਿੱਚ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਕਈ ਵਾਰ ਤਾਂ ਗਿਆਰਾਂ ਸਾਲ ਤੱਕ ਦੀ ਉਮਰ ਦੇ ਬੱਚਿਆਂ ਦੇ ਸਿਰ ਕੱਟੇ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ।

ਗ਼ੈਰ-ਸਰਕਾਰੀ ਸੰਗਠਨ ਸੇਵਾ ਦਿ ਚਿਲਡਰਨ (ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਬਚਾਓ) ਨੂੰ ਇੱਕ ਮਾਂ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਕਿਵੇਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ 12 ਸਾਲਾਂ ਦੇ ਬੱਚੇ ਦਾ ਸਿਰ ਕੱਟਦੇ ਦੇਖਿਆ।

''ਜਦੋਂ ਅਜਿਹਾ ਹੋ ਰਿਹਾ ਸੀ ਉਹ ਹੋਰ ਬੱਚਿਆਂ ਦੇ ਨਾਲ ਲੁਕੇ ਹੋਏ ਸਨ।''

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ-

ਮੋਜ਼ਾਂਬਿਕ ਵਿੱਚ 2017 ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਏ ਵਿਰੋਧ ਵਿੱਚ ਹੁਣ ਤੱਕ 2500 ਤੋਂ ਵੀ ਵੱਧ ਲੋਕ ਮਾਰੇ ਜਾ ਚੁੱਕੇ ਹਨ ਅਤੇ ਤਕਰੀਬਨ ਸੱਤ ਲੱਖ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਉੱਥੋਂ ਭੱਜਣਾ ਪਿਆ ਹੈ।

ਕਾਬੋ ਡੇਲਗਾਡੋ ਵਿੱਚ ਹੋ ਰਹੀ ਇਸ ਹਿੰਸਾ ਪਿੱਛੇ ਇਸਲਾਮਿਕ ਸਟੇਟ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਕੱਟੜਪੰਥੀ ਹਨ।

ਆਪਣੀ ਰਿਪੋਰਟ ਵਿੱਚ 'ਸੇਵ ਦਿ ਚਿਲਡਰਨ' ਨੇ ਇਹ ਨਹੀਂ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਇਨ੍ਹਾਂ ਮਾਮਲਿਆਂ ਪਿੱਛੇ ਕੌਣ ਹੈ, ਪਰ ਇਸ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਉੱਥੋਂ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਅਜਿਹੀਆਂ ਭਿਆਨਕ ਘਟਨਾਵਾਂ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਕੀਤਾ ਹੈ।

ਤੰਜ਼ਾਨੀਆ ਦੀ ਸਰਹੱਦ ਨਾਲ ਲੱਗਦੇ ਕਾਬੋ ਡੇਲਗਾਡੋ ਸੂਬੇ ਵਿੱਚ ਗੈਸ ਦਾ ਭੰਡਾਰ ਹੈ।

ਮੋਜ਼ਾਂਬਿਕ ਦੇ ਗੈਸ ਭਰਪੂਰ ਸੂਬੇ ਵਿੱਚ ਵਿਰੋਧੀ ਕਾਫੀ ਸਰਗਰਮ ਹੈ

ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਕੀ ਦੱਸਿਆ

ਇੱਕ ਮਾਂ ਨੇ ਸੇਵ ਦਿ ਚਿਲਡਰਨ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਕਿ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਬੇਟੇ ਦਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਸਿਰ ਕਲਮ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਇਸ ਔਰਤ ਦੀ ਪਛਾਣ ਸੁਰੱਖਿਆ ਕਾਰਨਾਂ ਕਰਕੇ ਗੁਪਤ ਰੱਖੀ ਗਈ ਹੈ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਦੱਸਿਆ, "ਉਸ ਰਾਤ ਸਾਡੇ ਪਿੰਡ 'ਤੇ ਹਮਲਾ ਹੋਇਆ ਸੀ ਅਤੇ ਸਾਡੇ ਘਰ ਸਾੜ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਸਨ। ਜਦੋਂ ਇਹ ਸਭ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ, ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਚਾਰ ਬੱਚਿਆਂ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਸੀ।''

''ਅਸੀਂ ਜੰਗਲਾਂ ਵਿੱਚ ਭੱਜਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ, ਪਰ ਉਹ ਸਾਡੇ ਵੱਡੇ ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਚੁੱਕ ਕੇ ਲੈ ਗਏ ਅਤੇ ਉਸ ਦਾ ਸਿਰ ਕਲਮ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਅਸੀਂ ਕੁਝ ਨਾ ਕਰ ਸਕੇ ਕਿਉਂਕਿ ਅਸੀਂ ਵੀ ਮਾਰੇ ਜਾਂਦੇ।"

ਇੱਕ ਹੋਰ ਔਰਤ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਬੇਟੇ ਨੂੰ ਕੱਟੜਪੰਥੀਆਂ ਨੇ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ ਜਦਕਿ ਉਹ ਆਪਣੇ ਬਾਕੀ ਤਿੰਨ ਬੱਚਿਆਂ ਨਾਲ ਭੱਜਣ ਨੂੰ ਮਜਬੂਰ ਹੋ ਗਈ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਦੱਸਿਆ, "ਜਦੋਂ ਮੇਰੇ 11 ਸਾਲ ਦੇ ਬੇਟੇ ਨੂੰ ਮਾਰਿਆ ਗਿਆ, ਅਸੀਂ ਸੋਚਿਆ ਹੁਣ ਸਾਡਾ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣਾ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਮੈਂ ਭੱਜ ਕੇ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਦੇ ਪਿੰਡ ਆ ਗਈ, ਪਰ ਕੁਝ ਦਿਨ ਬਾਅਦ ਉੱਥੇ ਵੀ ਹਮਲੇ ਹੋਣੇ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਗਏ।"

ਮੋਜ਼ਾਂਬਿਕ ਵਿੱਚ ਸੇਵ ਦਿ ਚਿਲਡਰਨ ਦੇ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਚਾਂਸ ਬ੍ਰਿਗਸ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਬੱਚਿਆਂ 'ਤੇ ਹਮਲੇ ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ ਨੇ ਸਾਨੂੰ ਅੰਦਰ ਤੱਕ ਹਿਲਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਦੱਸਿਆ, "ਭੱਜਣ ਕਰਕੇ ਕੈਂਪਾਂ ਵਿੱਚ ਰਹਿ ਰਹੀਆਂ ਮਾਵਾਂ ਨੇ ਜਦੋਂ ਆਪਣੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਸੁਣਾਈਆਂ, ਤਾਂ ਸਾਡੇ ਕਰਮਚਾਰੀਆਂ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਹੰਝੂ ਆ ਗਏ।"

ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਅਧਿਕਾਰੀ ਨੇ ਕੱਟੜਪੰਥੀਆਂ ਵਲੋਂ ਕੀਤੇ ਜਾ ਰਹੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਕਤਲਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਅਜਿਹੀ ਬੇਰਹਿਮੀ ਕਿਹਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਸ਼ਬਦਾਂ ਵਿੱਚ ਬਿਆਨ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ।

ਕੌਣ ਹਨ ਕੱਟੜਪੰਥੀ

ਸਥਾਨਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਕੱਟੜਪੰਥੀਆਂ ਨੂੰ ਅਲ ਸ਼ਬਾਬ ਦੇ ਨਾਮ ਤੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਅਰਬੀ ਵਿੱਚ ਇਸ ਦਾ ਅਰਥ ਹੈ 'ਨੌਜਵਾਨ'।

ਇਸ ਤੋਂ ਇਹ ਅੰਦਾਜ਼ਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕਾਡੋ ਡੇਲਗਾਡੋ ਦੇ ਮੁਸਲਮਾਨ ਇਲਾਕਿਆਂ ਦੇ ਬਹੁਤੇ ਨੌਜਵਾਨ ਬੇਰੁਜ਼ਗਾਰਾਂ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।

ਕਾਬੋ ਡੇਲਗਾਡੋ ਵਿੱਚ ਹੋ ਰਹੀ ਇਸ ਹਿੰਸਾ ਪਿੱਛੇ ਇਸਲਾਮਿਕ ਸਟੇਟ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਕੱਟੜਪੰਥੀ ਹਨ

ਅਲ ਸ਼ਬਾਬ ਨਾਮ ਦਾ ਇੱਕ ਸੰਗਠਨ ਸੋਮਾਲਿਆ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਦਹਾਕੇ ਤੱਕ ਸਰਗਰਮ ਰਿਹਾ ਹੈ।

ਮੋਜ਼ਾਂਬਿਕ ਤੋਂ ਵੱਖਰਾ ਇਹ ਸੰਗਠਨ ਅਲ ਕਾਇਦਾ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਕਿ ਮੋਜ਼ਾਂਬਿਕ ਦਾ ਅਲ ਸ਼ਬਾਬ ਆਪਣੇ ਨੂੰ ਇਸਲਾਮਿਕ ਸਟੇਟ ਅੰਦੋਲਨ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਹੋਇਆ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ।

ਇਸਲਾਮਿਕ ਸਟੇਟ ਨੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਬਾਗ਼ੀਆਂ ਨੂੰ ਉਸ ਸੂਬੇ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਦੱਸਿਆ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਉਹ ਸੈਂਟਰਲ ਅਫ਼ਰੀਕਾ ਪ੍ਰਾਵਿੰਸ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ।

ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਇਸਲਾਮਿਕ ਸਟੇਟ ਨੇ ਕੁਝ ਤਸਵੀਰਾਂ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀਆਂ ਸਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਕਾਬੋ ਡੇਲਗਾਡੋ ਵਿੱਚ ਲੜਾਕਿਆਂ ਨੂੰ ਏਕੇ-47 ਰਾਈਫ਼ਲ ਅਤੇ ਰਾਕੇਟ ਨਾਲ ਚਲਾਏ ਜਾਣੇ ਵਾਲੇ ਗ੍ਰਨੇਡਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਦੇਖਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਸੀ।

ਇਨ੍ਹਾਂ ਤਸਵੀਰਾਂ ਨੇ ਦਹਿਸ਼ਤਗਰਦੀ ਰੋਕਣ ਵਾਲੇ ਮਾਹਰਾਂ ਨੂੰ ਸਰਗਰਮ ਕਰ...


ਇਹ ਵਾਅਦਾ ਕਿੰਨਾ ਕੁ ਵਫ਼ਾ ਹੋਇਆ ਹੈ ਇਹ ਪੰਜਾਬ ਦੀਆਂ ਉਹ 16 ਮਾਂਵਾਂ ਦੱਸ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ ਜਿੰਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਲਖਤੇ ਜਿਗਰ ਮੌਤ ਦੀ ਬੁੱਕਲ ਵਿੱਚ ਸਦਾ ਲਈ ਸੌ ਗਏ।

ਕੈਪਟਨ ਅਮਰਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਦੀ ਸਰਕਾਰ ਆਪਣਾ ਇੱਕ ਵਰ੍ਹਾਂ ਮੁਕੰਮਲ ਹੋਣ 'ਤੇ ਜਸ਼ਨ ਮਨਾ ਰਹੀ ਹੈ ਪਰ ਉਹ ਆਪਣੇ ਚਾਰ ਹਫਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਪੰਜਾਬ ਨੂੰ ਨਸ਼ਾ ਮੁਕਤ ਕਰਨ ਦੇ ਦਾਅਵੇ ਨੂੰ ਭੁਲੀ ਬੈਠੇ ਹੈ।ਕਿੰਨੀਆਂ ਮੁਟਿਆਰਾਂ ਭਰ ਜਵਾਨੀ ਵਿੱਚ ਵਿਧਵਾ ਹੋ ਗਈਆਂ ਹਨ।

ਇਹ ਅਵਾਜਾਂ ਵੀ ਉਠ ਰਹੀਆਂ ਹਨ, ਕੀ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਕੈਪਟਨ ਅਮਰਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਉਨ੍ਹਾਂ ਮਾਂਵਾਂ ਦੇ ਘਰ ਜਾ ਕੇ ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ ਮੁਆਫ਼ੀ ਮੰਗਣਗੇ ਕਿ ਉਹ ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਗੁਟਕਾ ਫੜ ਕੇ ਖਾਂਧੀ ਸਹੁੰ ਨੂੰ ਨਿਭਾਅ ਨਹੀਂ ਸਕੇ।

'ਚਿੱਟਾ' ਬੰਦ ਨਹੀਂ ਮਹਿੰਗਾ ਜ਼ਰੂਰ ਹੋਇਆ

ਪੀੜ੍ਹਤ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚੋਂ 'ਚਿੱਟਾ' ਕਾਲੇ ਦਿਨਾਂ ਨੂੰ ਅਜੇ ਵੀ ਭੁਲਾ ਨਹੀਂ ਸਕਿਆ। ਪਿੰਡਾਂ ਵਿੱਚ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਸੀ ਕਿ 'ਚਿੱਟਾ' ਬੰਦ ਨਹੀਂ ਹੋਇਆ ਮਹਿੰਗਾ ਜ਼ਰੂਰ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ।

ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ 16 ਮਾਰਚ 2017 ਤੋਂ 16 ਮਾਰਚ 2018 ਤੱਕ ਨਸ਼ਿਆਂ ਕਾਰਨ 16 ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋਈ ਹੈ।

ਇਹ ਉਹ ਅੰਕੜਾ ਹੈ ਜਿਹੜਾ ਕਿਸੇ ਨਾ ਕਿਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪੁਲੀਸ ਦੇ ਰਿਕਾਰਡ ਵਿੱਚ ਦਰਜ ਹੈ। ਕਿਹਾ ਇਹ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਨਸ਼ਿਆਂ ਕਾਰਨ ਮੌਤਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਦਾ ਅੰਕੜਾ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਕਈ ਮਾਪੇ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਾਂ ਦੀਆਂ ਨਸ਼ੇ ਵਾਲੀਆਂ ਆਦਤਾਂ ਜਗ ਜ਼ਾਹਿਰ ਨਹੀਂ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਦੇ।

ਕੈਪਟਨ ਅਮਰਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਦੇ ਨਸ਼ਾ ਮੁਕਤ ਕਰਨ ਦੇ ਵਾਅਦੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਜਿਹੜੇ 16 ਨੌਜਵਾਨ ਨਸ਼ਿਆਂ ਕਾਰਨ ਇਸ ਸੰਸਾਰ ਨੂੰ ਅਲਵਿਦਾ ਕਹਿ ਗਏ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਤਿੰਨ ਜਲੰਧਰ ਦੇ, ਤਿੰਨ ਹੁਸ਼ਿਆਰਪੁਰ ਦੇ, ਤਿੰਨ ਲੁਧਿਆਣਾ ਦੇ,ਚਾਰ ਮੋਗਾ ਦੇ, ਇੱਕ-ਇੱਕ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ, ਤਰਨਤਾਰਨ,ਅਤੇ ਮੰਡੀ ਗੋਬਿੰਦਗੜ੍ਹ ਦਾ ਹੈ।

ਭਾਵ ਕਿ ਮਾਝਾ,ਮਾਲਵਾ ਤੇ ਦੋਆਬਾ ਅਜੇ ਵੀ ਨਸ਼ਿਆਂ ਦੀ ਜਕੜ੍ਹ ਵਿੱਚੋਂ ਬਾਹਰ ਨਹੀਂ ਆ ਸਕੇ ਹਨ।

ਨਸ਼ਿਆਂ ਵਿਰੁੱਧ ਸਰਕਾਰ ਵੱਲੋਂ ਵਿੱਢੀ ਮੁਹਿੰਮ ਠੰਡੀ ਪੈ ਗਈ ਹੈ। ਬੱਸ ਇੱਕ ਥਾਣੇਦਾਰ ਇੰਦਰਜੀਤ ਸਿੰਘ ਨੂੰ ਨੌਕਰੀਓਂ ਬਰਖਾਸਤ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇੰਝ ਲੱਗ ਰਿਹਾ ਹੈ ਜਿਵੇਂ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚੋਂ ਨਸ਼ਾ ਮੁੱਕ ਗਿਆ ਹੋਵੇ।

ਨਸ਼ਿਆ ਕਾਰਨ ਦੁਆਬੇ ਵਿੱਚ ਮਾਰੇ ਗਏ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਬਾਰੇ ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨੇ ਪੰਜਾਬ ਪੁਲਿਸ ਦੇ ਰਿਕਾਰਡ ਨੂੰ ਆਧਾਰ ਬਣਾ ਕੇ ਜਾਣਕਾਰੀ ਇਕੱਠੀ ਕੀਤੀ। ਆਓ ਮਾਰਦੇ ਹਾਂ ਕੁਝ ਕੇਸਾਂ ਉੱਤੇ ਨਜ਼ਰ

ਕਮਲਦੀਪ ਉਰਫ ਵਿੱਕੀ (37 ਸਾਲਾਂ)

ਸਿੱਖਿਆ: ਪ੍ਰਾਇਮਰੀ

ਸਥਾਨ: ਹੁਸ਼ਿਆਰਪੁਰ, ਮੁਹੱਲਾ ਕਮਲਪੁਰ

ਮੌਤ:18 ਦਸੰਬਰ, 2017

ਕੇਸ: 174 ਆਈ.ਪੀ.ਸੀ ਧਾਰਾ ਤਹਿਤ ਕਾਰਵਾਈ ਕੀਤੀ ਗਈ।

ਪਰਿਵਾਰ: ਪਤਨੀ ਰਮਨ (35 ਸਾਲਾਂ), ਦੋ ਕੁੜੀਆਂ ਤਾਨੀਆ (15 ਸਾਲਾਂ) ਅਤੇ ਸਾਨਿਆ (12 ਸਾਲਾਂ) ਅਤੇ ਸੱਤ ਸਾਲਾ ਪੁੱਤਰ ਚੰਦੂ

ਪਤਨੀ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਘਰਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਕੇ  3000 ਰੁਪਏ ਪ੍ਰਤੀ ਮਹੀਨਾ ਕਮਾਉਂਦੀ ਹੈ ਤੇ ਆਪਣੇ ਬੱਚੇ ਪਾਲ ਰਹੀ ਹੈ।

ਕਪੂਰਥਲਾ ਦੇ ਨਸ਼ਾ ਛੁਡਾਊ ਕੇਂਦਰ ਤੋਂ ਘਰ ਆਉਣ ਦੇ ਇੱਕ ਦਿਨ ਬਾਅਦ ਕਮਲਦੀਪ ਉਰਫ਼ ਵਿੱਕੀ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ।

ਕਮਲਦੀਪ ਉਰਫ ਵਿੱਕੀ ਦੀ ਪੁਰਾਣੀ ਤਸਵੀਰ

ਉਸਦੀ ਪਤਨੀ ਰਮਨ ਨੇ ਦੱਸਿਆ,"ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕਪੂਰਥਲਾ ਦੇ ਨਸ਼ਾ ਛੁਡਾਊ ਕੇਂਦਰ ਵਿਚ ਦਾਖ਼ਲ ਕਰਵਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਨਸ਼ਾ ਛੁਡਾਉਣ ਲਈ 21 ਦਿਨ ਦੇ ਕੋਰਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਘਰ ਆਇਆ ਸੀ ਪਰ ਨਸ਼ੇ ਦੀ ਉਵਰ ਡੋਜ਼ ਦੇ ਕਾਰਨ ਅਗਲੇ ਦਿਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ ਸੀ। ਉਹ ਘਰੋਂ ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ ਗਿਆ ਸੀ ਕਿ ਕਿਸੇ ਕੰਮ ਲਈ ਚੱਲਾ ਹਾਂ।''

ਵਿੱਕੀ ਦੀ ਲਾਸ਼ ਲਾਜਵਤੀ ਸਟੇਡੀਅਮ ਦੇ ਨਜ਼ਦੀਕ  ਮਿਲੀ ਸੀ ਤੇ ਲਾਸ਼ ਨੇੜਿਓਂ ਦਵਾਈਆਂ ਦੇ ਇੰਜੈਕਸ਼ਨ ਅਤੇ ਕੈਪਸੂਲ ਮਿਲੇ ਸਨ। ਚਸ਼ਮਦੀਦ ਗਵਾਹਾਂ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਟੀਕਾ ਲਾਇਆ ਤੇ ਫਿਰ ਉਸ ਨੇ ਰੌਲਾ ਪਾਉਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।

ਥੋੜ੍ਹੇ ਸਮੇਂ ਬਾਅਦ ਉਸ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ। ਵਿੱਕੀ ਦੇ ਮੂੰਹ ਅਤੇ ਨੱਕ ਵਿੱਚੋਂ ਖੂਨ ਨਿਕਲ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਵਿੱਕੀ ਦੀ ਮੌਤ ਤਾਂ ਕਰੀਬ 3 ਵਜੇ ਹੋ ਗਈ ਸੀ ਪਰ ਉਸ ਦੀ ਪਤਨੀ ਰਮਨ ਨੂੰ ਸਾਢੇ  6 ਵਜੇ ਪੱਤਾ ਲਗਿਆ ਸੀ।

ਰਮਨ ਦੱਸਦੀ ਹੈ ਕਿ ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਦਾ ਨਸ਼ਾ ਛਡਵਾਉਣ ਲਈ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਤੋਂ 30 ਹਜ਼ਾਰ ਉਧਾਰ ਲੈਏ ਸਨ। ਸੁਹਰੇ ਪਰਿਵਾਰ ਨੇ ਇੱਕੋ ਕਮਰਾ ਉਨ੍ਹਾ ਨੂੰ ਰਹਿਣ ਲਈ ਦਿੱਤਾ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਵਿੱਕੀ ਦੇ ਦੋਸਤ ਅਮੀਰ ਸਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਹੀ ਉਸ ਨੂੰ ਨਸ਼ੇ ਦੀ ਆਦਤ ਲਾਈ ਸੀ।

ਰਮਨ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਵਿੱਕੀ ਬੁਰੀ ਸੰਗਤ ਵਿੱਚ ਫਸ ਗਿਆ ਸੀ ਇਸੇ ਲਈ ਉਸ ਦੀ ਜਾਨ ਚਲੀ ਗਈ ਪਰ ਹੁਣ ਤਾਂ ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਜਾਗਣਾ ਚਾਹੀਦਾ...


