Prezident İlham Əliyev: Son 10 ildə ölkəmiz böyük, şərəfli yol keçib (FOTO)\nSiyasət 28 Sentyabr 2013 22:40 (UTC+04:00)\nSentyabrın 28-də Samur-Abşeron suvarma sisteminin yenidən qurulması layihəsi çərçivəsində Şabran rayonu ərazisində inşa edilən Taxtakörpü su anbarı, 25 meqavatlıq Taxtakörpü Su Elektrik Stansiyası və Taxtakörpü-Ceyranbatan su kanalının açılışı olub.\nAzərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyev və xanımı Mehriban Əliyeva açılış mərasimində iştirak ediblər.\nAzərbaycanın müstəqilliyinin ilk illərində meliorasiya və irriqasiya sistemi bərbad vəziyyətə düşmüşdü. Ulu öndər Heydər Əliyev ilk xarici sərmayəni bu sahəyə yönəltməklə həmin kompleksin beynəlxalq standartlar səviyyəsində yenidən qurulmasına start vermişdir. Samur-Abşeron suvarma sisteminin yenidən qurulmasına da kəskin ehtiyac duyulurdu. Tezliklə bu layihə çərçivəsində Azərbaycan-Rusiya sərhədində yerləşən, Samur çayı üzərindəki Baş Hidroqovşaq, Baş Suqəbuledici və Samur-Abşeron kanalının ilk 50 kilometrlik hissəsi əsaslı təmir edilib, həmçinin ən müasir standartlara cavab verən Xanarx kanalı, Baş Sudurulducu Qurğu və 188 kilometr uzunluğunda təsərrüfatlararası beton kanallar inşa olunub.\n2007-ci ildə isə Taxtakörpü su anbarı, Taxtakörpü Su Elektrik Stansiyası, Vəlvələçay-Taxtakörpü və Taxtakörpü-Ceyranbatan kanallarının inşasına başlanıb. "Meliorasiya və Su Təsərrüfatı" ASC-nin sifarişçisi olduğu həmin layihəni "Azərkörpü" - indi Avropa-Asiya İnşaat Korporasiyası "Yevraskon" Açıq Səhmdar Cəmiyyəti adlanan iqtisadi qurumun rəhbərlik etdiyi konsorsium həyata keçirib. Cəmi bir neçə il ərzində Vəlvələçaydan Ceyranbatan gölünə qədər uzanan və mürəkkəb relyefi ilə seçilən ərazidə böyük həcmdə işlər görülüb. İlk növbədə Vəlvələçay-Taxtakörpü kanalının təxminən 11 kilometrlik hissəsi istismara hazır olub, 2011-ci il avqustun 15-də rəsmi açılış mərasimi keçirilib. Vəlvələçay-Taxtakörpü kanalının tikintisinin ilk mərhələsi İslam İnkişaf Bankının vəsaiti hesabına aparılıb. Ən müasir inşaat işlərində olduğu kimi, burada da kanalın beton üzlüyü xüsusi betondöşəyən maşınlar vasitəsilə qoyulub.\n2013-cü il iyulun 19-da isə 34 kilometr uzunluğunda Vəlvələçay-Taxtakörpü kanalının ikinci hissəsinin istismara buraxılması və Taxtakörpü su anbarına suyun verilməsinə başlanması münasibətilə növbəti rəsmi mərasim keçirilib. Vəlvələçay-Taxtakörpü kanalının ikinci hissəsi və onun sutullayıcı qurğusu Azərbaycan Respublikası Dövlət Neft Fondunun vəsaiti hesabına inşa edilib. Olduqca çətin və mürəkkəb relyefli ərazilərdən keçən bu kanal üzərində 57 mükəmməl hidrotexniki qurğu quraşdırılıb. Samur çayından götürülən su öz axarı ilə Vəlvələçay-Taxtakörpü kanalı ilə Taxtakörpü su anbarına ötürülür.\n"Meliorasiya və Su Təsərrüfatı" Açıq Səhmdar Cəmiyyətinin sədri Əhməd Əhmədzadə Azərbaycan Prezidentinə və xanımına bu irimiqyaslı layihə üzrə aparılan işlər və mühüm hidrotexniki qurğular barədə ətraflı məlumat verdi.\nQeyd edildi ki, dövlətimizin başçısının tapşırığına uyğun olaraq su anbarı və su elektrik stansiyası Azərbaycan Respublikası Dövlət Neft Fondundan ayrılan vəsait hesabına tikilib. Taxtakörpü su anbarının sahəsi 8,71 kvadratkilometrdir. Bu qurğunun ümumi su tutumu isə 270 milyon kubmetrdir. Gölün faydalı su həcmi 238,4 milyon kubmetrdir. Gil nüvəli torpaq bənd olan bu hidrotexniki qurğunun dibdən eni 754, hündürlüyü 142,5 metrdir. Bu, nəinki regionda, o cümlədən Avropada ən hündür torpaq bəndlərdən biridir. Buradakı qəza sutullayıcının uzunluğu 891, suqəbuledici qurğunun uzunluğu 43,6, enerji tunelinin uzunluğu isə 543 metrdir. Qapı şaxtası 56 metr dərinlikdədir. Burada müasir işıqlandırma sistemi quraşdırılıb, ərazidəki yollara asfalt döşənib. Bakı-Rusiya Federasiyası dövlət sərhədi magistral avtomobil yolundan Taxtakörpü su anbarına ayrılan yol boyunca, həmçinin bütün ərazidə böyük həcmdə abadlıq və yaşıllaşdırma işləri həyata keçirilib. Təkcə Taxtakörpü su anbarının bəndinin gövdəsində 23 milyon kubmetrdən çox torpaq işi görülüb. Ümumilikdə Taxtakörpü su anbarı, Vəlvələçay-Taxtakörpü və Taxtakörpü-Ceyranbatan kanallarının inşasında 86 milyon kubmetrdən çox torpaq, 817 min kubmetr dəmir-beton, eləcə də 62,7 min ton metal və armatur işləri yerinə yetirilib. Tikintinin gur vaxtında burada mindən çox fəhlə və mütəxəssis çalışıb.\nBildirildi ki, Samur-Abşeron suvarma sistemi üzrə nəzərdə tutulan digər tədbirlərin də reallaşdırılması nəticəsində şimal bölgəsi rayonlarında 150 min hektara qədər torpaq sahəsinin su təminatı yaxşılaşdırılacaq və 31 min hektar sahədə yeni suvarılan torpaqlar istismara veriləcək. Bu layihə respublikanın şimal zonasında ekoloji tarazlığın təmin edilməsinə də böyük töhfədir. Bütövlükdə Samur-Abşeron suvarma sisteminin yenidən qurulması layihəsi 14 il ərzində dörd mərhələdə reallaşdırılacaq.\nPrezident İlham Əliyev və Mehriban xanım Əliyeva bəndin üzərində xatirə şəkli çəkdirdilər.\nTaxtakörpü su anbarında görülən işlərlə tanışlıqdan sonra dövlətimizin başçısı və xanımı Taxtakörpü Su Elektrik Stansiyası və Taxtakörpü-Ceyranbatan su kanalının açılışında iştirak etdilər.\nTaxtakörpü Su Elektrik Stansiyasının da ərazisində geniş abadlıq və yaşıllaşdırma işləri aparılıb.\nDövlətimizin başçısı İlham Əliyevə energetika qurğusu barədə məlumat verildi. Qeyd olundu ki, ən müasir standartlara cavab verən su elektrik stansiyasında ümumi gücü 25 meqavat olan üç hidroaqreqat quraşdırılıb. Stansiyada sərfiyyata nəzarət hovuzu yaradılıb. Buraya su xüsusi ötürücü vasitəsilə verilir. Hovuzdakı dörd qapıdan üçü elektrik enerjisinin alınması məqsədilə suyun turbinlərə verilməsinə xidmət edir. Həmin hovuzdan dəryaçaya sutullayıcı inşa edilib. Taxtakörpü-Ceyranbatan kanalında gələcəkdə təmir aparılmasına ehtiyac olarsa və ya digər zəruri hallar yaranarsa, hovuzdakı normadan artıq su sutullayıcı vasitəsilə dəryaçaya yönəldiləcək. Su elektrik stansiyası və açıq paylayıcı qurğuda əsasən Almaniya, Çexiya və digər xarici ölkələrdən gətirilən avadanlıq quraşdırılıb. Tikinti-quraşdırma işlərini əsasən yerli mütəxəssislər yerinə yetiriblər. Bu prosesin reallaşmasına Almaniya, Çexiya və Türkiyədən dəvət olunan mütəxəssis və quraşdırıcılar da cəlb ediliblər. Stansiyanın generasiya zalının sahəsi 923 kvadratmetrdir. Dispetçer otağında son elmi-texniki yeniliklərə əsaslanan avadanlıq quraşdırılıb. Stansiyanın daxili sərfiyyatı xüsusi otaqdan qidalanacaq. Qapalı paylayıcı qurğu, qəza dizel generatoru, digər qurğu və avadanlıq da inkişaf etmiş ölkələrin energetika obyektlərindəki standartlara uyğundur. 110 kilovoltluq açıq paylayıcı qurğu da mükəmməlliyi ilə seçilir. Burada Almaniyanın "Siemens" şirkətinin avadanlığı quraşdırılıb. Üç transformator, ifrat gərginlik boşaldıcısı, gərginlik və cərəyan transformatorları, eleqaz açarları, şin ayırıcıları, 110 kilovoltluq şinlərarası eleqaz açarı ən müasir avadanlıqdır. Açıq paylayıcı qurğudan elektrik enerjisi 110 kilovoltluq hava xətləri vasitəsilə 110 kilovoltluq 1-ci Xaçmaz hava xəttinə və 110 kilovoltluq 4-cü Siyəzən hava xəttinə ötürülür.\nPrezident İlham Əliyev su elektrik stansiyasını işə saldı.\nBununla da Taxtakörpü-Ceyranbatan kanalına suyun verilməsinə başlandı.\nDövlətimizin başçısı Taxtakörpü Su Elektrik Stansiyasının dispetçer otağı ilə tanış oldu.\nPrezident İlham Əliyevə stansiyanın iş rejimi barədə məlumat verildi. Qeyd edildi ki, bu energetika qurğusu şimal bölgəsi rayonlarının elektrik enerjisi ilə təchizatında mühüm rol oynayacaq.\nBildirildi ki, Taxtakörpü su anbarında toplanan sudan elektrik enerjisinin alınması ilə yanaşı, içməli, texniki və suvarma suyu kimi də istifadə olunur. Taxtakörpü Su Elektrik Stansiyasından su Taxtakörpü-Ceyranbatan kanalı ilə Ceyranbatan gölünə verilir. Taxtakörpü-Ceyranbatan kanalının 1,3 kilometrlik hissəsindən sonra su 5,1 kilometr məsafədə təzyiqli boru vasitəsilə ötürülür. Taxtakörpü-Ceyranbatan kanalının uzunluğu 110 kilometr, dərinliyi 4, dibdən eni 2,1 metrdir.\nTaxtakörpü-Ceyranbatan kanalı da Vəlvələçay-Taxtakörpü kanalı kimi olduqca çətin relyefə məxsus ərazidən keçir. Bu kanalların orijinallığı ondan ibarətdir ki, Samur-Abşeron kanalından götürülən su Ceyranbatan gölünə qədər dağlar boyunca yalnız öz axını ilə hərəkət edir. Bu da hər il orta hesabla 167 milyon kilovat/saat elektrik enerjisinə və ya 13-15 milyon dollar məbləğində vəsaitə qənaət olunması deməkdir. Taxtakörpü-Ceyranbatan kanalı üzərində mürəkkəbliyinə görə bir-birini üstələyən 238 hidrotexniki qurğu inşa olunub. Dəmir-beton üzlüklü açıq kanalların uzunluğu 84 kilometrdən çoxdur. Dərinliyi 35-45 metrə çatan dərələr və çaylarda dəmir və dəmir-beton dükerlər quraşdırılıb. Dağın altından keçən tunelin hündürlüyü 70, uzunluğu 1454 metrdir. Taxtakörpü-Ceyranbatan kanalı Bakı və ətraf qəsəbələrin sosial-iqtisadi inkişafı çərçivəsində yenidən qurulan Abşeron kanalı ilə paytaxtın qəsəbələrinə suvarma suyunun verilməsinə də imkan yaradır. Ümumilikdə, Samur-Abşeron suvarma sisteminin yenidən qurulması və belə yüksək səviyyəli digər layihələr ölkəmizin durmadan artan iqtisadi qüdrətinin və Azərbaycan insanının intellektual potensialının tükənməzliyinin əyani nümunələridir.\nSonra Prezident İlham Əliyev melioratorlar, Abşeron, Quba, Qusar, Xaçmaz, Siyəzən, Şabran və Xızı rayonları ictimaiyyətinin nümayəndələri və bu bölgəni təmsil edən sahibkarlarla görüşdü.\nDövlətimizin başçısı mərasimdə nitq söylədi: "Əziz dostlar, bu gün ölkəmizin tarixində çox əlamətdar bir gündür, deyə bilərəm ki, tarixi bir gündür. Çünki Azərbaycanda çox böyük infrastruktur layihəsi icra edilir. Taxtakörpü su anbarının istifadəyə verilməsi və Samur-Abşeron suvarma sisteminin yenidən qurulması tarixi nailiyyətdir.\nBildiyiniz kimi, Samur-Abşeron suvarma sistemi 1940-cı illərdən fəaliyyətdədir. 1950-ci illərdə Ceyranbatan su anbarına qədər kanal çəkilmişdir. Ancaq təbii ki, vaxt keçdikcə bu infrastruktur köhnəlmiş və Samur-Abşeron suvarma sisteminin yenidən qurulmasına böyük ehtiyac yaranmışdı. Təsadüfi deyil ki, 1990-cı illərdə ulu öndər Heydər Əliyevin təşəbbüsü ilə Samur-Abşeron suvarma sisteminin yenidən qurulması üçün əməli addımlar atılmağa və bu sistemin əsasında yeni sxem hazırlanmağa başlanmışdır. 2000-ci illərdə isə biz artıq praktiki işlərə başladıq. 2006-cı ildə Xanarx kanalının tikintisi ilə demək olar ki, bu sistemin bir komponenti istismara verilmişdir. Ondan sonra 2007-ci ildə Taxtakörpü su anbarının təməli qoyulmuşdur. Mən o günü yaxşı xatırlayıram. Bax, buralarda tam başqa bir mənzərə var idi. Bu gün yuxarıdan, bənddən gölə baxarkən bir daha görürəm ki, iradə, peşəkarlıq olan yerdə biz istənilən layihəni yarada bilərik. Bu layihə bir möcüzədir. Bu dağlar arasında bir göl yaranmışdır. O göl ki, bu gün su tutumuna görə Ceyranbatan gölündən, demək olar ki, 2 dəfə böyükdür. Bu, Azərbaycanın böyük su anbarıdır. Burada 270 milyon kubmetr su yığılır ki, bu sudan Azərbaycan vətəndaşları və sahibkarlar istifadə edəcəklər.\n2007-ci ildə bu böyük layihənin təməli qoyuldu və çox şadam ki, bu layihənin icrası üçün lazım olan bütün məsələlər öz həllini tapmışdır. Bildiyiniz kimi, bu layihə bir neçə komponentdən ibarətdir. Xanarx kanalı, Vəlvələçay-Taxtakörpü kanalı ki, suyun yığılmasına yönəlmiş bir layihə idi, Taxtakörpü su anbarı və Taxtakörpü-Ceyranbatan kanalının tikintisi də bu layihənin tərkib hissəsidir. Beləliklə, son illərdə tikilmiş kanalların uzunluğu 150 kilometrdir.\nQeyd etdiyim kimi, böyük su anbarı və eyni zamanda, bax bu gün istifadəyə verdiyimiz su elektrik stansiyası da tikilmişdir. Bu da çox vacib məsələdir. Çünki baxmayaraq ki, Azərbaycan öz enerji təhlükəsizliyini tam şəkildə təmin etmişdir və bir çox ölkələrin enerji təhlükəsizliyinin təmin edilməsində öz rolunu oynayır, biz alternativ enerji mənbələrinin yaradılması ilə bağlı çalışırıq və su elektrik stansiyalarının tikintisi bu istiqamətdə çox vacib addımlardır. Keçən dövrdə bir neçə su elektrik stansiyası tikilmişdir - Füzulidə 25 meqavat gücündə, Ordubadda Biləv elektrik stansiyası, təxminən o da o həcmdədir, Arpaçay su elektrik stansiyasının yenidən qurulması demək olar ki, başa çatmışdır. Taxtakörpü Su Elektrik Stansiyasının tikintisi də böyük su elektrik stansiyaları arasında əlbəttə ki, önəmli bir addımdır. Eyni zamanda, kiçik çaylarda 1 meqavat, 4 meqavat, 5 meqavat gücündə su elektrik stansiyaları tikilir. Hazırda Şəmkirçay su anbarında, - Taxtakörpüdən sonra ikinci böyük su anbarı olacaqdır, - orada da 25 meqavat gücündə su elektrik stansiyası tikilir.\nBeləliklə, bu böyük layihəni icra edərkən biz bununla bərabər enerji təhlükəsizliyimizi daha da böyük həcmdə təmin edəcəyik. Sadəcə onu demək kifayətdir ki, biz bu stansiyanın gücü ilə bütün şimal zonasını ucuz elektrik enerjisi ilə təmin edə bilərik. Nəzərə alsaq ki, bir neçə il bundan əvvəl "Şahdağ" elektrik stansiyası tikilmişdir, bu bölgənin gələcək inkişafı ilə bağlı daim güclü enerji təminatı da olacaqdır.\nBu zonanın inkişafı da çox sürətlidir. Şimal zonasının turizm potensialı çox böyükdür. Burada yeni turizm infrastrukturu yaradılır. Qusar rayonunda ölkəmizin ən müasir istirahət və idman infrastrukturu yaradılır. Şahdağ xizək kurortu keçən il istismara verilmişdir və artıq minlərlə insan bu imkanlardan istifadə edir. Hazırda orada bir neçə beşulduzlu otel tikilir. Bu ay Qubada olarkən orada da beşulduzlu otelin tikintisi ilə tanış olmuşam. Yəni, bu zonanın turizm, kənd təsərrüfatı imkanları kifayət qədər genişdir. Beləliklə, elektrik stansiyalarının tikintisi də lazımdır və biz demək olar ki, bu məsələni artıq həll etmişik.\nO ki qaldı suvarma sisteminin yenidən qurulmasına, bu, qeyd etdiyim kimi, tarixi layihədir. Taxtakörpü su anbarının və Vəlvələçay-Taxtakörpü, Taxtakörpü-Ceyranbatan su kanallarının fəaliyyətə başlaması nəticəsində 150 min hektar torpaqda suvarma yaxşılaşdırılacaq, 30 min hektar isə yenidən əkin üçün yararlı olacaqdır. Bu torpaqların böyük hissəsi, təqribən 11 min hektarı Şabran rayonunun ərazisinə düşür. Yəni, kənd təsərrüfatının inkişafı üçün çox gözəl imkanlar yaradılır.\nŞəmkirçay su anbarının tikintisi də paralel olaraq davam etdirilir və ümid edirəm ki, bu nəhəng layihə gələn ilin sonuna qədər də icra ediləcəkdir və orada yeni torpaq sahələrinin dövriyyəyə buraxılması, içməli su ilə təminat nəticəsində həm sosial, həm iqtisadi məsələlər öz həllini tapacaqdır. Şəmkirçay su anbarının fəaliyyəti nəticəsində 75 min hektar torpaq sahəsində suvarma təmin ediləcəkdir.\nYəni, bu layihələr tarixi layihələrdir. Bu layihələr bundan sonra əbədiyyətə qədər Azərbaycan xalqına, Azərbaycan dövlətinə xidmət göstərəcəkdir. Biz Azərbaycan xəritəsində yeni süni göllərin yaradılmasına nail ola bilmişik. Taxtakörpü gölünün uzunluğu təxminən 9 kilometrdir. Bu, Azərbaycan xalqının zəhməti, istedadı hesabına mümkün olan hadisələrdir. Bu, bir möcüzədir. Beləliklə, bu layihələrin icrası nəticəsində biz bir neçə əsas məqsədi güdürük. İlk növbədə, Azərbaycanda müasir, ən yüksək standartlara cavab verən yeni infrastruktur yaradılır. Azərbaycan alternativ enerji mənbələrinin yaradılması istiqamətində çox ciddi addım atır. Bir neçə il bundan əvvəl mənim göstərişimlə Azərbaycanın bütün potensial su mənbələri aşkarlanmışdır. Onların xəritəsi tərtib edilmişdir. Bu elektrik stansiyasının yaradılması da bax, o prosesin tərkib hissəsidir. Azərbaycanda kənd təsərrüfatının inkişafı üçün yeni imkanlar yaradılır. Çünki suvarılan torpaqları fermerlər, sahibkarlar əkəcəklər, becərəcəklər və beləliklə, ölkəmizin ərzaq təhlükəsizliyi tam şəkildə təmin ediləcəkdir.\nBilirsiniz ki, biz bu məsələlərlə bağlı ciddi addımlar atırıq və artıq pilot layihələr də icra edilir. Beyləqan, Ağcabədi rayonlarında 5 min hektara qədər yeni əkin sahələri dövriyyəyə buraxılmışdır. Bütün texniki şərtlər, suvarma təmin edilmişdir və bu ilin nəticəsi onu göstərir ki, bu, çox səmərəli, uğurlu bir yoldur. Əgər ölkə üzrə hər hektardan taxıl istehsalında məhsuldarlıq 26 sentnerdirsə, yeni sahələrdə bu, 55 sentnerə çatmışdır. Yəni, əgər yeni texnologiyalar, aqrotexniki xidmət göstərilərsə və əlbəttə ki, texnika lazımi səviyyədə təşkil edilərsə, biz 2 dəfədən çox məhsul götürə bilərik. Yəni, yeni əkin sahələrinin dövriyyəyə buraxılması fermerlərə böyük imkanlar verəcəkdir, kənd təsərrüfatımız inkişaf edəcəkdir.\nKənd təsərrüfatının inkişafı böyük dərəcədə infrastruktur layihələrindən asılıdır və əlbəttə ki, Azərbaycan gələcək illərdə ərzaq məhsullarına olan tələbatı tam şəkildə özü təmin edəcəkdir. Biz artıq buna yaxınlaşmışıq. Bu da tarixi nailiyyət olacaqdır və ondan sonra biz daha çox ixrac haqqında düşünməliyik. Artıq biz düşünürük, yeni bazarlara çıxmaq üçün addımlar atılır və beləliklə, kənd təsərrüfatı Azərbaycanda sürətlə inkişaf edəcəkdir.\nBeləliklə, Taxtakörpü su anbarının, Şəmkirçay su anbarının və suvarma sisteminin yaradılması nəticəsində biz 2 ildən sonra 250 min hektar yeni torpaq sahələri əldə edəcəyik. Bu, tarixi bir nailiyyət olacaqdır. Bu layihələrin icrası, eyni zamanda, ölkəmizin su təhlükəsizliyini də təmin edir. Bu məsələlərə də biz daim diqqət göstəririk. Çünki ölkəmizi qidalandıran əsas su mənbələri Azərbaycanın hüdudlarından kənarda formalaşır. Ona görə su ehtiyatlarından səmərəli şəkildə istifadə etmək, yeni layihələri icra etmək, yeni kanalları inşa etmək və su anbarlarını yaratmaq strateji əhəmiyyətli bir məsələdir. Taxtakörpü su anbarının yaradılması ilə biz bu strateji hədəfə çatırıq. Bizim sularımız Kür çayından, Araz çayından, Samur çayından gəlir ki, bu çaylar öz mənbəyini başqa ölkələrdən başlayır. Beləliklə, su təhlükəsizliyi bizim üçün strateji əhəmiyyətli məsələdir və gələcəkdə hər bir ölkə üçün su ehtiyatları strateji dəyər olacaqdır.\nBu gün dünyada daha çox neft-qaz resursları uğrunda mübarizə aparılır və xoşbəxtlikdən Azərbaycan bu resurslardan, xalqın rifahı, ölkənin inkişafı naminə səmərəli şəkildə istifadə edir. Amma vaxt gələcək su resursları uğrunda mübarizə daha da kəskinləşəcəkdir. Biz artıq bu mübarizənin təzahürlərini görməkdəyik. Belə olan halda su təhlükəsizliyi Azərbaycanda tam şəkildə təmin edilməlidir. Taxtakörpü su anbarı və Samur-Abşeron suvarma sistemi, Şəmkirçay su anbarı, ölkədə icra edilən su layihələri bu məqsədə xidmət edir.\nİndi hər bir şəhərdə içməli su layihələri icra edilir. Bəzi şəhərlərdə istismara verilmişdir, bəzi şəhərlərdə davam etdirilir. Subartezian quyularının qazılması prosesi gedir. Bir neçə ay bundan əvvəl mənim Sərəncamımla bu məqsədlə 6 milyon manat vəsait ayrılmışdır ki, 104 kənd artıq bu layihə ilə əhatə ediləcəkdir. Mənim Sərəncamımda kəndlər adbaad göstərilmişdir ki, o kəndlərdə yaşayan soydaşlarımız bilsinlər, onların kəndində bu quyu qazılacaq və beləliklə, onların su problemləri həll ediləcəkdir. Azərbaycanda modul tipli təmizləyici qurğular quraşdırılır. Təxminən 400-ə yaxın kənddə bu qurğular yerləşdirilibdir. O kəndlər ki, çaylar boyu yerləşən kəndlərdir. Yəni, su təhlükəsizliyi strateji əhəmiyyətli məsələdir və bu layihənin icrası, o cümlədən bu məsələlərin həllində də bizə kömək göstərir.\nBu layihənin həyata keçirilməsi üçün böyük investisiyalar cəlb edilmişdir. Azərbaycanda investisiya iqlimi çox müsbətdir. Xarici investisiyalar, onların axını davam etdirilir. Ancaq son illərdə yerli investisiyalar xarici investisiyaları üstələyir. Təqribən, faiz nisbəti 70/30 daxili investisiyaların xeyrinədir. Bu da çox müsbət haldır. Hələ ki, daxili investisiyaların əsas hissəsi dövlət investisiyaları hesabına formalaşır. Bu da təbiidir. Çünki dövlət bütün iqtisadi və sosial layihələrə güclü təkan verməli idi və verir. İnfrastruktura qoyulan investisiyalar bu gün yeni inkişaf dövrümüzü şərtləndirir. Keçən 10 il ərzində iqtisadiyyatımız 3,4 dəfə artmışdır. Bu da dünyada misli görünməmiş nəticədir. Son 10 il ərzində sosial məsələlər öz həllini tapmışdır, 500-ə yaxın xəstəxana, 3 minə qədər məktəb, 9 dəfə artan pensiya, 6 dəfə artan orta əməkhaqqı, infrastruktur layihələri, investisiyalar. Demək olar ki, ölkəmiz böyük dərəcədə qabağa getmişdir və güclənmişdir. Ancaq növbəti 10 il ərzində biz öz inkişafımızı daha çox qeyri-neft sektorunun hesabına təmin edəcəyik. Belə olan halda, son illərdə infrastruktura qoyulan xərclər, dövlət investisiyaları gözəl bir şərait yaradır və növbəti illərdə daxili investisiyalar, əlbəttə ki, xarici investisiyalardan daha artıq olacaqdır. Ancaq çox istərdim ki, özəl sektordan gələn investisiyalar üstünlük təşkil etsin. Əminəm ki, biz buna da nail olacağıq. Ancaq dövlət bundan sonra da öz investisiya siyasətini davam etdirəcək, ölkəmiz, xalqımız üçün lazım olan bütün layihələr icra ediləcəkdir. Azərbaycan xalqı yaxşı bilir ki, hətta dünyanı bürümüş maliyyə və iqtisadi böhran bizim investisiya və sosial layihələrimizə heç bir təsir etməmişdir - maaşlar ildən-ilə artırılır, sosial ödəmələr artırılır, investisiya layihələri də icra edilir.\nBu layihəyə qoyulan sərmayə Dövlət Neft Fondunun xətti ilə icra edilmişdir. Bu da hesab edirəm ki, çox gözəl və əlamətdar hadisədir, rəmzi məna daşıyır. Çünki Dövlət Neft Fondunun xətti ilə ölkəmiz üçün yalnız ən prioritet məna daşıyan önəmli layihələr icra edilir. Onların içində köçkünlərin yerləşdirilməsi layihələri əsasdır. Hər il 300 milyon manat ancaq köçkünlər üçün tikilən evlərə sərf olunur və beləliklə, biz hər il 20 min köçkünü yeni evlərlə, mənzillərlə təmin edirik. Demək olar ki, hər il Azərbaycanda köçkünlər üçün bir şəhər tikilir və bu proses davam etdirilir. Dövlət Neft Fondunun xətti ilə təhsil məsələləri, Azərbaycan tələbələrinin xaricdə oxuması məsələləri öz həllini tapır və ölkəmiz üçün strateji layihələr Fondun xətti ilə maliyyələşdirilir.\nBelə olan halda əlbəttə ki, iqtisadi inkişaf daha da sürətli olacaqdır. Çünki düşünülmüş siyasət əsasında qurulan iqtisadi konsepsiyamız öz səmərəsini verir. Son 10 il ərzində Azərbaycanda görülən işlər bax, dediyim sözlərin ən yaxşı göstəricisidir. Son 10 ildə ölkəmiz böyük, şərəfli yol keçmişdir, insanların rifah halı yaxşılaşmışdır, nəhəng investisiya layihələri icra edilmişdir, sosial proqramlar tam şəkildə təmin edilmişdir. Əminəm ki, bu müsbət meyllər növbəti illərdə davam etdiriləcəkdir.\nƏlbəttə ki, Taxtakörpü su anbarının yaradılması, Samur-Abşeron suvarma sisteminin yenidən qurulması özəl sektora yeni təkan verəcəkdir. Özəl sektor Azərbaycan iqtisadiyyatında təxminən 85 faiz təşkil edir. Bu da onu göstərir ki, bazar iqtisadiyyatı prinsipləri Azərbaycanda tam şəkildə tətbiq olunubdur. Bu ilin 8 ayında qeyri-neft sektorumuz 10,3 faiz artmışdır. Bu da dünya miqyasında ən yüksək göstəricidir. Əminəm ki, biz bu yüksək templəri saxlayacağıq və "Azərbaycan-2020: gələcəyə baxış" İnkişaf Konsepsiyasının bütün müddəalarını təmin edəcəyik.\nNecə ki, son 10 il ərzində Azərbaycanda iki regional inkişaf proqramı artıqlaması ilə icra edilmişdir. Üçüncü proqramın qəbul edilməsi gələn ilin əvvəlində nəzərdə tutulur. "Azərbaycan-2020" və növbəti "Azərbaycan-2014-2018" inkişaf proqramları icra ediləcəkdir.\nBu layihənin icrası bir məsələyə də diqqəti çəkir. Belə nəhəng layihələr ancaq müstəqillik dövründə icra edilə bilər, ancaq bizim taleyimiz öz əlimizdə olan bir zamanda biz bu layihələri icra edə bilərik. Bu layihə və ölkəmizdə son illərdə görülən bütün işlər bir daha müstəqilliyimizin üstünlüklərini əks etdirir. Müstəqillik bizim böyük dəyərimizdir, ən böyük sərvətimizdir. Bu gün Azərbaycan xalqının gələcəyi onun öz əlindədir. Bu gün Azərbaycan dünya miqyasında ən sürətlə və uğurla inkişaf edən ölkələrin sırasındadır. Əminəm ki, növbəti illərdə biz öz inkişaf dinamikamızı saxlayacağıq, ölkəmizin uğurlu gələcəyini təmin edəcəyik.\nMən bütün Azərbaycan xalqını bu gözəl layihələrin istismara verilməsi münasibətilə təbrik etmək istəyirəm. Taxtakörpü su anbarında və Samur-Abşeron suvarma sisteminin yenidən qurulmasında iştirak etmiş bütün vətəndaşları salamlayıram, onlara öz təşəkkürümü bildirirəm. Deyə bilərəm ki, gələcəkdə belə böyük infrastruktur layihələri Azərbaycanda icra ediləcəkdir. Artıq gözəl təcrübə də toplanıb. Çox şadam ki, bu layihənin icrasında Azərbaycan şirkətləri iştirak etmişdir. Bir daha sizi ürəkdən təbrik edirəm, sizə yeni uğurlar arzulayıram. Sağ olun!".\n"Azərbaycan Meliorasiya və Su Təsərrüfatı" Açıq Səhmdar Cəmiyyətinin sədri Əhməd Əhmədzadə çıxış edərək dedi: "Möhtərəm cənab Prezident.\nHörmətli mərasim iştirakçıları.\nBu gün Azərbaycan tarixində çox böyük, əlamətdar hadisə baş\nverir. Azərbaycan Respublikasının, müstəqil ölkəmizin coğrafiyasında çox əlamətdar yeniliyin şahidi oluruq. Azərbaycanın coğrafiyasına Taxtakörpü su anbarı kimi çox böyük gələcəyi olan, Azərbaycan xalqına 100 illərlə xidmət edəcək su anbarının, Taxtakörpü Su Elektrik Stansiyasının daxil olması və böyük kanalların - Taxtakörpü-Ceyranbatan kanalının, Vəlvələçay-Taxtakörpü kanalının və başqa çoxlu qurğuların bu gün istifadəyə verilməsi tarixi bir hadisədir. Bütün bu işlərə görə mən Azərbaycanın melioratorları, energetikləri və inşaatçıları adından, möhtərəm Prezidentimiz, Sizə minnətdarlığımı bildirirəm.\nBelə bir layihəni doğrudan da sürətlə inkişaf edən bir ölkədə həyata keçirmək olar. Azərbaycanın şimal zonasının, Bakı, Sumqayıt şəhərlərinin su təchizatını, xüsusilə içməli, texniki və suvarma suyuna olan tələbatını ödəyən böyük bir sistemin - Samur-Abşeron suvarma sisteminin 50 ildən artıq istifadə olunması onun aşınmasına səbəb olmuş və qurğunun sıradan çıxması təhlükəsi yaranmışdı. Bütün sahələrdə həmişə xalqın xeyrinə böyük qərarlar qəbul edən ulu öndərimiz Heydər Əliyev cənabları hələ 1993-cü ildə hakimiyyətə qayıdan kimi bizə birinci növbədə bu tapşırığı verdi ki, bu vəziyyətdən necə çıxmaq olar. O vaxt müxtəlif təkliflər vardı, cənab Prezident, mən bu barədə Sizə məlumat vermişəm. Biz istəyirdik ki, qısa yol ilə sadə layihələr həyata keçirək. Çünki bilirdik ki, vəsait çatışmır. Amma Ulu Öndərimiz dedi ki, bizim vəsaitimiz olacaq, gərək biz əsaslı işlər görək və o, əsaslı işlərin layihəsini 1997-ci ildə təsdiq etdi. Ondan sonra bu layihənin həyata keçirilməsinə başlanıldı.\nBirinci növbədə ulu öndər Heydər Əliyev 1994-cü ildə Səudiyyə Ərəbistanına rəsmi səfəri zamanı İslam Bankının rəhbərliyi islam aləminin böyük hörmətinin əlaməti olaraq Azərbaycan üçün bu sahəyə kredit və qrant verilməsi məsələsi ilə bağlı qərar qəbul etdi. Həmin hadisədən sonra bu layihənin həyata keçirilməsinə başlanıldı. İlk illər biz bu layihəni Ulu Öndərimizin tapşırığı ilə xarici investisiyalar hesabına - İslam Bankının, Dünya Bankının verdiyi vəsaitlər hesabına reallaşdırmağa başladıq. Amma cənab Prezident, 2004-cü il sentyabrın 1-də Sizin rəhbərliyinizlə keçirilən böyük müşavirədə Azərbaycanın su təchizatı, içməli suya olan tələbatı və meliorativ layihələrin inkişafı perspektivləri məsələsi müzakirə olunanda Siz 2 çox böyük qərar qəbul etdiniz. O qərarın biri də Samur-Abşeron suvarma sisteminin yenidən qurulması və bu layihənin Neft Fondunun vəsaiti hesabına maliyyələşməsi ilə bağlı idi. Bu qərar neft gəlirlərinin qeyri-neft sektoruna, infrastruktura, xalq üçün xeyir verən sahələrə yönəldilməsi məqsədi daşıyırdı. Həmin qərardan sonra Xanarx kanalının İslam Bankının vəsaiti hesabına tikintisinə start verildi. Siz kanalın tikintisi ilə tanış oldunuz və tövsiyələrinizi verdiniz. Bunun nəticəsində işlər sürətləndi və 2006-cı ildə Xanarx kanalı istifadəyə verildi. 2007-ci ildə Vəlvələçay-Taxtakörpü kanalına suyu gətirən 50 kilometrlik birinci hissənin yenidən qurulması başa çatdırıldı və sonra Vəlvələçay-Taxtakörpü kanalının inşasına başlanıldı.\nVəlvələçay-Taxtakörpü kanalının tikintisində möhtərəm Prezidentimiz iki dəfə iştirak etmişdir. İki dəfə işlərin gedişi ilə maraqlanmış və öz tapşırıqlarını, tövsiyələrini vermişdir. 2013-cü ildə isə suyun anbara doldurulması mərasimində iştirakınız xüsusilə əlamətdar hadisə idi. Çünki həmin gün anbara suyun toplanması başlanırdı. Cənab Prezident, artıq 2 ay ərzində Taxtakörpü su anbarına 105 milyon kubmetr təmiz, içməli şirin su yığılmışdır. Amma su anbarının ümumi tutumu 270 milyon kubmetrdir. Bu, ölkəmiz, xalqımız və iqtisadiyyatımız üçün çox əhəmiyyətli məsələdir. Siz bu layihənin reallaşdırılması ilə ulu öndər Heydər Əliyevin ideyalarının həyata keçirilməsi üçün verdiyiniz sözün tam icrasını təmin etdiyinizi bir daha sübuta yetirdiniz. Bu, doğrudan da Heydər Əliyev ideyalarının Azərbaycanda həyata keçirilməsinə bariz nümunə oldu. Ulu Öndərin müəllifi olduğu layihəni bu gün möhtərəm Prezidentimiz həyata keçirir. Buna görə hamımız Sizə minnətdarıq.\nAmma ötən 10 ildə həyata keçirilən təkcə Samur-Abşeron suvarma sisteminin yenidən qurulması layihəsi deyildir. Son 10 ildə Azərbaycanda çox möhtəşəm işlər görülmüşdür. Siz 2007-ci ildə Taxtakörpü su anbarı, 2009-cu ildə isə Şəmkirçay su anbarı kimi çox böyük qurğuların təməlini qoydunuz. Bunlar son illərdə görülən möhtəşəm işlərdən yalnız ikisidir. Bu gün kanallarla birlikdə Taxtakörpü su anbarı istifadəyə verilir. 2014-cü ildə isə Şəmkirçay su anbarı kanallarla birlikdə hazır olacaq və Azərbaycan xalqına xidmət etməyə başlayacaqdır. Təkcə bunlar deyildir, son 10 ildə Azərbaycanda 123 min hektar sahənin su təchizatı, 137 min hektar sahənin meliorasiya vəziyyəti yaxşılaşdırılmış, 874 artezian quyusu qazılmış, 1500 kilometr yeni kanallar, 1000 kilometrdən artıq kollektor-drenaj şəbəkəsi çəkilmişdir. Həmçinin bu sahənin maddi-texniki bazası möhkəmləndirilmiş, 2 minə yaxın torpaqqazan texnika və xüsusi texnika alınmışdır. Bu, meliorasiya sahəsinin gücünü əvvəlkinə nisbətən 3 dəfə artırmışdır. Özü də əvvəlki texnikalar ilə indiki texnikaları müqayisə etmək mümkün deyil, indikilər daha məhsuldar, daha müasir texnikalardır.\nBütün bunlara görə melioratorlarımız Sizə minnətdardırlar. Cənab Prezident, Siz tapşırıqları verməklə kifayətlənmirsiniz, onların icrasını yerində yoxlayırsınız. Bu, bizim məsuliyyətimizi qat-qat artırır.\nBu yaxınlarda Nazirlər Kabinetinin iclasında tapşırıq verdiniz ki, yeni proqram işlənilsin. Bu, bizi sevindirir. Biz o proqramı işləyib Sizə təqdim edəcəyik. Azərbaycanın gələcək inkişafı, ərzaq təhlükəsizliyinin təmin olunması, emal sənayesinin xammalla təchiz edilməsi üçün çox böyük layihələr həyata keçiriləcəkdir. Taxılçılıq üzrə tapşırıqlarınız yerinə yetirilməyə başlanılmışdır. Beş min hektara yaxın ərazi keçən il dövriyyəyə verilibdir. Bu il də beş min hektarlıq ərazi artıq hazırlanır və yaxın günlərdə təhvil veriləcəkdir.\nCənab Prezident, biz Sizin bütün tapşırıqlarınızı layiqincə yerinə yetirməyə həmişə hazırıq. Amma biz melioratorlar bu gün bir məsələnin də şahidi oluruq. Mehriban xanımın bugünkü mərasimdə iştirakı bizi çox sevindirir. Azərbaycan təhsilinin inkişafında, mədəniyyətinin, incəsənətinin təbliğində, dünyada tanıdılmasında mühüm xidmətləri olan Mehriban xanımın bu gün bu dağların qoynunda keçirilən tədbirə gəlməsi biz melioratorları daha yaxşı işləməyə həvəsləndirir. Biz hamımız ona minnətdarlığımızı bildiririk.\nMən bütün melioratorlar, energetiklər, inşaatçılar adından Sizi bir daha əmin etmək istəyirəm ki, Sizin tapşırıqlarınızı layiqincə yerinə yetirmək üçün bundan sonra da var qüvvəmizlə çalışacağıq. Biz hələ belə açılış mərasimlərində çox iştirak edəcəyik. Çox sağ olun!".\nŞabran rayonundan sahibkar Akif Mərdanov çıxış edərək dedi: "Möhtərəm cənab Prezident.\nSizi bölgəmizin ictimaiyyəti və iş adamları adından salamlayıram. Bu gün biz ölkəmiz üçün mühüm tarixi əhəmiyyət kəsb edən böyük bir hadisənin şahid olduq. Bu gün Siz Taxtakörpü su anbarının, su elektrik stansiyasının və Taxtakörpü-Ceyranbatan su kanalının açılışını etdiniz. Uğurlarımızı artıracaq bu layihəyə görə Sizə minnətdarlığımızı bildiririk.\nSiz çox düz deyirsiniz, bu cür nəhəng layihələri ancaq güclü dövlətlər icra edə bilərlər. Bəli, Azərbaycan bu gün qüdrətli dövlətdir. Onun iqtisadiyyatı dünyada ən sürətli inkişaf edən iqtisadiyyatdır. Apardığınız düzgün siyasət nəticəsində iqtisadiyyatımızın qeyri-neft sektorunun xüsusi çəkisi ildən-ilə artmaqdadır. Bu sahəyə böyük sərmayələr qoyulur. Konkret proqramlar həyata keçirilir. Ölkəmizdə sahibkarlığın inkişafı üçün olduqca əlverişli şərait yaradılmışdır. Sahibkarlara yüksək səviyyədə dəstək verilir, onların rastlaşdığı problemlər ardıcıl olaraq aradan qaldırılır.\nDövlət tərəfindən kənd təsərrüfatı ilə məşğul olan sahibkarlara hər il milyonlarla manat güzəştli kreditlər, böyük həcmdə subsidiyalar ayrılır.\nMöhtərəm cənab Prezident! Siz kənd təsərrüfatını prioritet sahə elan etmisiniz. Bu sahədə dövlət siyasəti düzgün istiqamətdə aparılır. Kənd təsərrüfatının inkişafı yeni iş yerlərinin açılmasına, yerli istehsalın genişlənməsinə, daxili və dünya bazarlarına yüksək keyfiyyətli məhsulların çıxarılmasına xidmət edir.\nBu gün istifadəyə verilmiş bu nəhəng layihə də biz sahibkarlara dövlət tərəfindən göstərilən dəstəyin növbəti təzahürüdür. Qarşımızdakı bu su anbarı bölgəmizdə on minlərlə hektar torpaq sahələrinin suvarma suyu ilə təminatını yaxşılaşdıracaq, 30 min hektar torpaqların əkin dövriyyəsinə daxil olunmasını mümkün edəcəkdir. Bir sahibkar kimi, bu suvarma obyektinin bölgənin kənd təsərrüfatı, xüsusilə də əkinçilik üçün nə qədər önəmli olduğunu yaxşı dərk edirəm. Bu layihə ölkədə ərzaq bolluğunun yaradılmasına, cəmiyyətimizin hər bir üzvünün əsas ərzaq məhsullarına olan tələbatının tam ödənilməsinə töhfəsini verəcəkdir.\nMöhtərəm cənab Prezident, mən uzun illər kənd təsərrüfatı sahəsində çalışmışam. Rayonda iri üzümçülük sovxozuna rəhbərlik etmişəm, 14 ildən artıqdır ki, sahibkarlıq fəaliyyəti ilə məşğulam. Üç hektar sahədə meyvə bağı salmışam. Üç hektar sahədə tərəvəz, bostan bitkiləri yetişdirirəm. Bu il səkkiz hektar taxıl sahəsindən otuz ton toxumluq məhsul götürmüşəm. İndi təsərrüfatımdan əldə etdiyim gəlir əlli min manatdan çoxdur.\nCənab Prezident, həmişə bizim ən ağrılı yerimiz hazır məhsulu satmaq idi. İndi isə inamla deyə bilərəm, məhsul yetişdirən kəndlinin alıcı və bazar problemi yoxdur. Son bir ildə təkcə Şabran rayonunda kənd təsərrüfatı məhsullarının emalı ilə məşğul olan üç özəl müəssisə fəaliyyətə başlayıb. Bu ildən isə dövlət tərəfindən verilən kredit hesabına 12 min tonluq meyvə saxlayan anbar istifadəyə veriləcəkdir. Bu isə o deməkdir ki, Taxtakörpü su anbarının işə düşməsi nəticəsində əkin dövriyyəsinə daxil olan yeni torpaqlardan istehsal ediləcək məhsul da bu başdan etibarlı alıcı ünvanı əldə edəcəkdir. Bütün bunlar göstərir ki, dövlət bizim üçün hər cür şərait yaradır, subsidiyalar da ayırır, güzəştli kreditlər də verir, bazarı da tapır.\nMən də bu imkanlardan istifadə edərək artıq təsərrüfatımın genişləndirilməsini düşünürəm. Mən statistikanı da izləyirəm. Son 10 ildə təkcə rayonumuzda kənd təsərrüfatı ilə məşğul olan sahibkarlara 30 milyon manatadək güzəştli kreditlər verilmişdir. Bu müddətdə rayonumuzda kənd təsərrüfatından əldə edilən gəlir səkkiz dəfə artmışdır. Bu, Azərbaycan iqtisadiyyatının bugünkü reallıqlarıdır.\nCənab Prezident, Taxtakörpü su anbarının istifadəyə verilməsi ilə yanaşı, su elektrik stansiyası da işə salındı. Bu obyektin istismara verilməsi bölgənin elektrik enerjisi ilə təminatının daha da yaxşılaşdırılmasına xidmət edəcəkdir. Qeyd edirəm ki, bu cür layihələr təkcə burada deyil, bütün ölkə üzrə icra edilir. Çoxlu sayda su kanalları tikilir, artezian quyuları qazılır, elektrik enerjisi, təbii qaz, içməli su layihələri yerinə yetirilir. Bütün bunlar göstərir ki, həm sahibkarları narahat edən məsələlər, həm də vətəndaşlarımızın sosial problemləri kompleks şəkildə həll olunur. Bu da vətəndaşların rifahının yüksəlməsi, onların daha rahat yaşaması üçün dövlətimiz tərəfindən görülən işlərin yeni bir nümunəsidir.\nMöhtərəm cənab Prezident, yaxşı başa düşürük ki, həyata keçirilən bütün bu layihələr biz sahibkarlar və ölkəmizdə ərzaq təhlükəsizliyinin təmin edilməsi üçündür. Bizə yaradılmış bu münbit şəraiti yüksək qiymətləndiririk. Sizi əmin edirik ki, bu şəraitdən səmərəli istifadə edəcəyik, Vətənimizin iqtisadi baxımdan daha da güclü olması naminə fədakarlıqla çalışacağıq.\nSağ olun, cənab Prezident!".\n"Pfizer" şirkəti 15 fevraldan etibarən Kanadaya koronavirus peyvəndin gətirilməsini bərpa edəcək Dünya xəbərləri 01:43


