ਮਸ਼ਹੂਰੀਆਂ ਟੀਵੀ ਸਨਅਤ ਲਈ ਕਮਾਈ ਦਾ ਵੱਡਾ ਸਾਧਨ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਸਿੱਧਾ ਸੰਬੰਧ ਟੀਆਰਪੀ ਨਾਲ ਹੈ

ਪੁਲਿਸ ਮੁਤਾਬਕ ਹਾਲੇ ਤੱਕ ਇਸ ਵਿੱਚ ਤਿੰਨ ਚੈਨਲਾਂ ਦੇ ਕਥਿਤ ਤੌਰ ’ਤੇ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਣ ਬਾਰੇ ਪਤਾ ਲੱਗਿਆ ਹੈ।

ਪੁਲਿਸ ਨੇ ਰਿਪਬਲਿਕ ਟੀਵੀ ਦਾ ਨਾਂਅ ਲੈਂਦਿਆਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਸ ਨੇ ਟੀਆਰਪੀ ਸਿਸਟਮ ਨਾਲ ਛੇੜਖਾਨੀ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਰਿਪਬਲਿਕ ਟੀਵੀ ਨੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਇਲਜ਼ਾਮਾਂ ਨੂੰ ਸਿਰੇ ਤੋਂ ਰੱਦ ਕੀਤਾ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਲੇਕਿਨ ਇਸ ਦੌਰਾਨ ਸਵਾਲ ਇਹ ਖੜ੍ਹਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਟੀਆਰਪੀ ਯਾਨੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਰੇਟਿੰਗ ਪੁਆਇੰਟਸ ਦਾ ਇੱਕ ਖ਼ਾਸ ਔਜਾਰ ਹੈ ਜਿਸ ਨਾਲ ਇਹ ਕਿਆਸ ਲਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਕਿਹੜੇ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਜਾਂ ਚੈਨਲ ਟੀਵੀ ’ਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਦੇਖੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।

ਇਹ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਪਸੰਦ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਦਾ ਸਿੱਧਾ ਸੰਬੰਧ ਟੀਵੀ ਉੱਪਰ ਦਿਖਾਏ ਜਾਣ ਵਾਸੇ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਨਾਲ ਹੈ।

ਇਸ ਰੇਟਿੰਗ ਦਾ ਲਾਹਾ ਮਸ਼ਹੂਰੀਆਂ ਦੇਣ ਵਾਲੀਆਂ ਕੰਪਨੀਆਂ ਚੁਕਦੀਆਂ ਹਨ ਕਿਉਂਕਿ ਇਸ ਰਾਹੀਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਇਹ ਤੈਅ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਮਿਲਦੀ ਹੈ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਮਸ਼ਹੂਰੀਆਂ ਕਿਸ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਦੌਰਾਨ ਵਧੇਰੇ ਦੇਖੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ।

ਮਤਲਬ ਇਹ ਕਿ ਜੋ ਪ੍ਰੋਰਗਰਾਮ ਜਾਂ ਟੀਵੀ ਚੈਨਲ ਟੀਆਰਪੀ ਰੇਟਿੰਗ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਅੱਗੇ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਉਸੇ ਨੂੰ ਵਧੇਰੇ ਮਸ਼ਹੂਰੀਆਂ ਮਿਲਣਗੀਆਂ ਮਤਲਬ ਪੈਸਾ ਮਿਲੇਗਾ।

ਹਾਲਾਂਕਿ ਸਾਲ 2008 ਵਿੱਚ ਟਰਾਈ ਨੇ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਔਡੀਅੰਸ ਮੈਯਰਮੈਂਟ ਨਾਲ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਜੁੜੀਆਂ ਜੋ ਸਿਫਾਰਸ਼ਾਂ ਦਿੱਤੀਆਂ ਸਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮੁਤਾਬਕ,"ਮਸ਼ਹੂਰੀਆਂ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਪੈਸੇ ਦਾ ਪੂਰਾ ਲਾਭ ਮਿਲੇ ਇਸ ਲਈ ਰੇਟਿੰਗਸ ਦੀ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਬਣਾਈ ਗਈ ਸੀ।”

“ਪਰ ਇਹ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਅਤੇ ਚੈਨਲ ਦੇ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮਾਂ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲਤਾ ਮਿੱਥਣ ਦੀ ਕਸੌਟੀ ਬਣ ਗਈ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਸੀਮਤ ਸੰਖਿਆ ਵਿੱਚ ਜੋ ਦੇਖਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ ਉਹੀ ਵੱਡੇ ਪੈਮਾਨੇ 'ਤੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਪਸੰਦ ਵੀ ਹੋਵੇਗਾ।"

ਕੌਣ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਰੇਟਿੰਗਸ?

ਸਾਲ 2008 ਵਿੱਚ ਟੈਮ ਮੀਡੀਆ ਰਿਸਰਚ ਅਤੇ ਔਡੀਅੰਸ ਮੈਯਰਮੈਂਟ ਐਂਡ ਐਨਾਲਿਟਿਕਸ ਲਿਮਿਟੇਡ ਕਾਰੋਬਾਰੀ ਅਧਾਰ ’ਤੇ ਟੀਆਰਪੀ ਰੇਟਿੰਗਸ ਦਿਆ ਕਰਦੇ ਸਨ।

ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਦੂਰਸੰਚਾਰ ਦੇ ਰੈਗੂਲੇਟਰ (ਟਰਾਈ) ਦੇ ਮੁਤਾਬਕ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੇਵਾਂ ਏਜੰਸੀਆਂ ਦਾ ਕੰਮ ਵੀ ਸਿਰਫ਼ ਕੁਝ ਵੱਡੇ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਤੱਕ ਹੀ ਸੀਮਤ ਸੀ ਸਗੋਂ ਔਡੀਅੰਸ ਮੈਯਰਮੈਂਟ ਦੇ ਲਈ ਪੈਨਲ ਸਾਈਜ਼ ਵੀ ਸੀਮਤ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ।

ਇਸੇ ਸਾਲ ਟਰਾਈ ਨੇ ਇਸ ਦੇ ਲਈ ਸੂਚਨਾ ਪ੍ਰਸਾਰਣ ਮੰਤਰਾਲਾ ਤੋਂ ਇੰਡਸਟਰੀ ਦੇ ਨੁਮਾਇੰਦਿਆਂ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਿੱਚ ਸੈਲਫ਼-ਰੈਗੂਲੇਸ਼ਨ ਲਈ ਬ੍ਰਾਡਕਾਸਟ ਔਡੀਅੰਸ ਰਿਸਰਚ ਕਾਊਂਸਲ (ਬਾਰਕ) ਦੀ ਸਿਫਾਰਸ਼ ਕੀਤੀ।

ਵੀਡੀਓ: ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨੂੰ ਇੰਝ ਲਿਆਓ ਆਪਣੀ ਹੋਮ ਸਕਰੀਨ ’ਤੇ

ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਜੁਲਾਈ 2010 ਵਿੱਚ ਬਾਰਕ ਬਣਿਆ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਰੇਟਿੰਗ ਦੇਣ ਦਾ ਕੰਮ ਟੈਮ ਨੇ ਵੀ ਜਾਰੀ ਰੱਖਿਆ ਜਦਕਿ ਏਐੱਮਏਪੀ ਨੇ ਇਹ ਕੰਮ ਬੰਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।

ਇਸ ਦੌਰਾਨ ਇਸ ਮੁੱਦੇ ਤੇ ਬਹਿਸ ਚਲਦੀ ਰਹੀ। ਜਨਵਰੀ 2014 ਵਿੱਚ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਰੇਟਿੰਗ ਏਜੰਸੀਜ਼ ਦੇ ਲਈ ਪੌਲਿਸੀ ਗਾਈਡਲਾਈਨਜ਼ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀਆਂ ਅਤੇ ਇਸ ਦੇ ਤਹਿਤ ਜੁਲਾਈ 2015 ਵਿੱਚ ਬਾਰਕ ਨੂੰ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਰੇਟਿੰਗ ਦੇਣ ਦੀ ਮਾਨਤਾ ਦੇ ਦਿੱਤੀ ਗਈ।

ਕਿਉਂਕਿ ਟੈਮ ਨੇ ਸੰਚਾਰ ਮੰਤਰਾਲਾ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਇਸ ਲਈ ਰਜਿਸਟਰ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਸੀ ਉਸ ਨੇ ਇਹ ਕੰਮ ਬੰਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਭਾਰਤ ਵਿੱਤ ਬਾਰਕ ਵਿੱਚ ਉਹ ਇਕੱਲੀ ਸੰਸਥਾ ਬਣ ਗਈ ਜੋ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਰੇਟਿੰਗਸ ਮੁਹਈਆ ਕਰਵਾਉਂਦੀ ਹੈ।

ਬਾਰਕ ਵਿੱਚ ਇੰਡਸਟਰੀ ਦੇ ਨੁਮਾਇੰਦਿਆਂ ਵਜੋਂ ਇੰਡੀਅਨ ਬਰਾਡਕਾਸਟਿੰਗ ਫਾਊਂਡੇਸ਼ਨ, ਇੰਡੀਅਨ ਸੋਸਾਇਟੀ ਆਫ਼ ਏਡਵਰਟਾਈਜ਼ਰਸ ਅਤੇ ਐਡਵਰਟਾਈਜ਼ਿੰਗ ਏਜੰਸੀ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਆਫ਼ ਇੰਡੀਆ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਰੇਟਿੰਗ ਕਿਵੇਂ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ?

ਰੇਟਿੰਗ ਦੇਣ ਲਈ ਬਾਰਕ ਦੋ ਪੱਧਰਾਂ ’ਤੇ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ-

ਪਹਿਲਾ,ਘਰਾਂ ਵਿੱਚ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ’ਤੇ ਕੀ ਦੇਖਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ ਜਿਸ ਲਈ ਵੱਡੇ ਪੈਮਾਨੇ ਉੱਪਰ ਸਰਵੇ ਕਰਵਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਟੀਵੀ ਉੱਪਰ ਖ਼ਾਸ ਕਿਸਮ ਦਾ ਮੀਟਰ ਲਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜੋ ਟੈਲੀਵੀਜ਼ਨ ਉੱਪਰ ਕਿਹੜਾ ਚੈਨਲ ਚਲਾਇਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ ਉਸ ਦਾ ਹਿਸਾਬ ਰੱਖਦਾ ਹੈ।

ਦੂਜਾ,  ਲੋਕ ਕੀ ਵਧੇਰੇ ਦੇਖਣਾ ਪਸੰਦ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਪਤਾ ਕਰਨ ਲਈ ਰੈਸਟੋਰੈਂਟਸ ਅਤੇ ਖਾਣੇ ਦੀਆਂ ਦੁਕਾਨਾਂ ਉੱਪਰ ਲੱਗੇ ਟੀਵੀ ਚੈਨਲਾਂ ਉੱਪਰ ਕਿਹੜਾ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਚਲਾਇਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਇਸ ਦਾ ਡੇਟਾ ਵੀ ਇਕੱਠਾ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ...


ਮਸ਼ਾਲ ਖ਼ਾਨ ਦਾ ਪਿਛਲੀ 13 ਅਪ੍ਰੈਲ ਨੂੰ ਕਤਲ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

ਇਹ ਘਟਨਾ ਪਖ਼ਤੂਨਖਵਾ ਸੂਬੇ ਦੀ ਹੈ। 13 ਅਪ੍ਰੈਲ 2017 ਨੂੰ ਮਰਦਾਨ ਸ਼ਹਿਰ ਦੀ ਅਬਦੁਲ ਵਲੀ ਖ਼ਾਨ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੇ ਇਸਲਾਮ ਦੀ ਨਿੰਦਾ ਦੇ ਇਲਜ਼ਾਮ ਵਿੱਚ ਮਸ਼ਾਲ ਖ਼ਾਨ ਦਾ ਕਤਲ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ।

ਇਸ ਮਗਰੋਂ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਕਈ ਘੰਟਿਆਂ ਤੱਕ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਲਾਸ਼ ਨਾਲ ਬੁਰਾ ਸਲੂਕ ਕਰਦੇ ਰਹੇ। ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਘਰ ਵਾਲਿਆ ਨੂੰ ਲਾਸ਼ ਦੇਰ ਰਾਤ ਹੀ ਮਿਲ ਸਕੀ ਸੀ।

ਇਸ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ 57 ਵਿਅਕਤੀ ਕਾਬੂ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਨ,ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਅਤੇ ਕਰਮਚਾਰੀ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ।

ਇਮਰਾਨ ਅਲੀ ਨੂੰ ਫ਼ਾਂਸੀ ਦੀ ਸਜ਼ਾ ਸੁਣਾਈ ਗਈ ਹੈ।

ਫ਼ਾਂਸੀ ਦੀ ਸਜ਼ਾ ਮੁਲਜ਼ਮ ਇਮਰਾਨ ਅਲੀ ਨੂੰ ਮਿਲੀ ਹੈ ਜਦਕਿ ਬਿਲਾਲ ਬਖ਼ਸ਼, ਫਜ਼ਲ ਰਾਜ਼ਿਕ, ਮੁਜੀਬੁਲਾਹ, ਅਸ਼ਫਾਕ ਖ਼ਾਨ ਅਤੇ ਮੁਦਿਸਰ ਬਸ਼ੀਰ ਨੂੰ ਉਮਰ ਕੈਦ ਦੀ ਸਜ਼ਾ ਸੁਣਾਈ ਗਈ ਹੈ।

25 ਨੂੰ ਚਾਰ ਸਾਲ ਦੀ ਸਜ਼ਾ ਅਤੇ 26 ਬਰੀ

ਇਹਨਾਂ ਸਾਰਿਆਂ ਨੂੰ ਡੇਢ-ਡੇਢ ਲੱਖ ਰੁਪਏ ਜੁਰਮਾਨਾ ਵੀ ਭਰਨਾ ਪਵੇਗਾ।

ਇਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ 25 ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਨੂੰ ਚਾਰ ਸਾਲ ਦੀ ਸਜ਼ਾ ਅਤੇ 26 ਨੂੰ ਅਦਾਲਤ ਨੇ ਬਰੀ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।

ਮਸ਼ਾਲ ਖ਼ਾਨ ਕੌਣ ਸੀ?

ਮਸ਼ਾਲ ਖ਼ਾਨ 26 ਮਾਰਚ 1992 ਨੂੰ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਸਵਾਬੀ ਦੇ ਪਿੰਡ ਜ਼ੈਦਾ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਏ ਸਨ। ਚਾਰ ਭੈਣਾਂ ਅਤੇ ਭਰਾਵਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਉਹ ਸਭ ਤੋਂ ਹੁਸ਼ਿਆਰ ਸਨ।

ਲੰਮੇ ਕੱਦ, ਸੂਝ-ਸਿਆਣ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਪ ਤੇ ਪੜ੍ਹਾਈ-ਲਿਖਾਈ ਕਰਕੇ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਅਬਦੁਲ ਵਲੀ ਖ਼ਾਨ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਵੱਖਰੀ ਪਛਾਣ ਬਣੀ ਹੋਈ ਸੀ।

ਇਸ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਪੱਤਰਕਾਰੀ ਵਿਭਾਗ ਵਿੱਚ ਛੇਵੇਂ ਸਮੈਸਟਰ ਦੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਮਸ਼ਾਲ ਇੱਕ ਵਾਰ ਰੂਸ ਵੀ ਜਾ ਚੁੱਕੇ ਸਨ।

ਉਹ ਚੈਖ਼ਵ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕਰਨ ਗਏ ਸਨ ਪਰ ਪਿਤਾ ਦੀ ਮੁਰਾਦ ਪੂਰੀ ਨਾ ਹੋ ਸਕੀ।

ਮਸ਼ਾਲ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਸੀ ਕਿ ਉਹਨਾਂ ਅੰਦਰ ਇੱਕ ਕਵੀ ਤੇ ਲੇਖਕ ਵਸਦਾ ਹੈ। ਇਸੇ ਕਰਕੇ ਉਹ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਵਿੱਚਾਲੇ ਛੱਡ ਕੇ ਵਤਨ ਪਰਤ ਆਏ ਸਨ।

'ਯਾਰਾਂ ਦਾ ਯਾਰ ਸੀ ਮਸ਼ਾਲ ਖ਼ਾਨ'

ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਮੌਤ ਮਗਰੋਂ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਇੱਕ ਕਰਮਚਾਰੀ ਨੇ ਬੀਬੀਸੀ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਸੀ, "ਮਸ਼ਾਲ ਖ਼ਾਨ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਜਾਣ-ਪਛਾਣ ਦਾ ਮੁਥਾਜ ਨਹੀਂ ਸੀ।

 ਪੜ੍ਹਾਈ ਵਿੱਚ ਟੌਪਰ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਸਾਰੇ ਉਸਨੂੰ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜਾਣਦੇ ਸਨ। ਉਹ ਆਪਣੀ ਇਨਕਲਾਬੀ ਸੋਚ ਕਾਰਨ ਵੀ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਹਰਮਨ ਪਿਆਰੇ ਸਨ।

12,000 ਤੋਂ ਵੱਧ ਲੋਕਾਂ ਵਾਲੀ ਇਸ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਕੰਟੀਨ ਸਟਾਫ਼ ਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਟਿੱਪ ਮਸ਼ਾਲ ਦਿੰਦਾ ਸੀ।"

ਮਿਰਜ਼ਾ ਗ਼ਾਲਿਬ ਦਾ ਇਹ ਪਾਠਕ ਪਸ਼ਤੋ ਸ਼ਾਇਰਾਂ ਵਿੱਚ ਅਜਮਲ ਖਟਕ ਅਤੇ ਰਹਿਮਾਨ ਬਾਬਾ ਨੂੰ ਵੀ ਪੜ੍ਹਦਾ ਰਹਿੰਦਾ ਸੀ।

ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਮਾਂ ਗੁਲਜ਼ਾਰ ਬੀਬੀ ਨੇ ਆਪਣੇ ਬੇਟੇ ਦੀ ਖ਼ੂਬਸੂਰਤੀ ਅਤੇ ਪ੍ਰਤਿਭਾ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰਦਿਆਂ ਬੀਬੀਸੀ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ, ਮਸ਼ਾਲ ਬਚਪਨ ਤੋਂ ਹੀ ਖ਼ੂਬਸੂਰਤ ਤੇ ਹਿੰਮਤੀ ਸੀ।

 ਉਸਨੂੰ ਦੇਖ ਕੇ ਲਗਦਾ ਸੀ ਕਿ ਖ਼ੁਦਾ ਨੇ ਉਸਦੇ ਸਰੀਰ ਦਾ ਹਰ ਨਕਸ਼ ਗੌਰ ਨਾਲ ਬਣਾਇਆ ਹੋਵੇ। ਅੱਖਾਂ, ਨੱਕ, ਬੁੱਲ੍ਹ, ਹੱਥ-ਪੈਰ ਸਾਰਾ ਕੁਝ। ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਜ਼ਾਲਮਾਂ ਨੇ ਸਭ ਕੁਝ ਮਿਟਾ ਦਿੱਤਾ, ਬਰਬਾਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।

 ਉਸਦੇ ਇਲਮ ਨਾਲ ਭਰੇ ਦਿਮਾਗ ਨੂੰ ਕੁਚਲ ਦਿੱਤਾ। ਕਿਸ ਗੱਲ ਦੀ ਸਜ਼ਾ ਦਿੱਤੀ? ਪਖ਼ਤੂਨ ਕੌਮ ਨੇ ਆਪਣਾ ਹੀ ਪੁੱਤ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ।"

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM, TWITTERਅਤੇ YouTube 'ਤੇ ਜੁੜੋ।


ਮਸ਼ਾਲ ਖ਼ਾਨ ਦਾ ਪਿਛਲੀ 13 ਅਪ੍ਰੈਲ ਨੂੰ ਕਤਲ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

ਇਹ ਘਟਨਾ ਪਖ਼ਤੂਨਖਵਾ ਸੂਬੇ ਦੀ ਹੈ। 13 ਅਪ੍ਰੈਲ 2017 ਨੂੰ ਮਰਦਾਨ ਸ਼ਹਿਰ ਦੀ ਅਬਦੁਲ ਵਲੀ ਖ਼ਾਨ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੇ ਇਸਲਾਮ ਦੀ ਨਿੰਦਾ ਦੇ ਇਲਜ਼ਾਮ ਵਿੱਚ ਮਸ਼ਾਲ ਖ਼ਾਨ ਦਾ ਕਤਲ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ।

ਉਮਰ ਕੈਦ ਦੀ ਸਜ਼ਾ ਮਿਲਣ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਸੱਤਾ ਧਿਰ ਸਿਆਸੀ ਪਾਰਟੀ ਤਿਹਰੀਕ-ਏ-ਇਨਸਾਫ਼ ਦੇ ਤਹਿਸੀਲ ਕਾਉਂਸਲਰ ਆਰਿਫ਼ ਖ਼ਾਨ ਵੀ ਹਨ।

ਅਦਾਲਤ ਦਾ ਇਹ ਫ਼ੈਸਲਾ ਉਨ੍ਹਾਂ 4 ਲੋਕਾਂ ਬਾਰੇ ਸੀ ਜੋ ਫਰਵਰੀ 2018 ਨੂੰ ਪਹਿਲੀ ਸੁਣਵਾਈ ਦੌਰਾਨ ਅਦਾਲਤ ਤੋਂ ਫਰਾਰ ਹੋ ਗਏ ਸਨ।

25 ਨੂੰ ਚਾਰ ਸਾਲ ਦੀ ਸਜ਼ਾ ਅਤੇ 26 ਬਰੀ

ਇਸ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ 57 ਵਿਅਕਤੀ ਕਾਬੂ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਅਤੇ ਕਰਮਚਾਰੀ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ-

ਇਮਰਾਨ ਅਲੀ ਨੂੰ ਫ਼ਾਂਸੀ ਦੀ ਸਜ਼ਾ ਸੁਣਾਈ ਗਈ ਸੀ

ਫਰਵਰੀ 2018 ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਵਿੱਚ ਅੱਤਵਾਦ-ਵਿਰੋਧੀ ਅਦਾਲਤ ਐਬਟਾਬਾਦ ਨੇ ਮੁੱਖ ਮੁਲਜ਼ਮ ਇਮਰਾਨ ਨੂੰ ਮੌਤ ਦੀ ਸਜ਼ੀ ਸੁਣਾਈ ਸੀ ਜਦਕਿ ਪੰਜ ਹੋਰ - ਬਿਲਾਲ ਬਖ਼ਸ਼, ਫਜ਼ਲ ਰਾਜ਼ਿਕ, ਮੁਜੀਬੁਲਾਹ, ਅਸ਼ਫਾਕ ਖ਼ਾਨ ਅਤੇ ਮੁਦਿਸਰ ਬਸ਼ੀਰ - ਨੂੰ ਉਮਰ ਕੈਦ ਦੀ ਸਜ਼ਾ ਸੁਣਾਈ ਗਈ ਸੀ।

ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਾਰਿਆਂ ਨੂੰ ਡੇਢ-ਡੇਢ ਲੱਖ ਰੁਪਏ ਜੁਰਮਾਨਾ ਵੀ ਲਗਾਇਆ ਸੀ।

ਇਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ 25 ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਨੂੰ ਚਾਰ ਸਾਲ ਦੀ ਸਜ਼ਾ ਅਤੇ 26 ਨੂੰ ਅਦਾਲ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਤ ਨੇ ਬਰੀ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:-

ਇਸ ਵਾਰਦਾਤ ਨੂੰ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਹੀ ਅੰਜਾਮ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਇਸ ਦੀ ਮੌਬਾਈਲ 'ਤੇ ਵੀਡੀਓ ਵੀ ਬਣਾਈ ਗਈ ਸੀ।

ਇਸ ਵੀਡੀਓ ਨੂੰ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ 'ਤੇ ਵੱਡੇ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਫੈਲਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਅਖ਼ੀਰ ਇਸੇ ਨੇ ਦੋਸ਼ੀਆਂ ਨੂੰ ਪਛਾਣਨ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਵੀ ਕੀਤੀ ਸੀ।

ਮਸ਼ਾਲ ਖ਼ਾਨ ਕੌਣ ਸੀ?

ਮਸ਼ਾਲ ਖ਼ਾਨ 26 ਮਾਰਚ 1992 ਨੂੰ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਸਵਾਬੀ ਦੇ ਪਿੰਡ ਜ਼ੈਦਾ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਏ ਸਨ। ਚਾਰ ਭੈਣਾਂ ਅਤੇ ਭਰਾਵਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਉਹ ਸਭ ਤੋਂ ਹੁਸ਼ਿਆਰ ਸਨ।

ਲੰਮੇ ਕੱਦ, ਸੂਝ-ਸਿਆਣਪ ਤੇ ਪੜ੍ਹਾਈ-ਲਿਖਾਈ ਕਰਕੇ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਅਬਦੁਲ ਵਲੀ ਖ਼ਾਨ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਵੱਖਰੀ ਪਛਾਣ ਬਣੀ ਹੋਈ ਸੀ।

ਇਸ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਪੱਤਰਕਾਰੀ ਵਿਭਾਗ ਵਿੱਚ ਛੇਵੇਂ ਸਮੈਸਟਰ ਦੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਮਸ਼ਾਲ ਇੱਕ ਵਾਰ ਰੂਸ ਵੀ ਜਾ ਚੁੱਕੇ ਸਨ।

ਉਹ ਚੈਖ਼ਵ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕਰਨ ਗਏ ਸਨ ਪਰ ਪਿਤਾ ਦੀ ਮੁਰਾਦ ਪੂਰੀ ਨਾ ਹੋ ਸਕੀ।

ਮਸ਼ਾਲ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਸੀ ਕਿ ਉਹਨਾਂ ਅੰਦਰ ਇੱਕ ਕਵੀ ਤੇ ਲੇਖਕ ਵਸਦਾ ਹੈ। ਇਸੇ ਕਰਕੇ ਉਹ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਵਿਚਾਲੇ ਛੱਡ ਕੇ ਵਤਨ ਪਰਤ ਆਏ ਸਨ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ-

ਇਹ ਵੀਡੀਓਜ਼ ਵੀ ਦੇਖੋ-

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM, TWITTERਅਤੇ YouTube 'ਤੇ ਜੁੜੋ।)


ਮਸ਼ਾਲ ਖ਼ਾਨ ਦੇ ਕਤਲ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵੀ ਕੁਝ ਨਹੀਂ ਬਦਲਿਆ

ਜਿਸ ਕਨੂੰਨ ਨੂੰ ਆਲੋਚਕਾਂ ਦੀ ਨਜ਼ਰ ਵਿੱਚ ਨਿੱਜੀ ਰੰਜਿਸ਼ ਲਈ ਵੱਧ ਇਸਤੇਮਾਲ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਇਸ ਸਾਲ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਮਸ਼ਾਲ ਖ਼ਾਨ ਦੇ ਕਤਲ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਮੀਦ ਜਗੀ ਸੀ ਕਿ ਸਰਕਾਰ ਇਸ ਕਨੂੰਨ ਵਿੱਚ ਸੁਧਾਰ ਲਿਆਉਣ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰੇਗੀ।

'ਬਾਦਲ ਸਾਹਬ ਖੋਤੇ-ਘੋੜੇ ਦਾ ਫ਼ਰਕ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ'

ਭਾਰਤ-ਪਾਕ ਦੀ ਵੰਡ ਦਾ ਸ਼ਿਕਾਰ ਹੋਇਆ ਕੀਮਤੀ ਹਾਰ

6 ਮਹੀਨੇ ਬੀਤ ਜਾਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਅਜੇ ਤੱਕ ਕੁਝ ਖ਼ਾਸ ਕੰਮ ਨਹੀਂ ਹੋਇਆ।

ਬੀਬੀਸੀ ਪੱਤਰਕਾਰ ਸ਼ੁਮਾਇਲਾ ਜਾਫ਼ਰੀ ਨੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ 'ਚ ਇਸਲਾਮ ਦੀ ਬੇਅਦਬੀ ਦੇ ਕਨੂੰਨ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਦੋ ਬਹੁ-ਚਰਚਿਤ ਮਾਮਲਿਆਂ ਦਾ ਜਾਇਜ਼ਾ ਲਿਆ।

ਮਸ਼ਾਲ ਦੇ ਪਿਤਾ ਨਾਲ ਮੁਲਾਕਾਤ

ਹਾਲ ਵਿੱਚ ਹੀ ਮੈਂ ਇਕਬਾਲ ਖ਼ਾਨ ਨੂੰ ਮਿਲਣ ਦੇ ਲਈ ਹਰੀਪੁਰ ਗਈ। ਹਰੀਪੁਰ ਇਸਲਾਮਾਬਾਦ ਦੇ ਉੱਤਰ-ਪੱਛਮ 'ਚ ਸਥਿਤ ਹੈ।

ਇਕਬਾਲ ਖ਼ਾਨ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਮਸ਼ਾਲ 'ਤੇ ਇਸਲਾਮ ਦੀ ਬੇਅਦਬੀ ਦੇ ਇਲਜ਼ਾਮ ਲੱਗੇ ਸੀ ਅਤੇ ਅਪ੍ਰੈਲ ਵਿੱਚ ਭੀੜ ਨੇ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਕੈਂਪਸ ਵਿੱਚ ਉਸਦਾ ਬੇਰਹਿਮੀ ਨਾਲ ਕਤਲ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ।

ਮਸ਼ਾਲ ਖ਼ਾਨ ਦੇ ਪਿਤਾ ਨਾਲ ਇਹ ਮੇਰੀ ਪਹਿਲੀ ਮੁਲਾਕਾਤ ਸੀ।

ਜਦੋਂ ਮੈਂ ਉੱਥੇ ਪਹੁੰਚੀ ਤਾਂ ਮੈਂ ਖੁਦ ਨੂੰ ਹਮਦਰਦੀ ਤੇ ਮਨੁੱਖੀ ਜਜ਼ਬਾਤਾਂ ਦੇ ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚ ਡੁਬੋ ਲਿਆ। ਕਿਉਂਕਿ ਮੈਂ ਉਸ ਸ਼ਖਸ ਨਾਲ ਮਿਲਣ ਜਾ ਰਹੀ ਸੀ, ਜੋ ਇੱਕ ਦਰਦਨਾਕ ਤੇ ਦੁਖਦਾਈ ਤਜਰਬੇ ਵਿੱਚੋਂ ਲੰਘ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਿਆ ਸੀ।

ਇਕਬਾਲ ਖ਼ਾਨ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਲਈ ਲੜਨਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ

ਪਰ ਮੈਂ ਇਹ ਵੀ ਜਾਣਦੀ ਸੀ ਕਿ ਇਕਬਾਲ ਖ਼ਾਨ ਵਿੱਚ ਉੱਭਰਨ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਸੀ।

ਜਿਸ ਦਿਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਹੋਨਹਾਰ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਭੀੜ ਨੇ ਕਤਲ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ, ਉਸ ਦਿਨ ਵੀ ਇਕਬਾਲ ਖ਼ਾਨ ਨੇ ਇੱਕ ਪਲ਼ ਲਈ ਵੀ ਆਪਣਾ ਦਿਮਾਗੀ ਤਵਾਜ਼ਨ ਨਹੀਂ ਗੁਆਇਆ ਸੀ।

ਮੈਨੂੰ ਉਹ ਦਿਨ ਯਾਦ ਹੈ। ਮੈਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਕਾਫੀ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋਈ ਸੀ।

ਮੀਡੀਆ ਨਾਲ ਗੱਲਬਾਤ ਕਰਨ ਦੌਰਾਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਜਜ਼ਬਾਤਾਂ ਨੂੰ ਕਾਬੂ ਵਿੱਚ ਰੱਖਿਆ ਅਤੇ ਇੱਕ ਹੰਝੂ ਤੱਕ ਨਹੀਂ ਵਹਾਇਆ ਸੀ।

ਇਨਸਾਫ਼ ਲਈ ਪੱਕਾ ਇਰਾਦਾ

"ਇਕਬਾਲ ਖ਼ਾਨ ਨਾਲ ਮੇਰੀ ਮੁਲਾਕਾਤ ਹਰੀਪੁਰ ਜੇਲ੍ਹ ਦੇ ਬਾਹਰ ਹੋਈ।

ਉੱਥੇ ਉਹ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਦੇ ਕਤਲ ਮਾਮਲੇ ਦੀ ਸੁਣਵਾਈ ਲਈ ਆਏ ਹੋਏ ਸਨ। ਜੋ ਕਿ ਬੀਤੇ 6 ਮਹੀਨਿਆਂ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਕਨੂੰਨੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਸੀ।

ਤਕਰੀਬਨ 57 ਲੋਕਾਂ 'ਤੇ ਇਲਜ਼ਾਮ ਲੱਗੇ ਸੀ। ਇਸ ਮਾਮਲੇ ਦੀ ਕਈ ਸਾਲ ਲੰਬੇ ਚੱਲਣ ਦੀ ਉਮੀਦ ਹੈ।

ਇਕਬਾਲ ਖ਼ਾਨ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਇਨਸਾਫ਼ ਦੁਵਾਉਣ ਦਾ ਪੱਕਾ ਇਰਾਦਾ ਕਰ ਲਿਆ ਹੈ।

ਮਿਸ਼ਾਲ ਖ਼ਾਨ ਦੇ ਮਾਮਲਾ ਖਿੱਚਣ ਦੀ ਉਮੀਦ ਹੈ

ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ, "ਇਸ ਦੇਸ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਕਦੇ ਵੀ ਇਨਸਾਫ਼ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਮੈਂ ਇਹ ਪੱਕਾ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ ਕਿ ਕਿਤੇ ਇਨਸਾਫ਼ ਦਾ ਵੀ ਮਸ਼ਾਲ ਵਾਂਗ ਕਤਲ ਨਾ ਕੀਤਾ ਜਾਏ। ਇਹ ਸਰਕਾਰ ਤੇ ਅਦਾਲਤ ਦੋਵਾਂ ਦੀ ਪ੍ਰੀਖਿਆ ਹੋਵੇਗੀ।"

ਇਕਬਾਲ ਖ਼ਾਨ ਨੇ ਅੱਗੇ ਕਿਹਾ, "ਜੇਕਰ ਇਸ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਇਨਸਾਫ਼ ਹੋਇਆ ਤਾਂ ਇਹ ਇੱਕ ਮਿਸਾਲ ਹੋਵੇਗੀ। ਇਸ ਨਾਲ ਪੂਰੀ ਦੁਨੀਆਂ ਵਿੱਚ ਦੇਸ ਦੇ ਅਕਸ ਵਿੱਚ ਵੀ ਸੁਧਾਰ ਹੋਵੇਗਾ।"

ਗੰਭੀਰ ਅੰਕੜੇ

ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ 1991 'ਚ ਇਸਲਾਮ ਦੀ ਬੇਅਦਬੀ ਦਾ ਕਨੂੰਨ ਲਿਆਇਆ ਗਿਆ।

ਹੁਣ ਤੱਕ 2500 ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਮੌਤ ਇਸਲਾਮ ਦੀ ਬੇਅਦਬੀ ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਹਿੰਸਾ ਦੌਰਾਨ ਹੋ ਚੁੱਕੀ ਹੈ।

ਆਲੋਚਕਾਂ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਲੋਕ ਇਸ ਕਨੂੰਨ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਆਪਣੀ ਨਿੱਜੀ ਰੰਜਿਸ਼ ਲਈ ਵੀ ਕਰਦੇ ਹਨ।

ਇਕਬਾਲ ਖ਼ਾਨ ਮੁਤਾਬਕ ਮਸ਼ਾਲ ਨੂੰ ਇਨਸਾਫ਼ ਮਿਲਣਾ ਦੇਸ ਦੇ ਅਕਸ ਸੁਧਾਰਨ ਲਈ ਜ਼ਰੂਰੀ

ਇਕਬਾਲ ਖ਼ਾਨ ਤਾਜ਼ਾ ਪੀੜ੍ਹਤ ਹਨ। ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਝੁੱਕਣ ਤੋਂ ਇਨਕਾਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਕਨੂੰਨ ਦੇ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਆਵਾਜ਼ ਚੁੱਕੀ।

ਨਾਲ ਹੀ ਕਨੂੰਨ ਵਿੱਚ ਸੁਧਾਰ ਕਰਨ ਦੀ ਵੀ ਵਕਾਲਤ ਕੀਤੀ।

ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ ਸਾਨੂੰ ਦੱਸਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਲੜਾਈ ਲੰਬੀ ਚੱਲੇਗੀ।

ਨਾਲ ਹੀ ਜਜ਼ਬਾਤੀ ਅਤੇ ਸਰੀਰਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਬੁਰੇ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਵੀ ਕਰੇਗੀ।

ਅਤੇ ਸੰਭਾਵਿਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਖ਼ਤਰਨਾਕ ਵੀ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।

ਆਸਿਆ ਦੀ ਲੰਬੀ ਉਡੀਕ

ਈਸਾਈ ਮਹਿਲਾ ਆਸਿਆ ਬੀਬੀ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਇੱਕ ਹੋਰ ਇਸਲਾਮ ਦੀ ਬੇਅਦਬੀ ਦਾ ਬਹੁ-ਚਰਚਿਤ ਮਾਮਲਾ ਬੀਤੇ 9 ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਅਦਾਲਤ ਵਿੱਚ ਚੱਲ ਰਿਹਾ ਹੈ।

ਪੰਜ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਮਾਂ ਆਸਿਆ ਆਪਣੇ ਪਿੰਡ ਦੇ ਫਾਰਮ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਸੀ।

ਇੱਕ ਦਿਨ ਉਸਦਾ ਕਥਿਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਇੱਕੋ ਗਿਲਾਸ ਵਿੱਚ ਪਾਣੀ ਪੀਣ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਮੁਸਲਿਮ ਸਹ-ਕਰਮੀਆਂ ਨਾਲ ਝਗੜਾ ਹੋ ਗਿਆ।

ਕੁਝ ਦਿਨਾਂ ਬਾਅਦ ਸਥਾਨਕ...


ਮਸੂਦ ਅਜ਼ਹਰ ਦੀ ਇਹ ਤਸਵੀਰ ਸਾਲ 2000 ਵਿੱਚ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਕਰਾਚੀ ਵਿੱਚ ਲਈ ਗਈ ਸੀ

"ਅਸੀਂ ਤੁਹਾਡੇ ਦੁੱਖ ਨੂੰ ਵਧਾਉਣਾ ਨਹੀਂ ਚਾਹੁੰਦੇ, ਅਸੀਂ ਤੁਹਾਡੇ ਪਾਇਲਟ ਨਾਲ ਜਾਂ ਸ਼ਹਿਰੀਆਂ ਨਾਲ ਬਦਸਲੂਕੀ ਨਹੀਂ ਚਾਹੁੰਦੇ ਬਲਕਿ ਅਸੀਂ ਤਾਂ ਅਮਨ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਾਂ, ਸਥਿਰਤਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਾਂ। ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੀ ਸਿਆਸਤ ਖ਼ਾਤਰ ਇਸ ਮੁੱਦੇ ਨੂੰ ਨਾ ਵਰਤੋ।"

ਇਹ ਸ਼ਬਦ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਵਿਦੇਸ਼ ਮੰਤਰੀ ਸ਼ਾਹ ਮਹਿਮੂਦ ਕੁਰੈਸ਼ੀ ਨੇ ਬੀਬੀਸੀ ਉਰਦੂ ਨੂੰ ਦਿੱਤੇ ਇੱਕ ਇੰਟਰਵਿਊ ਦੌਰਾਨ ਕਹੇ।

ਦਰਅਸਲ ਬੀਤੇ ਦਿਨੀਂ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਇਮਰਾਨ ਖ਼ਾਨ ਨੇ ਅਭਿਨੰਦਨ ਵਰਤਮਾਨ ਨੂੰ ਰਿਹਾਅ ਕਰਨ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਸੀ।

ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਸੰਸਦ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਹ ਐਲਾਨ ਕਰਦਿਆਂ ਕਿਹਾ ਸੀ ਕਿ ਅਸੀਂ ਸਦਭਾਵਨਾ ਦੇ ਸੰਕੇਤ ਵਜੋਂ ਅਭਿਨੰਦਨ ਨੂੰ ਰਿਹਾਅ ਕਰ ਰਹੇ ਹਾਂ।

ਭਾਰਤ ਸ਼ਾਸਿਤ ਕਸ਼ਮੀਰ ਵਿੱਚ ਬੁੱਧਵਾਰ ਨੂੰ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਨੇ ਵਿੰਗ ਕਮਾਂਡਰ ਅਭਿਨੰਦਨ ਦਾ ਲੜਾਕੂ ਜਹਾਜ਼ ਕਰੈਸ਼ ਕਰ ਗਿਆ ਸੀ।

ਵਿੰਗ ਕਮਾਂਡਰ ਅਭਿਨੰਦਨ ਦਾ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਫੜਿਆ ਜਾਣਾ ਭਾਰਤ ਲਈ ਵੱਡਾ ਧੱਕਾ ਸੀ। ਦੋਹਾਂ ਦੇਸਾਂ 'ਤੇ ਸ਼ਾਂਤੀ ਕਾਇਮ ਰੱਖਣ ਲਈ ਦਬਾਅ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ-

ਸ਼ਾਹ ਮਹਿਮੂਦ ਕੁਰੈਸ਼ੀ ਨਾਲ ਕੀਤੀ ਗਈ ਗੱਲਬਾਤ

ਸੁਆਲ: ਪੁਲਵਾਮਾ ਹਮਲੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਜੋ ਹਾਲਾਤ ਸਾਹਮਣੇ ਆਏ, ਜੈਸ਼-ਏ-ਮੁਹੰਮਦ ਵੱਲੋਂ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਲੈਣਾ,  ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਪਾਕਿਸਤਾਨ 'ਤੇ ਦਬਾਅ ਪੈਣਾ ਕਿਉਂਕਿ ਜੈਸ਼-ਏ-ਮੁਹੰ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਮਦ ਦੀ ਲੀਡਰਸ਼ਿਪ ਦਾ ਵਜੂਦ ਇੱਥੇ ਮੌਜੂਦ ਹੈ, ਤੁਸੀਂ ਕੀ ਸਮਝਦੇ ਹੋ ਕਿ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਲਈ ਕਦੋਂ ਇਹ ਮੁਮਕਿਨ ਹੋਵੇਗਾ ਉਹ ਕੋਈ ਵਾਜ਼ਿਬ ਕਾਰਵਾਈ ਕਰੇ...

ਕੁਰੈਸ਼ੀ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਭਾਰਤ ਓਆਈਸੀ ਦਾ ਮੈਂਬਰ ਵੀ ਨਹੀਂ ਹੈ ਤੇ ਨਾ ਹੀ ਓਬਜ਼ਰਵਰ ਹੈ

ਜਵਾਬ- ਹਰੇਕ ਮੁਲਕ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਕੱਟੜਵਾਦੀ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਭਾਰਤ 'ਚ ਨਹੀਂ ਹਨ, ਕੀ ਦੁਨੀਆਂ ਉਸ ਤੋਂ ਵਾਕਿਫ਼ ਨਹੀਂ ਹੈ।

ਦੁਨੀਆਂ ਜਾਣਦੀ ਹੈ, ਗੁਜਰਾਤ ਵਿੱਚ ਜੋ ਕੁਝ ਹੋਇਆ ਉਹ ਕਿਸ ਨੇ ਕੀਤਾ, ਉਹ ਕਿਸ ਦੇ ਕਹਿਣ 'ਤੇ ਹੋਇਆ, ਕੀ ਦੁਨੀਆਂ ਇਹ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦੀ।

ਪਰ ਮੈਂ ਅਤੀਤ ਵਿੱਚ ਜਾਣਾ ਨਹੀਂ ਚਾਹੁੰਦਾ, ਜੇਕਰ ਅਤੀਤ 'ਚ ਜਾਵਾਂਗੇ ਤਾਂ ਪਾਰਲੀਮੈਂਟ ਦਾ ਹਮਲਾ ਕਿਵੇਂ ਹੋਇਆ, ਉੜੀ ਹੈ, ਫਿਰ ਪਠਾਨਕੋਟ ਹੈ, ਇਹ ਇੱਕ ਲੰਬੀ ਦਾਸਤਾਨ ਹੈ।

ਸੁਆਲ- ਇਸ ਤਣਾਅ ਦੇ ਵਧਣ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣਿਆ ਜੈਸ਼-ਏ-ਮੁਹੰਮਦ, ਤੁਸੀਂ ਕੀ ਸਮਝਦੇ ਹੋ ਕਿ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਹਕੂਮਤ ਜੈਸ਼-ਏ-ਮੁਹੰਮਦ 'ਤੇ ਕਾਰਵਾਈ ਕੀਤੇ ਬਗ਼ੈਰ ਦੋਵਾਂ ਮੁਲਕਾਂ ਦਰਮਿਆਨ ਸਬੰਧ ਸੁਧਰ ਸਕਦੇ ਹਨ?