ਇਹ ਵਿਅਕਤੀ 2010 ਵਿੱਚ ਉਜ਼ਬੇਕਿਸਤਾਨ ਤੋਂ ਅਮਰੀਕਾ ਆਇਆ ਸੀ ਅਤੇ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਕਨੂੰਨੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਇੱਥੋਂ ਦਾ ਨਾਗਰਿਕ ਹੈ।

ਨਿਊਯਾਰਕ ਹਮਲਾ: ਹੁਣ ਤਕ ਕੀ ਹੋਇਆ

'ਮੇਰੇ ਸਾਹਮਣੇ ਟਰੱਕ ਨੇ ਦੋ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਕੁਚਲ ਦਿੱਤਾ'

ਫ਼ਰਵਰੀ 1988 ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਏ ਸਵਾਫਲੋ ਸਾਈਪੋਵ ਨੇ ਫਲੋਰਿਡਾ ਅਤੇ ਨਿਊਜਰਸੀ ਵਿੱਚ ਰਹਿ ਕੇ ਗ੍ਰੀਨ ਕਾਰਡ ਹਾਸਲ ਕੀਤਾ ਸੀ।

ਉਹ ਕਨੂੰਨੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਨ ਦੇ ਯੋਗ ਹੈ।

ਅਮਰੀਕੀ ਅਧਾਰਤ ਉਜ਼ਬੇਕ ਧਾਰਮਿਕ ਕਾਰਕੁੰਨ ਅਤੇ ਬਲਾਗਰ ਮੀਰਖਮਤ ਮਿਮਿਨੋਵ ਨੇ ਬੀਬੀਸੀ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਅਮਰੀਕਾ ਆਉਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਹ ਇੰਟਰਨੈੱਟ 'ਤੇ ਹੁੰਦੇ ਪ੍ਰਾਪੇਗੰਡੇ ਕਾਰਨ ਕੱਟੜਪੰਥੀ ਹੋ ਗਿਆ।

ਉਹ ਤਿੰਨ ਬੱਚਿਆਂ  ਦਾ ਬਾਪ ਹੈ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਹ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪੜ੍ਹਿਆ ਨਹੀਂ ਸੀ ਅਤੇ ਅਮਰੀਕਾ ਆਉਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਉਸ ਨੂੰ ਕੁਰਾਨ ਦੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਨਹੀਂ ਸੀ।

ਮਿਮਿਨੋਵ ਨੇ ਕਿਹ, "ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਵਿੱਚ ਉਹ ਇਕ ਆਮ ਸਧਾਰਨ ਜਿਹਾ ਇਨਸਾਨ ਸੀ।"

ਉਜ਼ਬੇਕਿਸਤਾਨ ਤੋਂ ਅਮਰੀਕਾ ਆਏ ਕੋਬਿਲਜੋਨ ਮਾਤਕਰੋਵ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਜਦੋਂ ਉਹ ਸਾਈਪੋਵ ਨੂੰ ਜਾਣਦਾ ਸੀ ਉਹ ਇੱਕ ਚੰਗਾ ਇੰਸਾਨ ਸੀ। ਉਸ ਨੂੰ ਅਮਰੀਕਾ ਪਸੰਦ ਸੀ ਅਤੇ ਉਹ ਹਮੇਸ਼ਾ ਖ਼ੁਸ਼ ਰਹਿੰਦਾ ਸੀ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਸਾਈਪੋਵ ਅੱਤਵਾਦੀ ਨਹੀਂ ਲਗਦਾ ਸੀ, ਪਰ ਉਹ ਉਸ ਨੂੰ ਅੰਦਰੋਂ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦੇ ਸੀ।

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM, TWITTERਅਤੇ  YouTube 'ਤੇ ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:


ਇਹ ਵਿਆਹ ਮੀਡੀਆ 'ਚ ਕਾਫ਼ੀ ਚਰਚਾ 'ਚ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਕਾਰਨ ਸਿਰਫ ਇਹ ਨਹੀਂ ਸੀ ਕਿ ਇਹ ਇੱਕ ਸੇਲੇਬ੍ਰਿਟੀ ਦਾ ਵਿਆਹ ਸੀ ਬਲਕਿ ਇਸ ਦੇ ਹੋਰ ਕਈ ਕਾਰਨ ਵੀ ਹਨ, ਜੋ ਕਿ ਕਿਸੇ ਹੱਦ ਤੱਕ ਜਾਇਜ਼ ਵੀ ਹਨ।

ਇਸ ਵਿਆਹ ਦੀਆਂ ਰਸਮਾਂ ਇੱਕ ਮਹਿਲਾ ਪੁਜਾਰੀ ਵੱਲੋਂ ਕਰਵਾਈਆਂ ਗਈਆਂ ਸਨ। ਵਿਆਹ ਮੁਕੰਮਲ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਨਾ ਹੀ ਲਾੜੀ ਦੀ ਵਿਦਾਈ ਹੋਈ ਅਤੇ ਨਾ ਹੀ ਧੀ ਦੇ ਪਿਤਾ ਵੱਲੋਂ ਕੰਨ੍ਹਿਆ ਦਾਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ

ਦਿਆ ਮਿਰਜ਼ਾ ਨੇ ਇਸ ਸਬੰਧ 'ਚ ਕਿਹਾ ਕਿ , "ਸਹੀ ਚੋਣ ਨਾਲ ਹੀ ਬਦਲਾਅ ਦੀ ਅਸਲ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਸ਼ੁਰੂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।"

ਪਰ ਨਿੱਜੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਮੈਨੂੰ ਇਸ ਵਿਆਹ ਦੀ ਜੋ ਤਸਵੀਰ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਲੱਗੀ, ਉਹ ਸੀ ਜਦੋਂ ਵੈਭਵ ਦੀ ਧੀ ਸਮਾਇਰਾ ਦੀਆ ਮਿਰਜ਼ਾ ਦਾ ਹੱਥ ਫੜ੍ਹ ਕੇ ਉਸ ਨੂੰ ਵਿਆਹ ਦੇ ਮੰਡਪ 'ਚ ਲੈ ਕੇ ਆ ਰਹੀ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਹੱਥ 'ਚ ਇੱਕ ਕਾਰਡ ਵੀ ਫੜ੍ਹਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਜਿਸ 'ਤੇ ਲਿਖਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ 'ਪਾਪਾ ਕੀ ਬਿਟਿਆ'।

ਦਿਆ ਮਿਰਜ਼ਾ ਦੇ ਵਿਆਹ ਦੀਆਂ ਰਸਮਾਂ ਇੱਕ ਮਹਿਲਾ ਪੁਜਾਰੀ ਵੱਲੋਂ ਕਰਵਾਈਆਂ ਗਈਆਂ ਸਨ

ਵਿਆਹ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦੀਆਂ ਫੋਟੋਆਂ 'ਚ ਸਮਾਇਰਾ ਵਿਆਹ ਦਾ ਜਸ਼ਨ ਮਨਾਉਂਦੀ ਵੀ ਵਿਖਾਈ ਦਿੱਤੀ। ਉਹ ਲਾੜਾ-ਲਾੜੀ 'ਤੇ ਫੁੱਲਾਂ ਦੀ ਵਰਖਾ ਕਰ ਰਹੀ ਸੀ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਦੇ ਦੂਜੇ ਵਿਆਹ 'ਚ ਪੂਰੇ ਮਨੋਂ ਸ਼ਰੀਕ ਸੀ।

ਪਿਤਾ ਦੇ ਵਿਆਹ 'ਚ ਧੀ ਦੇ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਣ ਦੀ ਅਹਿਮੀਅਤ ਨੂੰ ਵੈਭਵ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਪਤਨੀ ਸੁਨੈਨਾ ਰੇਖੀ ਨੇ ਵੀ ਦੁਹਰਾਇਆ।

ਉਨ੍ਹਾਂ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਨੇ ਇੰਸਟਾਗ੍ਰਾਮ 'ਤੇ ਨਵ-ਵਿਆਹੇ ਜੋੜੇ ਨੂੰ ਵਿਆਹ ਦੀ ਵਿਦਾਈ ਪੇਸ਼ ਕਰਦਿਆਂ ਇੱਕ ਵੀਡੀਓ ਪੋਸਟ ਕੀਤਾ। ਸੁਨੈਨਾ ਨੇ ਆਪਣੀ ਵੀਡੀਓ 'ਚ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਇਸ ਗੱਲ ਦੀ ਖੁਸ਼ੀ ਹੈ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਧੀ ਨੂੰ (ਦਿਆ ਮਿਰਜ਼ਾ ਦੇ ਰੂਪ 'ਚ) ਮੁੰਬਈ 'ਚ ਇੱਕ ਨਵਾਂ ਪਰਿਵਾਰ ਮਿਲ ਗਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਉਹ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਦੇ ਵਿਆਹ ਦੇ ਜਸ਼ਨ 'ਚ ਸ਼ਾਮਲ ਵੀ ਹੋਈ ਹੈ।

ਦੀਆ ਮਿਰਜ਼ਾ ਦੇ ਮਾਤਾ-ਪਿਤਾ ਦਾ ਵੀ ਤਲਾਕ ਹੋਇਆ ਸੀ ਅਤੇ ਉਹ ਆਪਣੇ ਮਿਸ ਇੰਡੀਆ ਬਣਨ ਦੇ ਦਿਨਾਂ ਤੋਂ ਹੀ ਆਪਣੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ 'ਤੇ ਆਪਣੇ ਮਤਰੇਏ ਪਿਤਾ ਦੇ ਵਧੀਆ ਪ੍ਰਭਾਵ ਬਾਰੇ ਖੁੱਲ੍ਹ ਕੇ ਚਰਚਾ ਕਰਦੀ ਰਹੀ ਹੈ।

ਤੁਸੀਂ ਸੋਚ ਰਹੇ ਹੋਵੋਗੇ ਕਿ ਮੈਨੂੰ ਇੰਨ੍ਹਾਂ ਸਭ ਗੱਲਾਂ 'ਚ ਇੰਨੀ ਦਿਲਚਸਪੀ ਕਿਉਂ ਹੈ?

ਇਸ ਦਾ ਕਾਰਨ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਮੈਂ ਵੀ ਇੱਕ ਬੱਚੀ ਦੀ ਤਲਾਕਸ਼ੁਦਾ ਮਾਂ ਹਾਂ ਅਤੇ ਇੱਕਲੀ ਹੀ ਉਸ ਦਾ ਪਾਲਣ ਪੋਸ਼ਣ ਕਰ ਰਹੀ ਹਾਂ। ਦਰਅਸਲ ਦੀਆ ਮਿਰਜ਼ਾ ਦੇ ਦੂਜੇ ਵਿਆਹ ਦੇ ਕੁਝ ਦਿਨਾਂ ਬਾਅਦ ਹੀ ਆਪਣੇ ਆਪਣੇ ਤਲਾਕ ਦੀ ਵਰ੍ਹੇਗੰਢ ਮਨਾ ਰਹੀ ਸੀ, ਇਸ ਲਈ ਹੀ ਇਹ ਮੇਰੀ ਚਰਚਾ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾ ਬਣਿਆ।

ਵੈਸੇ ਤਾਂ ਮੇਰੇ ਤਲਾਕ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰਕ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ਾਂ 'ਤੇ ਕਾਨੂੰਨੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਮੋਹਰ ਲੱਗਿਆ ਤਿੰਨ ਸਾਲ ਹੋ ਚੁੱਕੇ ਹਨ ਪਰ ਉਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਅਸੀਂ ਆਪਣੇ ਰਿਸ਼ਤੇ 'ਚ ਪੈਦਾ ਹੋਏ ਤਣਾਅ ਨੂੰ ਵੀ ਝੱਲ ਚੁੱਕੇ ਸੀ।

“ਕੋਈ ਵੀ ਰਿਸ਼ਤਾ ਕਿੰਨ੍ਹਾ ਵੀ ਮਾੜਾ ਕਿਉਂ ਨਾ ਹੋਵੇ, ਪਰ ਉਸ ਤੋਂ ਵੱਖ ਹੋਣਾ ਸੌਖਾ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ”

ਤਲਾਕ ਦਾ ਜਸ਼ਨ ਮਨਾਉਣ ਦਾ ਕਾਰਨ

ਜਿਵੇਂ ਹੀ ਆਪਣੇ ਤਲਾਕ ਦੀ ਵਰ੍ਹੇਗੰਢ ਮਨਾਉਣ ਦੀ ਵੀਡੀਓ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ 'ਤੇ ਪਾਈ ਤਾਂ ਇੱਕ ਵਾਰ ਫਿਰ ਮੈਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਹੀ ਸਵਾਲਾਂ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨਾ ਪਿਆ, ਜੋ ਕਿ ਪਹਿਲਾਂ ਕਈ ਵਾਰ ਮੇਰੇ ਅੱਗੇ ਆ ਚੁੱਕੇ ਸਨ।

ਤਲਾਕ 'ਚ ਜਸ਼ਨ ਮਨਾਉਣ ਵਾਲੀ ਗੱਲ ਕੀ ਹੈ? ਕੀ ਤੁਸੀਂ ਦੂਜੀਆਂ ਮਹਿਲਾਵਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਤਲਾਕ ਲੈਣ ਦੀ ਸਲਾਹ ਦੇਵੋਗੇ? ਕੀ ਮਾਤਾ-ਪਿਤਾ ਵਿਚਾਲੇ ਤਲਾਕ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਬੱਚਿਆਂ ਲਈ ਕਈ ਔਕੜਾਂ ਪੈਦਾ ਨਹੀਂ ਕਰਦੀ? ਮੈਂ ਇੰਨ੍ਹਾਂ ਸਾਰੇ ਸਵਾਲਾਂ ਦੇ ਜਵਾਬ ਤਰਤੀਬਵਾਰ ਦੇਣਾ ਚਾਹੁੰਦੀ ਹਾਂ।

ਮੈਂ ਆਪਣੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦੀ ਉਸ ਭਿਆਨਕ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦਾ ਜਸ਼ਨ ਮਨਾਉਂਦੀ ਹਾਂ। ਮੈਨੂੰ ਨਹੀਂ ਲੱਗਦਾ ਕਿ ਲੋਕ ਨਾਖੁਸ਼ ਰਹਿਣ ਲਈ ਵਿਆਹ ਕਰਦੇ ਹੋਣਗੇ ਅਤੇ ਨਾ ਹੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾਉਣ ਦਾ ਮਕਸਦ ਭਵਿੱਖ 'ਚ ਤਲਾਕ ਲੈਣਾ ਹੋਵੇਗਾ। ਖ਼ਾਸ ਕਰਕੇ ਉਦੋਂ ਜਦੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਬੱਚੇ ਵੀ ਹੋਣ।

ਉਸ ਮੌਕੇ ਭਾਵੇਂ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸਾਰੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਇੱਕਠਿਆਂ ਬਤੀਤ ਕਰਨ ਦੀ ਨਾ ਸੋਚੀ ਹੋਵੇ ਪਰ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਕੁਝ ਸਾਲ ਤਾਂ ਉਹ ਇੱਕ ਦੂਜੇ ਨਾਲ ਰਹਿਣ ਬਾਰੇ ਸੋਚਦੇ ਤਾਂ ਜ਼ਰੂਰ ਹੋਣਗੇ। ਪਰ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਉਸੇ ਰਸਤੇ 'ਤੇ ਹੀ ਚੱਲੇ, ਜਿਸ ਦੀ ਤੁਹਾਨੂੰ ਉਮੀਦ ਹੋਵੇ, ਇਹ ਜ਼ਰੂਰੀ ਤਾਂ ਨਹੀਂ ਹੈ ਨਾ।

ਮੇਰੀ ਵਿਆਹੁਤਾ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਤਕਰੀਬਨ ਦੋ ਦਹਾਕਿਆਂ ਤੱਕ ਚੱਲੀ। 13 ਸਾਲ ਦਾ ਸਮਾਂ ਅਜਿਹਾ ਵਿਆਹ ਬੰਧਨ ਸੀ, ਜਿਸ ਤੋਂ ਦੂਜੇ ਸਵਾਲ ਦਾ ਜਵਾਬ ਮਿਲ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਨਿਸ਼ਚਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਤਲਾਕ...


ਇਹ ਵਿਆਹ ਸ਼ਾਇਦ ਹੋਰਾਂ ਵਿਆਹਾਂ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹੀ ਹੁੰਦਾ, ਪਰ ਸੱਚਾਈ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਹਿੰਦੂ ਕੱਟੜਪੰਥੀ ਇੱਕ ਹਿੰਦੂ ਕੁੜੀ ਨਾਲ ਮੁਸਲਿਮ ਮੁੰਡੇ ਦੇ ਅੰਤਰਜਾਤੀ ਵਿਆਹ ਨੂੰ 'ਲਵ ਜਿਹਾਦ' ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪੇਸ਼ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।

ਮੁਸਲਮਾਨਾਂ ਦੇ ਆਪਣੇ ਇੱਕੋ-ਇੱਕ ਉਦੇਸ਼ ਧਰਮ ਪਰਿਵਰਤਨ ਲਈ ਹਿੰਦੂ ਮਹਿਲਾਵਾਂ ਨੂੰ ਭਰਮਾਉਣ ਦੀ ਸਾਵਧਾਨੀ ਨਾਲ ਤਿਆਰ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸਿਆਸੀ ਚਾਲ ਨੂੰ ''ਲਵ ਜਿਹਾਦ'' ਦਾ ਨਾਂ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।

'ਪਲਾਨ ਤਹਿਤ ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਬੰਦਿਆਂ ਨੂੰ ਇਸ਼ਾਰਾ ਕੀਤਾ'

ਇੰਤੀਫਾਦਾ ਦਾ ਐਲਾਨ ਹੁੰਦਿਆਂ ਹੀ ਭੜਕੀ ਹਿੰਸਾ

ਇਸਦੇ ਨਾਂ 'ਤੇ ਹੋ ਰਹੇ ਬਵਾਲ ਨੇ ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ 'ਚ ਮੁਸ਼ਕਲਾਂ ਪੈਦਾ ਕਰ ਦਿੱਤੀਆਂ ਹਨ।

ਔਰਤ ਦੇ ਹੱਕ ਨੂੰ ਨਕਾਰਿਆ ਗਿਆ

ਭਾਰਤ ਇੱਕ ਧਰਮ ਨਿਰਪੱਖ ਦੇਸ਼ ਹੈ। ਭਾਰਤੀ ਸੰਵਿਧਾਨ ਸਾਰੇ ਬਾਲਗ ਨਾਗਰਿਕਾਂ ਨੂੰ ਅਪਣੀ ਪਸੰਦ ਨਾਲ ਧਰਮ ਨੂੰ ਮੰਨਣ ਦਾ ਅਧਿਕਾਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਇੱਥੇ ਧਰਮ ਪਰਿਵਰਤਨ ਦੇ ਨਾਲ ਜਾਂ ਇਸਦੇ ਬਿਨਾਂ ਹੀ ਅੰਤਰਜਾਤੀ ਵਿਆਹ ਨੂੰ ਮਾਨਤਾ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ।

ਇੱਕ-ਦੂਜੇ ਦੀ ਸਹਿਮਤੀ ਨਾਲ ਦੋ ਬਾਲਗਾਂ ਦੇ ਵਿਆਹ ਨੂੰ ਇੱਕ ਪੱਖ ਜਾਂ ਦੋਵਾਂ ਦੀ ਸਹਿਮਤੀ ਨਾਲ ਹੀ ਖ਼ਤਮ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਕਿਸੇ ਤੀਜੇ ਪੱਖ ਨਾਲ ਨਹੀਂ। ਇਸਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਇਸ ਅਧਿਕਾਰ ਨੂੰ ਮੌਜੂਦਾ ਵਿਵਾਦ ਵਿੱਚ ਨਕਾਰਿਆ ਗਿਆ।

ਇਸ ਵਿਵਾਦ ਦੀ ਉਪਜ ਕੇਰਲ ਸੂਬੇ ਵਿੱਚ ਹੋਈ ਜਿੱਥੇ 2016 ਦੀਆਂ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ ਦੱਖਣ ਪੰਥੀ ਸਿਆਸੀ ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਪਾਰਟੀ ਬੀਜੇਪੀ ਆਪਣੀ ਜੜ੍ਹਾਂ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਲੱਗੀ ਸੀ।

ਇਸ ਸੂਬੇ ਵਿੱਚ ਮੁਸਲਮਾਨਾਂ ਦੀ ਚੰਗੀ ਅਬਾਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਕੁਝ ਸੂਬਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਮੁਸਲਮਾਨਾਂ ਦੀ ਸਿਆਸੀ ਪਛਾਣ ਅਜੇ ਬਰਕਰਾਰ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ਹੋਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਵੀ ਉਹ ਕਈ ਸੂਬਿਆਂ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਹੋਂਦ ਗਵਾ ਰਹੇ ਹਨ।

ਸੂਬੇ ਤੋਂ ਮੁਸਲਿਮ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਦੀਆਂ ਕੱਟੜਤਾ ਨਾਲ ਜੁੜੀਆਂ ਖ਼ਬਰਾਂ ਆਉਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਖ਼ਬਰਾਂ ਨੇ ਹਦੀਆ ਅਤੇ ਸ਼ਫ਼ੀਨ ਦੇ ਵਿਆਹ 'ਤੇ ਵਿਵਾਦ ਖੜ੍ਹਾ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਵੱਡੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ ਹੈ।

ਕੀ ਹੈ ਪੂਰਾ ਮਾਮਲਾ?

24 ਸਾਲਾ ਹਦੀਆ ਦਾ ਜਨਮ ਹਿੰਦੂ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਜਨਵਰੀ 2016 ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਇਸਲਾਮ ਧਰਮ ਕਬੂਲ ਕਰ ਲਿਆ। ਉਸਨੇ ਅਪਣਾ ਨਾਮ ਬਦਲ ਕੇ ਅਖੀਲਾ ਤੋਂ ਹਦੀਆ ਰੱਖ ਲਿਆ।

ਉਦੋਂ ਤੋਂ ਉਸਦੇ ਪਿਤਾ ਇਹ ਸਾਬਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਕਨੂੰਨੀ ਲੜਾਈ ਲੜ ਰਹੇ ਹਨ ਕਿ ਹਦੀਆ ਦਾ ਧਰਮ ਪਰਿਵਰਤਨ ਉਸਦੀ ਅਪਣੀ ਮਰਜ਼ੀ ਨਾਲ ਨਹੀਂ ਬਲਕਿ ਉਸਨੂੰ ਬਰਗਲਾ ਕੇ ਕਰਵਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ।

ਪਿਤਾ ਦੇ ਅਰਜ਼ੀ ਲਾਉਣ 'ਤੇ ਕੇਰਲ ਹਾਈਕੋਰਟ ਵਿੱਚ ਹਦੀਆ ਪੇਸ਼ ਹੋਈ ਅਤੇ ਉਸਨੇ ਕੋਰਟ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਉਸਨੇ ਅਪਣੀ ਮਰਜ਼ੀ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾਇਆ ਹੈ।

ਇਸਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਮਈ 2017 ਵਿੱਚ ਕੋਰਟ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਵਿਆਹ ਨੂੰ ਸ਼ਰਮਨਾਕ ਕਰਾਰ ਦਿੰਦੇ ਹੋਏ ਰੱਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਕੋਰਟ ਨੇ ਹਦੀਆ ਨੂੰ ਕਮਜ਼ੋਰ ਦੱਸਦੇ ਹੋਏ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਅਧਿਕਾਰ ਨੂੰ ਕਿਨਾਰੇ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਉਸਨੂੰ ਮਾਪਿਆਂ ਦੇ ਹਵਾਲੇ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।

ਸ਼ਫ਼ੀਨ ਨੇ ਕੇਰਲ ਹਾਈਕੋਰਟ ਦੇ ਫੈਸਲੇ ਨੂੰ ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਵਿੱਚ ਚੁਣੌਤੀ ਦਿੱਤੀ। ਜਿਸ ਨੇ ਇੱਕ ਬਾਲਗ ਦੀ ਨਿੱਜੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ 'ਚ ਅਦਾਲਤੀ ਦਖ਼ਲ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਅਧਿਕਾਰ 'ਤੇ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਬਹਿਸ ਛੇੜ ਦਿੱਤੀ।

ਹਾਲਾਂਕਿ ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਨੇ ਵਿਆਹ ਰੱਦ ਕਰਨ ਦੇ ਮੁੱਦੇ 'ਤੇ ਸੁਣਵਾਈ ਕਰਨ ਦੀ ਬਜਾਏ ਇਸਦੀ ਜਾਂਚ ਐਨਆਈਏ( ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਜਾਂਚ ਏਜੰਸੀ) ਨੂੰ ਸੌਂਪ ਦਿੱਤੀ। ਜਿਸਨੇ ਇੱਕ ਹੋਰ ਵਿਵਾਦ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦਿੱਤਾ।

ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਵਿੱਚ ਕੀ ਹੋਇਆ?

ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਨੇ ਇੱਥੇ ਹਾਈਕੋਰਟ ਦੀ ਉਸ ਗੱਲ 'ਤੇ ਧਿਆਨ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਕੱਟੜਪੰਥੀਆਂ ਨੇ ਹਿੰਦੂ ਕੁੜੀ ਦਾ ਜ਼ਬਦਸਤੀ ਧਰਮ ਪਰਿਵਰਤਨ ਕਰਵਾਇਆ।

ਕੋਰਟ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਵਕੀਲ ਦੀ ਹਦੀਆ ਤੋਂ ਪੁੱਛਗਿੱਛ ਨੂੰ ਖਾਰਜ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਹਦੀਆ ਆਪਣੇ ਮਾਪਿਆਂ ਦੇ ਘਰ ਕੈਦ ਰਹੀ।

ਅਖ਼ੀਰਕਾਰ ਜਦੋਂ 27 ਨਵੰਬਰ 2017 ਨੂੰ ਮਾਮਲੇ ਦੀ ਸੁਣਵਾਈ ਹੋਈ ਤਾਂ ਹਦੀਆਂ ਨੂੰ ਹਾਜ਼ਰ ਹੋਣ ਲਈ ਕਿਹਾ ਗਿਆ। ਹਾਲਾਂਕਿ 2 ਘੰਟੇ ਦੀ ਸੁਣਵਾਈ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕੋਰਟ ਨੇ ਉਸਦੇ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਨੂੰ ਮੰਨ ਲਿਆ।

ਜਦੋਂ ਹਦੀਆ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ ਦੀ ਥਾਂ ਉਸ ਦੇ ਪਤੀ ਨੂੰ ਕਨੂੰਨੀ ਰਖਵਾਲੇ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਜਿਸਦੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਨਾਲ ਕੇਰਲ ਹਾਈਕੋਰਟ ਨੇ ਹਦੀਆ ਨੂੰ ਉਸਦੇ ਪਿਤਾ ਨੂੰ ਸੌਂਪ ਦਿੱਤਾ ਸੀ।

ਇਸ ਮਾਮਲੇ 'ਤੇ ਸੁਣਵਾਈ ਕਰ ਰਹੇ ਜੱਜਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਜੱਜ ਚੰਦਰਚੂੜ ਨੇ ਕਿਹਾ, ''ਨਹੀਂ, ਪਤੀ ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਦੇ ਗਾਰਡਿਅਨ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਦੇ।''

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਉਸ ਵੇਲੇ ਹਦੀਆ ਦੇ...