XIX yüzilin əvvəllərindən başlayaraq dünyadakı ictimai-siyasi proseslər bu və ya başqa şəkildə Azərbaycanın həyatına təsir etməyə başladı. Onillər boyunca Zaqafqaziyanın inzibati-mədəni mərkəzinin Tiflis olması mətbuat və ədəbiyyata da təsirini göstərmişdi. Bakıda ilk rus qəzetinin nəşrinədək xalqımızın iqtisadi və mədəni həyatına aid faktları Tiflisdə çıxan rus qəzetləri əks etdirirdi. XIX əsrin 20-ci illərindən başlayaraq "Tiflisskiye vedomosti", "Zakavkazski vestnik", "Kavkaz", "Novoye obozreniye" və başqa qəzetlərdə Azərbaycan xalqının ədəbi həyatına aid yazılar əhəmiyyətli yer tuturdu.\n"Tiflisskiye vedomosti" qəzeti Qafqazda rus dilində çıxan ilk qəzet idi. Burada dekabristlərin iştirakı, qəzetin redaktor müavini V.D.Suxorukovun 14 dekabr hadisələri ilə sıx əlaqədar olması və s. haqqında məlumatlar əksini tapıb.\nTəbiidir ki, o dövrdə Azərbaycana sorağı az da olsa gəlib çıxan bu nəşrlərin yeni çağın ictimai mühitinə təsiri yavaş-yavaş yaranır, silsilə ilə artırdı.\nRus-Azərbaycan ədəbi əlaqələri haqqında araşdırmalar aparan alimlər "Tiflisskiye vedomosti" qəzeti haqqında da yeri gəldikcə fikirlərini bildiriblər. "Tiflisskiye vedomosti" qəzetinin bəzi məqalələri mərkəzi qəzetlərdə yenidən dərc edilirdi. Bu qəzet 1829-cu ildə gürcü dilində, 1830-cu ildə fars dilində, 1832-ci ildə isə Azərbaycan dilində də buraxılıb. Azərbaycanca qəzetin adı "Tiflis əxbarı" idi.\nXIX əsrin II yarısında Azərbaycanın iqtisadi və ictimai inkişafı milli mətbuatın yaranmasını gərəkli edirdi. Bu zərurəti dərk edən görkəmli maarifçi Həsən bəy Zərdabi hökumətə müraciət edərək çətinliklə olsa da belə bir qəzetin nəşrinə icazə ala bilmişdi. Qəzetin nəşri üçün Zərdabi İstanbuldan xüsusi ərəb mətbəə şriftləri gətirtməli olmuş və xeyli əziyyətdən sonra 1875-ci ilin 22 iyulunda Bakıda qubernator mətbəəsində qəzetin ilk nömrəsinin nəşrinə nail ola bilmişdi. "Əkinçi"nin nəşrilə həm də milli mətbuatımızın əsası qoyulmuşdu. 1875-ci ilin 22 iyulundan 1877-ci ilin 29 sentyabrına qədər nəşr edilən "Əkinçi" qəzetinin ümumilikdə 56 sayı işıq üzü görüb. Qəzet ayda iki dəfə 300-400 tirajla nəşr olunurdu. Artıq illərdir ki, "Əkinçi" qəzetinin işıq üzü gördüyü gün Azərbaycanda "Milli Mətbuat günü" kimi qeyd edilir.\n"Əkinçi" qəzetinin o çağkı Azərbaycan ictimai mühitinin ulusal əsaslar üzərində yaranmasına və inkişafına da ciddi təsiri oldu. Qəzetdə Moskvadan Nəcəf bəy Vəzirov və Əsgər ağa Gorani, Şamaxıdan Seyid Əzim Şirvani və Məhəmmədtağı Əlizadə Şirvani, Dərbənddən Heydəri və Tiflisdən Mirzə Fətəli Axundovun məqalələri və başqalarının yazıları dərc olunurdu. 1877-ci il sentyabrın 29-da "Əkinçi"nin nəşrinə rəsmən xitam verildikdən sonra "Ziya", "Kəşkül" qəzetləri işıq üzü gördü.\nAraşdırmaçılar hesab edir ki, "Kəşkül", "Əkinçi" ilə "Ziya" arasında orta bir mövqe tutmuşdu. Ümumiyyətlə, "Əkinçi"yə meyl hiss edilir. Ziyalıların şüurunda "Azərbaycan milləti" məfhumunun oyanması "Kəşkül" dövrünə təsadüf edirdi. Onlar başa düşmüşdülər ki, "din" və "millət" məfhumları ayrı-ayrı şeylərdir. "Kəşkül" qəzeti öz səhifələrində bu məsələləri aydınlaşdırmağa səy göstərmiş və ictimai-siyasi şüurun inkişafına kömək etmişdi. "Kəşkül" Azərbaycan millətinin inkişafı və başqa millətlərlə dostluq əlaqələrini möhkəmlətməsi haqqında da müsbət səciyyə daşıyan məqalələr çap edirdi. Bu məqalələrin bir çoxu mövzusu, ideya istiqaməti, dil-üslubu ilə fərqlənirdi.\nMaraqlı bir fakta diqqət edək: 1870-ci ildən 1889-cu ilədək Qafqazda 56 mətbuat orqanı fəaliyyət göstərib. Bunun 20-si rus dilində, 15-i gürcü dilində, 15-i erməni dilində, 3-ü Azərbaycan (türk) dilində idi. Ayrı-ayrı elmi cəmiyyətlərin, idarə və təşkilatların rəsmi nəşrləri də nəzərə alınsa, rəqəm 69-a çatar. Həmin mətbuat orqanlarının bir çoxunun ömrü çox az olub. Cəmi 23 mətbuat orqanı 5 ildən yuxarı yaşaya bilib. Bunlardan rus nəşrləri aşağıdakılardır: "Qafqaz", "Tiflisski vestnik", "Tiflisskiye obyavleniya", ("Tiflisski listok"), "Kaspi", "Yuridiçeskoe obozrenie", "Bakinskiye izvestiya", ("Bakinski torqovo-promışlennı listok") və "Severnı Kavkaz".\nBakıda rus dilində çıxan qəzetlər ideya-siyasi nöqteyi-nəzərindən Qafqazın digər şəhərlərində çıxan rus qəzetləri ilə bir cərgədə gedirdi. Azərbaycanda çıxan ilk rus qəzeti "Bakinski listok" hesab edilir. Qəzetin redaktoru Bakı Real gimnaziyasının müəllimi Xristian Sink idi. Qəzetin ilk nömrəsi 1871-ci ilin martın 19-da (6-da) çıxmış, iyun ayında bağlanmışdı. 1872-ci ilin yanvarında qəzetin nəşri yenidən bərpa olunmuş, həmin il iyunun 3-dək davam etmişdi.\n1876-cı ildə Bakıda rus dilində ikinci bir qəzet "Bakinskiye izvestiya" nəşrə başladı. Bu qəzet quberniya idarəsinin rəsmi orqanı idi və general-qubernator D.Staroselskinin təşəbbüsü ilə buraxılmışdı. Staroselski 1875-ci ildə "Əkinçi" qəzetinin nəşrinə də kömək etmişdi. Onun "Bakinskiye izvestiya" qəzetini çıxarmaqda məqsədi Bakı quberniyası haqqında oxuculara geniş məlumat vermək idi. O, hələ qəzet çıxmazdan xeyli əvvəl quberniya idarəsinin nəzdində mətbəə açmışdı, çapçılar dəvət etmişdi. 1888-ci ildən sonra qəzet "Bakinski torqovo-promışlennı listok" adı ilə çıxıb.\n1894-cü ilin yanvarından "Bakinskiye qubernskiye vedomosti" adlı rəsmi dövlət qəzeti də fəaliyyətə başlayır. Qəzet teleqram və elanları olan əlavəsi ilə çıxırdı. Bu teleqram və elanların bir hissəsi Azərbaycan dilində buraxılırdı. Qəzet 1916-cı ilə qədər çıxıb. Adları çəkilən bu qəzetlərin hamısında rəsmi xəbərlər, qərarlar, elanlar və teleqramlar geniş yer tuturdu. Bakıda rus dilində çıxan burjua qəzetləri içərisində "Kaspi" qəzeti daha uzun ömür sürmüş, müxtəlif dövrlərdə cəmiyyətin həyatını öz baxışları nöqteyi-nəzərindən əks etdirmişdi. Qəzetin 1881-ci ildən 1919-cu ilədək müddətdə 10 min 65 nömrəsi çıxıb.\n"Kəşkül" qəzeti bağlandıqdan sonra Tiflisdə Azərbaycan dilində mətbuat orqanı yaratmaq üçün bir neçə dəfə təşəbbüs olmuşdu. Məsələn, Məmmədağa Şahtaxtinski 1896-cı ildə Azərbaycan dilində "Tiflis" adlı, Kamal Ünsizadə isə 1900-cü ildə "Daniş" adlı qəzet çıxarmaq istəmişdilər. Lakin onların təşəbbüsü fayda verməmişdi. M.Şahtaxtinskinin "Şərqi-rus" adlandırdığı qəzetin birinci nömrəsi 1903-cü il martın 30-da çıxıb. Əvvəllər o, həftədə üç dəfə buraxılırdı. 1904-cü il iyunun 8-dən etibarən gündəlik qəzetə çevrilir. Araşdırmaçıların fikrincə, "Şərqi-rus" qəzeti XX əsrin ilk Azərbaycan, həm də ilk gündəlik Azərbaycan qəzetidir.\nAzərbaycan mətbuatının qürurverici tarixi nəşrlərindən biri də "Molla Nəsrəddin" jurnalıdır. Jurnalın redaktoru Cəlil Məmmədquluzadə idi. Jurnalın birinci nömrəsi 1.000 nüsxə tirajla çap olunub yayılandan sonra az müddətdə "Molla Nəsrəddin" adı dillərdə gəzməyə başladı. Nəticədə jurnalın 2-ci nömrəsi 2.000 nüsxə tirajla çıxarıldı. C.Məmmədquluzadə senzor tərəfindən jurnalda nəşr olunmasına icazə verilməyən şəkillərin və ya materialların yerini ağ saxlayır və yaxud "Bizdən asılı olmayan səbəblərə görə bu yer ağ qaldı" deyə yazırdı. "Molla Nəsrəddin"in cəsarətli çıxışları onunla nəticələndi ki, 1907-ci il iyunun 8-də Tiflis general-qubernatoru jurnalın bağlanması haqqında əmr verdi. Bakıdan, Şəkidən, Zaqafqaziyanın bir sıra başqa yerlərindən Tiflisə jurnalın nəşrinin bərpasını tələb edən məktublar gəlirdi.\nQısa fasilədən sonra jurnalın 23-cü nömrəsi iyulun 25-də çıxdı. 1908-1909-cu illərdə bir neçə dəfə "Molla Nəsrəddin" jurnalını bağlamağa təşəbbüslər edilmişdi.\n1911-ci il noyabrın 29-dan Bakıda "Məktəb" adlı yeni bir uşaq jurnalı nəşrə başladı. 1920-ci ildə Azərbaycanda Sovet hakimiyyəti qurulduqdan sonra 1921-ci ildə nəşrə başlayan "Maarif" (cəmi 2 nömrəsi çıxıb) və "Qırmızı günəş" (sonra "Qızıl cavanlıq"), 1923-cü ildən çıxan "Gənc pioner", 1927-ci ildən çıxan "Pioner" jurnalları, "Azərbaycan pioneri" qəzeti və s. mətbuat orqanları nəşr olunur. Azərbaycan mətbuatının sovet dövrü Azərbaycanın sovet Rusiyasının istilası dövründə yaşamını özündə bütün çalarlarıyla əks etdirir.\n1919-cu ildə 20-dən çox bolşevik qəzeti nəşr olunub. Azərbaycan dilində "Bakı Fəhlə Konfransının Əxbarı", "Azərbaycan gəncləri", "Hürriyyət","Haqq", "Füqəra sədası", "Zəhmət sədası", "Oktyabr inqilabı", "Gənc işçi", "Azərbaycan füqərası", rus dilində "Nabat", "Molot", "Proletari", "Raboçi put", "Qolos truda", "Bednota", "Molodoy raboçi", "Novı mir" və başqaları Azərbaycan bolşeviklərinin nəşr etdikləri qəzetlər idi. Bu qəzetlərin ömrü az olub, bəzilərinin cəmi bir və ya bir neçə nömrəsi çıxıb. "Kommunist" qəzeti "Hümmət", "Qoç-Dəvət", "Təkamül", "Yoldaş", "Hümmət" (1917-1918-ci illər), "Bakı Şurasının Əxbarı" kimi bolşevik qəzetlərinin davamçısı olaraq meydana çıxdı.\nSovet hakimiyyətinin sonuna kimi çıxmış əsas bolşevik-kommunist qəzeti olan "Kommunist"in 1919-cu il avqustun 29-da ilk sayı işıq üzü görüb. Azərbaycan bolşevikləri "Kommunist"i o dövrün hökumət orqanlarından (Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətindən) xəbərsiz, yəni gizli buraxmışdılar. "Kommunist"in 1919-cu il gizli çıxan nömrəsini Ruhulla Axundov redaktə etmişdi. Azərbaycanda Sovet hakimiyyəti qurulduqdan sonra 1920-ci il aprelin 30-da Əliheydər Qarayevin redaktorluğu ilə "Kommunist" qəzeti leqal şəkildə öz nəşrinə başladı.\nAzərbaycanda sovet hakimiyyətinin ilk illərində "Kommunist" və "Bakinski raboçi" qəzetlərinin səhifələrində qəzalardan tez-tez materiallar dərc olunurdu. 1923-cü il iyunun 16-da Bakıda "Kəndçi qəzetəsi"nin birinci nömrəsi çapdan çıxdı.\nAzərbaycan Kommunist (bolşeviklər) Partiyasının Mərkəzi Komitəsi (KPMK) 1923-cü il iyulun 2-də Bakıda Şərq qadınlarının, xüsusilə Azərbaycan qadınlarını ictimai-siyasi həyata alışdırmaq məqsədilə aylıq, ədəbi, ictimai və siyasi jurnal olan "Şərq qadını"nın nəşr olunmasını qərara aldı. "Şərq qadını" jurnalının 1-ci nömrəsi 1923-cü ilin noyabrında 40 səhifədən ibarət 1000 nüsxə tirajla çapdan çıxmışdı. Jurnalın ilk redaktoru Ayna Sultanova olub. 1938-ci ildən "Şərq qadını", "Azərbaycan qadını" adı ilə nəşr olunmağa başlayıb.\nXalq Cəbhəsi.- 2014.- 18 oktyabr.- S.11.