ਜਵਾਬ - ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਹਕੂਮਤ ਲੜਾਕਿਆਂ ਜਾਂ ਕਿਸੇ ਅੱਤਵਾਦੀ ਸੰਗਠਨ ਨੂੰ ਹਥਿਆਰਾਂ ਦਾ ਇਸਤੇਮਾਲ ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਰਾਹੀਂ ਦਹਿਸ਼ਤਗਰਦੀ ਦਾ ਫੈਲਾਅ, ਦੀ ਇਜ਼ਾਜਤ ਨਹੀਂ ਦੇਵੇਗੀ।

ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਕਰਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਅਸੀਂ ਕਾਰਵਾਈ ਕਰਨ ਦਾ ਇਰਾਦਾ ਰੱਖਦੇ ਹਾਂ। ਅਸੀਂ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਕਰ ਲਿਆ ਹੈ, ਅਸੀਂ ਬਿਲਕੁੱਲ ਇਹ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਹਿੰਸਾ ਅਤੇ ਗ਼ੈਰ ਸਰਕਾਰੀ ਬੰਦਿਆਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਖਿੱਤੇ ਅਤੇ ਮੁਲਕ ਨੂੰ ਇਸ ਮੁਕਾਮ 'ਤੇ ਖੜ੍ਹਾ ਕਰਨ ਦੀ ਅਸੀਂ ਇਜ਼ਾਜਤ ਨਹੀਂ ਦੇ ਸਕਦੇ। ਸਾਡੀ ਇਹ ਪਾਲਿਸੀ ਹੈ।

ਸੁਆਲ -ਭਾਰਤ ਦੇ ਓਆਈਸੀ 'ਚ ਜਾਣ ਬਾਰੇ ਤੁਸੀਂ ਕੀ ਸਮਝਦੇ ਹੋ ਅਤੇ ਤੁਸੀਂ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵੱਲੋਂ ਇਸ ਦਾ ਬਾਈਕਾਟ ਕਰ ਰਹੇ ਹੋ, ਤੁਹਾਨੂੰ ਕੀ ਲਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਓਆਈਸੀ 'ਚ ਤੁਹਾਡੀ ਕਿਉਂ ਸੁਣਵਾਈ ਨਹੀਂ ਹੋ ਰਹੀ?

ਜਵਾਬ -ਇਹ ਗੱਲ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਪਹਿਲੀ ਗੱਲ ਤਾਂ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਭਾਰਤ ਓਆਈਸੀ ਦਾ ਮੈਂਬਰ ਵੀ ਨਹੀਂ ਹੈ ਤੇ ਨਾ ਹੀ ਓਬਜ਼ਰਵਰ ਹੈ। ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਓਆਈਸੀ ਦਾ ਸੰਸਥਾਪਕ ਮੈਂਬਰ ਹੈ।

ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਨਾਲ ਮਸ਼ਾਵਰ ਕੀਤੇ ਬਗ਼ੈਰ, ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਦਾ ਪਾਲਣ ਕੀਤੇ ਬਿਨਾਂ ਅਜਿਹਾ ਹੋਇਆ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਇਸ ਦੇ ਜਨਰਲ ਸਕੱਤਰ ਓਆਈਸੀ ਇਸ ਗੱਲ ਤੋਂ ਜਾਣੂ ਸਨ, ਕਿ ਇੱਥੇ ਮਾਹੌਲ ਹੈ ਕਿ ਦੋਹਾਂ ਮੁਲਕਾਂ ਦੀਆਂ ਹਵਾਈ ਸੈਨਾਵਾਂ ਕਿਸੇ ਵੀ ਕਾਰਵਾਈ ਲਈ ਤਿਆਰ ਹਨ।

ਅਜਿਹੇ 'ਚ ਮੈਂ ਕਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉੱਥੇ ਆਬੂ-ਧਾਬੀ 'ਚ ਜਾ ਕੇ ਸੁਸ਼ਮਾ ਜੀ ਦੀ ਸੋਹਬਤ 'ਚ ਬੈਠ ਸਕਦਾ ਸੀ, ਇਹ ਮੁਮਕਿਨ ਨਹੀਂ ਸੀ।

ਸੁਆਲ- ਤੁਸੀਂ ਹਮੇਸ਼ਾ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਨਵਾਂ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਹੈ, ਇੱਥੇ ਅਤੀਤ ਦੀ ਗੱਲ ਨਾ ਕੀਤੀ ਜਾਵੇ ਪਰ ਅਸੀਂ ਦੇਖਦੇ ਹਾਂ ਕਿ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਨੇ ਦੋ ਵਾਰ ਭਾਸ਼ਣ ਦਿੱਤਾ, ਤੁਹਾਡੀ ਵੀ ਪ੍ਰੈਸ ਕਾਨਫਰੰਸ ਦੇਖੀ ਪਰ ਕਿਸੇ ਨੇ ਵੀ ਉਸ ਗਰੁੱਪ ਦੇ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਵਾਜ਼ਿਬ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕਾਰਵਾਈ ਕਰਨ ਦੀ ਗੱਲ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ।

ਜਵਾਬ -ਕੁਝ ਦਿਓ ਨਾ, ਕੁਝ ਸਬੂਤ ਦਿਓ, ਜ਼ਰੂਰ ਕਰਾਂਗੇ।

ਮਸੂਦ ਅਜ਼ਹਰ ਬੇਹੱਦ ਬਿਮਾਰ ਹੈ ਤੇ ਘਰੋਂ ਬਾਹਰ ਨਹੀਂ ਲਿਕਲ ਸਕਦਾ - ਕੁਰੈਸ਼ੀ

ਇਸ...


ਮਹਾਂਮਾਰੀ ਤੋਂ ਬਚਣ ਲਈ ਤੁਹਾਨੂੰ ਇਸ ਬਿਮਾਰੀ ਦੇ ਲੱਛਣ ਜਾਣਨ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਇਸ ਵਾਇਰਸ ਦੇ ਫ਼ੈਲਣ ਅਤੇ ਬਚਾਅ ਦੇ ਤਰੀਕੇ ਵੀ ਜਾਣਨੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ।

ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਦੀ ਇਹ ਰਿਪੋਰਟ ਤੁਹਾਡੇ ਲਈ ਕੋਰੋਨਾ ਤੋਂ ਬਚਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦਗਾਰ ਸਾਬਿਤ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।

ਕੋਰੋਨਾਵਾਇਰਸ ਦੇ ਤਿੰਨ ਮੁੱਖ ਲੱਛਣ ਹਨ, ਜੇਕਰ ਤੁਹਾਨੂੰ ਇਨ੍ਹਾਂ ’ਚੋਂ ਇੱਕ ਵੀ ਲੱਛਣ ਹੈ ਤਾਂ ਤੁਸੀਂ ਟੈਸਟ ਜ਼ਰੂਰ ਕਰਾਓ।

ਕੋਰੋਨਾਵਾਇਰਸ ਦੇ ਲੱਛਣ

ਪਬਲਿਕ ਹੈਲਥ ਇੰਗਲੈਂਡ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਕੋਵਿਡ ਦੇ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ’ਚ ਘੱਟੋ ਘੱਟ ਇੱਕ ਲੱਛਣ ਤਾਂ ਜ਼ਰੂਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।

ਜੇ ਤੁਸੀਂ, ਜਾਂ ਕੋਈ ਜਿਸ ਨਾਲ ਤੁਸੀਂ ਰਹਿੰਦੇ ਹੋ, ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਲੱਛਣ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰਦੇ ਹੋ ਤਾਂ ਘਰ ਵਿਚ ਹੀ ਰਹਿਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਜੋ ਦੂਜਿਆਂ ਨੂੰ ਕੋਰੋਨਾਵਾਇਰਸ ਦੇਣ ਦੇ ਜੋਖ਼ਮ ਨੂੰ ਰੋਕਿਆ ਜਾ ਸਕੇ।

ਜਿਸ ਨਾਲ ਵੀ ਤੁਸੀਂ ਰਹਿੰਦੇ ਹੋ ਜਾਂ ਜੋ ਤੁਹਾਡੇ ‘ਸਪੋਰਟ ਬਬਲ’ ’ਚ ਹੈ, ਉਸ ਨੂੰ ਵੀ ਟੈਸਟ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਆਉਣ ਤੱਕ ਖ਼ੁਦ ਨੂੰ ਵੱਖ ਕਰ ਲੈਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।

ਜਦੋਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਲਾਗ ਲੱਗਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਔਸਤਨ ਪੰਜ ਦਿਨ ਲੱਛਣ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰਨ ਨੂੰ ਲੱਗਦੇ ਹਨ। ਵਿਸ਼ਵ ਸਿਹਤ ਸੰਗਠਨ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਲੱਛਣ ਸਾਹਮਣੇ ਆਉਣ ਵਿੱਚ 14 ਦਿਨ ਵੀ ਲੱਗ ਸਕਦੇ ਹਨ।

ਜੇਕਰ ਤੁਹਾਡਾ ਟੈਸਟ ਪੌਜ਼ੀਟਿਵ ਆਉਂਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਤੁਹਾਡੇ ਨਾਲ ਰਹਿੰਦੇ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਖ਼ੁਦ ਨੂੰ ਆਈਸੋਲੇਟ ਕਰ ਲੈਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਕੀ ਕੋਵ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਿਡ ਸਭ ਲਈ ਇੱਕੋ ਜਿਹਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ?

ਨਹੀਂ। ਕੋਵਿਡ ਕਿਸੇ ਦੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਅੰਗਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਕੁਝ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਲੱਛਣ ਵੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲਦੇ ਹਨ।

ਚਾਰ ਮਿਲੀਅਨ (40 ਲੱਖ) ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਸਿਹਤ ਡਾਟਾ ਦੇ ਆਧਾਰ ’ਤੇ ਵਿਗਿਆਨੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਕੋਵਿਡ ਦੀਆਂ ਛੇ ਕਿਸਮਾਂ ਹੋ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ।

ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਹੇਠਾਂ ਲਿਖੇ ਲੱਛਣ ਆਉਂਦੇ ਹਨ -

ਖੋਜਕਰਤਾਵਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਬੱਚਿਆਂ ਵਿੱਚ ਉਲਟੀ ਆਉਣਾ, ਦਸਤ ਲੱਗਣਾ ਅਤੇ ਢਿੱਡ ’ਚ ਪੀੜ ਹੋਣੀ ਕੋਰੋਨਾਵਾਇਰਸ ਦੇ ਲੱਛਣ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ।

                    ਤਿਆਰ ਨਕਸ਼ਾ

ਦੁਨੀਆਂ ਭਰ 'ਚ ਪੌਜ਼ੀਟਿਵ ਕੇਸ

ਇੰਟਰੈਕਟਿਵ ਪੂਰਾ ਦੇਖਣ ਲਈ ਬਰਾਊਜ਼ਰ ਅਪਡੇਟ ਕਰੋ

Source: Johns Hopkins University, national public health agencies

                    ਅੰਕੜੇ-ਆਖ਼ਰੀ ਅਪਡੇਟ

                        4 ਦਸੰਬਰ 2020, 2:57 ਬਾ.ਦੁ. IST

ਜੇਕਰ ਮੈਨੂੰ ਖੰਘ ਆਉਂਦੀ ਹੈ, ਇਸ ਦਾ ਮਤਲਬ ਇਹ ਕੋਵਿਡ ਹੈ?

ਕੋਵਿਡ ਵਰਗੇ ਲੱਛਣ ਹੋਰ ਵੀ ਕਈ ਵਾਇਰਸਾਂ ’ਚ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਫਲੂ ਅਤੇ ਹੋਰ  ਇਨਫੈਕਸ਼ਨ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ। ਠੰਡ ਦੇ ਵਿੱਚ ਇਸ ਦੀ ਦਿੱਕਤ ਹੋਰ ਵੀ ਜ਼ਿਆਦਾ ਵੱਧ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

ਪਬਲਿਕ ਹੈਲਥ ਇੰਗਲੈਂਡ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਲਗਭਗ ਅੱਧੇ ਲੋਕ ਜਿੰਨ੍ਹਾਂ ’ਚ ਕੋਵਿਡ ਦੇ ਤਿੰਨ ਮੁੱਖ ਲੱਛਣਾਂ ’ਚੋਂ ਕੋਈ ਲੱਛਣ ਹੈ, ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕੋਵਿਡ ਨਾ ਹੋਵੇ।

ਹਾਲਾਂਕਿ, ਇਸ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਟੈਸਟ ਕਰਵਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।

ਮੈਂ ਕੀ ਕਰਾਂ ਜੇਕਰ ਮੈਨੂੰ ਕੋਵਿਡ ਹੈ?

ਜੇਕਰ ਤੁਹਾਡਾ ਕੋਵਿਡ ਟੈਸਟ ਪੌਜ਼ੀਟਿਵ ਆਉਂਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਲੱਛਣ ਦਿਖਣ ਤੋਂ 10 ਦਿਨਾਂ ਤੱਕ ਖ਼ੁਦ ਨੂੰ ਵੱਖ ਕਰ ਲੈਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।

ਘਰ ਦੇ ਬਾਕੀ ਮੈਂਬਰਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ 14 ਦਿਨਾਂ ਲਈ ਆਪਣੇ-ਆਪ ਨੂੰ ਵੱਖ ਕਰ ਲੈਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।

ਕੁਝ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਹਲਕੇ ਲੱਛਣ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਜੋ ਕਿ ਦਰਦ ਦੀ ਦਵਾਈ (ਜਿਵੇਂ ਪੈਰਾਸੀਟਾਮੋਲ), ਆਰਾਮ ਅਤੇ ਜ਼ਿਆਦਾ ਮਾਤਰਾ ’ਚ ਤਰਲ ਲੈਕੇ ਠੀਕ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ।

ਤੁਹਾਨੂੰ ਜੀਪੀ ਸਰਜਰੀ, ਫਾਰਮੇਸੀ ਅਤੇ ਹਸਪਤਾਲ ਜਾਣ ਦੀ ਵੀ ਲੋੜ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ।

ਹਸਪਤਾਲ ਜਾਣ ਦੀ ਲੋੜ ਕਦੋਂ?

ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ ਸੱਚਮੁੱਚ ਬਹੁਤ ਬੀਮਾਰ ਹੋ ਤਾਂ ਅਤੇ ਤੁਹਾਨੂੰ ਮੇਡੀਕਲ ਐਮਰਜੈਂਸੀ ਮਹਿਸੂਸ ਹੋ ਰਹੀ ਹੈ ਯਾਨੀ ਸਾਹ ਲੈਣ ’ਚ ਦਿੱਕਤ ਹੋਵੇ ਅਤੇ ਤੁਸੀਂ ਕੁਝ ਬੋਲ ਨਾ ਪਾਵੋ ਤਾਂ ਤੁਰੰਤ ਹਸਪਤਾਲ ਜਾਵੋ।

ਜੇਕਰ ਤੁਹਾਨੂੰ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਤੁਹਾਡੀ ਹਾਲਤ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਖਰਾਬ ਹੋ ਰਹੀ ਹੈ ਤਾਂ  NHS 111 website ਇੰਗਲੈਂਡ, NHS Inform ਸਕੌਟਲੈਂਡ ਜਾਂ ਵੇਲਸ ਅਤੇ ਨੌਰਦਨ ਆਈਰਲੈਂਡ ਦੀ ਵੈੱਬਸਾਈਟ ਦਾ ਸਹਾਰਾ ਲਵੋ।

ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਹਸਪਤਾਲ ਦੀ ਲੋੜ ਮਰੀਜ਼ ਨੂੰ ਉਦੋਂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਉਸ ਨੂੰ ਸਾਹ ਲੈਣ ਵਿਚ ਸਮੱਸਿਆ ਆਉਂਦੀ ਹੋਵੇ।

ਡਾਕਟਰ ਮਰੀਜ਼ ਦੇ ਫੇਫ਼ੜਿਆਂ ਦੀ ਸਕੈਨਿੰਗ ਕਰਕੇ...


ਮਹਾਂਮਾਰੀ ਦੇ ਕਾਰਨ, ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਦੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੀਆਂ ਸਰਕਾਰਾਂ ਨੂੰ ਮਹਾਂਮਾਰੀ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਅਤੇ ਲੋਕਾਂ ਤੇ ਕਾਰੋਬਾਰਾਂ ਨੂੰ ਬਚਾਉਣ ਲਈ ਭਾਰੀ ਵਿੱਤੀ ਸਹਾਇਤਾ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਸ਼ ਕਰਨੀ ਪਈ ਹੈ।

ਮਹਾਂਮਾਰੀ ਦੇ ਕਾਰਨ, ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਦੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੀਆਂ ਸਰਕਾਰਾਂ ਨੂੰ ਮਹਾਂਮਾਰੀ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਅਤੇ ਲੋਕਾਂ ਤੇ ਕਾਰੋਬਾਰਾਂ ਨੂੰ ਬਚਾਉਣ ਲਈ ਭਾਰੀ ਵਿੱਤੀ ਸਹਾਇਤਾ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਸ਼ ਕਰਨੀ ਪਈ ਹੈ।

ਪਰ ਸਵਾਲ ਇਹ ਉੱਠਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਪੈਸਾ ਕਿੱਥੋਂ ਆਵੇਗਾ? ਇਹੀ ਕਾਰਨ ਹੈ ਕਿ ਵਿਸ਼ਵ ਭਰ ਦੀਆਂ ਅਮੀਰ ਸ਼ਖਸੀਅਤਾਂ ਤੋਂ ਮੰਗ ਕੀਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਆਪਣੀਆਂ ਜੇਬਾਂ ਢਿੱਲੀਆਂ ਕਰਨ।

ਹਮੇਸ਼ਾਂ ਅਜਿਹੀ ਮੰਗ ਹੁੰਦੀ ਰਹੀ ਹੈ, ਪਰ ਇਸ ਵਾਰ ਨਵੀਂ ਗੱਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਅਮੀਰ ਲੋਕ ਵੀ ਇਸ ਮੰਗ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।

83 ਅਰਬਪਤੀਆਂ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਸ਼

83 ਅਰਬਪਤੀਆਂ ਦੇ ਸਮੂਹ ਨੇ ਇਸ ਹਫ਼ਤੇ ਇਕ ਪੱਤਰ ਲਿਖਿਆ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿਚ ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਦੀਆਂ ਸਰਕਾਰਾਂ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ 'ਤੇ ਵਧੇਰੇ ਟੈਕਸ ਲਗਾਉਣ ਦੀ ਅਪੀਲ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ ਤਾਂ ਜੋ ਵਿਸ਼ਵਵਿਆਪੀ ਅਰਥਚਾਰੇ ਦੀ ਰੇਲ ਮੁੜ ਲੀਹ' ਤੇ ਆ ਸਕੇ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਪੱਤਰ ਵਿੱਚ ਲਿਖਿਆ, "ਇਹ ਕੰਮ ਹੋਣ ਦਿਓ। ਮਜ਼ਬੂਤੀ ਨਾਲ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇ ਅਤੇ ਸਥਾਈ ਤੌਰ' ਤੇ ਕੀਤਾ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਪੂਰੀ ਦੁਨੀਆ ਕੋਰੋਨਾ ਮਹਾਂਮਾਰੀ ਨਾਲ ਜੂਝ ਰਹੀ ਹੈ। ਸਾਡੇ ਵਰਗੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਦੁਨੀਆ ਨੂੰ ਠੀਕ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਅਹਿਮ ਭੂਮਿਕਾ ਹੈ।"

ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਸ ਪੱਤਰ 'ਤੇ ਦਸਤਖ਼ਤ ਕੀਤੇ ਸਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਮੌਰਿਸ ਪਰਲ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ। ਯੂਐਸ ਬੈਂਕਰ ਮੌਰਿਸ ਪਰਲ ਬਲੈਕਰੌਕ ਵਰਗੇ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੇ ਨਿਵੇਸ਼ ਬੈਂਕ ਦੀ ਕਮਾਨ ਸੰਭਾਲ ਚੁੱਕੇ ਹਨ।

ਨਿਊਯਾਰਕ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਮੌਰਿਸ ਪਰਲ ਨੇ ਬੀਬੀਸੀ ਨੂੰ ਫੋਨ 'ਤੇ ਦੱਸਿਆ, "ਇਹ ਨਹੀਂ ਹੈ ਕਿ ਮੈਂ ਵਧੇਰੇ ਟੈਕਸ ਦੇਣਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ ਜਾਂ ਮੈਂ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪਰਉਪਕਾਰੀ ਹਾਂ। ਬਾਹਰ ਲੋਕ ਭੁੱਖੇ ਮਰ ਰਹੇ ਹਨ ਜਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਕੋਲ ਆਪਣੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਜਿਉਣ ਲਈ ਪੈਸੇ ਨਹੀਂ ਹਨ।"

ਮੌਰਿਸ ਪਰਲ 2013 ਤੋਂ 'ਪੈਟਰੋਇਟਿਕ ਮਿਲਅਨਰੀਜ਼' ਨਾਮ ਦੇ ਇੱਕ ਸਮੂਹ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ। ਇਹ ਸਮੂਹ ਸਮਾਜ ਵਿੱਚ ਅਸਮਾਨਤਾ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣ ਲਈ ਕੁਝ ਵੱਡੀਆਂ ਅਮੀਰ ਸ਼ਖਸੀਅਤਾਂ ਅਤੇ ਅਮਰੀਕੀ ਸਰਕਾਰ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਸਮੂਹ ਦਾ ਵੀ ਇਹ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਪੈਸੇ 'ਤੇ ਨਵੇਂ ਟੈਕਸ ਲਗਾਏ ਜਾਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ।

ਮੌਰਿਸ ਪਰਲ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, "ਮੈਂ ਅਜਿਹੀ ਦੁਨੀਆਂ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਰਹਿਣਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਜਿੱਥੇ ਕੁਝ ਅਮੀਰ ਲੋਕ ਅਤੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਗਰੀਬ ਲੋਕ ਹੋਣ। ਜਿਸ ਦੁਨੀਆ ਵਿੱਚ ਮੈਂ ਵੱਡਾ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਉਹ ਅਜਿਹੀ ਨਹੀਂ ਸੀ ਅਤੇ ਮੈਂ ਨਹੀਂ ਚਾਹੁੰਦਾ ਕਿ ਮੇਰੇ ਬੱਚੇ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਪਰਵਰਿਸ਼ ਅਜਿਹੇ ਮਾਹੌਲ ਵਿਚ ਹੋਵੇ।"

ਪਰ ਇਸ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਮੌਰਿਸ ਪਰਲ ਜੋ ਕਹਿ ਰਹੇ ਹਨ, ਉਹ ਸੁਣਨਾ ਆਸਾਨ ਜਾਪਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਇਸ ਨੂੰ ਲਾਗੂ ਕਰਨਾ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਹੀ ਮੁਸ਼ਕਲ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਦਾ ਕਾਰਨ ਵੀ ਹੈ।

'ਸੁਪਰ-ਰਿਚ' ਉਨ੍ਹਾਂ ਅਮੀਰ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜੋ 'ਅਲਟਰਾ ਹਾਈ ਨੈੱਟ-ਵਰਥ ਇੰਡੀਵਿਜ਼ੁਅਲਜ਼' (UHNWI) ਅਖਵਾਉਂਦੇ ਹਨ।

'ਸੁਪਰ-ਰਿਚ' ਕੌਣ ਹਨ?

'ਸੁਪਰ-ਰਿਚ' ਉਨ੍ਹਾਂ ਅਮੀਰ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜੋ 'ਅਲਟਰਾ ਹਾਈ ਨੈੱਟ-ਵਰਥ ਇੰਡੀਵਿਜ਼ੁਅਲਜ਼' (UHNWI) ਅਖਵਾਉਂਦੇ ਹਨ।

ਇਸਦਾ ਮਤਲਬ ਉਹ ਲੋਕ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਜਾਇਦਾਦ 30 ਮਿਲੀਅਨ ਡਾਲਰ ਜਾਂ ਇਸ ਤੋਂ ਵੱਧ ਹੋਵੇ।

ਇਹ ਇਕ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਸਮੂਹ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿਚ ਸਵਿਸ ਬੈਂਕ ਦੀ ਇਕ ਰਿਪੋਰਟ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਪੂਰੀ ਦੁਨੀਆ ਤੋਂ ਸਿਰਫ ਪੰਜ ਲੱਖ ਲੋਕ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।

'ਸੁਪਰ-ਰਿਚ' ਵਿਸ਼ਵ ਦੀ ਆਬਾਦੀ ਦਾ ਸਿਰਫ਼ 0.003% ਹੈ, ਪਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਕੋਲ ਵਿਸ਼ਵ ਦੀ 13% ਦੌਲਤ ਹੈ।

ਜੇ ਤੁਸੀਂ ਇਹ ਸਮਝਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹੋ ਕਿ ਇਸ ਸੰਸਾਰ ਵਿਚ ਕਿੰਨੀ ਅਸਮਾਨਤਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਹ ਜਾਣ ਲਵੋ ਕਿ ਸਾਡੀ ਦੁਨੀਆ ਵਿਚ ਬਹੁਤੇ ਬਾਲਗ ਲੋਕਾਂ (ਲਗਭਗ ਤਿੰਨ ਅਰਬ ਲੋਕ) ਦੀ ਸੰਪਤੀ 10,000 ਡਾਲਰ ਤੋਂ ਘੱਟ ਹੈ।

 'ਸੁਪਰ-ਰਿਚ' ਲੋਕ ਕਿੱਥੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ?

ਯੂਕੇ-ਅਧਾਰਤ ਰੀਅਲ ਅਸਟੇਟ ਕੰਸਲਟੈਂਸੀ ਫਰਮ, 'ਨਾਈਟ ਫਰੈਂਕ' ਦਾ ਅਨੁਮਾਨ ਹੈ ਕਿ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ 'ਸੁਪਰ-ਰਿਚ' (2,40,000 ਜਾਂ ਕਰੀਬ ਅੱਧੇ) ਅਮਰੀਕਾ ਵਿਚ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਚੀਨ (61,500), ਜਰਮਨੀ (23,000) ਅਤੇ ਫਰਾਂਸ (18,700) ਦਾ ਨੰਬਰ ਆਉਂਦਾ ਹੈ।

 'ਸੁਪਰ-ਰਿਚ' ਲੋਕ ਬਹੁਤ ਸਾਰਾ ਟੈਕਸ ਅਦਾ ਕਰਦੇ ਹੋਣਗੇ?

ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਹਰ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਟੈਕਸ ਕਮਾਉਣ ਦਾ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਣ ਸਾਧਨ ਹੈ। ਸਭ ਤੋਂ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਗੱਲ ਇਹ...


ਮਹਾਂਮਾਰੀ ਦੇ ਫੈਲਣ ਕਾਰਨ ਲਗਭਗ ਸਾਰੇ ਦੇਸ਼ਾਂ ਨੇ ਆਪਣੀਆਂ ਸਰਹੱਦਾਂ ਬੰਦ ਕਰ ਦਿੱਤੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਲੌਕਡਾਊਨ ਨੇ ਜਹਾਜ਼ਾਂ ਦੀ ਰਫ਼ਤਾਰ ਨੂੰ ਵੀ ਥੰਮ ਦਿੱਤਾ।

ਪਰ ਦੂਸਰੇ ਸੈਕਟਰਾਂ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਇਸ ਨੂੰ ਵੀ ਅਚਾਨਕ ਕੋਰੋਨਵਾਇਰਸ ਮਹਾਂਮਾਰੀ ਨੇ ਇਕ ਵੱਡਾ ਝਟਕਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।

ਮਹਾਂਮਾਰੀ ਦੇ ਫੈਲਣ ਕਾਰਨ ਲਗਭਗ ਸਾਰੇ ਦੇਸ਼ਾਂ ਨੇ ਆਪਣੀਆਂ ਸਰਹੱਦਾਂ ਬੰਦ ਕਰ ਦਿੱਤੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਲੌਕਡਾਊਨ ਨੇ ਜਹਾਜ਼ਾਂ ਦੀ ਰਫ਼ਤਾਰ ਨੂੰ ਵੀ ਥੰਮ ਦਿੱਤਾ।

ਆਈ.ਏ.ਟੀ.ਏ. ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਹਵਾਈ ਯਾਤਰਾ ਵਿਚ 98% ਦੀ ਗਿਰਾਵਟ ਆਈ ਹੈ ਅਤੇ ਅਨੁਮਾਨ ਲਗਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ 2020 ਵਿਚ ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਦੀਆਂ ਏਅਰਲਾਈਨਾਂ ਦੀਆਂ ਕੰਪਨੀਆਂ ਨੂੰ $ 84 ਬਿਲੀਅਨ ਦਾ ਨੁਕਸਾਨ ਹੋਵੇਗਾ।

 ਆਈ.ਏ.ਟੀ.ਏ.   ਨੇ ਇਹ ਵੀ ਭਵਿੱਖਬਾਣੀ ਕੀਤੀ ਹੈ ਕਿ 2020 ਵਿਚ ਰੈਵਿਨਿਊ ਯਾਤਰੀ ਕਿਲੋਮੀਟਰ (ਇਕ ਯਾਤਰੀ ਵਲੋਂ, ਜਿਸ ਨੇ ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੀ ਯਾਤਰਾ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ) ਵਿਚ ਵੀ 48% ਦੀ ਕਮੀ ਆਵੇਗੀ। ਹਵਾਬਾਜ਼ੀ ਉਦਯੋਗ ਦੀਆਂ 32 ਮਿਲੀਅਨ ਨੌਕਰੀਆਂ ਜੋਖ਼ਮ ਵਿੱਚ ਹਨ।

ਰੇਟਿੰਗ ਏਜੰਸੀ, ਕ੍ਰਿਸਿਲ ਨੇ ਅਨੁਮਾਨ ਲਗਾਇਆ ਹੈ ਕਿ ਭਾਰਤੀ ਹਵਾਬਾਜ਼ੀ ਉਦਯੋਗ 24,000-25,000 ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਦੇ ਮਾਲੀਆ ਘਾਟੇ ਨਾਲ ਇਸ ਵਿੱਤੀ ਵਰ੍ਹੇ ਵਿੱਚ "ਕਰੈਸ਼-ਲੈਂਡ" ਕਰੇਗਾ।

ਹਵਾਬਾਜ਼ੀ ਖੇਤਰ ਲਈ ਮੁਸ਼ਕਲਾਂ ਵਾਲਾ ਸਮਾਂ

ਇਹ ਕੋਈ ਹੈਰਾਨੀ ਦੀ ਗੱਲ ਨਹੀਂ ਹੈ ਕਿ ਭਾਰਤੀ ਹਵਾਬਾਜ਼ੀ ਖੇਤਰ ਵੀ ਮੁਸ਼ਕਲ ਸਮਿਆਂ ਵਿਚੋਂ ਗੁਜ਼ਰ ਰਿਹਾ ਹ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ੈ।

ਰੇਟਿੰਗ ਏਜੰਸੀ, ਕ੍ਰਿਸਿਲ ਨੇ ਅਨੁਮਾਨ ਲਗਾਇਆ ਹੈ ਕਿ ਭਾਰਤੀ ਹਵਾਬਾਜ਼ੀ ਉਦਯੋਗ 24,000-25,000 ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਦੇ ਮਾਲੀਆ ਘਾਟੇ ਨਾਲ ਇਸ ਵਿੱਤੀ ਵਰ੍ਹੇ ਵਿੱਚ “ਕਰੈਸ਼-ਲੈਂਡ” ਕਰੇਗਾ।

ਕ੍ਰਿਸਿਲ ਦੇ ਡਾਇਰੈਕਟਰ, ਟਰਾਂਸਪੋਰਟ ਐਂਡ ਲਾਜਿਸਟਿਕ, ਜਗਨਾਰਾਇਣ ਪਦਮਨਾਭਨ ਨੇ ਕਿਹਾ, “ਏਅਰ ਲਾਈਨਜ਼ ਨੂੰ ਲਗਭਗ 17,000 ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਦਾ ਨੁਕਸਾਨ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਏਅਰਪੋਰਟ ਦੇ ਰਿਟੇਲਰਾਂ ਨੂੰ 1,700-1,800 ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਦਾ ਨੁਕਸਾਨ ਹੋਏਗਾ ਅਤੇ ਹਵਾਈ ਅੱਡੇ ਦੇ ਚਾਲਕਾਂ ਨੂੰ 5000-5,500 ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਦਾ ਘਾਟਾ ਸਹਿਣਾ ਪਏਗਾ।”

ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਏਵੀਏਸ਼ਨ ਸਲਾਹਕਾਰ ਫਰਮ ਸੈਂਟਰ ਫਾਰ ਏਸ਼ੀਆ ਪੈਸੀਫਿਕ ਐਵੀਏਸ਼ਨ (ਸੀ.ਏ.ਪੀ.ਏ.) ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਸਾਲ ਅਪ੍ਰੈਲ ਤੋਂ ਜੂਨ ਤੱਕ ਭਾਰਤੀ ਹਵਾਬਾਜ਼ੀ ਉਦਯੋਗ ਨੂੰ 3-4 ਅਰਬ ਦਾ ਰਿਕਾਰਡ ਘਾਟਾ ਹੋਵੇਗਾ।

25 ਮਈ ਤੋਂ ਏਅਰ ਲਾਈਨਜ਼ ਦੀਆਂ ਸੀਮਤ ਕਾਰਵਾਈਆਂ ਨੂੰ ਮੁੜ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਨ ਨਾਲ, ਕੰਪਨੀਆਂ ਕੁਝ ਰਾਹਤ ਦੀ ਉਮੀਦ ਕਰ ਰਹੀਆਂ ਹਨ।

ਇੰਡੀਗੋ, ਜੋ ਆਪਣੇ ਹੋਰ ਭਾਰਤੀ ਏਅਰਪੋਰਟ ਦੇ ਸਾਥੀਆਂ ਨਾਲੋਂ ਬਿਹਤਰ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕਰ ਰਹੀ ਸੀ, ਨੂੰ ਜਨਵਰੀ ਤੋਂ ਮਾਰਚ ਦੇ ਮਹੀਨਿਆਂ ਵਿਚ 810 ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਦਾ ਘਾਟਾ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਜਦਕਿ ਇਸ ਦੇ ਸ਼ੁੱਧ ਮੁਨਾਫਿਆਂ ਵਿਚ ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਇਸੇ ਮਹੀਨਿਆਂ ਲਈ 596 ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਦੀ ਰਕਮ ਸੀ।

ਇੰਡੀਗੋ ਦੇ ਮੁੱਖ ਵਿੱਤੀ ਅਧਿਕਾਰੀ ਆਦਿੱਤਿਆ ਪਾਂਡੇ ਨੇ ਬੀਬੀਸੀ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ, “ਮੌਜੂਦਾ ਸਥਿਤੀ ਤੋਂ ਮੁੜ ਸਥਾਪਤ ਹੋਣ ਵਿਚ 18-24 ਮਹੀਨਿਆਂ ਦਾ ਸਮਾਂ ਲੱਗ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਮੰਗ ਦੀ ਮੁੜ ਸੁਰਜੀਤੀ ਇਸ ਗੱਲ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਦੂਸਰੇ ਦੇਸ਼ ਆਪਣੇ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕਾਰਜਾਂ ਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਫਿਰ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਦੇ ਹਨ।“

ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ, “ਲੋਕ ਮਿੱਤਰਾ ਅਤੇ ਪਰਿਵਾਰ ਨੂੰ ਮਿਲਣ ਲਈ ਯਾਤਰਾ ਕਰਨ ਦਾ ਬੇਸਬਰੀ ਨਾਲ ਇੰਤਜ਼ਾਰ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ। ਉਹ ਬਸ ਉਸ ਸਮੇਂ ਦੀ ਉਡੀਕ ਵਿਚ ਹਨ ਜਦ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਯਾਤਰਾ ਦਾ ਭਰੋਸਾ ਹੋ ਪਾਵੇਗਾ। ਅਸੀਂ ਸਾਰਿਆਂ ਨੇ ਸਮਝ ਲਿਆ ਹੈ ਕਿ ਕਾਰੋਬਾਰੀ ਮੁਲਾਕਾਤਾਂ ਅਜੇ ਵੀ ਵਰਚੂਅਲ ਹੋ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਇਸ ਲਈ ਲੋਕ ਸਥਿਤੀ ਨੂੰ ਨਿਯੰਤਰਣ ਕਰਨ ਤੱਕ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਰਦੇ ਰਹਿਣਗੇ।”

ਏਅਰ ਏਸ਼ੀਆ ਇੰਡੀਆ ਦੇ ਮੁੱਖ ਕਾਰਜਕਾਰੀ ਅਧਿਕਾਰੀ ਸੁਨੀਲ ਭਾਸਕਰਨ ਨੇ ਵੀ ਇਹੀ ਵਿਚਾਰ ਸਾਂਝੇ ਕੀਤੇ।

ਨਿਊਜ਼ ਪੋਰਟਲ ਬਿਜ਼ਨਸ ਆਫ਼ ਟ੍ਰੈਵਲ ਟ੍ਰੇਡ (ਬੀ.ਓ.ਟੀ.ਟੀ.) ਨੇ ਇਕ ਉਪਭੋਗਤਾ ਸਰਵੇਖਣ ਵੀ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਤੋਂ ਪਤਾ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਲਗਭਗ 66% ਭਾਰਤੀ ਅਗਲੇ 3 ਤੋਂ 6 ਮਹੀਨਿਆਂ ਵਿਚ ਮੁੜ ਤੋਂ ਯਾਤਰਾ ਮੁੜ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਨ ਲਈ ਤਿਆਰ ਹਨ।

ਚਾਰਟਰ ਦੀਆਂ ਉਡਾਣਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਮੰਗ ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ ਹੋਇਆ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਉੱਚ ਨੈੱਟ ਕੀਮਤ ਵਾਲੇ ਵਿਅਕਤੀ (ਐਚ.ਐਨ.ਆਈ.) ਵਾਇਰਸ ਦੀਆਂ ਜਟਿਲਤਾਵਾਂ ਤੋਂ ਬਚਣ ਲਈ ਵਧੇਰੇ ਅਨੁਕੂਲਿਤ ਹਵਾਈ ਯਾਤਰਾ ਨੂੰ ਤਰਜੀਹ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।

ਤਕਰੀਬਨ 40% ਏਅਰ ਲਾਈਨ ਦਾ ਖਰਚਾ ਬਾਲਣ 'ਤੇ ਖਰਚ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਏਟੀਐਫ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਵਧਣ ਨਾਲ ਇਹ ਹਵਾਬਾਜ਼ੀ ਕੰਪਨੀਆਂ ਦੀਆਂ ਮੁਸ਼ਕਲਾਂ ਨੂੰ...


ਮਹਾਂਮਾਰੀ ਵਿਗਿਆਨੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਜ਼ੋਨ ਵਿੱਚ ਹੋਣ ਲਈ ਭਾਰਤ ਦੀ ਕੁੱਲ ਜਨਸੰਖਿਆ ਦੇ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ 80 ਫੀਸਦੀ ਹਿੱਸੇ ਦਾ ਟੀਕਾਕਰਨ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।

 ਜੇ 2011 ਦੀ ਜਨਗਨਣਾ ਮੁਤਾਬਕ ਵੀ ਹਿਸਾਬ ਲਾਈਏ ਅਤੇ 121 ਕਰੋੜ ਦੀ ਜਨਸੰਖਿਆ ਹੀ ਮੰਨ ਕੇ ਚੱਲੀਏ ਤਾਂ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ  96 ਕਰੋੜ ਲੋਕ ਬਣਦੇ ਹਨ।

ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ ਕੇਂਦਰੀ ਸਿਹਤ ਤੇ ਪਰਿਵਾਰ ਭਲਾਈ ਵਿਭਾਗ ਵੱਲੋਂ ਜਾਰੀ ਅੰਕੜਿਆਂ ਮੁਤਾਬਕ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ 16 ਜਨਵਰੀ ਜਦੋਂ ਤੋਂ ਟੀਕਾਕਰਨ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਹੋਈ ਹੈ, 1 ਮਈ ਤੱਕ  15.5 ਕਰੋੜ ਟੀਕੇ ਲੱਗੇ ਹਨ।

ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਦੂਜੀ ਡੋਜ਼ ਦੀ ਗਿਣਤੀ 2.79 ਕਰੋੜ ਹੈ।  ਇਸ ਤੋਂ ਅੰਦਾਜ਼ਾ ਲਗਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਕਿ ਅਸੀਂ ਆਪਣੇ ਟੀਚੇ ਤੋਂ ਕਿੰਨਾ ਪਿੱਛੇ ਹਾਂ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਕੇਂਦਰੀ ਸਿਹਤ ਤੇ ਪਰਿਵਾਰ ਭਲਾਈ ਵਿਭਾਗ ਦੇ ਅੰਕੜੇ ਮੁਤਾਬਕ 1 ਮਈ ਨੂੰ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਵੈਕਸੀਨ ਦੀ ਉਪਲਬਧ ਡੋਜ਼ 96.45 ਲੱਖ ਹੈ।

ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ 2011 ਦੀ ਜਨਗਣਨਾ ਮੁਤਾਬਕ ਆਬਾਦੀ 2.77 ਕਰੋੜ ਹੈ। ਪੰਜਾਬ ਦਾ ਟੀਚਾ ਪ੍ਰਤੀ ਦਿਨ ਵੈਕਸੀਨ ਦੇ ਦੋ ਲੱਖ ਡੋਜ਼ ਲਗਾਉਣਾ ਹੈ ਅਤੇ ਔਸਤਨ ਇੱਕ ਲੱਖ ਤੋਂ ਥੋੜ੍ਹੀ ਘੱਟ ਡੋਜ਼ ਲੱਗ ਪਾ ਰਹੀ ਹੈ।

ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ 30 ਅਪ੍ਰੈਲ ਤੱਕ ਟੀਕੇ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਡੋਜ਼ ਕਰੀਬ 30 ਲੱਖ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਲੱਗ ਚੁੱਕੀ ਹੈ। ਕਰੀਬ ਚਾਰ ਲੱਖ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਦੂਜੀ ਡੋਜ਼ ਲੱਗ ਸਕੇਗੀ।

ਮਹਾਂਮਾਰੀ ਨਾਲ ਨਜਿੱਠਣ ਦੀ ਭਾਰਤ ਦੀ ਨੀਤੀ ਕਿੰਨੀ ਕੁ ਸਟੀਕ ਰਹੀ ਹੈ ਅਤੇ ਭਾਰਤ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਮਹਾਂਮਾਰੀ ਦੇ ਇਸ ਸੰਕਟ ਵਿੱਚੋਂ ਕਿਵੇਂ ਨਿਕਲ ਸਕਦਾ ਹੈ ਇਸ ਬਾਰੇ ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨੇ ਮਹਾਂਮਾਰੀ ਵਿਗਿਆਨੀ ਪ੍ਰੋਫ਼ੈਸਰ ਰਾਜੇਸ਼ ਕੁਮਾਰ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕੀਤੀ ਜੋ ਪੀਜੀਆਈ ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਦੇ ਕਮਿਊਨਿਟੀ ਮੈਡੀਸਿਨ ਅਤੇ ਪਬਲਿਕ ਹੈਲਥ ਦੇ ਮੁਖੀ ਵੀ ਰਹਿ ਚੁੱਕੇ ਹਨ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਹੋਈ ਗੱਲਬਾਤ ਨੂੰ ਸਵਾਲ-ਜਵਾਬ ਦੇ ਸਿਲਸਿਲੇ ਤਹਿਤ ਜਾਣੋ -

ਸਵਾਲ: ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਕੋਵਿਡ ਦੀ ਦੂਜੀ ਲਹਿਰ, ਪਹਿਲੀ ਲਹਿਰ ਤੋਂ ਕਿਵੇਂ ਵੱਖਰੀ ਹੈ?

ਜਵਾਬ: ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਕੋਰੋਨਾ ਦੀ ਜੋ ਪਹਿਲੀ ਲਹਿਰ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਆਈ ਸੀ, ਉਸ ਮੁਕਾਬਲੇ ਇਸ ਵਾਰ ਕੇਸ ਅਤੇ ਫੈਲਾਅ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੈ। ਕੇਸ ਵੱਧ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਮੌਤਾਂ ਵੀ ਵੱਧ ਹੋ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਇਸ ਵਾਰ ਆਏ ਨਵੇਂ ਯੂਕੇ ਵੇਰੀਐਂਟ ਦੀ ਲਾਗ ਫੈਲਾਉਣ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਪਹਿਲੇ ਵਾਇਰਸ ਤੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਕੇਸ ਵੀ ਵਧਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।

ਸਵਾਲ: ਇਸ ਵਾਰ ਕੇਸ ਵਧਣ ਦੇ ਹੋਰ ਕਿਹੜੇ ਕਾਰਨ ਰਹੇ ਹਨ?