ਇਹ ਵਿਚਾਰ 100 ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ 31 ਜਨਵਰੀ 1920 ਨੂੰ "ਮੂਕਨਾਇਕ" (ਗੂੰਗਿਆਂ ਦਾ ਆਗੂ) ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਸੰਸਕਰਣ ਦੇ ਲਈ ਅੰਬੇਡਕਰ ਦੁਆਰਾ ਲਿਖੇ ਲੇਖ ਦੀਆਂ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਪੰਗਤੀਆਂ ਹਨ।

ਹਾਲਾਂਕਿ ਉਸ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਹੁਣ ਤੱਕ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਤਬਦੀਲੀਆਂ ਆਈਆਂ ਹਨ ਪਰ ਫਿਰ ਵੀ ਇਹ ਉਮੀਦ ਤੋਂ ਘੱਟ ਹਨ।

ਗੌਰਤਲਬ ਹੈ ਕਿ ਮੀਡੀਆ ਨਾਲ ਅੰਬੇਡਕਰ ਦਾ ਰਿਸ਼ਤਾ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਚਲਦਾ ਦਿਸਦਾ ਹੈ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਮੀਡੀਆ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਸੰਪਾਦਨਾ ਕੀਤੀ। ਸਲਾਹਕਾਰ ਵਜੋਂ ਵੀ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਮਾਲਕ ਵਜੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਰਖਵਾਲੀ ਕੀਤੀ।

ਆਪਣੇ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ ਅੰਬੇਡਕਰ ਆਪਣੀ ਪਹੁੰਚ ਅਤੇ ਸਮਾਜਿਕ ਲਹਿਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਸ਼ਾਇਦ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲੇ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਸਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਹ ਸਾਰੇ ਕਾਰਜ ਇਕੱਲਿਆਂ ਹੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੇ।

ਸਮਾਜਿਕ ਅਤੇ ਮਾਲੀ ਮਦਦ ਦੀ ਅਣਹੋਂਦ ਵਿੱਚ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਕਾਂਗਰਸ ਪਾਰਟੀ ਨੂੰ ਦੇਖਿਆ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਇਸ ਦੇ ਉਲਟ ਅੰਬੇਡਕਰ ਦਾ ਅੰਦੋਲਨ ਗਰੀਬ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਲਹਿਰ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਸਾਰਾ ਅੰਦੋਲਨ ਨਿਆਸਰਿਆਂ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਹੱਕਾਂ ਤੋਂ ਵਾਂਝੇ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਹੱਕ ਵਿੱਚ ਭੁਗਤਣ ਵਾਲਾ ਸੀ।

ਇਹ ਲੋਕ ਆਰਥਿਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਬਹੁਤ ਹੀ ਪੱਛੜੇ ਹੋਏ ਸਨ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਅੰਬੇਡਕਰ ਨੂੰ ਬਾਹਰੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਸਮਰਥਨ ਮਿਲੇ ਬਿਨਾਂ ਹੀ ਆਪਣੀ ਇਸ ਮੁਹਿੰਮ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਲਿਜਾਉਣਾ ਪਿਆ। ਇਹ ਸਾਰਾ ਕੁਝ ਮੀਡੀਆ ਦੇ ਮਾਰਫ਼ਤ ਹੀ ਸੰਭਵ ਸੀ।

ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਮੀਡੀਆ 'ਚ ਕਵਰੇਜ਼

ਅੰਬੇ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਡਕਰ ਦੇ ਕੀਤੇ ਕੰਮਾਂ ਨੂੰ ਘਰੇਲੂ ਅਤੇ ਕੌਮਾਂਤਰੀ ਮੀਡੀਆ ਵਿੱਚ ਖੂਬ ਸਲਾਹਿਆ ਗਿਆ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਅਸੀਂ ਅੰਬੇਡਕਰ ਦੀ ਘਰੇਲੂ ਮੀਡੀਆ ਵਿੱਚ ਬਣੀ ਪਛਾਣ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸੰਪਾਦਕੀ ਕਾਰਜਾਂ ਬਾਰੇ ਜਾਣਦੇ ਹਾਂ, ਪਰ ਕੌਮਾਂਤਰੀ ਮੀਡੀਆ ਵਿੱਚ  ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਵਿਆਪਕ ਜਾਣਕਾਰੀ ਬਾਰੇ ਸਾਨੂੰ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪਤਾ ਨਹੀਂ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ-

ਕੌਮਾਂਤਰੀ ਅਖਬਾਰਾਂ, ਲੰਡਨ ਦਾ ਦਿ ਟਾਈਮਜ਼, ਆਸਟ੍ਰੇਲੀਆ ਦਾ ਡੇਲੀ ਮਰਕਰੀ, ਨਿਊ ਯਾਰਕ ਟਾਈਮਜ਼, ਨਿਊ ਯਾਰਕ ਐਮਸਟਰਡਮ ਨਿਊਜ਼, ਬਾਲਟੀਮੋਰ ਐਫਰੋ ਅਮੈਰੀਕਨ, ਦਿ ਨਾਰਫੋਕ ਜਰਨਲ ਵਰਗੀਆਂ ਅਖਬਾਰਾਂ ਨੂੰ ਅੰਬੇਡਕਰ ਦੀ ਅਛੂਤ ਵਿਰੋਧੀ ਲਹਿਰ ਅਤੇ ਗਾਂਧੀ ਜੀ ਨਾਲ ਹੋਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਬਹਿਸ ਵਿੱਚ ਦਿਲਚਸਪੀ ਸੀ।

ਅੰਬੇਡਕਰ ਦੁਆਰਾ ਸੰਵਿਧਾਨ ਦਾ ਮਸੌਦਾ ਤਿਆਰ ਕਰਨਾ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤੀਆਂ ਬਹਿਸਾਂ ਅਤੇ ਸੰਸਦ ਵਿੱਚ ਦਿੱਤੇ ਬਿਆਨ ਅਤੇ ਨਹਿਰੂ ਸਰਕਾਰ ਤੋਂ ਅਸਤੀਫ਼ਾ ਦੇਣ ਵਰਗੀਆਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਦੁਨੀਆ ਨੇ ਬੜੀ ਹੀ ਜਿਗਿਆਸਾ ਨਾਲ ਦੇਖਿਆ।

ਅੰਬੇਡਕਰ ਦੀ ਵਿਰਾਸਤ

ਮੈਂ ਆਪਣੀ ਆਉਣ ਵਾਲੀ ਪੁਸਤਕ "ਅੰਬੇਡਕਰ ਇਨ ਬਲੈਕ ਅਮੇਰਿਕਾ" ਵਿੱਚ ਅੰਬੇਡਕਰ ਦੀ ਇਸ ਲੰਮੀ ਵਿਰਾਸਤ ਬਾਰੇ ਬਹੁਤ ਹੀ ਪੁਰਾਤਨ ਕੌਮਾਂਤਰੀ ਅਖਬਾਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਮਿਲੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਸਾਂਝੀ ਕੀਤੀ ਹੈ।

ਘਰੇਲੂ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਅੰਬੇਡਕਰ ਨੇ ਮੀਡੀਆ ਦੇ ਜ਼ਰੀਏ ਹੀ ਆਪਣੀ ਸਮਾਜਿਕ ਲਹਿਰ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਲਿਜਾਉਣ ਦਾ ਉਪਰਾਲਾ ਕੀਤਾ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਮਰਾਠੀ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਛਪੇ 'ਮੂਕਨਾਇਕ' ਨੂੰ ਖੇਤਰੀ ਹਿੱਤਾਂ ਦੀਆਂ ਭਾਵਨਾਵਾਂ ਦਰਸਾਉਣ ਵਾਲੇ ਪਹਿਲੇ ਰਸਾਲੇ ਵਜੋਂ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ।

ਤੁਕਾਰਾਮ ਦੀ ਬਾਣੀ ਦੀਆਂ ਪੰਗਤੀਆਂ ਨੇ ਮੂਕਨਾਇਕ ਦੇ ਮਿਸ਼ਨ ਨੂੰ ਉਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੇਧ ਦਿੱਤੀ, ਜਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬਹਿਸ਼ਕ੍ਰਿਤ ਭਾਰਤ ਲਈ ਗਿਆਨੇਸ਼ਵਰ ਨੇ ਦਿੱਤੀ ਸੀ।

ਅੰਬੇਡਕਰ ਗਾਂਧੀ ਨੂੰ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ ਕਹਿੰਦੇ ਸੀ ਮਹਾਤਮਾ?

ਅੰਬੇਡਕਰ ਨੇ ਇਸ ਰਸਾਲੇ ਰਾਹੀਂ ਭਾਰਤ ਦੇ ਅਛੂਤ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਹੱਕਾਂ ਵਿੱਚ ਆਵਾਜ਼ ਬੁਲੰਦ ਕੀਤੀ। ਪਾਂਡੂਰੰਗ ਭਟਕਰ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਡੀ.ਡੀ. ਘੋਲਪ ਨੂੰ 'ਮੂਕਨਾਇਕ' ਦੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਸੌਂਪਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਸ ਦੇ ਪਹਿਲੇ 12 ਸੰਸਕਰਣਾਂ ਦਾ ਸੰਪਾਦਨ ਕੀਤਾ ਸੀ।

ਅੰਬੇਡਕਰ ਦੀ ਪੱਤਰਕਾਰਿਤਾ

ਗੌਰਤਲਬ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਰਸਾਲੇ ਨੂੰ 1923 ਵਿੱਚ ਬੰਦ ਕਰਨਾ ਪਿਆ ਕਿਉਂਕਿ ਅੰਬੇਡਕਰ ਦੀ ਗ਼ੈਰ-ਹਾਜ਼ਰੀ ਕਾਰਨ ਉਸ ਨੂੰ ਚਾਲੂ ਰੱਖਣਾ ਮੁਸ਼ਕਲ ਸੀ ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਉੱਚ ਵਿੱਦਿਆ ਲਈ ਵਿਦੇਸ਼ ਚਲੇ ਗਏ ਸਨ ਅਤੇ ਰਸਾਲੇ ਲਈ ਇਸ਼ਤਿਹਾਰਾਂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਮਾਲੀ ਸਾਧਨਾਂ ਦੀ ਘਾਟ ਸੀ।

ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਰਾਜੀਸ਼੍ਰੀ ਸ਼ਾਹੂ ਮਹਾਰਾਜ ਨੇ ਰਸਾਲੇ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਵੱਲੋਂ ਦਿੱਤੀ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਮਦਦ ਵਧਾ ਦਿੱਤੀ ਸੀ।

ਅੰਬੇਡਕਰ ਦੀ ਪੱਤਰਕਾਰੀ ਦੀ ਸੂਝ ਰੱਖਣ ਵਾਲੇ ਵਿਦਵਾਨ, ਗੰਗਾਧਰ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ 'ਮੂਕਨਾਇਕ ਦਾ ਜਨਮ ਅਛੂਤਾਂ ਦੀ ਆਜ਼ਾਦੀ  ਦੇ ਲਈ ਸੰਘਰਸ਼ ਵਜੋਂ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਇਸ ਨੇ ਅਛੂਤ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਇੱਕ ਨਵੀਂ ਸੋਚ ਪੈਦਾ ਕੀਤੀ।' (ਪਾਂਟਵੇਨ, ਪੱਤਰਕਾਰ ਡਾ. ਬਾਬਾ ਸਾਹਿਬ ਅੰਬੇਡਕਰ, ਪੰਨਾ-72)।

ਬਹਿਸ਼ਕ੍ਰਿਤ...


ਇਹ ਵਿਚਾਰ ਆਮ ਆਦਮੀ ਪਾਰਟੀ ਆਗੂ ਭਗਵੰਤ ਮਾਨ ਨੇ ਬੀਬੀਸੀ ਪੱਤਰਕਾਰ ਸਰਬਜੀਤ ਸਿੰਘ ਧਾਲੀਵਾਲ ਨਾਲ ਗੱਲਬਾਤ ਦੌਰਾਨ ਕਹੇ।

ਇਸ ਦੌਰਾਨ ਮਾਨ ਨੇ ਪਾਰਟੀ ਦੀ ਬਰਨਾਲਾ ਰੈਲੀ ਬਾਰੇ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪਾਰਟੀ ਦੀ ਆਗਾਮੀ ਲੋਕ ਸਭਾ ਚੋਣਾਂ ਬਾਰੇ ਸੰਭਾਵੀ ਰਣਨੀਤੀ ਸਣੇ ਹੋਰ ਕਈ ਮਸਲਿਆਂ ’ਤੇ ਗੱਲ ਬਾਤ ਕੀਤੀ। ਭਗਵੰਤ ਮਾਨ ਸੰਗਰੂਰ ਤੋਂ ਆਮ ਆਦਮੀ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਲੋਕ ਸਭਾ ਮੈਂਬਰ ਹਨ, ਪੇਸ਼ ਹੈ ਪੂਰੀ ਗੱਲਬਾਤ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਬੀਬੀਸੀ ਨਾਲ ਗੱਲਬਾਤ ਵਿੱਚ ਭਗਵੰਤ ਮਾਨ ਨੇ ਅੱਗੇ ਕਿਹਾ, “ਪੰਜਾਬ ਦੀ ਕੈਪਟਨ ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਸੂਬੇ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨਾਲ ਕੀਤੀ ਵਾਅਦਾ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ੀ ਨੂੰ ਵੀ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਲੈ ਕੇ ਜਾਵਾਂਗੇ।’’

‘‘ਸੂਬੇ ਦੇ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਨੂੰ ਨਾ ਤਾਂ ਮੋਬਾਈਲ ਫ਼ੋਨ ਮਿਲੇ ਹਨ ਅਤੇ ਨਾ ਹੀ ਕਿਸਾਨਾਂ ਦਾ ਪੂਰਾ ਕਰਜ਼ਾ ਮੁਆਫ਼ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਰੁਜ਼ਗਾਰ ਪੱਖੋਂ ਵੀ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਦੇ ਹੱਥ ਕੁਝ ਨਹੀਂ ਪਿਆ, ਇਹ ਤਮਾਮ ਮੁੱਦੇ ਲੈ ਕੇ ਅਸੀਂ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਜਾਵਾਂਗੇ।”

ਮਜੀਠੀਆ ਤੋਂ ਕੇਜਰੀਵਾਲ ਦੀ ਮੁਆਫ਼ੀ ਅਜੇ ਵੀ ਬੁਝਾਰਤ

ਨਸ਼ੇ ਦੇ ਮੁੱਦੇ ਉੱਤੇ ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਅਤੇ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਕੌਮੀ ਕਨਵੀਨਰ ਅਰਵਿੰਦ ਕੇਜਰੀਵਾਲ ਵੱਲੋਂ ਅਕਾਲੀ ਦਲ ਦੇ ਆਗੂ ਬਿਕਰਮ ਸਿੰਘ ਮਜੀਠੀਆ ਤੋਂ ਮੰਗੀ ਗਈ ਮੁਆਫ਼ੀ ਬਾਰੇ ਪੁੱਛੇ ਗਏ ਸਵਾਲ ਉੱਤੇ ਭਗਵੰਤ ਮਾਨ ਨੇ ਅਜੇ ਵੀ ਸਥਿਤੀ ਸਪਸ਼ਟ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ ਹੈ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ, “ਇਸ ਮੁੱਦੇ ’ਤੇ ਮਾਫੀ ਮੰਗਣਾ ਗ਼ਲਤ ਸੀ ਜਿਸ ਕਰ ਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਪੰਜਾਬ ਕਨਵੀ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਨਰ ਦੇ ਅਹੁਦੇ ਤੋਂ ਅਸਤੀਫ਼ਾ ਦਿੱਤਾ ਸੀ। ਇਸ ਸਬੰਧੀ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਸਵਾਲ ਉੱਠੇ ਹਨ ਅਤੇ ਉੱਠ ਵੀ ਰਹੇ ਹਨ ਪਰ ਇੱਕ ਹਫ਼ਤੇ ਦੇ ਬਾਅਦ ਇਹਨਾਂ ਸਾਰੇ ਸਵਾਲਾਂ ਬਾਰੇ ਸਥਿਤੀ ਸਪਸ਼ਟ ਹੋ ਜਾਵੇਗੀ।”

ਭਗਵੰਤ ਮਾਨ ਦਾ ਪੂਰਾ ਇੰਟਰਵਿਊ ਦੇਖਣ ਲਈ ਹੇਠ ਦਿੱਤਾ ਵੀਡੀਓ ਕਲਿੱਕ ਕਰੋ

ਦਿੱਲੀ ਮਾਡਲ ਦਾ ਹੋਵੇਗਾ ਪ੍ਰਚਾਰ

ਭਗਵੰਤ ਮਾਨ ਦੇ ਦਿੱਲੀ ਸਰਾਕੀਰ ਦੀ ਸਿਫ਼ਤ ਕਰਦਿਆਂ ਕਿਹਾ, ‘‘ਜੇ ਮੋਦੀ ਗੁਜਰਾਤ ਮਾਡਲ ਦਾ ਪ੍ਰਚਾਰ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਹੈ ਵੀ ਨਹੀਂ ਤਾਂ ਅਸੀਂ ਦਿੱਲੀ ਮਾਡਲ ਦਾ ਪ੍ਰਚਾਰ ਕਿਉਂ ਨਾ ਕਰੀਏ।’’

‘‘ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਸਰਕਾਰੀ ਸਕੂਲਾਂ ਦਾ ਰਿਜ਼ਲਟ 89 ਫੀਸਦ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ ਤੇ ਨਿੱਜੀ ਸਕੂਲਾਂ ਦਾ 80 ਫੀਸਦ ਤਾਂ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਦਾ। ਇੱਥੇ ਤਾਂ ਸਕੂਲ ਬੰਦ ਹੋ ਰਹੇ ਹਨ। ਸਰਦੀਆਂ ਖ਼ਤਮ ਹੋਣ ’ਤੇ ਹਨ ਤੇ ਹੁਣ ਬੱਚਿਆਂ ਲਈ ਸਰਦੀਆਂ ਦੀਆਂ ਵਰਦੀਆਂ ਲਈ ਟੈਂਡਰ ਪਾਏ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ।’’

‘‘ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਸਿਹਤ ਸਹੂਲਤਾਂ ਮੁਫ਼ਤ ਹਨ ਪਰ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਤੁਹਾਨੂੰ ਐਕਸਰੇਅ ਮਸ਼ੀਨਾਂ ਵਿੱਚ ਆਲ੍ਹਣੇ ਨਜ਼ਰ ਆ ਜਾਣਗੇ।’’

ਭਗਵੰਤ ਮਾਨ ਦੀ ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ ਖ਼ਾਸ ਗੱਲਬਾਤ-3

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਬਰਨਾਲਾ ਰੈਲੀ ਦੌਰਾਨ ਭਗਵੰਤ ਮਾਨ ਨੇ ਸ਼ਰਾਬ ਛੱਡਣ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਸੀ ਜਿਸ ਨੂੰ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਕੌਮੀ ਕਨਵੀਨਰ ਅਰਵਿੰਦ ਕੇਜਰੀਵਾਲ ਨੇ ਉਸ ਦੀ ਬਹੁਤ ‘ਵੱਡੀ ਕੁਰਬਾਨੀ’ ਦੱਸਿਆ ਸੀ।

ਇਸ ‘ਕੁਰਬਾਨੀ’ ਦੀ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਉੱਤੇ ਅੱਜ ਕੱਲ੍ਹ ਕਾਫ਼ੀ ਚਰਚਾ ਵੀ ਹੋ ਰਹੀ ਹੈ। ਭਗਵੰਤ ਇਸ ਨੂੰ ਕੋਈ ਕੁਰਬਾਨੀ ਨਹੀਂ ਮੰਨਦੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ, "ਸ਼ਰਾਬ ਛੱਡਣੀ ਮੇਰੀ ਲਈ ਕੋਈ ਕੁਰਬਾਨੀ ਨਹੀਂ ਹੈ।"

ਭਗਵੰਤ ਮਾਨ ਦੀ ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ ਖ਼ਾਸ ਗੱਲਬਾਤ-1

ਭਗਵੰਤ ਮਾਨ ਨੇ ਕਿਹਾ, “ਸ਼ਰਾਬ ਛੱਡਣਾ ਕੋਈ ਨਹੀਂ ਹੈ ਬਲਕਿ ਇੱਕ ਗ਼ਲਤੀ ਸੀ ਜਿਸ ਨੂੰ ਹੁਣ ਸੁਧਾਰ ਲਿਆ ਗਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਮੇਰਾ ਫ਼ਰਜ਼ ਵੀ ਸੀ।”

ਭਗਵੰਤ ਮਾਨ ਨੇ ਕਿਹਾ, “ਕਮੀਆਂ ਹਰ ਕਿਸੇ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ ਕੋਈ ਵੀ ਸੰਪੂਰਨ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ। ਸ਼ਰਾਬ ਦੇ ਮੁੱਦੇ ਬਾਰੇ ਹੋਰ ਪਾਰਟੀਆਂ ਮੇਰੇ ਅਤੇ ਪਾਰਟੀ ਉੱਤੇ ਸਵਾਲ ਚੁੱਕਦੀਆਂ ਰਹੀਆਂ ਹਨ ਇਸ ਕਰਕੇ ਕਾਫ਼ੀ ਨਾਮੋਸ਼ੀ ਹੁੰਦੀ ਸੀ ਇਸ ਲਈ ਇਹ ਮੇਰਾ ਫ਼ਰਜ਼ ਬਣਦਾ ਸੀ।”

ਬਰਨਾਲਾ ਰੈਲੀ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਸ਼ਰਾਬ ਦਾ ਮੁੱਦਾ ਭਾਰੂ ਰਹਿਣ ਬਾਰੇ ਉਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਰੈਲੀ ਵਿੱਚ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਮੁੱਦਿਆਂ ਦੀ ਵੀ ਗੱਲ ਹੋਈ ਪਰ ਮੀਡੀਆ ਨੇ ਸ਼ਰਾਬ ਦਾ ਮੁੱਦਾ ਜ਼ਿਆਦਾ ਉਛਾਲ ਦਿੱਤਾ।

ਭਗਵੰਤ ਮਾਨ ਨੇ ਮੰਨਿਆ ਕਿ ਉਹ ਆਪਣੇ ਕਲਾਕਾਰੀ ਦੇ ਪੇਸ਼ੇ ਕਾਰਨ ਕਦੇ ਕਦਾਈਂ ਦਾਰੂ ਪੀਂਦੇ ਸੀ

ਆਮ ਆਦਮੀ ਪਾਰਟੀ ਤੋਂ ਲੋਕਾਂ ਦੀਆਂ ਉਮੀਦਾਂ

ਪਾਰਟੀ ਵਿਚਾਲੇ ਆਪਸੀ ਖਿੱਚੋਤਾਣ ਦੇ ਬਾਰੇ ਭਗਵੰਤ ਮਾਨ ਨੇ ਕਿਹਾ, “ਕਈ ਵਾਰ ਗੰਦ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੋਣ ਕਰ ਕੇ ਦੋ ਵਾਰ ਝਾੜੂ ਮਾਰਨਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ ਇਸ ਲਈ ਫਿਰ ਤੋਂ ਮਿਹਨਤ ਕਰ ਰਹੇ ਹਾਂ ਅਤੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀਆਂ ਉਮੀਦਾਂ ਉੱਤੇ ਖਰਾ ਉੱਤਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰ ਰਹੇ ਹਾਂ।”

“ਆਮ ਆਦਮੀ ਪਾਰਟੀ ਤੋਂ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਅਜੇ ਵੀ ਉਮੀਦਾਂ ਹਨ। ਖ਼ਾਸ ਤੌਰ ’ਤੇ ਪ੍ਰਵਾਸੀ ਭਾਰਤੀ ਇੱਕ ਉਮੀਦ ਭਰੀ ਨਜ਼ਰ ਨਾਲ ਆਮ ਆਦਮੀ...


ਇਹ ਵਿਚਾਰ ਇਤਿਹਾਸਕਾਰ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਦਵਿਜੇਂਦਰ ਨਾਥ ਝਾਅ ਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਅਤੇ ਮੱਧਕਾਲੀ ਭਾਰਤੀ ਇਤਿਹਾਸ ਦੇ ਵਿਦਵਾਨ ਹਨ।

ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਡੀਐਨ ਝਾਅ ਨੇ ਵਿਵਾਦਿਤ ਕਿਤਾਬ 'ਮਿੱਥ ਆਫ ਹੋਲੀ ਕਾਓ' ਲਿਖੀ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਪੁਰਾਤਨ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਗਊ ਖਾਣ ਬਾਰੇ ਦੱਸਿਆ ਹੈ।

ਹਾਲ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਕਿਤਾਬ 'ਅਗੇਂਸਟ ਦਾ ਗਰੇਨ-ਨੋਟਸ ਆਨ ਇਨਟੌਲਰੈਂਸ ਐਂਡ ਹਿਸਟਰੀ' ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਮੌਜੂਦਾ ਸਿਆਸੀ, ਸਮਾਜਿਕ ਅਤੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਮੁੱਦਿਆਂ ਬਾਰੇ ਲਿਖਿਆ ਹੈ।

ਡੀਐਨ ਝਾਅ ਨੇ ਬੀਬੀਸੀ ਦੇ ਭਾਰਤੀ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਦੇ ਮੁਖੀ ਰੂਪਾ ਝਾਅ ਨੂੰ ਇਤਿਹਾਸ ਅਤੇ ਮੌਜੂਦਾ ਦੌਰ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਮੁੱਦਿਆਂ ਬਾਰੇ ਸਵਾਲਾਂ ਦੇ ਜਵਾਬ ਦਿੱਤੇ।

ਸਵਾਲ - ਹਿੰਦੂਤਵ ਵਿਚਾਰਧਾਰਾ ਦੇ ਲੋਕ ਭਾਰਤ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਦੇ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਕਾਲ ਨੂੰ ਇੱਕ ਸੁਨਹਿਰੇ ਸਮੇਂ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇਖਦੇ ਹਨ।ਪਰ ਮੱਧਕਾਲ ਨੂੰ ਮੁਸਲਮਾਨ ਸ਼ਾਸਕਾਂ ਦੇ ਹਿੰਦੂਆਂ ਉਪਰ ਦਹਿਸ਼ਤ ਭਰੇ ਕਾਲਦੀ ਵਾਂਗ ਦੇਖਦੇ ਹਨ। ਆਖ਼ਰਕਾਰ ਇਤਿਹਾਸਕ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ ਇਸਦੇ ਬਾਰੇ ਕੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ?