AZƏRBAYCANDA İSLAHATLARIN DAVAM ETDİRİLMƏSİNİN NƏTİCƏLƏRİ GÖZ ÖNÜNDƏDİR | CBC.AZ\nAZƏRBAYCANDA İSLAHATLARIN DAVAM ETDİRİLMƏSİNİN NƏTİCƏLƏRİ GÖZ ÖNÜNDƏDİR\nApr 15 2020 14:34\nHər bir dövlətin gücü mürəkkəb, çətin vəziyyətdə attdığı atdığı müdrik addımlarla, qabaqlayıcı tədbirlərlə, eləcə də hadisələri nəzarətdə saxlamaq imkanları ilə ölçülür. Azərbaycan öz gücünü, heç kimdən və heç nədən asılı olmadığını koronavirus pandemiyası ilə mübarizədə bir daha ortaya qoydu. Ötən ili köklü islahatlarla başa vuran vuran Azərbaycan bəşəriyyətin bəlasına çevrilən epidemiya həyəcanına, iqtisadi çətinliyə baxmayaraq, 2020-ci ilə də uğurla start verib. Azərbaycanda islahatların davam etdirilməsinin nəticələri göz önündədir. Ölkəmizdə vaxtında qabaqlayıcı tədbirlərin görülməsi və düşünülmüş siyasət nəticəsində vəziyyət nəzarətdə saxlanıldı.\nDeputat diqqətə çatdırıb ki, Azərbaycan hökuməti hər zaman olduğu kimi, bu bəla ilə mübarizədə də öz gücünə arxalanır. “Azərbaycanda vaxtında bütün qabaqlayıcı tədbirlər görüldü. Dövlətimiz vətəndaşlarının təhlükəsizliyini təmin etmək üçün bütün imkanlarını səfərbər etdi. Bütün xəstələr, karantində olanlar dövlətin himayəsindədir. Əsas məqsəd odur ki, ölkəmiz bu qlobal bəladan az itki ilə çıxsın, vətəndaşların sağlamlığı qorunsun”, - deyə komitə sədri vurğulayıb.\nOnun sözlərinə görə, hətta ən yüksək inkişaf etmiş ölkələrin təcrübəsi də göstərir ki, bu bəladan heç kim sığortalanmayıb. Heç bir ölkənin səhiyyə sistemi bu xəstələrin artan dinamikasının qarşısında duruş gətirə bilmir. Aprelin 10-da Azərbaycan Prezidentinin təşəbbüsü ilə keçirilən Türkdilli Dövlətlərin Əməkdaşlıq Şurasının fövqəladə Zirvə görüşü bir daha sübut etdi ki, ölkəmiz nəinki öz gücünə arxalanır, hətta başqa ölkələrə də yardım əlini uzadır.\nQ.Paşayeva qeyd edib ki, Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin yürütdüyü siyasət, mövcud şəraitdə atdığı addımlar xalqın, dövlətin maraqlarına uyğundur və Azərbaycan hakimiyyəti üçün əsas məsələ vətəndaşların sağlamlığı, insanlarımızın həyatıdır. 2020-ci ilin birinci rübünün sosial-iqtisadi yekunlarına həsr olunan videokonfrans şəklində müşavirədəki nitqində dövlətimizin başçısı bildirdi ki, iqtisadi fəallıq və insanların sağlamlığı arasında seçim etmək lazım gələrsə, mənim seçimim birmənalı olaraq insanların sağlamlığıdır. Deyilənlər, Prezident İlham Əliyevin siyasətinin təməlində Azərbaycan vətəndaşının, onun sağlamlığının, rifahının dayandığını deməyə əsas verir.\nMilli Məclisin komitə sədri əminliklə qeyd edib ki, epidemiya təhlükəsi bitdikdən sonra cari ildə də davamlı olaraq dərin, geniş islahatlar aparılacaq və ölkə iqtisadiyyatı daha da inkişaf edəcək, yeni iş yerləri açılacaq.\nDeputat Azərbaycanın inkişafını gözü götürməyən bəzi daxili və xarici qüvvələrdən də danışaraq deyib: “Təəssüflər olsun ki, Azərbaycanın inkişafını istəməyən “5-ci kolon”un nümayəndələri hər vəchlə bizə mane olur, müstəqilliyimizə zərər vurmaq istəyirlər. Əminəm ki, xalq-iqtidar birliyi bu cür qüvvələrin arzularının yerinə yetməsinə mane olacaq və xalq öz liderinin, rəhbərinin ətrafında daha da sıx birləşəcək”.\nAzərbaycan Ermənistan tərəfindən işğal olunmuş Dağlıq Qarabağ bölgəsində keçirilən qondarma “seçkilərə” toxunun deputat bildirib: “Bu “seçkilərlər” bir daha göstərdi ki, bu qanunsuz xunta rejimini heç kim tanımır. “Seçkilərdən” sonra aparıcı beynəlxalq təşkilatlar, bir sıra ölkələr bu “seçkiləri” tanımadıqlarını açıq-aydın bəyan etdilər. Bu beynəlxalq təşkilatlar “seçkiləri” tanımayaraq bir daha göstərdilər ki, Dağlıq Qarabağ Azərbaycanın ayrılmaz tərkib hissəsidir. Qənirə Paşayeva, həmçinin Avropa Şurasında cəmləşən anti-Azərbaycan, ermənipərəst qüvvələrin ölkəmizə düşmən gözü ilə baxdıqlarını qeyd edib”.\nBu gün Azərbaycanın dünyanın ən nüfuzlu platformalarında təmsil olunduğunu vurğulayan Qənirə Paşayeva deyib: “Azərbaycanı tanıyırlar, hörmət edirlər. Ölkəmiz bu nüfuza müstəqil siyasət yürütməklə nail olub. Azərbaycan Prezidenti iştirak və çıxış etdiyi mötəbər tədbirlərdə xalqın mənafeyini ifadə edərək Azərbaycan həqiqətlərinin dünyaya çatdırılmasında inamlı və ardıcıl mübarizə aparır. Münxen Təhlükəsizlik Konfransının yekunları Ermənistan təbliğatını darmadağın etməklə bərabər, təcavüzkarların uzun illər ərzində uydurduğu yalanlara son qoydu”.


