Թորոս Ռոսլին - Ուիքիփետիա
գեղանկարիչ, մանրանկարիչ, նկարազարդող
Toros Roslin Ուիքիպահեստում
Թորոս Ռոսլին (1210 — 1270), 13-րդ դարի 2-րդ կէսի հայ կիլիկեան դպրոցի մանրանկարիչ եւ գրող: Ստեղծագործած է Հռոմկլայի մէջ եւ արուեստագէտներու կողմէ անուանուած է «վերածնութեան Նախակարապետ», «զարդանկարի վիրտուոզ»:
1 Կեանքն ու գործունէութիւնը
6 Այլ էջեր
Կեանքն ու գործունէութիւնը[Խմբագրել | Խմբագրել աղբիւրը]
Թորոս Ռոսլին միջնադարեան հայկական ձեռագրութեան ամէնէն ուշագրաւ դէմքերէն է: Հիմնուելով արեւմտաեւրոպական արուեստի իր իմացումին վրայ` Ռոսլին մատուցած է լայն տարողութեամբ զրուցական պատմագրութիւն` շարունակելով հանդերձ նախորդներուն աւանդութիւնները[1]։ Ռոսլինի ստեղծագործութիւնը Կիլիկիոյ մանրանկարչութեան դպրոցի բարձրագոյն արտայայտութիւններէն է:
1256-1268 թուականներուն Թորոս Ռոսլինի ծաղկած մեզ յայտնի 7 ձեռագիրներն են: 12-րդ դարու վերջին եւ 13-րդ դարու Կիլիկիոյ մէջ կը ստեղծէ մշակոյթի վերերլքի նպաստաւոր թեմաներ ու կ'ստանայ նոր մեկնաբանութեան կը ստեղծէ հայ մանրանկարչութեան բարձրակերտը նշանաւորող գրքարուեստը, որուն ամենացայտուն արտայայտութիւնը Թորոս Ռոսլինին ստեղծագործութիւնն է: Աշխատած է Հռոմկլայի գրատանը «Զէյթունի Աւետարան» կիլիկեան վաղ ձեռագրերու նման ճոխ զարդարուած է խորաններով, լուսանցազարդերով եւ 4 աւետարանիչներու պատկերները: Այն հաւանաբար պատկերազարդել է մօտ 20-25 տարեկան հասակին: 1256 թուականին, արդէն ինքնուրոյն վարպետ էր եւ ունէր օգնականներ: Յետագային յիշատակուած իր ուսուցիչները հաւանաբար Հռոմկլայի աշխատող անոր աւագ ժամանակակիցները եղած են Կոստանդին կաթողիկոս կամ անոր մերձաւորները: Որ Թորոս Ռոսլինը կապուած եղած է պալատական բարձր շրջաններու հետ, կը վկայէն Կիլիկիոյ թագաւոր Լեւոն Գ․-ի երկու դիմանկարները: Առաջիը անոր կը գծէ պատանի, երբ թագաժառանգ էր, միւսը Կեռան թագուհի հետ հարսանեաց հանդէսին: Շարունակելով Հռոմկլայի գրատանը աշխատող աւագ ժամանակակիցներու աւանդները` Թորոս Ռոսլինը զարդապատկերային առանձին դրուագներ ներդաշնակել է հիւսուածքային բարդ յօրինուածքներու մէջ, որոնք աչքի կու գան գծանկարի յստակութեամբ եւ աւարտուածութեամբ: Թորոս Ռոսլին ձեռագիրներ նկարազարդած է Հայոց կաթողիկոսի եւ Հեթումեան թագաւորներու համար:
մարկոսի աւետարանի սկզբնաթերթը, Զեյթունի Աւետարան, 1256 թ (MS No. 10450)
Յովհաննէս Մկրտիչ, Մալաթիայի Աւետարան, 1268 (MS No. 10675)
Անցում Կարմիր ծովով, Մաշտոց, 1266 (MS No. 2027)
Дурново Л.А. Древнеармянская миниатюра. Альбом. Ер., 1952.
Իրինայ Դրամբեան. Թորոս Ռոսլին. Կեանքը ու արուեստը:
Дрампян И.Р. Художественные особенности искусства Тороса Рослина // Древнерусское искусство. Рукописная книга. Сб. 3. М., 1983.
Sirarpie Der Nersessian, Miniature Painting in the Armenian Kingdom of Cilicia from the Twelfth to the Fourteenth Century. Washington D.C.: Dumbarton Oaks Studies, 1993.
Լեւոն Չուգասզեան, Թորոս Ռոսլին:
Дрампян Ирина, Торос Рослин, Ереван, 2000, 285 стр.
«սեբաստիայի Աւետարանըե (1262, ձեռ. թիւ 539, Բալթիմորի Ուոլտերս պատկերասրահ)
Walters Art Museum Illuminated Manuscripts, T'oros Roslin Gospels, 1262
T'oros Roslin Gospels, 1262, Walters Manuscript W.539
T'oros Roslin Gospels, 1262 գ The Walters Art Museum գ Ms. W.539, 1/472
T'oros Roslin Gospels, 1262, PDF
Այլ էջեր[Խմբագրել | Խմբագրել աղբիւրը]
Թորոս Ռոսլին/Toros Roslin.
Toros Roslin.
Թորոս Ռոսլին (ShoghakatTVcompany):
GND: 123908051 · ISNI: 0000 0000 2208 0997 · LCCN: n79068177 · VIAF: 932892 · FAST: 1851433
Վերցուած է «https://hyw.wikipedia.org/w/index.php?title=Թորոս_Ռոսլին&oldid=173150» էջէն
1210 ծնունդներ