ਇਤਿਹਾਸਕ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ ਇਹੀ ਦਰਸਾਉਂਦੇ ਹਨ ਕਿ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਕਦੇ ਵੀ ਸੁਨਿਹਰਾ ਕਾਲ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਪੁਰਾਤਨ ਸਮੇਂ ਨੂੰ ਸਮਾਜਿਕ ਸਦਭਾਵਨਾ ਅਤੇ ਖੁਸ਼ਹਾਲੀ ਭਰਿਆ ਕਾਲ ਨਹੀਂ ਕਿਹਾ ਜਾ ਸਕਦਾ।

ਕਈ ਸਬੂਤ ਇਹੀ ਦਰਸਾਉਂਦੇ ਹਨ ਕਿ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਕਾਲ ਵਿੱਚ ਜਾਤੀਵਾਦ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਪਰ ਸੀ। ਗ਼ੈਰ-ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ, ਖ਼ਾਸ ਕਰਕੇ ਸ਼ੁਦਰ ਅਤੇ ਅਛੂਤ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਾਂ ਉਪਰ ਕਈ ਸਮਾਜਿਕ, ਕਾਨੂੰਨੀ ਅਤੇ ਆਰਥਿਕ ਪਾਬੰਦੀਆਂ ਲਗਾਈਆਂ ਗਈਆਂ ਸਨ।

ਇਸ ਕਾਰਨ ਭਾਰਤੀ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਸਮਾਜ ਵਿੱਚ ਤਣਾਅ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ। ਉਸ ਦੌਰ ਵਿੱਚ ਉੱਚੀਆਂ ਜਾਤਾਂ ਵਾਲੇ, ਅਮੀਰ ਅਤੇ ਜਗੀਰਦਾਰ ਕਾਫ਼ੀ ਖੁਸ਼ਹਾਲ ਮੰਨੇ ਜਾਂਦੇ ਸਨ ਜਿਵੇਂ ਸਾਡੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਅੰਬਾਨੀ ਅਤੇ ਅਡਾਨੀ। ਅਜਿਹੇ ਲੋਕ ਹਮੇਸ਼ਾ ਹੀ ਸੁਨਹਿਰੇ ਕਾਲ ਵਿੱਚ ਜਿਉਂਦੇ ਰਹੇ ਹਨ।

ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਸੁਨਹਿਰਾ ਦੌਰ ਸੀ, ਇਹ ਵਿਚਾਰ 19ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਅਖ਼ੀਰ ਵਿੱਚ ਆਇਆ। 20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਵਿੱਚ ਇਤਿਹਾਸਕਾਰ ਇਹ ਕਹਿਣ ਲੱਗੇ ਕਿ ਗੁਪਤ ਸ਼ਾਸਕਾਂ ਦਾ ਸਮਾਂ ਸੁਨਹਿਰੀ ਕਾਲ ਸੀ ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਰਾਸ਼ਟਰਵਾਦ ਨੂੰ ਜ਼ਿੰਦਾ ਕੀਤਾ।

ਗੁਪਤ ਸ਼ਾਸਕਾਂ ਦੇ ਦੌਰ ਨੂੰ ਸੁਨਹਿਰਾ ਕਾਲ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਡੀਡੀ ਕੋਸੰਬੀ ਦੇ ਸ਼ਬਦਾਂ ਵਿੱਚ ਕਹੀਏ, ਤਾਂ ਗੁਪਤ ਕਾਲ ਵਿੱਚ ਰਾਸ਼ਟਰਵਾਦ ਨੂੰ ਮੁੜ ਜੀਵਤ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸਗੋਂ ਰਾਸ਼ਟਰਵਾਦ ਨੇ ਗੁਪਤ ਸ਼ਾਸਨ ਨੂੰ ਮੁੜ ਤੋਂ ਤਾਕਤ ਦੇ ਦਿੱਤੀ ਸੀ।

ਅਸਲੀਅਤ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਸਮਾਜਿਕ ਏਕਤਾ ਖੁਸ਼ਹਾਲੀ ਵਾਲੇ ਸੁਨਹਿਰੇ ਦੌਰ ਦੇ ਸੰਕਲਪ ਦੀ ਦੁਰਵਰਤੋਂ ਇਤਿਹਾਸਕਾਰਾਂ ਨੇ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ, ਬਲਕਿ ਦੂਜੇ ਦੇਸਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਕੀਤੀ ਹੈ।

ਜੇਕਰ ਮੱਧਕਾਲ ਦੀ ਗੱਲ ਕੀਤੀ ਜਾਵੇ ਤਾਂ, ਉਸ ਵਿੱਚ ਮੁਸਲਮਾਨ ਸ਼ਾਸਕਾਂ ਦੀ ਦਹਿਸ਼ਤ ਅਤੇ ਜ਼ੁਲਮ ਵਾਲੀ ਹਕੂਮਤ ਦੀ ਗੱਲ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਉਸ ਦੌਰ ਦੇ ਕੁਝ ਸਮਾਜ ਸੁਧਾਰਕ ਅਤੇ ਹੋਰਾਂ ਨੇ ਮੁਸਲਮਾਨਾਂ ਦੇ ਅਕਸ ਨੂੰ ਵਿਗਾੜ ਕੇ ਪੇਸ਼ ਕਰਨ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਪਸੰਦੀਦਾ ਵਿਸ਼ਾ ਬਣਾ ਲਿਆ ਸੀ।

ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਦਯਾਨੰਦ ਸਰਸਵਤੀ (1824-1883), ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣੀ ਕਿਤਾਬ ਸਤਿਆਰਥ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਦੇ ਦੋ ਅਧਿਆਇ ਇਸਲਾਮ ਅਤੇ ਇਸਾਈ ਧਰਮ ਦੀ ਬੁਰਾਈ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਕਰ ਦਿੱਤੇ। ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵਿਵੇਕਾਨੰਦ (1863-1902) ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਪ੍ਰਸ਼ਾਂਤ ਮਹਾਂਸਾਗਰ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਅਟਲਾਂਟਿਕ ਤੱਕ ਪੂਰੀ ਦੁਨੀਆਂ ਵਿੱਚ 500 ਸਾਲ ਤੱਕ ਖ਼ੂਨ ਵਹਿੰਦਾ ਰਿਹਾ। ਇਹੀ ਹੈ ਇਸਲਾਮ ਧਰਮ।

ਮੁਸਲਮਾਨ ਸ਼ਾਸਕਾਂ ਨੂੰ ਖ਼ਰਾਬ ਦੱਸ ਕੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਅਕਸ ਵਿਗਾੜ ਕੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਜ਼ੁਲਮੀ ਠਹਿਰਾਉਣਾ ਉਦੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਹੁਣ ਤੱਕ ਜਾਰੀ ਹੈ। ਹਿੰਦੂਤਵ ਦੇ ਵਿਚਾਰਕ ਅਤੇ ਸਮਰਥਕ ਮੁਸਲਮਾਨ ਸ਼ਾਸਕਾਂ ਨੂੰ ਹਿੰਦੂਆਂ ਦਾ ਧਰਮ ਪਰਿਵਰਤਨ ਕਰਵਾਉਣ ਵਾਲਾ ਦੱਸਦੇ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਹਿੰਦੂਆਂ ਦੇ ਮੰਦਿਰ ਢਾਹੇ ਅਤੇ ਹਿੰਦੂ ਔਰਤਾਂ ਨਾਲ ਬਲਾਤਕਾਰ ਕੀਤੇ।

ਪਰ ਮੱਧਕਾਲ ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਮੁਸਲਮਾਨ ਸ਼ਾਸਕਾਂ ਬਾਰੇ ਅਜਿਹੀ ਸੋਚ ਨੂੰ ਇਤਿਹਾਸਕਾਰਾਂ ਜਿਵੇਂ ਤਾਰਾਚੰਦ, ਮੁਹੰਮਦ ਹਬੀਬ, ਇਰਫ਼ਾਨ ਹਬੀਬ, ਸ਼ਰੀਨੀ ਮਸੂਵੀ, ਹਰਬੰਸ ਮੁਖੀਆ, ਔਡਰੇ ਟਰੱਸ਼ਕ ਨੇ ਲਗਾਤਾਰ ਚੁਣੌਤੀ ਦਿੱਤੀ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਇਤਿਹਾਸਕਾਰਾਂ ਦੀ ਖੋਜ ਨੇ ਸਾਬਿਤ ਕੀਤਾ ਹੈ ਕਿ ਮੁਸਲਮਾਨ ਸ਼ਾਸਕਾਂ ਦੇ ਮਾੜੇ ਵਿਹਾਰ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਵਧਾ ਚੜ੍ਹਾ ਕੇ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।

ਇਨ੍ਹਾਂ ਇਤਿਹਾਸਾਕਰਾਂ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਹੈ ਕਿ ਮੁਸਲਮਾਨ ਸ਼ਾਸਕਾਂ ਨੇ ਉਸ ਵੇਲੇ ਜਿਹੜੇ ਜ਼ੁਲਮ ਕੀਤੇ ਉਹ ਉਸ ਸਮੇਂ ਦੀ ਸਿਆਸਤ ਦੇ ਮੁਤਾਬਕ ਸੀ। ਬਸਤੀਵਾਦ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦੇ ਦੌਰ ਵਿੱਚ...


ਇਹ ਵਿਚਾਰ ਉੱਘੇ ਗਾਇਕ ਰੱਬੀ ਸ਼ੇਰਗਿੱਲ ਨੇ ਪੰਜਾਬੀ ਭਾਸ਼ਾ ਅਤੇ ਪੰਜਾਬੀ ਗਾਇਕੀ ਬਾਰੇ ਆਪਣੇ ਵਿਚਾਰ ਬੀਬੀਸੀ ਪੱਤਰਕਾਰ ਦਲਜੀਤ ਅਮੀ ਨਾਲ ਗੱਲਬਾਤ ਦੌਰਾਨ ਪ੍ਰਗਟ ਕੀਤੇ।

'ਪੰਜਾਬ ਦਾ ਮਤਲਬ ਸਿਰਫ਼ ਭੂਗੋਲਿਕ ਪੰਜਾਬ ਨਹੀਂ'

ਰੱਬੀ ਸ਼ੇਰਗਿੱਲ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਪੰਜਾਬੀ ਬੋਲੀ ਲਈ ਉਹ ਕੋਈ ਅਜਿਹਾ ਤਾਣਾ-ਬਾਣਾ ਬੁਨਣ ਤਾਂ ਜੋ ਹੋਰ ਲੋਕ ਇਸ ਨਾਲ ਜੁੜ ਸਕਣ।

ਰੱਬੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, ''ਪੰਜਾਬ ਭੂਗੋਲਿਕ ਖੇਤਰ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਵਿਚਰ ਰਿਹਾ ਹੈ ਅਤੇ ਅੱਜ ਕੱਲ੍ਹ ਹਰ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਪੰਜਾਬ ਆਪਣੀ ਬੋਝੇ 'ਚ ਆਪ ਰੱਖ ਕੇ ਤੁਰਨਾ ਪੈਂਦਾ ਅਤੇ ਤੁਸੀਂ ਜਿੱਥੇ-ਜਿੱਥੇ ਵਿਚਰਦੇ ਹੋ ਪੰਜਾਬ ਤੁਹਾਡੇ ਨਾਲ ਹੀ ਵਿਚਰਦਾ ਹੈ।''

ਉਨ੍ਹਾਂ ਮੁਤਾਬਕ ਭੂਗੋਲਿਕ ਪੰਜਾਬ ਨੂੰ ਵੀ ਪੰਜਾਬੀ ਕਿਤੇ ਨਾ ਕਿਤੇ ਵਿਸਾਰੀ ਬੈਠੇ ਹਨ। ਉਹ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਕੁਝ ਲੋਕ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਰਹਿ ਕੇ ਪੰਜਾਬੀ ਨਹੀਂ ਬੋਲਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਅਤੇ ਕੁਝ ਲੋਕ ਪੰਜਾਬ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਬੈਠ ਕੇ ਠੇਠ ਪੰਜਾਬੀ ਬੋਲ ਰਹੇ ਹਨ।

'ਪੰਜਾਬੀ ਬੋਲੀ ਪੰਜਾਬ ਦਾ ਬੀਜ ਹੈ'

ਰੱਬੀ ਮੁਤਾਬਕ ਮੰਨ ਲਓ ਜੇਕਰ ਕੱਲ੍ਹ ਨੂੰ ਭੂਗੋਲਿਕ ਪੰਜਾਬ ਨਾ ਰਹੇ ਅਤੇ ਪੰਜਾਬੀ ਬੋਲੀ ਬਚੀ ਰਹੇ ਤਾਂ ਇਸ ਨਾਲ ਪੰਜਾਬ ਫੇਰ ਕਿਤੇ ਨਾ ਕਿਤੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਲਵੇਗਾ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਅਜੇ ਪੰਜਾਬੀ ਦਾ ਨਿਘਾਰ ਨਹੀਂ ਹੋਇਆ ਉਸ ਨੂੰ ਅਜੇ ਸਿਰਫ਼ ਥੋੜ੍ਹੀ ਜਿਹੀ ਢਾਹ ਲੱਗੀ ਅਤੇ ਅਸੀਂ ਫੇਰ ਖੜ੍ਹੇ ਹੋਵਾਂਗੇ।

ਪੰਜਾਬੀ ਬੋਲੀ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਚਿੰਤ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਾ ਜ਼ਾਹਿਰ ਕਰਦਿਆਂ ਰੱਬੀ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਅਜੋਕੀ ਸਿੱਖਿਆ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਨੇ ਸਾਨੂੰ ਬੋਲੀ ਤੋਂ ਦੂਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਅਸੀਂ ਅੰਦਰੋਂ ਖੋਖਲੋ ਹੋ ਗਏ ਹਾਂ।"

ਰੱਬੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਪੰਜਾਬੀ ਬੋਲੀ ਇੱਕ ਬਹੁਤ ਵੱਡੀ ਛਤਰੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਵਿੱਚ ਉਪ ਬੋਲੀਆਂ ਦੀਆਂ ਨਿੱਕੀਆਂ-ਨਿੱਕੀਆਂ ਖੁੰਭਾਂ ਹਨ।

ਆਪਣੇ ਖਿੱਤੇ ਦੀ ਬੋਲੀ ਮਝੈਲ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਕਰਦਿਆਂ ਉਹ ਮਲਵਈ ਅਤੇ ਸਰਹੱਦ ਤੋਂ ਪਾਰ ਦੀਆਂ ਉਪ ਬੋਲੀਆਂ ਦਾ ਵੀ ਜ਼ਿਕਰ ਕਰਦੇ ਹਨ।

'ਪੰਜਾਬੀਅਤ ਦੇ ਬੀਜ ਲਾਈਏ'

ਉਨ੍ਹਾਂ ਮੁਤਾਬਕ ਪੰਜਾਬੀ ਬੋਲਣ ਨਾਲ ਇੱਕ ਤਾਂ ਦਿਲ ਵਿੱਚ ਠੰਢ ਪੈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਤੇ ਦੂਜਾ ਪੰਜਾਬੀਅਤ ਦਾ ਇੱਕ ਬੀਜ ਹੋਰ ਪੁੰਗਰ ਪੈਂਦਾ ਹੈ।

"ਪੰਜਾਬੀ ਦਾ ਮਾਲੀ ਜਾਂ ਕਿਰਸਾਨ ਹੋਣ ਨਾਤੇ ਇਹ ਆਪਣਾ ਫ਼ਰਜ਼ ਸਮਝਦਾ ਹਾਂ ਕਿ ਮੈਂ ਇਸ ਦਾ ਇੱਕ ਬੀਜ ਕਿਤੇ ਲਾ ਛੱਡਾਂ।"

ਰੱਬੀ ਸ਼ੇਰਗਿੱਲ ਮੁਤਾਬਕ, "ਮੈਂ ਜਦੋਂ ਕੋਈ ਕਵਿਤਾ ਲਿਖਦਾ ਹਾਂ ਤਾਂ ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਅੰਦਰ ਵੜਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਦਾ ਹਾਂ। ਮੇਰੇ ਸਰੋਕਾਰ ਮੇਰੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਤੇ ਮੇਰੇ ਇਤਿਹਾਸ ਦੇ ਸਰੋਕਾਰ ਹਨ। ਵੱਡਾ ਸਰੋਕਾਰ ਮੇਰੇ ਲਈ ਖਪਤਵਾਦ ਦੇ ਦੌਰ ਵਿੱਚ ਕਲਾ ਨੂੰ ਲੱਭਣਾ ਹੈ।"

"ਜਿਨ੍ਹੇ ਨਾਜ਼ ਹੈ ਹਿੰਦ ਪਰ ਵੋ ਕਹਾਂ ਹੈਂ" ਕਿਉਂ ਗਾਇਆ?

ਇਸ ਮਸ਼ਹੂਰ ਗਾਣੇ ਦੇ ਬੋਲ ਅਤੇ ਹਾਲਾਤ ਬਾਰੇ ਰੱਬੀ ਸ਼ੇਰਗਿੱਲ ਚਰਚਾ ਕਰਦੇ ਹਨ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਮੁਤਾਬਕ, "ਮੈਂ 2003 ਵਿੱਚ ਮੁੰਬਈ ਇਕੱਲਾ ਰਹਿੰਦਾ ਸੀ ਤੇ ਜ਼ਿਆਦਾ ਲੋਕਾਂ ਨਾਲ ਕੋਈ ਮੇਲ-ਜੋਲ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ ਵਾਪਰੀ ਇੱਕ ਘਟਨਾ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਝੰਜੋੜ ਦਿੱਤਾ। ਉਹ ਸੀ ਨਵਲੀਨ ਕੁਮਾਰ ਦਾ ਕਤਲ।"

"ਨਵਲੀਨ ਕੁਮਾਰ ਇੱਕ ਮੱਧ ਵਰਗੀ ਪਰਿਵਾਰ ਨਾਲ ਸਬੰਧ ਰੱਖਣ ਵਾਲੀ ਇੱਕ ਸਮਾਜਸੇਵੀ ਕਾਰਕੁਨ ਸੀ ਅਤੇ ਸਥਾਨਕ ਆਦੀਵਾਸੀਆਂ ਦੇ ਹੱਕਾਂ ਦੀ ਲੜਾਈ ਲੜ ਰਹੀ ਸੀ। ਪਹਿਲਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਧਮਕੀਆਂ ਮਿਲਣੀਆਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਈਆਂ ਅਤੇ ਫੇਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਕਤਲ ਹੋ ਗਿਆ।"

ਉਹ ਯਾਦ ਕਰਦੇ ਹਨ, "ਕਾਤਲਾਂ ਨੇ ਨਵਲੀਨ ਦੇ ਸਰੀਰ 'ਤੇ ਚਾਕੂ ਨਾਲ 19 ਵਾਰ ਕੀਤੇ। 19 ਵਾਰ ਜੇ ਗਿਣੀਏ ਵੀ ਤਾਂ ਸਮਾਂ ਲੱਗ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਮਾਰਨ ਲਈ ਨਹੀਂ ਸਨ, ਇਹ ਕੋਈ ਕਾਤਲਾਨਾ ਸੋਚ ਨਹੀਂ ਸੀ, ਇਹ ਇੱਕ ਵਹਿਸ਼ੀਪੁਣਾ ਸੀ। ਇਹ ਸ਼ਹਿਰ ਵੱਲੋਂ ਪਿੰਡ ਦਾ ਕਤਲ ਸੀ।"

"ਮੈਂ ਇਸ ਬਿੰਬ ਨੂੰ ਫੜਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਸੀ, ਇਸ ਲਈ ਮੈਂ 19 ਸੰਖਿਆ ਨੂੰ ਇਸ ਗਾਣੇ ਵਿੱਚ 19 ਵਾਰ  ਦੁਹਰਾਇਆ,ਹੈ।"

'ਮਾੜੀ ਗਾਇਕੀ ਲਈ ਗਵੱਈਏ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰ'

ਇਸ ਮੁਲਾਕਾਤ ਦੌਰਾਨ ਰੱਬੀ ਸ਼ੇਰਗਿੱਲ ਨੇ ਪੰਜਾਬੀ ਭਾਸ਼ਾ ਅਤੇ ਮਨੁੱਖੀ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਦੀ ਗੱਲ ਤਾਂ ਕੀਤੀ ਹੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦਾ ਗਾਇਕੀ ਅਤੇ ਸਰੋਤਿਆਂ ਬਾਰੇ ਵੀ ਆਪਣੇ ਵਿਚਾਰ ਰੱਖੇ।

ਉਹ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, "ਮਾੜੇ ਗਾਣੇ ਗਾਉਣ ਵਾਲੇ ਕਾਇਰ ਹਨ, ਉਹ ਕੋਈ ਕਲਾਤਮਕ ਯਾਤਰਾ ਕਰਨੀ ਹੀ ਨਹੀਂ ਚਾਹੁੰਦੇ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਸੁਣਨ ਵਾਲਿਆਂ ਦੀ ਕੋਈ ਗਲਤੀ ਨਹੀਂ, ਇਹ ਸਾਰੀ ਦੀ ਸਾਰੀ ਗਾਇਕਾਂ ਦੀ ਗਲਤੀ ਹੈ। ਉਹੀ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮਾੜੇ ਪ੍ਰਭਾਵਾਂ ਲਈ ਸਿੱਧੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਜਿ਼ੰਮੇਵਾਰ ਹਨ।"

ਰੱਬੀ ਸ਼ੇਰਗਿੱਲ ਚੰਗੀ ਗਾਇਕੀ ਲਈ ਕੀ ਕਰਨਗੇ ਅਤੇ ਕੀ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ ਇਸ ਸਵਾਲ...


ਇਹ ਵਿਚਾਰ ਲਾਹੌਰ ਵਿੱਚ ਕੀਤੇ ਗਏ ਇੱਕ ਵਿਰੋਧ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲੈਣ ਵਾਲਿਆਂ ਨੇ ਪ੍ਰਗਟ ਕੀਤੇ।

ਸਿੰਧ ਦੀਆਂ ਦੋ ਨਾਬਾਲਗ਼ ਹਿੰਦੂ ਕੁੜੀਆਂ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਿਤਾ ਦਾ ਵੀਡੀਓ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ 'ਤੇ ਵਾਇਰਲ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ ਜਿਸ ਮਗਰੋਂ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਸਮਾਜਿਕ ਕਾਰਕੁਨ ਇਸ ਖ਼ਿਲਾਫ ਅਵਾਜ਼ ਉਠਾ ਰਹੇ ਹਨ।

ਪੰਜਾਬ ਅਸੈਂਬਲੀ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਕੀਤੇ ਗਏ ਇਸ ਰੋਸ ਮੁਜ਼ਾਹਰੇ ਵਿੱਚ ਨਾਬਾਲਗ਼ ਹਿੰਦੂ ਕੁੜੀਆਂ ਨੂੰ ਅਗਵਾ ਕਰਕੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਮੁਸਲਮਾਨ ਬਣਾ ਕੇ ਮੁਸਲਮਾਨ ਮੁੰਡਿਆਂ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕਰਨ ਦੇ ਖ਼ਿਲਾਫ ਅਵਾਜ਼ ਉਠਾਈ ਗਈ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨਕਾਰੀਆਂ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਸੀ ਕਿ ਹਿੰਦੂ ਕੁੜੀਆਂ ਨੂੰ ਜ਼ਬਰਦਸਤੀ ਮੁਸਲਮਾਨ ਬਣਾਉਣਾ ਹਿੰਦੂਆਂ ਦੇ ਮਨੁੱਖੀ ਹੱਕਾਂ ਦੀ ਉਲੰਘਣਾ ਹੈ।

ਇਸ ਮੁਜ਼ਾਹਰੇ ਵਿੱਚ 100 ਤੋਂ ਵਧੇਰੇ ਲੋਕ ਇਕੱਠੇ ਹੋਏ ਅਤੇ ਇਸ ਜ਼ੁਲਮ ਖ਼ਿਲਾਫ ਆਪਣੀ ਅਵਾਜ਼ ਬੁਲੰਦ ਕੀਤੀ।

ਇਸ ਦੌਰਾਨ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨਕਾਰੀਆਂ ਨੇ ਤਖ਼ਤੀਆਂ ਫੜੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਸਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ’ਤੇ ਜ਼ਬਰਦਸਤੀ ਧਰਮ ਬਦਲੀ ਨੂੰ ਨਾਮਨਜ਼ੂਰ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਅਤੇ ਹਿੰਦੂ ਕੁੜੀਆਂ ਦੇ ਜ਼ਬਰਦਸਤੀ ਵਿਆਹ ਦੇ ਖਿਲਾਫ ਨਾਅਰੇ ਲਿਖੇ ਹੋਏ ਸਨ।

ਇਨ੍ਹਾਂ ਨਾਅਰਿਆਂ ਵਿੱਚ ਜ਼ਬਰਦਸਤੀ ਧਰਮ ਬਦਲਣ ਖ਼ਿਲਾਫ ਕਾਨੂੰਨ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਮੰਗ ਵੀ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ।

ਪੀਸ ਐਂਡ ਸੈਕੁਲਰ ਸਟੱਡੀਜ਼ ਸੰਗਠਨ ਵੱਲੋਂ ਪਹੁੰਚੀ ਦੀਪ ਸਈਦਾ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਸੀ, “ਮੁਜ਼ਾਹਰੇ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਲੋਕ ਹਿੰਦੂ-ਸਿੱਖ ਅਤੇ ਇਸਾਈ ਧਰ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਮ ਨਾਲ ਸਬੰਧਿਤ ਸਨ।”

“ਜਦ ਕਿ ਮੁਸਲਮਾਨ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਸਨ ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਇਸ ਗੱਲ ਦਾ ਬੜਾ ਦੁੱਖ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਚਾਹੁੰਦੇ ਸਨ ਕਿ ਮੁਜ਼ਾਹਰੇ ਵਿੱਚ ਮੁਸਲਮਾਨ ਵੀ ਹਿੱਸਾ ਲੈਣ ਅਤੇ ਸਾਡੇ ਸਮਾਜ ਵਿੱਚ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਇਸ ਧੱਕੇ ਖ਼ਿਲਾਫ ਉਹ ਵੀ ਅਵਾਜ਼ ਬਣਨ।”