“WhatsApp” messencerində ikimərhələli autentifikasiya əlçatan olacaq\n12:35 12 Noyabr 2016\n"WhatsApp" messencerinin 2.16.341 versiyasından etibarən ikimərhələli autentifikasiya funksiyası əlçatandır. Siz sonuncu yeniləməni quraşdırdığınız halda hesabın sazlamalarında yeni ikimərhələli autentifikasiya seçimini tapa bilərsiniz. Bu funksiya "WhatsApp" istifadəçilərinin təhlükəsizliyini daha da artıracaq.\n"ICTnews" Elektron Xəbər Xidməti 4pda.ru saytına istinadən yazır ki, hər dəfə mobil telefon nömrəsini qeydiyyatdan keçirən zaman altı rəqəmli parol daxil etmək lazım gələcək. Sözügedən funksiyanı aktivləşdirdikdə elektron poçt ünvanını da daxil etmək lazımdır ki, parol yaddan çıxdıqda onu yenidən bərpa etmək mümkün olsun.\nSəsli mesajın fon rejimində səsləndirilməsi çoxdan gözlənilən yeniliklərdən biridir. İndiyə qədər səsli mesajı dinləmək üçün proqramı açıq saxlamaq lazım idi. İndi isə başqa insanlarla yazışmaq və ya digər proqramlardan istifadə etmək mümkündür.\n"Android" mobil əməliyyat sistemində sözügedən funksiyalara giriş əldə etmək üçün "Google Play"də beta test proqramının iştirakçısı olmaq lazımdır.\nWhatsApp messencerində ikimərhələli autentifikasiya əlçatan olacaq