ਜਵਾਬ: ਜਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਪਾਬੰਦੀਆਂ ਲਾਈਆਂ ਗਈਆਂ ਸੀ, ਉਹ ਸਭ ਇਸ ਸਾਲ ਜਨਵਰੀ ਤੱਕ ਹਟ ਗਈਆਂ ਸੀ। ਬਜ਼ਾਰ, ਸਕੂਲ-ਕਾਲਜ, ਦਫ਼ਤਰ, ਸਿਨੇਮਾ ਹਾਲ, ਸਟੇਡੀਅਮ, ਵਿਆਹ-ਸ਼ਾਦੀਆਂ ਦੇ ਸਮਾਗਮ ਅਤੇ ਹੋਰ ਜਨਤਕ ਇਕੱਠਾਂ ਤੋਂ ਪਾਬੰਦੀਆਂ ਖੁੱਲ੍ਹ ਗਈਆਂ ਸੀ। ਅਸੀਂ ਇਹ ਸਮਝ ਲਿਆ ਸੀ ਕਿ ਕੋਰੋਨਾ ਖ਼ਤਮ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ। ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਮਾਸਕ ਪਾਉਣੇ, ਦੂਰੀ ਬਣਾ ਕੇ ਰੱਖਣਾ ਤੇ ਨਿੱਜੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਹੋਰ ਸਾਵਧਾਨੀਆਂ ਵੀ ਵਰਤਣੀਆਂ ਛੱਡ ਦਿੱਤੀਆਂ ਸੀ।

ਸਵਾਲ: ਭਾਰਤ ਨੂੰ ਮੌਜੂਦਾ ਸੰਕਟ ਵਿੱਚੋਂ ਕੱਢਣ ਲਈ ਕੀ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ?

ਜਵਾਬ: ਵੱਧ ਤੋਂ ਵੱਧ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਵੈਕਸੀਨ ਲਗਾਉਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਜਿੰਨੀ ਵੈਕਸੀਨ ਬਣ ਰਹੀ ਹੈ, ਉਸ ਤੋਂ ਕਿਤੇ ਵੱਧ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਵੈਕਸੀਨ ਦਾ ਉਤਪਾਦਨ ਵਧਾਇਆ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਹੋਰ ਦੇਸ਼ਾਂ ਤੋਂ ਵੀ ਮੰਗਵਾ ਕੇ ਟੀਚਾ ਪੂਰਾ ਕੀਤਾ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਜਿੰਨ੍ਹੇ ਵੀ  ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਵੈਕਸੀਨ ਲੱਗ ਸਕੇਗੀ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਬਿਮਾਰੀ ਦੀ ਲਾਗ ਲੱਗਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਘੱਟ ਜਾਏਗੀ।

ਬਿਮਾਰੀ ਆ ਵੀ ਗਈ ਤਾਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਖ਼ਤਰਨਾਕ ਰੂਪ ਨਹੀਂ ਲਏਗੀ। ਟੀਕਾਕਰਨ ਨਾਲ ਜੇ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਵਾਇਰਸ ਆ ਵੀ ਜਾਏ ਤਾਂ ਅਜਿਹੇ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਦੂਜਿਆਂ ਨੂੰ ਲਾਗ ਲੱਗਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਘਟ ਜਾਏਗੀ।

ਵੈਸੇ ਤਾਂ ਜਿੰਨੀ ਜਨਸੰਖਿਆ ਨੂੰ ਟੀਕਾ ਲੱਗ ਜਾਵੇ ਉਹ ਫਾਇਦੇਮੰਦ ਹੀ ਹੈ। ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਫਾਇਦਾ ਲੈਣਾ ਹੈ ਤਾਂ ਪੂਰੀ ਜਨਸੰਖਿਆ ਦਾ ਹੀ ਟੀਕਾਕਰਨ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਜੇ ਅਸੀਂ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ ਵੀ ਗੱਲ ਕਰੀਏ ਤਾਂ ਜਨਸੰਖਿਆ ਦੇ 80 ਫੀਸਦੀ ਹਿੱਸੇ ਨੂੰ ਤਾਂ ਵੈਕਸੀਨ ਲੱਗਣੀ ਹੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।

ਹੁਣ ਕੋਵਿਡ ਜਿੰਨਾ ਵੱਧ ਗਿਆ ਹੈ, ਜਿੰਨੇ ਜ਼ਿਆਦਾ ਕੇਸ ਵੱਧ ਰਹੇ ਹਨ, ਮੌਤਾਂ ਹੋ ਰਹੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਹਸਪਤਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਜਗ੍ਹਾ ਨਹੀਂ ਮਿਲ ਰਹੀ।  ਆਕਸੀਜਨ ਦੀ ਵੀ ਕਮੀ ਪੈ ਰਹੀ ਹੈ। ਤੁਰੰਤ ਜੋ ਕੰਮ ਇਸ ਵੇਲੇ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਉਹ ਇਹ ਕਿ ਕਿਸੇ ਵੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਆਕਸੀਜਨ ਦੀ ਸਪਲਾਈ ਵਧਾਈ ਜਾਵੇ ਅਤੇ ਹਸਪਤਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਬਿਸਤਰਿਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ...


ਮਹਾਤਮਾ ਗਾਂਧੀ ਅਤੇ ਅਜ਼ਾਦੀ ਲਹਿਰ ਦੇ ਹੋਰ ਆਗੂਆਂ ਨੇ 8 ਅਗਸਤ 1942 ਨੂੰ ਦੇਸ਼ ਵਾਸੀਆਂ ਨੂੰ ਕਰੋ ਜਾਂ ਮਰੋ ਦਾ ਨਾਅਰਾ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਜਾਂ ਤਾਂ ਅਸੀਂ ਦੇਸ਼ ਨੂੰ ਅਜ਼ਾਦ ਕਰਵਾਈਏ ਜਾਂ ਇਸ ਯਤਨ ਵਿੱਚ ਮਾਰੇ ਜਾਈਏ।

ਭਾਰਤ ਛੱਡੋ ਅੰਦੋਲਨ ਦੌਰਾਨ ਦਿੱਤੇ ਇਸ ਮਸ਼ਹੂਰ ਭਾਸ਼ਣ ਨੇ 22 ਸਾਲਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਮੁਟਿਆਰ ਕੁੜੀ ਊਸ਼ਾ ਮਹਿਤਾ ਦਾ ਨਾਂਅ ਇਤਿਹਾਸ ਦੀਆਂ ਕਿਤਾਬਾਂ ਵਿੱਚ ਦਰਜ ਕਰਵਾ ਦਿੱਤਾ।

ਗਾਂਧੀ ਦੇ ਸ਼ਬਦਾਂ ਤੋਂ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਮਹਿਤਾ ਨੇ ਕੁਝ ਹੋਰ ਨੌਜਵਾਨ ਅਜ਼ਾਦੀ ਘੁਲਾਟੀਆਂ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਇੱਕ ਹਫ਼ਤੇ ਦੇ ਅੰਦਰ ਹੀ ਇੱਕ ਖ਼ੂਫੀਆ ਰੇਡੀਓ ਸਟੇਸ਼ਨ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਊਸ਼ਾ ਮਹਿਤਾ ਨੇ ਸਾਲ 1969 ਵਿੱਚ ਦਿੱਤੇ ਇੱਕ ਇੰਟਰਵੀਊ ਵਿੱਚ ਦੱਸਿਆ ਸੀ, "ਜਦੋਂ ਪ੍ਰੈੱਸ ਉੱਪਰ ਪਾਬੰਦੀ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਟਰਾਂਸਮਿਸ਼ਨ ਬਾਗੀਆਂ ਨੂੰ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਦੂਰ-ਦੁਰਾਡੇ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸੁਨੇਹਾ ਪਹੁੰਚਾਉਣ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਬਹੁਤ ਵੱਡੀ ਮਦਦ ਕਰਦਾ ਹੈ।"

ਅਗਲੇ ਕੁਝ ਮਹੀਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਭਾਰਤ ਦੀ ਅਜ਼ਾਦੀ ਦੀ ਲੜਾਈ ਨਾਲ ਜੁੜੀਆਂ ਖ਼ਬਰਾਂ ਸੁਣਾਈਆਂ ਅਤੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਇਸ ਘੋਲ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਣ ਦੀ ਬੇਨਤੀ ਕੀਤੀ।

ਉਹ ਮਾਈਕ੍ਰੋਫੋਨ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਭਾਵੇਂ ਥੋੜ੍ਹਾ ਸਮਾਂ ਹੀ ਰਹਿੰਦੇ ਹੋਣ ਪਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਅਸਰ ਬਹੁਤ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਸੀ।

ਭਾਰਤ ਛੱਡੋ ਅੰਦੋਲਨ ਜੰਗਲ ਦੀ ਅੱਗ ਵਾਂਗ ਪੂਰੇ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਫ਼ੈਲ ਗਿਆ। ਦੋ ਸਾਲਾਂ ਦੇ ਅੰਦਰ ਹੀ ਦੇਸ਼ ਭਰ ਵਿੱਚ ਨਾ-ਫੁਰਮਾਨੀ ਲਹਿਰ ਨੇ ਜ਼ੋਰ ਫੜ ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਲਿਆ ਅਤੇ ਮੁਜ਼ਾਹਰੇ ਹੋਣ ਲੱਗੇ।

ਇਸੇ ਦੌਰਾਨ ਮਹਿਤਾ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਸਾਥੀਆਂ ਨੇ ਵੀ ਆਪਣੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ।

ਸਾਲ 1942 ਵਿੱਚ ਗਾਂਧੀ ਦੀ ਭਾਰਤ ਛੱਡੋ ਅੰਦੋਲਨ ਮੌਕੇ ਦਿੱਤੇ ਭਾਸ਼ਣ ਨੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਜੋਸ਼ ਨਾਲ ਭਰ ਦਿੱਤਾ।

ਊਸ਼ਾ ਮਹਿਤਾ ਕੌਣ ਸਨ?

ਵਿਰੋਧ ਊਸ਼ਾ ਲਈ ਕੋਈ ਨਵੀਂ ਗੱਲ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਉਸ ਦਾ ਜਨਮ ਪੱਛਮੀ ਗੁਜਰਾਤ ਦੇ ਸਾਰਸ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ।

ਅੱਠਾਂ ਸਾਲਾਂ ਦੀ ਬਾਲ ਉਮਰੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਸੰਵਿਧਾਨਿਕ ਸੁਧਾਰਾਂ ਦੀ ਸਿਫ਼ਾਰਿਸ਼ ਕਰਨ ਲਈ ਭੇਜੇ ਗਏ ਸਾਈਮਨ ਕਮਿਸ਼ਨ ਦੇ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਮੁਜ਼ਾਹਰੇ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ ਸੀ।

ਨਵੀਨ ਜੋਸ਼ੀ ਦੀ ਕਿਤਾਬ ਫਰੀਡਮ ਫਾਈਟਰਸ ਰਿਮੈਂਬਰਡ ਵਿੱਚ ਦਿੱਤੇ ਇੰਟਰਵਿਊ ਵਿੱਚ  ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਰਾਜ ਦੇ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਜੋ ਮੈਂ ਪਹਿਲਾ ਨਾਅਰਾ ਲਾਇਆ ਉਹ ਸੀ 'ਸਾਈਮਨ ਗੋ ਬੈਕ"।

17 ਸਾਲਾਂ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਗਾਂਧੀ ਦੇ ਨਮਕ ਦਾ ਟੈਕਸ ਨਾ ਦੇਣ ਦੇ ਸੱਦੇ ਪ੍ਰਤੀ ਹੁੰਗਾਰਾ ਭਰਿਆ।

ਇਸ ਬਾਰੇ ਕਈ ਸਾਲਾਂ ਬਾਅਦ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇੱਕ ਅਖ਼ਬਾਰ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ, "ਮੈਨੂੰ ਕਾਨੂੰਨ ਤੋੜ ਕੇ ਅਤੇ ਦੇਸ਼ ਲਈ ਨਿੱਕਾ ਜਿਹਾ ਕੰਮ ਕਰ ਕੇ ਵੀ ਸੰਤੁਸ਼ਟੀ ਮਿਲੀ।

ਨਾ-ਫੁਰਮਾਨੀ ਲਹਿਰ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਹਰ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਵਧ-ਚੜ੍ਹ ਕੇ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਮੁਜ਼ਾਹਰਿਆਂ ਵਿੱਚ ਨਾਅਰੇ ਲਾਏ ਅਤੇ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਵਸਤਾਂ ਦੇ ਬਾਈਕਾਟ ਵਜੋਂ ਚਰਖਾ ਵੀ ਕੱਤਿਆ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇੱਕ ਵਾਰ ਦੱਸਿਆ, "ਇਸ ਬਾਰੇ ਕਿਸੇ ਪ੍ਰੇਰਣਾ ਦੀ ਲੋੜ ਨਹੀਂ ਸੀ ਮਾਹੌਲ ਹੀ ਇੰਨਾ ਜੋਸ਼ੀਲਾ ਸੀ ਕਿ ਕੋਈ ਵੀ ਪਿੱਛੇ ਨਹੀਂ ਸੀ ਰਿਹਾ।"

ਸਾਲ 1933 ਵਿੱਚ ਊਸ਼ਾ ਦੇ ਪਿਤਾ ਇੱਕ ਜੱਜ ਵਜੋਂ ਰਿਟਾਇਰ ਹੋਏ ਅਤੇ ਪਰਿਵਾਰ ਬੰਬਈ ਆ ਕੇ ਵਸ ਗਿਆ।

ਇੱਥੇ ਹੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਨੌਂ ਸਾਲ ਬਾਅਦ ਗਾਂਧੀ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸਕ ਭਾਸ਼ਣ ਸੁਣਿਆ।

ਊਸ਼ਾ ਮਹਿਤਾ ਨੇ ਅਜ਼ਾਦੀ ਦੀ ਲੜਾਈ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਪਾਉਣ ਲਈ 22 ਸਾਲਾਂ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਰੇਡੀਓ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ

ਕਾਂਗਰਸ ਦਾ ਖ਼ੂਫੀਆ ਰੇਡੀਓ

"42.34 'ਤੇ ਇਹ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚੋਂ ਕਿਤੋ ਕਾਂਗਰਸ ਰੇਡੀਓ ਹੈ।"

ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਪ੍ਰਸਾਰਣ ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੁੰਦਾ, ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਊਸ਼ਾ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਇਹ ਸਭ ਬੰਬਈ ਵਿੱਚ ਹੀ ਰਿਕਾਰਡ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

ਇਸ ਕੰਮ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਦੋ ਹੋਰ ਸਾਥੀਆਂ ਨੇ ਸਾਥ ਦਿੱਤਾ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਪਹਿਲਾ ਪ੍ਰਸਾਰਣ 14 ਅਗਸਤ 1942 ਨੂੰ ਕੀਤਾ।

ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਉਹ ਦਿਨ ਵਿੱਚ ਦੋ ਵਾਰ ਸਵੇਰੇ-ਸ਼ਾਮ ਪ੍ਰਸਾਰਣ ਕਰਦੇ ਸਨ, ਅੰਗਰੇਜ਼ ਅਤੇ ਹਿੰਦੀ ਵਿੱਚ ਪਰ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਉਹ ਇੱਕੋ ਟਾਈਮ ਸ਼ਾਮ ਨੂੰ ਸਾਢੇ ਸੱਤ ਵਜੇ ਅਤੇ ਸਾਢੇ ਅੱਠ ਵਜੇ ਪ੍ਰਸਾਰਣ ਕਰਨ ਲੱਗ ਪਏ।

ਪੁਲਿਸ ਦੇ ਅੱਖੀਂ ਘੱਟਾ ਪਾਉਣ ਲਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਤਿੰਨ ਮਹੀਨਿਆਂ ਵਿੱਚ ਛੇ ਵਾਰ ਆਪਣਾ ਟਿਕਾਣਾ ਬਦਲਿਆ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇੱਕ ਵਾਰ ਦੱਸਿਆ, "ਸਾਨੂੰ ਖ਼ਾਸ ਲੋਕਾਂ ਤੋਂ ਪੂਰੇ ਦੇਸ਼ ਤੋਂ ਸੁਨੇਹੇ ਮਿਲਦੇ ਸਨ। ਸਰਬ ਹਿੰਦ ਕਾਂਗਰਸ ਕਮੇਟੀ ਜਿਸ ਦਾ ਦਫ਼ਤਰ ਉਸ ਸਮੇਂ ਬੰਬਈ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦਾ ਸੀ ਵੀ ਸਾਨੂੰ ਖ਼ਬਰਾਂ ਭੇਜਦੀ ਸੀ।"

"ਉਸ ਹਾਲਤ ਵਿੱਚ ਜਦੋਂ...


ਮਹਾਤਮਾ ਗਾਂਧੀ ਅਤੇ ਤਤਕਾਲੀ ਗ੍ਰਹਿ ਮੰਤਰੀ ਸਰਦਾਰ ਵੱਲਭ ਭਾਈ ਪਟੇਲ

ਮਹਾਤਮਾ ਗਾਂਧੀ ਦੇ ਕਤਲ 'ਤੇ ਅਦਾਲਤ ਦਾ ਫ਼ੈਸਲਾ ਆਉਣ ਵਾਲਾ ਸੀ। ਲਾਲ ਕਿਲ੍ਹੇ ਅੰਦਰ ਹੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਅਦਾਲਤ ਬਣਾਈ ਗਈ ਸੀ।

ਠੀਕ 11.20 ਵਜੇ ਨਾਥੂਰਾਮ ਗੋਡਸੇ ਦੇ ਨਾਲ 8 ਹੋਰ ਮੁਲਜ਼ਮ ਕੋਰਟ ਰੂਮ ਵਿੱਚ ਲਿਆਂਦੇ ਗਏ। ਕੇਵਲ ਸਾਵਰਕਰ ਦੇ ਚਿਹਰੇ 'ਤੇ ਗੰਭੀਰਤਾ ਸੀ ਜਦਕਿ ਨਾਥੂਰਾਮ ਗੋਡਸੇ, ਨਾਰਾਇਣ ਆਪਟੇ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਣੂ ਕਰਕਰੇ ਮੁਸਕਰਾਉਂਦੇ ਹੋਏ ਆਏ।

ਬਲੈਕ ਸੂਟ ਵਿੱਚ ਜੱਜ ਆਤਮ ਚਰਨ ਕੋਰਟ ਰੂਮ ਵਿੱਚ ਸਵੇਰੇ 11.30 ਵਜੇ ਪਹੁੰਚੇ।

ਜੱਜ ਨੇ ਬੈਠਦਿਆਂ ਹੀ ਨਾਥੂਰਾਮ ਗੋਡਸੇ ਦਾ ਨਾਮ ਪੁਕਾਰਿਆ, ਜਿਸ 'ਤੇ ਗੋਡਸੇ ਖੜ੍ਹੇ ਹੋ ਗਏ। ਫਿਰ ਵਾਰੀ-ਵਾਰੀ ਸਾਰਿਆਂ ਦਾ ਨਾਮ ਬੋਲਿਆ ਗਿਆ।

ਜੱਜ ਆਤਮ ਚਰਨ ਨੇ ਗਾਂਧੀ ਦੇ ਕਤਲ ਵਿੱਚ ਨਾਥੂਰਾਮ ਗੋਡਸੇ ਅਤੇ ਨਾਰਾਇਣ ਆਪਟੇ ਨੂੰ ਫਾਂਸੀ ਦੀ ਸਜ਼ਾ ਸੁਣਾਈ। ਵਿਸ਼ਣੂ ਕਰਕਰੇ,ਮਦਨ ਲਾਲ ਪਾਹਵਾ, ਸ਼ੰਕਰ ਕਿਸਟਿਆ, ਗੋਪਾਲ ਗੋਡਸੇ ਅਤੇ ਦੱਤਾਤ੍ਰੇਆ ਪਰਚੁਰੇ ਨੂੰ ਤਾ-ਉਮਰ ਕੈਦ ਦੀ ਸਜ਼ਾ ਸੁਣਾਈ ਗਈ।

ਜੱਜ ਨੇ ਸਾਵਰਕਰ ਨੂੰ ਬੇਗੁਨਾਹ ਕਰਾਰ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਤੁਰੰਤ ਰਿਹਾਅ ਕਰਨ ਦੇ ਆਦੇਸ਼ ਦਿੱਤੇ।

ਫ਼ੈਸਲਾ ਸੁਣਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕਟਹਿਰੇ ਤੋਂ ਨਿਕਲਦਿਆਂ ਹੋਇਆਂ ਗੋਡਸੇ ਸਣੇ ਸਾਰਿਆਂ ਨੇ 'ਹਿੰਦੂ ਧਰਮ ਜੈ, ਤੋੜ ਦੇ ਰਹਿਣਗੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਅਤੇ ਹਿੰਦੀ ਹਿੰਦੂ ਹਿੰਦੁਸਤਾਨ' ਦੇ ਨਾਅਰੇ ਲਗਾਏ।

ਇਹ ਕੋਈ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਨਹੀਂ ਸੀ ਜਦੋਂ ਗੋਡਸੇ ਕੋਰਟ ਰੂਮ ਵਿੱਚ ਨਾਅਰੇ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਲਗਾ ਰਹੇ ਸਨ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਗੋਡੇਸੇ ਦਾ 93 ਪੰਨਿਆਂ ਦਾ ਬਿਆਨ

ਲਾਲ ਕਿਲ੍ਹੇ 'ਚ ਸੁਣਵਾਈ ਦੌਰਾਨ 8 ਨਵੰਬਰ 1948 ਨੂੰ ਗਵਾਹੀ ਪੂਰੀ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕੋਰਟ ਨੇ ਨਾਥੂਰਾਮ ਗੋਡਸੇ ਕੋਲੋਂ ਪੁੱਛਿਆ ਕਿ ਉਹ ਕੁਝ ਕਹਿਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ?

ਇਸ 'ਤੇ ਗੋਡਸੇ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਹ 93 ਪੰਨਿਆਂ ਦਾ ਆਪਣਾ ਬਿਆਨ ਪੜ੍ਹਨਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ।

ਗੋਡਸੇ ਨੇ 10.15 ਵਜੇ ਤੋਂ ਬਿਆਨ ਪੜ੍ਹਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ। ਬਿਆਨ ਪੜ੍ਹਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਲਿਖਤੀ ਬਿਆਨ 6 ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਹੈ।

ਗੋਡਸੇ ਨੇ ਮੀਡੀਆ ਨੂੰ ਅਪੀਲ ਕੀਤੀ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਬਿਆਨ ਨੂੰ ਕੋਈ ਬਿਨਾਂ ਸੰਦਰਭ ਦੇ ਨਾ ਛਾਪੇ। 45 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹਨ ਦੇ ਬਾਅਦ ਗੋਡਸੇ ਕੋਰਟ ਰੂਮ ਵਿੱਚ ਹੀ ਚੱਕਰ ਖਾ ਕੇ ਡਿੱਗ ਗਏ।

ਕੁਝ ਦੇਰ ਬਾਅਦ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਮੁੜ ਤੋਂ ਲਿਖਤੀ ਬਿਆਨ ਪੜ੍ਹਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਪੂਰਾ ਪੜ੍ਹਨ ਵਿੱਚ 5 ਘੰਟੇ ਦਾ ਸਮਾਂ ਲੱਗਾ। ਇਸ ਦੌਰਾਨ ਉਹ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਪਾਣੀ ਪੀਂਦੇ ਰਹੇ। ਗੋਡਸੇ ਨੇ ਆਪਣੇ ਬਿਆਨ ਦਾ ਅੰਤ 'ਅਖੰਡ ਭਾਰਤ ਅਮਰ ਰਹੇ' ਅਤੇ 'ਵੰਦੇ ਮਾਤਰਮ' ਦੇ ਨਾਅਰੇ ਨਾਲ ਕੀਤਾ।

ਗੋਡਸੇ ਨੇ ਇਸ ਬਿਆਨ ਨੂੰ ਚੀਫ਼ ਪ੍ਰੋਸੀਕਿਊਟਰ ਨੇ ਕੋਰਟ ਦੇ ਰਿਕਾਰਡ ਤੋਂ ਹਟਾਉਣ ਦੀ ਅਪੀਲ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਮਹੱਤਵਹੀਣ ਹੈ। ਇਸ 'ਤੇ ਗੋਡਸੇ ਨੇ ਕੋਰਟ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ ਕਿ ਭਾਰਤ ਦੀ ਵਰਤਮਾਨ ਸਰਕਾਰ 'ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਭਰੋਸਾ ਨਹੀਂ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਸਰਕਾਰ 'ਮੁਸਲਿਮ ਪ੍ਰਸਤ' ਹੈ।

ਹਾਲਾਂਕਿ ਜੱਜ ਆਤਮ ਚਰਨ ਨੇ ਗੋਡਸੇ ਦੇ ਬਿਆਨ ਨੂੰ ਰਿਕਾਰਡ ਤੋਂ ਹਟਾਉਣ ਤੋਂ ਇਨਕਾਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਅਦਾਲਤਾਂ ਵਿੱਚ ਲਿਖਤੀ ਬਿਆਨ ਸਵੀਕਾਰ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਉਸ ਦਿਨ ਵੀ ਕੋਰਟ ਰੂਮ ਨੱਕੋ-ਨੱਕ ਭਰਿਆ ਸੀ।

ਹਾਂ, ਗਾਂਧੀ ਨੂੰ ਗੋਲੀ ਮੈਂ ਮਾਰੀ- ਗੋਡਸੇ

9 ਨਵੰਬਰ 1948 ਨੂੰ ਜੱਜ ਆਤਮ ਚਰਨ ਨੇ ਨਾਥੂਰਾਮ ਤੋਂ 28 ਸਵਾਲ ਪੁੱਛੇ। ਇੱਕ ਸਵਾਲ ਦੇ ਜਵਾਬ ਵਿੱਚ ਗੋਡਸੇ ਨੇ ਕਿਹਾ ਸੀ, "ਹਾਂ, ਗਾਂਧੀ ਜੀ ਨੂੰ ਗੋਲੀ ਮੈਂ ਮਾਰੀ ਸੀ।ਗੋਲੀ ਮਾਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇੱਕ ਆਦਮੀ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਪਿੱਛਿਓਂ ਸਿਰ 'ਤੇ ਮਾਰਿਆ ਅਤੇ ਖ਼ੂਨ ਨਿਕਲਣ ਲੱਗਾ।"

"ਮੈਂ ਉਸ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਕਿ ਜੋ ਮੈਂ ਪਲਾਨ ਕੀਤਾ ਸੀ, ਉਹੀ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਮੈਨੂੰ ਕੋਈ ਪਛਤਾਵਾ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਉਸ ਨੇ ਮੇਰੇ ਹੱਥੋਂ ਪਿਸਤੌਲ ਖੋਹ ਲਈ। ਪਿਸਤੌਲ ਆਟੋਮੈਟਿਕ ਸੀ ਅਤੇ ਡਰ ਸੀ ਕਿ ਗ਼ਲਤੀ ਨਾਲ ਕਿਸੇ ਹੋਰ 'ਤੇ ਨਾ ਚੱਲ ਜਾਵੇ। ਉਸ ਆਦਮੀ ਨੇ ਮੇਰੇ ਉੱਪਰ ਪਿਸਤੌਲ ਲਗਾ ਦਿੱਤੀ ਅਤੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਤੈਨੂੰ ਗੋਲੀ ਮਾਰ ਦਿਆਂ। ਮੈਂ ਉਸ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਕਿ ਮੈਨੂੰ ਗੋਲੀ ਮਾਰ ਦਿਓ। ਮੈਂ ਮਰਨ ਲਈ ਤਿਆਰ ਹਾਂ।"

ਮਹਾਤਮਾ ਗਾਂਧੀ ਦੇ ਪੜਪੋਤੇ ਅਤੇ ਗਾਂਧੀ ਕਤਲਕਾਂਡ 'ਤੇ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮਾਣਿਕ ਕਿਤਾਬ (ਲੈੱਟਅਸ ਕਿਲ ਗਾਂਧੀ) ਲਿਖਣ ਵਾਲੇ ਤੁਸ਼ਾਰ ਗਾਂਧੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, "ਇਹ ਗੋਡਸੇ ਦਾ ਕੋਰਟ ਰੂਮ ਡਰਾਮਾ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਸੋਚਿਆ ਸੀ ਕਿ ਉਹ ਬਾਪੂ ਦਾ ਕਤਲ ਕਰਕੇ ਹੀਰੋ ਬਣ ਜਾਵੇਗਾ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਕਰਨੀ ਨਾਲ ਹਿੰਦੂ ਸਹਿਮਤ ਹੋ ਜਾਣਗੇ। ਜਦੋਂ ਅਜਿਹਾ ਹੁੰਦਾ ਹੋਇਆ ਨਾ ਦਿਖਿਆ ਤਾਂ ਉਸ ਨੇ ਕੋਰਟ ਰੂਮ ਵਿੱਚ ਨਾਟਕੀ ਅਦਾਜ਼...


ਮਹਾਤਮਾ ਗਾਂਧੀ ਕੇਂਦਰੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਅਸਿਸਟੈਂਟ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਸੰਜੇ ਕੁਮਾਰ 'ਤੇ ਜਾਨਲੇਵਾ ਹਮਲਾ ਕੀਤਾ

ਜਖ਼ਮੀ ਹਾਲਤ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਬਿਹਤਰ ਇਲਾਜ ਪਟਨਾ ਮੈਡੀਕਲ ਕਾਲਜ ਐਂਡ ਹੋਸਪੀਟਲ (ਪੀਐਮਸੀਐਚ) ਵਿੱਚ ਭੇਜ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਹਾਲਤ ਗੰਭੀਰ ਬਣੀ ਹੋਈ ਹੈ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਹਿਕਰਮੀ ਮ੍ਰਿਤਿਊਂਜੇ ਕੁਮਾਰ ਨੇ ਬੀਬੀਸੀ ਨੇ ਦੱਸਿਆ, "ਉਹ ਐਮਰਜੈਂਸੀ ਵਾਰਡ ਵਿੱਚ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਜਾਂਚ ਚੱਲ ਰਹੀ ਹੈ। ਸਿਟੀ ਸਕੈਨ ਅਤੇ ਅਲਟਰਾਸਾਊਂਡ ਹੋਏ ਹਨ। ਕਈ ਸੱਟਾਂ ਲੱਗੀਆਂ ਕੁਝ ਨਹੀਂ ਕਿਹਾ ਜਾ ਸਕਦਾ।"

ਮ੍ਰਿਤਿਊਂਜੇ ਕੁਮਾਰ ਮੁਤਾਬਕ ਇੱਕ ਹੀ ਰਾਹਤ ਦੀ ਖ਼ਬਰ ਹੈ ਕਿ ਰਾਤ ਤਿੰਨ ਵਜੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸੰਜੇ ਬੇਹੋਸ਼ ਨਹੀਂ ਹੋਏ ਕਿਉਂਕਿ ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਉਹ ਥੋੜ੍ਹੀ-ਥੋੜ੍ਹੀ ਦੇਰ ਬਾਅਦ ਬੇਹੋਸ਼ ਹੋ ਰਹੇ ਸਨ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਉੱਧਰ ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ ਮਹਾਤਮਾ ਗਾਂਧੀ ਕੇਂਦਰੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਮੋਤੀਹਾਰੀ ਦੇ ਸਿੱਖਿਅਕ ਸੰਘ ਨੇ ਸੰਜੇ ਕੁਮਾਰ 'ਤੇ ਹੋਏ ਜਾਨਲੇਵਾ ਹਮਲੇ ਦੀ ਨਿੰਦਾ ਕਰਦਿਆਂ ਆਪਣਾ ਬਿਆਨ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਹੈ।

ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਇੱਕ ਕਥਿਤ ਫੇਸਬੁੱਕ ਪੋਸਟ ਨੂੰ ਬਹਾਨਾ ਬਣਾ ਕੇ ਅਰਾਜਕ ਤੱਤਾਂ ਨੇ ਮੌਬ ਲਿੰਚਿੰਗ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਾਜ਼ਿਸ਼ ਦੇ ਤਹਿਤ ਡਾ. ਸੰਜੇ 'ਤੇ ਹਮਲਾ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਜ਼ਿੰਦਾ ਸਾੜਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ। ਇੱਕ ਅਧਿਆਪਕ ਨੂੰ ਸ਼ਰੇਆਮ ਮਾਰਨ ਤੇ ਸਾੜਨ ਦਾ ਤਾਂਡਵ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਚਾਂਸਲਰ ਸਾਹਬ ਅਧਿਆਪਕ ਨ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ੂੰ ਦੇਖਣ ਵੀ ਨਹੀਂ ਆਉਂਦੇ।"

ਮੌਬ ਲਿੰਚਿੰਗ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼

ਸੰਜੇ ਕੁਮਾਰ ਵੱਲੋਂ ਮੋਤੀਹਾਰੀ ਦੇ ਨਗਰ ਥਾਣੇ ਵਿੱਚ ਦਰਜ ਕਰਵਾਈ ਗਈ ਰਿਪੋਰਟ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਮੌਬ ਲਿੰਚਿੰਗ ਅਤੇ ਪੈਟ੍ਰੋਲ ਪਾ ਕੇ ਜ਼ਿੰਦਾ ਸਾੜਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ ਗਈ।

ਪੁਲਿਸ ਤੇ ਇਲਜ਼ਾਮ ਹਨ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵੱਲੋਂ ਘਟਨਾ ਦੇ 6-7 ਘੰਟਿਆਂ ਬਾਅਦ ਐਫਆਈਆਰ ਦਰਜ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ

ਸੰਜੇ ਕੁਮਾਰ ਨੇ 12 ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਸ਼ਿਕਾਇਤ ਦਰਜ ਕਰਵਾਈ ਹੈ। ਪੁਲਿਸ ਨੇ ਮਾਮਲਾ ਦਰਜ ਕਰਕੇ ਮਾਮਲੇ ਦੀ ਜਾਂਚ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਹੈ ਪਰ ਸੰਜੇ ਕੁਮਾਰ ਵੱਲੋਂ ਕਿਹਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ ਪੁਲਿਸ ਮਾਮਲੇ ਨੂੰ ਗੰਭੀਰਤਾ ਨਾਲ ਨਹੀਂ ਲੈ ਰਹੀ ਹੈ ਅਤੇ ਮੌਬ ਲਿੰਚਿੰਗ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ ਧਾਰਾ 307 ਦੇ ਤਹਿਤ ਕੇਸ ਦਰਜ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।

ਮੋਤੀਹਾਰੀ ਦੇ ਐਸ ਪੀ ਉਪਿੰਦਰ ਕੁਮਾਰ ਸ਼ਰਮਾ ਨੇ ਬੀਬੀਸੀ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ, "ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸ਼ਿਕਾਇਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਪੁਲਿਸ ਮਾਮਲੇ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ। ਧਾਰਾ 307 ਦੇ ਤਹਿਤ ਉਦੋਂ ਹੀ ਕੇਸ ਦਰਜ ਹੋ ਸਕਦਾ ਸੀ, ਜਦੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਰੀਰ 'ਤੇ ਉਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਸੱਟਾਂ ਲਗਦੀਆਂ ਪਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਅਜਿਹੀਆਂ ਸੱਟਾਂ ਨਹੀਂ ਲੱਗੀਆਂ ਹਨ।''

"ਪਰ ਜਿੰਨੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਸਾਰੇ ਲਗਾਏ ਗਏ ਹਨ। ਇਸ ਮਾਮਲੇ ਸੰਬੰਧੀ ਅਜੇ ਕਿਸੇ ਦੀ ਗ੍ਰਿਫ਼ਤਾਰੀ ਨਹੀਂ ਹੋਈ ਹੈ।"

ਸਥਾਨਕ ਪੱਤਰਕਾਰ ਨੀਰਜ ਸਹਾਏ ਮੁਤਾਬਕ ਇਹ ਘਟਨਾ ਸ਼ੁੱਕਰਵਾਰ ਦੁਪਹਿਰ ਕਰੀਬ ਇੱਕ ਵਜੇ ਦੀ ਹੈ ਪਰ ਪੁਲਿਸ ਨੇ ਘਟਨਾ ਦੇ ਕਰੀਬ 7-8 ਘੰਟਿਆਂ ਬਾਅਦ ਐਫਆਈਆਰ ਦਰਜ ਕੀਤੀ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਹਮਲੇ ਦਾ ਕਾਰਨ ਕੀ?

ਸੰਜੇ ਕੁਮਾਰ 'ਤੇ ਹਮਲੇ ਦਾ ਕਾਰਨ ਕੀ ਹੈ, ਇਸ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਹੁਣ ਤੱਕ ਦੋ ਗੱਲਾਂ ਸਾਹਮਣੇ ਆਈਆਂ ਹਨ। ਸੰਜੇ ਕੁਮਾਰ ਨੇ ਸਥਾਨਕ ਪੁਲਿਸ ਕੋਲ ਜੋ ਐਫਆਈਆਰ ਦਰਜ ਕਰਵਾਈ ਹੈ, ਉਸ ਵਿੱਚ ਸੋਸ਼ਲ ਪੋਸਟ ਨੂੰ ਹਮਲੇ ਦਾ ਕਾਰਨ ਦੱਸਿਆ ਹੈ।

ਹਮਲੇ ਤੋਂ ਠੀਕ ਪਹਿਲਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸਾਬਕਾ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਅਟਲ ਬਿਹਾਰੀ ਵਾਜਪਾਈ ਦੀ ਮੌਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦੋ ਪੋਸਟਾਂ ਪਾਈਆਂ ਸਨ ਜੋ ਅਟਲ ਸਮਰਥਕਾਂ ਨੂੰ ਨਾ ਮਨਜ਼ੂਰ ਹੋ ਸਕਦੀਆਂ ਸਨ।

ਆਪਣੀ ਇੱਕ ਪੋਸਟ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਅਟਲ ਬਿਹਾਰੀ ਵਾਜਪਾਈ ਨੂੰ ਸੰਘੀ ਕਿਹਾ ਹੈ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣੀ ਭਾਸ਼ਣ ਦੇਣ ਦੀ ਕਲਾ ਨਾਲ ਹਿੰਦੂਤਵ ਨੂੰ ਮੱਧ ਵਰਗ ਵਿਚਾਲੇ ਸੈਕਸੀ ਬਣਾ ਦਿੱਤਾ। ਉੱਥੇ ਹੀ ਇੱਕ ਹੋਰ ਪੋਸਟ 'ਚ ਸੰਜੇ ਲਿਖਦੇ ਹਨ ਕਿ ਭਾਰਤੀ ਫਾਸ਼ੀਵਾਦ ਦਾ ਇੱਕ ਯੁੱਗ ਖ਼ਤਮ ਹੋਇਆ ਹੈ।

ਉੰਝ ਸੰਜੇ ਕੁਮਾਰ ਦੀ ਫੇਸਬੁੱਕ 'ਤੇ ਹੁਣ ਇਹ ਪੋਸਟਾਂ ਨਜ਼ਰ ਨਹੀਂ ਆ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਮ੍ਰਿਤਿਊਂਜੇ ਕੁਮਾਰ ਦੱਸਦੇ ਹਨ, "ਅਸੀਂ ਤਾਂ ਇਹ ਪੋਸਟਾਂ ਨਹੀਂ ਹਟਾਈਆਂ ਪਰ ਪੋਸਟ 'ਤੇ ਜਿੰਨੀਆਂ ਗਾਲ੍ਹਾਂ ਪਈਆਂ ਹਨ ਉਸ ਨੂੰ ਦੇਖਦਿਆਂ ਸ਼ਾਇਦ ਫੇਸਬੁੱਕ ਨੇ ਇਸ ਨੂੰ ਸਪੈਮ ਵਿੱਚ ਪਾ ਦਿੱਤਾ ਹੋਣਾ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਪੋਸਟਾਂ ਕਾਰਨ ਹੀ ਸੰਜੇ 'ਤੇ ਸ਼ੁੱਕਰਵਾਰ ਨੂੰ ਹਮਲਾ ਹੋ ਗਿਆ।"

ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੀ ਰਾਜਨੀਤੀ

ਸਿਰਫ਼ ਸੋਸ਼ਲ ਪੋਸਟ ਹੀ ਹਮਲੇ ਦਾ ਕਾਰਨ ਰਹੀ ਹੋਵੇ ਅਜਿਹਾ ਵੀ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਦਰਅਸਲ ਸੰਜੇ...


ਮਹਾਤਮਾ ਗਾਂਧੀ ਕੇਂਦਰੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਅਸਿਸਟੈਂਟ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਸੰਜੇ ਕੁਮਾਰ 'ਤੇ ਜਾਨਲੇਵਾ ਹਮਲਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ

ਬਿਹਾਰ ਦੇ ਮੋਤੀਹਾਰੀ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਮਹਾਤਮਾ ਗਾਂਧੀ ਕੇਂਦਰੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਅਸਿਸਟੈਂਟ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਸੰਜੇ ਕੁਮਾਰ 'ਤੇ ਸ਼ੁੱਕਰਵਾਰ ਨੂੰ ਕੁਝ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਜਾਨਲੇਵਾ ਹਮਲਾ ਕੀਤਾ ਸੀ।

ਆਪਣੇ ਉੱਤੇ ਹੋਏ ਹਮਲੇ ਬਾਰੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਦੱਸਿਆ,''20-25 ਲੋਕ ਸਾਡਾ ਦਰਵਾਜ਼ਾ ਖੜਕਾਉਣ ਲੱਗੇ ਅਤੇ ਮੈਨੂੰ ਖਿੱਚ ਕੇ ਲੈ ਗਏ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਲੱਤਾਂ, ਮੁੱਕਿਆਂ , ਡੰਡਿਆਂ ਅਤੇ ਸਟੀਲ ਦੀ ਰਾਡ ਨਾਲ ਮਾਰਿਆ।''

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਮੈਨੂੰ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਕਿ ਵਾਜਪਾਈ ਬਾਰੇ ਮੈਂ ਜਿਹੜੀ ਪੋਸਟ ਲਿਖੀ ਹੈ, ਉਸ 'ਤੇ ਵੀਡੀਓ ਪਾ ਕੇ ਮਾਫ਼ੀ ਮੰਗੋ।

ਸੰਜੇ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਹ ਇੱਕ ਰਚਨਾਤਮਕ ਪੋਸਟ ਸੀ, ਮੈਂ ਇਸ ਨੂੰ ਗ਼ਲਤ ਭਾਵਨਾ ਨਾਲ ਨਹੀਂ ਪਾਇਆ। ਪਰ ਇਹ ਇੱਕ ਬਹਾਨਾ ਸੀ।

ਸੰਜੇ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਲੱਤਾਂ, ਮੁੱਕਿਆਂ , ਡੰਡਿਆਂ ਅਤੇ ਸਟੀਲ ਦੀ ਰੌਡ ਨਾਲ ਮਾਰਿਆ ਗਿਆ

ਸੰਜੇ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਹੋਰ ਅਧਿਆਪਕਾਂ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਯੂਨੀਵਰਸਟੀ ਦੇ ਕੁਲਪਤੀ ਡਾ. ਅਰਵਿੰਦ ਕੁਮਾਰ ਦੇ ਕਥਿਤ ਭ੍ਰਿਸ਼ਟਾਚਾਰ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਫਰਜ਼ੀ ਡਿਗਰੀ ਨੂੰ ਉਜਾਗਰ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ ਇਸ ਕਾਰਨ ਕੁਲਪਤੀ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ 'ਤੇ ਹਮਲਾ ਕਰਵਾਇਆ ਹੈ।

ਇਨ੍ਹਾਂ ਇਲਜ਼ਾਮਾਂ 'ਤੇ ਅਰਵਿੰਦ ਕੁਮਾਰ ਦਾ ਪੱਖ ਜਾਣ ਲਈ ਜਦੋਂ ਮੈਂ ਫ਼ੋਨ ਕੀਤਾ ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਮੋਤੀਹਾਰੀ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਹੋਣ ਦਾ ਹਵਾਲਾ ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਦੇ ਕੇ ਪ੍ਰਤੀਕਿਰਿਆ ਦੇਣ ਤੋਂ ਇਨਕਾਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।

ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ ਵਿਰੋਧੀ ਧਿਰ ਇਸ ਘਟਨਾ ਦੇ ਬਹਾਨੇ ਬਿਹਾਰ ਸਰਕਾਰ 'ਤੇ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਸਾਧ ਰਹੀ ਹੈ। ਬਿਹਾਰ ਵਿੱਚ ਵਿਰੋਧੀ ਧਿਰ ਦੇ ਆਗੂ ਤੇਜਸਵੀ ਯਾਦਵ ਨੇ ਟਵੀਟ ਕਰਕੇ ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਸਵਾਲ ਕੀਤਾ ਹੈ ਕਿ ਸੂਬੇ ਵਿੱਚ ਇਹ ਕੀ ਚੱਲ ਰਿਹਾ ਹੈ?