ਦੀਪ ਸਈਦਾ ਨੇ ਅੱਗੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਦੋ ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਵੀ ਹਿੰਦੂ ਕੁੜੀਆਂ ਨੂੰ ਮੁਸਲਮਾਨ ਬਣਾਏ ਜਾਣ ਖ਼ਿਲਾਫ ਮੁਜ਼ਾਹਰਾ ਕੀਤਾ ਸੀ ਪਰ ਉਸ ਨਾਲ ਕੋਈ ਫਰਕ ਨਹੀਂ ਪਿਆ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ, “ਸਗੋਂ ਹੁਣ ਇਸ ਜ਼ੁਲਮ ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ ਹੋਇਆ ਹੈ ਅਤੇ ਪਿਛਲੇ ਦੋ ਮਹੀਨਿਆਂ ਤੋਂ ਹਿੰਦੂ ਕੁੜੀਆਂ ਨੂੰ ਅਗਵਾ ਕਰਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਮੁਸਲਮਾਨ ਬਣਾਉਣ ਦੀਆਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਵਾਧਾ ਹੋਇਆ ਹੈ।”

ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਰੀਨਾ ਤੇ ਰਵੀਨਾ ਦਾ ਮਾਮਲਾ ਇਸ ਦੀ ਇੱਕ ਉਚੇਚੀ ਮਿਸਾਲ ਹੈ।

ਦੀਪ ਸਈਦਾ ਨੇ ਮੁਜ਼ਾਹਰੇ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ, “ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਹਕੂਮਤ ਸੁੱਤੀ ਪਈ ਹੈ। ਉਸ ਨੂੰ ਜਾਗਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਤੇ ਇਸ ਜ਼ੁਲਮ ਨੂੰ ਰੋਕਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਇਨ੍ਹਾਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ਨਾਲ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦਾ ਨਾਮ ਸਾਰੀ ਦੁਨੀਆਂ ਵਿੱਚ ਬਦਨਾਮ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ।”

ਹਿੰਦੂ ਸੁਧਾਰ ਸਭਾ ਦੇ ਮੁਖੀ ਅਮਰਨਾਥ ਰੰਧਾਵਾ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਹਿੰਦੂ ਕੁੜੀਆਂ ਦੀ ਉਮਰ 10 ਤੋਂ 17 ਸਾਲ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।

ਅਮਰਨਾਥ ਰੰਧਾਵਾ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਸੀ, “ਸਿੰਧ ਵਿੱਚ ਹਿੰਦੂਆਂ ਨੂੰ ਜ਼ਬਰਦਸਤੀ ਮੁਸਲਮਾਨ ਬਣਾਉਣ ਦਾ ਕੰਮ ਬਹੁਤ ਵਧ ਗਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਹਿੰਦੂਆਂ ਨੂੰ ਜ਼ਬਰਦਸਤੀ ਮੁਸਲਮਾਨ ਬਣਾਇਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।”

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਅਸੈਂਬਲੀ ਵਿੱਚ ਘੱਟ ਗਿਣਤੀਆਂ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ’ਤੇ ਇਲਜ਼ਾਮ ਲਗਾਇਆ ਕਿ “ਉਹ ਸਾਰੇ ਨਖਿੱਧ ਹਨ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਕੁਝ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ।”

ਅਮਰਨਾਥ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਸੀ ਕਿ ਇਨ੍ਹਾਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹਿੰਦੂ ਭਾਈਚਾਰੇ ਵਿੱਚ ਖ਼ੌਫ ਫੈਲ ਚੁੱਕਿਆ ਹੈ ਤੇ ਹਿੰਦੂ ਆਪਣੀਆਂ ਕੁੜੀਆਂ ਨੂੰ ਸਕੂਲ ਭੇਜਣ ਤੋਂ ਵੀ ਡਰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਕਿਤੇ ਅਗਵਾ ਨਾ ਹੋ ਜਾਵੇ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਮੁਜ਼ਾਹਰਾਕਾਰੀਆਂ ਨੇ ਸਰਕਾਰ ਤੋਂ ਮੰਗ ਕੀਤੀ ਕਿ ਸੂਬੇ ਸਿੰਧ ਵਿੱਚ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਜ਼ੁਲਮਾਂ ਨੂੰ ਤੁਰੰਤ ਰੋਕਿਆ ਜਾਵੇ ਅਤੇ ਨਾਬਾਲਗਾਂ ਦੇ ਵਿਆਹ ਬਾਰੇ ਮੌਜੂਦਾ ਕਾਨੂੰਨ ਨੂੰ ਮੁਕੰਮਲ ਤੌਰ 'ਤੇ ਲਾਗੂ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਮਤਾ ਪਾਸ ਕੀਤਾ ਕਿ ਅਸੈਂਬਲੀ ਵਿੱਚ ਜ਼ਬਰਨ ਧਰਮ ਬਦਲੀ ਖ਼ਿਲਾਫ ਕਾਨੂੰਨ ਨੂੰ ਫੌਰੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਮਨਜ਼ੂਰ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇ ਤੇ ਅਜਿਹਾ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਸਖ਼ਤ ਸਜ਼ਾਵਾਂ ਦਿੱਤੀਆਂ ਜਾਣ।

ਮੁਜ਼ਾਹਰੇ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਇੱਕ ਕਾਰਕੁਨ ਚਮਨ ਲਾਲ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਸੀ ਕਿ ਉਹ ਕਈ ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਹਿੰਦੂ ਭਾਈਚਾਰੇ ਉੱਪਰ ਹੋ ਰਹੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਜ਼ੁਲਮਾਂ 'ਤੇ ਰਿਸਰਚ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ,“ਜੇ ਇਹ ਧੱਕਾ ਬੰਦ ਨਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਤਾਂ ਹਿੰਦੂ ਇੱਕ ਵਾਰ ਫਿਰ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਛੱਡ ਕੇ ਭਾਰਤ ਜਾਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦੇਣਗੇ।“

ਉਨ੍ਹਾਂ ਯਾਦ ਦਿਵਾਇਆ ਕਿ, ਸੰਨ 2012 ਵਿੱਚ ਜਦੋਂ ਰਿੰਕਲ ਕੁਮਾਰੀ ਨੂੰ ਜ਼ਬਰਦਸਤੀ ਮੁਸਲਮਾਨ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ...


ਇਹ ਵਿਸ਼ਵਾਸ਼ ਚੋਣ ਕਮਿਸ਼ਨ ਨੇ ਬਿਹਤਰੀਨ ਟ੍ਰੈਕ ਰਿਕਾਰਡ ਨਾਲ ਕਾਇਮ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਖ਼ਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ 1990 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਚੋਣ ਕਮਿਸ਼ਨਰ ਰਹੇ ਟੀ.ਐੱਨ. ਸੇਸ਼ਨ ਦੀ ਸਖ਼ਤੀ ਨਾਲ।

ਪਰ ਕਮਿਸ਼ਨ ਦੇ ਹੁਣ ਦੇ ਰਵੱਈਏ ਨੇ ਕਈ ਸਵਾਲ ਖੜੇ ਕਰ ਦਿੱਤੇ ਹਨ।

ਗੁਜਰਾਤ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਚੋਣਾਂ ਦੀਆਂ ਤਰੀਕਾਂ ਦਾ ਐਲਾਨ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ। ਚੋਣਾਂ ਦੋ ਗੇੜ 'ਚ ਹੋਣਗੀਆਂ।

9 ਦਸੰਬਰ ਨੂੰ ਪਹਿਲੇ ਤੇ 14 ਦਸੰਬਰ ਨੂੰ ਦੂਜੇ ਗੇੜ ਲਈ ਵੋਟਿੰਗ ਹੋਣੀ ਹੈ। ਚੋਣ ਨਤੀਜੇ 18 ਦਸੰਬਰ ਨੂੰ ਆਉਣਗੇ।

ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਮੋਦੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਵਿਰੋਧੀ ਧਿਰ ਨੂੰ ਮੁੱਖ ਚੋਣ ਕਮਿਸ਼ਨ ਦੇ ਫ਼ੈਸਲੇ 'ਤੇ ਸਵਾਲ ਚੁੱਕਣ ਦਾ ਹੱਕ ਨਹੀਂ ਹੈ।

ਫੌਜੀ ਦੀ ਵਿਧਵਾ ਨੇ ਪਾਈ ਟਰੰਪ ਨੂੰ ਫ਼ਟਕਾਰ

ਲਾਪਤਾ 39 ਪੰਜਾਬੀ: ਕਿਉਂ ਲਏ ਗਏ ਖ਼ੂਨ ਦੇ ਨਮੂਨੇ?

ਕੀ ਨਰਿੰਦਰ ਮੋਦੀ ਦਾ ਜਾਦੂ ਖ਼ਤਮ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ?

ਪਰ ਉਹ ਸ਼ਾਇਦ ਭੁੱਲ ਗਏ ਹਨ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ 2002 ਵਿੱਚ ਤਤਕਾਲੀ ਮੁੱਖ ਚੋਣ ਕਮਿਸ਼ਨਰ ਦਾ ਪੂਰਾ ਨਾਂ ਜ਼ੋਰ ਦੇ ਕੇ ਬੋਲਦੇ ਹੋਏ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਲਜ਼ਾਮ ਲਗਾਏ ਸਨ।

ਜਦ ਕਿ ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਸਾਰੇ ਲੋਕ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਜੇ.ਐੱਮ. ਲਿੰਗਦੋਹ ਦੇ ਨਾਂ ਨਾਲ ਜਾਣਦੇ ਸਨ।

ਉਦੋਂ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਮੋਦੀ ਨੇ ਜੇਮਸ ਮਾਈਕਲ ਲਿੰਗਦੋਹ 'ਤੇ ਇਲਜ਼ਾਮ ਲਗਾਇਆ ਸੀ ਕਿ ਉਹ ਇਸਾਈ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਇੱਕ ਦੂਜੀ ਇਸਾਈ ਸੋਨੀਆ ਗਾਂਧੀ ਦੀ ਮਦਦ ਕਰਨ ਲਈ ਗੁਜਰਾਤ ਚੋਣਾਂ ਟਾਲ ਰਹੇ ਹਨ।

ਉਦੋਂ ਲਿੰਗਦੋਹ ਨੇ ਸਖ਼ਤ ਪ੍ਰਤੀਕਿਰਿਆ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਦਿੰਦੇ ਹੋਏ ਕਿਹਾ ਕਿ, "ਕੁਝ ਹੋਛੇ ਲੋਕ ਐਵੇਂ ਗੱਲਾਂ ਬਣਾਉਂਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਨਾਸਤਿਕ ਸ਼ਬਦ ਨਹੀਂ ਸੁਣਿਆ।"

ਖ਼ੈਰ, ਚੋਣ ਕਮਿਸ਼ਨ ਦਾ ਨਿਰਪੱਖ ਹੋਣਾ ਜਿੰਨਾ ਜਰੂਰੀ ਹੈ, ਓਨਾ ਹੀ ਜਰੂਰੀ ਹੈ ਕਿ ਉਸ ਦਾ ਸਰਕਾਰੀ ਦਬਾਅ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਦਿਖਣਾ, ਨਹੀਂ ਤਾਂ ਲੋਕ ਕਿਵੇਂ ਮੰਨਣਗੇ ਕਿ ਇਹ ਸੁਤੰਤਰ ਸੰਸਥਾ ਕਿਸੇ ਵੀ ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਸੱਤਾ ਦੌਰਾਨ ਹਰ ਹਾਲ 'ਚ ਬਣੇ ਰਹਿਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ਾਂ 'ਚ ਸਹਾਇਕ ਨਹੀਂ ਹੋਵੇਗੀ।

ਈਵੀਐੱਮ 'ਤੇ ਸ਼ੱਕ ਅਤੇ ਕਮਿਸ਼ਨ

ਇਸ ਸਾਲ ਮਾਰਚ ਵਿੱਚ ਲੱਗੇ ਈਵੀਐੱਮ ਹੈਕਿੰਗ ਦੇ ਇਲਜ਼ਾਮਾਂ 'ਤੇ ਚੋਣ ਕਮਿਸ਼ਨ ਦਾ ਰਵੱਈਆ ਜਨਤਾ ਦੇ ਵਿਸ਼ਵਾਸ਼ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਤਾਂ ਬਿਲਕੁਲ ਨਹੀਂ ਮੰਨਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ।

ਕਮਿਸ਼ਨ ਮਸ਼ੀਨ 'ਚ ਗੜਬੜੀ ਨੂੰ ਜੜ੍ਹੋਂ ਖ਼ਤਮ ਕਰਨ ਦੇ ਬਜਾਏ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਇਹ ਦੁਹਰਾਉਂਦਾ ਰਿਹਾ ਕਿ ਈਵੀਐੱਮ ਨੂੰ ਹੈਕ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ।

ਜਦ ਕਿ ਆਮ ਆਦਮੀ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਵਿਧਾਇਕ ਸੌਰਭ ਭਾਰਦਵਾਜ ਨੇ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਈਵੀਐੱਮ ਵਰਗੀ ਮਸ਼ੀਨ ਨੂੰ ਹੈਕ ਕਰਕੇ ਦਿਖਾਇਆ ਸੀ।

ਭਾਰਤ ਤੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀਆਂ 'ਅਰਧ ਸੁਹਾਗਣਾਂ'

ਅਜਿਹੀ ਪਰੇਡ ਵੇਖੀ ਹੈ ਕਦੇ?

ਈਵੀਐੱਮ 'ਚ ਗੜਬੜੀ ਦੇ ਇਲਜ਼ਾਮ ਨਵੇਂ ਨਹੀਂ ਹਨ। ਬੀਜੇਪੀ ਦੇ ਲਾਲ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਆਡਵਾਣੀ 2009 'ਚ ਈਵੀਐੱਮ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਖਦਸ਼ਾ ਜਤਾ ਚੁੱਕੇ ਹਨ।

ਬੀਜੇਪੀ ਦੇ ਹੀ ਸਾਂਸਦ ਡਾ.ਸੁਬਰਾਮਣੀਅਮ ਸਵਾਮੀ ਤਾਂ ਇਸ ਸਬੰਧੀ ਕਮਿਸ਼ਨ ਨੂੰ 2011 'ਚ ਅਦਾਲਤ ਵਿੱਚ ਵੀ ਚੁਣੌਤੀ ਦੇ ਚੁੱਕੇ ਹਨ।

ਚੋਣ ਕਮਿਸ਼ਨ ਨੇ ਇਸ ਸਾਲ ਵਿਵਾਦ ਨੂੰ ਲੰਮੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਚੱਲਣ ਦਿੱਤਾ। ਹੈਕਿੰਗ ਕਰਕੇ ਦਿਖਾਉਣ ਦੀ ਚੁਣੌਤੀ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਉਸ ਨੇ ਜਿਵੇਂ ਦਾ ਰੁੱਖ ਅਪਣਾਇਆ ਉਸ ਨਾਲ ਸ਼ੱਕ ਹੋਰ ਵੱਧ ਗਿਆ।

ਕਮਿਸ਼ਨ ਚੁਣੌਤੀ ਦੇਣ ਵਾਲਿਆਂ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਵੱਖ ਵੱਖ ਸ਼ਰਤਾਂ ਰੱਖ ਕੇ ਰੁਕਾਵਟਾਂ ਪੈਦਾ ਕਰਦਾ ਦਿਖਿਆ, ਨਾ ਕਿ ਪਾਰਦਰਸ਼ਤਾ ਅਤੇ ਸਪੱਸ਼ਟਤਾ ਨਾਲ ਮਾਮਲੇ ਨੂੰ ਨਿਪਟਾਉਂਦਾ ਹੋਇਆ।

ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਚੋਣਾਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵਿਵਾਦ ਉੱਠਿਆ ਸੀ ਤੇ 2 ਮਹੀਨੇ ਬਾਅਦ 12 ਮਈ ਨੂੰ ਤਤਕਾਲੀ ਮੁੱਖ ਚੋਣ ਕਮਿਸ਼ਨਰ ਨਸੀਮ ਜ਼ੈਦੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਸੀ ਕਿ ਅੱਗੇ ਤੋਂ ਸਾਰੀਆਂ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀਵੀਪੀਏਟੀ (ਵੋਟਰ ਵੈਰੀਫਾਈਡ ਪੇਪਰ ਔਡਿਟ ਟ੍ਰੇਲ) ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਹੋਵੇਗੀ।

ਅਕਸ ਮੈਲਾ ਹੋਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਇਹੀ ਗੱਲ ਕਹਿਣ ਲਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕੌਣ ਰੋਕ ਰਿਹਾ ਸੀ?

ਚੋਣ ਕਮਿਸ਼ਨਰ ਇੱਕ ਸੰਵਿਧਾਨਕ ਅਹੁਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਅਹੁਦੇ ਤੋਂ ਸਰਕਾਰ ਕਿਸੇ ਵੀ ਕਮਿਸ਼ਨਰ ਨੂੰ ਮਹਾਂਦੋਸ਼ ਲਗਾਏ ਬਿਨਾਂ ਨਹੀਂ ਹਟਾ ਸਕਦੀ। ਅਜਿਹਾ ਇਸ ਲਈ ਹੈ ਕਿ ਚੋਣ ਕਮਿਸ਼ਨ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਦਬਾਅ ਤੋਂ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਕੇ ਕੰਮ ਕਰੇ।

ਸੇਸ਼ਨ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਵਿਰਾਸਤ

1990 'ਚ ਮੁੱਖ ਚੋਣ ਕਮਿਸ਼ਨਰ ਬਣੇ ਟੀ.ਐੱਨ. ਸੇਸ਼ਨ ਪਹਿਲੇ ਵਿਅਕਤੀ ਸਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਗੜਬੜੀ ਅਤੇ ਹੇਰਾਫੇਰੀ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਦੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਡਰ ਪੈਦਾ ਕੀਤਾ ਸੀ।

ਜੰਗ 'ਚ ਜਹਾਜ਼ ਹਾਈਵੇ 'ਤੇ ਉੱਤਰ ਸਕਦੇ?

'ਪੰਜਾਬੀ ਬੇ-ਇਨਸਾਫ਼ੀ ਅੱਗੇ ਨਹੀਂ ਝੁਕਦੇ'

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਚੋਣਾਂ 'ਤੇ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਖਰਚ 'ਤੇ ਸਖ਼ਤੀ ਕੀਤੀ, ਕਈ...


ਇਹ ਵੀ ਇੱਕ ਗਲਤ ਧਾਰਣਾ ਹੈ ਕਿ ਭਾਰਤ ਦੀ ਬਹੁਗਿਣਤੀ ਵਸੋਂ ਸ਼ਾਕਾਹਾਰੀ ਹੈ। ਇੱਕ ਦੇਸ ਵਿਆਪੀ ਸਰਵੇ ਮੁਤਾਬਕ ਲਗਪਗ ਦੋ ਤਿਹਾਈ ਭਾਰਤੀ ਕੁਝ ਨਾ ਕੁਝ ਮੀਟ ਜਰੂਰ ਖਾਂਦੇ ਹਨ

ਇਸ ਫੈਸਲੇ ਪਿੱਛੇ ਕਈ ਵਜ੍ਹਾਂ ਹੋ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ ਜਿਵੇਂ ਸਿਹਤਮੰਦ ਰਹਿਣ ਲਈ, ਮਾਸ ਉਤਪਾਦਨ ਤੋਂ ਵਾਤਾਵਰਣ ਤੇ ਪੈਣ ਵਾਲੇ ਬੁਰੇ ਅਸਰਾਂ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣ ਵਿੱਚ ਆਪਣਾ ਯੋਗਦਾਨ ਦੇਣ ਲਈ, ਜਾਂ ਪਸ਼ੂਆਂ ਦੀ ਭਲਾਈ ਬਾਰੇ ਸੋਚ ਕੇ ਲੋਕ ਅਜਿਹਾ ਫੈਸਲਾ ਲੈਂਦੇ ਹਨ।

ਬਰਤਾਨੀਆ ਤੇ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਮੀਟ ਖਾਣਾ ਘਟਾਉਣ ਜਾਂ ਬਿਲਕੁਲ ਹੀ ਛੱਡ ਦੇਣ ਵਾਲਿਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਘੱਟ ਰਹੀ ਹੈ।

ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਯੋਗਦਾਨ ਮੀਟ-ਮੁਕਤ ਸੋਮਵਾਰ ਤੇ ਵੈਗਨਰੀ ਵਰਗੀਆਂ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਮੁਹਿੰਮਾਂ ਦਾ ਵੀ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਸ਼ਾਕਾਹਾਰ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਸੰਗਠਨ ਘੱਟ ਮੀਟ ਖਾਣ ਦੇ ਫਾਇਦਿਆਂ ਬਾਰੇ ਵੀ ਜੋਰਾਂ-ਸ਼ੋਰਾਂ ਨਾਲ ਪ੍ਰਚਾਰ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਇਸ ਸਭ ਨਾਲ ਕੋਈ ਫਰਕ ਵਾਕਈ ਪੈ ਵੀ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਜਾਂ ਨਹੀਂ?

ਆਮਦਨੀ ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ

ਪਿਛਲੇ ਪੰਜਾਹ ਸਾਲਾਂ ਦੌਰਾਨ ਮੀਟ ਦੀ ਖ਼ਪਤ ਬਹੁਤ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਵੱਧੀ ਹੈ।

1960 ਵਿਆਂ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਹੁਣ ਮੀਟ ਉਤਪਾਦਨ ਲਗਪਗ ਪੰਜ ਗੁਣਾਂ ਵੱਧ ਚੁੱਕਿਆ ਹੈ। 1960 ਤੋਂ 1970 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ ਮੀਟ ਉਤਪਾਦਨ 70 ਮਿਲੀਅਨ ਟਨ ਸੀ ਜੋ ਕਿ 2017 ਤੱਕ 330 ਮਿਲੀਅਨ ਟਨ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਚੁੱਕਿਆ ਹੈ।

ਇਸ ਦਾ ਵੱਡਾ ਕਾਰਨ ਹੈ ਆਬਾਦੀ ਦਾ ਵਧਣਾ।

ਮੀਟ ਦੀ ਖਪਤ ਅਤੇ ਆਮਦਨੀ ਵਿੱਚ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਸਿੱਧਾ ਸੰਬੰਧ ਹੈ।

ਉਸ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ ਦੁਨੀਆਂ ਦੀ ਆਬਾਦੀ ਲਗਪਗ ਦੁੱਗਣੀ ਹੋ ਗਈ। 1960 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ ਇਸ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਮਨੁੱਖੀ ਆਬਾਦੀ ਤਿੰਨ ਬਿਲੀਅਨ ਸੀ ਜੋ ਕਿ ਹੁਣ 7.6 ਬਿਲੀਅਨ ਹੋ ਚੁੱਕੀ ਹੈ।

ਆਬਾਦੀ ਦਾ ਵਧਣਾ ਮੀਟ ਉਤਪਾਦਨ ਦੇ ਪੰਜ ਗੁਣਾਂ ਹੋ ਜਾਣ ਦਾ ਇੱਕਲੌਤਾ ਕਾਰਨ ਨਹੀਂ ਹੈ।

ਸਿਰਫ਼ ਮੀਟ ਖਾਣ ਵਾਲਿਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਨਹੀਂ ਸਗੋਂ ਇਸ ਨੂੰ ਖ਼ਰੀਦ ਸਕਣ ਵਾਲਿਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵੀ ਵਧੀ ਹੈ, ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਆਮਦਨੀ ਵਧੀ ਹੈ।

ਪੂਰੀ ਦੁਨੀਆਂ ਵਿੱਚ ਹੀ ਲੋਕ ਪਹਿਲਾਂ ਨਾਲੋਂ ਅਮੀਰ ਹੋਏ ਹਨ। ਪਿਛਲੇ ਪੰਜਾਹ ਸਾਲਾਂ ਦੌਰਾਨ ਔਸਤ ਵਿਸ਼ਵੀ ਆਮਦਨੀ ਦੁੱਗਣੀ ਹੋ ਗਈ ਹੈ।

ਜੇ ਮੀਟ ਦੀ ਖ਼ਪਤ ਦੇ ਅੰਕੜਿਆਂ ਦੀ ਦੇਸਾਂ ਦੇ ਹਿਸਾਬ ਨਾਲ ਤੁਲਨਾ ਕੀਤੀ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਪਤਾ ਲਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਜਿੰਨਾ ਸਾਡੇ ਕੋਲ ਪੈਸਾ ਆਉਂਦਾ ਹੈ ਅਸੀਂ ਉੱਨਾ ਜ਼ਿਆਦਾ ਮੀਟ ਖਾਂਦੇ ਹਾਂ।

ਕੌਣ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੇਰੇ ਮੀਟ ਖਾਂਦਾ ਹੈ?