Eldar Əzizov Prezidentin tapşırığını nə tez unudub - » Gundeminfo.az\nBakı Şəhər İcra Hakimiyyətinin “Bakı Şəhər Əsaslı Tikinti və Təmir” MMC-si xidməti avtomobilin satınalınması məqsədi ilə elan etdiyi açıq tenderi yekunlaşdırıb.\n“Finans.az” vahid dövlət satınalmaları portalına istinadən xəbər verir ki, tenderin qalibi "TOYOTA GƏNCƏ MƏRKƏZİ" MMC olub.\nBu satınalma müqabilində qalib şirkətə 77,3 min manat ödəniləcək.\nGundeminfo.az olaraq xatıraladq ki, bir neçə il öncə dövlət başçısı yerli istehsalı stimullaşdırmaq üçün məmurlara xitabən tapşırıq vermişdi. Dövlət başçısı yerli istehsal olan Xazar avtomobillərinin alınması, daha çox yerli istehsala dəstək olmaları üçün yerli məmurlara göstəriş vermişdi. Bu göstərişdən sonra bir sıra icra başçıları, nazirlik və komitələr dövlət büdcəsi hesabına elan edilən tenderlərdə Neftçaladakı avtomobil zavodunun istehsalı olan avtomobillər almağa başladılar.\nBüdcə hesabına rəsmi qurumlar üçün xidməti avtomobillərin alınması məqsədilə sifarişçilər əsasən yerli istehsaldan ibarət idi. Lakin görünür Bakı Şəhər İcra Hakimiyyətinin başçısı Eldar Əzizov bu göstərişi çoxdan unudub. Xatırlasaydı hər halda tabeliyindəki qurumun xidməti avtomobil alması üçün tenderdə yerli Neftçala Avtomobil Zavodunu qalib seçərdi. Eyni zamanda bu tenderin qalibinə ödəniləcək 77 min manata bir deyil, bir neçə yerli istehsal lüks olan nəqliyyat vasitəsi almaq olardı.\nGörünür burada hansısa şübhəli məqamlar var. Olmasaydı, niyə Koronavirus infeksiyasının yayılmasının qarşısını almaq məqsədilə ölkədə bir ilə yaxındır elan edilən karantin tədbirləri səbəbindən büdcəyə dəyən ziyan, neftin dünya bazarında hələ də aşağı həddə satılması, Vətən Savaşından sonra daha çox az məsrəflər etməklə savaşdan ziyan çəkən vətəndaşlara yardım etmək olardı. Nədənsə Eldar Əzizov bu məqamı seçməyib. Görünür onun məmurları daha bahalı və Avropa istehsalı olan avtomobillərdə gəzməyi düşünür. Gerisi isə osmanlılar demiş, təfərrüatdır...\nQartşı tərəfin də mövqeyini dinləməyə hazırıq.\n471 dəfə oxundu


Auto Belay nədir? | Mükəmməl enmə tırmanma sistemləri\nAuto Belay nədir?\nTərəfdaş belayları və ənənəvi dırmaşma iplərini dəyişdirən Perfect Descent avtomatik belaysları, alpinist bir marşruta qalxdıqda və alpinist zirvəyə çatdıqda və ya yıxıldıqda hamar və nəzarətli bir enmə təmin edərkən avtomatik olaraq süstlük alır. İdman salonunuzda, divarınızda və ya düşərgənizdə Mükəmməl Enmə istifadə etmək maneələri azaldır, daha çox seçim yaradır və bir sıra hərtərəfli təlim və fitness proqramlarını dəstəkləyir. Mükəmməl Enmə avtomatik belyaları, alpinistlərə operatorlara pul qənaət edərkən və təhlükə ilə əlaqəli riskləri azaldaraq istədikləri zaman və necə istədiklərini tırmanma azadlığı təklif edir.\nBelayer Hatasını Silin\nMükəmməl eniş istifadəçiləri bilirlər və araşdırmalar nümayişçilərin səhvlərinin dırmaşarkən ciddi zədə ilə əlaqəli ən böyük risk olduğunu göstərir. Təlim və nəzarət edənlər vaxt keçirir və prosedura ciddi riayət edir. Belayerlərin maarifləndirilməsi və sertifikatlaşdırılması üçün böyük səylərə baxmayaraq, insan səhvləri və nəzarətdəki çatışmazlıqlar hər zaman mövcuddur. Mükəmməl enmə avtomatik siqnalları, alpinistlərin əlindən təhlükəsizlik alaraq və qəza ilə nəticələnə biləcək dəyişənləri azaldaraq operatora belayla əlaqəli risklərin idarə edilməsində daha çox nəzarət verir.\nIFSC və Olimpiya Oyunlarına Rəsmi Təchizatçı\nDünyanın dörd bir tərəfindəki dırmanma yarışlarında istifadə olunan Perfect Descent, IFSC Speed Climbing tədbirləri üçün müstəsna avtomatik yayındır. Mükəmməl Enmə Sürət Sürücü Texnologiyası, dünyanın ən sürətli alpinistləri ilə ayaqlaşır və ardıcıl və səhvsiz bir şəkildə idarəetmə təmin edir. Qurğuşun, sürət və qaya daşları daxil olmaqla idman dırmanması Yaponiyanın Tokio şəhərində keçiriləcək 2021 Olimpiya Oyunlarında ilk dəfə çıxış edəcək. Perfect Descent, Olimpiya səyahətinin qürurlu bir dəstəkçisidir və IFSC-yə sponsorluq edir, dünyanın dörd bir yanında dırmaşan yarışlar və Sean McColl, Kai Lightner, John Brosler və Piper Kelly də daxil olmaqla idmançılar.\nDaha çox Təhsil Fürsəti Yaradın\nMükəmməl eniş, mükəmməl bir dırmaşma ortağıdır; heç vaxt diqqəti yayındırmaz və hər zaman getməyə hazırdır. Artıq koordinasiya proqramları və dəyişdirmə işarələri yoxdur. Sürətli bir sessiya tutun və daha az vaxtda daha çox şey əldə edin. Sxemlər yaradaraq, dövrə vuraraq və vaxt aralıqları ilə bir mütəxəssis kimi məşq edin. Texnikanı artırarkən, güc qurarkən və dözümlülüyü artırarkən fitness hədəflərinə cavab verin. Sessiyanızın əvvəlində sürətlə isin və ayaq işini yaxşılaşdırmaq üçün aşağı dırmaşın. Mükəmməl enmə, divarda qaldıqları zamandan ən çox qazanmaq istəyən bugünkü məşq və fitness düşüncəli alpinist üçün kritik bir vasitədir.\nManeələri aşın və daha az vaxtda və daha az səylə divarda yeni və birdəfəlik alpinistləri əldə edin. Mükəmməl Enmə avtomatik yastıqları alpinistlərə daha çox müstəqillik təklif edir və daha az birbaşa heyət dəstəyi tələb edir. Üçqat kilidli karabiner, qoşqu ilə qoşma əlaqəsini bir anda təmin edir və yoxlanılması və izlənməsi asandır. Yüksək həcmli, az ştatlı proqramlar üçün seçimləri genişləndirin və marşrutları və tədbir məkanını daha sürətli və effektiv çevirin.


Çin hakimiyyəti rəsmi Pekin və Vaşinqton arasında ticarət məsələləri üzrə son razılığa nail olunmayınca, ölkə rəhbəri Si Çzinpinlə ABŞ prezidenti Donald Tramp arasında görüşün keçirilməsinin məqsədəuyğunluğuna şübhə edir.\nBu barədə “The Wall Street Journal” nəşri bildirib.\n“Tərəflər bir həftə əvvəl razılaşmanın ilkin versiyasının uyğunlaşdırılmasına yaxın idilər”, – qəzet bildirib. Ancaq bildirilir ki, Çin rəhbərliyi Koreya Xalq Demokratik Respublikasının lideri Kim Çen Inla Trampın Vyetnamdakı görüşünün uğursuz olmasından heyrətlənib.\nAçar sözlər:prezident, Tramp, Vaşinqton


Möminlərin bir-birlərini ziyarət etməsinin savabı » Ahlibeyt.ge\nAhlibeyt.ge » İslam elimləri » Möminlərin bir-birlərini ziyarət etməsinin savabı\nMöminlərin bir-birlərini ziyarət etməsinin savabı\nTarix: 24-01-2021, 20:45\nİmam Səccad (ə) buyurur: “Hər kim dostunu və ya qardaşını görməyə gedər, Allaha xatir onu ziyarət edər və ümid edər ki, İlahi vədəyə çata biləcəkdir – 70 min mələk onu müşayiət edər.\nHəmçinin carçı başının arxasından car çəkər: “Behişt sənə müjdə olsun ki, pisliklərdən təmizləndin”.\nDostuna və ya qardaşına əl verən zaman rəhmət onu əhatə edər”.\nAllahın Peyğəmbəri (s) buyurub: «Kim bir ehtiyaca görə yox, yalnız mömin qardaşını görmək üçün onun evinə gedərsə, o,Allahı ziyarət edənlərin sırasında yazılar. Öz qonaqlarına ehtiram etmək isə Allaha layiqdir».\nİmam Sadiq (ə) buyurub: «Bir-birinizlə görüşün və ziyarət edin ki, görüşləriniz qəlblərinizin diri qalmasına, bizim hədislərin yad edilməsinə səbəb olar və bizim hədislər sizi bir-birinizə mehriban edər. Əgər onlara əməl etsəniz – kamillik və nicat tapacaqsınız.\nƏgər tərk etsəniz – yolu azıb, məhv olacaqsınız. Beləliklə, bizim hədislərə əməl edin ki, belə olan halda mən sizin nicat tapmanıza zaminəm».\nİmam Əli (ə) buyurub: «Allaha xatir ziyarət edin. Allaha xatir dostluq edin. Allaha xatir bəxşiş edin və bəxşiş verməkdən Allaha xatir çəkinin. Allahın düşmənləri ilə əlaqəni kəsin və Allahın dostları ilə əlaqə yaradın».\nİmam Kazim (ə) buyurub: «Mömin qardaşların bir-birilə Allaha xatir görüşməsi qədər heç bir şey iblisi və onun ordusunu darmadağın etmir».\nXəstəni ziyarət edən, Allahı ziyarət etmiş kimidir\nMömini əziz tutan – Allahı əziz tutmuşdur. Mömini təhqir edən - Allaha qarş ...


Dəri tipinə hansı rənglər uyğundur? – Modamaniya\nDəri rənginizə görə rəng seçiminiz\nAynanın qarşısında özünüzü izləyərkən geyindiyiniz qiyafə üzünüzü aydınladıb gözlərinizin parlamasına səbəb olursa, deməli siz düzgün rəng seçimi etmisiniz. Bəli, bu dəfə rənglər haqqında ayrı bir nəzərdən bəhs edəcəyik. Dəri və saç rənginizə görə yanlış rəng seçiminin gözəlliyinizə böyük bir kölgə salmaması üçün bu yazını mütləq oxumalısınız.\nBelə bir düşüncə var ki, saçı qara insan əsmər, açıq tonlarda olan isə sarışındır. Bizim əsmər, sarışın və ya qumral olduğumuzu saç rəngi deyil, dəri rəngimiz müəyyən edir.\nAçıq tonlar və sarışınlar\nƏksər azərbaycanlı xanımı kimi dəri rənginiz açıq, saçlarınız tünddürsə, çəhrayı, qara, qırmızı, bənövşəyi, bej və yaşıl tonları seçə bilərsiniz. Bu tipli xanımlar çoxlu rəng seçimləri ilə avantajlı olsalar da, çox rast gəlinən olduqları üçün rəngləri ilə seçilməlidilər.\nTəbii sarışın bir xanımın pudra çəhrayısı tonlarında bir geyimdə necə göründüyü təsəvvür edirsiniz? Şəffaflaşıb yox olar məncə. Məhz buna görə də onların seçimi tünd və kəskin rənglər-bordo, qara, tünd mavi, ümumilikdə mavi tonları olmalıdır.\nSaçınız və dəri rənginiz qaradırsa, səhv bir rəng seçimi boğunuq görünməyinizə kifayət edir. Mənim kimi qara saçlı, qara gözlü və tünd dərilisinizsə, yeganə avantajınız makiyajsız da canlı görünməyinizdir. Bizim seçimlərimiz bej, pudra çəhrayısı, səma mavisi, bej və pastel tonlarından olan yumşaq rənglər olmalıdır.\nDəri rənginiz tünd, saçlarınız açıq tonlardadırsa və ya təbii əsmər olarkən sonradan sarışın olmağa çalışmısınızsa, qırmızı tünd göy, narıncı, tünd yaşıl və torpaq tonları sizing rənglərinizdir.\nYSL Çin Yeni ilinə özəl limitli çanta kolleksiyası təqdim etdi…\nFransız moda evi Yves Saint Laurent Çin yeni ilinə özəl limitli çanta kolleksiyası təqdim etdi….