ਉੱਥੇ ਹੀ ਇਸ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਰਾਜ ਸਭਾ ਮੈਂਬਰ ਮਨੋਜ ਝਾਅ ਨੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ, ਗ੍ਰਹਿ ਮੰਤਰੀ ਅਕੇ ਮਨੁੱਖੀ ਸਰੋਤ ਮੰਤਰੀ ਨੂੰ ਚਿੱਠ ਲਿਖ ਕੇ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਨਿਰਪੱਖ਼ ਜਾਂਚ ਦੀ ਮੰਗ ਕੀਤੀ ਹੈ।

ਉਹ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ,''ਬੀਤੇ ਇੱਕ ਸਾਲ ਤੋਂ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਵਾਈਸ ਚਾਂਸਲਰ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਕਈ ਮੁੱਦਿਆਂ ਕਾਰਨ ਸਥਾਨਕ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਅਤੇ ਅਧਿਆਪਕ ਅੰਦੋਲਨ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ। ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕਿਸੇ ਫੇਸਬੁੱਕ ਪੋਸਟ ਨੂੰ ਬਹਾਨਾ ਬਣਾ ਕੇ ਇਹ ਜਾਨਲੇਵਾ ਹਮਲਾ ਕੀਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਹ ਆਪਣੇ ਆਪ ਵਿੱਚ ਸੰਕੇਤ ਹੈ ਕਿ 72 ਸਾਲ ਆਜ਼ਾਦੀ ਦੀ ਯਾਤਰਾ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕਈ ਅਸੀਂ ਇਸ ਮੁਕਾਮ 'ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਗਏ ਹਾਂ।''

ਬੀਤੇ ਦਿਨੀਂ ਭਾਰਤੀ ਕਮਿਊਨਿਸਟ ਪਾਰਟੀ (ਮਾਰਕਸਵਾਦੀ-ਲੈਨਿਨਵਾਦੀ) ਸਮੇਤ ਕਈ ਪਾਰਟੀਆਂ ਦੇ ਲੀਡਰਾਂ ਨੇ ਹਸਪਤਾਲ ਪਹੁੰਚ ਕੇ ਸੰਜੇ ਕੁਮਾਰ ਨਾਲ ਮੁਲਾਕਾਤ ਕੀਤੀ।

ਪਾਰਟੀ ਆਗੂਆਂ ਨੇ ਮੁਲਾਕਾਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਜਾਰੀ ਬਿਆਨ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਸ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਸਥਾਨਕ ਪੁਲਿਸ ਅਤੇ ਹਸਪਤਾਲ ਵੱਲੋਂ ਲਾਪਰਵਾਹੀ ਵਰਤੀ ਗਈ ਹੈ।

ਬਿਹਾਰ ਵਿੱਚ ਸੱਤਾ ਧਿਰ ਜੇਡੀਯੂ ਦੇ ਬੁਲਾਰੇ ਅਰਵਿੰਦ ਨਿਸ਼ਾਦ ਨੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਇਲਜ਼ਾਮਾਂ ਨੂੰ ਸਿਰੇ ਤੋਂ ਖਾਰਿਜ ਕੀਤਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ,''ਇਸ ਘਟਨਾ ਵਿੱਚ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਕਾਰਵਾਈ ਕਰਦੇ ਹੋਏ 1 ਮੁਲਜ਼ਮ ਨੂੰ ਗ੍ਰਿਫ਼ਤਾਰ ਕੀਤਾ ਹੈ ਅਤੇ 12 ਲੋਕਾਂ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਐਫਆਈਆਰ ਦਰਜ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਸਾਰੇ ਮੁਲਜ਼ਮਾਂ ਨੂੰ ਸਰਕਾਰ ਛੇਤੀ ਤੋਂ ਛੇਤੀ ਗ੍ਰਿਫ਼ਤਾਰ ਕਰੇਗੀ ਅਤੇ ਸਭ ਨੂੰ ਸਖ਼ਤ ਸਜ਼ਾ ਦਿੱਤੀ ਜਾਵੇਗੀ ਤਾਂ ਜੋ ਭਵਿੱਖ ਵਿੱਚ ਸਿੱਖਿਆ ਸੰਸਥਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਅਜਿਹੀ ਘਟਨਾ ਨਾ ਵਾਪਰ ਸਕੇ।''

ਸੰਜੇ ਕੁਮਾਰ ਮੁਤਾਬਕ ਕੁੱਟਮਾਰ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਲੋਕ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਅਸਤੀਫ਼ਾ ਦੇਣ ਅਤੇ ਇੱਥੋਂ ਜਾਣ ਗੱਲ ਕਹਿ ਰਹੇ ਸਨ।

ਆਲ ਇੰਡੀਆ ਸਟੂਡੈਂਟ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਵੱਲੋਂ ਇਸ ਘਟਨਾ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਦੋ ਦਿਨਾਂ ਦਾ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕਰਨ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਹੈ।

ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਮਹਾਤਮਾ ਗਾਂਧੀ ਕੇਂਦਰੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਮੋਤੀਹਾਰੀ ਦੇ ਸਿੱਖਿਅਕ ਸੰਘ ਨੇ ਸੰਜੇ ਕੁਮਾਰ 'ਤੇ ਹੋਏ ਜਾਨਲੇਵਾ ਹਮਲੇ ਦੀ ਨਿੰਦਾ ਕਰਦਿਆਂ ਆਪਣਾ ਬਿਆਨ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਸੀ।

ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ ਸੀ, "ਇੱਕ ਕਥਿਤ ਫੇਸਬੁੱਕ ਪੋਸਟ ਨੂੰ ਬਹਾਨਾ ਬਣਾ ਕੇ ਸਮਾਜ ਵਿਰੋਧੀ ਤੱਤਾਂ ਨੇ ਮੌਬ ਲਿੰਚਿੰਗ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਾਜ਼ਿਸ਼ ਦੇ ਤਹਿਤ ਡਾ. ਸੰਜੇ 'ਤੇ ਹਮਲਾ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਜ਼ਿੰਦਾ ਸਾੜਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ। ਇੱਕ ਅਧਿਆਪਕ ਨੂੰ ਸ਼ਰੇਆਮ ਮਾਰਨ ਤੇ ਸਾੜਨ ਦਾ ਤਾਂਡਵ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਚਾਂਸਲਰ ਅਧਿਆਪਕ ਨੂੰ ਦੇਖਣ ਵੀ ਨਹੀਂ ਆਉਂਦੇ।"

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਸੰਜੇ ਕੁਮਾਰ ਵੱਲੋਂ ਮੋਤੀਹਾਰੀ ਨਗਰ ਥਾਣੇ ਵਿੱਚ ਦਰਜ ਕਰਵਾਈ ਗਈ ਰਿਪੋਰਟ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਭੀੜ ਨੇ...


ਮਹਾਤਮਾ ਗਾਂਧੀ ਨੇ ਅੰਬੇਦਕਰ ਨਾਲ ਵਿਚਾਰਕ ਮਤਭੇਦ ਹੈਰਾਨੀ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾ ਨਹੀਂ ਹਨ

ਡਾਕਟਰ ਬੀ. ਆਰ ਅੰਬੇਡਕਰ ਦਾ ਬੀਬੀਸੀ ਨੂੰ ਦਿੱਤਾ ਇੱਕ ਇੰਟਰਵਿਊ ਪਿਛਲੇ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ ਚਰਚਾ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਇੰਟਰਨੈੱਟ ਕਾਰਨ ਇਹ ਇੰਟਰਵਿਊ ਸਾਰਿਆਂ ਦੀ ਪਹੁੰਚ ਵਿੱਚ ਆ ਗਿਆ ਸੀ।

ਡਾ. ਅੰਬੇਡਕਰ ਦੀਆਂ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਰਿਕਾਰਡਿੰਗ ਮਿਲਦੀਆਂ ਹਨ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਇਸ ਦੀ ਆਪਣੀ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ੀ ਅਹਿਮੀਅਤ ਹੈ। ਇਸ ਇੰਟਰਵਿਊ ਵਿੱਚ ਡਾ. ਅੰਬੇਡਕਰ ਨੇ ਗਾਂਧੀ ਬਾਰੇ ਕਈ ਤਲਖ਼ ਗੱਲਾਂ ਕੀਤੀਆਂ ਹਨ।

ਗਾਂਧੀ ਵਿਰੋਧੀਆਂ ਦੇ ਕੰਨਾਂ ਨੂੰ ਇਹ ਗੱਲਾਂ ਭਾਵੇਂ ਰਾਸ ਆਉਂਦੀਆਂ ਹੋਣ ਪਰ ਦੋਹਾਂ ਦੇ ਰਿਸ਼ਤਿਆਂ ਨੂੰ ਥੋੜ੍ਹਾ ਜਿਹਾ ਵੀ ਨਜ਼ਦੀਕੋਂ ਜਾਣਨ ਵਾਲੇ ਲਈ ਇਹ ਮਤਭੇਦ ਕੋਈ ਹੈਰਾਨੀਜਨਕ ਖੁਲਾਸਾ ਨਹੀਂ ਹਨ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਰਾਮਚੰਦ ਗੁਹਾ ਨੇ ਗਾਂਧੀ ਦੀ ਤਾਜ਼ਾ ਜੀਵਨੀ (Gandhi: The Years That Changed The World) ਵਿੱਚ ਇਸ ਇੰਟਰਵਿਊ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਲਾਈਨ ਦਾ ਹਵਾਲਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ, "ਉਨ੍ਹਾਂ (ਡਾ਼ ਅੰਬੇਡਕਰ) ਨੇ ਆਪਣੀਆਂ 1930 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਅਤੇ 1940 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਦੀਆਂ ਲਿਖਤਾਂ ਵਿੱਚ ਗਾਂਧੀ ਨੂੰ ਵਿਵਾਦਿਤ ਹਸਤੀ ਕਹਿ ਕੇ ਨਿੰਦਾ ਕੀਤੀ ਹੈ।" (ਪੰਨਾ, 908)

'ਗਾਂਧੀ ਅਜੇ ਵੀ ਜੀਵਤ ਹਨ'

ਡਾ਼ ਅੰਬੇਡਕਰ ਵੱਲੋਂ ਗਾਂਧੀ ਦੀ 63 ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਕੀਤੀ ਗਈ ਆਲੋਚਨਾ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਵਿਚਾਰ, ਇਤਿਹਾਸਤਕ ਦਾਅਵੇ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ। ਛੇ ਦਹਾਕਿਆਂ ਬਾ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਅਦ ਇਸ ਇੰਟਰਵਿਊ ਨੂੰ ਇਸ ਦੀ ਪੂਰੀ ਤਲਖ਼ੀ ਅਤੇ ਖਾਰਜ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਰਵੱਈਏ ਸਮੇਤ ਮੁੜ ਤੋਂ ਵਾਚਣਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ।

ਡਾ਼ ਅੰਬੇਡਕਰ ਮੁਤਾਬਕ, "ਗਾਂਧੀ ਭਾਰਤੀ ਇਤਿਹਾਸ ਦੇ ਇੱਕ ਅਧਿਆਏ ਸਨ ਨਾ ਕਿ ਯੁੱਗ-ਪੁਰਸ਼" ਅਤੇ ਕਾਂਗਰਸ ਵੱਲੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਯਾਦਗਾਰੀ ਦਿਨ ਮਨਾਉਂਦਿਆਂ ਹੋਇਆਂ ਦਿੱਤੇ 'ਹੁਲਾਰੇ' ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ "ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕਦੋਂ ਦਾ ਭੁਲਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੋਣਾ ਸੀ"।

ਗਾਂਧੀ ਕੋਈ ਯੁੱਗ-ਪੁਰਸ਼ ਸਨ ਜਾਂ ਨਹੀਂ ਇਸ ਸਵਾਲ ਦਾ ਕੋਈ ਅਜਿਹਾ ਸਟੀਕ ਜਵਾਬ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦਾ ਜਿਸ ਨਾਲ ਹਰ ਕੋਈ ਸਹਿਮਤ ਹੋਵੇ।

ਉਹ ਵੀ ਉਦੋਂ ਜਦੋਂ ਗਾਂਧੀ ਨੂੰ ਰੁਖ਼ਸਤ ਹੋਇਆਂ ਸੱਤ ਦਹਾਕੇ ਬੀਤ ਚੁੱਕੇ ਹਨ।

ਅੰਬੇਡਕਰ ਨੇ ਦਲਿਤਾਂ ਦੇ ਫੰਡ ਦਾ ਨਾਂ ਗਾਂਧੀ ਦੇ ਨਾਂ 'ਤੇ ਰੱਖਣ ਦਾ ਸੁਝਾਅ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ

ਜਿੱਥੇ ਤੱਕ ਕਾਂਗਰਸ ਵੱਲੋਂ 'ਹੁਲਾਰਾ' ਦੇਣ ਦੀ ਗੱਲ ਹੈ ਤਾਂ ਅਜਿਹੀਆਂ ਰਸਮਾਂ ਕਦੋਂ ਦੀਆਂ ਬੰਦ ਹੋ ਚੁੱਕੀਆਂ ਹਨ ਪਰ ਗਾਂਧੀ ਹਾਲੇ ਵੀ ਜੀਵਤ ਹਨ।

ਭਵਿੱਖ ਨੂੰ ਜਿੱਥੋਂ ਤੱਕ ਦੇਖਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਅਸੀਂ ਆਰਾਮ ਨਾਲ ਕਹਿ ਸਕਦੇ ਹਾਂ ਉਹ ਭਵਿੱਖ ਵਿੱਚ ਵੀ ਜੀਵਤ ਰਹਿਣਗੇ। (ਅਸੀਂ ਗਾਂਧੀ ਦੀ ਇੱਕ ਇਤਿਹਾਸਕ ਸ਼ਖਸ਼ੀਅਤ ਵਜੋਂ ਗੱਲ ਕਰ ਰਹੇ ਹਾਂ ਨਾ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਵਿਚਾਰ ਜਾਂ ਫਲਸਫੇ ਦੀ)

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:-

ਡਾ਼ ਅੰਬੇਡਕਰ ਨੇ ਕਿਹਾ ਸੀ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਗਾਂਧੀ ਨਾਲ ਮੁਲਾਕਾਤ ਹਮੇਸ਼ਾ "ਇੱਕ ਵਿਰੋਧੀ" ਵਜੋਂ ਹੀ ਹੋਈ ਇਸ ਲਈ ਉਹ ਹੋਰ ਕਿਸੇ ਵੀ ਵਿਅਕਤੀ ਨਾਲੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਵਧੇਰੇ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜਾਣਦੇ ਹਨ।"

ਜਦੋਂ ਅੰਬੇਡਕਰ ਨੇ ਗਾਂਧੀ ਦੇ ਆਸ਼ੀਰਵਾਦ ਦੀ ਗੱਲ ਕਹੀ

ਡਾ. ਅੰਬੇਡਕਰ ਨੇ ਕਿਹਾ ਸੀ ਕਿ ਜਿੱਥੇ ਦੂਸਰਿਆਂ ਨੇ ਗਾਂਧੀ ਨੂੰ ਮਹਾਤਮਾ ਵਜੋਂ ਦੇਖਿਆ ਉੱਥੇ ਹੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਗਾਂਧੀ ਨੂੰ ਇੱਕ ਇਨਸਾਨ ਵਜੋਂ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਅੰਦਰਲੇ ਇਨਸਾਨ ਨੂੰ ਦੇਖਿਆ ਹੈ।

ਇਹ ਨਜ਼ਰੀਆ ਡਾ਼ ਅੰਬੇਡਕਰ ਦੇ ਪੱਖੋਂ ਸਹੀ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਪਰ ਇਸ ਬਿਆਨ ਤੋਂ ਇਹ ਵੀ ਸਪਸ਼ਟ ਹੈ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਗਾਂਧੀ ਨੂੰ ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਨੁਕਤੇ, ਇੱਕ ਨਜ਼ਰੀਏ ਤੋਂ ਦੇਖਿਆ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਗਾਂਧੀ ਬਾਰੇ ਇੱਕ ਰਾਇ ਜੋ ਕਿ ਬਹੁਤੀ ਹਮਦਰਦੀ ਵਾਲੀ ਨਹੀਂ ਸੀ।

ਮਹਾਤਮਾ ਗਾਂਧੀ ਦੌਰਾਨ ਕਈ ਦਲਿਤ ਆਗੂ ਉੱਚੇ ਅਹੁਦਿਆਂ 'ਤੇ ਵੀ ਸਨ

ਅੰਬੇਡਕਰ ਦੇ ਗਾਂਧੀ ਬਾਰੇ ਰਵੱਈਏ ਵਿੱਚ ਕਦੇ-ਕਦੇ ਨਰਮੀ ਅਤੇ ਸਿਆਸੀ ਸ਼ਿਸ਼ਟਾਚਾਰ ਵੀ ਨਜ਼ਰ ਆਇਆ।

ਜਿਵੇਂ 5 ਸਤੰਬਰ 1954 ਨੂੰ ਅੰਬੇਡਕਰ ਨੇ ਨਮਕ ਉੱਪਰ ਲਾਏ ਟੈਕਸ ਦਾ ਨਾਮ ਗਾਂਧੀ ਨਿਧੀ ਰੱਖਣ ਦਾ ਸੁਝਾਅ ਦਿੱਤਾ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਦਲਿਤਾਂ ਦੀ ਭਲਾਈ ਉੱਪਰ ਖ਼ਰਚਿਆ ਜਾਵੇ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ, "ਮੇਰੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਗਾਂਧੀ ਜੀ ਲਈ ਸਤਿਕਾਰ ਹੈ। ਤੁਸੀਂ ਜਾਣਦੇ ਹੋ, ਭਾਵੇਂ ਕੁਝ ਵੀ ਹੋ ਜਾਵੇ, ਪਿਛੜੀ ਜਾਤੀ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਗਾਂਧੀ ਆਪਣੀ ਜਾਨ ਤੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਪਿਆਰੇ ਸਨ। ਇਸ ਲਈ ਉਹ ਸਵਰਗ 'ਚੋਂ ਵੀ ਅਸ਼ੀਰਵਾਦ ਦੇਣਗੇ।"

(ਮੂਲ ਕਿਤਾਬ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵਿੱਚ ਹੈ। ਮੈਂ ਗੁਜਰਾਤੀ ਤਰਜਮਾਂ ਪੜ੍ਹ ਰਿਹਾ ਹਾਂ ਅਤੇ ਇਹ ਹਿੱਸਾ ਗੁਜਰਾਤੀ ਤਰਜਮੇਂ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਨਜ਼ਦੀਕ ਹੈ। ਐਡੀਸ਼ਨ 2001, ਸਫ਼ਾ-540)

ਦਲਿਤਾਂ ਦੇ ਫੰਡ ਦਾ ਨਾਂ...


ਮਹਾਰਸ਼ਟਰ ਦੇ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਉੱਧਵ ਠਾਕਰੇ ਨੇ ਸੂਬੇ ਵਿੱਚ ਕੋਰੋਨਾਵਾਇਰਸ ਕਾਰਨ ਗੰਭੀਰ ਹਾਲਾਤ ਹੋਣ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਹੈ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਵਿੱਚ ਕੋਰੋਨਾ ਕੰਟਰੋਲ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ। ਹਾਲਾਤ ਬਹੁਤ ਡਰਾਉਣੇ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ 14 ਅਪ੍ਰੈਲ ਰਾਤ 8 ਵਜੇ ਤੋਂ ਪੂਰੇ ਸੂਬੇ ਵਿਚ ਧਾਰਾ 144 ਲਾਗੂ ਕਰਨ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਪਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਮੈਂ ਇਸ ਨੂੰ ਲੌਕਡਾਊਨ ਨਹੀਂ ਕਹਾਂਗਾ।

End of Twitter post, 1

ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਉਧਵ ਠਾਕਰੇ ਨੇ ਆਪਣੇ ਅਧਿਕਾਰਤ ਫੇਸਬੁੱਕ ਪੇਜ਼ ਉੱਤੇ ਰਾਤੀਂ 8.30 ਵਜੇ ਲਾਇਵ ਹੋਕੇ ਸੂਬੇ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਨ ਕੀਤਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸੰਬੋਧਨ ਦੇ ਕੁਝ ਅੰਸ਼:

ਭਾਰਤ 'ਚ ਐਮਰਜੈਂਸੀ ਵਰਤੋਂ ਲਈ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਟੀਕੇ ਨੂੰ ਮਿਲੇਗੀ ਮਨਜ਼ੂਰੀ

ਭਾਰਤ ਦੀ ਕੇਂਦਰ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਵਿਦੇਸ਼ ਵਿਚ ਬਣੀ ਕੋਵਿਡ -19 ਵੈਕਸੀਨ ਨੂੰ ਐਂਮਰਜੈਂਸੀ ਵਰਤੋਂ ਲਈ ਮੰਨਜੂਰੀ ਦੇਣ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਤੇਜ਼ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਹੈ। ਇਹ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵੈਕਸੀਨਜ਼ ਲਈ ਅਪਣਾਈ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ ਜਿਸ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਵਿਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿਚ ਐਮਰਜੈਂਸੀ ਵੇਲੇ ਲੋੜ ਪੈਣ ਉੱਤੇ ਕੀਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ।

ਕੇਂਦਰੀ ਸਿਹਤ ਮੰਤਰਾਲੇ ਨੇ ਇਸ ਫ਼ੈਸਲੇ ਦਾ ਮਕਸਦ ਕੋਰੋਨਾ ਵੈਕਸੀਨ ਮੁਹਿੰਮ ਵਿਚ ਟੀਕਿਆਂ ਦਾ ਵਿਕਲਪ ਤੇ ਗਿਣਤੀ ਵਧਾਉਣਾ ਦੱਸਿਆ ਹੈ।

ਕੇਂਦਰੀ ਸਿਹਤ ਮੰਤਰਾਲੇ ਨੇ ਇਸ ਫ਼ੈਸਲੇ ਦਾ ਮਕਸਦ ਕੋਰੋਨਾ ਵੈਕਸੀਨ ਮੁਹਿੰਮ ਵਿਚ ਟੀਕਿਆਂ ਦਾ ਵਿਕਲਪ ਤੇ ਗਿਣਤੀ ਵਧਾਉ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਣਾ ਦੱਸਿਆ ਹੈ।

ਮੰਤਰਾਲੇ ਨੇ ਇੱਕ ਬਿਆਨ ਜਾਰੀ ਕਰਕੇ ਕਿਹਾ ਹੈ, ''ਭਾਰਤ ਨੇ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਸਾਇੰਟਫਿਕ ਐਡਵਾਈਜ਼ਰ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਿਚ ਇੱਕ ਟਾਸਕ ਫੋਰਸ ਦਾ ਗਠਨ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਜੋ ਵੈਕਸੀਨ ਉਤਪਾਦਾਂ ਦੀ ਖੋਜ ਤੇ ਵਿਕਾਸ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਕੋਵਿਡ ਵੈਕਸੀਨ ਦੀ ਲਾਂਚਿੰਦ ਜੇ ਲਈ ਅਗਸਤ 2020 ਵਿਚ ਨੀਤੀ ਆਯੋਗ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਿਚ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਕਮੇਟੀ ਵੀ ਬਣਾਈ ਗਈ ਸੀ।"

ਸਰਕਾਰ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਭਾਰਤ ਪਹਿਲਾ ਦੇਸ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਦੇਸ਼ ਵਿਚ ਬਣੇ ਦੋ ਵੈਕਸੀਨ ਟੀਕੇ ਘਰੇਲੂ ਟੀਕਾਕਰਨ ਮੁਹਿੰਮ ਵਿਚ ਉਪਲੱਬਧ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਇਸੇ ਰਣਨੀਤੀ ਕਾਰਨ ਸੰਭਵ ਹੋ ਸਕਿਆ ਹੈ।

ਮਹਾਂਮਾਰੀ ਛੇਤੀ ਖ਼ਤਮ ਹੋਣ ਵਾਲੀ ਨਹੀਂ ਹੈ-WHO

ਵਿਸ਼ਵ ਸਿਹਤ ਸੰਗਠਨ ਮੁਖੀ ਟ੍ਰੇਡੌਸ ਐਡਹਾਨਮ ਗੀਬ੍ਰਿਐੱਸੁਸ ਨੇ ਚੇਤਾਵਨੀ ਦਿੱਤੀ ਹੈ ਕਿ ਜਨਤਕ ਸਿਹਤ ਲਈ ਕੁਝ ਮਹੀਨਿਆਂ ਵਿੱਚ ਕੋਰੋਨਾ ਮਹਾਂਮਾਰੀ ਉੱਤੇ ਕਾਬੂ ਤਾਂ ਪਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਪਰ ਇਹ ਵਾਇਰਸ ਹੁਣ ਜਾਣ ਵਾਲਾ ਨਹੀਂ ਹੈ।"

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਭਾਵੇਂ ਹੀ ਹੁਣ ਤੱਕ ਗਲੋਬਲ ਪੱਧਰ ਉੱਤੇ ਕੋਰੋਨਾ ਵੈਕਸੀਨ ਦੇ 78 ਕਰੋੜ ਡੋਜ਼ ਲੱਗ ਚੁੱਕੇ ਹਨ ਪਰ ਇਹ ਮਹਾਂਮਾਰੀ ਹੁਣ ਵੀ ਖ਼ਤਮ ਹੋਣ ਤੋਂ ਦੂਰ ਹੈ।

ਵਿਸ਼ਵ ਸਿਹਤ ਸੰਗਠਨ ਨੇ ਮੁਖੀ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਜਨਵਰੀ ਤੇ ਫਰਵਰੀ ਵਿੱਚ ਲਗਾਤਾਰ 6 ਮਹੀਨੇ ਤੱਕ ਕੋਰੋਨਾ ਦੇ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਕਮੀ ਆਉਂਦੀ ਰਹੀ ਪਰ ਪਿਛਲੇ ਹਫ਼ਤੇ ਤੋਂ ਮਾਮਲੇ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਵਧ ਰਹੇ ਹਨ ਅਤੇ ਬੀਤੇ ਚਾਰ ਹਫ਼ਤਿਆਂ ਤੋਂ ਮੌਤਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵੀ ਕਾਫੀ ਵਧ ਗਈ ਹੈ।"

"ਬੀਤੇ  ਹਫ਼ਤੇ ਕੋਰੋਨਾ ਦੇ ਰਿਕਾਰਡ ਮਾਮਲੇ ਦਰਜ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ।"

ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਵੀ ਕੀ ਹਾਲਾਤ ਹਨ?

ਖ਼ਬਰ ਏਜੰਸੀ ਏਐੱਨਆਈ ਮੁਤਾਬਕ ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਦੇ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਕ ਦੇ ਸਲਾਹਕਾਰ ਮਨੋਜ ਪਰੀਦਾ ਨੇ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਜੇ ਮਾਮਲੇ ਕੋਰੋਨਾਵਾਇਰਸ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਵਧਦੇ ਰਹੇ ਤਾਂ ਲੌਕਡਾਊਨ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਨੂੰ ਨਕਾਰਿਆ ਨਹੀਂ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਹੈ, “ਇੱਕ ਬਿੰਦੂ 'ਤੇ ਆ ਕੇ ਅਸੀਂ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਦੇ ਮਾਮਲਿਆਂ ਨੂੰ ਘਟਾ ਕੇ 20 ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ, ਜੋ ਹੁਣ ਵਧ ਕੇ 350-400 ਹੋ ਗਏ ਹਨ।”

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਮੁੱਖ ਤੌਰ ਇਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਟੈਸਟਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਕਾਰਨ ਹੈ ਜੋ ਸਾਡੇ ਵੱਲੋਂ ਪ੍ਰਬੰਧ ਕੀਤੇ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ। ਹੁਣ ਤੱਕ, ਅਸੀਂ 12 ਲੱਖ ਆਬਾਦੀ ਵਿੱਚੋਂ 3 ਲੱਖ ਦਾ ਟੈਸਟ ਕਰ ਚੁੱਕੇ ਹਾਂ।"

"ਜੇਕਰ ਹਾਲਾਤ ਬੇਹੱਦ ਗੰਭੀਰ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਕੋਵਿਡ ਕੇਸਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਕਾਫੀ ਵਧ ਗਈ ਹੈ, ਅਜਿਹੇ ਵਿੱਚ ਇਸ ਲੌਕਡਾਊਨ ਦੇ ਬਦਲ ਨੂੰ ਖਾਰਜ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ।"

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ-

ਬੀਤੇ 24 ਘੰਟਿਆਂ 'ਚ ਕੋਰੋਨਾ ਲਾਗ ਦੇ 1,61,736 ਮਾਮਲੇ, 879 ਮੌਤਾਂ

ਕੇਂਦਰੀ ਸਿਹਤ ਮੰਤਰਾਲੇ ਵੱਲੋਂ ਜਾਰੀ ਤਾਜ਼ਾ ਅੰਕੜਿਆਂ ਮੁਤਾਬਕ ਬੀਤੇ 24 ਘੰਟਿਆਂ 'ਚ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਕੋਰੋਨਾ ਲਾਗ 1,61,736 ਮਾਮਲੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆਏ ਹਨ, ਜਦ ਕਿ 879 ਮੌਤਾਂ ਹੋਈਆਂ ਹਨ।

ਮੰਤਰਾਲੇ ਨੇ ਬੀਤੇ 24 ਘੰਟਿਆਂ ਵਿੱਚ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਐਕਟਿਵ ਮਾਮਲਿਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ 63,689 ਹੋ ਗਈ ਹੈ।

ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਕੁੱਲ ਲਾਗ ਦਾ ਅੰਕੜਾ...


ਮਹਾਰਾਜਾ ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ ਦੇ ਖ਼ਾਲਸਾ ਰਾਜ ਦੀਆਂ ਨਿਸ਼ਾਨੀਆਂ ਨੂੰ ਸੰਭਾਲਣ ਵਿੱਚ ਸਿੱਖ ਸੰਗਠਨਾਂ ਜਾਂ ਸਰਕਾਰਾਂ ਨੇ ਕੋਈ ਖ਼ਾਸ ਯਤਨ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ-

ਰੋਪੜ ਦੇ ਸਤਲੁਜ ਦਰਿਆ ਦਾ ਕਿਨਾਰਾ ਮਹਾਰਾਜਾ ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ ਦੀਆਂ ਇਤਿਹਾਸਕ ਯਾਦਗਾਰਾਂ ਨੂੰ ਸਮੋਈ ਤਾਂ ਬੈਠਾ ਹੈ ਪਰ ਇਹ ਸੰਭਾਲ ਪੱਖੋਂ ਬਹੁਤ ਖ਼ਸਤਾ ਹਾਲ ਵਿੱਚ ਹਨ।

ਇਤਿਹਾਸਕ ਵੇਰਵਿਆਂ ਮੁਤਾਬਕ ਸਤਲੁਜ ਦਰਿਆ ਦੇ ਕੰਢੇ ਪਿੱਪਲ ਦੇ ਦਰੱਖ਼ਤ ਹੇਠ 26 ਅਕਤੂਬਰ 1831 ਨੂੰ ਮਹਾਰਾਜਾ ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ ਨੇ ਉਸ ਵੇਲੇ ਦੇ ਭਾਰਤ ਦੇ ਗਵਰਨਰ ਜਨਰਲ ਲਾਰਡ ਵਿਲੀਅਮ ਬੈਟਿਨਕ ਨਾਲ ਇਤਿਹਾਸਕ ਸੰਧੀ ਉੱਤੇ ਹਸਤਾਖ਼ਰ ਕੀਤੇ ਸਨ।

ਉਸ ਸਮੇਂ ਮਹਾਰਾਜਾ ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ ਦਰਿਆ ਪਾਰ ਕਰ ਕੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ ਹਕੂਮਤ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਆਏ ਅਤੇ ਦਰਿਆ ਦੇ ਦੂਜੇ ਕੰਢੇ ਉੱਤੇ ਸ਼ਿਵਾਲਿਕ ਦੀ ਪਹਾੜੀ ਉੱਤੇ ਇੱਕ ਅਸ਼ਟ ਧਾਤੂ ਦਾ ਨਿਸ਼ਾਨ-ਏ-ਖ਼ਾਲਸਾ ਸਥਾਪਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਮਹਾਰਾਜਾ ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ ਦੇ ਰਾਜ ਦੇ ਪਤਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹੋਰ ਨਿਸ਼ਾਨੀਆਂ ਤਾਂ ਖ਼ਤਮ ਹੋ ਗਈਆਂ ਪਰ ਅਸ਼ਟ ਧਾਤੂ ਦਾ ਨਿਸ਼ਾਨ ਉੱਥੇ ਹੀ ਲੱਗਿਆ ਰਿਹਾ, ਜਿਸ ਦੀ ਸੰਭਾਲ ਨਾ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਉੱਥੋਂ ਗ਼ਾਇਬ ਹੋ ਗਿਆ।

ਸਥਾਨਕ ਪੱਤਰਕਾਰ ਸਰਬਜੀਤ ਸਿੰਘ ਮੁਤਾਬਕ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਕੁਝ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਮਿਲ ਕੇ ਪੰਜਾਬ ਹੈਰੀਟੇਜ ਫਾਊਡੇਸ਼ਨ ਅਤੇ ਵਾਤਾਵਰਨ ਸੁਸਾਇਟੀ ਵੱਲੋਂ ਇਸ ਮੁੱਦੇ ਨੂੰ ਸਰਕਾਰ ਕੋਲ ਚੁੱਕਿਆ ਪਰ ਇਸ 'ਤੇ ਕੁਝ ਵੀ ਨਹੀਂ ਹੋਇਆ। ਸਿਰਫ਼ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਅਸ਼ਟ ਧਾ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਤੂ ਦੇ ਖੰਡੇ ਦੀ ਥਾਂ ਲੋਹੇ ਦਾ ਨਿਸ਼ਾਨ ਸਾਹਿਬ ਉਸ ਪਹਾੜੀ ਉੱਤੇ ਸਥਾਪਤ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।

ਇਸ ਸੁਸਾਇਟੀ ਵੱਲੋਂ ਤਤਕਾਲੀ ਕੇਂਦਰੀ ਕੈਬਨਿਟ ਮੰਤਰੀ ਸੁਖਦੇਵ ਸਿੰਘ ਢੀਂਡਸਾ ਕੋਲੋਂ 19 ਅਕਤੂਬਰ 2001 ਨੂੰ ਉਪਰੋਕਤ ਪਹਾੜੀ ਨੂੰ ਵਿਰਾਸਤੀ ਪਹਾੜੀ ਐਲਾਨ ਕਰਵਾ ਕੇ ਮਹਾਰਾਜਾ ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ ਹੈਰੀਟੇਜ ਹਿੱਲ ਪਾਰਕ ਬਣਾਉਣ ਦਾ ਨੀਂਹ ਪੱਥਰ ਰਖਵਾਇਆ ਜੋ 18 ਸਾਲ ਬਾਅਦ ਵੀ ਅਧੂਰਾ ਹੈ।

ਉਸ ਪਹਾੜੀ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਣ ਲਈ ਕੋਈ ਰਸਤਾ ਵੀ ਨਹੀਂ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਇਸ ਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਇੱਕ ਨਿੱਜੀ ਕੰਪਨੀ ਨੇ ਕਬਜ਼ਾ ਕੀਤਾ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਭਾਵੇਂ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਵਿਰੋਧ ਕਰ ਕੇ ਇਸ ਪਹਾੜੀ ਦਾ ਕੁਝ ਹਿੱਸਾ ਬਚਾ ਲਿਆ ਗਿਆ ਪਰ ਇੱਥੋਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਣ ਲਈ ਸੈਲਾਨੀਆਂ ਨੂੰ ਉਸ ਨਿੱਜੀ ਕੰਪਨੀ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਛੱਤਰੀ ਦੇ ਹੇਠ ਹੀ ਜਾਣਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ।

ਇੱਥੇ ਸਥਾਪਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਪੱਥਰਾਂ ਉੱਤੇ ਇਸ ਥਾਂ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸਕ ਮਹੱਤਵ ਨੂੰ ਦੱਸਦਿਆਂ ਲਿਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਥਾਂ ਭਾਰਤ ਦੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਦੇ ਘੁਲਾਟੀਆਂ ਅਤੇ ਪੰਜਾਬੀਆਂ ਲਈ ਪ੍ਰੇਰਨਾ ਦਾ ਸਰੋਤ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇੱਥੇ ਕਿਸੇ ਅਣਪਛਾਤੇ ਕਵੀ ਦੀਆਂ ਇਹ ਸਤਰਾਂ ਲਿਖੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਹਨ:

"ਯਹਿ ਨਿਸ਼ਾਨੀ ਹੈ ਕਿਸੇ ਪੰਜਾਬ ਕੇ ਦਿਲਦਾਰ ਕੀ ਵਤਨ ਪੇ ਲੁਟੇ ਹੋਏ ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ ਸਿਰਦਾਰ ਕੀ"

(ਇਹ ਰਿਪੋਰਟ ਜੂਨ 2018 ਵਿਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ )

ਇਹ ਵੀਡੀਓਜ਼ ਵੀ ਦੇਖੋ:

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM, TWITTERਅਤੇ YouTube 'ਤੇ ਜੁੜੋ।)


ਮਹਾਰਾਜਾ ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ ਦੇ ਛੋਟੇ ਪੁੱਤਰ ਦਲੀਪ ਸਿੰਘ ਸਿੱਖ ਰਾਜ ਦੇ ਆਖ਼ਰੀ ਮਹਾਰਾਜਾ ਸਨ

ਖ਼ਬਰ ਏਜੰਸੀ ਪੀਟੀਆਈ ਮੁਤਾਬ਼ਕ, ਮਹਿਲ ਦੀ ਵਿਕਰੀ ਲਈ ਕੀਮਤ 1.55 ਕਰੋੜ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਪੌਂਡ ਰੱਖੀ ਗਈ ਹੈ। ਮਹਾਰਾਜਾ ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ ਦੇ ਛੋਟੇ ਪੁੱਤਰ ਦਲੀਪ ਸਿੰਘ ਸਿੱਖ ਰਾਜ ਦੇ ਆਖ਼ਰੀ ਮਹਾਰਾਜਾ ਸਨ।

ਦਲੀਪ ਸਿੰਘ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਪ੍ਰਿੰਸ ਵਿਕਟਰ ਦੇ ਵਿਆਹ ਮਗਰੋਂ ਸਥਾਨਕ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਨੇ ਇਹ ਆਲੀਸ਼ਾਨ ਮਹਿਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਅਲਾਟ ਕੀਤਾ ਸੀ।

ਪੰਜਾਬ ਦੀ ਹਕੂਮਤ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਰਾਜ ਅਧੀਨ ਆਉਣ ਮਗਰੋਂ ਦਲੀਪ ਸਿੰਘ ਨੂੰ ਇੰਗਲੈਂਡ 'ਚ ਜਲਾਵਤਨੀ ਦਾ ਜੀਵਨ ਬਤੀਤ ਕਰਨਾ ਪਿਆ ਸੀ। ਦਲੀਪ ਸਿੰਘ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਵਿਕਟਰ ਦਾ 1866 'ਚ ਲੰਡਨ 'ਚ ਜਨਮ ਹੋਇਆ ਸੀ ਅਤੇ ਮਹਾਰਾਣੀ ਵਿਕਟੋਰੀਆ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਛੱਤਰ ਛਾਇਆ ਹੇਠ ਲੈ ਲਿਆ ਸੀ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ

ਮਹਿਲ ਦੀ ਵਿਕਰੀ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧ ਕਰ ਰਹੇ ਬਿਊਸ਼ੈਪ ਅਸਟੇਟ ਦੇ ਐੱਮਡੀ ਜੈਰੇਮੀ ਗੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਲਾਹੌਰ ਦੇ ਜਲਾਵਤਨ ਸਾਬਕਾ ਸ਼ਹਿਜ਼ਾਦੇ ਦਾ 5613 ਸਕੁਏਅਰ ਫੁੱਟ ਦਾ ਮਹਿਲ ਖੁੱਲ੍ਹਾ-ਡੁੱਲਾ ਹੈ, ਉੱਚੀਆ ਕੰਧਾ ਹਨ ਅਤੇ ਇਸ ਦੇ ਪਿੱਛੇ 52 ਫੁੱਟ ਦਾ ਬਾਗ ਹੈ।

ਦਾਊਦ ਇਬਰਾਹੀਮ

ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦਾਊਦ ਦੇ ਕਰਾਚੀ ਹੋਣ ਵਾਲੀ ਗੱਲ ਤੋਂ ਮੁਕਰਿਆ

ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਨੇ ਦਾਊਦ ਇਬਰਾਹੀਮ ਅਤੇ ਹੋਰ ਦੋ ਅੱਤਵਾਦੀਆਂ ਦੇ ਕਰਾਚੀ ਹੋਣ ਦੀ ਗੱਲ ਹੁਣ ਨਕਾਰ ਦਿੱਤੀ ਹੈ।

ਦ ਹਿੰਦੂ ਮੁਤਾਬ਼ਕ, ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਵਿਦੇਸ਼ ਮੰਤਰਾਲੇ ਨੇ ਇਕ ਬਿਆਨ ਵਿਚ ਕਿਹਾ ਹੈ, "ਭਾਰਤੀ ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਮੀਡੀਆ ਦੇ ਕੁਝ ਹਿੱਸੇ ਵਲੋਂ ਦਾਊਦ ਦੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿਚ ਹੋਣ ਦੀ ਗੱਲ ਗਲ਼ਤ ਹੈ। ਸਾਡੇ ਵਲੋਂ ਅਜਿਹਾ ਕੋਈ ਵੀ ਬਿਆਨ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।

ਇੱਕ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ ਬੀਤੇ ਦਿਨੀ ਸੁਰਖ਼ੀਆਂ ਵਿੱਚ ਆਇਆ ਸੀ। ਇਸ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ ਅਨੁਸਾਰ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਨੇ ਦਾਊਦ ਇਬਰਾਹੀਮ ਸਣੇ ਭਾਰਤ ਵਿਚ ਹੋਏ 26/11 ਦੇ ਅੱਤਵਾਦੀ ਹਮਲਿਆਂ ਲਈ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰ ਸਮਝੇ ਜਾਂਦੇ ਸੰਗਠਨ ਲਸ਼ਕਰ-ਏ-ਤਾਇਬਾ ਦੇ ਆਪਰੇਸ਼ਨ ਮੁਖੀ ਜ਼ਕੀ-ਉਰ-ਰਹਿਮਾਨ ਅਤੇ ਕੁਝ ਹੋਰ ਤਾਲੀਬਾਨੀ ਆਗੂਆਂ ਨੂੰ ਅੱਤਵਾਦੀਆਂ ਦੀ ਸੂਚੀ ਵਿਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕਰ ਲਿਆ ਹੈ।

ਪਰ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਵਿਦੇਸ਼ ਮੰਤਰਾਲੇ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਨਹੀਂ ਹੈ ਜਦੋਂ ਅਜਿਹੀ ਲਿਸਟ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੋਵੇ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ, "ਅਸੀਂ ਹਰ ਸਾਲ ਇਹ ਲਿਸਟ ਜਾਰੀ ਕਰਦੇ ਹਾਂ। 2019 'ਚ ਵੀ ਅਸੀਂ ਇਕ ਲਿਸਟ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀ ਸੀ।"

ਸਿਰਫ਼ ਪਿਛਲੇ ਹਫ਼ਤੇ (14 ਅਗਸਤ ਤੋਂ 21 ਅਗਸਤ) ਦੌਰਾਨ ਹੀ 7 ਲੱਖ ਤੋਂ ਵੱਧ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਨੌਕਰੀ ਲਈ ਅਪਲਾਈ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਪਰ ਨੌਕਰੀ ਮਹਿਜ਼ 691 ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਹੀ ਮਿਲ ਸਕੀ ਹੈ।

40 ਦਿਨਾਂ 'ਚ 69 ਲੱਖ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਸਰਕਾਰ ਵਲੋਂ ਲਾਂਚ ਕੀਤੇ ਜੌਬ ਪੋਰਟਲ 'ਚ ਕੀਤਾ ਰਜਿਸਟਰ

11 ਜੁਲਾਈ ਨੂੰ ਪ੍ਰਧਾਨਮੰਤਰੀ ਨਰਿੰਦਰ ਮੋਦੀ ਵਲੋਂ ਸਰਕਾਰ ਜੌਬ ਪੋਰਟਲ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਮਹਿਜ਼ 40 ਦਿਨਾਂ 'ਚ 69 ਲੱਖ ਤੋਂ ਵੀ ਵੱਧ ਲੋਕਾਂ ਵਲੋਂ ਰਜਿਸਟ੍ਰੇਸ਼ਨ ਕਰਵਾਈ ਗਈ ਹੈ।

ਦ ਐਕਸਪ੍ਰੈਸ ਅਖ਼ਬਾਰ ਮੁਤਾਬ਼ਕ, ਇਸ ਪੋਰਟਲ ਰਾਹੀਂ ਨੌਕਰੀ ਮਿਲਣ ਵਾਲਿਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਬਹੁਤ ਹੀ ਘੱਟ ਹੈ।

ਸਿਰਫ਼ ਪਿਛਲੇ ਹਫ਼ਤੇ (14 ਅਗਸਤ ਤੋਂ 21 ਅਗਸਤ) ਦੌਰਾਨ ਹੀ 7 ਲੱਖ ਤੋਂ ਵੱਧ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਨੌਕਰੀ ਲਈ ਅਪਲਾਈ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਪਰ ਨੌਕਰੀ ਮਹਿਜ਼ 691 ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਹੀ ਮਿਲ ਸਕੀ ਹੈ।

ਹੁਨਰ ਵਿਕਾਸ ਅਤੇ ਉੱਦਮ ਮੰਤਰਾਲੇ ਵਲੋਂ ਪੋਰਟਲ 'ਤੇ ਇਕੱਤਰ ਕੀਤੇ ਅੰਕੜਿਆਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਨੌਕਰੀ ਲੱਭਣ ਵਾਲੇ 3.7 ਲੱਖ ਉਮੀਦਵਾਰਾਂ ਵਿਚੋਂ ਸਿਰਫ 2 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਨੂੰ ਹੀ ਅਸਲ ਵਿਚ ਨੌਕਰੀ ਮਿਲ ਸਕੀ ਹੈ। ਰਜਿਸਟਰ ਕਰਵਾਉਣ ਵਾਲੇ 69 ਲੱਖ ਵਿਚੋਂ 1.49 ਲੱਖ ਪ੍ਰਵਾਸੀ ਮਜ਼ਦੂਰਾਂ ਨੇ ਨੌਕਰੀਆਂ ਲਈ ਅਪਲਾਈ ਕੀਤਾ ਹੈ ਪਰ ਮਹਿਜ਼ 7700 ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਹੀ ਨੌਕਰੀ ਮਿਲੀ ਸਕੀ ਹੈ।

ਇਸ ਪੋਰਟਲ ਵਿਚ ਇਲੇਕਟ੍ਰੀਸ਼ਨ, ਫੀਲਡ ਟੈਕਨੀਸ਼ਿਅਨ, ਦਰਜ਼ੀ, ਮਸ਼ੀਨ ਔਪਰੇਟਰਜ਼, ਕੁਰੀਅਰ ਡਿਲੀਵਰੀ, ਨਰਸ, ਆਦਿ ਲੋਕਾਂ ਵਲੋਂ ਅਪਲਾਈ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।

ਸੁਖਬੀਰ ਬਾਦਲ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਹੜ੍ਹਾਂ ਕਾਰਨ ਬਰਬਾਦ ਹੋਏ ਘਰਾਂ ਦਾ ਮੁਆਵਜ਼ਾ ਵੀ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ

ਅਬੋਹਰ ਦੇ ਪਿੰਡਾਂ 'ਚ ਹੋਏ ਨੁਕਸਾਨ ਦੀ ਗਿਰਦਾਵਰੀ ਕਰੇ ਕੈਪਟਨ ਸਰਕਾਰ - ਸੁਖਬੀਰ

ਅਕਾਲੀ ਦਲ ਪ੍ਰਧਾਨ ਸੁਖਬੀਰ ਬਾਦਲ ਨੇ ਅਬੋਹਰ ਦੇ ਦਰਜਨਾਂ ਪਿੰਡਾਂ 'ਚ ਖ਼ਰੀਫ਼ ਫਸਲਾਂ ਦੇ ਹੋਏ ਨੁਕਸਾਨ ਨੂੰ ਲੈਕੇ ਗਿਰਦਾਵਰੀ ਕਰਵਾਉਣ ਲਈ ਕਿਹਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਫ਼ਸਲਾਂ ਦੇ ਮੁਆਵਜ਼ੇ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਨੰ ਵੀ ਵਧਾਉਣ ਲਈ ਕਿਹਾ ਹੈ।

ਇੰਡੀਅਨ ਐਕਸਪ੍ਰੈਸ ਅਖ਼ਬਾਰ ਮੁਤਾਬ਼ਕ, ਸੁਖਬੀਰ ਬਾਦਲ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਹੜ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਾਣੀ ਕਾਰਨ ਖੜੀਆਂ ਫਸਲਾਂ...