ਮੀਟ ਦੀ ਖਪਤ ਅਤੇ ਆਮਦਨੀ ਵਿੱਚ ਸਿੱਧਾ ਸੰਬੰਧ ਹੈ।

ਸਭ ਤੋਂ ਤਾਜ਼ਾ ਅੰਕੜੇ ਸਾਲ 2013 ਦੇ ਹੀ ਮਿਲਦੇ ਹਨ। ਜਿਸ  ਮੁਤਾਬਕ ਆਸਟਰੇਲੀਆ ਤੇ ਅਮਰੀਕਾ ਦੁਨੀਆਂ ਵਿੱਚ ਮੀਟ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੇ ਖਪਤਕਾਰ ਸਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਸਨ—ਨਿਊਜ਼ੀਲੈਂਡ ਅਤੇ ਅਰਜਨਟਾਈਨਾ, ਦੋਹਾਂ ਦੇਸਾਂ ਵਿੱਚ ਮੀਟ ਦੀ ਖਪਤ 100 ਕਿਲੋ ਪ੍ਰਤੀ ਜੀਅ ਸੀ। ਜਿਸ ਦਾ ਮਤਲਬ ਹੋਇਆ ਸਾਲ ਦੀਆਂ ਪੰਜਾਹ ਮੁਰਗੀਆਂ ਜਾਂ ਅੱਧਾ ਵੱਡਾ ਜਾਨਵਰ।

 ਪੂਰੇ ਪੱਛਮ ਵਿੱਚ ਹੀ ਮੀਟ ਦੀ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਖਪਤ ਦੇਖੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਜਿੱਥੇ ਪੱਛਮੀ ਯੂਰਪੀ ਦੇਸਾਂ ਦੇ ਲੋਕ ਲਗਪਗ 80 ਤੋਂ 90 ਕਿਲੋ ਮੀਟ ਪ੍ਰਤੀ ਜੀਅ ਖਾਂਦੇ ਹਨ।

ਦੂਸਰੇ ਪਾਸੇ ਦੁਨੀਆਂ ਦੇ ਕਈ ਗ਼ਰੀਬ ਦੇਸਾਂ ਵਿੱਚ ਮੀਟ ਦੀ ਪ੍ਰਤੀ ਜੀਅ ਖਪਤ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਹੈ।

ਇਥੋਪੀਆ ਵਿੱਚ ਇਹ ਔਸਤ 7 ਕਿਲੋ ਹੈ, ਰਵਾਂਡਾ ਵਿੱਚ 8 ਕਿਲੋ ਅਤੇ ਨਾਈਜੀਰੀਆ ਵਿੱਚ 9 ਕਿਲੋ। ਇਹ ਖਪਤ ਇੱਕ ਔਸਤ ਯੂਰਪੀ ਵਿਅਕਤੀ ਨਾਲੋਂ 10 ਗੁਣਾਂ ਘੱਟ ਹੈ।

ਗ਼ਰੀਬ ਦੇਸਾਂ ਵਿੱਚ ਮੀਟ ਹਾਲੇ ਵੀ ਅਮੀਰੀ ਦੀ ਨਿਸ਼ਾਨੀ ਹੈ। ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਮਾਲਵੇ ਦੇ ਪਿੰਡਾਂ ਵਿੱਚ ਬਾਕੀ ਸਾਰੀਆਂ ਦਾਲਾਂ-ਸਬਜ਼ੀਆਂ ਨੂੰ ਤਾਂ ਦਾਲ ਹੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਪਰ ਜਿਸ ਦਿਨ ਮੀਟ ਬਣਿਆ ਹੋਵੇ ਉਸ ਨੂੰ "ਸਬਜ਼ੀ" ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਇਨ੍ਹਾਂ ਅੰਕੜਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸਿਰਫ਼ ਖਾਣਯੋਗ ਮੀਟ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ, ਉਹ ਨਹੀਂ ਜੋ ਮੀਟ ਦੀ ਸਫਾਈ ਸਮੇਂ ਘਰਾਂ ਜਾਂ ਦੁਕਾਨਾਂ ਤੇ ਬਰਬਾਦ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਫੇਰ ਵੀ ਇਹ ਕਾਫ਼ੀ ਨਜ਼ਦੀਕੀ ਅਨੁਮਾਨ ਹਨ।

ਮੱਧ ਵਰਗੀ ਦੇਸ ਮੀਟ ਦੀ ਮੰਗ ਵਧਾਉਣ ਵਿੱਚ ਮੋਹਰੀ

ਇਹ ਤਾਂ ਸਾਫ਼ ਹੋ ਗਿਆ ਕਿ ਅਮੀਰ ਮੁਲਕਾਂ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਮੀਟ ਖਾਧਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤੇ ਗ਼ਰੀਬ ਦੇਸਾਂ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਘੱਟ।

ਤਾਂ ਫਿਰ ਪਿਛਲੇ ਪੰਜਾਹਾਂ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਮੀਟ ਦੀ ਖਪਤ ਪੂਰੀ ਦੁਨੀਆਂ ਵਿੱਚ ਵਧ ਕਿਵੇਂ ਰਹੀ ਹੈ?

ਮੱਧ-ਵਰਗੀ ਮੁਲਕਾਂ ਦੀ ਇਸ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਵੱਡੀ ਭੂਮਿਕਾ ਹੈ।

ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ  ਵਿਕਾਸ ਕਰ ਰਹੇ ਵਿਕਾਸਸ਼ੀਲ ਦੇਸ ਜਿਵੇਂ— ਚੀਨ, ਬ੍ਰਾਜ਼ੀਲ ਨੇ ਪਿਛਲੇ ਸਾਲਾਂ ਦੌਰਾਨ ਬਹੁਤ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਆਰਥਿਕ ਤਰੱਕੀ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਉਸੇ ਹਿਸਾਬ ਨਾਲ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੇਸਾਂ ਵਿੱਚ ਮੀਟ...


ਇਹ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਨਵਜੋਤ ਸਿੱਧੂ ਤੇ ਕੈਪਟਨ ਅਮਰਿੰਦਰ ਨੇ ਪਹਿਲਾਂ ਲੰਚ 'ਤੇ ਮਿਲਣਾ ਸੀ ਪਰ ਹੁਣ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਬਦਲ ਗਿਆ ਹੈ। ਹੁਣ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਦੋਵੇਂ ਵੱਡੇ ਆਗੂਆਂ ਦੀ ਮੁਲਾਕਾਤ ਖਾਣੇ ਦੀ ਟੇਬਲ 'ਤੇ ਨਹੀਂ ਸਗੋਂ ਚਾਹ ਦੇ ਪਿਆਲਿਆਂ ਨਾਲ ਹੋਵੇਗੀ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਇਹ ਅੰਦਾਜ਼ੇ ਵੀ ਲਗਾਏ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ ਕਿ ਨਵਜੋਤ ਸਿੱਧੂ ਨੂੰ ਕੋਈ ਵੱਡਾ ਅਹੁਦਾ ਦਿੱਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।  ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਕਾਂਗਰਸ ਦੇ ਇੰਚਾਰਜ ਹਰੀਸ਼ ਰਾਵਤ ਨੇ ਕੁਝ ਦਿਨਾਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕਿਹਾ ਸੀ ਕਿ ਨਵਜੋਤ ਸਿੱਧੂ ਤਾਂ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਹਸਾਉਣ ਵਾਲੇ ਹਨ ਪਰ ਉਹ ਖਾਮੋਸ਼ ਹਨ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਸੀ ਕਿ ਆਉਣ ਵਾਲੀਆਂ ਚੋਣਾਂ ਕਾਰਨ ਪਾਰਟੀ ਨੇ ਫੈਸਲਾ ਲਿਆ ਹੈ ਕਿ ਨਵਜੋਤ ਸਿੱਧੂ ਨੂੰ ਜ਼ਿਆਦਾ ਦੇਰ ਤੱਕ ਖਾਮੋਸ਼ ਨਹੀਂ ਰਹਿਣ ਦਿੱਤਾ ਜਾਵੇਗਾ।

ਜਦੋਂ ਰਾਵਤ ਨੂੰ ਪੁੱਛਿਆ ਗਿਆ ਕਿ, ਕੀ ਕੋਈ ਵੱਡਾ ਅਹੁਦਾ ਨਵਜੋਤ ਸਿੱਧੂ ਨੂੰ ਦਿੱਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਹ ਅਧਿਕਾਰ ਖੇਤਰ ਕੈਪਟਨ ਅਮਰਿੰਦਰ ਦਾ ਹੈ ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਕੇਵਲ ਵਿਚਾਲੇ ਜੇ ਕੋਈ ਗੰਢ ਹੈ ਤਾਂ ਉਸ ਨੂੰ ਖੋਲ੍ਹਣ ਦੀ ਹੈ।

ਬੀਤੇ ਦੋ ਸਾਲਾਂ ਦੌਰਾਨ ਨਵਜੋਤ ਸਿੱਧੂ ਪੂਰੇ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਸਿਆਸਤ ਵਿੱਚ ਐਕਟਿਵ ਤਾਂ ਨਹੀਂ ਰਹੇ ਪਰ ਕੁਝ ਮੌਕਿਆਂ 'ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣੀ ਹਾਜਰੀ ਦਰਜ ਕਰਵਾਈ ਹੈ।

ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਰਾਹੁਲ ਗਾਂਧੀ ਦੀ ਟ੍ਰੈਕਟਰ ਰੈਲੀ ਮੌਕੇ ਉਹ ਤੇ ਕੈਪਟਨ ਅਮਰਿੰਦਰ ਇੱਕੋ ਸਟੇਜ 'ਤੇ ਬੈਠੇ ਸੀ। ਇਸ ਮੌਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਨੇ ਕਿਹਾ ਸੀ ਕਿ ਪੰਜਾਬ ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਕਿਸਾਨਾਂ ਨੂੰ ਦਾਲਾਂ ਵਰਗੀਆਂ ਹੋਰ ਫ਼ਸਲਾਂ 'ਤੇ ਐੱਮਐੱਸਪੀ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਕੁਝ ਦਿਨ ਪਹਿਲਾਂ ਇੱਕ ਪ੍ਰੈੱਸ ਕਾਨਫਰੰਸ ਕਰਕੇ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਹੀ ਗੱਲ ਕੀਤੀ ਸੀ।

ਹੁਣ ਤੁਹਾਨੂੰ ਦੱਸਦੇ ਹਾਂ ਕੈਪਟਨ ਅਮਰਿੰਦਰ ਤੇ ਨਵਜੋਤ ਸਿੰਘ ਸਿੱਧੂ ਵਿਚਾਲੇ ਅਜਿਹੇ 7 ਮੌਕੇ, ਜਦੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚਾਲੇ ਤਲਖ਼ੀ ਸਾਹਮਣੇ ਆਈ।

ਵੀਡੀਓ: ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨੂੰ ਇੰਝ ਲਿਆਓ ਆਪਣੀ ਹੋਮ ਸਕਰੀਨ ’ਤੇ

ਪਹਿਲਾ ਮੌਕਾ-ਨਵਜੋਤ ਸਿੰਘ ਸਿੱਧੂ ਅਤੇ ਕੈਪਟਨ ਅਮਰਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਵਿਚਾਲੇ ਵੱਖਰੇਵਾਂ ਉਸ ਵੇਲੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆਇਆ ਜਦੋਂ ਉਹ ਕੈਪਟਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਇਮਰਾਨ ਖ਼ਾਨ ਦੇ ਸੱਦੇ 'ਤੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਗਏ। ਵੇਲਾ ਸੀ ਇਮਰਾਨ ਖਾਨ ਦੀ ਤਾਜਪੋਸ਼ੀ ਦਾ...ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਨਵਜੋਤ ਸਿੰਘ ਸਿੱਧੂ ਨੇ ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪ੍ਰੈੱਸ ਕਾਨਫਰੰਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪੱਤਰਕਾਰ ਦੇ ਸਵਾਲ ਦਾ ਜਵਾਬ ਦਿੰਦਿਆ ਕਿਹਾ, "ਮੇਰੇ ਕੈਪਟਨ ਰਾਹੁਲ ਗਾਂਧੀ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਹੀ ਤਾਂ ਹਰ ਥਾਂ ਭੇਜਿਆ ਹੈ। ਕੈਪਟਨ ਅਮਰਿੰਦਰ ਮੇਰੇ ਬੌਸ ਨੇ ਅਤੇ ਰਾਹੁਲ ਗਾਂਧੀ ਕੈਪਟਨ।"

ਦੂਜਾ ਮੌਕਾ- ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਉੱਥੋਂ ਦੇ ਫੌਜ ਮੁਖੀ ਕਮਰ ਜਾਵੇਦ ਬਾਜਵਾ ਅਤੇ ਸਿੱਧੂ ਦੀ ਜੱਫੀ ਸਾਰੇ ਪਾਸੇ ਚਰਚਾ ਤੇ ਆਲੋਚਨਾ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾ ਬਣੀ। ਇਸ ਤੋਂ ਕੈਪਟਨ ਵੀ ਖੁਸ਼ ਨਹੀਂ ਸਨ।

ਤੀਜਾ ਮੌਕਾ- ਖ਼ਬਰਾਂ ਇਹ ਵੀ ਆਈਆਂ ਕਿ ਨਵਜੋਤ ਸਿੰਘ ਸਿੱਧੂ ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਨਵਜੋਤ ਕੌਰ ਸਿੱਧੂ ਨੂੰ 2019 ਦੀਆਂ ਲੋਕ ਸਭਾ ਚੋਣਾਂ ਲਈ ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਤੋਂ ਲੋਕ ਸਭਾ ਟਿਕਟ ਦਿਵਾਉਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਸਨ ਪਰ ਅਜਿਹਾ ਨਹੀਂ ਹੋਇਆ, ਇਲਜ਼ਾਮ ਲਗਿਆ ਕਿ ਕੈਪਟਨ ਅਮਰਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਅਤੇ ਪੰਜਾਬ ਕਾਂਗਰਸ ਦੀ ਇੰਚਾਰਜ ਆਸ਼ਾ ਕੁਮਾਰੀ ਨੇ ਟਿਕਟ ਕਟਵਾਈ ਹੈ, ਕੈਪਟਨ ਨੇ ਜਵਾਬ ਦਿੰਦਿਆ ਕਿਹਾ ਸੀ, "ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਦੀ ਸੀਟ ਪੰਜਾਬ ਦੀ ਸੀਟ ਨਹੀਂ ਸੀ ਇਸ ਲਈ ਮੇਰਾ ਇਸ 'ਚ ਕੋਈ ਰੋਲ ਨਹੀਂ।"

ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਫੌਜ ਮੁਖੀ ਜਨਰਲ ਕਮਰ ਜਾਵੇਦ ਬਾਜਵਾ ਨੂੰ ਜੱਫੀ ਪਾਉਂਦੇ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਕੈਬਨਿਟ ਮੰਤਰੀ ਨਵਜੋਤ ਸਿੰਘ ਸਿੱਧੂ

ਚੌਥਾ ਮੌਕਾ-ਨਵਜੋਤ ਸਿੰਘ ਸਿੱਧੂ ਨੇ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ 2019 ਦੀਆਂ ਲੋਕ ਸਭਾ ਚੋਣਾਂ ਵੇਲੇ ਪ੍ਰਚਾਰ ਕਰਨ ਤੋਂ ਦੂਰੀ ਬਣਾ ਲਈ ਸੀ, ਇਲਜ਼ਾਮ ਇਹ ਲਗਾਇਆ ਸੀ ਕਿ ਕੈਪਟਨ ਨੇ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਆਪਣੇ ਦਮ 'ਤੇ ਪੰਜਾਬ ਦੀਆਂ 13 ਦੀਆਂ 13 ਸੀਟਾਂ ਜਿਤਾਉਣਗੇ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਿਅੰਕਾ ਗਾਂਧੀ ਦੇ ਨਾਲ ਸਿੱਧੂ ਪੰਜਾਬ 'ਚ ਪ੍ਰਚਾਰ ਕਰਨ ਪਹੁੰਚੇ ਸਨ।

ਪੰਜਵਾਂ ਮੌਕਾ- ਲੋਕ ਸਭਾ ਚੋਣਾਂ ਵੇਲੇ ਵੀ ਸਿੱਧੂ ਨੇ ਬਠਿੰਡਾ ਵਿੱਚ ਚੋਣ ਰੈਲੀ ਦੌਰਾਨ ਗੁਰੂ ਗ੍ਰੰਥ ਸਾਹਿਬ ਦੀ ਬੇਅਦਬੀ ਦੇ ਮੁਲਜ਼ਮਾਂ ਨੂੰ ਸਜ਼ਾ ਨਹੀਂ ਦੁਆਏ ਜਾਣ ਪਿੱਛੇ ਕਿਹਾ ਸੀ ਕਿ ਇਸ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਕਾਂਗਰਸੀ ਅਕਾਲੀਆਂ ਨਾਲ ਫਰੈਂਡਲੀ ਮੈਚ ਖੇਡ ਰਹੇ ਹਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਕੈਪਟਨ ਅਮਰਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਨੇ ਇਸ 'ਤੇ ਆਪਣੀ ਪ੍ਰਤੀਕਿਰਿਆ ਦਿੰਦਿਆਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਸਿੱਧੂ ਮੇਰੀ ਥਾਂ ਲੈਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ।

ਛੇਵਾਂ ਮੌਕਾ- ਲੋਕ ਸਭਾ ਚੋਣਾਂ ਦੇ ਨਤੀਜਿਆਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਪੰਜਾਬ 'ਚ ਕਾਂਗਰਸ ਨੂੰ 8 ਸੀਟਾਂ 'ਤੇ ਜਿੱਤ ਮਿਲੀ।...


ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

5. ਅਮਿਤ ਸ਼ਾਹ ਨੇ ਸੰਸਦ ਵਿਚ ਚਰਚਾ ਦੌਰਾਨ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਸ ਬਿਲ 'ਤੇ ਉੱਤਰ-ਪੂਰਬ ਦੇ ਕਈ ਸੂਬਿਆਂ ਅਤੇ ਇਲਾਕਿਆਂ ਨੂੰ ਵੱਖ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਸੂਬਿਆਂ ਅਤੇ ਇਲਾਕਿਆਂ ਵਿਚ ਇਹ ਬਿਲ ਲਾਗੂ ਨਹੀਂ ਹੋਵੇਗਾ।

6. ਭਾਵੇਂ ਕਿ ਸ਼ਿਵ ਸੈਨਾ ਨੇ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਵਿਚ ਭਾਜਪਾ ਨਾਲ ਆਪਣਾ ਗਠਜੋੜ ਤੋੜ ਲਿਆ ਹੋਵੇ ਪਰ ਉਸ ਨੇ ਇਸ ਬਿੱਲ ਨੂੰ ਪੇਸ਼ ਕਰਨ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਭਾਜਪਾ ਦੇ ਹੱਕ ਵਿਚ ਵੋਟ ਭੁਗਤਾਈ।ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਅਕਾਲੀ ਦਲ ਨੇ ਮੁਸਲਮਾਨਾਂ ਨੂੰ ਇਸ ਬਿੱਲ ਵਿਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕਰਨ ਦੀ ਮੰਗ ਤਾਂ ਕੀਤੀ ਪਰ ਬਿੱਲ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕੀਤਾ। ਅਕਾਲੀ ਦਲ ਵਲੋਂ ਬੋਲਦਿਆਂ ਸੁਖਬੀਰ ਬਾਦਲ ਨੇ ਕਿਹਾ ਮਸੁਲਮਾਨਾਂ ਨੂੰ ਇਸ ਬਿੱਲ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਨਹੀਂ ਰੱਖਿਆ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ, ਪਰ ਅਫ਼ਗਾਨ ਤੋਂ ਆਕੇ ਭਾਰਤ ਰਹਿ ਰਹੇ ਸਿੱਖਾਂ ਦੇ ਹਵਾਲੇ ਨਾਲ ਅਕਾਲੀ ਦਲ ਨੇ ਬਿੱਲ ਦੇ ਹੱਕ ਵਿਚ ਵੋਟ ਪਾਈ।

7. ਕਾਂਗਰਸ ਨੇ ਇਸ ਬਿੱਲ ਦਾ ਸਖ਼ਤ ਵਿਰੋਧ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਕਾਂਗਰਸ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਬਿੱਲ ਸੰਵਿਧਾਨ ਦੀ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਲੰਘਣਾ ਕਰਦਾ ਹੈ।

8. ਕਾਂਗਰਸ ਆਗੂ ਸ਼ਸ਼ੀ ਥਰੂਰ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਸ ਬਿੱਲ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਭਾਜਪਾ ਦੀ ਸੋਚ ਜਿਨਹਾ ਨਾਲ ਮਿਲਦੀ ਹੈ।

9. ਬਿਲ ਦਾ ਵਿਰੋਧ ਕਰਦਿਆਂ ਸੰਸਦ ਮੈਂਬਰ ਅਸਦੁਦੀਨ ਓਵੈਸੀ ਨੇ ਸਦਨ ਵਿੱਚ ਚਰਚਾ ਦੌਰਾਨ ਇਸ ਨੂੰ ਪਾੜ ਦਿੱਤਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਹ ਬਿੱਲ ਮੁਸਲਮਾਨਾਂ ਨਾਲ ਵਿਤਕਰਾ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਹੈ।

10. ਸਰਕਾਰ ਲੋਕ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਇਸ ਬਿੱਲ ਨੂੰ ਪਾਸ ਕਰ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਾਉਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਸ ਨੂੰ ਰਾਜ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਪਾਸ ਕਰਾਉਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ। ਰਾਜ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਭਾਜਪਾ ਨੂੰ ਬੀਜੇਡੀ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਮਿਲ ਸਕਦਾ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਦੇਖੋ:

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM, TWITTERਅਤੇ YouTube 'ਤੇ ਜੁੜੋ।)


ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਇਤਿਹਾਸ ਦੁਨੀਆਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਹੌਸਲਿਆਂ ਭਰੇ ਫ਼ੈਸਲਿਆਂ ਜਾਂ ਲੋੜ ਵੇਲੇ ਬਹਾਦਰੀ ਦਿਖਾਉਣ ਵਾਲੇ ਆਗੂਆਂ ਦੇ ਹੈਰਾਨ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਕਿੱਸਿਆਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਪਿਆ ਹੈ।

ਜਿਵੇਂ, ਇੰਗਲੈਂਡ ਦੀ ਮੌਜੂਦਾ ਮਹਾਰਾਣੀ ਦੀ ਮਾਂ ਐਲਿਜ਼ਾਬੈਥ ਬੋਵਸ-ਲਿਓਨ ਨੇ ਦੂਜੇ ਵਿਸ਼ਵ ਯੁੱਧ ਦੌਰਾਨ ਰਾਸ਼ਟਰ ਵਿੱਚ ਇੰਨੀ ਹਿੰਮਤ ਅਤੇ ਉਮੀਦ ਪੈਦਾ ਕੀਤੀ ਕਿ ਐਡੋਲਫ ਹਿਟਲਰ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ, "ਯੂਰਪ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਖ਼ਤਰਨਾਕ ਔਰਤ ਦੱਸਿਆ"।

ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਐਂਡਰੌਇਡ ਸਮਾਰਟਫ਼ੋਨ 'ਚ ਇੰਝ ਲੈ ਕੇ ਆਓ

ਜਦੋਂ ਬਹੁਤੇ ਸ਼ਾਹੀ ਪਰਿਵਾਰ ਆਪਣੀ ਜਾਨ ਬਚਾ ਕੇ ਲੰਡਨ ਛੱਡ ਕੇ ਭੱਜ ਰਹੇ ਸਨ, ਉਦੋਂ ਮਹਾਰਾਣੀ ਨੇ ਇਹ ਜਾਣਦਿਆਂ ਵੀ ਕਿ ਲੰਡਨ ਵਿੱਚ ਜਰਮਨ ਬੰਬ ਵਰ੍ਹ ਰਹੇ ਹਨ, ਆਪਣੀਆਂ ਦੋ ਧੀਆਂ ਸਮੇਤ ਦਲੇਰੀ ਭਰਿਆਂ ਫ਼ੈਸਲਾ ਲੈਂਦਿਆਂ ਉਥੇ ਹੀ ਰਹਿਣ ਦਾ ਹੌਂਸਲਾ ਕੀਤਾ।

ਅਜਿਹੇ ਸਮਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸੂਝ ਦਾ ਪ੍ਰਗਟਾਵਾ ਹੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਦੁਨੀਆਂ ਦੇ ਮਹਾਨ ਆਗੂਆਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਮਾਰ ਕਰਦਾ ਹੈ।

ਕਈਆਂ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਆਪੇ ਤੋਂ ਵੱਡੇ ਸੁਫ਼ਨਿਆਂ ਨੇ ਵੱਡਾ ਬਣਾ ਦਿੱਤਾ।

ਜਿਵੇਂ ਸੈਮਨ ਬੋਲੇਵਰ ਨੇ ਦੱਖਣੀ ਅਫ਼ਰੀਕਾ ਨੂੰ ਸਪੇਨ ਦੇ ਚੁੰਗਲ ਤੋਂ ਆਜ਼ਾਦ ਕਰਵਾਉਣ ਦਾ ਮਹਾਨ ਸੁਫ਼ਨਾ ਦੇਖਿਆ ਅਤੇ ਇਸ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਵੀ ਕੀਤਾ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਦੱਖਣੀ ਅਫ਼ਰੀਕਾ ਨੂੰ ਇੱਕ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਤ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਅਹਿਮ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ, ਇਹ ਹੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਬਾਕੀਆਂ ਤੋਂ ਵੱਖਰਾ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ੈ।

ਹੁਣ ਜੇ ਅਸੀਂ ਦੁਨੀਆਂ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਮਹਾਨ ਆਗੂ ਦੀ ਗੱਲ ਕਰ ਰਹੇ ਹਾਂ ਤਾਂ ਸਾਨੂੰ ਕਈ ਪੱਖਾਂ ਤੋਂ ਸੋਚਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।

ਪ੍ਰੇਰਣਾਦਾਇਕ, ਦਲੇਰ, ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਤੇ ਸਹਿਣਸ਼ੀਲ ਆਗੂ ਹੋਣ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਹੋਰ ਵੀ ਕਈ ਗੁਣਾਂ ਦੀ ਪਰਖ਼ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਇਹ ਔਖਾ ਕੰਮ ਹੈ।

ਇਤਿਹਾਸ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਰਹੱਸ ਕੀ ਹੈ?