Bakirəliyini 14 min dollara satmaq istəyən azərbaycanlı qızdan yeni xəbər\nBakirəliyini 14 min dollara satmaq istəyən azərbaycanlı qızdan yeni xəbər\nRusiyada bakirəliyini satmaq istəyən 20 yaşlı azərbaycanlının zorlanması faktı ilə bağlı yeni təfərrüatlar məlum olub.\nBAKU.WS-in məlumatına görə, hadisə iyun ayının sonunda qeydə alınıb. Belə ki, Perm sakini Mixail Dnistryan 14 min dollara bakirəliyini satmaq istəyən 20 yaşlı azərbaycanlı qızı zorlayıb. Cavanlar hətta ödəniş barəsində müqavilə də imzalayıblar. Amma cinayətkar daha sonra rekvizitlərini dəyişdirib və iddia etməyə başlayıb ki, qız ona pul borcludur. Zorlanma faktı üzrə cinayət işi açılıb və cinayətkar həbs edilib.\nBerezniki şəhərində baş verən bu hadisə KİV-in gündəmindən düşmür. Dnistryan bu cür əməllərinə görə artıq birinci dəfə deyil mühakimə olunur. O artıq 2011-ci ildə zorlanma faktına görə ittiham olunub. Ancaq cinayətkar psixiatrik xəstəxanasına məcburi müalicəyə göndərilərək həbs olunmaqdan yaxa qurtarıb.\nDnistryan internetində tanışlıqdan sonra Kristina adlı azərbaycanlı qıza bilet alır. Qız bileti də götürərək Bakıdan Bereznikiyə yollanır. Cütlük görüşərək qabaqcadan müəyyənləşdirilmiş evə gedirlər. Kişi və qız razılıq müqaviləsi imzalayıblar. Sonradan qız kişidən bank hesabından çıxarış verməyi xahiş edib. Ancaq kişi sənədləri dəyişərək qıza başqa bir sənəd imzaladıb və nəticədə Kristina bilmədən Dnistryana 5 milyon rubl borclanıb.\nQız aldadıldığını anladıqdan sonra dava baş verib. Dnistryan qıza, ona tabe olmayacağı təqdirdə Bereznikidə fahişəliyə məcbur ediləcəyini söyləyib. Səhər kişinin evdən getdiyini görən qız döşəkağılarından kanat düzəldərək 3-cü mərtəbədən aşağı enməyə çalışıb, amma gücdən düşmüş qız qəflətən yerə yıxılıb. Onu təsadüfən yoldan keçənlər tapıb və təcili yardım çağırıblar. Xəstəxanaya aparılan qızın çanaq-bud sümüyünün sındığı məlum olub.\nMəlumatlara görə, Dnistryan əvvəllər şəhər administrasiyasında işləyirdi. O, 2011-ci ildə də öz bakirəliyini satmaq istəyən bir qızla internetdə tanış olub. Dnistryan qızı mənzilinə gətirərək zorlayıb. Məhkəmə psixi vəziyyəti qaydasında olmadığı üçün gənc oğlanı psixiatrik xəstəxanasına müalicəyə göndərib. Daha sonra Dnistryan sağalaraq evə buraxılıb.\nDnistryana bu əməlinə görə, barəsində iki aylıq habs-qəti imkan tədbiri seçilib.\n15 yaşlı qızı soyundurub döyənlər saxlanıldı (VİDEO) Bakirəliyini 14 min dollara satmaq istəyən azərbaycanlı qızı zorladılar 14 yaşı qızla cinsi əlaqəyə girən azərbaycanlıya 25 il cəza Rusiyada 5 azərbaycanlı saxlanıldı 16 yaşlı qızı kütləvi şəkildə zorlayıb gözlərini çıxardılar (FOTO) Bakıda bank işçisi dövlətdən 1 milyon 270 min oğurladı Cavid Hüseynov həbs olundu 14 yaşlı türk qızla münasibətdə olan azərbaycanlı oğlan tutuldu (VİDEO)\nТеги: azərbaycanlı qız bakirəlik hadisə Rusiya Mixail Dnistryan Kristina


MILEX-2019: Yeni "Buk-MB3K" kompleksi ilk dəfə nümayiş etdirilir - Azeridefence | Azeridefence\nBelarusun NPOO “OKB TSP” şirkəti Minskdə keçirilən MILEX-2019 sərgisində ilk dəfə “Buk-MB3K” orta uzaqlıqlı yeni zenit-raket kompleksini (ZRK) təqdim edib.\n“AzeriDefence”nin MILEX-2019 sərgisində iştirak edən əməkdaşının verdiyi məlumata görə, yeni ZRK-nin 9A318K indeksli özüyeriyən buraxıcı sistemi və 9A319K nəqliyat yükləyici maşını açıq pavilyonda nümayiş etdirilir.\nŞirkət mütəxəssislərinin sözlərinə görə, yüksək etibarlılıq və yaxşılaşdırılmış istismar xarakteristikaları yeni ZRK-ni “Buk” əvvəlki nəsil buraxılışlarından önə çıxarır. “Buk-MB3K” qanadlı raketlərdən pilotsuz uçuş aparatlarına qədər yüksək manevrli bütün növ aqrondinamik hədəfləri aşkarlamaq və məhv etmək imkanına malikdir. Müəssisənin açıqladığı məlumata görə bu halda ZRK rəqibin maneə tətbiqi şəraitində vəzifəsinin öhdəsindən gəlməyi bacarır.\nNPOO “OKB TSP”nin təcrübəli mütəxəssisləri tərəfindən “Buk-MB3K” kompleksində orta uzaqlığa malik hava hücumundan müdafiə vasitələrinin inkişaf tendensiyalarına cavab verən bir çox yeniliklər tətbiq olunub. Belə ki ZRK üçün özüyeriyən şassi üzərində S diapazonda çalışan AESA texnologiyasına əsaslanan, 130 km hədəf aşkaretmə uzaqlığına malik yeni radar hazırlanıb. Yeni radar atış vaxtı kanalların miqdarını artırmağa, həmçinin intensiv radioelektron əkstəsir şəraitində hədəflərin müşayiətini təmin etməyə imkan verir.\nHədəflərin avtomatik müşayiəti həm radiolokasiya üsulu, həm də tətbiq edilən yeni elektro-optik avadanlığın köməyi ilə həyata keçirilə bilər. Xüsusi metodların və siqnalların işlənməsinin alqoritmlərinin tətbiqi nəticəsində hədəflərin koordinatlarının təyini və akustik portret üzrə onların təsnifləndirilməsi 1,5-2 dəfə yaxılaşdırılıb. Hazırlanmış lokal nəzarət şəbəkəsi bütün sistemlərin etibarlı işini təmin etmklə yanaşı, cihaz və avadanlıqların avtomatik diaqnostikasını həyata keçirir.\nBütün döyüş vasitələri üçün yeni maye kristal monitorlar və rəqəmsal tabloların tətbiq edildiyi avtomatlaşdırılmış iş yerləri hazırlanıb. ZRK-nin avadanlıqlarının tərkibinə avtomatlaşdırılmış döyüş idarəetmə sistemləri və radara qoşulmasını təmin edən rəqəmsal əlaqə sistemləri daxil edilib. “Buk-MB3K” ZRK 8×8 təkər formuluna malik MZKT-69225 şassisi üzərində təqdim edilir. Maşında şassinin və aqreqatların idarə edilməsi üçün NPOO “OKB TSP”nin hazırlaması olan bort informasiya-idarəetmə sistemi tətbiq olunur.


“Onun ən böyük arzusunu həyata keçirəcəyəm – Laçından torpaq gətirib atamın məzarına səpəcəyəm”\nDOSYE: Aynur Musayeva Bakıda ziyalı ailəsində anadan olub. Gəncə Dövlət Universitetinin Tarix fakültəsini və Azərbaycan Dövlət İqtisad Universitetinin Maliyyə-kredit fakültəsini bitirib. Hazırda sahibkarlıq fəaliyyəti ilə məşğul olan A.Musayeva Qüsurlu Uşaqların İnkişafı mərkəzinin, qadın geyimləri, moda və gözəllik salonunun təsisçisidir. Rəhbəri olduği Fiziki və Əqli Qüsurlu Uşaqların İnkişafı ilə məşğul olan mərkəzi təmannasız olaraq fəaliyyət göstərir. Şüarı isə budur: Dünyada xəstə uşaq olmasın!\n– Mənim oğlum anadangəlmə lal-kar idi. Hazırda 22 yaşı var. Çox gözəl rəssamdır. Oğlum Fuad dünyaya gələndən sonra bütün həyatımı ona sərf etdim. Bir il altı ay Türkiyənin İzmir şəhərində məhz oğluma görə kurslar, xüsusi təlimlər keçdim, treninqlərdə oldum. Yorulmaq bilmədən çalışdım, öz üzərimdə işlədim. Bu təlimlərdə lal uşaqlarla rəftar qaydalarını dərindən mənimsədim. Həm onun tərbiyəsi ilə, həm də dilinin açılması ilə məşğul olurdum. Və nəhayət, məqsədimə nail oldum. Bu mənim həyatımda ən fərəhli gün idi. Fuad bu gün danışır. Mənim üçün bir ana, qadın olaraq bundan böyük xoşbəxtlik ola bilməz. Hazırda Azərbaycan Rəssamlıq Akademiyasında oxuyur və ilk belə uşaqdır ki, akademiyada təhsil alır. Özü üçün 2000 manat pul yığmışdı ki, peşəkar fotoaparat alsın. Onu məndən xəbərsiz aparıb “Yaşat” Fonduna ödəyib. Fuadın taleyi məni fikizi və əqli qüsurlu uşaqları sevməyə, həyatımı onlara sərf etməyə təhrik etdi. Üzr istəyirəm, Fuada görə ikinci uşağım gec oldu. Çünki, mən öncə Fuadı cəmiyyət üçün yararlı bir övlad kimi yetişdirməliydim. 3 yaşında buna nail oldum. Fuad 7 yaşından avotmobil idarə edir, sürücülük vəsiqəsi var. Lal dostu yoxdur. Oruc tutur və hər axşam dostları ilə iftarda iştirak edir. Hazırda nişanlıdır və nişanlısı onu çox sevir. Buna nail olandan sonra qərara gəldim ki, Uşaq İnkişaf Mərkəzi yaratdım. İllərdir ki, bu mərkəzdə tam təmənnasız şəkildə uşaqlara xidmət göstərirəm. Burda bir xeyriyyəçi kimi ehtiyacı olan ailələrin, uşaqların yanındayıq. Hesab edirəm ki, bu bizim Yaradan qarşısında insanlıq borcumuzdur. Daun sindromlu uşaqların cəmiyyətə inteqrasiyasına töhfə verməyə çalışırıq. Əllərimlə onlara yemək yedizdirirəm. Dünyanın ən ali varlığı insan, ən saf incisi isə uşaqlardır. Hərdən düşünürəm ki, əsil insan olmağın yolları haqqında daha çox oxumağa, öyrənməyə ehtiyac var. Sevgi dolu bir dünya yaratmaq üçün, birlik-bərabərlik üçün, hüzur üçün, sülh üçün insanlıq mütləq yüksəlməli və yüksəltməlidir. Biz nə qədər mənən təmizlənsək, inkişaf etsək Allahın yaratdığı zəif varlıqlara bir o qədər sevgi, qayğı ilə yanaşacayıq. Allah bu yolda bütün insanlığın yardımçısı olsun.\n– AQSİA Azərbaycanda ən uğurlu qadın platformasıdır, desəm yanılmaram. Assosiasiyadan çox böyük gözləntilərimiz var. Çünki işgüzar xanımların bir araya gəlməsi həm onların özlərinə, həm də cəmiyyətə böyük töhfədir. Təcrübə mübadiləsi, qarşılıqlı əməkdaşlıq, birgə təlimlər, vahid qərarlar bizim qarşımızda böyük imkanlar açır. Bu qurum İqtisadiyyat Nazirliyi, Ailə, Qadın və Uşaq Problemləri üzrə Dövlət Komitəsi və Azərbaycan Sahibkarlar (İşəgötürənlər) Təşkilatları Milli Konfederasiyası (ASK) tərəfindən ərsəyə gətirilib. Biz sahibkarlar hər zaman dövlətin dəstəyini öz üzərimizdə hiss edirik. AQSİA-nın əsas fəaliyyət istiqamətlərindən biri də xeyriyyəçilikdir. Mənim atam hər zaman xeyriyyəçi olub. Bizə insanlara yardım etməyi, onlara əl tutmağı öyrədib. Bu bizim qanımıza hopub. Buna qədər fərdi şəkildə xeyriyyəçilik fəaliyyəti göstərirdimsə, artıq AQSİA daxilində bunu kollektiv şəkildə, daha geniş formatda həyata keçiririk. İstər koronavirusla bağlı sərt karantin dönəmində, istərsə də 44 günlük Vətən müharibəsi zamanı yaradılan fondlara ianələr köçürür, ehtiyacı olan insanlara yardım əlimizi uzadırdıq. Bu gün AQSİA peşəkar şəxslər tərəfindən idarə olunur. Fəxr edirik ki, belə peşəkar və işgüzar qadınlarla bir arada fəaliyyət göstəririk. Bu nümunələr mütləq ki, gənc sahibkar xanımların hərtərəfli formalaşmasına öz təsirini göstərəcək. Azərbaycan qadını AQSİA daxilində də, hətta öz üzvlərində qürur hissi yaşadır..\n– (Sözümüzü kəsir.) Azərbaycanda müasir qadın hərəkatının formalaşması Birinci vitse-prezident Mehriban xanım Əliyevanın adı ilə bağlıdır. Mehriban xanım Azərbaycan qadının ən mükəmməl obrazıdır. Biz ondan çox şeylər əxz edirik, öyrənirik: Vətənə sevgi, dövlətə bağlılıq, humanistlik, qayğıkeşlik, mərhəmət, yardımsevərlilik, incəlik, zərafət və s. Mehriban xanım hər zaman, gərgin iş rejimi ilə bərabər problemi olan insanların yanındadır. Biz də bacardığımız qədər bu yolu davam etdirməyə çalışırıq. Çalışırıq ki, Mehriban xanımdan örnək götürdüyümüz nəcib keyfiyyətləri inkişaf etdirək, yayaq, təbliğ edək, insanlara dəstək olaq. Çox şanslıyıq ki, İlham Əliyev kimi müdrik, uzaqgörən rəhbərimiz, bizi öz əməlləri ilə mənəvi inkişafa səsləyən Mehriban Əliyeva kimi Birinci vitse-prezidentimiz var. Tam səmimiyyətimlə deyirəm ki, Azərbaycanı gözləyən uğurlar hələ qarşıdadır. Çünki biz tarix yazmağa davam edirik. Etiraf edək ki, son dövrlər ölkə miqyasında həyata keçirilən islahatları hər bir ölkə vətəndaşı öz gündəlik həyatında hiss edir. Bu daha gözəl, daha uğurlu, daha xoşbəxt gələcək vəd edir. Fürsətdən istifadə edib, müqəddəs Ramazan bayramı münasibətilə başda Cənab Prezident İlham Əliyev olmaqla bütün Azərbaycan xalqını təbrik edirəm. Qoy bu Ramazan hər birimizin həyatında uğurlu dövrün başlanğıcı olsun, koronavirus adlı bəla həyatımızdan çıxsın! Qoy hamı sağlam və hüzurlu olsun!