ਮਹਾਰਾਜਾ ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ ਨੇ ਕਈ ਸਿਆਸੀ ਤੇ ਪ੍ਰੇਮ ਵਿਆਹ ਵੀ ਕਰਵਾਏ

ਇਸੇ 18ਵੀਂ ਸਦੀ ਵਿੱਚ ਸਰਬੱਤ ਖ਼ਾਲਸਾ ਸੰਸਦ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਿੱਖਾਂ ਦਾ ਅਕਾਲ ਤਖ਼ਤ, ਹਰਿਮੰਦਰ ਸਾਹਿਬ, ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਵਿੱਚ ਹਰ ਦੋ ਸਾਲ ਬਾਅਦ ਹੋਣ ਵਾਲਾ ਇੱਕ ਇਕੱਠ ਸੀ, ਜਿੱਥੇ ਸਿੱਖਾਂ ਨੂੰ ਆਉਣ ਵਾਲੀ ਕਿਸੇ ਵੀ ਪਰੇਸ਼ਾਨੀ ਦਾ ਹੱਲ ਲੱਭਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ।

ਸਰਬੱਤ ਖ਼ਾਲਸਾ ਦੇ ਹੀ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਤਹਿਤ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਸਿੱਖਾਂ ਦੇ 12 ਖੇਤਰ ਜਾਂ ਮਿਸਲਾਂ ਸਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਪੰਜ ਜ਼ਿਆਦਾ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਸਨ।

ਸ਼ੁਕਰਚਕੀਆ ਰਾਵੀ ਅਤੇ ਚੇਨਾਬ ਵਿਚਕਾਰ ਫੈਲਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਗੁੱਜਰਾਂ ਵਾਲਾ ਇਸਦੇ ਕੇਂਦਰ ਵਿੱਚ ਸੀ। ਇਸੇ ਖੇਤਰ ਤੋਂ ਅਫ਼ਗਾਨ ਹਮਲਾ ਕਰਦੇ ਸਨ। ਲਾਹੌਰ ਅਤੇ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਜ਼ਿਆਦਾ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਭੰਗੀ ਮਿਸਲ ਕੋਲ ਸਨ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ-

ਪੂਰਬ ਵਿੱਚ ਮਾਝਾ (ਫਤਿਹਗੜ੍ਹ ਚੂੜੀਆਂ, ਬਟਾਲਾ ਅਤੇ ਗੁਰਦਾਸਪੁਰ) ਕਨ੍ਹੱਈਆ ਮਿਸਲ ਦੇ ਖੇਤਰ ਸਨ। ਨਕਈ ਕੁਸੂਰ ਦੇ ਆਮ ਖੇਤਰ ਦੇ ਸ਼ਾਸਕ ਸਨ।

ਰਾਮਗੜ੍ਹੀਆ, ਆਹਲੂਵਾਲੀਆ ਅਤੇ ਸਿੰਘਪੁਰੀਆ ਮਿਸਲਾਂ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਦੋਆਬਾ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਸਨ।

10 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੀ ਜੰਗ

ਸ਼ੁਕਰਚਕੀਆ ਮਿਸਲ ਦੇ ਮੁਖੀ ਮਹਾਂ ਸਿੰਘ ਅਤੇ ਰਾਜ ਕੌਰ ਦੇ 1780 ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਏ ਬੇਟੇ ਨੂੰ ਬੁੱਧ ਸਿੰਘ ਨਾਮ ਮਿਲਿਆ।

ਬਚਪਨ ਵਿੱਚ ਹੀ ਚੇਚਕ ਨੇ ਖੱਬੀ ਅੱਖ ਦੀ ਰੌਸ਼ਨੀ ਖੋਹ ਲਈ ਅਤੇ ਚਿਹਰੇ 'ਤੇ ਨਿਸ਼ਾਨ ਪਾ ਦਿੱਤੇ ਸਨ। ਛੋਟਾ ਕੱਦ, ਗੁਰਮੁਖੀ ਅੱਖਰਾਂ ਦੇ ਇਲਾਵਾ ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਨਾ ਕੁਝ ਪੜ੍ਹ ਸਕਦੇ ਸਨ ਨਾ ਕੁਝ ਲਿਖ ਸਕਦੇ ਸਨ। ਹਾਂ, ਘੋੜ ਸਵਾਰੀ ਅਤੇ ਲੜਾਈ ਦਾ ਗਿਆਨ ਬਹੁਤ ਸਿੱਖਿਆ ਸੀ।

ਪਹਿਲੀ ਲੜਾਈ 10 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਦੇ ਮੋਢੇ ਨਾਲ ਮੋਢਾ ਮਿਲਾ ਕੇ ਲੜੀ। ਮੈਦਾਨ-ਏ-ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਲੜਕਪੁਣੇ ਵਿੱਚ ਹੀ ਤਿੰਨ ਜਿੱਤਾਂ ਹਾਸਲ ਕੀਤੀਆਂ ਤਾਂ ਇਸ ਕਾਰਨ ਪਿਤਾ ਨੇ ਰਣਜੀਤ ਨਾਮ ਰੱਖ ਦਿੱਤਾ।

ਮਹਾਂ ਸਿੰਘ ਦੇ ਕਨ੍ਹੱਈਆ ਮਿਸਲ ਦੇ ਮੁਖੀਆ ਜੈ ਸਿੰਘ ਨਾਲ ਚੰਗੇ ਸਬੰਧ ਸਨ, ਪਰ ਜੰਮੂ ਤੋਂ ਜਿੱਤ ਦੇ ਮਾਲ ਦੇ ਮਾਮਲੇ 'ਤੇ ਮਤਭੇਦ ਹੋ ਗਿਆ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਉਸ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਵਿੱਚ ਰਾਮਗੜ੍ਹੀਆ ਮਿਸਲ ਨਾਲ ਗੱਠਜੋੜ ਕਰ ਲਿਆ। ਸਾਲ 1785 ਵਿੱਚ ਬਟਾਲਾ ਦੀ ਲੜਾਈ ਵਿੱਚ ਕਨ੍ਹੱਈਆ ਮਿਸਲ ਦੇ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਮੁਖੀ ਗੁਰਬ਼ਖ਼ਸ਼ ਸਿੰਘ ਮਾਰੇ ਗਏ।

ਗੁਰਬਖ਼ਸ਼ ਦੀ ਪਤਨੀ ਸਦਾ ਕੌਰ ਨੇ ਕਨ੍ਹੱਈਆ ਮਿਸਲ ਦੇ ਮੁਖੀ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਸਹੁਰੇ 'ਤੇ ਸਮਝੌਤਾ ਕਰਨ ਲਈ ਦਬਾਅ ਪਾਇਆ ਅਤੇ ਉਹ ਉਸ ਦੀ ਗੱਲ ਮੰਨ ਵੀ ਗਏ।

ਘੋੜ ਉੱਤੇ ਸਵਾਰ ਮਹਾਰਾਜਾ ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ ਦੀ ਇੱਕ ਮੂਰਤੀ ਲਾਹੌਰ ਵਿੱਚ ਲਗਾਈ ਗਈ ਹੈ

ਸਦਾ ਕੌਰ ਨੇ ਦੁਸ਼ਮਣੀ ਦੀ ਬਜਾਇ ਮਿਲ ਕੇ ਅੱਗੇ ਵਧਣ ਅਤੇ ਤਾਕਤ ਵਧਾਉਣ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਕੀਤਾ।

ਉਹ ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ ਦੀ ਮਾਤਾ ਰਾਜ ਕੌਰ ਨੂੰ 1786 ਵਿੱਚ ਮਿਲੀ ਅਤੇ ਦੋਵੇਂ ਔਰਤਾਂ ਨੇ ਦੁਸ਼ਮਣੀ ਖ਼ਤਮ ਕਰਨ ਲਈ ਆਪਣੇ ਬੱਚਿਆਂ ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ ਅਤੇ ਮਹਿਤਾਬ ਕੌਰ ਦਾ ਵਿਆਹ ਕਰਨ ਦਾ ਫ਼ੈਸਲਾ ਲਿਆ।

ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ ਦੀ ਨਿੱਜੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ

ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ 12 ਸਾਲ ਦੇ ਸਨ ਕਿ ਪਿਤਾ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ। ਉਦੋਂ ਤੋਂ ਹੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਜੀਵਨ ਵਿੱਚ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਅਹਿਮ ਭੂਮਿਕਾ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।

ਪਿਤਾ ਦੀ ਜਗ੍ਹਾ ਸ਼ੁਕਰਚਕੀਆ ਮਿਸਲ ਦੇ ਸ਼ਾਸਕ ਬਣੇ ਤਾਂ ਮਾਤਾ ਰਾਜ ਕੌਰ ਦਾ ਸਹਾਰਾ ਮਿਲਿਆ ਜੋ ਆਪਣੇ ਸਹਾਇਕ ਦੀਵਾਨ ਲਖਪਤ ਰਾਏ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਸੰਪਤੀ ਦਾ ਬੰਦੋਬਸਤ ਕਰਦੇ ਸਨ।

13 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਜਾਨਲੇਵਾ ਹਮਲਾ ਹੋਇਆ, ਪਰ ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ ਨੇ ਹਮਲਾ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਕਾਬੂ ਵਿੱਚ ਕਰ ਲਿਆ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ।

15 ਜਾਂ 16 ਸਾਲ ਦੇ ਹੋਣਗੇ ਜਦੋਂ ਕਨ੍ਹੱਈਆ ਮਿਸਲ ਦੇ ਸੰਸਥਾਪਕ ਜੈ ਸਿੰਘ ਕਨ੍ਹਈਆ ਦੀ ਪੋਤੀ ਅਤੇ ਗੁਰਬ਼ਖ਼ਸ਼ ਸਿੰਘ ਅਤੇ ਸਦਾ ਕੌਰ ਦੀ ਇਕਲੌਤੀ ਬੇਟੀ ਮਹਿਤਾਬ ਕੌਰ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਹੋਇਆ।

ਮਹਿਤਾਬ ਕੌਰ ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ ਤੋਂ ਦੋ ਸਾਲ ਛੋਟੀ ਸੀ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਵਿਆਹ ਨਾਕਾਮ ਹੀ ਰਿਹਾ ਕਿਉਂਕਿ ਮਹਿਤਾਬ ਕੌਰ ਕਦੇ ਇਹ ਨਹੀਂ ਭੁੱਲੀ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਿਤਾ ਦੀ ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ ਦੇ ਪਿਤਾ ਨੇ ਜਾਨ ਲੈ ਲਈ ਸੀ ਅਤੇ ਉਹ ਜ਼ਿਆਦਾ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਆਪਣੇ ਪੇਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਹੀ ਰਹੀ।

ਇਤਿਹਾਸਕਾਰਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਮਹਾਰਾਣੀ ਦੀ ਉਪਾਧੀ ਸਿਰਫ਼ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਹੀ ਮਿਲੀ, ਬਾਕੀ ਸਭ ਰਾਣੀਆਂ ਸਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮੌਤ ਦੇ ਬਾਅਦ ਆਖ਼ਰੀ ਰਾਣੀ ਜਿੰਦ ਕੌਰ ਨੂੰ ਇਹ ਉਪਾਧੀ ਮਿਲੀ।

ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ ਸਿੰਘ ਸਾਬ੍ਹ ਅਖਵਾਉਣਾ ਜ਼ਿਆਦਾ ਚੰਗਾ ਲਗਦਾ ਸੀ

ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ ਦੀ ਉਮਰ 18 ਸਾਲ ਸੀ ਜਦੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮਾਂ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋਈ। ਦੀਵਾਨ ਲਖਪਤ ਰਾਏ ਦੀ ਵੀ ਹੱਤਿਆ ਹੋ ਗਈ। ਉਦੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਪਤਨੀ ਮਹਿਤਾਬ ਕੌਰ...


ਮਹਾਰਾਜਾ ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ ਨੇ ਸ਼ਰੀਅਤ ਤੇ ਸ਼ਾਸਤਰ ਦੋਵਾਂ ਨੂੰ ਬਰਾਬਰੀ ਦਾ ਦਰਜਾ ਦਿੱਤਾ ਸੀ

ਫਕੀਰ ਅਜ਼ੀਜ਼-ਉਦ-ਦੀਨ ਅਤੇ ਮਹਾਰਾਜਾ ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ ਦੀ ਇਸ ਗੱਲਬਾਤ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਕਰਤਾਰ ਸਿੰਘ ਦੁੱਗਲ ਦੀ ਕਿਤਾਬ ਮਹਾਰਾਜਾ 'ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ, ਦ ਲਾਸਟ ਟੂ ਲੇਅ ਆਰਮਜ਼' ਵਿੱਚ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।

ਫਕੀਰ ਅਜ਼ੀਜ਼-ਉਦ-ਦੀਨ ਵਰਗੇ ਕਈ ਮੁਸਲਮਾਨ ਮਹਾਰਾਜਾ ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ ਦੇ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਉੱਚੇ ਅਹੁਦਿਆਂ 'ਤੇ ਸਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਧਰਮ ਨਹੀਂ ਸਗੋਂ ਕਾਬਲੀਅਤ ਦੇ ਆਧਾਰ 'ਤੇ ਮਹਾਰਾਜਾ ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ ਦੇ ਦਰਬਾਰ ਵਿੱਚ ਥਾਂ ਮਿਲੀ ਸੀ।

ਮਹਾਰਾਜਾ ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ ਖੁਦ ਇੱਕ ਸ਼ਰਧਾਵਾਨ ਸਿੱਖ ਸਨ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਅਕੀਦਾ ਗੁਰੂ ਗ੍ਰੰਥ ਸਾਹਿਬ ਵਿੱਚ ਸੀ। ਕਰਤਾਰ ਸਿੰਘ ਦੁੱਗਲ ਅਨੁਸਾਰ ਜੰਗ ਦੇ ਮੈਦਾਨ ਵਿੱਚ ਵੀ ਹਾਥੀ 'ਤੇ ਗੁਰੂ ਗ੍ਰੰਥ ਸਾਹਿਬ ਜੀ ਦੇ ਸਰੂਪ ਨੂੰ ਲਿਜਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ।

ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵੀ ਮਹਾਰਾਜਾ ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ ਦਾ ਝੁਕਾਅ ਇੱਕ ਧਰਮ ਵਾਸਤੇ ਨਹੀਂ ਦੇਖਿਆ ਗਿਆ।

ਮਹਾਰਾਜਾ ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ ਦੀ ਸ਼ਖ਼ਸੀਅਤ ਬਾਰੇ ਕੁਝ ਸਮਾਂ ਪਹਿਲਾਂ ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਵੱਲੋਂ ਇਤਿਹਾਸਕਾਰਾਂ ਨਾਲ ਗੱਲਬਾਤ ਕੀਤੀ ਸੀ, ਅੱਜ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਬਰਸੀ ਮੌਕੇ ਪੇਸ਼ ਹੈ ਇੱਕ ਰਿਪੋਰਟ

ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦੇ ਸਿਧਾਂਤ 'ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਸੀ ਰਾਜ

ਪੰਜਾਬ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਤੋਂ ਰਿਟਾਇਰਡ ਇਤਿਹਾਸਕਾਰ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਇੰਦੂ ਬਾਂਗਾ ਨਾਲ ਬੀਬੀਸੀ ਨੇ ਧਾਰਮਿਕ ਬਰਾਬਰੀ ਅਤੇ ਮਹਾਰਾਜਾ ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ ਬਾਰੇ ਗੱਲਬਾਤ ਕੀਤੀ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

।

ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਇੰਦੂ ਬਾਂਗਾ ਨੇ ਦੱਸਿਆ, "ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਧਰਮ ਨਿਰਪੱਖਤਾ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਸਭ ਧਰਮਾਂ ਦੇ ਆਦਰ ਵਜੋਂ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਭਾਰਤ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਇਸਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਬਿਹਤਰ ਉਦਾਰਹਨ ਮਹਾਰਾਜਾ ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ ਹਨ।''

ਮਹਾਰਾਜਾ ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ ਨੇ ਕਈ ਧਰਮ ਸਥਾਨਾਂ ਦੀਆਂ ਪੂਰਾਣੀਆਂ ਗਰਾਂਟਾਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀਆਂ ਸਨ

"ਉਹ ਖੁਦ ਇੱਕ ਸ਼ਰਧਾਲੂ ਸਿੱਖ ਸੀ ਪਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਸ਼ਾਸਨ ਪ੍ਰਬੰਧ ਅਤੇ ਫੌਜ ਵਿੱਚ ਜਾਂ ਆਪਣੇ ਵਰਤਾਰੇ ਵਿੱਚ ਧਰਮ ਨੂੰ ਰਾਹ ਦਾ ਰੋੜਾ ਨਹੀਂ ਬਣਨ ਦਿੱਤਾ ਸੀ।''

"ਮਹਾਰਾਜਾ ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ ਦਾ ਸ਼ਾਸਨ ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦੇਵ ਜੀ ਦੇ ਮੂਲ ਸਿਧਾਂਤਾਂ 'ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਸਿਧਾਂਤਾਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਸਿਧਾਂਤ ਸਮਾਜਿਕ ਸਮਾਨਤਾ ਅਤੇ ਧਾਰਮਿਕ ਆਜ਼ਾਦੀ ਦਾ ਸੀ। ਸਮਾਜਿਕ ਸਮਾਨਤ ਦਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ ਦੇ ਸ਼ਾਸਨ ਦੀ ਬਣਤਰ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਫੌਜ ਵਿੱਚ ਦੇਖਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਸੀ।''

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਹਿੰਦੂ-ਮੁਸਲਮਾਨ ਅਫ਼ਸਰ

ਗੱਲਬਾਤ ਵਿੱਚ ਇੰਦੂ ਬਾਂਗਾ ਨੇ ਕਈ ਹਿੰਦੂ ਤੇ ਮੁਸਲਮਾਨ ਅਫਸਰਾਂ ਦੇ ਨਾਂ ਦੱਸੇ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ ਦੇ ਦਰਬਾਰ ਵਿੱਚ ਹਿੰਦੂ, ਮੁਸਲਮਾਨ, ਸਈਦ ਤੇ ਪਠਾਨ ਅਫਸਰ ਵੀ ਸਨ। ਇੱਕ ਖ਼ਾਸ ਗੱਲ ਹੋਰ ਕਿ ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ ਦੇ ਸ਼ਾਸਨ ਦੌਰਾਨ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸਮੇਂ 'ਤੇ ਤਕਰੀਬਨ 60 ਯੂਰਪੀਅਨ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਅਹਿਮ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ ਸੀ।

ਲਾਹੌਰ ਦੇ ਕਿਲੇ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਪਵੇਲੀਅਨ ਨੂੰ ਮਹਾਰਾਜਾ ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ ਨੇ 1818 ਵਿੱਚ ਬਣਵਾਇਆ ਸੀ

ਇੰਦੂ ਬਾਂਗਾ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਹਿੰਦੂਆਂ ਵਿੱਚ ਦੀਵਾਨ ਮੋਹਕਮ ਚੰਦ ਅਤੇ ਮਿਸਲ ਦੀਵਾਨ ਚੰਦ ਫੌਜ ਵਿੱਚ ਜਰਨੈਲ ਸਨ, ਦੀਵਾਨ ਭਵਾਨੀ ਦਾਸ ਤੇ ਦੀਨਾਨਾਥ ਹਿਸਾਬ-ਕਿਤਾਬ ਦੇਖਦੇ ਸਨ, ਮਿਸਰ ਬੇਲੀ ਰਾਮ ਖਜ਼ਾਨੇ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਕੰਮ ਦੇਖਦੇ ਸਨ।

"ਮੁਸਲਮਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਮੁੱਖ ਨਾਂ ਹਨ ਜਿਵੇਂ ਅਜ਼ੀਜ਼ੁੱਦੀਨ, ਨੂਰ-ਉਦ-ਦੀਨ, ਇਮਾਮ-ਉਦ-ਦੀਨ ਅਤੇ ਅੱਗੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਬੱਚੇ, ਜਲੰਧਰ ਤੇ ਦੋਆਬਾ ਦੇ ਗਵਰਨਰ ਮੋਹੋਯੂੱਦੀਨ, ਜਨਰਲ ਸੁਲਤਾਨ ਮਹਿਮੂਦ ਅਤੇ ਕਈ ਹੋਰ ਸਾਰੇ ਮੁਸਲਮਾਨ ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ ਦੇ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਅਹਿਮ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾ ਰਹੇ ਸਨ।''

ਕਰਤਾਰ ਸਿੰਘ ਦੁੱਗਲ ਆਪਣੀ ਕਿਤਾਬ 'ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ: ਦ ਲਾਸਟ ਲੇਅ ਟੂ ਆਰਮਜ਼' ਵਿੱਚ ਲਿਖਦੇ ਹਨ ਕਿ ਫਕੀਰ ਇਮਾਮ-ਉਦ-ਦੀਨ ਨੂੰ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਦੇ ਗੋਬਿੰਦਗੜ੍ਹ ਕਿਲੇ ਅਤੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਦੇ ਇਲਾਕੇ ਦੀ ਜ਼ਿੰਮਵਾਰੀ ਦਿੱਤੀ ਹੋਈ ਸੀ।

ਕਿਵੇਂ ਸਾਂਭ ਰਹੀ ਹੈ ਪਾਕ ਸਰਕਾਰ ਲਾਹੌਰ ਦੀ ਇਤਿਹਾਸਕ ਦਿੱਖ ਨੂੰ ?

ਇਸਦੇ ਨਾਲ ਇਮਾਮ-ਉਦ-ਦੀਨ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਵਿੱਚ ਮੈਗਜ਼ੀਨਜ਼, ਹਥਿਆਰ ਅਤੇ ਸ਼ਾਹੀ ਅਸਤਬਲ ਦਾ ਵੀ ਇੰਚਾਰਜ ਸੀ। ਕਈ ਜੰਗੀ ਮੁਹਿੰਮਾਂ 'ਤੇ ਵੀ ਇਮਾਮ-ਉਦ-ਦੀਨ ਨੂੰ ਭੇਜਿਆ ਗਿਆ ਸੀ।

ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਵਰਗੇ ਸਿੱਖ ਧਰਮ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਅਹਿਮ ਕਿਲੇ ਦੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਦੇ ਕੇ ਮਹਾਰਾਜਾ ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ ਨੇ ਇਹ ਸਾਫ਼ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ ਕਿ ਉਹ ਧਰਮ ਜਾਂ ਅਕੀਦੇ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਕੋਈ ਵਿਤਕਰਾ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ ਹਨ।

ਸ਼ਰੀਅਤ ਤੇ ਸ਼ਾਸਤਰ ਬਰਾਬਰ

ਨਿਆਂ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਬਾਰੇ ਦੱਸਦੇ ਹੋਏ ਇੰਦੂ ਬਾਂਗਾ ਨੇ...


ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਭੰਡਾਰਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਹਸਪਤਾਲ ਵਿੱਚ ਲੱਗੀ ਅੱਗ ਦੀ ਜਾਂਚ ਦੇ ਹੁਕਮ ਜਾਰੀ ਕਰ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਹਨ

ਅੱਗ ਸ਼ਨੀਵਾਰ ਸਵੇਰੇ ਦੋ ਵਜੇ ਸਿੱਕ ਨਿਊਬੌਰਨ ਕੇਅਰ ਯੂਨੀਟ ਵਿੱਚ ਲੱਗੀ ਸੀ। ਸੱਤ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਸਰੁੱਖਿਅਤ ਬਾਹਰ ਕੱਢ ਲਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।

ਭੰਡਾਰਾ ਮੁੰਬਈ ਤੋਂ 900 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੂਰ ਹੈ।

ਦੱਸਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਨਵਜੰਮੇ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਮੌਤ ਇਮਾਰਤ ਵਿੱਚ ਧੂੰਆਂ ਭਰਨ ਕਰਕੇ ਦਮ ਘੁਟਣ ਕਾਰਨ ਹੋਈ ਹੈ।

ਅੱਗ ਦੇ ਕਾਰਨਾਂ ਦਾ ਅਜੇ ਤੱਕ ਪਤਾ ਨਹੀਂ ਲਗਿਆ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਡਿਊਟੀ 'ਤੇ ਮੌਜੂਦ ਨਰਸ ਨੇ ਜਦੋਂ ਧੂਂਏ ਨੂੰ ਉਠਦਾ ਵੇਖਿਆ ਤਾਂ ਉਸ ਨੇ ਫੌਰਨ ਹਸਪਤਾਲ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਨੂੰ ਅਲਰਟ ਕੀਤਾ।

ਫਾਇਰ ਬ੍ਰਿਗੇਡ ਮੌਕੇ 'ਤੇ ਪਹੁੰਚੀ ਤੇ ਹਸਪਤਾਲ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਨਾਲ ਬਚਾਅ ਕਾਰਜ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ।

ਹਸਪਤਾਲ ਦੇ ਸਿਵਿਲ ਸਰਜਨ ਪ੍ਰਮੋਦ ਖਾਨਡਟੇ ਨੇ ਦੱਸਿਆ, "ਹਸਪਤਾਲ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਨੇ 7 ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਬਚਾ ਲਿਆ ਹੈ ਜਦਕਿ 10 ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਮੌਤ ਦੀ ਮੰਦਭਾਗੀ ਘਟਨਾ ਵਾਪਰੀ ਹੈ।"

ਭੰਡਾਰਾ ਦੇ ਐੱਸਪੀ ਵਸੰਤ ਜਾਧਵ ਨੇ ਦੱਸਿਆ, "ਘਟਨਾ ਦੀ ਜਾਂਚ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਹੈ ਤੇ ਇਹ ਪਤਾ ਲਗਾਇਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਅੱਗ ਕਿਵੇਂ ਲ਼ੱਗੀ।"

ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਨਰਿੰਦਰ ਮੋਦੀ ਤੇ ਗ੍ਰਹਿ ਮੰਤਰੀ ਅਮਿਤ ਸ਼ਾਹ ਨੇ ਇਸ ਘਟਨਾ 'ਤੇ ਦੁਖ ਪ੍ਰਗਟ ਕੀਤਾ ਹੈ।

ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਉੱਧਵ ਠਾਕਰੇ ਵੱਲੋਂ ਵੀ ਭੰਡਾਰਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਹਸਪਤਾਲ ਵਿੱਚ ਵਾਪਰੀ ਇਸ ਮੰਦਭਾਗੀ ਘਟਨਾ 'ਤੇ ਦੁਖ ਦ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਾ ਪ੍ਰਗਟਾਵਾ ਕੀਤਾ ਹੈ।

ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਉੱਧਵ ਠਾਕਰੇ ਨੇ ਇਸ ਘਟਨਾ ਦੀ ਜਾਂਚ ਦੇ ਹੁਕਮ ਜਾਰੀ ਕਰ ਦਿੱਤੇ ਹਨ।

ਸੂਬੇ ਦੇ ਸਿਹਤ ਮੰਤਰੀ ਰਾਜੇਸ਼ ਟੋਪੇ ਨੇ ਮ੍ਰਿਤਕ ਬੱਚਿਆਂ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਨੂੰ 5 ਲੱਖ ਰੁਪਏ ਮੁਆਵਜ਼ਾ ਦੇਣ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਇਹ ਵੀਡੀਓ ਵੀ ਦੇਖੋ:

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM, TWITTERਅਤੇ YouTube 'ਤੇ ਜੁੜੋ।)


ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਉੱਧਵ ਬਾਲਾਸਾਹਿਬ ਠਾਕਰੇ

ਕੰਗਨਾ ਰਨੌਤ ਅਤੇ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਸਰਕਾਰ ਵਿਚਾਲੇ ਚੱਲ ਰਹੇ ਵਿਵਾਦ ਦੇ ਮੱਦੇਨਜ਼ਰ, ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਉਮੀਦ ਸੀ ਕਿ ਉਹ ਇਸ ਮੁੱਦੇ 'ਤੇ ਬੋਲਣਗੇ, ਪਰ ਕਾਨਫਰੰਸ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਵਿਚ ਹੀ ਠਾਕਰੇ ਨੇ ਸਾਫ਼ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਕਿ 'ਉਹ ਅਜੇ ਸੂਬੇ ਵਿਚ ਚੱਲ ਰਹੀ ਰਾਜਨੀਤੀ' ਤੇ ਨਹੀਂ ਗੱਲ ਕਰਨਗੇ'।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਹ ਇਸ ਬਾਰੇ ਬਾਅਦ ਵਿਚ ਗੱਲ ਕਰਨਗੇ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ

ਕਾਨਫ਼ਰੰਸ ਵਿੱਚ ਕੰਗਨਾ ਦਾ ਨਾਮ ਲਏ ਬਿਨਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ, 'ਮੇਰੀ ਚੁੱਪ ਨੂੰ, ਮੇਰੀ ਕਮਜ਼ੋਰੀ ਨਾ ਸਮਝਿਆ ਜਾਵੇ। ਮੈਂ ਚੁੱਪ ਹਾਂ, ਇਸਦਾ ਮਤਲਬ ਇਹ ਨਹੀਂ ਕਿ ਮੇਰੇ ਕੋਲ ਜਵਾਬ ਨਹੀਂ ਹੈ।'

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ 'ਅਜਿਹੇ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਤੂਫਾਨ ਆਉਂਦੇ ਰਹਿਣਗੇ ਅਤੇ ਉਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨ ਦੇ ਸਮਰੱਥ ਹਨ'।

ਐਤਵਾਰ ਨੂੰ ਕੰਗਨਾ ਰਨੌਤ ਨੇ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਰਾਜਪਾਲ ਬੀਐਸ ਕਸ਼ੌਰੀ ਨਾਲ ਮੁਲਾਕਾਤ ਕੀਤੀ

ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ, ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਕੰਗਨਾ ਰਨੌਤ ਅਤੇ ਸ਼ਿਵ ਸੈਨਾ ਦਰਮਿਆਨ ਜੰਮ ਕੇ ਉਠਾ-ਪਟਕ ਚਲ ਰਹੀ ਹੈ।

9 ਸਤੰਬਰ ਨੂੰ, ਜਦੋਂ ਬੀਐਮਸੀ ਨੇ ਕੰਗਨਾ ਦੇ ਦਫ਼ਤਰ (ਬੰਗਲੇ) 'ਤੇ ਕਾਰਵਾਈ ਕੀਤੀ, ਤਾਂ ਕੰਗਨਾ ਨੇ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਉੱਧਵ ਠਾਕਰੇ ਖਿਲਾਫ਼ ਸਿੱਧੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਬਿਆਨ ਦਿੱਤਾ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਉੱਧਵ ਠਾਕਰੇ 'ਤੇ ਹਮਲਾ ਬੋਲਦਿਆਂ ਕਿਹਾ,' ਅੱਜ ਮੇਰਾ ਘਰ ਟੁੱਟਿਆ ਹੈ, ਕੱਲ੍ਹ ਤੇਰਾ ਘਮੰਡ ਟੁੱਟੇਗਾ।'

ਹਾਲਾਂ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਕਿ, ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਕੰਗਨਾ ਬੀਐਮਸੀ ਦੀ ਕਾਰਵਾਈ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਬੰਬੇ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਗਈ ਸੀ, ਜਿਸਦੇ ਬਾਅਦ ਕਾਰਵਾਈ ਰੋਕ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ।

2. ਮੈਂ ਖੁਦ ਕੋਰੋਨਾ ਦੀ ਵੈਕਸੀਨ ਲਗਵਾਂਵਾਗਾ-ਡਾ.ਹਰਸ਼ਵਰਧਨ

ਕੇਂਦਰੀ ਸਿਹਤ ਮੰਤਰੀ ਡਾ. ਹਰਸ਼ਵਰਧਨ ਨੇ ਐਤਵਾਰ ਨੂੰ ਕੋਰੋਨਾ ਵਾਇਰਸ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਸਵਾਲਾਂ 'ਤੇ ਲੋਕਾਂ ਨਾਲ 'ਸੰਡੇ ਸੰਵਾਦ' ਕੀਤਾ।

ਕੋਰੋਨਾ ਵਾਇਰਸ ਦੀ ਲਾਗ 'ਤੇ ਦੇਸ ਦੀ ਜਨਤਾ ਨਾਲ ਸਿੱਧੀ ਗੱਲਬਾਤ ਕਰਨ ਲਈ ਇਸ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਐਤਵਾਰ ਨੂੰ ਇਸ ਸੰਵਾਦ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਐਪੀਸੋਡ ਸੀ।

ਇੱਕ ਘੰਟੇ ਤੋਂ ਵੱਧ ਸਮੇਂ ਲਈ ਚੱਲੇ ਇਸ ਡਿਜੀਟਲ ਸੰਵਾਦ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਵਿੱਚ ਡਾ. ਹਰਸ਼ਵਰਧਨ ਨੇ ਕਈ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਸਵਾਲਾਂ ਦੇ ਜਵਾਬ ਦਿੱਤੇ।

ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਵਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਸਵਾਲ ਵੈਕਸੀਨ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਹੋਏ ਸਨ।

ਸਵਾਲਾਂ ਦੇ ਜਵਾਬ ਦਿੰਦਿਆਂ ਡਾ.ਹਰਸ਼ਵਰਧਨ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਭਾਰਤ ਸਣੇ ਦੁਨੀਆਂ ਦੇ ਕਈ ਦੇਸਾਂ ਵਿੱਚ ਵੈਕਸੀਨ ਉੱਤੇ ਕੰਮ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਕਿਹੜੀ ਵੈਕਸੀਨ ਸਭ ਤੋਂ ਚੰਗੀ ਹੋਵੇਗੀ ਇਹ ਨਹੀਂ ਕਿਹਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।

ਹਾਲਾਂਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਕੋਵਿਡ ਵੈਕਸੀਨ ਅਗਲੇ ਸਾਲ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਤਿਮਾਹੀ ਵਿੱਚ ਤਿਆਰ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।

ਸੰਵਾਦ ਵੇਲੇ ਇੱਕ ਸਵਾਲ ਇਹ ਵੀ ਪੁੱਛਿਆ ਗਿਆ ਕਿ, ਕੀ ਜੇ ਵੈਕਸੀਨ ਆ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਇੰਨਾ ਭਰੋਸਾ ਹੈ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਖੁਦ ਨੂੰ ਇਸ ਨੂੰ ਲਗਵਾ ਸਕੋ?

ਇਸ ਸਵਾਲ ਦੇ ਜਵਾਬ ਵਿੱਚ ਹਰਸ਼ਵਰਧਨ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਸ ਸਵਾਲ ਦੇ ਦੋ ਪਹਿਲੂ ਹਨ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ, "ਪਹਿਲਾ ਤਾਂ ਇਹ ਕਿ ਜੋ ਵੀ ਵੈਕਸੀਨ ਉਪਲਬਧ ਹੋਵੇਗੀ, ਉਹ ਪੂਰੇ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਹੈ ਜਾਂ ਨਹੀਂ। ਜੇ ਤੁਹਾਡੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਸ਼ੱਕ ਹੈ ਤੇ ਤੁਹਾਡੇ ਸ਼ੱਕ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਨ ਤੇ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਨ ਲਈ ਜੇ ਭਾਰਤ ਦੇ ਸਿਹਤ ਮੰਤਰੀ ਨੂੰ ਵੈਕਸੀਨ ਲਗਵਾਉਣੀ ਹੋਵੇਗੀ ਤਾਂ ਮੈਂ (ਡਾ. ਹਰਸ਼ਵਰਧਨ) ਖੁਦ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਵੈਕਸੀਨ ਲਗਵਾਵਾਂਗਾ।"

ਅਮਿਤ ਸ਼ਾਹ ਕੋਰੋਨਾ ਤੋਂ ਠੀਕ ਹੋ ਚੁੱਕੇ ਹਨ ਪਰ ਦੇਖ-ਭਾਲ ਲਈ ਏਮਜ਼ ਭਰਤੀ ਕਰਵਾਏ ਗਏ ਹਨ

3. ਅਮਿਤ ਸ਼ਾਹ ਨੂੰ ਮੁੜ AIIMS ਵਿੱਚ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਭਰਤੀ

ਸ਼ਨਿੱਚਰਵਾਰ ਦੇਰ ਰਾਤ ਕੇਂਦਰੀ ਗ੍ਰਹਿ ਮੰਤਰੀ ਅਮਿਤ ਸ਼ਾਹ ਨੂੰ ਕੋਵਿਡ ਕਾਰਨ ਦੂਜੀ ਵਾਰ ਏਮਜ਼ ਹਸਪਤਾਲ ਵਿੱਚ ਦਾਖ਼ਲ ਕਰਵਾਇਆ ਗਿਆ।

55 ਸਾਲਾ ਸ਼ਾਹ ਨੂੰ ਕੋਵਿਡ ਤੋਂ ਠੀਕ ਹੋਣ ਮਗਰੋਂ ਸੰਭਾਲ ਲਈ ਹਸਪਤਾਲ ਦਾਖ਼ਲ ਕਰਵਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ।

ਸ਼ਾਹ 2 ਅਗਸਤ ਨੂੰ ਕੋਵਿਡ ਪੌਜ਼ਿਟਿਵ ਆਏ ਸਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਗੁਰੂਗ੍ਰਾਮ ਦੇ ਮੇਦਾਂਤਾ ਹਸਪਤਾਲ ਵਿੱਚ ਭਰਤੀ ਕਰਵਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ।

ਕੋਰੋਨਾ ਰਿਪੋਰਟ ਨੈਗੇਟਿਵ ਆਉਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, 14 ਅਗਸਤ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਟਵੀਟ ਕਰ ਕੇ ਦੱਸਿਆ ਸੀ ਕਿ ਉਹ ਕੁਝ ਦਿਨਾਂ ਲਈ ਆਪਣੇ ਘਰ ਏਕਾਂਤਵਾਸ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣਗੇ।

18 ਅਗਸਤ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ AIIMS ਵਿੱਚ ਭਰਤੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਜਿੱਥੇ ਉਹ 30 ਅਗਸਤ ਤੱਕ ਰਹੇ ਸਨ।

ਅਮਿਤ ਸ਼ਾਹ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਦੇ ਕਰੀਬੀਆਂ ਨੇ ਬੀਬੀਸੀ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸਾਹ ਲੈਣ ਵਿੱਚ ਦਿੱਕਤ ਹੋ ਰਹੀ ਸੀ, ਇਸ ਲਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ...


ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਸੂਬੇ ਵਿੱਚ ਆਕਸੀਜਨ ਅਤੇ ਬੈੱਡਾਂ ਦੀ ਘਾਟ ਹੈ

ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਵਿੱਚ ਕੋਰੋਨਾ ਕੰਟਰੋਲ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ। ਹਾਲਾਤ ਬਹੁਤ ਡਰਾਉਣੇ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ 14 ਅਪ੍ਰੈਲ ਰਾਤ 8 ਵਜੇ ਤੋਂ ਪੂਰੇ ਸੂਬੇ ਵਿਚ ਧਾਰਾ 144 ਲਾਗੂ ਕਰਨ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਪਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਮੈਂ ਇਸ ਨੂੰ ਲੌਕਡਾਊਨ ਨਹੀਂ ਕਹਾਂਗਾ।

ਉੱਧਵ ਠਾਕਰੇ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਹਸਪਤਾਲਾਂ 'ਤੇ ਬਹੁਤ ਦਬਾਅ ਹੈ, ਆਕਸੀਜ਼ਨ ਸਿਲੰਡਰ ਦੀ ਸਖ਼ਤ ਲੋੜ ਹੈ। ਦੂਰ ਦੇ ਸੂਬਿਆਂ ਤੋਂ ਆਕਸੀਜ਼ਨ ਸਲੰਡਰ ਲਿਆਉਣ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਸਮਾਂ ਲੱਗੇਗਾ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ-

ਉੱਥੇ ਹੀ ਵਿਸ਼ਵ ਸਿਹਤ ਸੰਗਠਨ ਮੁਖੀ ਟ੍ਰੇਡੌਸ ਐਡਹਾਨਮ ਗੀਬ੍ਰਿਐੱਸੁਸ ਨੇ ਚੇਤਾਵਨੀ ਦਿੱਤੀ ਹੈ ਕਿ ਜਨਤਕ ਸਿਹਤ ਲਈ ਕੁਝ ਮਹੀਨਿਆਂ ਵਿੱਚ ਕੋਰੋਨਾ ਮਹਾਂਮਾਰੀ ਉੱਤੇ ਕਾਬੂ ਤਾਂ ਪਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਪਰ ਇਹ ਵਾਇਰਸ ਹੁਣ ਜਾਣ ਵਾਲਾ ਨਹੀਂ ਹੈ।

ਪੂਰੀ ਖ਼ਬਰ ਪੜ੍ਹਨ ਲਈ ਇੱਥੇ ਕਲਿੱਕ ਕਰੋ।

ਕਾਂਗਰਸ ਵਿੱਚ ਕਿਵੇਂ ਦਿੱਤੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਨੇ ਟਿਕਟਾਂ

ਮੀਡੀਆ ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਸੀ ਕਿ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਦੇ ਨਵ ਨਿਯੁਕਤ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਸਲਾਹਕਾਰ ਵਜੋਂ ਪ੍ਰਸ਼ਾਤ ਕਿਸ਼ੌਰ ਦੀ ਟਿਕਟਾਂ ਦੀ ਵੰਡ ਵਿੱਚ ਭੂਮਿਕਾ ਨੂੰ ਲੈਕੇ ਪੰਜਾਬ ਕਾਂਗਰਸ ਵਿਚ ਰੋਸ ਪਾਇਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।

ਪੰਜਾਬ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਚੋਣਾਂ ਦੌਰਾਨ ਪੰਜਾਬ ਕਾਂਗਰਸ ਦੀਆਂ ਟਿਕਟਾਂ ਦੀ ਵੰਡ ਵਿਚ ਪ੍ਰਸ਼ਾਤ ਕਿਸ਼ੋਰ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਬਾਰੇ ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਚੱਲ ਰਹੀ ਚਰਚਾ ਨੂੰ ਕੈਪਟਨ ਅਮਰਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਨੇ ਰੱਦ ਕੀਤਾ

ਪਰ ਕੈਪਟਨ ਅਮਰਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਨੇ ਮੀਡੀਆ ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਦੇ ਦਾਅਵਿਆਂ ਨੂੰ ਰੱਦ ਕਰਦਿਆਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਕਾਂਗਰਸ ਵਿੱਚ ਟਿਕਟਾਂ ਦੀ ਵੰਡ ਦੀ ਸਾਰੇ ਸੂਬਿਆਂ ਲਈ ਇੱਕ ਤੈਅ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੀ ਹਰ ਵਾਰ ਪਾਲਣਾ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਲਈ ਪੰਜਾਬ ਦਾ ਕੇਸ ਕੋਈ ਅਣਹੋਣਾ ਨਹੀਂ ਹੈ।

ਕੈਪਟਨ ਅਮਰਿੰਦਰ ਨੇ ਇੰਨਾ ਜਰੂਰ ਕਿਹਾ ਕਿ ਟਿਕਟਾਂ ਤੈਅ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਕਮੇਟੀ ਅੰਦਰੂਨੀ, ਬਾਹਰੀ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਅਤੇ ਏਜੰਸੀਆਂ ਅਤੇ ਪਾਰਟੀ ਦੀ ਸੂਬਾ ਇਕਾਈ ਤੋਂ ਸਲਾਹ ਜਰੂਰ ਲੈਂਦੀਆਂ ਹਨ।

ਇਸੇ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਦੀ 2017 ਵਿੱਚ ਪਾਲਣਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ ਅਤੇ ਇਸੇ ਦੀ 2022 ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ ਜਾਣੀ ਹੈ। ਵਧੇਰੇ ਜਾਣਕਾਰੀ ਲਈ ਇੱਥੇ ਕਲਿੱਕ ਕਰੋ।

ਅੰਬੇਡਕਰ ਦਲਿਤਾਂ ਨੂੰ ਸਿੱਖ ਕਿਉਂ ਬਣਾਉਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਸਨ ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਇਹ ਵਿਚਾਰ ਕਿਉਂ ਛੱਡਿਆ

13 ਅਕਤੂਬਰ, 1935 ਨੂੰ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਯੋਲਾ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਕਾਨਫਰੰਸ ਦੌਰਾਨ ਡਾ. ਬੀ ਆਰ ਅੰਬੇਡਕਰ ਨੇ ਕਿਹਾ ਸੀ, "ਬਦਕਿਸਮਤੀ ਨਾਲ ਮੈਂ ਇੱਕ ਹਿੰਦੂ ਅਛੂਤ ਵਜੋਂ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਇਸ ਨੂੰ ਰੋਕਣਾ ਮੇਰੀ ਤਾਕਤ ਤੋਂ ਪਰੇ ਸੀ…ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਦਿਵਾਉਂਦਾ ਹਾਂ ਕਿ ਮੈਂ ਹਿੰਦੂ ਵਜੋਂ ਨਹੀਂ ਮਰਾਂਗਾ।"

ਡਾ. ਅੰਬੇਡਕਰ (ਖੱਬੇ ਤੋਂ ਦੂਜੇ) ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਪਰਿਵਾਰ ਨਾਲ

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਨੂੰ ਹਿੰਦੂ ਧਰਮ ਨਾਲੋਂ ਆਪਣਾ ਸਬੰਧ ਤੋੜਨ ਲਈ ਕਿਹਾ ਪਰ ਨਾਲ ਹੀ ਸਲਾਹ ਅਤੇ ਚਿਤਾਵਨੀ ਦਿੱਤੀ ਕਿ ਉਹ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਨਵੇਂ ਧਰਮ ਦੀ ਚੋਣ ਕਰਨ।

ਕਈ ਹਿੰਦੂ ਨੇਤਾਵਾਂ ਅਤੇ ਗਾਂਧੀ ਨੇ ਅੰਬੇਡਕਰ ਦੇ ਫੈਸਲੇ ਦੀ ਆਲੋਚਨਾ ਕੀਤੀ। ਜਦੋਂ ਕਿ ਇਸਲਾਮ, ਈਸਾਈ, ਬੁੱਧ ਅਤੇ ਸਿੱਖ ਧਰਮ ਦੇ ਧਾਰਮਿਕ ਆਗੂਆਂ ਨੇ ਅੰਬੇਡਕਰ ਨੂੰ ਚਿੱਠੀ ਲਿਖ ਕੇ ਆਪੋ-ਆਪਣੇ ਧਰਮ ਨੂੰ ਦੱਬੇ ਕੁਚਲੇ ਵਰਗਾਂ ਲਈ ਇੱਕ ਆਦਰਸ਼ ਵਿਕਲਪ ਵਜੋਂ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ।

ਤਫ਼ਸੀਲ ਵਿੱਚ ਇਸ ਬਾਰੇ ਪੜ੍ਹਨ ਲਈ ਇੱਥੇ ਕਲਿੱਕ ਕਰੋ।

ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਐਂਡਰਾਇਡ ਫ਼ੋਨ 'ਤੇ ਇੰਝ ਲੈ ਕੇ ਆਓ:

IPL 2021- Punjab Kings :'ਅਰਸ਼ਦੀਪ ਨੂੰ ਕੈਨੇਡਾ ਭੇਜਣਾ ਸਾਡਾ ਸੁਪਨਾ ਸੀ, ਪਰ ਹੁਣ ਇਹ ਸੁਪਨਾ ਭਾਰਤ ਹੈ'

ਸੋਮਵਾਰ ਦੇ ਆਈਪੀਐੱਲ ਮੈਚ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸੁਰਖ਼ੀਆਂ ਇਹ ਸਨ ਕਿ ਪੰਜਾਬ ਨੇ ਰਾਜਸਥਾਨ ਨੂੰ ਸੰਜੂ ਸੈਮਸਨ ਦੇ ਜ਼ਬਰਦਸਤ ਸੈਂਕੜੇ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਹਰਾ ਦਿੱਤਾ। ਪਰ ਪੰਜਾਬ ਦੀ ਜਿੱਤ ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਉਣ ਵਾਲਾ ਇੱਕ ਖਿਡਾਰੀ ਸੀ ਅਰਸ਼ਦੀਪ ਸਿੰਘ।

ਰਾਜਸਥਾਨ ਨੂੰ ਆਖ਼ਰੀ ਓਵਰ ਵਿੱਚ 13 ਦੌੜਾਂ ਦੀ ਲੋੜ ਸੀ ਜਦੋਂ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਕਪਤਾਨ ਕੇ ਐੱਲ ਰਾਹੁਲ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਗੇਂਦ ਸੌਂਪੀ।

ਅਰਸ਼ਦੀਪ ਦੇ ਮਾਪੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕੈਨੇਡਾ ਭੇਜਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਸਨ

22 ਸਾਲਾ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਖਿਡਾਰੀ ਦੇ ਮਾਪੇ ਸਪਸ਼ਟ ਤੌਰ 'ਤੇ ਮਾਣ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਪਰ ਕੁੱਝ ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਅਜਿਹਾ ਮਹਿਸੂਸ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਸੀ।

ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹੁਣ ਖਰੜ ਵਿੱਚ ਵਸੇ ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ ਦਰਸ਼ਨ ਸਿੰਘ ਨੇ ਬੀਬੀਸੀ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ, "ਮੈਂ ਚਾਹੁੰਦਾ ਸੀ ਕਿ ਉਹ ਕੈਨੇਡਾ ਜਾਵੇ।"

ਇਹ ਇਸ ਲਈ...


ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਰਾਜਪਾਲ ਭਗਤ ਸਿੰਘ ਕੋਸ਼ਯਾਰੀ ਨੇ ਸ਼ਨਿੱਚਰਵਾਰ ਨੂੰ ਦੇਵੇਂਦਰ ਫਡਣਵੀਸ ਨੂੰ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਅਤੇ ਅਜੀਤ ਪਵਾਰ ਨੂੰ ਉੱਪ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਦੀ ਸਹੁੰ ਚੁਕਾਈ

ਇਹ ਗੱਲ ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਵਿੱਚ ਸੁਣਵਾਈ ਦੌਰਾਨ ਸਾਫ਼ ਤੌਰ ਤੇ ਉਦੋਂ ਦਿਖੀ ਜਦੋਂ ਭਾਜਪਾ ਵਲੋਂ ਵਕੀਲਾਂ ਨੇ ਆਪਣਾ ਪੱਖ ਅਦਾਲਤ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਰੱਖਿਆ।

ਇਸ ਦੌਰਾਨ ਇੱਕ ਪਾਸੇ ਤਾਂ ਰਾਜਪਾਲ, ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਸਰਕਾਰ ਅਤੇ ਕੇਂਦਰ ਸਰਕਾਰ ਵਲੋਂ ਵਕੀਲਾਂ ਨੇ ਸਾਰੀਆਂ ਦਲੀਲਾਂ ਦਿੱਤੀਆਂ, ਉੱਥੇ ਹੀ ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ ਸ਼ਿਵ ਸੈਨਾ ਅਤੇ ਕਾਂਗਰਸ ਦੇ ਵਕੀਲਾਂ ਨੇ ਵੀ ਆਪਣਾ ਪੱਖ ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਸਾਹਮਣੇ ਰੱਖਿਆ।

ਮੈਂ ਪਿਛਲੇ ਵਾਕ ਵਿੱਚ ਜਾਣਬੁਝ ਕੇ ਐਨਸੀਪੀ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਕਿਉਂਕਿ ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਅਤੇ ਬਾਕੀ ਲੋਕਾਂ ਵਾਂਗ ਮੈਨੂੰ ਵੀ ਇਸ ਗੱਲ 'ਤੇ ਯਕੀਨ ਨਹੀਂ ਹੈ ਕਿ ਆਖਿਰ ਉਹ ਹੈ ਕਿਸ ਵੱਲ।

ਸੁਣਵਾਈ ਸ਼ੁਰੂ ਹੁੰਦਿਆਂ ਹੀ ਇਹ ਸਪਸ਼ਟ ਹੋ ਗਿਆ ਕਿ ਦੋਵੇਂ ਧਿਰਾਂ ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਤੋਂ ਕੀ ਚਾਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਕਾਂਗਰਸ ਅਤੇ ਸ਼ਿਵ ਸੈਨਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਦੇਵੇਂਦਰ ਫਡਣਵੀਸ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਾਲੀ ਭਾਜਪਾ-ਐਨਸੀਪੀ ਗਠਜੋੜ ਦੀ ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਜਲਦੀ ਤੋਂ ਜਲਦੀ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਆਪਣਾ ਬਹੁਮਤ ਸਾਬਤ ਕਰਨ ਲਈ ਕਹੇ।

ਉੱਥੇ ਹੀ ਭਾਜਪਾ ਦੀ ਇੱਛਾ ਹੈ ਕਿ ਜੇ ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਰਾਜਪਾਲ ਦੁਆਰਾ ਬਹੁਮਤ ਸਾਬਤ ਕਰਨ ਲਈ ਤੈਅ ਸਮਾਂ, ਭਾਵ 30 ਨਵੰਬਰ ਜਾਂ ਉਸ ਤੋਂ ਵੀ ਅੱਗੇ ਦਾ ਸਮਾਂ ਦੇ ਦਿੰਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਇਹ ਬਿਹਤਰ ਹੋਵੇਗਾ।

ਕਾਂਗਰਸ ਅਤੇ ਸ਼ਿਵ ਸੈਨਾ ਚਾਹੁੰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਦੀ ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਕਰਨਾਟਕ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੇ ਸਟੈਂਡ ਵਾਂਗ ਅਗਲੇ 24 ਘੰਟਿਆਂ ਵਿੱਚ ਆਪਣਾ ਬਹੁਮਤ ਸਾਬਤ ਕਰਨ ਦਾ ਹੁਕਮ ਦੇਵੇ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ-

ਸ਼ਿਵ ਸੈਨਾ ਨੇ ਭਾਜਪਾ ਦੇ ਦੇਵੇਂਦਰ ਫਡਣਵੀਸ ਅਤੇ ਐੱਨਸੀਪੀ ਦੇ ਅਜੀਤ ਪਵਾਰ ਦੇ ਸਹੁੰ ਚੁੱਕਣ ਦੇ ਖਿਲਾਫ ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਵਿੱਚ ਪਟੀਸ਼ਨ ਦਾਇਰ ਕੀਤੀ ਹੈ

ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਭਾਜਪਾ ਇਹ ਸਵਾਲ ਚੁੱਕ ਰਹੀ ਹੈ ਕਿ ਕੀ ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਨੂੰ ਸੰਵਿਧਾਨ ਤਹਿਤ ਬਹੁਮਤ ਟੈਸਟ ਲਈ ਅੰਤਰਿਮ ਆਦੇਸ਼ ਦੇਣ ਦਾ ਅਧਿਕਾਰ ਹੈ?

ਕਾਂਗਰਸ ਅਤੇ ਸ਼ਿਵ ਸੈਨਾ ਦੇ ਹੱਕ ਵਿੱਚ ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦੀਆਂ ਕਈ ਉਦਾਹਰਣਾਂ ਮੌਜੂਦ ਹਨ। ਇਹ 1998 ਤੋਂ ਹੁਣ ਤੱਕ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ ਚਾਰ ਵਾਰ ਹੋਇਆ ਹੈ।

ਸਾਲ 1998 ਵਿੱਚ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਜਗਦੰਬੀਕਾ ਪਾਲ ਬਨਾਮ ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਦਾ ਮਾਮਲਾ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਗੋਆ ਅਤੇ ਝਾਰਖੰਡ ਦੇ ਮਾਮਲੇ।

ਸਭ ਤੋਂ ਤਾਜ਼ਾ ਉਦਾਹਰਣ ਕਰਨਾਟਕ ਦਾ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਨੇ ਕਿਹਾ ਸੀ ਕਿ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਤੁਰੰਤ ਬਹੁਮਤ ਟੈਸਟ ਕਰਵਾਇਆ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਕਿ ਇਹ ਪਤਾ ਲੱਗ ਸਕੇ ਕਿ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਦਾ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਕਿਸ ਪਾਰਟੀ ਜਾਂ ਆਗੂ 'ਤੇ ਹੈ।

ਅਜਿਹੇ ਹੁਕਮਾਂ ਦਾ ਅਧਾਰ ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਦਾ 1994 ਦਾ ਐੱਸ ਆਰ ਬੋਮੱਈ ਬਨਾਮ ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਦਾ ਕੇਸ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਨੇ ਸਰਕਾਰ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰ ਰਹੇ ਇੱਕ ਜਾਂ ਦੂਜੀ ਧਿਰ ਦੇ ਪ੍ਰਤੀ ਰਾਜਪਾਲਾਂ ਦੇ ਪੱਖਪਾਤ 'ਤੇ ਮੁਕੰਮਲ ਰੋਕ ਲਗਾਉਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ ਸੀ।

ਉਦੋਂ ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਨੇ ਆਪਣੇ ਫੈਸਲੇ ਵਿੱਚ ਸਪੱਸ਼ਟ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕਿਹਾ ਸੀ ਕਿ ਜੇ ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸ਼ੱਕ ਹੈ ਕਿ ਜਨਤਾ ਨੇ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ ਕਿਸ ਪਾਰਟੀ ਨੂੰ ਸਰਕਾਰ ਬਣਾਉਣ ਦਾ ਹੁਕਮ ਦਿੱਤਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਸ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਬਹੁਮਤ ਟੈਸਟ ਰਾਹੀਂ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।

ਭਾਜਪਾ ਇਹ ਸਵਾਲ ਚੁੱਕ ਰਹੀ ਹੈ ਕਿ ਕੀ ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਨੂੰ ਸੰਵਿਧਾਨ ਤਹਿਤ ਬਹੁਮਤ ਟੈਸਟ ਲਈ ਅੰਤਰਿਮ ਆਦੇਸ਼ ਦੇਣ ਦਾ ਅਧਿਕਾਰ ਹੈ?

ਭਾਜਪਾ ਦੀ ਦਲੀਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਸੰਵਿਧਾਨ ਦੇ ਤਹਿਤ ਅਦਾਲਤ ਨੂੰ ਅਜਿਹਾ ਹੁਕਮ ਦੇਣ ਦਾ ਅਧਿਕਾਰ ਹੀ ਨਹੀਂ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਸੰਵਿਧਾਨ ਦੀ ਧਾਰਾ 212 ਇਹ ਕਹਿੰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਦੀ ਕਾਰਵਾਈ ਨੂੰ ਕਿਸੇ ਵੀ ਅਦਾਲਤ ਵਿੱਚ ਚੁਣੌਤੀ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ।

ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਕੋਈ ਵੀ ਅਦਾਲਤ ਅਜਿਹਾ ਆਦੇਸ਼ ਨਹੀਂ ਦੇ ਸਕਦੀ ਕਿਉਂਕਿ ਸੰਵਿਧਾਨ ਦੀ ਧਾਰਾ 361 ਕਹਿੰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਰਾਜਪਾਲ ਜਾਂ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਆਪਣੇ ਕਿਸੇ ਵੀ ਫੈਸਲਿਆਂ ਲਈ ਅਦਾਲਤ ਨੂੰ ਜਵਾਬਦੇਹ ਨਹੀਂ ਹੋਣਗੇ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਵਾਲਾਂ ਦੇ ਜਵਾਬ ਬਹੁਤ ਸੌਖੇ ਹਨ।

ਧਾਰਾ 212 ਅਧੀਨ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਦੀ ਕਾਰਵਾਈ ਨੂੰ ਉਦੋਂ ਕੋਈ ਸੁਰੱਖਿਆ ਨਹੀਂ ਮਿਲ ਸਕਦੀ ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਇਹ ਕਾਰਵਾਈ ਗੈਰ-ਸੰਵਿਧਾਨਕ ਹੋਵੇ।

ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਨੇ ਖ਼ੁਦ ਉਤਰਾਖੰਡ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਸਪਸ਼ਟ ਕੀਤਾ ਸੀ ਕਿ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਸ਼ਾਸਨ ਲਗਾਉਣ ਦਾ ਰਾਜਪਾਲ ਫ਼ੈਸਲਾ ਸੰਵਿਧਾਨ ਦੇ ਇਸ...


ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਸਿਆਸੀ ਡਰਾਮੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅਮਿਤ ਸ਼ਾਹ ਦੇ ਚਾਣਕਿਆ ਹੋਣ ਅਕਸ ਟੁੱਟਿਆ ਤੇ ਵਕਾਰ ਅਤੇ ਦੇਵੇਂਦਰ ਫਡਣਵੀਸ ਦੀ ਸਿਆਸੀ ਸੂਝਬੂਝ ਨੂੰ ਵੱਡਾ ਧੱਕਾ ਲੱਗਿਆ ਹੈ।

ਇਸ ਤੋਂ ਇੱਕ ਘੰਟੇ ਦੇ ਅੰਦਰ ਹੀ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਦੇਵੇਂਦਰ ਫਡਨਵੀਸ ਨੇ ਪ੍ਰੈੱਸ ਨੂੰ ਸਪਸ਼ਟ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਉਹ ਵਿਰੋਧੀ ਧਿਰ ਵਿੱਚ ਬੈਠਣ ਨੂੰ ਤਿਆਰ ਹਨ।

ਉਸ ਤੋਂ ਫੌਰੀ ਬਾਅਦ ਉਹ ਰਾਜ ਭਵਨ ਗਏ ਤੇ ਰਾਜਪਾਲ ਭਗਤ ਸਿੰਘ ਕੋਸ਼ਿਆਰੀ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਅਸਤੀਫ਼ਾ ਦੇ ਆਏ।

ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਵਿੱਚ ਪਿਛਲੇ ਹਫ਼ਤੇ ਵਾਪਰੇ ਦਿਲਚਸਪ ਘਟਨਾਕ੍ਰਮ ਤੋਂ ਇਹ ਤਾਂ ਸਾਬਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਸਿਆਸਤ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਵੀ ਸੰਭਵ ਹੈ।

ਇਸੇ ਦੌਰਾਨ ਅਹਿਮ ਸਵਾਲ ਇਹ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਗੋਆ, ਮਣੀਪੁਰ ਤੇ ਹਰਿਆਣੇ ਵਿੱਚ ਸਰਕਾਰ ਬਣਾਉਣ ਵਾਲੀ ਭਾਜਪਾ ਤੋਂ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਵਿਚ ਆਖ਼ਰ ਕੁਤਾਹੀ ਕਿੱਥੇ ਹੋ ਗਈ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਬੀਬੀਸੀ ਪੱਤਰਕਾਰ ਮਾਨਸੀ ਦਾਸ਼ ਨੇ ਸੀਨੀਆਰ ਪੱਤਰਕਾਰ ਪ੍ਰਦੀਪ ਸਿੰਘ ਨਾਲ ਇਸ ਬਾਰੇ ਗੱਲਬਾਤ ਕੀਤੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਇਹ ਭਾਜਪਾ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਗਲਤੀ ਹੈ।

ਪ੍ਰਦੀਪ ਸਿੰਘ ਦਾ ਨਜ਼ਰੀਆ

ਚੋਣ ਨਤੀਜੇ ਆਉਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸਪੱਸ਼ਟ ਸੀ ਕਿ ਬਹੁਮਤ ਭਾਜਪਾ-ਸ਼ਿਵਸੈਨਾ ਨੂੰ ਮਿਲਿਆ ਸੀ। ਫਿਰ ਜਦੋਂ ਸ਼ਿਵਸੈਨਾ ਪਿੱਛੇ ਹਟ ਗਈ ਤਾਂ ਭਾਜਪਾ ਨੇ ਕੋਈ ਯਤਨ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਤੇ ਰਾਜਪਾਲ ਨੂੰ ਕਹਿ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਉਹ ਸਰਕਾਰ ਨਹੀਂ ਬਣਾ ਸਕਦੀ।

ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਤੇ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਭਾਜਪਾ ਲਈ ਇੱਕ ਹਮਦਰਦੀ ਸੀ ਕਿ ਉ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਸ ਦਾ ਵਿਹਾਰ ਠੀਕ ਹੈ ਪਰ ਅਜੀਤ ਪਵਾਰ ਨਾਲ ਹੱਥ ਮਿਲਾ ਕੇ ਪਾਰਟੀ ਨੇ ਉਹ ਹਮਦਰਦੀ ਗੁਆ ਲਈ।

ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਅਮਿਤ ਸ਼ਾਹ ਦੇ ਚਾਣਕਿਆ ਹੋਣ ਅਕਸ ਵੀ ਟੁੱਟ ਗਿਆ।

ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਭਾਜਪਾ ਨੂੰ "ਨਾ ਖ਼ੁਦਾ ਹੀ ਮਿਲਿਆ ਨਾ ਵਿਸਾਲੇ ਸਨਮ", ਭਾਵ ਭਾਜਪਾ ਕਿਸੇ ਪਾਸੇ ਜੋਗੀ ਨਾ ਰਹੀ।

ਭਾਜਪਾ ਇਹ ਅੰਦਾਜ਼ਾ ਨਹੀਂ ਲਾ ਸਕੀ ਕਿ ਅਜੀਤ ਪਵਾਰ ਨਾਲ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਕਿੰਨੇ ਵਿਧਾਇਕ ਹਨ।

ਪਹਿਲੀ ਗਲਤੀ—ਐੱਨਸੀਪੀ ਤੋਂ ਦੂਰੀ ਬਣਾਈ

ਲੋਕ ਸਭਾ ਚੋਣਾਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਨੂੰ ਦੇਖੀਏ ਤਾਂ ਭਾਜਪਾ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਗਲਤੀ ਸ਼ਰਦ ਪਵਾਰ ਨੂੰ ਇਨਫੋਰਸਮੈਂਟ ਡਾਇਰੈਕਟੋਰੇਟ ਨੂੰ ਨੋਟਿਸ ਭੇਜਣਾ ਸੀ।

ਇਸ  ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਤਤਕਾਲੀ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਦੇਵੇਂਦਰ ਫਡਨਵੀਸ ਨੂੰ ਮੀਡੀਆ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆ ਕੇ ਦੱਸਣਾ ਪਿਆ ਕਿ ਸੂਬਾ ਸਰਕਾਰ ਬਦਲਾਖੋਰੀ ਦੀ ਭਾਵਾਨਾ ਨਾਲ ਕੰਮ ਨਹੀਂ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ।

ਸ਼ਰਦ ਪਵਾਰ ਦੀ ਐੱਨਸੀਪੀ ਅਜਿਹੀ ਪਾਰਟੀ ਸੀ ਜੋ ਸੂਬੇ ਵਿੱਚ ਬਫ਼ਰ ਵਾਂਗ ਕੰਮ ਕਰ ਰਹੀ ਸੀ। ਜਦੋਂ ਸ਼ਿਵਸੈਨਾ ਦਾ ਦਬਾਅ ਭਾਜਪਾ 'ਤੇ ਹੁੰਦਾ ਤਾਂ ਉਹ ਇਸ ਦੇ ਬਚਾਅ ਵਿੱਚ ਆ ਖੜ੍ਹਦੀ।

2014 ਵਿੱਚ ਜਦੋਂ ਭਾਜਪਾ ਨੂੰ ਬਹੁਮਤ ਸਾਬਤ ਕਰਨ ਦੀ ਲੋੜ ਪਈ ਤਾਂ ਐੱਨਸੀਪੀ ਨੇ ਬਾਹਰੋਂ ਹਮਾਇਤ ਦਿੱਤੀ।

ਭਾਜਪਾ ਨੇ ਚੋਣਾਂ ਦੌਰਾਨ ਉਹ ਪੁਲ ਨਸ਼ਟ ਕਰ ਲਿਆ।

ਦੂਜੀ ਗਲਤੀ— ਅਜੀਤ ਪਵਾਰ 'ਤੇ ਭਰੋਸਾ

ਭਾਜਪਾ ਨੇ ਉਸ ਵਿਅਕਤੀ ਉੱਤੇ ਭਰੋਸਾ ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਉਹ ਪੰਜ ਸਾਲ ਜਾਂਚਾਂ ਕਰਵਾਉਂਦੀ ਰਹੀ ਤੇ  ਭ੍ਰਿਸ਼ਟਾਚਾਰੀ ਦੱਸਦੀ ਰਹੀ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇੱਕ ਕਿਸਮ ਦੀ ਚੋਰੀ ਕੀਤੀ ਹੋਈ ਚਿੱਠੀ 'ਤੇ ਭਰੋਸਾ ਕੀਤਾ।

ਭਾਜਪਾ ਇਹ ਅੰਦਾਜ਼ਾ ਨਹੀਂ ਲਾ ਸਕੀ ਕਿ ਅਜੀਤ ਪਵਾਰ ਨਾਲ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਕਿੰਨੇ ਵਿਧਾਇਕ ਹਨ।

ਭਾਜਪਾ ਨੂੰ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਕੁਤਾਹੀ ਸ਼ਰਦ ਪਵਾਰ ਤੇ ਅਜੀਤ ਪਵਾਰ ਦੇ ਸੰਬੰਧਾਂ ਨੂੰ ਸਮਝਣ ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ।

ਪਾਰਟੀ ਕੋਲ ਕੋਈ ਬਦਲਵੀਂ ਯੋਜਨਾ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਅਜੀਤ ਪਵਾਰ ਜਿੰਨੇ ਵਿਧਾਇਕਾਂ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ, ਜੇ ਓਨੇਂ ਨਾ ਲਿਆ ਸਕੇ, ਇਸ ਲਈ ਕੋਈ ਤਿਆਰੀ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ।

ਤੀਜੀ ਗਲਤੀ— ਪਵਾਰ ਪਰਿਵਾਰ ਨੂੰ ਸਮਝ ਨਹੀਂ ਸਕੀ

ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਕੁਤਾਹੀ ਸ਼ਰਦ ਪਵਾਰ ਤੇ ਅਜੀਤ ਪਵਾਰ ਦੇ ਸੰਬੰਧਾਂ ਨੂੰ ਸਮਝਣ ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ। ਉਹ ਦੋਵੇਂ ਇੱਕੋ ਪਰਿਵਾਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਹਨ।

ਭਾਜਪਾ ਨੇ ਸਮਝਿਆ ਸਰਕਾਰ ’ਚ ਆਉਣ ਲਈ ਇਹ ਪਰਿਵਾਰ ਟੁੱਟ ਜਾਵੇਗਾ।

ਭਾਜਪਾ ਨੇ ਇਹ ਨਹੀਂ ਸਮਝਿਆ ਕਿ ਪਰਿਵਾਰ ਨਾਲ ਬੰਦੇ ਦਾ ਭਾਵੁਕ ਲਗਾਅ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਵੱਖ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਬੰਦੇ 'ਤੇ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਮਾਨਸਿਕ ਬੋਝ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ।

ਅਜੀਤ ਪਵਾਰ ਤੇ ਸ਼ਰਦ ਪਵਾਰ ਚਾਚਾ ਭਤੀਜਾ ਹਨ।

ਅਜੀਤ ਪਵਾਰ ਨੂੰ ਪਰਿਵਾਰ ਵਾਲਿਆਂ ਲਈ ਸਮਝਾਉਣਾ ਇਸ ਲਈ ਵੀ ਸੌਖਾ ਸੀ ਕਿਉਂਕਿ ਉਪ-ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਤਾਂ ਉਹ ਐੱਨਸੀਪੀ-ਸ਼ਿਵਸੈਨਾ ਸਰਕਾਰ ਵਿੱਚ ਵੀ ਬਣ ਜਾਂਦੇ ਭਾਜਪਾ ਨਾਲ ਜਾ ਕੇ ਕੀ ਲਾਭ ਹੋਣਾ ਸੀ।

ਇਸ ਲਈ ਪਰਿਵਾਰ ਵੀ ਤੋੜੋਂ, ਪਾਰਟੀ ਵੀ ਤੋੜੋਂ ਤੇ ਜੋ ਮਿਲ ਰਿਹਾ ਹੈ ਉਹ ਕੋਈ ਬਹੁਤਾ ਵੱਡਾ ਵੀ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਅਜੀਤ ਲਈ ਇਹ ਕੋਈ ਲਾਹੇ ਦਾ ਸੌਦਾ ਨਹੀਂ ਸੀ।

ਚੌਥੀ ਗਲਤੀ—ਸ਼ਰਦ ਪਵਾਰ ਦੀ ਪਕੜ ਨੂੰ ਘੱਟ ਸਮਝਣਾ

ਵਿਧਾਨ...


ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਪੁਲਿਸ ਦੀ ਸੰਕੇਤਿਕ ਤਸਵੀਰ

ਸ਼ੁੱਕਰਵਾਰ ਨੂੰ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਪੁਲਿਸ ਦੇ ਵਧੀਕ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਜਨਰਲ (ਲਾਅ ਐਂਡ ਆਰਡਰ) ਪਰਮਬੀਰ ਸਿੰਘ ਨੇ ਪ੍ਰੈੱਸ ਕਾਨਫਰੰਸ ਕੀਤੀ ਸੀ।

ਇਸ ਵਿੱਚ ਪੁਣੇ ਪੁਲਿਸ ਦੇ ਉਹ ਅਫ਼ਸਰਾ ਵੀ ਮੌਜੂਦ ਸਨ ਜੋ ਇਨ੍ਹਾਂ ਕੇਸਾਂ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।

ਪੁਲਿਸ ਨੇ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ ਦਿਖਾਉਂਦੇ ਹੋਏ ਇਹ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਸੀ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਕੋਲ ਦੋਸ਼ੀਆਂ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਸਬੂਤ ਹਨ।

ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਪੁਲਿਸ ਨੇ ਦੇਸ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਪੰਜ ਸਮਾਜਿਕ ਕਾਰਕੁਨਾਂ ਨੂੰ ਗ੍ਰਿਫ਼ਤਾਰ ਕੀਤਾ ਸੀ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਵਾਰਵਰਾ ਰਾਓ, ਗੌਤਮ ਨਵਲਖਾ, ਸੁਧਾ ਭਾਰਦਵਾਜ

ਪੁਣੇ ਪੁਲਿਸ ਨੇ ਵਾਰਵਰਾ ਰਾਓ, ਅਰੁਣ ਫਰੇਰਾ, ਵਰਨਣ ਗੋਂਜ਼ਾਲਵਿਸ, ਸੁਧਾ ਭਾਰਦਵਾਜ ਅਤੌ ਗੌਤਮ ਨਵਲਖਾ ਨੂੰ ਭੀਮਾ ਕੋਰੇਗਾਂਵ ਹਿੰਸਾ ਮਾਮਲੇ 'ਚ ਗ੍ਰਿਫ਼ਤਾਰ ਕੀਤਾ ਸੀ।

ਪਰ ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਨੇ ਪੁਲਿਸ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ 6 ਸਤੰਬਰ ਤੱਕ ਨਜ਼ਰਬੰਦ ਕਰਨ ਲਈ ਕਿਹਾ।

ਸਤੀਸ਼ ਗਾਇਕਵਾੜ ਨੇ ਬੰਬੇ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪਟੀਸ਼ਨ ਦਾਇਰ ਕੀਤੀ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇਸ ਪੂਰੇ ਮਾਮਲੇ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕੌਮੀ ਜਾਂਚ ਏਜੰਸੀ ਨੂੰ ਸੌਂਪ ਦੇਣ ਦੀ ਮੰਗ ਕੀਤੀ ਹੈ।

ਪਟੀਸ਼ਨ ਕਰਤਾ ਦੇ ਵਕੀਲ ਨਿਤਿਨ ਸਤਪੁਟੇ ਨੇ ਬੀਬੀਸੀ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ, ''ਜਦੋਂ ਅਦਾਲਤ ਵਿੱਚ ਇਸ ਪਟੀਸ਼ਨ ਦੀ ਸੁਣਵਾਈ ਹੋਈ ਤਾਂ ਅਸੀਂ ਪੁਲਿਸ ਵੱਲੋਂ ਮੀਡੀਆ ਸਾਹਮਣੇ ਸਬੂਤਾਂ ਦੇ ਖ਼ੁਲਾਸੇ ਦਾ ਮੁੱਦਾ ਚੁੱਕਿਆ। ਇਸ ਗੱਲ 'ਤੇ ਮਾਣਯੋਗ ਅਦਾਲਤ ਨੇ ਨਾਰਾਜ਼... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਗੀ ਜ਼ਾਹਿਰ ਕਰਦਿਆਂ ਪੁਲਿਸ ਨੂੰ ਪੁੱਛਿਆ ਕਿ ਉਹ ਮੀਡੀਆ ਸਾਹਮਣੇ ਕਿਵੇਂ ਜਾ ਸਕਦੇ ਹਨ ਜਦੋਂ ਮਾਮਲਾ ਅਦਾਲਤ ਵਿੱਚ ਹੈ।''

ਇਸ ਪਟੀਸ਼ਨ ਦੀ ਸੁਣਵਾਈ ਜਸਟਿਸ ਐਸ ਐਸ ਸ਼ਿੰਦੇ ਅਤੇ ਮਰੁਦੁਲਾ ਭਟਕਰ ਦੇ ਬੈਂਚ ਨੇ ਕੀਤੀ। ਵਕੀਲ ਮਿਹਿਰ ਦੇਸਾਈ ਨੇ ਮੁਲਜ਼ਮਾਂ ਦਾ ਕੇਸ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ। ਇਸ ਪਟੀਸ਼ਨ ਤੇ ਅਗਲੀ ਸੁਣਵਾਈ 7 ਸਤੰਬਰ ਨੂੰ ਹੋਵੇਗੀ।

ਕਦੋਂ ਅਤੇ ਕਿਉਂ ਹੋਈ ਸੀ ਕੋਰੇਗਾਂਵ 'ਚ ਹਿੰਸਾ

ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ 'ਚ ਇਸੇ ਸਾਲ ਜਨਵਰੀ 'ਚ ਭੀਮਾ ਕੋਰੇਗਾਂਵ ਦੀ 200ਵੀਂ ਬਰਸੀ ਮੌਕੇ ਭੀਮਾ ਨਦੀ ਦੇ ਕੰਡੇ 'ਤੇ ਸਥਿਤ ਸਮਾਰਕ ਕੋਲ ਪੱਥਰਬਾਜ਼ੀ ਅਤੇ ਅੱਗ ਲੱਗਣ ਦੀਆਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ਸਾਹਮਣੇ ਆਈਆਂ।

ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਭੀਮਾ ਕੋਰੇਗਾਂਵ ਦੀ ਲੜਾਈ ਇੱਕ ਜਨਵਰੀ 1818 ਨੂੰ ਈਸਟ ਇੰਡੀਆ ਕੰਪਨੀ ਦੀ ਸੈਨਾ ਅਤੇ ਪੇਸ਼ਵਾਵਾਂ ਦੀ ਆਗਵਾਈ ਵਾਲੀ ਮਰਾਠਾ ਸੈਨਾ ਦੇ ਵਿਚਾਲੇ ਹੋਈ ਸੀ।

ਇਸ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਮਹਾਰ ਜਾਤੀ ਨੇ ਈਸਟ ਇੰਡੀਆਂ ਕੰਪਨੀ ਵੱਲੋਂ ਲੜਦਿਆਂ ਹੋਇਆਂ ਮਰਾਠੀਆਂ ਨੂੰ ਮਾਤ ਦਿੱਤੀ ਸੀ। ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ 'ਚ ਮਹਾਰ ਜਾਤੀ ਨੂੰ ਲੋਕ ਅਛੂਤ ਸਮਝਦੇ ਹਨ।

ਹਿੰਸਾ ਦੇ ਬਾਅਦ ਬੀਬੀਸੀ ਪੱਤਰਕਾਰ ਮਯੂਰੇਸ਼ ਕੁੰਨੂਰ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕਰਦਿਆਂ ਪੁਣੇ ਗ੍ਰਾਮੀਣ ਦੇ ਪੁਲਿਸ ਸਪਰੀਡੈਂਟ ਸੁਵੇਜ਼ ਹਕ ਨੇ ਬੀਬੀਸੀ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ, "ਦੋ ਗੁੱਟਾਂ ਵਿਚਾਲੇ ਝੜਪ ਹੋਈ ਸੀ ਅਤੇ ਉਦੋਂ ਪੱਥਰਬਾਜ਼ੀ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਗਈ ਸੀ। ਪੁਲਿਸ ਫੌਰਨ ਹਰਕਤ ਵਿੱਚ ਆਈ। ਅਸੀਂ ਭੀੜ ਹਾਲਾਤ 'ਤੇ ਕਾਬੂ ਕਰਨ ਲਈ ਅਥਰੂ ਗੈਸ ਅਤੇ ਲਾਠੀ ਚਾਰਜ਼ ਦਾ ਇਸਤੇਮਾਲ ਕਰਨਾ ਪਿਆ ਸੀ।

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM, TWITTERਅਤੇ YouTube 'ਤੇ ਜੁੜੋ।)


ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਨੋਮਾਡਿਕ ਆਦਿਵਾਸੀ ਭਾਈਚਾਰੇ ਵਿੱਚ ਵਰਜਿਨਿਟੀ ਯਾਨਿ ਕਿ ਕੁੰਵਾਰੇਪਣ ਦਾ ਟੈਸਟ ਬੰਦ ਕਰਵਾਏ ਜਾਣ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਮੁਹਿੰਮ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ ਹੈ।

ਇਸ ਮੁਹਿੰਮ ਨੂੰ 25 ਸਾਲਾ ਇੱਕ ਨੌਜਵਾਨ ਵਿਵੇਕ ਤਮਾਈਚੀਕਰ ਨੇ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਹੈ।

ਵਰਜੈਨਿਟੀ ਟੈਸਟ ਨਾਲ ਕਿਹੋ ਜਹੀਆਂ ਤਕਲੀਫ਼ਾ?

22 ਸਾਲ ਦੀ ਅਨੀਤਾ (ਬਦਲਿਆ ਹੋਇਆ ਨਾਮ) ਦਾ ਵਿਆਹ ਤਿੰਨ ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਹੋਇਆ ਸੀ।

ਵਿਆਹ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹੋਏ ਵਰਜਿਨਿਟੀ ਟੈਸਟ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਅੱਜ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਅੱਥਰੂ ਆ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।

ਮਾਹਵਾਰੀ ਪੈਡ ਕਿਉਂ ਇਕੱਠੇ ਕੀਤੇ ਗਏ ?

'ਜਦੋਂ ਦਲਿਤਾਂ ਵਾਲੀ ਫੌਜ ਨੇ ਮਰਾਠਿਆਂ ਨੂੰ ਭਾਜੜਾਂ ਪਾਈਆਂ'

ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਕੰਜਰਭਾਤ ਭਾਈਚਾਰੇ ਦੀਆਂ ਬਾਕੀ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵਿਆਹ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅਨੀਤਾ ਨੂੰ ਵੀ ਵਰਜਿਨਿਟੀ ਟੈਸਟ ਤੋਂ ਲੰਘਣਾ ਪਿਆ। ਤਾਂਕਿ ਆਪਣੇ ਵਿਆਹ ਦੀ ਰਾਤ ਉਹ ਇਹ ਸਾਬਤ ਕਰ ਸਕੇ ਕਿ ਉਹ 'ਪਵਿੱਤਰ' ਹੈ।

ਇਸ ਭਾਈਚਾਰੇ ਵਿੱਚ ਵਰਜਿਨਿਟੀ ਟੈਸਟ ਨੂੰ ਵਿਆਹ ਦੇ ਰੀਤੀ-ਰਿਵਾਜ਼ਾਂ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਸਮਝਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਇਸ ਟੈਸਟ 'ਤੇ ਜ਼ੋਰ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਸਥਾਨਕ ਪੰਚਾਇਤਾਂ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਰਹਿੰਦੀਆਂ ਹਨ।

ਕਿਵੇਂ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਵਰਜਿਨਿਟੀ ਟੈਸਟ?

ਵਿਆਹ ਕਰਵਾ ਕੇ ਆਏ ਹੋਏ ਜੋੜਿਆਂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਹੋਟਲ ਦੇ ਕਮਰੇ ਵਿੱਚ ਲਿਜਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਇਸ ਹੋਟਲ ਦਾ ਕਿਰਾਇਆ ਜੇਕਰ ਨਵੇਂ ਵਿਆਹੇ ਜੋੜੇ ਦਾ ਪਰਿਵਾਰ ਨਾ ਦੇ ਸਕੇ, ਤਾਂ ਮਦਦ ਲ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਈ ਪੰਚਾਇਤ ਅੱਗੇ ਆਉਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਕਿਰਾਇਆ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।

ਕਮਰੇ ਵਿੱਚ ਜੋੜਾ ਦਾਖ਼ਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਬਾਹਰ ਪਰਿਵਾਰ ਦੇ ਲੋਕ ਖੜ੍ਹੇ ਨਜ਼ਰ ਆਉਂਦੇ ਹਨ।

ਸੁਹਾਗਰਾਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਬਿਸਤਰੇ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਵਿਆਹ ਤਾਂ ਹੀ ਪੂਰਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਇਹ ਟੈਸਟ ਹੋ ਜਾਵੇ।

ਜੇਕਰ ਬਿਸਤਰਾ 'ਤੇ ਦਾਗ ਮਿਲਿਆ, ਤਾਂ ਵਰਜਿਨਿਟੀ ਟੈਸਟ ਵਿੱਚ ਪਾਸ, ਵਿਆਹ ਪੂਰਾ ਹੋਇਆ।

ਜੇਕਰ ਬਿਸਤਰਾ ਚਿੱਟਾ ਹੀ ਰਿਹਾ ਤਾਂ ਵੋਹਟੀ ਉਸਦਾ ਹਰਜ਼ਾਨਾ ਭੁਗਤਣ ਲਈ ਤਿਆਰ ਰਹੇ।

ਟੈਸਟ ਵਿੱਚ ਫੇਲ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਲਾੜਿਆਂ ਨੂੰ ਇਹ ਅਧਿਕਾਰ ਮਿਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਆਪਣੀ ਵੋਹਟੀ ਨੂੰ ਛੱਡ ਸਕੇ ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਆਪਣੀ 'ਪਵਿੱਤਰਤਾ' ਸਾਬਤ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕੀ।

ਇਸਦੇ ਲਈ ਵੋਹਟੀ ਨੂੰ ਬੇਇੱਜ਼ਤ, ਇੱਥੋਂ ਤੱਕ ਕਿ ਕੁੱਟਿਆ ਵੀ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਜਾਣਕਾਰ ਕੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ?

ਕਈ ਜਾਣਕਾਰਾਂ ਨੇ ਇਸ ਗੱਲ ਨੂੰ ਖ਼ਾਰਜ ਕੀਤਾ ਕਿ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਸੈਕਸ ਕਰਨ 'ਤੇ ਔਰਤਾਂ ਦਾ ਖ਼ੂਨ ਨਿਕਲਦਾ ਹੈ।

ਦਿੱਲੀ ਦੀ ਗਾਏਨਾਕੋਨੌਲਿਜਸਟ ਡਾ. ਸੋਨੀਆ ਨਈਕ ਨੇ ਬੀਬੀਸੀ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ, ''ਸੈਕਸ ਦੌਰਾਨ ਖ਼ੂਨ ਨਿਕਲੇ, ਇਹ ਜ਼ਰੂਰੀ ਨਹੀਂ। ਵਰਜਿਨ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਖ਼ੂਨ ਨਿਕਲੇਗਾ ਇਹ ਜ਼ਰੂਰੀ ਨਹੀਂ। ਇਹ ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਮਿਥ ਹੈ।''

ਕੀ ਹੈ ਸਿਆਸੀ ਹਿੱਸੇਦਾਰੀ ਦਾ ਔਰਤਾਂ 'ਤੇ ਅਸਰ?

#HerChoice: ਹਰ ਗਾਲ਼ ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਨਾਂ ਉੱਤੇ ?