'ਬੀਬੀਸੀ ਹਿਸਟਰੀ ਐਕਸਟਰਾ' ਮੈਗਜ਼ੀਨ ਨੇ ਇਤਿਹਾਸ ਦੇ ਰੋਚਕ ਪੱਖਾਂ ਦੀ ਪੜਤਾਲ ਕਰਦਿਆਂ ਅਜਿਹੇ ਆਗੂਆਂ ਬਾਰੇ ਖੋਜ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਬਹੁਤ ਹੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਭਰੇ ਤੱਥ ਸਾਹਮਣੇ ਆਏ।

ਰਾਣਾ ਮਿੱਤਰ, ਮਾਰਗਰੇਟ ਮੈਕਮਿਲਨ ਸਣੇ ਕੁਝ ਇਤਿਹਾਸਕਾਰਾਂ ਨੂੰ ਅਜਿਹੇ ਆਗੂ ਨੂੰ ਨਾਮਜ਼ਦ ਕਰਨ ਲਈ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਉਹ ਸਭ ਤੋਂ ਮਹਾਨ ਮੰਨਦੇ ਹਨ, ਕੋਈ ਅਜਿਹਾ ਵਿਅਕਤੀ ਜੋ ਕਿਸੇ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਅਹੁਦੇ 'ਤੇ ਰਿਹਾ ਹੋਵੇ ਅਤੇ ਮਨੁੱਖਤਾ 'ਤੇ ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਪ੍ਰਭਾਵ ਪਾਇਆ ਹੋਵੇ। ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ ਨਾਮਜ਼ਦ ਆਗੂਆਂ ਲਈ 5000 ਤੋਂ ਵੱਧ ਪਾਠਕਾਂ ਨੇ ਵੋਟ ਪਾਈ।

ਇਤਿਹਾਸਕਾਰਾਂ ਨੂੰ ਅਜਿਹੇ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਦੀਆਂ ਪ੍ਰਾਪਤੀਆਂ ਅਤੇ ਵਿਰਾਸਤ ਦੀ ਪੜਚੋਲ ਕਰਨ ਲਈ ਵੀ ਕਿਹਾ ਗਿਆ।

ਇਸ ਸੂਚੀ ਵਿਚ ਇੰਗਲੈਂਡ ਦੀ ਮੌਜੂਦਾ ਮਹਾਰਾਣੀ ਦੀ ਮਾਂ ਸ਼ਾਮਲ ਨਹੀਂ ਸੀ, ਜਿਸ ਨੇ ਹਿਟਲਰ ਨੂੰ ਟੱਕਰ ਦਿੱਤੀ ਸੀ, ਪਰ ਇਸ ਵਿਚ 7 ਹੋਰ ਔਰਤਾਂ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ।

ਇਸ ਵਿੱਚ ਸੈਮਨ ਬੋਲਵਾਰ ਨੂੰ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।

ਇਸ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਸਕ ਵੂ ਜ਼ੇਤੀਅਨ (690-705) ਨੂੰ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ - "ਉਹ ਚੀਨ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਔਰਤ ਸੀ।"

16ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀ ਜਗੀਰਦਾਰ ਓਡਾ ਨੋਬੁਨਾਗਾ ਦਾ ਨਾਂ ਵੀ ਮੌਜੂਦ ਹੈ- "ਉਹ (1390-1352 ਬੀ.ਸੀ.) ਵਿੱਚ ਜਦੋਂ ਮਿਸਰ ਨੇ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਸੰਸਾਰ ਉੱਤੇ ਰਾਜ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਸੀ, ਉਸ ਸਮੇਂ ਜਾਪਾਨ ਇੱਕ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਕਾਮਯਾਬ ਹੋਈ ਸੀ।''

ਇਤਿਹਾਸਕਾਰਾਂ ਵੱਲੋਂ ਚੁਣੇ ਗਏ ਆਗੂਆਂ ਵਿੱਚ ਯੂਰਪੀਅਨਾਂ ਦੇ ਇਹ ਨਾਮ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ।

ਨਾਮਜ਼ਦ ਆਗੂਆਂ ਲਈ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਵੋਟ

ਬੀਬੀਸੀ ਹਿਸਟਰੀ ਐਕਸਟਰਾ ਨੇ ਨਾਮਜ਼ਦ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਬਾਰੇ ਪਾਠਕਾਂ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮਨਪਸੰਦ ਆਗੂ ਲਈ ਵੋਟ ਕਰਨ ਲਈ ਕਿਹਾ।

ਪਹਿਲਾ ਸਥਾਨ - ਇਤਿਹਾਸ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਅਹਿਮ ਆਗੂਆਂ ਦੀ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲਾ ਸਥਾਨ 19ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਸਿੱਖ ਸਾਮਰਾਜ ਦੇ ਆਗੂ, ਮਾਹਾਰਾਜਾ ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ ਦਾ ਹੈ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ 38% ਤੋਂ ਵੱਧ ਵੋਟਾਂ ਮਿਲੀਆਂ।

ਦੂਜਾ ਸਥਾਨ - 25% ਵੋਟਾਂ ਨਾਲ ਦੂਜੇ ਨੰਬਰ ਉੱਤੇ ਅਮਲਕਾਰ ਕੈਬਰਾਲ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਪੁਰਤਗਾਲੀ ਕਬਜ਼ੇ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਕਰਾਉਣ ਲਈ 10 ਲੱਖ ਤੋਂ ਵੱਧ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਇਕਜੁੱਟ ਕੀਤਾ।

ਦੂਜੇ ਨੰਬਰ ਉੱਤੇ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਅਮਲਕਾਰ ਕੈਬਰਾਲ

ਅਮਲਕਾਰ ਕੈਬਰਾਲ ਨੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਹੋਰ ਬਸਤੀਵਾਦੀ ਅਫ਼ਰੀਕੀ ਦੇਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਉੱਠਣ ਅਤੇ ਆਜ਼ਾਦੀ ਦੀ ਲੜਾਈ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਬਣਨ ਲਈ ਪ੍ਰੇਰਿਆ।

ਤੀਜਾ ਸਥਾਨ - 7% ਵੋਟਾਂ ਨਾਲ ਬਰਤਾਨਵੀ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਵਿੰਸਟਨ ਚਰਚਿਲ ਤੀਜੇ ਸਥਾਨ 'ਤੇ ਰਹੇ ਕਿਉਂਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਹਿਟਲਰ ਦੇ ਹੁਕਮਾਂ ਨੂੰ ਮੰਨਣ ਤੋਂ...


ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕੇਂਦਰੀ ਸਿਹਤ ਮੰਤਰਾਲੇ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਪੰਜਾਬ ਸਮੇਤ ਪੰਜ ਸੂਬਿਆਂ ਵਿੱਚ ਕੋਰੋਨਾਵਾਇਰਸ ਦੇ ਕੇਸਾਂ ਵਿੱਚ ਹੋ ਰਿਹਾ ਰਿਕਾਰਡ ਵਾਧਾ ਚਿੰਤਾ ਦਾ ਸਬੱਬ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਜੇ ਲੋੜੀਂਦੇ ਕਦਮ ਨਾ ਚੁੱਕੇ ਗਏ ਤੇ ਸਥਿਤੀ ਖ਼ਤਰਨਾਕ ਰੂਪ ਲੈ ਸਕਦੀ ਹੈ।

ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਕੋਰੋਨਾਵਾਇਰਸ ਦੇ ਦੂਜੇ ਉਭਾਰ ਦੀ ਚਰਚਾ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਗਈ ਅਤੇ ਮਹਾਰਸ਼ਟਰ ਸਮੇਤ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਕਈ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਚੌਕਸੀ ਵਧਾ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ।

ਪੰਜਾਬ ਦਾ ਨਵਾਂ ਸ਼ਹਿਰ ਕੋਰਨਾਵਾਇਰਸ ਦਾ ਇੱਕ ਵਾਰ ਮੁੜ ਤੋਂ ਗੜ੍ਹ ਬਣ ਕੇ ਉੱਭਰ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਆਓ ਜਾਣਦੇ ਹਾਂ ਕੁਝ ਅਹਿਮ ਸਵਾਲਾਂ ਦੇ ਜਵਾਬ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਕਰ ਕੇ ਸਾਨੂੰ ਹਾਲੇ ਢਿੱਲ ਨਹੀਂ ਵਰਤਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਅਤੇ ਕੋਰੋਨਾ ਤੋਂ ਬਚਣ ਲਈ ਜ਼ਰੂਰੀ ਸਾਵਧਾਨੀਆਂ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਕਰਨੀ ਨਹੀਂ ਛੱਡਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।

ਕੇਸ ਦੁਬਾਰਾ ਕਿਉਂ ਵਧ ਰਹੇ ਹਨ?

ਭਾਰਤ ਦੇ ਸਿਹਤ ਮੰਤਰਾਲਾ ਵੱਲੋਂ ਸਾਂਝੀ ਕੀਤੀ ਗਈ ਜਾਣਕਾਰੀ ਮੁਤਾਬਕ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਕੋਰੋਨਾ ਕੇਸਾਂ ਵਿੱਚ ਦੇਖਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਵਾਧਾ ਦੱਖਣੀ ਅਫ਼ਰੀਕਾ,ਅਮਰੀਕਾ ਅਤੇ ਬ੍ਰਾਜ਼ੀਲ ਤੋਂ ਪਰਤੇ ਲੋਕਾਂ ਕਾਰਨ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ।

ਸ਼ੁੱਕਰਵਾਰ ਤੱਕ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਕੋਰੋਨਾਵਇਰਸ ਦੇ ਕੇਸਾਂ ਵਿੱਚ ਲਗਾਤਾਰ ਕਮੀ ਦੇਖੀ ਜਾ ਰਹੀ ਸੀ ਅਤੇ ਅਠਾਰਾਂ ਸੂਬਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕਿਸੇ ਨੇ ਵੀ ਮੌਤ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਜਦਕਿ ਪੰਜਾਬ ਸਮੇਤ -ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ, ਕੇਰਲਾ,ਮੱਧ ਪ੍ਰਦੇਸ਼,ਛੱਤੀਸਗੜ੍ਹ ਵਿੱਚ ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਕੇਸਾਂ ਵਿੱਚ ਰਿਕਾਰਡ ਵਾਧਾ ਦੇਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਕੇਂਦਰੀ ਸਿਹਤ ਮੰਤਰਾਲਾ ਨੇ ਇਸ ਬਾਰੇ ਕਦਮ ਚੁੱਕਣ ਲਈ ਕਿਹਾ ਸੀ।

ਨਵਾਂ ਸ਼ਹਿਰ ਅਤੇ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਵਿਗੜਦੇ ਹਾਲਤ

ਕੇਂਦਰੀ ਸਿਹਤ ਮੰਤਰਾਲਾ ਵੱਲੋਂ ਪੰਜਾਬ ਸਮੇਤ ਪੰਜ ਸੂਬਿਆਂ ਵਿੱਚ ਪਿਛਲੇ ਦੋ ਹਫ਼ਤਿਆਂ ਦੌਰਾਨ ਕੋਰੋਨਾ ਕੇਸਾਂ ਵਿੱਚ ਰਿਕਾਰਡ ਵਾਧੇ ਬਾਰੇ ਚੇਤਾਨਵੀ ਦੇਣ ਤੋਂ ਦੂਜੇ ਦਿਨ ਪੰਜਾਬ ਹੈਲਥ ਸਿਸਟਮਜ਼ ਕਾਰਪੋਰੇਸ਼ਨ ਦੀ ਇੱਕ ਟੀਮ ਅਫ਼ਰਾ-ਤਫ਼ਰੀ ਵਿੱਚ ਨਵਾਂ ਸ਼ਹਿਰ ਭੇਜਣ ਦਾ ਫ਼ੈਸਲਾ ਲਿਆ।

ਇੰਡੀਅਨ ਐਕਸਪ੍ਰੈਸ ਦੀ ਖ਼ਬਰ ਮੁਤਾਬਕ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਇਸ ਸਮੇਂ ਕੋਰੋਨਾ ਵਾਇਰਸ ਦੇ 583 ਸਰਗਰਮ ਕੇਸ ਹਨ। ਇਹ ਗਿਣਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ 22 ਜ਼ਿਲ੍ਹਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੇਰੇ ਹਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦੂਜੇ ਅਤੇ ਅਤੇ ਤੀਜੇ ਨੰਬਰ 'ਤੇ ਲੁਧਿਆਣਾ (414) ਅਤੇ ਮੁਹਾਲੀ (385) ਹਨ।

ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕਿਹਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਨਵਾਂ ਸ਼ਹਿਰ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵਾਰ ਫ਼ਿਰ ਤੋਂ ਕੋਰੋਨਾ ਹੌਸਟਸਪੌਟ ਬਣਨ ਦੇ ਖ਼ਦਸ਼ੇ ਖੜ੍ਹੇ ਹੋ ਗਏ ਹਨ।

ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਸਿਹਤ ਮੰਤਰੀ ਬਲਬੀਰ ਸਿੰਘ ਸਿੱਧੂ ਨੇ ਸਿਹਤ ਵਰਕਰਾਂ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਕਿ ਕੋਰੋਨਾਵਾਇਰਸ ਦਾ ਟੀਕਾ ਨਾ ਲਗਵਾਉਣ ਦੀ ਸੂਰਤ ਵਿੱਚ ਉਹ ਕੁਆਰੰਟੀਨ ਛੁੱਟੀ ਭੁੱਲ ਜਾਣ ਅਤੇ ਅਜਿਹਾ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਇਲਾਜ ਦਾ ਖ਼ਰਚਾ ਵੀ ਆਪ ਹੀ ਚੁੱਕਣਾ ਪਵੇਗਾ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਪੰਜਾਬ ਉਨ੍ਹਾਂ ਛੇ ਸੂਬਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਕੋਰੋਨਾਵਾਇਰਸ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਮੁੜ ਤੋਂ ਵਧ ਰਹੇ ਹਨ। ਅਜਿਹੀ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ ਕਿ ਸਿਹਤ ਵਰਕਰ ਟੀਕਾ ਲਗਵਾ ਕੇ ਆਪਣੀ ਰੋਗਾਂ ਨਾਲ ਲੜਨ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ ਕਰਨ ਅਤੇ ਅਸੀਂ ਦੂਜੀ ਲਹਿਰ ਨਾਲ ਲੜਨ ਲਈ ਤਿਆਰ ਕਰ ਸਕੀਏ।

ਨਵਾਂ ਸਟਰੇਨ ਕਿਉਂ ਹੈ ਇੰਨਾ ਖ਼ਤਰਨਾਕ

ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਵਿੱਚ ਕੋਰੋਨਾਵਾਇਰਸ ਦੇ ਨਵੇਂ ਸਟਰੇਨ ਮਿਲੇ ਹਨ। ਮਹਾਰਸ਼ਾਟਰ ਦੇ ਵਿਧਰਭ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਲਾਗ ਦੀ ਦਰ 50 ਫ਼ੀਸਦੀ ਤੋਂ ਪਾਰ ਹੋ ਗਈ ਜਿਸ ਨੇ ਸਾਇੰਸਦਾਨਾਂ ਨੂੰ ਸੁਚੇਤ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।

ਇਸ ਦੀ ਇੱਕ ਵਜ੍ਹਾ ਮਾਹਰਾਂ ਮੁਤਾਬਕ ਇਹ ਵੀ ਹੈ ਕਿ ਪਿਛਲੇ ਮਹੀਨਿਆਂ ਦੌਰਾਨ ਕਈ ਥਾਈਂ ਚੋਣਾਂ ਹੋਈਆਂ ਹਨ। ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਕਾਰਨ ਇਹ ਵੀ ਹੈ ਕਿ ਲੋਕ ਬਹੁਤ ਹੱਦ ਤੱਕ ਪੁਰਾਣੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਵਿੱਚ ਵਾਪਸ ਆ ਰਹੇ ਹਨ ਅਤੇ ਉਹ ਭੁੱਲ ਹੀ ਗਏ ਹਨ ਕਿ ਕੋਰੋਨਾ ਨਾਂਅ ਦੀ ਕੋਈ ਚੀਜ਼ ਵੀ ਧਰਤੀ ਉੱਪਰ ਮੌਜੂਦ ਹੈ।

ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਕਮਿਊਨਿਟੀ ਟੈਸਟਿੰਗ ਘਟੀ ਹੈ ਅਤੇ ਸਿਰਫ਼ ਹਸਪਤਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਭਰਤੀ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਦੇ ਹੀ ਟੈਸਟ ਹੋ ਰਹੇ ਹਨ।

ਇਸ ਦਾ ਇੱਕ ਮਤਲਬ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਸਾਨੂੰ ਮੁੜ ਕੰਟੇਨਮੈਂਟ ਜ਼ੋਨਾਂ ਵਾਲੀ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ ਜਾਣਾ ਪੈ ਸਕਦਾ ਹੈ।

ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਮਾਹਿਰਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਜਦੋਂ ਕਿਸੇ ਮਿਊਟੈਂਟ ਕਾਰਨ ਕਿਸੇ ਬੀਮਾਰੀ ਦੇ ਫ਼ੈਲਣ ਦੀ ਗਤੀ ਪੰਜਾਹ ਫ਼ੀਸਦੀ ਤੱਕ ਵਧੇਰੇ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।

ਇੱਕ ਖ਼ਬਰ ਮੁਤਾਬਕ ਸੈਂਟਰ ਫਾਰ ਸੈਲਿਊਲਰ ਐਂਡ ਮਾਕ੍ਰੋਬਾਇਓਲੋਜੀਕਲ ਰਿਸਰਚ ਦੇ ਅਧਿਐਨ ਮੁਤਾਬਕ ਹਾਲਾਂਕਿ ਜਿਹੜੇ ਸਟਰੇਨਜ਼ ਨੇ ਵਿਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਫ਼ੈਲ ਰਹੇ ਹਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮਰੀਜ਼ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਘੱਟ ਮਿਲੇ ਹਨ ਪਰ ਇਸ ਦੀ ਇੱਕ ਵਜ੍ਹਾ ਇਹ ਵੀ...


ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ 'ਤੇ ਸਿਆਸਤਦਾਨਾਂ ਦੇ ਬਿਆਨ

ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਕੈਪਟਨ ਅਮਰਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਨੇ ਟਵੀਟ ਕਰਕੇ ਸੂਬੇ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਂਤੀ ਦਾ ਮਾਹੌਲ ਬਣਾਏ ਰੱਖਣ ਦੀ ਅਪੀਲ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਕੈਪਟਨ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਘਬਰਾਉਣ ਦੀ ਲੋੜ ਨਹੀਂ ਹੈ।

ਉੱਧਰ ਸੂਬੇ ਦੇ ਸਾਬਕਾ ਉਪ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਸੁਖਬੀਰ ਸਿੰਘ ਬਾਦਲ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਕਾਂਗਰਸ ਦੇ ਰਾਜ ਵਿੱਚ  ਸ਼ਾਂਤੀ ਅਤੇ ਭਾਈਚਾਰਕ ਸਾਂਝ ਖਤਰੇ ਵਿੱਚ ਹੈ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਪਹਿਲਾਂ ਮਕਸੂਦਾ ਥਾਣੇ 'ਚ ਧਮਾਕਾ ਹੋਇਆ, ਫਿਰ ਆਰਮੀ ਚੀਫ਼ ਨੇ ਅਲਰਟ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਹੁਣ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ 'ਚ ਧਮਾਕਾ ਹੋ ਗਿਆ।

ਹਮਲੇ 'ਤੇ ਹੋ ਰਹੀ ਸਿਆਸਤ ਵਿਚਾਲੇ ਆਪ ਆਗੂ ਐਚ ਐਸਲ ਫੂਲਕਾ ਦਾ ਇੱਕ ਬਿਆਨ ਆਇਆ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਹ ਕਹਿ ਰਹੇ ਸਨ ਕਿ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ ਆਪਣੇ ਬਿਆਨ ਨੂੰ ਸਹੀ ਸਾਬਤ ਕਰਨ ਲਈ ਫੌਜ ਮੁਖੀ ਬਿਪਨ ਰਾਵਤ ਨੇ ਇਹ ਹਮਲਾ ਕਰਵਾਇਆ ਹੋਵੇ।

ਹਾਲਾਂਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਇਸ ਬਿਆਨ ਦੀ ਕਾਫ਼ੀ ਨਿੰਦਾ ਹੋਈ। ਜਿਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਟਵੀਟ ਕਰਕੇ ਮਾਫ਼ੀ ਵੀ ਮੰਗੀ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਿਖਿਆ, ''ਸਾਲ 2017 ਵਿੱਚ ਹੋਏ ਮੌੜ ਮੰਡੀ ਬਲਾਸਟ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬਿਨਾਂ ਨਿਰਪੱਖ ਜਾਂਚ ਦੇ ਸਿੱਟੇ 'ਤੇ ਨਹੀਂ ਪਹੁੰਚਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਮੇਰੇ ਵਰਗਾ ਖਾਲਿਸਤਾਨ ਵਿਰੋਧੀ ਵੀ ਇਹੀ ਸੋਚਦਾ ਹੈ। ਮੈਨੂੰ ਫੌਜ ਮੁਖੀ ਬਾਰੇ ਦਿੱਤੇ ਆਪਣੇ ਬਿਆਨ 'ਤੇ ਦੁਖ ਹੈ।''

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM, TWITTERਅਤੇ You... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

Tube 'ਤੇ ਜੁੜੋ।)


ਇਹ ਵੀ ਸਪੱਸ਼ਟ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਇੱਕ ਆਮ ਸ਼ਰਧਾਲੂ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮੱਥਾ ਟੇਕਣ ਆ ਸਕਦੇ ਹਨ ਪਰ ਸਰਕਾਰੀ ਅਧਿਕਾਰੀ ਵਜੋਂ ਨਹੀਂ।

ਇਸ ਬਾਰੇ ਇੱਕ ਨਵੀਂ ਮੁਹਿੰਮ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਈ ਹੈ ਅਤੇ ਪੱਛਮੀ ਮੁਲਕਾਂ ਵਿੱਚ ਕਈ ਥਾਵਾਂ 'ਤੇ ਫੈਲ ਗਈ ਹੈ।

ਜਗਮੀਤ ਨੂੰ ਚੋਣ ਜਿੱਤਣ ਤੋਂ ਰੋਕਣ ਦੀ ਮੁਹਿੰਮ

ਇਨ੍ਹਾਂ ਮੁਲਕਾਂ ਦੀ ਸਿੱਖ ਸਿਆਸਤ ਤੋਂ ਵਾਕਫ਼ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੁੱਝ ਨਵਾਂ ਨਹੀਂ ਹੈ।

1984 ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵੱਖ ਵੱਖ ਥਾਵਾਂ 'ਤੇ ਇੰਡੀਅਨ ਕੌਂਸਲੇਟ ਅਧਿਕਾਰਿਆਂ ਦੇ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਕਮੇਟੀਆਂ ਨਾਲ ਰਿਸ਼ਤੇ ਕਿਤੇ ਕਿਤੇ ਹੀ ਸੁਖਾਵੇਂ ਰਹੇ ਹਨ।

'ਸ੍ਰੀ ਸਾਹਿਬ' ਵੰਡਣ ਵਾਲੇ ਬਿਆਨ 'ਤੇ ਭਖੀ ਸਿਆਸਤ

ਸਿੱਖਾਂ ਦੀ ਵੱਖਰੀ ਪਛਾਣ ਵਾਲੀ ਸੁਖਬੀਰ ਦੀ ਮੰਗ ਦਾ ਸੱਚ

'ਜਗਮੀਤ ਸਿੰਘ ਮਾਹੌਲ ਖ਼ਰਾਬ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ'

ਪਿਛਲੇ ਕੁੱਝ ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੁੱਝ ਸੁਧਾਰ ਆਇਆ ਸੀ ਪਰ ਕੁੱਝ ਤਾਜ਼ਾ ਘਟਨਾਵਾਂ ਨੇ ਮੁੜ ਸਥਿਤੀ ਬਦਲ ਦਿੱਤੀ ਹੈ।

ਗੱਲ ਲੰਬੀ ਹੋ ਜਾਣ ਤੋਂ ਬਚਣ ਲਈ ਮੈਂ ਆਪਣੀ ਗੱਲ ਕੁੱਝ ਨੁਕਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਹੀ ਸਮੇਟਾਂਗਾ।

ਟੋਰਾਂਟੋ ਵਿੱਚ ਜਿਹੜੇ ਗੁਰਦੁਆਰਿਆਂ ਦੀਆਂ ਕਮੇਟੀਆਂ ਨੇ ਇਕੱਠੇ ਹੋ ਕੇ ਇਹ ਮਤਾ ਪਾਸ ਕੀਤਾ ਹੈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਦਲੀਲ ਦਿੱਤੀ ਹੈ।

ਦਲੀਲ ਇਹ ਕਿ ਇੰਡੀਅਨ ਕੌਂਸਲੇਟ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰੀ ਗੁਰਦੁਆਰਿਆਂ ਜਾਂ ਸਿੱਖਾਂ ਦੇ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਦਖ਼ਲਅੰਦਾਜ਼ੀ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਕੁੱਝ ਮਿਸਾਲਾਂ ਦਿੱਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ।

ਇਹ ਇਲਜ਼ਾਮ ਲਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਕੈਨੇਡਾ ਵਿੱ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਚ ਨਿਊ ਡੈਮੋਕਰੈਟਿਕ ਪਾਰਟੀ ਦੀ ਲੀਡਰਸ਼ਿਪ ਚੋਣ ਦੌਰਾਨ ਪਾਰਟੀ ਆਗੂ ਚੁਣੇ ਗਏ ਜਗਮੀਤ ਸਿੰਘ ਦੀ ਚੋਣ ਮੁਹਿੰਮ ਦੌਰਾਨ ਇੰਡੀਅਨ ਕੌਂਸਲੇਟ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨੇ ਇਹ ਮੁਹਿੰਮ ਚਲਾਈ ਕਿ ਜਗਮੀਤ ਨੂੰ ਚੋਣ ਜਿੱਤਣ ਤੋਂ ਰੋਕਿਆ ਜਾਵੇ।

ਇਹ ਇਲਜ਼ਾਮ ਵੀ ਲਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਆਰਐੱਸਐੱਸ ਸਿੱਖਾਂ ਦੇ ਧਾਰਮਿਕ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਦਖ਼ਲ ਦੇ ਰਿਹਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਵਿੱਚ  ਇੰਡੀਅਨ ਕੌਂਸਲੇਟ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਵੀ ਦੱਸੀ ਗਈ ਹੈ।