Damarlarımı kəssəniz, "Liverpul” qırmızısı axar. Bütün ürəyimlə "Liverpul"a bağlıyam. Con Polun vəfatı təsirsiz ötüşməmişdi. Artıq "Enfild”də zirvələri fəth edəcəyimə dair fikirlərimdə daha qəti idim. Digər tərəfdən, məktəb illərində başıma gələn bir hadisə məni məqsədimə çatmaq üçün daha çox səy göstərməyin vacib olduğuna inandırmışdı. 9 yaşım olanda karyeram başlamamış bitə bilərdi. Bütün xəyallarımın gerçəkləşməsi – "Liverpul” və İngiltərə forması geyinmək, Avropa kuboklarını qaldırmaq, dünya çempionatlarında parlamaq – bir cərrahdan asılı idi.\n"Enfild” - mənim ilk sevgim, ikinci evim. Gələcəyimi təhlükəyə atan fəlakət baş verən zaman artıq bir il idi ki, orada idim. Maykl Ouenlə Vernon Sanqster mərkəzində məşq edə-edə işimi öyrənməyə çalışırdım. İndi belə, Mersisayddakı evimizin yanındakı kolluqda başıma gələnlər yadıma düşəndə lərzəyə gəlirəm.\nKollarla örtülü bir yer idi. İnsanlar zibilləri heç düşünmədən oraya atardılar, amma mən və dostlarım üçün bu, böyük önəm kəsb etmirdi. Bizim üçün otun ayaq oyunları üçün yararlı olması yetərli idi. Gecə-gündüz, yay-qış demədən ora toplaşardıq. O balaca, tullantılarla dolu sahə bizim üçün həm "Enfild" idi, həm "Qudison", həm də "Uembli". Yer üzünün cənnəti... Günlərdən şənbə, sübh tezdən, həmin dar ərazidə idik - mən və məhəllədən dostum Mark Hannan. Stadion məsələsini birtəhər həll etdik. "Bernabeu"ya bənzəməyə bilərdi, amma ora bizim evimiz idi. Dostum Sandey liqasında oynayan komandasından tor oğurlamışdı, onu yarıdan kəsdik və iki qapı düzəltdik.\nMarkla futbol oynayırdıq, birdən top gicitkən kollarının arasına getdi. Götürmək üçün qaçdım. Əlimi vurmağa çəkinirdim, incidər deyə qorxurdum. Topu heç tam görə də bilmirdim, kollar çox qalın idi. Corablarımı yuxarı qaldırdım və ayağımı kolların arasına saldım. Götürə bilmirdim, sonra əsas işlək ayağımla - sağla güclü zərbə vurdum ki, top uzaqlaşsın.\nİztirab... Əzab çəkirdim. Ağrı aman vermirdi. Az qala ürəyim gedəcəkdi. Yerə yıxılmışdım, yardım etmələri üçün qışqırırdım. Karyeram boyunca çoxlu zədələr almışam, metatarsalım (topuqdan barmağa doğru gedən sümük) çıxıb, qasığımı yırtmışam, amma heç vaxt belə hiss etməmişəm. Mark qaçaraq gəldi. Nə baş verdiyini anlamırdım. Ona dedim: "Görə bilmirəm. Ayağım gicitkən kollarının arasından çıxmır”. Mark baxdı, bir anda qorxudan sifəti ağardı. Qusacağını düşünürdüm. Nə qədər pis ola bilərdi ki? Baxanda gözlərimə inana bilmədim. Dırmıq barmağıma batmışdı. Hansısa əli-ayağı olmayan biri paslı dırmığı ora atmışdı və o, gicitkən kollarının arasında ilişib qalmışdı. Heç tutacaq hissəsi də yox idi, təkcə dişlər... Hər şey aydın idi: mən dırmığın o sivri uc hissəsinə zərbə endirmişdim. Dişlərin içəriyə doğru irəlilədiyini hiss edirdim, sanki sümüyin içində oyuq açılırdı.\n"Get və kimisə çağır”, - deyə qışqırdım. Mark valideynlərimi çağırmaq üçün qaçdı. Qonşumuz Nil Ueston qışqırığımı eşidən kimi gəldi. Məni kolluqdan çıxartdı. Dırmıq isə əlavə ayağım kimi ardımca gəlirdi.\nUeston: Bunu çıxara bilərəm?\nMən: Yox, bacarmazsan.\nUeston: Cəhd etməliyəm.\nDırmıq tərpənmirdi. Tibbi yardım çağıracağını deyib getdi. Otluqda uzanmışdım, gözümdən yaş gəlirdi, beynimi isə qorxu hissi bürümüşdü: yenidən topa toxuna biləcəm?\nValideynlərim xəbəri eşidən kimi gəldilər. Atam vəziyyətin ciddi olduğunu bilirdi. "Ayağını itirəcək” – anama bunu deyəndə eşitdim. Amputasiya? Yox, ola bilməz. "Liverpul” karyeramı o kolluqdaca basdıracaqlar.\nNəhayət Alder Heydən gələn təcili tibbi yardım maşını yolunu bizim küçədən salmışdı. On dəqiqə çəkdi, amma mənə on il kimi gəlirdi. Həkimlər ayağıma baxdılar. Hətta onlar da dırmığı çıxara bilməyəcəklərini başa düşmüşdülər. Aralarından biri dilləndi: "Bunu xəstəxanada həll etməliyik”. Dörd nəfər məni tibbi yardım maşınına mindirdi: sirena, işıqlar...\nYol boyu işgəncə çəkirdim. Liverpul yollarında nə qədər çala olduğunu da məhz onda anladım. Hər dəfə tibbi yardım maşını çuxura düşəndə sürücüyə qışqırırdım. Tərpənən kimi dırmıq sümüyümə batırdı. Ağırlığı barmağımı əymişdi. Hər dəfə göz yaşı... Yellənirdim. Həkimlərdən biri daha da dərinə getməməsi üçün dırmığı əli ilə bərk-bərk tutub saxladı. Ağrı qorxunc idi. Mən isə sürücüyə qışqırmağa davam edirdim. "Bu, onun səhvi deyil” – valideynlərim dilləndilər. Sadəcə, ağrının bitməsini istəyirdim.\nAlder Heyə (uşaq hospitalı) çatan kimi məni "təcili şöbə"yə yerləşdirdilər. Hər kəs vəziyyətin pis olduğunu görür, həmçinin eşidirdi. Anam çox əsəbi idi, hisslərinə nəzarət edə bilmirdi. Mən? Hospitalda da qışqırırdım.\nAncaq ağrıkəsici iynə vurulduqdan sonra iniltim kəsildi. Şokda idim, gücdən düşmüşdüm, amma huşumu tam itirməmişdim. Həkimlərin danışdıqlarını eşidirdim: "Dırmıq paslıdı. Qanqren ola bilər. Qanqrenin yayılmasının qarşısını almaq üçün barmağını kəsməliyik”.\nAtam müdaxilə etdi: "Gözləyin. Stiven futbol oynayır. Əməliyyatdan öncə "Liverpul”la danışmalısız. Onları olanlardan xəbərdar etmək lazımdı”.\nAtam tez "Liverpul"un akademiyasının direktoru Stiv Hayveyə zəng etdi. Çox keçməmiş özünü yetirdi. Stivin güclü xarakteri var, gələr-gəlməz nəzarəti ələ aldı: "Yox, onun barmağını kəsməyəcəksiz”. Həkim isə israr edirdi: "Əməliyyat etməliyik. Qərar cərrahındı”.\nDediyindən dönməyən Stiv müzakirədən qalib ayrıldı. Tanrıya şükürlər olsun. Cərrah bütün ayağımı keyitdi və dırmığı çıxartdı. Dəlik böyük idi, 20 peni qədər, dərinliyi isə 1,5 inç olardı. Çətin olsa da, cərrah barmağımı, dolayısı ilə karyeramı xilas etmişdi.\nStiv çox şanslı olduğumu deyirdi. Həkimlər də həmfikir idilər: "Daha öncə belə bir şey görməmişdik”. Hətta hər situasiyada mənimlə məzələnən qardaşım Pol belə, narahat idi.\nHadisənin tək müsbət tərəfi var idi: 3 həftə məktəbə getmədim. Həkimlər israr etdikdən sonra mən kiməm ki? Ev tapşırıqlarını göndərirdilər, amma etmirdim. Başqa cür ola da bilməzdi. Zədəmin mənə yaratdığı fürsətlərdən yararlanmaqla məşğul idim.\nSanki xəstə idim. Ailəm o dərəcə qayğıma qalırdı. Taxtda uzanıb, sarğımı gözləyərkən "Liverpul”un videolarını izləyirdim. Fantastika! Bütün qəhrəmanlarım ekranda öz bacarıqlarını nümayiş etdirirlər: Con Barns, Kenni Dalqliş və İan Raş - mənim "dərmanlar"ım. Azından daha tez sağalacağıma dair zəmanət verirdilər. Hər gün tibb bacısı dəliyi antiseptiklərlə təmizləyir, pambıq topaları yerləşdirir, ətrafına ilgək qoyur, daha sonra isə topuğuma qədər olan hissəni sarırdı. Yara sağaldıqca pambıq topalarının da sayı azalırdı. Tezliklə qoltuqağacının köməkliyilə məktəbə gedəcəkdim. Ancaq evin önündə oynaya bilməzdim. "Liverpul”la məşqlərə davam etmək üçün Vernon Sanqsterə də gedə bilmirdim. Həyatımda ilk dəfə çox sevdiyim şeylərdən məhrum olmuşdum.\nBu qəza və bərpa müddəti futbolun mənim üçün nə dərəcə önəmli olduğunu bir daha xatırlatdı. Daha ciddi şəkildə futbola baxmağa başladım. Taxtda oturanda belə, topu başımla və ya ayağımla atıb tuturdum. İçimi rahatlatmaq üçün onu yanımdan ayırmırdım. Arada ağrı hiss edirdim, ancaq beş həftə sonra rahatlıqla topa zərbə vuracağımı bilirdim. Tanrıya şükür. Futbolsuz həyatım çox mənasız olardı. Topdan ayrı qalmağın səbəb olduğu o yalnızlıq hissini heç vaxt unutmayacam.\nStiven Cerrard tərəfindən qələmə alınıb.\nüçün, yardım, sonra, belə, olduğunu, qədər, dırmıq, dırmığı, bilmirdim, qışqırırdım, ueston, liverpul”, bizim, gəlirdi, mənim, kollarının, gicitkən, bilərdi, bütün, dəfə,


52 yaşlı kişini qardaşı döyüb - YENİLƏNİB\n19 May 2017 09:31\nŞəkidə özündən 7 yaş böyük qardaşını döyən şəxs saxlanılıb.\nMilli.Az bildirir ki, hüquq-mühafizə orqanlarından APA-ya verilən məlumata görə, mayın 19-u axşam saatlarında rayonun Aşağı Göynük kəndində eyni həyətdə, lakin ayrı-ayrı evlərdə yaşayan, 1965-ci il təvəllüdlü Hüseyn Osman oğlu Zamanov və 1972-ci il təvəllüdlü Mehman Osman oğlu Abubəkirov qardaşları yaşadıqları ünvanda aralarında yaranan şəxsi münasibətlər zəminində mübahisə ediblər.\nMübahisə zamanı 45 yaşlı Mehman Abubəkirov daşla özündən 7 yaş böyük qardaşı Hüseyn Zamanovun baş nahiyəsinə zərbələr vuraraq ona ağır xəsarət yetirib.\nKeçirilmiş tədbir nəticəsində Mehman Abubəkirov saxlanılıb.\n24 Sentyabr 23:43 12 274 Xırdalanda itkin düşən 13 yaşlı məktəblidən XƏBƏR VAR - YENİLƏNİB - VİDEO\n24 Sentyabr 12:35 10 655 Bakıda bacısı ilə yazışan oğlanı görüşə çağırdı, doğradı - 10 il həbs tələb olunur\n24 Sentyabr 13:25 8 287 Bakıda telekanal rəhbəri türkiyəli aparıcı ilə evləndi - FOTO\n24 Sentyabr 21:35 7 601 Xərcəngə tutulmamaq üçün bu 8 məhsulu yeməyin! - Onkoloqlardan XƏBƏRDARLIQ\n24 Sentyabr 12:27 7 503 Həftənin ilk gününün HAVASI\n24 Sentyabr 19:20 7 072 Bir-birinin ətini yeyən məhbuslar, qan dolu otaqda dəhşətli 15 gün - FOTO\n24 Sentyabr 15:49 6 131 Bu universitetə hicablı və saqqallı tələbələr buraxılmayacaq - SƏBƏB\n00:01 5 627 Günün qoroskopu: qətiyyətli və təşəbbüskar olun\n22 Sentyabr 14:54 20 368 Mərhum sənətkarın qızının toyunda kövrək anlar yaşandı: "Atasının arxivindən elə bir səs yazısını tapdı ki..." - FOTO\n24 Sentyabr 10:05 19 855 44 yaşlı kişi 9 yaşlı qızı zorladı - Bakıda dəhşətli hadisə\n21 Sentyabr 23:29 18 146 7 yaşlı qızı zorlayıb öldürən İsmayıl Cəfərzadə edam edildi - FOTO


“Taliban” hərəkatının 34 döyüşçüsü öldürülüb - Əfqanıstanda\n31 Avqust 2019 - 18:56\n“Taliban” hərəkatının 34 döyüşçüsü öldürülüb- Əfqanıstanda\nƏfqanıstanın şimalında “Taliban” hərəkatının Qunduz şəhərinə hücumları davam edir.\nAzərtac xəbər verir ki, əfqan KİV-ləri döyüşlərin gedişində 34 silahlının öldürüldüyü barədə məlumat yayıb.\nƏfqanıstan prezidentinin rəsmi nümayəndəsi Sedik Sıddıki özünün “Twitter” səhifəsində taliblərin şəhərə bu gün səhər saatlarında hücum etdiyini yazıb. Onun sözlərinə görə, “Taliban” hərəkatının döyüşçüləri şəhərin bəzi rayonlarında mövqe tutub, həmçinin şəhər xəstəxanasını ələ keçirib.\n1TV telekanalının məlumatına görə, hücumları dəf etmək məqsədilə şəhərə Əfqanıstan Müdafiə Nazirliyinin əlavə qüvvələri yeridilib. Ölkənin Daxili İşlər Nazirliyi aviasiya zərbələri nəticəsində 26 “Taliban” döyüşçüsünün öldürüldüyünü bildirib. Daha 8 silahlı isə yerüstü əməliyyatlar zamanı məhv edilib.\nBir qədər əvvəl Amerika Prezidenti Donald Tramp ABŞ nümayəndələri və “Taliban” arasında Əfqanıstan münaqişəsinin nizamlanmasına dair sazişin hələlik əldə olunmadığını deyib.\nABŞ və “Taliban” hərəkatı arasında danışıqların doqquzuncu raundunda tərəflər dörd əsas mövzunu – xarici qoşunların Əfqanıstandan tam çıxarılması və ölkə ərazisindən ABŞ və digər ölkələrə hücum üçün istifadə olunmayacağı barədə zəmanəti, həmçinin ümumi atəşkəsi və ölkədəki qüvvələr arasında dialoq keçirilməsi məsələlərini müzakirə edirlər.\nƏfqanıstanda hökumət qüvvələri və kənd rayonlarında xeyli üstünlüyə yiyələnərək böyük şəhərlər istiqamətində hücumları genişləndirən “Taliban” hərəkatının silahlıları arasında qarşıdurma uzun müddətdir davam edir. Həmçinin ölkədə İŞİD qruplaşmasının da fəallığı artır. Əfqanıstanın milli müdafiə və təhlükəsizlik qüvvələri beynəlxalq koalisiyanın hərbi dəstəyi ilə silahlı qruplaşmalara qarşı bütün ölkə ərazisində birgə əməliyyatlar keçirirlər.


Gəncə, Mİngəçevİr və dİgər ərazİlərdə dİnc əhalİnİn raket atəşİnə tutulması müharİbə və İnsanlıq əleyhİnə cİnayətdİr | Aggression of Armenia against Azerbaijan\nadmin | 04/10/2020 | Ermənistanın Azərbaycana təcavüzü, Təcavüzlə bağlı məqalələr | No Comments\nSəyyad Məcidov, hüquq elmləri üzrə fəlsəfə doktoru.\nErmənistan silahlı qüvvələri tərəfindən Gəncə, Mingəçevir və digər şəhərlər raketlərlə atəşə tutulub. Bu birbaşa 1949-cu il Cenevrə Konvensiyalarının ən ağır pozuntularından biridir və müharibə cinayəti hesab edilir. Eyni zamanda insanlıq əleyhinə cinayətlərdir. Görünən odur ki, Ermənistanın siyasi-hərbi rəhbərliyi açıq-aşkar beynəlxalq humanitar hüquq normalarının, yəni müharibə aparılmasının metod və vasitələrinin, müharibə zamanı mülki şəxslərin hüquqlarının pozulması ilə nəticələnən cinayətlər törətməkdə davam edirlər.\nBütün bunlar müasir beynəlxalq humanitar hüququn, beynəlxalq müharibə qanun və adət normalarının pozuntuları hesab edilir və bu cinayətləri törətmiş ermənilər istər milli, istərsə də beynəlxalq səviyyədə cəzalandırılmalıdır.\nMüharibə cinayəti müasir beynəlxalq cinayət hüquq döyüş aparılmasının metodlarından asılı olaraq kiriminallaşdırılan və beynəlxalq sənədlər əsasında hüquqazidd hesab olunan transmilli cinayətdir.\nMüharibə cinayətlərinə aid sənədləri təhlil etsək, bu sahədə ən optimal bölgünün 1998-ci il Beynəlxalq Cinayət Məhkəməsinin Roma Statutunun 8-ci maddəsində aparıldığını görərik. 8-ci maddənin 1-ci bəndində göstərilir ki, məhkəmə müharibə cinayətlərinə münasibətdə xüsusən, onlar plan, yaxud siyasət çərçivəsində törədildikdə və ya bu cür cinayətlərin genişmiqyaslı törədilməsi zamanı yurisdiksiyaya malikdir. 8-ci maddənin 2-ci bəndində isə müharibə cinayətlərinin ayrı-ayrı növləri göstərilmiş və həmin bölgüdə müharibə cinayətləri aşağıdakı kimi təsnifləşdirilmişdir:\n1) 12 avqust 1949-cu il Cenevrə konvensiyalarının ciddi pozuntuları, o cümlədən Cenevrə konvensiyalarının müddəalarına uyğun olaraq mühafizə olunan şəxslərə və əmlaka qarşı törədilən bir sıra hüquqazidd hərəkətlər;\n2) beynəlxalq hüquq çərçivəsində təsbit edilmiş, beynəlxalq xarakterli silahlı münaqişələrdə tətbiq edilən qanun və adətlərin digər ciddi pozuntuları;\n3) qeyri-beynəlxalq xarakterli silahlı münaqişələr zamanı 12 avqust 1949-cu il tarixli Cenevrə Konvensiyalarının dördü üçün də eyni olan 3-cü maddənin kobud şəkildə pozulması o cümlədən: silahı yerə qoymuş hərbi qulluqçular və xəstələr, yaralanma, həbsdə olma, yaxud hər hansı digər səbəbdən sıradan çıxmış şəxslər də daxil olmaqla hərbi əməliyyatlarda aktiv iştirak etməyən şəxslərə qarşı törədilən bir sıra hüquqa zidd hərəkətlər;\n4) beynəlxalq hüquq çərçivəsində təsbit edilmiş, qeyri-beynəlxalq xarakterli silahlı münaqişələrdə tətbiq edilən qanun və adətlərin digər ciddi pozuntuları.\nBeynəlxalq humanitar hüququn ciddi pozuntularından, yəni 1-ci növə aid cinayətlərdən danışarkən Quruda döyüşən silahlı qüvvələrdə yaralıların və xəstələrin vəziyyətinin yaxşılaşdırılması haqqında I Cenevrə Konvensiyasının 50-ci, Dənizdə döyüşən silahlı qüvvələrdə yaralıların, xəstələrin və gəmi qəzasına uğrayanların vəziyyətinin yaxşılaşdırılması haqqında II Cenevrə Konvensiyasının 51-ci, Hərbi əsirlərlə rəftar haqqında III Cenevrə Konvensiyasının 130-cu, Müharibə zamanı mülki əhalinin mühafizəsi haqqında IV Cenevrə Konvensiyasının 147-ci, beynəlxalq xarakterli silahlı münaqişələrə dair I Əlavə Protokolun 11 – ci və 85-ci maddələrinin araşdırılması olduqca vacibdir. Bunlar daha çox beynəlxalq humanitar hüququn əsas tərkib hissələrindən biri olan “Cenevrə hüququ”nun pozuntularıdır.\n2-ci növ cinayətlərə beynəlxalq humanitar hüququn digər bir tərkib hissəsi olan “Haaqa hüququ”nun pozuntuları aiddir. Bu sahədəki əsas sənəd 1907-ci il 18 oktyabrda qəbul edilmiş IV Haaqa Konvensiyasıdır.\nBurada bir məqamı vurğulamadan keçmək olmaz. Belə ki, yuxarıda sadalanan hər 2 növə aid cinayətlər beynəlxalq xarakterli silahlı münaqişələr-də törədilmiş pozuntulardır. Bildiyimiz kimi, 4 Cenevrə Konvensiyası və I Əlavə Protokol beynəlxalq xarakterli silahlı münaqişələr zamanı tətbiq olunur. Sadəcə, istisna olaraq 4 Cenevrə Konvensiyası üçün ümumi olan 3-cü maddə və II Əlavə Protokol qeyri-beynəlxalq xarakterli silahlı münaqişələr zamanı tətbiq olunur. Lakin bu, o demək deyil ki, qeyri-beynəlxalq xarakterli silahlı münaqişələr zamanı törədilən cinayətlər universal yurisdiksiya prinsipi tətbiq edilə bilməz. 3-cü maddənin pozuntuları isə 3-cü növ müharibə cinayətlərində təsnifləşdirilmişdir. Yəni bu cinayətlər qeyri-beynəlxalq silahlı münaqişələr zamanı “Cenevrə hüququ”na aid pozuntuları özündə əks etdirir.\nYuxarıda sadalanmış 4-cü növ pozuntular isə qeyri-beynəlxalq silahlı münaqişələr zamanı “Haaqa hüququ”nun pozuntularını özündə əks etdirir.\nBu təsnifatı əsas götürsək, müharibə cinayətlərini daha sadə olaraq 2 yerə bölmək olar: a) “Cenevrə hüququ”nun pozuntuları olan müharibə cinayətləri; b) “Haaqa hüququ”nun pozuntuları olan müharibə cinayətləri. Bu təsnifata əsasən, müharibə cinayətlərinə aşağıdakı tərifi vermək mümkündür:\nMüqavilə hüququ bəzən də adət hüququ ilə qadağan olunmuş, beynəlxalq və qeyri-beynəlxalq xarakterli silahlı münaqişələrin gedişində və onlarla əlaqədar olaraq törədilən və silahlı münaqişələr zamanı tətbiq olunan döyüş aparılmasının müəyyən üsul və metodlarının tətbiqini qadağan edən və ya məhdudlaşdıran “Haaqa hüququ”nun və silahlı münaqişə dövründə fərdin hüquqlarının qorunmasına yönəlmiş “Cenevrə hüququ” – nun pozuntuları olan cinayətlər müharibə cinayətləri adlanır. Əgər beynəlxalq humanitar hüququ da “Haaqa hüququ” və “Cenevrə hüququ” olaraq 2 hissədən ibarət hesab etsək, onda demək olar ki, müharibə cinayətləri dedikdə beynəlxalq humanitar hüququn istənilən pozuntusunu başa düşmək olar.\nBu beynəlxalq sənədlərdən başqa, bir sıra regional qurumlar tərəfindən də silahlı münaqişə zamanı mülki əhalinin öldürülməsi, onlara qarşı bu və digər zorakılıqlar qadağan olunur. Bu xüsusda islam hüququnun norma və prinsiplərini özündə ehtiva edən və müsəlman Şərqinin bütün ölkələrini inteqrasiya edən İslam Əməkdaşlıq Təşkilatı tərəfindən qəbul edilmiş 1990-cı il tarixli “İslamda insan hüquqları haqqında” Qahirə Bəyannaməsinə görə silahlı gücün tətbiq olunması zamanı və silahlı münaqişə dövründə qocaların, qadınların, uşaqların, habelə döyüşçü sayılmayan şəxslərin öldürülməsi qadağan edilir\nEyni zamanda, müharibə cinayətlərinin minimuma endirlməsi məsələləri ilə Beynəlxalq Qırmızı Xaç Komitəsi (ICRC) də məşğul olur. Qeyd olunmaldır ki, bu qurum son illərdə bilavasitə silahlı zonalarda fəaliyyət göstərir və beynəlxalq humanitar hərəkat olaraq əsas missiyası beynəlxalq humanitar hüquqa uyğun olaraq beynəlxalq və daxili silahlı münaqişə qurbanlarının həyat və ləyaqətlərinin qorunması ilə bağlıdır.\nHüquq elmləri doktoru Ə. Əliyev qeyd edir ki, müharibə cinayətlərini bütövlükdə beynəlxalq humanitar hüquq normalarının pozuntusu kimi qiymətləndirmək daha düzgün olardı. Professorun bu fikri ilə tamamilə razılaşaraq vurğulamaq lazımdır ki, ümumilikdə beynəlxalq humanitar hüquqda, habelə insan hüquqları hüququnda geniş tərkibli hüquqazidd əməllərin silahlı münaqişə zamanı, hətta atəş dönəmlərində belə törədilməsi nəzərə alınmaqla bütün pozuntuları müharibə cinayətlərinə aid etmək olar. Bu mənada Ermənsitanın həm bütün cəbhəboyu ərazilərdə Azərbaycanın əks-hücum əməliyyatları zamanı, eyni zamanda bu gün Gəncə, Tərtər, Beyləqan, Füzuli və digər rayonlara raket və artilleriya zərbələri endirməsi müharibə qanun və adətlərinin pozuntusu, dinc əhaliyə və bəşəriyyətin təhlükəsizliyi əleyhinə yönəlmiş hərbi xarakterli əməllər və s. müharibə cinayəti kimi tövsif olunmalıdır.