ਅਨੀਤਾ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਸਰੀਰਕ ਸਬੰਧ ਬਣਾ ਚੁੱਕੀ ਸੀ।

ਅਜਿਹੇ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਵਰਜਿਨਿਟੀ ਟੈਸਟ ਵਿੱਚ ਫੇਲ ਹੋਣ ਦਾ ਡਰ ਸੀ। ਉਹ ਕਹਿੰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਅੱਗੇ ਜੋ ਹੋਇਆ, ਉਸ ਲਈ ਮੈਂ ਬਿਲਕੁਲ ਤਿਆਰ ਨਹੀਂ ਸੀ।

ਉਹ ਦੱਸਦੀ ਹੈ, ''ਮੈਨੂੰ ਲੱਗਿਆ ਮੇਰਾ ਪਤੀ ਪੰਚਾਇਤ ਵਿੱਚ ਮੇਰੇ ਲਈ ਖੜ੍ਹਾ ਹੋਵੇਗਾ। ਪਰ ਜਦੋਂ ਉਸਨੂੰ ਪੁੱਛਿਆ ਗਿਆ ਕਿ ਮੈਂ 'ਪਵਿੱਤਰ ਹਾਂ ਜਾਂ ਅਪਵਿੱਤਰ' ਤਾਂ ਉਸਨੇ ਬਿਨਾਂ ਦਾਗ ਵਾਲੀ ਚਾਦਰ ਵੱਲ ਉਂਗਲੀ ਕਰ ਦਿੱਤੀ।''

ਪੰਚਾਇਤ ਨੇ ਲਗਾਏ ਇਲਜ਼ਾਮ

ਅਨੀਤਾ ਅੱਗੇ ਦੱਸਦੀ ਹੈ, ''ਪਤੀ ਦੇ ਸਾਥ ਨਾ ਦੇਣ 'ਤੇ ਮੈਂ ਹੈਰਾਨ ਸੀ। ਮੈਂ ਉਸੇ ਦੇ ਕਹਿਣ 'ਤੇ 6 ਮਹੀਨਿਆਂ ਤੋਂ ਉਸ ਨਾਲ ਸਰੀਰਕ ਸਬੰਧ ਬਣਾ ਰਹੀ ਸੀ। ਪਤੀ ਦੇ ਛੱਡਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਮੈਂ ਇਕੱਲੀ ਰਹਿ ਗਈ। ਕਿੰਨੇ ਹੀ ਦਿਨ ਮੈਂ ਰੋਂਦੀ ਰਹੀ।''

ਅਨੀਤਾ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਪਤੀ ਇਕੱਲਾ ਛੱਡ ਚੁੱਕਿਆ ਸੀ। ਪਰ ਕੁਝ ਸਮਾਜਿਕ ਕਾਰਜਕਰਤਾ ਅਤੇ ਪੁਲਿਸ ਦੀ ਦਖ਼ਲਅੰਦਾਜ਼ੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਹ ਅਨੀਤਾ ਨਾਲ ਰਹਿਣ ਲਈ ਤਿਆਰ ਹੋ ਗਿਆ।

ਅਨੀਤਾ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਪਤੀ ਦੇ ਨਾਲ ਰਹਿਣ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਮੁਸ਼ਕਿਲਾਂ ਭਰਿਆ ਸੀ।

ਉਹ ਕਹਿੰਦੀ ਹੈ, ''ਉਹ ਮੈਨੂੰ ਰੋਜ਼ ਮਾਰਦਾ ਸੀ, ਤੰਗ-ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਕਰਦਾ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਮੇਰੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਨਰਕ ਬਣਾ ਦਿੱਤੀ ਸੀ।''

ਅਜਿਹੇ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਹਾਲਾਤ ਮਾੜੇ ਇਸ ਲਈ ਵੀ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਕਿ ਇਕੱਠੇ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਫੇਕ ਜੋੜਿਆਂ ਨੂੰ ਪੰਚਾਇਤ ਭਾਈਚਾਰੇ ਦੇ ਕਿਸੇ ਵੀ ਰਸਮ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਣ 'ਤੇ ਰੋਕ ਲਗਾ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।

ਅਨੀਤਾ ਦੱਸਦੀ ਹੈ, ''ਮੇਰੇ ਗਰਭਵਤੀ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵੀ ਹਾਲਾਤ ਨਹੀਂ ਸੁਧਰੇ। ਮੇਰਾ ਪਤੀ...


ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਵਿੱਚ ਤਾਜ਼ਾ ਸਿਆਸੀ ਉਥਲ-ਪੁਥਲ ਦੌਰਾਨ ਐਨਸੀਪੀ, ਕਾਂਗਰਸ ਅਤੇ ਸ਼ਿਵ ਸੈਨਾ ਵਲੋਂ ਬਹੁਮਤ ਸਾਬਤ ਕਰਨ ਅਤੇ ਸਰਕਾਰ ਬਣਾਉਣ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਭਾਜਪਾ ਨੇ ਇੱਕ ਹੋਰ ਸੂਬਾ ਗੁਆ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।

ਸਾਲ 2018 ਦੀਆਂ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ ਮੱਧ ਪ੍ਰਦੇਸ਼, ਰਾਜਸਥਾਨ ਅਤੇ ਛੱਤੀਸਗੜ੍ਹ ਨੂੰ ਗੁਆਉਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਹ ਭਾਜਪਾ ਲਈ ਇੱਕ ਹੋਰ ਝਟਕਾ ਹੈ।

ਪਿਛਲੀ ਵਾਰ 25 ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਕਿਸੇ ਸਿਆਸੀ ਪਾਰਟੀ ਨੇ ਆਪਣੀ ਅਜਿਹੀ ਛਾਪ ਛੱਡੀ ਸੀ। ਸਾਲ 1993 ਦੇ ਅੰਤ ਤੱਕ ਕਾਂਗਰਸ 26 ਵਿੱਚੋਂ 16 'ਤੇ ਰਾਜ ਕਰ ਰਹੀ ਸੀ - 15 ਆਪਣੇ ਦਮ 'ਤੇ ਅਤੇ ਇੱਕ ਗਠਜੋੜ ਵਿੱਚ।

ਮੋਦੀ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਆਮ ਚੋਣਾਂ ਜਿੱਤਣ ਅਤੇ ਕੇਂਦਰ ਵਿੱਚ ਸਰਕਾਰ ਬਣਾਉਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਪਾਰਟੀ ਦੀ ਸਿਰਫ਼ ਸੱਤ ਸੂਬਿਆਂ ਵਿੱਚ ਹੀ ਸਰਕਾਰ ਸੀ। ਮਾਰਚ 2018 ਤੱਕ ਭਾਜਪਾ ਦੇ 21 ਸੂਬੇ ਸਨ ਜੋ ਕਿ ਪਹਿਲਾਂ ਨਾਲੋਂ ਤਿੰਨ ਗੁਣਾ ਸਨ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਸੂਬੇ ਦੀਆਂ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ ਜਿੱਤ ਵੱਲ ਕਦਮ ਵਧਾਉਂਦਿਆਂ ਭਾਜਪਾ ਨੇ ਸਾਲ 2015 ਵਿੱਚ ਸਰਕਾਰ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਜੰਮੂ-ਕਸ਼ਮੀਰ ਵਿੱਚ ਪੀਡੀਪੀ ਨਾਲ ਹੱਥ ਮਿਲਾਇਆ।

87 ਸੀਟਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਪੀਡੀਪੀ ਨੇ 28, ਭਾਜਪਾ ਨੇ 25, ਐਨਸੀ ਨੇ 15 ਅਤੇ ਕਾਂਗਰਸ ਨੇ 12 ਸੀਟਾਂ ਜਿੱਤੀਆਂ ਸਨ। ਇਹ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰੀ ਸੀ ਜਦੋਂ ਭਾਜਪਾ ਅਤੇ ਇਸ ਦੀਆਂ ਗਠਜੋੜ ਪਾਰਟੀਆਂ ਪੰਜਾਬ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ ਪੂਰੇ ਉੱਤਰ ਭਾਰਤ 'ਤੇ ਰਾਜ ਕਰ ਰਹੀਆਂ ਸਨ।

ਸਾਲ 2018 ਵਿੱਚ ਸਮੀਕਰਨ ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਬਦਲਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ ਜਦੋਂ ਕਾਂਗਰਸ ਗਠਜੋੜ ਦੁਆਰਾ ਕਰਨਾਟਕ ਵਿੱਚ ਨਵੀਂ ਬਣੀ ਸਰਕਾਰ ਥੋੜੇ ਸਮੇਂ ਬਾਅਦ ਹੀ ਡਿੱਗ ਗਈ।

ਭਾਜਪਾ ਇੱਕ ਵਾਰ ਫਿਰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਹੋਣੀ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਈ ਅਤੇ ਬੀਐਸ ਯੇਦਯੁਰੱਪਾ ਨੂੰ ਸੂਬੇ ਦਾ ਨਵਾਂ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਨਿਯੁਕਤ ਕਰਕੇ ਸਰਕਾਰ ਬਣਾਈ।

ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਵਿੱਚ ਚੋਣਾਂ ਦੇ ਤਾਜ਼ਾ ਨਤੀਜਿਆਂ ਨਾਲ ਭਾਜਪਾ ਅਤੇ ਇਸ ਦੀਆਂ ਗਠਜੋੜ ਪਾਰਟੀਆਂ ਦੀ ਪਕੜ ਸੂਬਿਆਂ ਵਿੱਚ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੁੰਦੀ ਜਾਪਦੀ ਹੈ।

ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਸਿਆਸੀ ਡਰਾਮੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅਮਿਤ ਸ਼ਾਹ ਦੇ ਚਾਣਕਿਆ ਹੋਣ ਦਾ ਅਕਸ ਵੀ ਟੁੱਟਿਆ

ਕਿਸੇ ਵੇਲੇ ਹਰ ਸੂਬੇ ਵਿੱਚ ਸੱਤਾ 'ਤੇ ਕਾਬਜ਼ ਹੋਣ ਵਾਲੀ ਪਾਰਟੀ,  ਹੁਣ 17 ਸੂਬਿਆਂ ਤੱਕ ਹੀ ਮਿਸਟ ਕੇ ਰਹਿ ਗਈ ਹੈ।

ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਹਰਿਆਣਾ, ਹਿਮਾਚਲ ਪ੍ਰਦੇਸ਼, ਉਤਰਾਖੰਡ, ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼, ਝਾਰਖੰਡ, ਬਿਹਾਰ, ਸਿੱਕਿਮ, ਅਸਮ, ਮੇਘਾਲਿਆ, ਮਣੀਪੁਰ, ਨਾਗਾਲੈਂਡ, ਮਿਜ਼ੋਰਮ, ਤ੍ਰਿਪੁਰਾ, ਅਰੁਣਾਚਲ ਪ੍ਰਦੇਸ਼, ਕਰਨਾਟਕ, ਗੋਆ ਅਤੇ ਗੁਜਰਾਤ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।

ਆਬਾਦੀ ਤੇ ਵੋਟ ਫ਼ੀਸਦ

ਹਾਲਾਂਕਿ ਇੱਕ ਸਾਲ ਵਿੱਚ ਗੁਆਏ ਸੂਬਿਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਨਹੀਂ ਜਾਪਦੀ ਪਰ ਇਸ ਗੱਲ ਤੋਂ ਇਨਕਾਰ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਕਿ ਭਾਜਪਾ ਨੇ ਮੱਧ ਪ੍ਰਦੇਸ਼, ਰਾਜਸਥਾਨ ਅਤੇ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਵਰਗੇ ਵੱਡੇ ਸੂਬਿਆਂ ਨੂੰ ਗੁਆ ਦਿੱਤਾ ਹੈ - ਜੋ ਕਿ ਕਿਸੇ ਵੇਲੇ ਭਾਜਪਾ ਅਤੇ ਇਸ ਦੇ ਗਠਜੋੜ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਪਕੜ ਹੁੰਦੇ ਸਨ।

ਇਸ ਨੂੰ ਸਮਝਣ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਤਰੀਕਾ ਹੈ ਇਨ੍ਹਾਂ ਸੂਬਿਆਂ ਦੀ ਆਬਾਦੀ ਦੇਖਣਾ।

ਸਾਲ 2011 ਦੀ ਮਰਦਮਸ਼ੁਮਾਰੀ ਮੁਤਾਬਕ ਮਾਰਚ 2018 ਤੱਕ ਭਾਜਪਾ ਤੇ ਗਠਜੋੜ ਪਾਰਟੀਆਂ ਵਲੋਂ ਸ਼ਾਸਿਤ ਸੂਬਿਆਂ ਦੀ ਆਬਾਦੀ 849,825,030 ਸੀ, ਜੋ ਕਿ ਕੁੱਲ ਆਬਾਦੀ ਦੇ ਲਗਭਗ 70 ਫੀਸਦ ਦੇ ਨੇੜੇ ਸੀ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ (112 ਮਿਲੀਅਨ), ਮੱਧ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ (72 ਮਿਲੀਅਨ), ਰਾਜਸਥਾਨ (68 ਮਿਲੀਅਨ) ਅਤੇ ਛੱਤੀਸਗੜ (25 ਮਿਲੀਅਨ) ਵਰਗੇ ਸੂਬਿਆਂ ਦੇ ਭਾਜਪਾ ਹੱਥੋਂ ਖਿਸਕ ਜਾਣ ਕਾਰਨ ਭਾਜਪਾ ਅਤੇ ਇਸ ਦੀਆਂ ਗਠਜੋੜ ਪਾਰਟੀਆਂ ਦੇ ਸ਼ਾਸਤ ਸੂਬਿਆਂ ਦੀ ਕੁੱਲ ਫ਼ੀਸਦ ਘੱਟ ਕੇ ਤਕਰੀਬਨ 47 ਹੋ ਗਈ ਹੈ। ਮਾਰਚ 2018 ਤੋਂ ਇਹ ਤਕਰੀਬਨ 23 ਫ਼ੀਸਦ ਦੀ ਗਿਰਾਵਟ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀਡੀਓ ਵੀ ਦੇਖੋ:

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM, TWITTERਅਤੇ YouTube 'ਤੇ ਜੁੜੋ।)


ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਣ

ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਗੱਡੀਆਂ ਦੇ ਸ਼ੀਸ਼ੇ ਤੋੜੇ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ ਅਤੇ ਫਿਰ ਪੁਲਿਸ ਦੀ ਮੌਜੂਦਗੀ ਵਿੱਚ ਦੋਵਾਂ ਪਾਸੇ ਤੋਂ ਪੱਥਰਾਅ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ।

ਦਲਿਤਾਂ ਦੇ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਉਹ ਕਿਹੜਾ ਗੁੱਸਾ ਸੀ ਜੋ ਪੁਣੇ ਦੇ ਨੇੜੇ ਭੀਮਾ ਕੋਰੇਗਾਂਓ ਵਿੱਚ ਨਿਕਲਿਆ?

ਇਹ ਸਾਰਿਆਂ ਨੂੰ ਪਤਾ ਸੀ ਕਿ ਜਿਸ ਥਾਂ 'ਤੇ ਦਲਿਤ ਜਿੱਤ ਜਾ ਜਸ਼ਨ ਮਨਾਉਣ 1927 ਵਿੱਚ ਬਾਬਾ ਸਾਹਿਬ ਭੀਮਰਾਓ ਅੰਬੇਦਕਰ ਪਹੁੰਚੇ ਸੀ ਉੱਥੇ ਹਰ ਸਾਲ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਇਸ ਵਾਰ ਵੀ ਦਲਿਤ ਸੰਗਠਨ ਇਕੱਠੇ ਹੋਣਗੇ।

ਕੀ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਨੇ ਦਲਿਤਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕਜੁੱਟ ਕੀਤਾ?

ਗੁੱਸੇ 'ਚ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਦਲਿਤ ਕਿਉਂ ਸੜਕਾਂ 'ਤੇ ਉੱਤਰੇ?

ਬਾਵਜੂਦ ਇਸਦੇ ਦਲਿਤਾਂ ਅਤੇ ਹਿੰਦੂਵਾਦੀ ਸੰਗਠਨਾਂ ਵਿੱਚ ਲੜਾਈ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਲਈ ਕੋਈ ਹੱਲ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ ਕੱਢਿਆ ਗਿਆ ਜਦਕਿ ਕੇਂਦਰ ਅਤੇ ਸੂਬੇ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਹਿੰਦੂਵਾਦੀ ਪਾਰਟੀ ਸੱਤਾ ਵਿੱਚ ਹੈ?

ਪਿਛਲੇ ਡੇਢ ਸਾਲ ਤੋਂ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਕਈ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਵਿੱਚ ਨਿਕਲੇ ਮਰਾਠਾ ਭਾਈਚਾਰੇ ਦੇ ਮੂਕ ਮੋਰਚੇ ਦੀ ਸਮਾਪਤੀ ਪੂਣੇ ਦੇ ਨੇੜੇ ਭੀਮਾ ਕੋਰੇਗਾਂਓ ਵਿੱਚ ਹੋਈ।

ਉਸੇ ਥਾਂ 'ਤੇ ਦਲਿਤ ਭਾਈਚਾਰੇ ਦੇ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਲੋਕ ਚਿਤਪਾਵਨ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਪੇਸ਼ਵਾ ਦੀ ਫੌਜ 'ਤੇ 'ਅਛੂਤ' ਮਹਾਰ ਫੌਜੀਆਂ ਦੀ ਜਿੱਤ ਦੀ 200ਵੀਂ ਜਯੰਤੀ ਮਨਾਉਣ ਲਈ ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਦੇ ਆਖ਼ਰੀ ਦਿਨ ਇਕੱਠੇ ਹੋਏ ਸੀ।

ਵਿਚਾਰਧਾਰਕ ਨਾੜੂਆਂ

ਦਲਿਤ-ਵਿਰੋਧੀ ਹਿੰਸਾ ਭੜਕਾਉਣ ਲਈ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੋ ਲੋਕਾਂ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਪੁਲਿਸ ਨੇ ਅਪਰਾਧਕ ਮਾਮ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਲੇ ਦਰਜ ਕੀਤੇ ਹਨ ਉਹ ਪੁਣੇ ਅਤੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਦੀ ਹਿੰਦੂਵਾਦੀ ਸਿਆਸਤ ਦੇ ਮੁੱਖ ਚਿਹਰੇ ਹਨ।

ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ 85 ਸਾਲਾ ਸੰਭਾਜੀ ਭਿੜੇ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਬਾਰੇ ਨਰਿੰਦਰ ਮੋਦੀ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਬਣਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕਹਿ ਚੁੱਕੇ ਹਨ ਕਿ ''ਅਸੀਂ ਜਦੋਂ ਸਮਾਜਿਕ ਜੀਵਨ ਲਈ ਕੰਮ ਕਰਨ ਲਈ ਸੰਸਕਾਰ ਹਾਸਲ ਕਰਦੇ ਸੀ ਉਦੋਂ ਸਾਡੇ ਸਾਹਮਣੇ ਭਿੜੇ ਗੁਰੂ ਜੀ ਦਾ ਉਦਹਾਰਣ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ।''

ਦਲਿਤਾਂ ਦੀਆਂ ਜੀਨਾਂ ਤੇ ਮੁੱਛਾਂ ਕਿਉਂ ਖਟਕਦੀਆਂ ਹਨ?

ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੋਵਾਂ ਮੁਲਜ਼ਮਾਂ ਦਾ ਵਿਚਾਰਧਾਰਕ ਨਾੜੂਆਂ ਆਰਐੱਸਐੱਸ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਸੰਭਾਜੀ ਭਿੜੇ 1984 ਤੱਕ ਸੰਘ ਦੇ ਪ੍ਰਚਾਰਕ ਸੀ।

ਹਿੰਦੂਵਾਦੀ ਸੰਗਠਨ ਹਮੇਸ਼ਾ ਹਿੰਦੂ ਸਮਾਜ ਨੂੰ ਇੱਕਜੁਟ ਕਰਨ ਅਤੇ ਜਾਤੀ ਭੇਦਭਾਵ ਖ਼ਤਮ ਕਰਨ ਦੀ ਗੱਲ ਕਹਿੰਦੇ ਰਹੇ ਹਨ। ਫਿਰ ਭੀਮਾ ਕੋਰੇਗਾਂਓ ਵਿੱਚ ਦਲਿਤਾਂ ਨੂੰ ਹਿੰਦੂਵਾਦੀਆਂ ਵੱਲੋਂ ਖੁੱਲ੍ਹੀ ਚੁਣੌਤੀ ਕਿਉਂ ਦਿੱਤੀ ਗਈ?

ਕੋਰੇਗਾਂਓ ਭੀਮਾ ਯੁੱਧ

ਦਲਿਤਾਂ ਅਤੇ ਗੈਰ-ਦਲਿਤ ਹਿੰਦੂਆਂ ਵਿੱਚ ਤਣਾਅ ਘੱਟ ਕਰਨ ਦੀ ਬਜਾਏ ਕੁਝ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਇੱਕ ਨੇੜਲੇ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਮੱਧਕਾਲ ਦੀ ਦਲਿਤ ਹਸਤੀ ਗੋਵਿੰਦ ਗਾਇਕਵਾੜ ਦੀ ਸਮਾਧੀ ਵਿੱਚ ਲੱਗੇ ਬੋਰਡ ਨੂੰ ਤੋੜ ਦਿੱਤਾ।

ਮੂਕ ਮੋਰਚਿਆਂ ਦੀ ਸਿਆਸਤ

ਦਲਿਤ ਮੰਨਦੇ ਹਨ ਕਿ ਜਦੋਂ ਔਰੰਗਜ਼ੇਬ ਨੇ ਛੱਤਰਪਤੀ ਸ਼ਿਵਾਜੀ ਦੇ ਮੁੰਡੇ ਛੱਤਰਪਤੀ ਸੰਭਾਜੀ ਮਹਾਰਾਜ ਦੀ ਲਾਸ਼ ਦੇ ਟੁੱਕੜੇ ਕਰਵਾਏ ਤਾਂ ਇਲਾਕੇ ਦੇ ਸਵਰਣ ਮੁਗਲਾਂ ਦੇ ਡਰ ਤੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਅੰਤਿਮ ਸੰਸਕਾਰ ਕਰਨ ਲਈ ਤਿਆਰ ਨਹੀਂ ਹੋਏ ਸੀ।

'ਜਦੋਂ ਦਲਿਤਾਂ ਵਾਲੀ ਫੌਜ ਨੇ ਮਰਾਠਿਆਂ ਨੂੰ ਭਾਜੜਾਂ ਪਾਈਆਂ'

ਗੋਵਿੰਦ ਗਾਇਕਵਾੜ ਨੇ ਲਾਸ਼ ਦੇ ਟੁੱਕੜਿਆਂ ਨੂੰ ਇਕੱਠਾ ਕਰਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਸੰਸਕਾਰ ਕੀਤਾ।

ਪਰ ਮਰਾਠਾ ਇਸ ਕਹਾਣੀ ਨੂੰ ਗ਼ਲਤ ਦੱਸਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਦਰਅਸਲ ਮਰਾਠਾਂ ਨੇ ਛੱਤਰਪਤੀ ਸੰਭਾਜੀ ਮਹਾਰਾਜ ਦਾ ਅੰਤਿਮ ਸੰਸਕਾਰ ਕਰਵਾਇਆ ਸੀ।

ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਵਿੱਚ ਹੋਈ ਹਿੰਸਾ

ਸਵਾਲ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ ਕਿ ਦਲਿਤਾਂ ਅਤੇ ਹਿੰਦੂਆਂ ਦੇ ਵਿੱਚ ਇਸ ਤਕਰਾਰ ਨੂੰ ਹਵਾ ਦੇਣ ਦਾ ਕੰਮ ਹਿੰਦੂਵਾਦ ਦੀ ਸਿਆਸਤ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਨੇ ਹੀ ਕਿਉਂ ਕੀਤਾ?

ਇਹੀ ਨਹੀਂ ਇੰਡੀਅਨ ਐਕਸਪ੍ਰੈੱਸ ਦੀ ਖ਼ਬਰ ਮੁਤਾਬਕ ਅਖਿਲ ਭਾਰਤੀ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਮਹਾਂਸੰਘ ਵਰਗੇ ਸੰਗਠਨਾਂ ਨੇ ਪੁਲਿਸ ਤੋਂ ਦਲਿਤਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕਜੁਟ ਹੋਣ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਨਾ ਦੇਣ ਦੀ ਅਪੀਲ ਵੀ ਕਰਵਾਈ ਸੀ।

ਇਸ ਸਵਾਲ ਦਾ ਜਵਾਬ ਜਾਨਣ ਲਈ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਕਈ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਅਤੇ ਕਸਬਿਆਂ ਵਿੱਚ ਕੱਢੇ ਗਏ ਮੂਕ ਮੋਰਚੇ ਦੀ ਸਿਆਸਤ ਨੂੰ ਸਮਝਣਾ ਹੋਵੇਗਾ।

ਦਲਿਤ-ਵਿਰੋਧੀ

ਹੱਥਾਂ ਵਿੱਚ ਭਗਵਾ ਝੰਡੇ ਲਹਿਰਾਉਂਦੇ ਹੋਏ ਲੱਖਾਂ ਮਰਾਠਾਂ ਦੇ ਮੂਕ ਮੋਰਚੇ ਪਿਛਲੇ ਡੇਢ ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਮੀਡੀਆ ਦੀਆਂ ਸੁਰਖ਼ੀਆਂ ਬਣਦੇ ਰਹੇ ਹਨ।

ਲੋਕ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਛੋਟੇ-ਵੱਡੇ ਸ਼ਹਿਰਾਂ, ਕਸਬਿਆਂ ਅਤੇ ਸੜਕਾਂ 'ਤੇ ਨਿਕਲ ਪੈਂਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਵੀ ਬਿਲਕੁਲ ਚੁੱਪ ਅਤੇ ਅਨੁਸ਼ਾਸਨ ਵਿੱਚ। ਕੋਈ ਨਾਅਰਾ ਹਵਾ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਗੁੰਜਦਾ ਸੀ। ਕੋਈ ਭਾਸ਼ਣ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ ਸੀ।

'ਗਾਂ ਮਰੇ ਤਾਂ ਅੰਦੋਲਨ, ਦਲਿਤ ਦੀ ਮੌਤ 'ਤੇ ਚੁੱਪੀ'

ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ...


ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਇਸ ਬਾਰੇ ਕੇਂਦਰ ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਚਿੱਠੀ ਲਿਖ ਕੇ 25 ਸਾਲ ਤੋਂ ਵੱਧ ਉਮਰ ਦੇ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਕੋਰੋਨਾ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਟੀਕਾਕਰਨ ਦੀ ਇਜ਼ਾਜਤ ਮੰਗੀ ਹੈ।

ਉਥੇ ਹੀ ਦਿੱਲੀ ਦੀ ਸੱਤਾ 'ਤੇ ਕਾਬਜ਼ ਆਮ ਆਦਮੀ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਆਗੂ ਰਾਘਵ ਚੱਢਾ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਤੋਂ ਸਵਾਲ ਪੁੱਛ ਰਹੇ ਹਨ ਕਿ ਕੀ ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਲਈ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਜਾਨ ਦੀ ਕੀਮਤ, ਭਾਰਤ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਜਾਨ ਦੀ ਕੀਮਤ ਤੋਂ ਵੱਧ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ-

ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਇਸ਼ਾਰਾ ਵੈਕਸੀਨ ਬਰਾਮਦਗੀ ਦੇ ਫ਼ੈਸਲੇ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਸੀ।

ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਬੇਨਤੀ ਰਾਜਸਥਾਨ ਦੇ ਸਿਹਤ ਵਿਭਾਗ ਦੇ ਮੰਤਰੀ ਡਾਕਟਰ ਰਘੂ ਸ਼ਰਮਾ ਨੇ ਵੀ ਕੇਂਦਰ ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਕੀਤੀ ਹੈ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸੋਮਵਾਰ ਨੂੰ ਕਿਹਾ, "ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਜਿਸ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਕੋਰੋਨਾ ਲਾਗ਼ ਫ਼ੈਲ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਕੇਂਦਰ ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਤੁਰੰਤ ਕੋਰੋਨਾ ਵੈਕਸੀਨੇਸ਼ਨ ਲਈ ਉਮਰ ਸੀਮਾ ਨੂੰ ਹਟਾਏ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਘੱਟ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਵੱਧ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਟੀਕਾਕਰਨ ਕਰਕੇ ਲਾਗ਼ ਦੇ ਫ਼ੈਲਾਅ ਨੂੰ ਰੋਕਿਆ ਜਾ ਸਕੇ।"

ਧਿਆਨ ਦੇਣ ਵਾਲੀ ਗੱਲ ਹੈ ਕਿ ਇੰਨਾਂ ਤਿੰਨਾਂ ਸੂਬਿਆਂ ਵਿੱਚ ਗ਼ੈਰ-ਭਾਜਪਾ ਪਾਰਟੀ ਦੀਆਂ ਸਰਕਾਰਾਂ ਹਨ।

ਇਸ ਦੇ ਇਲਾਵਾ ਮੰਗਲਵਾਰ ਨੂੰ ਅਜਿਹੀ ਹੀ ਮੰਗ ਇੰਡੀਅਨ ਮੈਡੀਕਲ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਨੇ ਵੀ ਕੀਤੀ।

ਆਈਐੱਮਏ ਨੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਨੂੰ ਪੱਤਰ ਲਿਖ ਕੇ ਸੁਝਾਅ ਦਿੱਤਾ ਹੈ ਕਿ 18 ਸਾਲ ਤੋਂ ਵੱਧ ਉਮਰ ਦੇ ਸਾਰੇ ਭਾਰਤੀਆਂ ਨੂੰ ਕੋਰੋਨਾ ਵ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ੈਕਸੀਨ ਲਗਵਾਉਣ ਦੀ ਆਗਿਆ ਦੇ ਦੇਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।

ਹੁਣ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਇੰਨੀ ਮੰਗ ਹੋ ਰਹੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਆਖ਼ਰ ਮੋਦੀ ਸਰਕਾਰ ਇਸ ਬਾਰੇ ਫ਼ੌਰੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਫ਼ੈਸਲਾ ਲੈ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ ਰਹੀ। ਮੰਗਲਵਾਰ ਨੂੰ ਕੇਂਦਰੀ ਸਿਹਤ ਸਕੱਤਰ ਰਾਜੇਸ਼ ਭੂਸ਼ਣ ਨੇ ਵੀ ਇੱਕ ਪ੍ਰੈਸ ਕਾਨਫਰੰਸ ਵਿੱਚ ਇਸ ਦਾ ਜਵਾਬ ਦਿੱਤਾ ਸੀ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਦੁਨੀਆਂ ਵਿੱਚ ਹਰ ਜਗ੍ਹਾਂ ਲੋੜ ਦੇ ਆਧਾਰ 'ਤੇ ਪਹਿਲਾਂ ਟੀਕਾਕਰਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਨਾ ਕਿ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਇੱਛਾ ਦੇ ਆਧਾਰ 'ਤੇ।"

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਦੁਨੀਆਂ ਦੇ ਕਈ ਦੇਸਾਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਯੂਕੇ, ਅਮਰੀਕਾ, ਫ਼ਰਾਂਸ ਅਤੇ ਆਸਟਰੇਲੀਆ ਦੀ ਉਦਾਹਰਣ ਵੀ ਦਿੱਤੀ ਤੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਹਰ ਦੇਸ ਨੇ ਪੜਾਅਬੰਦ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਉਮਰ ਸੀਮਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਟੀਕਾਕਰਨ ਮੁਹਿੰਮ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ ਹੈ।

ਪਰ ਫ਼ਿਰ ਵੀ ਲੋਕ ਸਵਾਲ ਖੜਾ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ- ਕੋਰੋਨਾ ਵੈਕਸੀਨ ਲਗਵਾਉਣ ਲਈ ਮੋਦੀ ਸਰਕਾਰ ਉਮਰ ਹੱਦ ਨੂੰ ਫ਼ਿਲਹਾਲ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ ਹਟਾ ਸਕਦੀ?

ਇਹ ਹੀ ਸਮਝਣ ਲਈ ਅਸੀਂ ਮੌਲਾਨਾ ਆਜ਼ਾਦ ਮੈਡੀਕਲ ਕਾਲਜ ਵਿੱਚ ਕਮਿਊਨਿਟੀ ਮੈਡੀਸਨ ਵਿਭਾਗ ਦੇ ਮੁਖੀ ਡਾ. ਸੁਨੀਲਾ ਗਰਗ ਨਾਲ ਗੱਲਬਾਤ ਕੀਤੀ।

ਉਮਰ ਦੇ ਹਿਸਾਬ ਨਾਲ ਟੀਕਾਕਰਨ ਮੁਹਿੰਮ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਨੂੰ ਉਹ ਸਹੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਫ਼ੈਸਲੇ ਪਿੱਛੇ ਦਲੀਲ ਵੀ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।

ਪਹਿਲਾ ਤਰਕ: ਸਾਰਿਆਂ ਦੇ ਚੱਕਰ ਵਿੱਚ ਲੋੜਮੰਦ ਨਾ ਛੁੱਟ ਜਾਣ

ਅੰਕੜੇ ਦੱਸਦੇ ਹਨ ਕਿ ਕੋਰੋਨਾ ਮਹਾਂਮਾਰੀ 45 ਤੋਂ ਵੱਧ ਉਮਰ ਹੱਦ ਵਾਲਿਆਂ ਲਈ ਜ਼ਿਆਦਾ ਖ਼ਤਰਨਾਕ ਰਹੀ ਹੈ।

ਜੇ 18 ਸਾਲ ਤੋਂ ਵੱਧ ਉਮਰ ਵਾਲਿਆਂ ਲਈ ਹੁਣੇ ਇਜ਼ਾਜਤ ਦੇ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਤਾਂ ਕਿਤੇ ਅਜਿਹਾ ਨਾ ਹੋਵੇ ਕਿ ਘੱਟ ਉਮਰ ਵਾਲੇ ਵੈਕਸੀਨ ਪਹਿਲਾਂ ਕਰਵਾ ਲੈਣ ਤੇ ਜ਼ਿਆਦਾ ਉਮਰ ਵਾਲੇ ਟੀਕਾ ਨਾ ਲਗਵਾ ਸਕਣ।

ਮੌਲਾਨਾ ਆਜ਼ਾਦ ਮੈਡੀਕਲ ਕਾਲਡ ਵਿੱਚ ਕਮਿਊਨਿਟੀ ਮੈਡੀਸਨ ਵਿਭਾਗ ਦੇ ਮੁਖੀ ਡਾ. ਸੁਨੀਲਾ ਗਰਗ

ਕਿਤੇ ਅਜਿਹਾ ਨਾ ਹੋਵੇ ਕਿ ਸਰਕਾਰ ਫ਼ਿਰ ਅੱਗੇ ਜਾ ਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਟੀਕਾਕਰਨ ਨਾ ਕਰ ਸਕੇ। ਜੇ ਅਜਿਹਾ ਹੋਇਆ ਤਾਂ ਕੋਰੋਨਾ ਤੋਂ ਹੋਣ ਵਾਲੀਆਂ ਮੌਤਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵੱਧ ਸਕਦੀ ਹੈ।

ਦੁਜਾ ਤਰਕ: ਵੈਕਸੀਨ ਨਵੀਂ ਹੈ, ਘਰ-ਘਰ ਜਾ ਟੀਕਾ ਨਹੀਂ ਲਗਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ

ਇਹ ਪਹਿਲਾ ਮੌਕਾ ਹੈ ਕਿ ਕੋਵਿਡ-19 ਵੈਕਸੀਨ ਰਿਕਾਰਡ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਤਿਆਰ ਹੋਈ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਕੁਝ ਉੱਲਟ ਪ੍ਰਭਾਵ ਵੀ ਹਨ। ਹਾਲੇ ਤੱਕ ਤਾਂ ਕੋਈ ਵੱਡੀ ਅਣਹੋਣੀ ਦੀ ਖ਼ਬਰ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਆਈ ਹੈ। ਪਰ ਅੱਗੇ ਵੀ ਸਾਵਧਾਨੀ ਵਰਤਣ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ।

ਇਸ ਲਈ ਘਰ ਘਰ ਜਾ ਕੇ ਜਾਂ ਫਿਰ ਰੇਲਵੇ ਸਟੇਸ਼ਨ 'ਤੇ ਬੂਥ ਬਣਾਕੇ ਇਸ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤਾ ਸਕਦਾ। ਇਹ ਦੂਜੀ ਵੱਡੀ ਵਜ੍ਹਾ ਹੈ ਕਿ ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਸਹਿਯੋਗ 'ਤੇ ਹੀ ਟੀਕਾਕਰਨ ਲਈ ਨਿਰਭਰ ਹੈ।

ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਐਂਡਰਾਇਡ ਫ਼ੋਨ 'ਤੇ ਇੰਝ ਲੈ ਕੇ ਆਓ:

ਤੀਜਾ ਤਰਕ: ਵੈਕਸਿਨ ਹੈਜ਼ੀਟੇਸ਼ਨ ਨਾਲ ਨਜਿੱਠਣਾ

ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਵਿੱਚ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਵੈਕਸੀਨ ਲਗਵਾਉਣ ਨੂੰ ਲੈ ਕਿ ਕਾਫ਼ੀ ਝਿਜਕ ਨਜ਼ਰ ਆਈ। ਇਸ ਲਈ ਕਈ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਤਾਂ ਇਥੋਂ ਤੱਕ ਕਹਿ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਡਾਕਟਰਾਂ ਅਤੇ ਫਰੰਟਲਾਈਨ ਕਾਮਿਆਂ ਨੇ ਵੀ...


ਮਹਿਜ਼ ਕੁਝ ਹੀ ਘੰਟੇ ਪਹਿਲਾ ਇਸਰੋ ਚੰਦਰਯਾਨ-2 ਤੋਂ ਸਿਗਨਲ ਮਿਲਣਾ ਬੰਦ ਹੋਇਆ ਸੀ ਅਤੇ ਵਿਕਰਮ ਲੈਂਡਰ ਚੰਦਰਮਾ 'ਤੇ ਉਤਰਿਆ ਜਾਂ ਨਹੀਂ ਜਾਂ ਉਸ ਦਾ ਕੀ ਹੋਇਆ ਇਸ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਸਵਾਲਾਂ ਦੇ ਜਵਾਬ ਅਧੂਰੇ ਰਹਿ ਗਏ ਸਨ।

End of YouTube post, 1

ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਮੋਦੀ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਭਾਵੁਕ ਹੋਏ ਸਿਵਨ ਦੀਆਂ ਤਸਵੀਰਾਂ ਅਤੇ ਵੀਡੀਓ ਟੀਵੀ, ਆਨਲਾਈਨ ਅਤੇ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ 'ਤੇ ਛੇਤੀ ਹੀ ਚਰਚਾ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾ ਬਣ ਗਈਆਂ।

ਸਿਵਨ ਬੇਸ਼ੱਕ ਹੀ ਚੰਦਰਯਾਨ-2 ਦੀ ਯਾਤਰਾ ਪੂਰੀ ਹੋ ਨਾ ਸਕਣ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਭਾਵੁਕ ਹੋਏ ਹੋਣ ਪਰ ਉਹ ਮਾਨਸਿਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਬੇਹੱਦ ਮਜ਼ਬੂਤ ਹਨ।

ਇਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਯਤਨਾਂ ਦੀ ਬਦੌਲਤ ਹੋਇਆ ਹੈ ਕਿ ਘੱਟ ਕੀਮਤਾਂ 'ਚ ਉਪਗ੍ਰਹਿ ਪੁਲਾੜ 'ਚ ਭੇਜਣ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਅੱਜ ਭਾਰਤ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਪਲੇਟਫਾਰਮ ਬਣ ਗਿਆ ਹੈ।

ਮੰਗਲ ਮਿਸ਼ਨ ਲਈ ਪੀਐੱਸਐੱਲਵੀ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਨਾਲ ਘੱਟ ਲਾਗਤ ਵਾਲੀ ਅਸਰਦਾਰ ਰਣਨੀਤੀ ਵਿਕਸਿਤ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਵੱਡੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ ਸੀ।

15 ਫਰਵਰੀ 2017 ਨੂੰ ਪੀਐੱਸਐੱਲਵੀ ਰਾਹੀਂ ਹੀ ਇੱਕੋ ਵਾਰ 104 ਉਪਗ੍ਰਹਿ (ਬੇਬੀ) ਨੂੰ ਸਫ਼ਲ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਪੁਲਾੜ 'ਚ ਭੇਜਣ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਵੀ ਸਿਵਨ ਹੀ ਮੁੱਖ ਆਰਕੀਟੈਕਟ ਸਨ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ

ਇੱਕ ਟੀਵੀ ਇੰਟਰਵਿਊ 'ਚ ਸਿਵਨ ਨੇ ਬੇਬੀ ਉਪਗ੍ਰਹਿ ਬਾਰੇ ਦੱਸਿਆ ਸੀ ਕਿ ਇਹ ਇਸਰੋ ਦੀ ਬਹੁਤ ਵੱਡੀ ਸਫ਼ਲਤਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇੱਕੋ ਵੇਲੇ 100 ਤੋਂ ਵੱਧ ਉਪਗ੍ਰਹਿ ਭੇਜਣ ਵਾਲਾ ਭਾਰਤ ਪਹਿਲਾ ਦੇਸ ਬਣ ਗਿਆ।
... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਆਮ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ 'ਚ ਪੁਲਾੜ

ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਿੱਚ ਲਿਥੀਅਮ ਬੈਟਰੀ ਵੀ ਬਣਾਈ ਗਈ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਇਲੈਕਟ੍ਰਾਨਿਕ ਗੱਡੀਆਂ 'ਚ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਖ਼ੁਦ ਸਿਵਨ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਇਸਰੋ ਦਾ ਮੁੱਖ ਉਦੇਸ਼ 'ਆਮ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਵਿੱਚ ਪੁਲਾੜ ਵਿਗਿਆਨ ਦਾ ਇਸਤੇਮਾਲ' ਹੈ।

ਉਹ ਦੱਸਦੇ ਹਨ ਕਿ ਇਸਰੋ ਰਾਕਟ ਨੂੰ ਪੁਲਾੜ ਵਿੱਚ ਭੇਜਣ ਵਾਲੀ ਤਕਨੀਕ ਨੂੰ ਉਦਯੋਗ ਨਾਲ ਜੋੜ ਦੀ ਦਿਸ਼ਾ 'ਚ ਵੀ ਕੰਮ ਰਹੇ ਹਾਂ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਹੁਣ ਤੱਕ ਇਸਰੋ ਨੇ 300 ਤੋਂ 400 ਤਕਨੀਕ ਇੰਡਸਟਰੀ ਨੂੰ ਟਰਾਂਸਪਰ ਕੀਤਾ ਹੈ।

ਮੈਡੀਕਲ ਉਪਕਰਨਾਂ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਈ ਕੰਮ ਕੀਤੇ ਹਨ। ਬਿਹਤਰ ਮਾਈਕ੍ਰੋਪ੍ਰੋਸੈਸਰ ਕੰਟ੍ਰੋਲ ਨਕਲੀ ਅੰਗ ਅਤੇ ਨਕਲੀ ਦਿਲ ਦਾ ਪੰਪ ਜਿਸ ਨੂੰ ਵਾਮ ਵੈਂਟ੍ਰੀਕਲ ਅਸਿਸਟ ਡਿਵਾਇਸ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਨੂੰ ਫੀਲਡ ਟ੍ਰਾਇਲ ਲਈ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।

ਪੀਐੱਸਐੱਲਵੀ ਯਾਨਿ ਧਰੁਵੀ ਉਪਗ੍ਰਹਿ ਲਾਂਚ ਭਾਰਤ ਦਾ ਤੀਜੀ ਪੀੜ੍ਹੀ ਦਾ ਲਾਂਚ ਰਾਕਟ ਹੈ ਜਿਸ ਨੇ 1994 ਤੋਂ 2017 ਤੱਕ 48 ਭਾਰਤੀ ਅਤੇ 209 ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਉਪਗ੍ਰਹਿ ਪੁਲਾੜ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚਾਏ ਹਨ

ਸਿਵਨ ਉਸ ਟੀਮ ਦੇ ਮੁਖੀ ਰਹੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਨੇ ਸਿਕਸ ਡੀ ਸਿਮਿਊਲੇਸ਼ ਸਾਫਟਵੇਅਰ 'ਸਿਤਾਰਾ' ਬਣਾਈ ਹੈ ਜੋ ਇਸਰੋ ਦਾ ਸਾਰੇ ਲਾਂਚ ਵਿੱਚ ਅਹਿਮ ਕਿਰਦਾਰ ਨਿਭਾਉਂਦਾ ਹੈ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇੱਕ ਅਜਿਹੀ ਰਣਨੀਤੀ ਦਾ ਵਿਕਾਸ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੇ ਮੌਸਮ ਦਾ ਪਹਿਲਾਂ ਤੋਂ ਅੰਦਾਜ਼ਾ ਅਤੇ ਹਵਾ ਦੀ ਗਤੀ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਨੂੰ ਦੇਖਦਿਆਂ ਹੋਇਆ ਕਿਸੇ ਵੀ ਮੌਸਮ 'ਚ ਅਤੇ ਸਾਲ ਦੇ ਕਿਸੇ ਵੀ ਦਿਨ ਰਾਕਟ ਨੂੰ ਲਾਂਚ ਕਰਨਾ ਸੰਭਵ ਕੀਤਾ ਹੈ।

ਪੀਐੱਸਐੱਲਵੀ ਨੂੰ ਤਾਕਤਵਰ ਬਣਾਉਣ 'ਚ ਯੋਗਦਾਨ

ਜਦੋਂ ਸਿਵਨ 1982 'ਚ ਇਸਰੋ ਆਏ ਤਾਂ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਪੀਐੱਸਐੱਲਵੀ ਯੋਜਨਾ 'ਤੇ ਕੰਮ ਕੀਤਾ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਐਂਡ ਟੂ ਐਂਡ ਮਿਸ਼ਨ, ਮਿਸ਼ਨ ਡਿਜ਼ਾਇਨ, ਮਿਸ਼ਨ ਇੰਟੀਗ੍ਰੇਸ਼ਨ ਐਂਡ ਐਨਾਲੀਸਿਸ 'ਚ ਕਾਫੀ ਯੋਗਦਾਨ ਪਾਇਆ ਹੈ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਰਣਨੀਤੀਆਂ ਦਾ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਯੋਗਦਾਨ ਪੀਐੱਸਐੱਲਵੀ ਨੂੰ ਤਾਕਤਵਰ ਬਣਾਉਣ ਵਿੱਚ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਸ ਨੇ ਉਸਰੋ ਦੇ ਹੋਰ ਲਾਂਚ ਵ੍ਹੀਕਲਾਂ, ਆਰਐੱਲਵੀ-ਟੀਡੀ ਸਣੇ ਜੀਐੱਸਐੱਲਵੀ ਐੱਮਕੇ II, ਐੱਮਕੇ III ਨੂੰ ਇੱਕ ਆਧਾਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।

ਬਚਪਨ ਤੰਗੀ 'ਚ ਬੀਤਿਆ

ਪਰਿਵਾਰ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਗ੍ਰੈਜੂਏਟ ਅਤੇ ਪਹਿਲੇ ਇੰਜੀਨੀਅਰ ਤੋਂ ਹੁੰਦਿਆ ਹੋਇਆ ਇਸਰੋ ਮੁਖੀ ਬਣਨ ਵਾਲੇ ਕੇ ਸਿਵਨ ਦਾ ਜਨਮ 14 ਅਪ੍ਰੈਲ 1957 ਨੂੰ ਤਮਿਲਨਾਡੂ ਦੇ ਕੰਨਿਆਕੁਮਾਰੀ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਕਿਸਾਨ ਪਰਿਵਾਰ 'ਚ ਹੋਇਆ ਸੀ।

ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਅਖ਼ਬਾਰ ਟਾਈਮਜ਼ ਆਫ ਇੰਡੀਆ ਦੇ ਇੱਕ ਇੰਟਰਵਿਊ ਮੁਤਾਬਕ ਪੈਸਿਆਂ ਦੀ ਤੰਗੀ ਕਾਰਨ ਸਿਵਨ ਦੇ ਛੋਟਾ ਭੈਣ-ਭਰਾ ਉੱਚ ਸਿੱਖਿਆ ਹਾਸਿਲ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕੇ।

ਅੱਜ ਸਿਵਨ ਨੂੰ ਏਅਰੋਸਪੇਸ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ, ਸਪੇਸ ਟਰਾਂਸਪੋਰਟੇਸ਼ਨ ਸਿਸਟਮ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ, ਲਾਂਚ ਵ੍ਹੀਕਲ ਅਤੇ ਮਿਸ਼ਨ ਡਿਜ਼ਾਇਨ, ਕੰਟਰੋਲ ਅਤੇ ਗਾਈਡੈਂਸ ਡਿਜ਼ਇਨ, ਮਿਸ਼ ਦੇ ਸਾਫਟਵੇਅਰ ਡਿਜ਼ਾਇਨ, ਮਿਸ਼ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਪਰੀਖਣਾਂ ਦੇ ਨਤੀਜਿਆਂ ਦੇ ਸੁਮੇਲ, ਏਅਰੋਸਪੇਸ...