ਹਾਲਾਂਕਿ ਭਾਵੇਂ ਆਰਐੱਸਐੱਸ ਲਗਾਤਾਰ ਇਹੋ ਜਿਹੇ ਇਲਜ਼ਾਮਾਂ ਨੂੰ ਬੇਬੁਨਿਆਦ ਦੱਸ ਕੇ ਨਕਾਰਦਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।

ਸੁਖਬੀਰ ਨੇ ਕੀਤੀ ਕੇਂਦਰ ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਨਿਖੇਧੀ

ਜਗਮੀਤ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਕਾਂਗਰਸ ਤੇ ਭਾਜਪਾ ਹੋਏ ਇੱਕਸੁਰ

ਸੇਵਾ ਸਿੰਘ ਠੀਕਰੀਵਾਲਾ ਦੇ ਪੜਪੋਤੇ ਹਨ ਜਗਮੀਤ ਸਿੰਘ

ਇੱਕ ਦਲੀਲ ਇਹ ਵੀ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਕਿ ਪਿਛਲੇ ਦਿਨਾਂ ਦੌਰਾਨ ਇੰਡੀਅਨ ਕੌਂਸਲੇਟ ਦਾ ਇਕ ਸੀਨੀਅਰ ਅਧਿਕਾਰੀ ਇੱਕ ਗੁਰਦੁਆਰੇ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਦੇ ਪ੍ਰਾਈਵੇਟ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ 'ਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਣ ਆਇਆ।

ਉਥੇ ਫੋਟੋਆਂ ਖਿੱਚ ਕੇ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਅਖਬਾਰ ਨੂੰ ਦੇ ਦਿੱਤੀਆਂ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਇਸ ਗੁਰਦੁਆਰੇ ਵਿੱਚ ਜਾਣ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਡਿਪਲੋਮੈਟਿਕ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਵਜੋਂ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ।

ਇਸ ਤਰਾਂ ਦੀਆਂ ਕੁੱਝ ਹੋਰ ਘਟਨਾਵਾਂ ਦਾ ਹਵਾਲਾ ਵੀ ਸਥਾਨਕ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਕਮੇਟੀਆਂ ਦੇ ਲੀਡਰ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।

ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਕੁੱਝ ਇਲਜ਼ਾਮ ਵਧਾ-ਚੜ੍ਹਾ ਕੇ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੇ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ ਪਰ ਮੈਂ ਆਪਣੀ ਨਿੱਜੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦੇ ਅਧਾਰ 'ਤੇ ਕਹਿ ਸਕਦਾ ਹਾਂ ਕਿ ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਸੱਚਾਈ ਵੀ ਹੈ।

ਇਹ ਅਫਸੋਸਨਾਕ ਹਕੀਕਤ ਹੈ ਕਿ ਪੱਛਮੀ ਮੁਲਕਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਇੰਡੀਅਨ ਕੌਂਸਲੇਟ ਦਫ਼ਤਰਾਂ ਦਾ ਹਾਲ ਵੀ ਭਾਰਤ ਦੇ ਸਰਕਾਰੀ ਦਫ਼ਤਰਾਂ ਵਾਲਾ ਹੀ ਹੈ।

ਇਨ੍ਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਆਪਣੀ ਕਾਰਜ-ਪ੍ਰਣਾਲੀ, ਵਰਤੋਂ ਵਿਹਾਰ ਤੇ ਸਰਵਿਸ ਡਿਲੀਵਰੀ ਪੱਛਮੀ ਮੁਲਕਾਂ ਦੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਅਨੁਸਾਰ ਨਹੀਂ ਢਾਲੀ।

ਗੁਰਦੁਆਰਿਆਂ ਦੇ ਪ੍ਰਬੰਧ ਦਾ ਕੰਟਰੋਲ

ਇਹ ਇੱਥੇ ਕੋਈ ਲੁਕੀ-ਛਿਪੀ ਗੱਲ ਨਹੀਂ ਕਿ ਇੰਡੀਅਨ ਕੌਂਸਲੇਟ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਕੁੱਝ ਸੀਮਤ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਹੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ।

ਪਿਛਲੇ ਕੁੱਝ ਅਰਸੇ ਤੋਂ ਇਸ ਵਿਚ ਕੁੱਝ ਸੁਧਾਰ ਹੋਇਆ ਹੈ ਪਰ ਇਹ ਸੁਧਾਰ ਕਾਫ਼ੀ ਨਹੀਂ ਹੈ।

1984 ਦੇ ਸਿੱਖ ਵਿਰੋਧੀ ਕਤਲੇਆਮ

ਜੇ ਇੰਡੀਅਨ ਕੌਂਸਲੇਟ ਦੇ ਦਫ਼ਤਰ ਆਪਣੀ ਡਿਊਟੀ ਮੁਤਾਬਕ ਇਨ੍ਹਾਂ ਮੁਲਕਾਂ ਦੀ ਕਮਿਊਨਿਟੀ ਵਿੱਚ ਇੰਡੀਆ ਦਾ ਕੋਈ ਚੰਗਾ ਅਕਸ ਬਣਾਉਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਸਮੁੱਚੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਵਿੱਚ ਵੱਡੀ ਤਬਦੀਲੀ ਕਰਨੀ ਪਵੇਗੀ।

96 ਗੁਰਦੁਆਰਿਆਂ 'ਚ 'ਭਾਰਤੀ ਅਫ਼ਸਰਾਂ 'ਤੇ ਪਾਬੰਦੀ'!

ਇਤਿਹਾਸਕ ਗੁਰਦੁਆਰਿਆਂ ਦੇ ਬਾਕੀ ਬਚੇ ਅੰਸ਼

ਭਾਰਤੀ ਬਾਬੂਆਂ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਹ ਪੱਛਮੀ ਮੁਲਕਾਂ ਵਿੱਚ ਦਫ਼ਤਰ ਨਹੀਂ ਚਲਾ ਸਕਦੇ।

ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਕਮੇਟੀਆਂ ਨਾਲ ਪੈਦਾ ਹੋਈ ਤਾਜ਼ਾ ਕਸ਼ੀਦਗੀ ਵਿੱਚ ਇੰਡੀਅਨ ਕੌਂਸਲੇਟ ਦਫ਼ਤਰ ਦੇ ਕੁੱਝ ਅਧਿਕਾਰੀ ਵੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰ ਹਨ।

ਕੈਨੇਡਾ ਸਮੇਤ ਪੱਛਮੀ ਮੁਲਕਾਂ ਵਿੱਚ ਗੁਰਦੁਆਰਿਆਂ ਦਾ ਕੰਟਰੋਲ ਜਾਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧ ਪੰਜਾਬ ਜਾਂ ਇੰਡੀਆ...


ਇਹ ਵੀ ਸਮਝਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਗ਼ਰੀਬ ਵੋਟਰਾਂ ਨੂੰ ਰਿਸ਼ਵਤ ਦੇ ਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਵੋਟਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਕਰਨਾਟਕ ਚੋਣਾਂ ਤੋਂ ਕੁਝ ਦਿਨ ਪਹਿਲਾਂ ਉੱਥੋਂ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨੇ 136 ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਤੋਂ ਵੱਧ ਕੈਸ਼ ਅਤੇ 'ਹੋਰ ਚੀਜ਼ਾਂ' ਨੂੰ ਜ਼ਬਤ ਕੀਤਾ ਸੀ।

ਅਜੇ ਤੱਕ ਦੀ ਇਹ ਰਿਕਾਰਡ ਜ਼ਬਤੀ ਹੈ। ਇੱਕ ਰਿਪੋਰਟ ਵਿੱਚ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਕਿ ਵਰਕਰ ਵੋਟਰਾਂ ਦੇ ਖ਼ਾਤੇ ਵਿੱਚ ਪੈਸੇ ਟਰਾਂਸਫਰ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ।

ਇਹ ਅਜਿਹੇ ਵੋਟਰ ਸਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਉਮੀਦਵਾਰ ਨੂੰ ਵੋਟ ਦੇਣ ਦਾ ਵਾਅਦਾ ਕੀਤਾ ਸੀ।

ਰਿਪੋਰਟ ਵਿੱਚ ਅੱਗੇ ਇਹ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਕਿ ਜੇਕਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਉਮੀਦਵਾਰ ਜਿੱਤਣਗੇ ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪੈਸਾ ਦਿੱਤਾ ਜਾਵੇਗਾ।

ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਚੋਣਾਂ ਦੌਰਾਨ ਅਤੇ ਕੈਸ਼ ਅਤੇ ਹੋਰਨਾਂ ਤੋਹਫ਼ਿਆਂ ਨਾਲ ਵੋਟਾਂ ਖਰੀਦਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਪੁਰਾਣੀ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਕਾਰਨ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਸਿਆਸਤ ਵਿੱਚ ਮੁਕਾਬਲਾ ਵਧੇਰੇ ਹੈ।

ਸਾਲ 2014 ਦੀਆਂ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ 464 ਪਾਰਟੀਆਂ ਮੈਦਾਨ ਵਿੱਚ ਸਨ। ਉੱਥੇ ਹੀ ਆਜ਼ਾਦ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ 1952 ਵਿੱਚ ਹੋਈਆਂ ਪਹਿਲੀਆਂ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ 52 ਪਾਰਟੀਆਂ ਲੋਕਤੰਤਰ ਦੀ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਈਆਂ ਸਨ।

2009 ਵਿੱਚ ਜਿੱਤ ਦਾ ਔਸਤ ਅੰਤਰ 9.7 ਫੀਸਦ ਸੀ, ਜੋ ਪਹਿਲਾਂ ਦੀਆਂ ਚੋਣਾਂ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਸਭ ਤੋਂ ਘੱਟ ਸੀ। 2014 ਦੀਆਂ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ 15 ਫੀਸਦ ਦੇ ਅੰਤਰ ਨਾਲ ਭਾਜਪਾ ਦੀ ਜਿੱਤ ਨੂੰ ਵੱਡੀ ਜਿੱਤ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਸੀ।
... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ 2012 ਵਿੱਚ ਹੋਈਆਂ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ ਹਾਰ-ਜਿੱਤ ਦਾ ਅੰਤਰ 32 ਫੀਸਦ ਸੀ ਅਤੇ ਬ੍ਰਿਟੇਨ ਵਿੱਚ 2010 ਵਿੱਚ ਹੋਈਆਂ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਅੰਤਰ 18 ਫੀਸਦ ਦਾ ਸੀ।

ਵੋਟਰਾਂ 'ਤੇ ਕੰਟਰੋਲ ਨਹੀਂ

ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਚੋਣਾਂ ਅਸਥਿਰ ਹੋ ਗਈਆਂ ਹਨ। ਪਾਰਟੀਆਂ ਦਾ ਹੁਣ ਵੋਟਰਾਂ 'ਤੇ ਕੰਟਰੋਲ ਨਹੀਂ ਹੈ ਜਿਵੇਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹੁੰਦਾ ਸੀ।

ਪਾਰਟੀ ਅਤੇ ਉਮੀਦਵਾਰ ਹੁਣ ਚੋਣ ਨਤੀਜਿਆਂ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਅਨਿਸ਼ਚਿਤ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਪਹਿਲਾਂ ਅਜਿਹਾ ਨਹੀਂ ਸੀ।

ਇਹੀ ਕਾਰਨ ਹੈ ਕਿ ਵੋਟਾਂ ਨੂੰ ਪੈਸਿਆਂ ਨਾਲ ਖਰੀਦਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਡਰਟਮਾਊਥ ਕਾਲਜ ਦੇ ਅਸਿਸਟੈਂਟ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਸਾਈਮਨ ਚੌਚਰਡ ਦੀ ਨਵੀਂ ਖੋਜ ਕਹਿੰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਜ਼ਰੂਰੀ ਨਹੀਂ ਹੈ ਕਿ ਰਿਸ਼ਵਤ ਲੈਣ ਵਾਲੇ ਵੋਟ ਵੀ ਦੇਣ।

ਮੁਕਾਬਲਾ ਵਧੇਰੇ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਹੀ ਉਮੀਦਵਾਰ ਕੈਸ਼, ਸ਼ਰਾਬ ਵਰਗੇ ਉਪਹਾਰ ਦੇਣ ਲਈ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਪੈਸਿਆਂ ਦੇ ਪੈਕੇਟ ਵੀ ਦਿੱਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਜੋ ਕਈ ਵਾਰ ਅਸਰਦਾਰ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ।

ਡਾ. ਚੌਚਰਡ ਤਰਕ ਦਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਉਮੀਦਵਾਰਾਂ ਨੂੰ ਦੁਚਿਤੀ 'ਚ ਰਹਿਣਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ। ਇੱਥੇ ਕੋਈ ਵੀ ਕਿਸੇ 'ਤੇ ਭਰੋਸਾ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ ਅਤੇ ਹਰ ਕੋਈ ਆਪਣੇ ਹਿੱਤ ਲਈ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ।

ਉਹ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, "ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਡਰ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਵਿਰੋਧੀ ਪੈਕੇਟ ਵੰਡਣਗੇ। ਉਹ ਇਸ ਨੂੰ ਖ਼ੁਦ ਵੰਡਦੇ ਹਨ ਤਾਂ ਜੋ ਵਿਰੋਧੀਆਂ ਦੀ ਰਣਨੀਤੀ ਦਾ ਮੁਕਾਬਲਾ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕੇ।"

ਸਮਾਜ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਲੋਕ ਵੰਡਦੇ ਨੇ ਪੈਸਾ-ਸ਼ਰਾਬ

ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਚੌਚਰਡ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਟੀਮ ਨੇ ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ 2014 ਵਿੱਚ ਹੋਏ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਅਤੇ 2017 ਵਿੱਚ ਹੋਈਆਂ ਨਗਰ ਨਿਗਮ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ ਡਾਟਾ ਅਤੇ ਸੂਚਨਾਵਾਂ ਨੂੰ ਇਕੱਠਾ ਕੀਤਾ ਸੀ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਸ ਲਈ ਵੱਡੀਆਂ ਪਾਰਟੀਆਂ ਦੇ ਸਿਆਸੀ ਵਰਕਰਾਂ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕੀਤੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਦੇਖਿਆ ਕਿ ਉਮੀਦਵਾਰ ਇਲਾਕੇ ਅਤੇ ਸਮਾਜ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਪੈਸੇ ਅਤੇ ਸ਼ਰਾਬ ਵੰਡਣ ਲਈ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।

ਉਮੀਦਵਾਰਾਂ 'ਚੋਂ ਕੁਝ ਅਜਿਹੇ ਉਮੀਦਵਾਰ ਵੀ ਹਨ ਜੋ ਹਰੇਕ ਵੋਟਰ 'ਤੇ ਇੱਕ ਹਜ਼ਾਰ ਰੁਪਏ ਤੱਕ ਖਰਚ ਕਰ ਸਕਦੇ ਸਨ।

ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਵਰਕਰਾਂ ਨੇ ਖੋਜਕਾਰਾਂ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਕਿ ਪੈਸੇ ਦੇ ਪੈਕੇਟ ਵਿੱਚ ਵੱਧ-ਘੱਟ ਸਾਮਾਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਵਧੇਰੇ ਵੋਟਰਾਂ ਨੂੰ ਪੈਸਾ ਨਹੀਂ ਪਹੁੰਚਦਾ ਕਿਉਂਕਿ ਵੰਡਣ ਵਾਲੇ ਖ਼ੁਦ ਪੈਸੇ ਰੱਖ ਲੈਂਦੇ ਹਨ।

ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਖਰਚ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਉਮੀਦਵਾਰ ਚੌਥੇ ਨੰਬਰ 'ਤੇ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਸਾਰੀਆਂ ਪਾਰਟੀਆਂ ਦੇ ਕਰੀਬ 80 ਵਰਕਰਾਂ ਨੇ ਖੋਜ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਟੀਮ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਕੈਸ਼ ਅਤੇ ਉਪਹਾਰ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰ ਸਕੇ ਸਨ।

ਵਰਕਰ ਵੋਟਰਾਂ ਨੂੰ ਦੋਸ਼ ਦਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਪੈਸੇ ਤਾਂ ਰੱਖ ਲਏ ਪਰ ਉਮੀਦਵਾਰਾਂ ਨੂੰ ਧੋਖਾ ਦਿੱਤਾ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਇਸ ਦੇ ਸਬੂਤ ਨਹੀਂ ਮਿਲੇ ਕਿ ਉਮੀਦਵਾਰਾਂ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਵੋਟ ਖਰੀਦਣ ਲਈ ਪੈਸੇ ਦਿੱਤੇ ਸਨ।

ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਚੌਰਚਡ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, "ਵੋਟਰਾਂ ਨੂੰ ਪੈਸਾ ਦੇਣਾ ਮੁਕੰਮਲ ਤੌਰ 'ਤੇ ਬੇਕਾਰ ਨਹੀਂ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਤੁਹਾਨੂੰ...


ਇਹ ਵੀਡੀਓ ਚੁੱਪ-ਚਪੀਤੇ ਢੰਗ ਨਾਲ 2017 'ਚ ਸਪੇਨ ਦੇ ਦੀਪ ਇਬੀਸਾ 'ਚ ਰਿਕਾਰਡ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ

ਇਸ ਸਕੈਂਡਲ ਕਾਰਨ ਆਸਟਰੀਆ ਦੀ ਮੌਜੂਦਾ ਸਰਕਾਰ ਡਿੱਗ ਗਈ ਹੈ। ਆਸਟਰੀਆ ਦੇ ਚਾਂਸਲਰ ਸੈਬੇਸਟੀਅਨ ਕੁਰਜ਼ ਦੀ ਅਹੁਦੇ ਤੋਂ ਛੁੱਟੀ ਹੋ ਗਈ।

ਸੰਸਦ ਦਾ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਸੈਸ਼ਨ ਬੁਲਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿਚ ਬੇ-ਭਰੋਗਸੀ ਮਤੇ ਉੱਤੇ ਕੁਰਜ਼ ਬਹੁਮਤ ਹਾਸਿਲ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕੇ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਾਬਕਾ ਸਹਿਯੋਗੀ ਫਰੀਡਮ ਪਾਰਟੀ ਅਤੇ ਵਿਰੋਧੀ ਦਲ ਸੋਸ਼ਲ ਡੈਮੋਕ੍ਰੇਟਸ ਨੇ ਬੇਭਰੋਸਗੀ ਮਤੇ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕੀਤਾ ਸੀ।

ਆਸਟਰੀਆ ਦੇ  ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਅਲੈਗਜ਼ੇਂਡਰ ਵੈਨ ਡੇਰ ਬੇਲਨ ਨੇ ਮੌਜੂਦਾ ਵਾਈਸ ਚਾਂਸਲਰ ਹਰਟਵਿਗ ਲੌਗਰ ਨੂੰ ਅੰਤਰਿਮ ਨੇਤਾ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ-

ਵੀਡੀਓ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ ਵਿਵਾਦ

ਦਰਅਸਲ ਇਹ ਪੂਰਾ ਵਿਵਾਦ ਉਦੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ ਜਦੋਂ ਜਰਮਨ ਮੀਡੀਆ 'ਚ ਇੱਕ ਵੀਡੀਓ ਜਾਰੀ ਹੋਇਆ ਸੀ।

ਇਹ ਵੀਡੀਓ ਚੁੱਪ-ਚਪੀਤੇ ਢੰਗ ਨਾਲ 2017 'ਚ ਸਪੇਨ ਦੇ ਦੀਪ ਇਬੀਸਾ 'ਚ ਰਿਕਾਰਡ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਹ 2017 'ਚ ਦੇਸ ਵਿੱਚ ਹੋਈਆਂ ਚੋਣਾਂ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦਾ ਵੀਡੀਓ ਹੈ।

ਜਰਮਨ ਮੀਡੀਆ 'ਚ ਜਾਰੀ ਇਸ ਵੀਡੀਓ ਦੀ ਫੁਟੇਜ 'ਚ ਇਹ ਨਜ਼ਰ ਆ ਰਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਫਰੀਡਮ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਨੇਤਾ ਅਤੇ ਜਰਮਨੀ ਦੇ ਮੌਜੂਦਾ ਸਰਕਾਰ 'ਚ ਚਾਂਸਲਰ ਰਹੇ ਹੈਨਿਜ਼ ਕ੍ਰਿਸ਼ਚੀਅਨ ਸਟਾਰਕ ਆਪਣੀ ਹੀ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਅਹਿਮ ਨੇਤਾ ਜੋਹੰਨਾ ਗੁ਼ਡੈਨਸ ਦੇ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।

ਵੀਡੀਓ ਸਾਹਮਣੇ ਆਉਣ ਦੇ ਕੁਝ ਘੰਟਿਆਂ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਬਾਅਦ ਕੁਰਜ਼ ਨੇ ਸਟਾਰਕੇ ਨੂੰ ਹਟਾਉਣ ਦਾ ਫ਼ੈਸਲਾ ਲਿਆ

ਇਸ ਵੀਡੀਓ 'ਚ ਦੋਵੇਂ ਨੇਤਾ ਇੱਕ ਰੂਸੀ ਔਰਤ ਦੇ ਨਾਲ ਬੈਠੇ ਸਨ ਅਤੇ ਦਾਰੂ ਪੀਂਦੇ ਹੋਏ ਵੀ ਦੇਖੇ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ। ਦੱਸਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਔਰਤ ਕਿਸੇ ਰੂਸੀ ਕਾਰੋਬਾਰੀ ਦੀ ਭਤੀਜੀ ਹੈ।

ਇਸ ਵੀਡੀਓ 'ਚ ਸਟਾਰਕੇ ਉਸ ਔਰਤ ਨਾਲ ਆਸਟਰੀਆਈ ਸਮਾਚਾਰ ਪੱਤਰ ਕੋਰੇਨੈਨ ਜਿਟੁੰਗ 'ਚ ਵੱਡੀ ਹਿੱਸੇਦਾਰੀ ਖਰੀਦ ਕੇ ਫ਼ਰੀਡਮ ਪਾਰਟੀ ਦੀ ਮਦਦ ਕਰਨ ਦੀ ਅਪੀਲ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ ਅਤੇ ਇਸ ਦੇ ਬਦਲੇ ਮਦਦ ਦੇਣ ਦੀ ਗੱਲ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।

ਇਸ ਵੀਡੀਓ ਨੂੰ ਕਿਸ ਨੇ ਸ਼ੂਟ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਇਸ ਦਾ ਪਤਾ ਨਹੀਂ ਲੱਗ ਸਕਿਆ ਪਰ ਇਸ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆਉਣ ਤੋਂ ਕੁਝ ਘੰਟਿਆਂ ਬਾਅਦ ਕੁਰਜ਼ ਨੇ ਸਟਾਰਕੇ ਨੂੰ ਹਟਾਉਣ ਦਾ ਫ਼ੈਸਲਾ ਲਿਆ। ਜਿਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸਟਾਰਕੇ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਅਹੁਦੇ ਤੋਂ ਅਸਤੀਫ਼ਾ ਦੇਣਾ ਪਿਆ।

ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਫਰੀਡਮ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਦੂਜੇ ਮੰਤਰੀਆਂ ਨੇ ਵੀ ਅਸਤੀਫ਼ਾ ਦੇ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਤੋਂ ਹੀ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਆਪਣਾ ਬਹੁਮਤ ਗੁਆ ਲਿਆ।

ਕੀ ਹੋਇਆ ਸੰਸਦ 'ਚ

ਆਸਟਰੀਆ ਦੀ ਪੀਪਲਜ਼ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਮੁਖੀ ਸੈਲੇਸਟੀਅਨ ਕੁਰਜ਼, ਆਸਟਰੀਆ ਦੇ ਅਜਿਹੇ ਪਹਿਲੇ ਚਾਂਸਲਰ ਬਣ ਗਏ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸਰਕਾਰ ਬੇ-ਭਰੋਸਗੀ ਮਤੇ ਨਾਲ ਡਿੱਗੀ ਹੈ। 2017 'ਚ ਉਹ ਮਹਿਜ਼ 31 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ 'ਚ ਆਸਟਰੀਆ ਦੇ ਚਾਂਸਲਰ ਬਣੇ।

ਸੰਸਦ ਅੰਦਰ ਵਿਰੋਧੀ ਦਲਾਂ ਨੇ ਦੋ ਬੇਭਰੋਸਗੀ ਮਤੇ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੇ ਸਨ-ਇੱਕ ਤਾਂ ਕੁਰਜ਼ ਦੇ ਖ਼ਿਲਾਫ ਸੀ ਅਤੇ ਦੂਜਾ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਅਤੇ ਇਹ ਦੋਵੇਂ ਹੀ ਪਾਸ ਹੋ ਗਏ।

ਹਾਲਾਂਕਿ ਯੂਰਪੀ ਸੰਘ ਦੀਆਂ ਐਤਵਾਰ ਨੂੰ ਹੋਈਆਂ ਚੋਣਾਂ 'ਚ ਕੁਰਜ਼ ਨੂੰ ਕਰੀਬ 35 ਫੀਸਦ ਵੋਟਾਂ ਮਿਲੀਆਂ ਸਨ ਪਰ ਇਹ ਸਮਰਥਨ ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਬਚਾਉਣ ਲਈ ਕਾਫੀ ਸਾਬਿਤ ਨਾ ਹੋ ਸਕਿਆ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ-

ਇਹ ਵੀਡੀਓਜ਼ ਵੀ ਤੁਹਾਨੂੰ ਪਸੰਦ ਆਉਣਗੇ

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM, TWITTERਅਤੇ YouTube 'ਤੇ ਜੁੜੋ।)