Türkiyə hərbçiləri Qarabağda 1 il qalacaq – Dialoq.info\nCƏMİYYƏT 2020.11.22 14:30\nTürkiyə hərbçiləri Qarabağda 1 il qalacaq\nTürkiyə hərbçiləri Dağlıq Qarabağda Rusiya ilə birgə yaradılacaq Monitorinq Mərkəzində 1 il fəaliyyət göstərəcək. Azvision.az xəbər verir ki, bu barədə Türkiyə Milli Müdafiə Nazirliyi məlumat yayıb.\nQeyd edək ki, Azərbaycan, Rusiya və Ermənistan arasında əldə olunmuş razılığa əsasən, bölgədə 10 noyabr tarixində atəşkəs elan olunub. Atəşkəsə nəzarət məqsədilə Türkiyə və Rusiya birgə Monitorinq Mərkəzi yaradacaq.\nTürkiyə-Rusiya Birgə Monitorinq Mərkəzinin harada yerləşəcəyini Azərbaycan müəyyən edəcək.\nNoyabrın 17-də Türkiyə Böyük Millət Məclisi (TBMM) Azərbaycana hərbi qüvvələrin göndərilməsi barədə qanun layihəsini qəbul edib. Prezident Rəcəb Tayyib Ərdoğanın imzası ilə parlamentə təqdim edilən qanuna əsasən, Türkiyə hərbçiləri 1 il müddətinə Dağlıq Qarabağdakı Rusiya-Türkiyə Birgə Monitorinq Mərkəzində fəaliyyət göstərəcəklər.


Məşğulların sayında zəif, əmək haqlarında güclü artım | Analiz\nMəşğulların sayında zəif, əmək haqlarında güclü artım\nDünya birjalarında son günlər ABŞ-dan böyük maraqla gözlənilən önəmli fundamental məlumatlar ümumilikdə müsbət açıqlanıb.\nABŞ-ın əmək bazarı ilə bağlı açıqlanan rəsmi məlumatlara əsasən, məşğullarında sayında artım proqnozlaşdırılandan çox zəif olub, əmək haqlarında artım güclənib və işsizlik gözlənilmədən son üç ayın minimumuna düşüb. Keçən ayın məşğulluq səviyyəsində dəyişiklik dinamikası da qismən artırılıb.\nBelə ki, fevral ayında qeyri-kənd təsərrüfatında məşğul olanların sayı 20 min nəfər artıb, yanvar ayının göstəricisi 311 min nəfərə kimi 7 min nəfər artırılıb vəi şsizlik səviyyəsi isə 3.8%-ə düşüb. Beləliklə, işsizlik azalsa da məşğulların artım dinamikası son 17 ayın minimum səviyyəsinə düşüb. Mütəxəssislər artım dinamikasının yalnız 181 min nəfərə, işsizlik səviyyəsinin 3.9%-ə kimi 0.1% düşəcəyini proqnozlaşdırırdılar.\nBir saatlıq orta əmək haqlarında artım dinamikası aylıq müqayisədə 0.4% (əvvəl 0.1%), illik müqayisədə isə 3.4%-ə (3.1%) yüksəlib. Burada isə iqtisadçılar müvafiq olaraq dinamikanın 0.3 və 3.3%-ə kimi yüksələ biləcəyini ehtimal edirdilər.\nQeyd etmək lazımdır ki, ABŞ-da işsizlik 5% səviyyəsində olanda, bu, Amerika mərkəzi bankı tərəfindən (FED) tam məşğulluq kimi qiymətləndirilirdi. Bu səbəbdən də 5% altında olan göstəricidə dalğalanma tam ciddi qəbul edilməyə bilər. FED-in daha çox narahat olduğu məqam, tam məşğulluq şəraitində əmək haqlarında artımın müşahidə edilməməsi idi. Lakin son aylar burada inkişaf müşahidə edilir və yuxarıda dərc edilən göstəricilər ümumilikdə müsbət qiymətləndirilə bilər.\nBununla yanaşı,sonuncu "JOLT" hesabatında əmək bazarında boş iş yerlərinin sayında da artım müşahidə edilməkdədir. Bu isə onu deməyə əsas verir ki, ixtisaslı kadr çatışmazlığı ola bilər və bu da öz həllini taparsa, əmək haqlarında artım daha da güclənə bilər.\nƏmək haqlarında artım dinamikasında dayanıqlığın təmin olunması, inflyasiyaya müsbət təsir edir və FED-in 2%-lik hədəfi yenidən təmin oluna bilər. Sonuncu statistik göstəricilərdə ABŞ-da inflyasiya 1.6%-ə düşmüşdü.


ABŞ-ın 500 nəfərlik əsgəri qüvvəsi müdafiə məqsədilə Rumıniyada yelərşidirilir\nƏsgəri qüvvə ilə bərabər tanklar və hərbi texnika Rumıniyanın Mixail Koqelniçeanu hərbi hava bazasına gətirilir\nABŞ hərbi qüvvələrinin 500 nəfərdən ibarət əsgəri qüvvəsi Ruminyanın Qara dəniz sahilindəki bazasına yetişib. Əsgəri qüvvə ilə bərabər NATO-nun Şərqi Avropadakı üzvü olan Rumıniyanın müdafiəsinin gücləndirilməsi məqsədi ilə tanklar və ağır silahlar da gətirilib.\nBu inkişaflar ABŞ və Rumıniya arasında sözdə və əməldə güclü tərəfdaşlıq münasibətlərinin mövcud olduğunu göstərir\nABŞ-ın Rumıniyadakı səfiri Hans Klemm\nABŞ-ın Rumıniyadakı səfirliyinin bildirdiyinə görə, 8-ci piyada alayının 1-ci batalyonunun "Döyüş qartalları"("Fighting Eagles") Rumıniyanın şərqində rotasiya üzrə Mixail Koqelniçeanu hərbi hava bazasında qərargahlanacaq.\nABŞ-ın səfiri Hans Kelmm bildirib ki, bu inkişaflar "ABŞ və Rumıniya arasında sözdə və əməldə güclü tərəfdaşlıq münasibətlərinin mövcud olduğunu" göstərir.\nOnun sözlərinə görə, ABŞ hərbi qüvvələrinin ölkədə mövcudluğu "Şərqi Avropada və Qara dəniz regionunda sülhün və təhlükəsiziyin qorunmasında bizim gücümüzün genişləndirilməsinə" xidmət edir.\nNATO və Moskva arsında əlaqələr Rusiyanın 2014-cü ildə Krımı ilhaq etməsi və Ukraynanın şərqində separatçılara dəstəyindən sonra zəifləyib. NATO bundan sonra Şərqi Avropa ölkələrində müttəfiqlərini dəstəyə əmin etmək məqsədilə hərbi təlimləri artırıb.


Son illərdə əsasən müsəlman uşaqlar üçün olan gəlinciklərdən çox bəhs edilir. Rəzzan adlı hicablı “barbi” gəlinciklərindən sonra indi də Qurandən surələr oxuyan “Əminə” adlı gəlinciklər buraxıldı. Oyuncaqların uşaqların həyatında böyük rolu var. Xüsusən qız uşaqlarının ən sevdiyi oyuncaq deyiləndə ilk olaraq gəlincikləri düşünürük. Bunların barbi adlandırılan kiçik ölçülərindən uşaq böyüklüyündə olan gəlinciklərə qədər bir çox növü var. Ağlayan, danışan və ya altını isladan gəlinciklərə demək olar ki, hər oyuncaq mağazasında rast gəlmək mümkündür. Lakin son illərdə əsasən müsəlman uşaqlar üçün olan kuklalar da dəbdədir.\n“Rəzzan” adlı hicablı barbi gəlinciklər bir çox müsəlman ölkələrində böyük maraqla qarşılanmışdı. Müsəlman uşaqlar üçün istehsal edilən kuklalara biri də əlavə edildi. Bu kuklalar ərəb dilində kəlmeyi-şəhadət gətirir, Qurandan qısa surələr və ayələr oxuyur, hətta ayələrin tərcümələrini də verirlər.\n“Əminə” adlı gəlincik açıq qəhvəyi gözlü, çəhrayı yanaqlı və gülərüzlüdür. Onun gül naxışları ilə bəzədilən çəhrayı baş örtüyü qara saçlarını örtür. Uzunluğu təxminən 25 sm olan gəlinciyin əlinin iç hissəsini və ya ayaqlarını basdıqda danışmağa başlayır. Əminə gəlincik, ilahilər deyir, Qurandan ayələr oxuyur. Uşaqlar həmin gəlinciklərlə yalnız oyun oynamır, həm də onların sayəsində namaz surələrini əzbərləyirlər. Əminə gəlincik surələrin tərcümələrini izah edir. Lakin bu məallar hələlik ingilis dilindədir. Bunun səbəbi bu gəlinciklərin ilk dəfə İngiltərə bazarı üçün nəzərdə tutulmasıdır. Amma insanların böyük marağına səbəb olduğuna görə gəlinciklər qısa müddət ərzində Almaniya bazarlarına da daxil oldu.\nHəsən Muslan Almaniyanın Qərbində yerləşən Krefeld şəhərindəki mağazasında həmin gəlinciklərdən satır və insanlar bunu çox aldıqlarına görə tez-tez yeni sifarişlər verir. Həsən Muslan insanların bu marağından çox razı olduğunu belə ifadə edir: “Uşaqlar bu gəlinciklərlə oynamaqla İslam dininə bir az da yaxınlaşır. Mənim uşaqlığımda belə oyuncaqlar yox idi. Quranı əzbərləməliydim, lakin tərcüməsi mənə çox izah edilmədi. Heç kim də məni belə oyunlarla dinə yaxınlaşdırmağa çalışmadı. Məncə belə oyuncaqlar uşaqlarımıza çox şeylər öyrədəcək, onların İslama olan maraqlarını artıracaq. Mən onların hər birinin gözəl müsəlman olacaqlarına ümid edirəm.”\nAilələrin bu gəlinciklərə münasibəti: Öz uşaqlarını Həsən Muslanın mağazasından bir qədər kənarda yerləşən bağçaya göndərən müsəlman ailələrin bəziləri də bu fikirdədirlər. Bir valideyn belə deyir: “Məncə bu gəlinciklərin haradan gəldiyini bilsək, problem yaranmaz. Əgər həmin oyuncaqlar surələri öyrənməkdə uşaqlara kömək edəcəksə, o zaman bu müsbət qarşılanmalıdır.”\nBaşqa bir valideyn isə bu gəlinciklərin kiçik yaşlı uşaqlara mənfi təsir etməyəcəyini bildirir. Məncə bu uşaqlar üçün maraqlı olduğuna görə onlar demək olar ki, hər şeyin səbəbini öyrənmək istəyirlər. Təxminən 5 yaşından başlayaraq analarından bu gəlinciyin başının nə üçün örtüldüyünü soruşacaqlar.”\nLakin həmin fikirlərlə razılaşmayan ailələr də var. Bunlar əsasən müsəlman olmayan ailələrdir. Bir ata Əminə adlı gəlinciklərlə bağlı münasibətini belə bildirir: “Şübhəsiz ki, belə oyuncaqlar uşaqları çətinliyə salır, onların fikirlərini qarışdırır. Buna görə də tövsiyə edirəm ki, həmin gəlincikləri alan ailələr çox diqqətli olsunlar.”\nDigər valideyn belə deyir: “Kiçik yaşlı uşaqlar belə şeylərə qarşı çox həssas olurlar. Bu səbəbdən mən həmin gəlinciklərin satılmasına tənqidi yanaşıram.”\nBu gəlinciklərin uşaqları çətinliyə saldığı, yoxsa onların dini hisslərinə oyun vasitəsilə zənginlik qatması ilə bağlı ailələrin fikirləri çox fərqlidir. Lakin müsəlman alim Maykl Kifer bu gəlinciklərin uşaqları dindar etməyəcəyini bildirir və ailələrə belə bir məsləhət verir: “Məncə uşaqlar arasında ibtidai sinif müəllimləri tərəfindən dinlərarası dialoq keçirilə bilər. Bağça yaşlı uşaqlar üçün onlara öz dinlərini xatırladan layihələr həyata keçirmək olar. O zaman hər hansı problemin olacağını düşünmürəm.”\nTarix: 06.06.2013 / 20:36 Müəllif: *_*M_O_N_I_K_A*_* Baxılıb: 222\tBölmə: Maraqlı melumatlar