ਮਹਿਬੂਬਾ ਮੁਫਤੀ ਪੀਡੀਪੀ-ਐਨਸੀ-ਕਾਂਗਰਸ ਦੇ ਗਠਜੋੜ ਦੀ ਸਰਕਾਰ ਬਣਾਉਣ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਪੇਸ਼ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ।

ਮਹਿਬੂਬਾ ਮੁਫਤੀ ਦਾ ਪੱਤਰ ਰਾਜ ਭਵਨ ਪਹੁੰਚਿਆ ਤਾਂ ਸਿਆਸੀ ਹਰਕਤ ਵਿੱਚ ਅਚਾਨਕ ਤੇਜ਼ੀ ਆ ਗਈ। ਇੱਕ ਘੰਟੇ ਬਾਅਦ ਰਾਜਪਾਲ ਸਤਿਆ ਪਾਲ ਮਲਿਕ ਨੇ ਸੰਵਿਧਾਨਿਕ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਦਾ ਹਵਾਲਾ ਦਿੰਦੇ ਹੋਏ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਭੰਗ ਕਰ ਦਿੱਤੀ। ਹਾਲੇ ਇਸ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਦੇ ਦੋ ਸਾਲ ਬਚੇ ਹੋਏ ਸਨ।

ਭਾਰਤ ਸ਼ਾਸਤ ਜੰਮੂ-ਕਸ਼ਮੀਰ ਵਿੱਚ ਰਾਜਪਾਲ ਸਤਿਆ ਪਾਲ ਮਲਿਕ ਦੇ ਫੈਸਲੇ ਨੇ ਕਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜੰਮੂ-ਕਸ਼ਮੀਰ ਵਿੱਚ ਲੋਕਤੰਤਰ ਨੂੰ ਕਮਜ਼ੋਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ, ਇਹ ਮੀਡੀਆ, ਸਿਆਸੀ ਮਾਹਿਰਾਂ ਅਤੇ ਇਤਿਹਾਸ ਦੀ ਚਰਚਾ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾ ਰਹੇਗਾ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਪਰ ਸਭ ਤੋਂ ਅਹਿਮ ਸਵਾਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਸਭ ਕੁਝ ਇੰਨੀ ਕਾਹਲੀ ਵਿੱਚ ਕਿਉਂ ਹੋਇਆ ਜਦੋਂਕਿ ਕਾਂਗਰਸ, ਐਨਸੀ ਅਤੇ ਪੀਡੀਪੀ ਪਿਛਲੇ 4-5 ਮਹੀਨਿਆਂ ਤੋਂ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਨੂੰ ਭੰਗ ਕਰਨ ਦੀ ਮੰਗ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ?

ਵਾਦੀ ਵਿੱਚ ਭਾਜਪਾ ਦਾ ਗਣਿਤ

ਭਾਰਤੀ ਰਾਜਨੀਤੀ ਦੇ ਹਾਸ਼ੀਏ ਦੇ ਦਿਨਾਂ ਤੋਂ ਹੀ ਕਸ਼ਮੀਰ ਸੰਘ ਪਰਿਵਾਰ ਦਾ ਮੁੱਖ ਏਜੰਡਾ ਬਣਿਆ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਗੱਲਬਾਤ ਤਾਂ ਬਹੁਤ ਕੀਤੀ ਪਰ ਕੁਝ ਵੀ ਕਰਨ ਦਾ ਜਨਾਦੇਸ਼ ਜਾਂ ਤਾਕਤ ਨਹੀਂ ਸੀ, ਤਾਂ ਕਿ ਉਹ ਇਸ ਦੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਦਰਜੇ ਅਤੇ ਵਿਵਾਦਤ ਰਵੱਈਏ ਨੂੰ ਬਦਲਣ ਸਕਣ।

ਨਰਿੰਦਰ ਮੋਦੀ ਦੀ ਚੜ੍ਹਤ ਵੱਧ ਸੀ ਅਤੇ ਜੰਮੂ, 'ਪਰਿਵਾਰ' ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਨਾਗਪੁਰ, ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਹਰੀ ਝੰਡੀ ਦਿੱਤੀ। 2... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

014 ਦੀਆਂ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਸੂਬੇ ਦੀ ਦੂਜੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਪਾਰਟੀ ਵਜੋਂ ਉਭਰੀ।

ਇਸ ਦੌਰਾਨ ਪੀਡੀਪੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਸਿਆਸੀ ਪਾਰਟੀ ਬਣੀ ਅਤੇ ਭਾਜਪਾ ਦੇ ਜੰਮੂ ਵਿੱਚ ਫਤਵੇ ਨੂੰ ਅਣਗੌਲਿਆਂ ਨਾ ਕਰ ਸਕੀ। ਮੁਫਤੀ ਸਈਦ ਨੇ ਗਠਜੋੜ ਦੇ ਏਜੰਡੇ ਨਾਲ ਸਮਝੌਤਾ ਕੀਤਾ ਤਾਂ ਕਿ ਖੁਦ ਦੇ ਸਿਆਸੀ ਬਚਾਅ ਵਿੱਚ ਆਪਣਾ ਮੰਤਵ ਵੀ ਪੂਰਾ ਹੋ ਜਾਵੇ ਅਤੇ ਸੰਘ ਨੂੰ ਵੀ ਵਧੇਰੇ ਨੁਕਸਾਨ ਨਾ ਪੁੱਜੇ।

ਮਹਿਬੂਬਾ ਮੁਫ਼ਤੀ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਿੱਚ ਮਹਾਗਠਬੰਧਨ ਦੀ ਸਰਕਾਰ ਬਣਾਉਣ ਦੇ ਦਾਅਵੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਰਾਜਪਾਲ ਨੇ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਨੂੰ ਭੰਗ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।

ਵਾਜਪਾਈ ਸਿਧਾਂਤ ਨੂੰ ਅਪਣਾਉਂਦੇ ਹੋਏ ਭਾਜਪਾ ਨੇ ਸੂਬੇ ਦੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਸੰਵਿਧਾਨਿਕ ਸਥਿਤੀ ਨੂੰ ਕਾਇਮ ਰੱਖਣ 'ਤੇ ਸਹਿਮਤੀ ਪ੍ਰਗਟ ਕੀਤੀ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਸਾਰੇ ਹਿੱਸੇਦਾਰਾਂ ਨਾਲ ਗੱਲਬਾਤ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਨ, ਐਲਓਸੀ ਦੇ ਪਾਰ ਦੀ ਸ਼ਮੂਲੀਅਤ ਨੂੰ ਅਗਲੇ ਪੱਧਰ ਤੱਕ ਲੈ ਕੇ ਜਾਣ, ਸੂਬੇ ਵਿੱਚ ਚੱਲਦੇ ਕੇਂਦਰ ਅਧੀਨ ਆਉਂਦੇ ਕੁਝ ਊਰਜਾ ਪ੍ਰਾਜੈਕਟਾਂ ਨੂੰ ਵਾਪਸ ਸੌਂਪਣ ਅਤੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਨਾਲ ਗੱਲਬਾਤ ਕਰਨ ਆਦਿ ਮੁੱਦਿਆਂ ਉੱਤੇ ਸਹਿਮਤੀ ਬਣੀ।

ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਭਾਜਪਾ ਲਈ ਇਤਿਹਾਸਕ ਸਰਗਰਮੀ ਅਤੇ ਕਸ਼ਮੀਰ ਦੇ ਨਾਂ 'ਤੇ ਜਨਤਕ ਗਤੀਸ਼ੀਲਤਾ ਲਈ ਕੁਝ ਵੀ ਨਹੀਂ ਛੱਡਿਆ ਗਿਆ। ਨਿਰਾਸ਼ ਹੋ ਕੇ ਇੱਕ ਸੱਜੇ-ਪੱਖੀ ਐਨਜੀਓ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਸੰਵਿਧਾਨ ਪੋਜੀਸ਼ਨ (35-ਏ) ਦੀਆਂ ਕੁਝ ਤਜਵੀਜਾਂ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਅਦਾਲਤ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚੀ।  ਮੁਫ਼ਤੀ ਦੇ ਦੇਹਾਂਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕੁੱਝ ਮਹੀਨਿਆਂ ਤੱਕ ਗਠਜੋੜ ਚਲਦਾ ਰਿਹਾ, ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਧੀ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਹੇਠ ਮੁੜ ਸਰਕਾਰ ਨਹੀਂ ਬਣੀ।

ਪਰ ਗਠਜੋੜ ਵੱਲੋਂ ਤੈਅ ਸਾਂਝੇ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ (ਕਾਮਨ ਮਿਨੀਮਮ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ) ਤਹਿਤ ਟੀਚੇ ਪੂਰੇ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਨਾਕਾਮਯਾਬ ਰਹਿਣ ਉੱਤੇ ਨਾਰਾਜ਼ਗੀ ਵੱਧਦੀ ਗਈ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਹ ਮੋਦੀ ਦੀ ਭਾਜਪਾ ਦੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਬਣ ਗਈ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਰਾਹ ਵੱਖ ਕਰ ਲਿਆ। ਇਸ ਕਾਰਨ ਪੀਡੀਪੀ ਨੂੰ ਭਾਰੀ ਨੁਕਸਾਨ ਹੋਇਆ ਕਿਉਂਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਉੱਤੇ ਵਾਅਦਿਆਂ ਉੱਪਰ ਪੂਰਾ ਨਾ ਕਰਨ ਦਾ ਇਲਜ਼ਾਮ ਲੱਗਿਆ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਭਾਜਪਾ ਨਾਲ ਸਬੰਧ ਬਣਾਉਣ ਅਤੇ ਨਿਭਾਉਣ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

ਭਾਜਪਾ ਨੂੰ ਸਿਆਸੀ ਲਾਭ ਕਿਵੇਂ

ਭਾਜਪਾ ਲਈ ਸਿਆਸੀ ਲਾਭ ਦੀ ਗੱਲ ਇਹ ਸੀ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਵਾਦੀ ਅੰਦਰ ਦਾਖਿਲ ਹੋਣ ਦਾ ਰਾਹ ਪੱਧਰਾ ਹੋ ਗਿਆ। ਜਲਦੀ ਹੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਪਾਰਟੀ ਦੈ ਮੈਂਬਰਾਂ ਦੀ ਭਰਤੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਅਤੇ ਸਿਆਸੀ ਹਾਸ਼ੀਏ 'ਤੇ ਮੌਜੂਦ ਕਈ ਚਿਹਰਿਆਂ ਨੂੰ ਸਾਹਮਣੇ ਲਿਆਂਦਾ। ਜਦੋਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸਮਝ ਆ ਗਿਆ ਕਿ ਵਿਵਾਦਤ ਸਮਾਜ ਵਿੱਚ ਸਿਆਸਤ ਕਿਵੇਂ ਚੱਲ ਰਹੀ ਹੈ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ "ਵੰਸ਼ਜ ਰਾਜਨੀਤੀ" ਵਿੱਚ ਦਖਲ ਦੇਣ ਬਾਰੇ ਵਿਚਾਰ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।

ਪੀਪਲਜ਼ ਕਾਨਫਰੰਸ ਦੇ ਸੰਸਥਾਪਕ ਅਤੇ ਫੌਤ ਹੋਏ ਵੱਖਵਾਦੀ ਆਗੂ ਅਬਦੁਲ ਗਨੀ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਸੱਜਾਦ ਲੋਨ ਦੇ ਦੋ ਮੈਂਬਰ 87 ਮੈਂਬਰਾਂ ਵਾਲੀ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਭਾਜਪਾ ਦਾ ਮਿੱਤਰ ਸੱਜਾਦ ਲੋਨ ਪਾਰਟੀ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਕਸ਼ਮੀਰ ਦੀ...


ਮਹਿਬੂਬਾ ਮੁਫ਼ਤੀ ਤੇ ਗੌਤਮ ਗੰਭੀਰ

ਦਰਅਸਲ ਮਹਿਬੂਬਾ ਮੁਫ਼ਤੀ ਨੇ ਇੱਕ ਖ਼ਬਰ ਨੂੰ ਸਾਂਝਾ ਕਰਦਿਆਂ ਆਪਣੇ ਟਵਿੱਟਰ ਹੈਂਡਲ ਉੱਤੇ ਲਿਖਿਆ, ''ਅਦਾਲਤ ਵਿੱਚ ਸਮਾਂ ਕਿਉਂ ਗਵਾਉਂਦੇ ਹੋ। ਭਾਜਪਾ ਦੇ ਆਰਟੀਕਲ 370 ਨੂੰ ਖ਼ਤਮ ਕਰਨ ਤੱਕ ਇੰਤਜ਼ਾਰ ਕਰੋ। ਨਾ ਸਮਝੋਗੇ ਤਾਂ ਮਿੱਟ ਜਾਓਗੇ ਹਿੰਦੁਤਸਾਨ ਵਾਲਿਓ, ਤੁਹਾਡੀ ਦਾਸਤਾਨ ਤੱਕ ਵੀ ਨਾ ਹੋਵੇਗੀ ਦਾਸਤਾਨਾਂ ਵਿੱਚ।''

End of Twitter post, 1

8 ਅਪ੍ਰੈਲ ਨੂੰ ਮੁਫ਼ਤੀ ਵੱਲੋਂ ਕੀਤੇ ਗਏ ਇਸ ਟਵੀਟ ਨੂੰ ਕਈ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਨਾ ਸਿਰਫ਼ ਲਾਈਕ ਕੀਤਾ ਸਗੋਂ ਰੀ-ਟਵੀਟ ਵੀ ਕੀਤਾ।

ਇਹ ਵੀ ਜ਼ਰੂਰ ਪੜ੍ਹੋ:

ਇਸ ਲੜੀ ਵਿੱਚ ਮਹਿਬੂਬਾ ਦੇ ਟਵੀਟ ਹੇਠਾਂ 9 ਅਪ੍ਰੈਲ ਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਜਿਹੜਾ ਟਵੀਟ ਇਸ ਟਾਈਮਲਾਈਨ 'ਤੇ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਹੈ ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ ਭਾਜਪਾ 'ਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹੋਏ ਸਾਬਕਾ ਕ੍ਰਿਕਟਰ ਗੌਤਮ ਗੰਭੀਰ ਦਾ।

ਗੌਤਮ ਗੰਭੀਰ ਮਹਿਬੂਬਾ ਮੁਫ਼ਤੀ ਨੂੰ ਜਵਾਬ ਦਿੰਦੇ ਹੋਏ ਲਿਖਦੇ ਹਨ, ''ਇਹ ਭਾਰਤ ਹੈ, ਕੋਈ ਤੁਹਾਡੇ ਵਰਗਾ ਦਾਗ ਨਹੀਂ ਜੋ ਮਿਟ ਜਾਵੇਗਾ!''

ਗੌਤਮ ਗੰਭੀਰ ਦੇ ਇਸ ਟਵੀਟ ਦੇ ਜਵਾਬ 'ਚ ਫ਼ਿਰ ਮੁਫ਼ਤੀ ਨੇ ਲਿਖਿਆ -

''ਉਮੀਦ ਹੈ ਭਾਜਪਾ ਵਿੱਚ ਸਿਆਸੀ ਪਾਰੀ ਤੁਹਾਡੀ ਕ੍ਰਿਕਟ ਦੀ ਪਾਰੀ ਵਾਂਗ ਮਾੜੀ ਨਾ ਰਹੇ!''

ਬਹਿਸ ਦੇ ਇਸ ਸਿਲਸਿਲੇ ਵਿੱਚ ਗੌਤਮ ਗੰਭੀਰ ਨੇ ਅਗਲਾ ਟਵੀਟ ਕਰਦਿਆਂ ਲਿਖਿਆ -

''ਓ! ਇਸ ਲਈ ਤੁਸੀਂ ਮੇਰੇ ਟਵਿੱਟਰ ਹੈਂਡਲ ਨੂੰ ਅਨਬਲੌਕ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ! ਮੇਰੇ ਟਵੀਟ ਦਾ ਜਵਾਬ ਦੇਣ ਲਈ ਤੁਹਾਨੂੰ 10 ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਘੰਟਿਆਂ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਹੈ ਅਤੇ ਤੁਸੀਂ ਇੰਨੀ ਪੈਦਲ ਜਿਹੀ ਗੱਲ ਹੀ ਕਹਿ ਸਕੇ ਹੋ !!! ਇਹ ਤੁਹਾਡੀ ਸ਼ਖਸੀਅਤ ਦੀ ਡੂੰਘਾਈ ਦੀ ਕਮੀ ਦਿਖਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਕੋਈ ਹੈਰਾਨੀ ਨਹੀਂ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਮਸਲਿਆਂ ਦੇ ਹੱਲ ਲਈ ਸੰਘਰਸ਼ ਕੀਤਾ ਹੈ।''

ਗੌਤਮ ਗੰਭੀਰ ਦੇ ਇਸ ਟਵੀਟ ਨੂੰ ਜਵਾਬ ਦਿੰਦਿਆਂ ਮਹਿਬੂਬਾ ਮੁਫ਼ਤੀ ਨੇ ਲਿਖਿਆ -

''ਮੈਨੂੰ ਤੁਹਾਡੀ ਮਾਨਸਿਕ ਸਿਹਤ ਦੀ ਚਿੰਤਾ ਹੈ। ਮੈਨੂੰ ਟਰੋਲਿੰਗ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਆਦਤ ਹੈ ਪਰ ਇਸ ਪੱਧਰ ਦੀ ਟਰੋਲਿੰਗ ਸਿਹਤ ਲਈ ਠੀਕ ਨਹੀਂ। ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਬਲੌਕ ਕਰ ਰਹੀ ਹਾਂ ਤਾਂ ਜੋ ਤੁਸੀਂ 2 ਰੁਪਏ ਪ੍ਰਤੀ ਟਵੀਟ ਟਰੋਲਿੰਗ ਕਿਤੇ ਹੋਰ ਜਾ ਕੇ ਕਰ ਸਕੋ।''

ਸ਼ਾਹਨਵਾਜ਼ ਹੁਸੈਨ ਵੀ ਕੁੱਦੇ ਟਵਿੱਟਰ ਜੰਗ 'ਚ

ਇਸ ਲੜੀ ਵਿੱਚ ਮੁਫ਼ਤੀ ਤੇ ਗੰਭੀਰ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਭਾਜਪਾ ਦੇ ਕੌਮੀ ਬੁਲਾਰੇ ਸ਼ਾਹਨਵਾਜ਼ ਹੁਸੈਨ ਵੀ ਆ ਗਏ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਿਖਿਆ, ''ਕਸ਼ਮੀਰ ਹਮੇਸ਼ਾ ਭਾਰਤ ਦਾ ਅਨਿੱਖੜਵਾਂ ਅੰਗ ਰਿਹਾ ਹੈ ਅਤੇ ਰਹੇਗਾ। ਆਰਟੀਕਲ 370 ਨੂੰ ਖ਼ਤਮ ਕਰਨ ਨਾਲ ਕਸ਼ਮੀਰ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਅਤੇ ਬਾਕੀ ਪੂਰੇ ਭਾਰਤ ਦੇ ਰਿਸ਼ਤਿਆਂ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤੀ ਮਿਲੇਗੀ। ਕਿਰਪਾ ਆਪਣੇ ਦਿਮਾਗ ਵਿੱਚੋਂ ਇਹ ਭਰਮ ਕੱਢ ਦਿਓ ਕਿ ਕਸ਼ਮੀਰ ਕਦੇ ਭਾਰਤ ਤੋਂ ਵੱਖ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।''

ਇਹ ਵੀਡੀਓਜ਼ ਵੀ ਤੁਹਾਨੂੰ ਪਸੰਦ ਆ ਸਕਦੇ ਹਨ -

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM, TWITTERਅਤੇ YouTube 'ਤੇ ਜੁੜੋ।)


ਮਹਿਬੂਬਾ ਮੁਫ਼ਤੀ ਦੀ ਧੀ ਮੁਤਾਬਕ ਉਹ ਕਿਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੋਮਵਾਰ ਸਵੇਰੇ ਤੋਂ ਆਪਣੀ ਮਾਂ ਦਾ ਮੂਡ਼ ਚੰਗਾ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰ ਰਹੀ ਸੀ

ਸ਼੍ਰੀਨਗਰ ਦੇ ਕਾਰਜਕਾਰੀ ਮੈਜਿਸਟਰੇਟ ਵਲੋਂ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਇੱਕ ਹੁਕਮ ਮੁਤਾਬਕ, ਮਹਿਬੂਬਾ ਮੁਫ਼ਤੀ ਦੀਆਂ ਗਤਿਵਿਧੀਆਂ ਨਾਲ ਸੂਬੇ ਦੀ ਸ਼ਾਂਤੀ ਭੰਗ ਹੋਣ ਦਾ ਖ਼ਤਰਾ ਸੀ, ਇਸ ਲਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਹਿਰਾਸਤ 'ਚ ਲਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।

ਇਸ ਬਾਰੇ ਮਹਿਬੂਬਾ ਮੁਫ਼ਤੀ ਦੀ ਧੀ ਸਨਾ ਮੁਫ਼ਤੀ ਨਾਲ 'ਵੋਆਇਸ ਨੋਟਸ' ਜ਼ਰੀਏ ਬੀਬੀਸੀ ਪੱਤਰਕਾਰ ਕੁਲਦੀਪ ਮਿਸ਼ਰ ਨੇ ਗੱਲ ਕੀਤੀ।

ਜਦੋਂ ਮਹਿਬੂਬਾ ਮੁਫ਼ਤੀ ਨੂੰ ਸ਼੍ਰੀਨਗਰ ਸਥਿਤ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਗ੍ਰਿਫ਼ਤਾਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਤਾਂ ਸਨਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਘਰ ਵਿੱਚ ਹੀ ਮੌਜੂਦ ਸੀ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ-

ਇੱਕ ਕਾਗ਼ਜ਼ ਅਤੇ ਸਮਾਨ ਬੰਨਣ ਦਾ ਸਮਾਂ ਦਿੱਤਾ

ਸਨਾ ਮੁਫ਼ਤੀ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਐਤਵਾਰ ਦੇਰ ਰਾਤ ਹੀ ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਨੇਤਾਵਾਂ ਨੂੰ ਇਹ ਪਤਾ ਲੱਗ ਗਿਆ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਨਜ਼ਰਬੰਦ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਦੱਸਿਆ, "ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਉਮਰ (ਅਬਦੁੱਲਾ) ਸਾਬ੍ਹ ਨੇ ਟਵੀਟ ਕੀਤਾ। ਸੋਮਵਾਰ ਸ਼ਾਮ ਤੱਕ ਉਹ ਨਜ਼ਰਬੰਦ ਸੀ। ਫਿਰ ਸ਼ਾਮ 6 ਵਜੇ ਸਾਨੂੰ ਪਤਾ ਲੱਗਾ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਅਹਿਤਿਆਤ ਵਜੋਂ ਹਿਰਾਸਤ ਵਿੱਚ ਰੱਖਿਆ ਜਾਵੇਗਾ। ਲਗਭਗ 7 ਵਜੇ 4-5 ਅਧਿਕਾਰੀ ਆਏ, ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਅਧਿਕਾਰੀ ਵੀ ਆਈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਮੇਰੀ ਮਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਕਾਗਜ਼ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਥੋੜ੍ਹਾ ਸਮਾਂ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਉਹ ਜ਼ਰੂਰਤ ਦਾ ਸਮਾਨ ਨਾਲ ਲੈ ਸਕ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਣ।"

ਸਨਾ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਹਰੀ ਨਿਵਾਸ, ਜਿੱਥੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮਾਂ ਨੂੰ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਘਰ ਤੋਂ 5-10 ਮਿੰਟਾਂ ਦੀ ਦੂਰੀ 'ਤੇ ਹੈ ਪਰ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚੋਂ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਸੰਪਰਕ ਕਰਨ ਜਾਂ ਮਿਲਣ ਦੀ ਇਜ਼ਾਜਤ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤੀ ਗਈ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਮੈਂ ਆਪਣੀ ਮਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਜਾਣਾ ਚਾਹੁੰਦੀ ਸੀ ਪਰ ਉਸ ਦੀ ਆਗਿਆ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤੀ ਗਈ।"

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ

'ਕਦੋਂ ਤੱਕ ਰਹਿਣਗੇ ਹਿਰਾਸਤ ਵਿੱਚ, ਕੁਝ ਪਤਾ ਨਹੀਂ'

ਸਨਾ ਮੁਫ਼ਤੀ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਜੰਮੂ-ਕਸ਼ਮੀਰ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਆਪ ਵੀ ਅੰਦਾਜ਼ਾ ਨਹੀਂ ਕਿ ਇਹ ਹਿਰਾਸਤ ਕਦੋਂ ਤੱਕ ਜ਼ਾਰੀ ਰਹੇਗੀ, ਉਹ ਸਿਰਫ਼ ਉਪਰੋਂ ਆਏ ਹੁਕਮਾਂ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।

ਸਨਾ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਜਦੋਂ ਇੱਥੋਂ ਦੇ ਸੰਵਿਧਾਨਕ ਮੁਖੀ ਰਾਜਪਾਲ ਸਾਬ੍ਹ ਨੂੰ ਦੋ ਦਿਨ ਪਹਿਲਾਂ ਤੱਕ ਪਤਾ ਹੀ ਨਹੀਂ ਸੀ ਕਿ ਕੀ ਹੋਣ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਮੈਨੂੰ ਨਹੀਂ ਲੱਗਦਾ ਕਿ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਇਸ ਬਾਰੇ ਕੋਈ ਅੰਦਾਜ਼ਾ ਹੋਵੇਗਾ। ਸਾਨੂੰ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਕੱਲ-ਪਰਸੋਂ ਤੱਕ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਛੱਡ ਦੇਣਗੇ ਪਰ ਸਾਨੂੰ ਇਨਾਂ 'ਤੇ ਬਿਲਕੁਲ ਵੀ ਭਰੋਸਾ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਮੈਂ ਬਸ ਉਮੀਦ ਕਰਦੀ ਹਾਂ ਕਿ ਮੇਰੀ ਮਾਂ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਹੋਵੇ ਕਿਉਂਕਿ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮਾਹੌਲ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਵੀ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।"

ਸਨਾ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਸ਼ਾਸਤਰ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇੰਗਲੈਂਡ ਦੀ ਵਾਰਵਿਕ ਯੂਨਿਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਰਿਲੇਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਮਾਸਟਰ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਉਹ ਦੁਬਈ ਅਤੇ ਲੰਡਨ ਵਿੱਚ ਨੌਕਰੀ ਕਰ ਚੁੱਕੀ ਹੈ ਤੇ ਹੁਣ ਉਹ ਜਿਆਦਾ ਸਮਾਂ ਕਸ਼ਮੀਰ ਵਿੱਚ ਹੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ।

ਸਨਾ ਮੁਤਾਬਕ," ਜਦੋਂ ਦੇ ਮੇਰੇ ਨਾਨਾ (ਮੁਫ਼ਤੀ ਮੁਹੰਮਦ ਸਈਦ) ਦੀ ਮੌਤ ਹੋਈ ਹੈ, ਮੈਂ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ ਹੈ ਕਿ ਮੈਂ ਆਪਣੀ ਮਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਰਹਾਂ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਿਆਸੀ ਸਫ਼ਰ ਅਤੇ ਵਿਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮਦਦ ਕਰਾਂ।"

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ-

'ਗੁੱਸਾ ਪ੍ਰਗਟ ਕਰਨ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਵੀ ਨਹੀਂ'

ਸਨਾ ਮੰਨਦੀ ਹੈ ਕਿ ਧਾਰਾ 370 ਦੇ ਹੇਠ ਮਿਲੇ ਜੰਮੂ-ਕਸ਼ਮੀਰ ਨੂੰ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਸੂਬੇ ਦੇ ਦਰਜੇ ਨੂੰ ਹਟਾਉਣ ਦੇ ਫ਼ੈਸਲੇ ਨਾਲ ਕਸ਼ਮੀਰ ਦੇ ਨੌਜਵਾਨ ਬਹੁਤ ਨਰਾਜ਼ ਹਨ ਅਤੇ ਠੱਗਿਆ ਹੋਇਆ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰਦੇ ਹਨ।

ਸਨਾ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਪਹਿਲਾਂ ਇਹ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਸੀ ਕਿ ਅਮਰਨਾਥ ਯਾਤਰੀਆਂ ਨੂੰ ਇਸ ਲਈ ਕੱਢਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਸੀ ਕਿਉਂਕਿ ਹਮਲੇ ਦਾ ਖਦਸ਼ਾ ਸੀ। ਸਾਨੂੰ ਬਿਲਕੁਲ ਝੂਠ ਬੋਲਿਆ ਗਿਆ ਅਤੇ ਅੱਜ ਚੋਰਾਂ ਵਾਂਗ ਸੰਸਦ ਵਿੱਚ 370 ਨੂੰ ਹਟਾਉਣ ਦਾ ਗ਼ੈਰ-ਕਾਨੂੰਨੀ ਫ਼ੈਸਲਾ ਲਿਆ ਗਿਆ। ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਨੂੰ ਇਸ ਗੱਲ ਦੀ ਇਜ਼ਾਜ਼ਤ ਵੀ ਨਹੀਂ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਆਪਣਾ ਗੁੱਸਾ ਵਿਖਾ ਸਕਣ। ਤੁਸੀਂ ਕਿੰਨੇ ਸਮੇਂ ਲਈ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਘਰਾਂ ਵਿੱਚ ਬੰਦ ਰੱਖ ਸਕਦੇ ਹੋ? ਜੇਕਰ ਇਹ ਫ਼ੈਸਲਾ ਕਸ਼ਮੀਰੀਆਂ ਦੇ ਭਵਿੱਖ ਲਈ ਹੈ ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਜਾਨਵਰਾਂ ਵਾਂਗ ਕਿਉਂ ਬੰਦ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ?"

ਉਹ ਦੱਸਦੀ ਹੈ ਕਿ ਕਸ਼ਮੀਰੀਆਂ ਨੇ ਧਰਮ ਨਿਰਪੱਖ ਲੋਕਤੰਤਰ ਨੂੰ ਚੁਣਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਇਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਧੋਖਾ ਹੈ।

ਮਹਿਬੂਬਾ ਮੁਫ਼ਤੀ ਨੂੰ...


ਮਹਿਮਾ ਭਗਵਾਨ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਔਰਤਾਂ ਨਾਕਾ ਲਾ ਕੇ ਬਾਹਰੀ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਆਉਣ ਤੋਂ ਰੋਕਿਆ

ਇਹ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਬਠਿੰਡਾ ਦੇ ਮਹਿਮਾ ਭਗਵਾਨ ਪਿੰਡ ਦੀ ਸਰਪੰਚ ਕੁਲਵਿੰਦਰ ਕੌਰ ਦਾ। ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕਰਦਿਆਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਆਖਿਆ ਕਿ ਕੋਰੋਨਾਵਾਇਰਸ ਦੀ ਗੰਭੀਰਤਾ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ ਹੁਣ ਪਿੰਡ ਵਿਚ ਬਾਹਰੀ ਵਿਅਕਤੀ ਦੀ ਐਂਟਰੀ ਬੰਦ ਹੈ ਅਤੇ ਉਹ ਵਿਅਕਤੀ ਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਨੂੰ ਕੋਈ ਜ਼ਰੂਰੀ ਕੰਮ ਹੋਵੇ, ਉਸ ਦੀ ਵੀ ਬਕਾਇਦਾ ਜਾਂਚ ਖੜਤਾਲ ਕਰ ਕੇ ਅੱਗੇ ਤੋਰਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਬਠਿੰਡਾ-ਮੁਕਤਸਰ ਰੋਡ ਉੱਤੇ ਸਥਿਤ ਪਿੰਡ ਮਹਿਮਾ ਭਗਵਾਨ ਦੀ ਆਬਾਦੀ ਪਿੰਡ ਦੀ ਸਰਪੰਚ ਕੁਲਵਿੰਦਰ ਕੌਰ ਮੁਤਾਬਕ 3000 ਦੇ ਕਰੀਬ ਹੈ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਪਿੰਡ ਵਿਚ ਟੀਮਾਂ ਬਣਾ ਦਿੱਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਜੋ ਨਾਕਿਆਂ ਉੱਤੇ ਅੱਠ-ਅੱਠ ਘੰਟੇ ਦੀ ਡਿਊਟੀ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਕੁਲਵਿੰਦਰ ਕੌਰ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਉਹ ਖ਼ੁਦ ਨਾਕਿਆਂ ਉੱਤੇ ਜਾ ਕੇ ਚੈਕਿੰਗ ਕਰਦੇ ਹਨ।

ਸ਼ੁਰੂ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿਚ ਲੋਕਾਂ ਨਾਲ ਬਹਿਸਬਾਜੀ ਵੀ ਨਾਕੇ ਵਾਲਿਆਂ ਦੀ ਹੋਈ ਪਰ ਮਾਮਲਾ ਆਪਸੀ ਪਿਆਰ ਨਾਲ ਸਮਝਾ ਲਿਆ ਗਿਆ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਲੋਕ ਘਰਾਂ ਵਿਚ ਹਨ ਪਰ ਨਸ਼ੇ ਦੇ ਭਾਲ ਵਿਚ ਕੁਝ ਨੌਜਵਾਨ ਅਕਸਰ ਨਾਕਾ ਤੋੜ ਕੇ ਬਾਹਰ ਜਾਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਦੇ ਹਨ।

ਕੁਲਵਿੰਦਰ ਕੌਰ ਮੁਤਾਬਕ ਪਿੰਡ ਵਿਚ ਬਜ਼ੁਰਗ ਅਕਸਰ ਸੱਥ 'ਚ ਬੈਠ ਕੇ ਤਾਸ਼ ਖੇਡਦੇ ਸਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸਮਝਾਉਣ ਕਾਫ਼ੀ ਔਖਾ ਸੀ ਪਰ ਅਸੀਂ ਫਿਰ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਜਾਗਰੂਕ ਕੇ ਘ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:

ਰ ਵਿਚ ਬੈਠਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।

ਸੱਥ ਵਿਚ ਬੈਠਣ ਉੱਤੇ ਪੂਰਨ ਪਾਬੰਦੀ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਬਾਹਰੀ ਵਿਅਕਤੀ ਦੇ ਪਿੰਡ ਵਿਚ ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਸਾਬਣ ਨਾਲ ਹੱਥ ਧੁਆਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।

ਐੱਮਏ,ਬੀਐੱਡ ਪਾਸ ਸਰਪੰਚ ਕੁਲਵਿੰਦਰ ਕੌਰ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਪਿੰਡ ਦੀਆਂ ਮਹਿਲਾਵਾਂ ਮਾਸਕ ਆਪ ਤਿਆਰ ਕਰ ਰਹੀਆਂ ਹਨ ਜੋ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਮੁਫ਼ਤ ਵਿਚ ਵੰਡੇ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ।

ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਪਿੰਡਾਂ ਦੀ ਮੌਜੂਦਾ ਸਥਿਤੀ

ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ  ਪਿੰਡਾਂ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਮਹਿਮਾ ਭਗਵਾਨ ਵਾਂਗ ਹੀ ਹੈ ਭਾਵ ਪਿੰਡ ਲੋਕਾਂ ਵੱਲੋਂ ਆਪ ਹੀ ਸੀਲ ਕਰ ਦਿੱਤੇ ਹਨ।

ਕਰਫ਼ਿਊ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਪਿੰਡਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਨੂੰ ਬਾਹਰੀ ਦੁਨੀਆ ਤੋਂ ਵੱਖ ਕਰ ਲਿਆ ਹੈ। ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਪਿੰਡਾਂ ਵਿਚ ਬਾਹਰੀ ਵਿਅਕਤੀ ਦੀ ਐਂਟਰੀ ਬੰਦ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ ਅਤੇ ਪਿੰਡਾਂ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਸਵੈ-ਇਕਾਂਤਵਾਸ ਵਿਚ ਕਰ ਲਿਆ ਹੈ।

ਸੂਬੇ ਦੇ ਕੁਲ 13 ਹਜ਼ਾਰ 240 ਪਿੰਡਾਂ ਵਿੱਚੋਂ 7 ਹਾਜ਼ਰ 842 ਨੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਸੀਲ ਕਰ ਲਿਆ ਹੈ। ਕੋਵਿਡ 19 ਦੇ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਜੰਗ ਲੜਦੇ ਹੋਏ ਵੱਖ ਵੱਖ ਪਿੰਡਾਂ ਨੂੰ ਆਉਣ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਰਸਤੇ ਉੱਥੋਂ ਦੇ ਵਸਨੀਕਾਂ ਵੱਲੋਂ ਬੰਦ ਕਰ ਦਿੱਤੇ ਗਏ।

ਬਾਹਰੀ ਵਿਅਕਤੀ ਦੀ ਐਂਟਰੀ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਲਈ ਬਕਾਇਦਾ ਪਹਿਰਾ ਬਿਠਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਪੰਜਾਬ ਪੁਲਿਸ ਵੱਲੋਂ 'ਵਿਲੇਜ ਪੁਲਿਸ ਅਫ਼ਸਰ' (ਵੀਪੀਓ) ਵੀ ਪਿੰਡ ਪੱਧਰ ਉੱਤੇ ਤੈਨਾਤ ਕੀਤੇ ਹੋਏ ਹਨ।

ਸਰਕਾਰ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਕਦਮ ਨਾਲ ਕੋਰੋਨਾ ਵਾਇਰਸ ਦੇ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਲੜੀ ਜਾ ਰਹੀ ਲੜਾਈ ਨੂੰ ਕਾਫ਼ੀ ਫ਼ਾਇਦਾ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ।

ਕਿਉਂ ਹੋਏ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਪਿੰਡ ਸੀਲ?

ਕੋਰੋਨਾ ਕਾਰਨ ਪਹਿਲੀ ਮੌਤ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਹੁਸ਼ਿਆਰਪੁਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿਚ 18 ਮਾਰਚ ਨੂੰ ਹੋਈ ਸੀ ਅਤੇ ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸਿਹਤ ਮਹਿਕਮੇ ਅਤੇ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਕਰੀਬ 15 ਪਿੰਡਾਂ ਨੂੰ ਤੁਰੰਤ ਸੀਲ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ।

ਇਸ ਘਟਨਾ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹੁਸ਼ਿਆਰਪੁਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿਚ ਇੱਕ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇੱਕ ਕੇਸ ਰਿਪੋਰਟ ਹੋਣ ਲੱਗੇ ਅਤੇ ਇਸ ਨੂੰ ਕੋਰੋਨਾ ਵਾਇਰਸ ਦਾ ਐਪਿਕ ਸੈਂਟਰ ਵੀ ਮੰਨਿਆ ਜਾਣ ਲੱਗਾ ਸੀ।

ਬਠਿੰਡਾ ਦਾ ਮਹਿਮਾ ਭਗਵਾਨ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਕੁੜੀਆਂ ਮਾਸਕ ਤਿਆਰ ਕਰਦੀਆਂ ਹੋਈਆਂ

ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਬਾਕੀ ਪਿੰਡਾਂ ਨੇ ਵੀ ਆਪਣੇ ਰਸਤੇ ਬਾਹਰੀ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਬੰਦ ਕਰ ਦਿੱਤੇ। ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ ਹੁਣ ਸੁਧਾਰ ਵੀ ਹੋਣ ਲੱਗਾ ਹੈ ਅਤੇ ਜੋ ਮਰੀਜ਼ ਕੋਰੋਨਾ ਵਾਇਰਸ ਦੇ ਨਾਲ ਪ੍ਰੋਜੋਟਿਵ ਵੀ ਆਏ ਸਨ ਉਹ ਵੀ ਠੀਕ ਹੋ ਰਹੇ ਹਨ। ਫਿਰ ਵੀ ਕੋਰੋਨਾ ਵਾਇਰਸ ਦਾ ਲੋਕਾਂ ਵਿਚ ਇੰਨਾ ਖ਼ੌਫ਼ ਹੈ ਕਿ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਜ਼ਿਆਦਾ ਪਿੰਡ ਸੀਲ ਹਨ।

ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਦੇ ਕੁੱਲ 1429 ਪਿੰਡਾਂ ਵਿਚ 1357 ਪਿੰਡਾਂ ਨੇ ਪਹਿਲਕਦਮੀ ਕਰਦਿਆਂ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਸਵੈ-ਇਕਾਂਤਵਾਸ ਕਰ ਲਿਆ। ਭਾਵ ਇੱਥੋਂ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਆਪੋ ਆਪਣੇ ਪਿੰਡ ਨੂੰ ਸੀਲ ਕਰ ਲਿਆ।

ਸ਼ਾਇਦ ਇਸੀ ਗੱਲ ਦਾ ਨਤੀਜਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਕਦਮ ਕੋਰੋਨਾ ਵਾਇਰਸ ਦੇ ਨਵੇਂ ਕੇਸ ਫ਼ਿਲਹਾਲ ਇਸ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿਚ ਰਿਪੋਰਟ ਹੋਣੇ ਬੰਦ ਹੋ ਗਏ।

ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੀ ਡਿਪਟੀ ਕਮਿਸ਼ਨਰ ਅਪਨੀਤ...